Đau hạ sườn phải có thể do gan, mật hoặc nguyên nhân khác, với các triệu chứng điển hình từ viêm gan, sỏi mật đến viêm đáy phổi. Đau do gan có thể kèm theo triệu chứng sốt và gan to, trong khi đau do mật thường có cơn đau quặn và vàng da. Nguyên nhân khác bao gồm suy tim và u gan, cần chẩn đoán thông qua siêu âm và các xét nghiệm khác.

1. ĐAU HẠ SƯỜN PHẢI
Có 3 nhóm nguyên nhân:
1.Đau do gan:
Các nguyên
nhân gây đau do
gan thường gặp:
1.1. Áp xe gan:
1.2. Viêm gan:
1.3. K gan áp
xe hóa:
đau khi bao Glisson căng to. Đau thường âm ỉ, liên tục do gan là tạng đặc.
Tam chứng Fontan: sốt + đau hạ sườn (P) +
gan to
- nhiễm trùng rõ
- gan to, rất đau, bề mặt láng, bờ tù, mật độ mềm.
- rung gan (+), ấn kẽ sườn (+) (chứng tỏ có tình trạng viêm nhiễm, ổ mủ ở nông
).
- tràn dịch màng phổi( do phản ứng kiểu dịch tiết hay ổ mủ vỡ vào màng phổi).
AXG do amip: AXG do vi trùng:
- sốt nhẹ hoặc vừa, không kèm
lạnh run
- VD ít khi xảy ra, nếu có do bội
nhiễm vi trùng
- ổ mủ thường khu trú ở thùy
gan (P).
- sốt cao kèm lạnh run
- thường có VD
- nhiều ổ mủ ở 2 thùy gan - thường
kèm theo tổn thương đường mật
như sỏi, giun…
* khi sốt giảm thì VD mới xuất hiện
* Thường bệnh diễn tiến qua 4 giai đoạn:
TK ủ bệnh
TK tiền
VD
- triệu chứng giống cúm như mệt mỏi, biếng ăn, đau cơ,
khớp
- Sốt nhẹ không kèm lạnh run
- Đau hạ sườn (P), tiểu sậm
TK VD - Sốt giảm hoặc hết sốt
- VD xuất hiện tăng dần, tiểu sậm màu, phân có thể bạc
màu, đôi khi có ngứa
- Gan có thể bình thường hoặc to mấp mé bờ sườn, bề

2. 1.4. Nang gan:
1.5. Sán lá gan:
mặt trơn láng, mật độ mền, bờ tù, cảm giác đau tức
TK hồi
phục:
-VD giảm dần, Bn đi tiểu nhiều, cảm giác khỏe hơn
- K gan bình thường không gây đau vì tuy gan to nhưng to từ từ nên bao gan
không quá căng. Gan thường to, cứng chắc, không đau.
- Khi khối u gan lớn có thể gây thiếu máu vùng trung tâmhoại tử gan đau,
mềm hơn và có thể có sốt kèm theo. Lúc này thì tổng trạng BN đã suy kiệt
nhiều cần làm SÂ bụng, AFP...
- ngoài gây đau thường không có triệu chứng gì đặc hiệu.
- Nếu nang gan bội nhiễm thì không thể phân biệt được với áp xe gan trên lâm
sàng.
- Chẩn đoán nhờ SÂ. Chỉ nghĩ tới khi BN có tiền căn 1 khối nang từ trước.
- Vùng dịch tễ, tiền căn ăn gỏi cá sống
- Diễn tiến thường âm ỉ kéo dài
- LS có sốt và đau tức gan
- Chẩn đoán: Eosiniphine trong máu tăng cao > 10%
Siêu âm cho hình vòng tròn olympic
2.Đau do mật:
thường đau
quặn từng cơn
do mật là tạng
rỗng. Thường
kèm theo VD
2.1. Sỏi mật:
Thường biểu hiện đau kèm vàng da từng đợt, thay đổi theo thời gian
Nếu gây tắc nghẽn thì bn sẽ có cơn đau quặn mật ( tiền sử có những cơn đau
tương tự)
2.2. Nhiễm trùng đường mật: tam chứng Charcot ( Đau- sốt- VD)
2.3. Viêm mủ đường mật
2.4. Thấm mật PM
2.5. VPM mật
2.6. Viêm túi mật cấp:
- thường cơn đau xuất hiện sau bữa ăn nhiều mỡ
- đau hạ sườn (P) kèm sốt cao, vàng da (+/-) dấu hiệu Murphy (+)
- túi mật căng to, đau
3.Nguyên nhân
khác:
3.1 Viêm đáy phổi (P):
- cho các triệu chứng mượn như đau vùng gan.
- ho, khạc đàm, sốt, đau ngực.
- khám có rale nổ, âm thổi ống...
3.2.Suy tim (P):

3. -TCCN: -phù chân + tiểu ít
-TM cổ nổi, gan to
- ấn gan phồng cảnh
-TCTT: -nhìn: ổ đập bất thường thất phải
- sờ: Harzer (+)
- nghe: gallop T3
Âm thổi tùy bệnh lí
3.3 U ĐT góc gan:
3.4 bệnh lý DD-TT: