1
Είναι η Ελλάδα δημοσιονομικά και
χρηματοπιστωτικά ασφαλής;
Μιράντα Ξαφά
Κύκλος Ιδεών για την Εθνική Ανασυγκρότηση
Μάιος 2018
Αποτελέσματα δημοσιονομικής
διαχείρισης, 2014-17
% ΑΕΠ 2014 2015 2016 2017
Γενική Κυβέρνηση
(πλεόνασμα+/έλλειμμα-)
-3.6 -5.7 0.6 0.8
Δαπάνες 50.2 53.8 49.5 48.0
Έσοδα 46.6 48.1 50.1 48.8
Πρωτογενές πλεόνασμα 0.4 -2.1 3.9 4.0
Δημόσιο χρέος 178.9 176.8 180.8 178.6
ΑΕΠ (€ δις) 178.7 176.3 174.2 177.7
2
Πηγή: ΕΛΣΤΑΤ
Η δημοσιονομική ανισορροπία μεταφέρθηκε
στους ισολογισμούς του ιδιωτικού τομέα
Ληξιπρόθεσμες οφειλές Δημοσίου προς ιδιώτες:
3,4 δις (Μάρτιος 2018)
Απλήρωτοι φόροι: 101,6 δις(+2 δις ευρώ Φεβ.
2018). Σύνολο οφειλετών: 3.964.279
Μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα (ΜΕΑ): 95,7 δις
(43% του συνόλου) (Δεκ. 2017)
3
Το ασφαλιστικό παραμένει μη βιώσιμο
4
Πηγή: ΔΝΤ
Η συμπίεση καταναλωτικών δαπανών
του Δημοσίου δεν είναι διατηρήσιμη
5
Πηγή: ΔΝΤ
Το 52% των φορολογούμενων δεν
πληρώνει φόρο εισοδήματος
6Πηγή: ΔΝΤ
Η καταστροφική διαπραγμάτευση με τους
πιστωτές το 2015 είχε τεράστιο κόστος
Το κόστος:
- Τράπεζα Ελλάδος: €85 δις
- ESM: τουλάχιστον €100 δις
- EWG: ενδεχομένως €200 δις
Οι περιορισμοί στις κινήσεις κεφαλαίων που
επιβλήθηκαν τον Ιούνιο 2015 παραμένουν σε ισχύ.
7
Η Ελληνική οικονομία επέστρεψε στην
ύφεση το 2015-16…
8
Πηγή: ΕΛΣΤΑΤ
…και αποσυνδέθηκε από την υπόλοιπη
Ευρωζώνη
9
Πηγή: Eurostat
Οι τραπεζικές καταθέσεις μειώθηκαν κατά €40δις
από το υψηλό Σεπτεμβρίου 2014
10
Πηγή: Τράπεζα Ελλάδος
Οι τραπεζικές μετοχές που κατείχε το ΤΧΣ
απαξιώθηκαν
11
Πηγή: Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΤΧΣ)
Το spread των Ελληνικών ομολόγων
παραμένει σχετικά υψηλό
12
Πηγή: Bloomberg
Η «καθαρή έξοδος» στερεί την χώρα
από δίχτυ ασφαλείας
Οι ισχυρές πιέσεις στην αγορά ομολόγων στα μέσα
Φεβρουαρίου θέτουν εν αμφιβόλω την απρόσκοπτη
πρόσβαση του Δημοσίου στις κεφαλαιαγορές.
«Καθαρή έξοδος» χωρίς προληπτική γραμμή
στήριξης στερεί τη χώρα από ένα «δίχτυ ασφαλείας»
που θα διευκόλυνε την πρόσβαση στις αγορές.
Χωρίς πρόγραμμα οι τράπεζες θα χάσουν την
«εξαίρεση» (waiver) που τους επιτρέπει πρόσβαση
σε χαμηλότοκη χρηματοδότηση από ΕΚΤ.
13
Η ελάφρυνση χρέους δεν έχει διευκρινιστεί
Παράταση της προθεσμίας λήξης του χρέους προς
το EFSF;
Επαναγορά δανείων ΔΝΤ από ESM (9δις);
Επιστροφή κερδών ANFA-SMP (4δις);
Σύνδεση δαπανών εξυπηρέτησης χρέους με ρυθμό
ανάπτυξης;
Αιρεσιμότητα των μέτρων ελάφρυνσης (σύνδεση
ελάφρυνσης με μεταρρυθμίσεις);
ΔΝΤ: Η αιρεσιμότητα των μέτρων ελάφρυνσης
δημιουργεί αβεβαιότητα ως προς την βιωσιμότητα
του χρέους.
14
Το μεγαλύτερο τμήμα του χρέους προς τους
Ευρωπαίους εταίρους είναι τα δάνεια EFSF
15
* Δεν περιλαμβάνει €11δις που αποπληρώθηκαν το 2015 και €2δις το 2017.
**Απρίλιος 2018.
Οι τέσσερεις συστημικές τράπεζες
πέρασαν τα stress tests…
Αρχικός δείκτης
CET1 2017
Δείκτης CET1 2020
Βασικό σενάριο
Δείκτης CET1 2020
Δυσμενές σενάριο*
Alpha 18,25% 20,37% 9,69%
Eurobank 17,93% 16,56% 6,75%
ETE 16,48% 15,99% 6,92%
Τράπεζα Πειραιώς 14,85% 14,52% 5,90%
16
*Όλες οι συστημικές τράπεζες εμφανίζουν δείκτες κεφαλαιακής επάρκειας αισθητά
υψηλότερες του ελάχιστου 5,5% ακόμα και στο ακραία δυσμενές σενάριο.
…αλλά τα κόκκινα δάνεια σε επιχειρήσεις
“zombie” παραμένουν υψηλά
17
Πηγή: ΟΟΣΑ
Το επιχειρηματικό κλίμα παραμένει το
χειρότερο μεταξύ των 35 χωρών ΟΟΣΑ…
18
…με αποτέλεσμα την αδυναμία
προσέλκυσης επενδύσεων
19
Οι αγορά προϊόντων παραμένει
υπερυθμισμένη
20
Πηγή: ΟΟΣΑ
Διαρθρωτικά εμπόδια στην ανάπτυξη
 Η yπερ-ρύθμιση των αγορών δημιουργεί διαρθρωτικές
δυσκαμψίες που εμποδίζουν κεφάλαια και εργατικό δυναμικό
να μετακινηθούν σε πιο παραγωγικές δραστηριότητες.
 Αναποτελεσματικό πτωχευτικό δίκαιο και καθυστερήσεις στην
απονομή δικαιοσύνης εμποδίζουν αναδιάρθρωση εταιρικών
χρεών, απαραίτητη για μείωση κόκκινων δανείων που
δεσμεύουν πολύτιμα κεφάλαια σε μη παραγωγικές
δραστηριότητες.
 Υψηλή φορολογία, γραφειοκρατία και ιδεοληπτική αντίσταση
στις ιδιωτικοποιήσεις αποθαρρύνουν την προσέλκυση
κεφαλαίων που χρειάζεται η Ελλάδα για να χρηματοδοτήσει
την ανάπτυξη.
21
«Αναπτυξιακό πρόγραμμα» κατά τον ΣΥΡΙΖΑ
είναι οι πολιτικές αναδιανομής εισοδήματος
Αύξηση κατώτατου ημερομισθίου, επιστροφή
στις συλλογικές συμβάσεις εργασίας, αύξηση
κοινωνικών παροχών, δημιουργία
«αναπτυξιακής» τράπεζας.
Το αφήγημα της ανάπτυξης διαψεύστηκε,
καθώς η κυβέρνηση συνειδητά επέλεξε την
φορολογική αφαίμαξη της μεσαίας τάξης για
μοιράσει φιλοδωρήματα στις «ευπαθείς»
ομάδες των ψηφοφόρων της.
22
Χρειάζεται σχέδιο ανασυγκρότησης της
οικονομίας
Αυτό που λείπει είναι ένα σχέδιο ανασυγκρότησης της
οικονομίας σε στέρεα βάση, με τα σωστά κίνητρα για
παραγωγή και εργασία.
Για να καταστεί η Ελλάδα πόλος έλξης επενδύσεων
χρειάζονται βαθιές μεταρρυθμίσεις στη φορολογία,
στο ρυθμιστικό πλαίσιο, στον χωροταξικό σχεδιασμό,
στη λειτουργία του κράτους και της Δικαιοσύνης.
Οι συνθήκες που θα διαμορφωθούν για την πορεία
της οικονομίας μετά το πρόγραμμα είναι κρίσιμης
σημασίας για την εξέλιξη των προσδοκιών.
23
Thank you!
24

7.5.2018, Παρουσίαση Μ. Ξαφά στην εκδήλωση του Κύκλου Ιδεών

  • 1.
    1 Είναι η Ελλάδαδημοσιονομικά και χρηματοπιστωτικά ασφαλής; Μιράντα Ξαφά Κύκλος Ιδεών για την Εθνική Ανασυγκρότηση Μάιος 2018
  • 2.
    Αποτελέσματα δημοσιονομικής διαχείρισης, 2014-17 %ΑΕΠ 2014 2015 2016 2017 Γενική Κυβέρνηση (πλεόνασμα+/έλλειμμα-) -3.6 -5.7 0.6 0.8 Δαπάνες 50.2 53.8 49.5 48.0 Έσοδα 46.6 48.1 50.1 48.8 Πρωτογενές πλεόνασμα 0.4 -2.1 3.9 4.0 Δημόσιο χρέος 178.9 176.8 180.8 178.6 ΑΕΠ (€ δις) 178.7 176.3 174.2 177.7 2 Πηγή: ΕΛΣΤΑΤ
  • 3.
    Η δημοσιονομική ανισορροπίαμεταφέρθηκε στους ισολογισμούς του ιδιωτικού τομέα Ληξιπρόθεσμες οφειλές Δημοσίου προς ιδιώτες: 3,4 δις (Μάρτιος 2018) Απλήρωτοι φόροι: 101,6 δις(+2 δις ευρώ Φεβ. 2018). Σύνολο οφειλετών: 3.964.279 Μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα (ΜΕΑ): 95,7 δις (43% του συνόλου) (Δεκ. 2017) 3
  • 4.
    Το ασφαλιστικό παραμένειμη βιώσιμο 4 Πηγή: ΔΝΤ
  • 5.
    Η συμπίεση καταναλωτικώνδαπανών του Δημοσίου δεν είναι διατηρήσιμη 5 Πηγή: ΔΝΤ
  • 6.
    Το 52% τωνφορολογούμενων δεν πληρώνει φόρο εισοδήματος 6Πηγή: ΔΝΤ
  • 7.
    Η καταστροφική διαπραγμάτευσημε τους πιστωτές το 2015 είχε τεράστιο κόστος Το κόστος: - Τράπεζα Ελλάδος: €85 δις - ESM: τουλάχιστον €100 δις - EWG: ενδεχομένως €200 δις Οι περιορισμοί στις κινήσεις κεφαλαίων που επιβλήθηκαν τον Ιούνιο 2015 παραμένουν σε ισχύ. 7
  • 8.
    Η Ελληνική οικονομίαεπέστρεψε στην ύφεση το 2015-16… 8 Πηγή: ΕΛΣΤΑΤ
  • 9.
    …και αποσυνδέθηκε απότην υπόλοιπη Ευρωζώνη 9 Πηγή: Eurostat
  • 10.
    Οι τραπεζικές καταθέσειςμειώθηκαν κατά €40δις από το υψηλό Σεπτεμβρίου 2014 10 Πηγή: Τράπεζα Ελλάδος
  • 11.
    Οι τραπεζικές μετοχέςπου κατείχε το ΤΧΣ απαξιώθηκαν 11 Πηγή: Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΤΧΣ)
  • 12.
    Το spread τωνΕλληνικών ομολόγων παραμένει σχετικά υψηλό 12 Πηγή: Bloomberg
  • 13.
    Η «καθαρή έξοδος»στερεί την χώρα από δίχτυ ασφαλείας Οι ισχυρές πιέσεις στην αγορά ομολόγων στα μέσα Φεβρουαρίου θέτουν εν αμφιβόλω την απρόσκοπτη πρόσβαση του Δημοσίου στις κεφαλαιαγορές. «Καθαρή έξοδος» χωρίς προληπτική γραμμή στήριξης στερεί τη χώρα από ένα «δίχτυ ασφαλείας» που θα διευκόλυνε την πρόσβαση στις αγορές. Χωρίς πρόγραμμα οι τράπεζες θα χάσουν την «εξαίρεση» (waiver) που τους επιτρέπει πρόσβαση σε χαμηλότοκη χρηματοδότηση από ΕΚΤ. 13
  • 14.
