1. Бие даалт-2
Уусмалын процентын концентраци олох бодлого
Процентын концентраци нь 100 грамм (жингийн) уусмал агуулагдаж байгаа ууссан
бодисын граммаар илэрхийлэгдэнэ.
Үүнд: С% = m1/m2 * 100%
энд m1 – ууссан бодисын масс
m2 – уусмалын масс
Уусмалын масс бол түүний эзэлхүүнийг нягтаар нь үржүүлсэнтэй тэнцүү байдаг.
m=g*V
Үүнд g – ууссан бодисын нягт V – уусмалын эзэлхүүн
С%=m1/g*V *100 болно
Жишээ 1,5% -ийн 200г содын уусмал бэлтгэхэд хэдэн грамм натрийн карбонат хэрэгтэй
вэ?
Бодох нь :
100%---------------5%
200г---------------х
Х= 200*5/100= 10г
Томьёо ашиглан бодвол:
m1=C ∗m/100=5∗200 /100=10г
m1 =C% m 2/100= 5*200/100=10г Na2CO3
Жишээ
300г усанд 10г кальцийн нитратыг уусгасан уусмалын концентрацийг процентоор
илэрхийл
Бодох нь
300г +10г=310г уусмал
310---------10г
100г--------х Х=100*10/310= 3,225г буюу 3,225%
мөн С%= m1 /m1 + mH2O *100 = 10/10+300 *100=3,225%

2. Бие дааж бодох бодлого
1.5% -ийн 2300г кальцийн хлоридын уусмал бэлтгэхэд хэдэн грамм кальцийн хлорид
хэрэгтэй вэ?
2.300г усанд 50г хоолны давс уусгасан уусмалын концентрацийг процентоор илэрхийл
1. Хоолны давсны 5%ийн 10г уусмал бэлтгэхэд хичнээн хэмжээний юу юу орохыг бодож
олоод уусмалыг бэлтгэнэ үү
2. 10г давсыг 200г усанд уусгажээ. Уусмалын процентийн концентрацийг олно
уу?
3.15%- ийн 160г уусмал дээр 10г ус нэмжээ. Уусмалын процентийн концентрацийг ол
Уусмалын молийн концентраци олох бодлого
Молийн концентраци нь 1л уусмалд агуулагдаж байгаа ууссан бодисын грамм
-молекулын тоогоор илэрхийлэгдэнэ. Молийн концентрацийг дараах томьёогоор
илэрхийлнэ. См= m1*1000 /Mr*V (моль/л)
m1 -ууссан бодисын хэмжээ
Mr- ууссан бодисын молекул масс
V – уусмалын эзэлхүүн
Жишээ
Натрийн нитратын 500мл8 0,3 молтийн уусмалд агуулагдаж байгаа натрийн нитратын
массыг ол.
Бодох нь NaNO3 1 моль нь Mr = 85 г/моль учраас
NaNO3 Mr=85г
85 г NaNO3-------------------------1М
Хг------------------------0,3М Х=85*0,3/1=25,5гNaNO3

3. 1000мл уусм.--------25,5г
500мл уусм.------------Х г Х=500мл*25,5/1000мл=12,75гNaNO3
Томьёо ашиглаж бодвол:
См= m1*1000 /Mr*V= 0,3*85*500/1000=12,75гNaNO3
Бие дааж бодох бодлого
Калийн нитратын 500мл8 0,3 молтийн уусмалд агуулагдаж байгаа калийн нитратын
массыг ол.