    Η ελάφρυνση χρέουςδεν έχει διευκρινιστεί Παράταση της προθεσμίας λήξης του χρέους προς το EFSF; Επαναγορά δανείων ΔΝΤ από ESM (9δις); Επιστροφή κερδών ANFA-SMP (4δις); Σύνδεση δαπανών εξυπηρέτησης χρέους με ρυθμό ανάπτυξης; Αιρεσιμότητα των μέτρων ελάφρυνσης (σύνδεση ελάφρυνσης με μεταρρυθμίσεις); ΔΝΤ: Η αιρεσιμότητα των μέτρων ελάφρυνσης δημιουργεί αβεβαιότητα ως προς την βιωσιμότητα του χρέους. 14
  • 15.
    Το μεγαλύτερο τμήματου χρέους προς τους Ευρωπαίους εταίρους είναι τα δάνεια EFSF 15 * Δεν περιλαμβάνει €11δις που αποπληρώθηκαν το 2015 και €2δις το 2017. **Απρίλιος 2018.
  • 16.
    Οι τέσσερεις συστημικέςτράπεζες πέρασαν τα stress tests… Αρχικός δείκτης CET1 2017 Δείκτης CET1 2020 Βασικό σενάριο Δείκτης CET1 2020 Δυσμενές σενάριο* Alpha 18,25% 20,37% 9,69% Eurobank 17,93% 16,56% 6,75% ETE 16,48% 15,99% 6,92% Τράπεζα Πειραιώς 14,85% 14,52% 5,90% 16 *Όλες οι συστημικές τράπεζες εμφανίζουν δείκτες κεφαλαιακής επάρκειας αισθητά υψηλότερες του ελάχιστου 5,5% ακόμα και στο ακραία δυσμενές σενάριο.
  • 17.
    …αλλά τα κόκκιναδάνεια σε επιχειρήσεις “zombie” παραμένουν υψηλά 17 Πηγή: ΟΟΣΑ
  • 18.
    Το επιχειρηματικό κλίμαπαραμένει το χειρότερο μεταξύ των 35 χωρών ΟΟΣΑ… 18
  • 19.
    …με αποτέλεσμα τηναδυναμία προσέλκυσης επενδύσεων 19
  • 20.
    Οι αγορά προϊόντωνπαραμένει υπερυθμισμένη 20 Πηγή: ΟΟΣΑ
  • 21.
    Διαρθρωτικά εμπόδια στηνανάπτυξη  Η yπερ-ρύθμιση των αγορών δημιουργεί διαρθρωτικές δυσκαμψίες που εμποδίζουν κεφάλαια και εργατικό δυναμικό να μετακινηθούν σε πιο παραγωγικές δραστηριότητες.  Αναποτελεσματικό πτωχευτικό δίκαιο και καθυστερήσεις στην απονομή δικαιοσύνης εμποδίζουν αναδιάρθρωση εταιρικών χρεών, απαραίτητη για μείωση κόκκινων δανείων που δεσμεύουν πολύτιμα κεφάλαια σε μη παραγωγικές δραστηριότητες.  Υψηλή φορολογία, γραφειοκρατία και ιδεοληπτική αντίσταση στις ιδιωτικοποιήσεις αποθαρρύνουν την προσέλκυση κεφαλαίων που χρειάζεται η Ελλάδα για να χρηματοδοτήσει την ανάπτυξη. 21
  • 22.
    «Αναπτυξιακό πρόγραμμα» κατάτον ΣΥΡΙΖΑ είναι οι πολιτικές αναδιανομής εισοδήματος Αύξηση κατώτατου ημερομισθίου, επιστροφή στις συλλογικές συμβάσεις εργασίας, αύξηση κοινωνικών παροχών, δημιουργία «αναπτυξιακής» τράπεζας. Το αφήγημα της ανάπτυξης διαψεύστηκε, καθώς η κυβέρνηση συνειδητά επέλεξε την φορολογική αφαίμαξη της μεσαίας τάξης για μοιράσει φιλοδωρήματα στις «ευπαθείς» ομάδες των ψηφοφόρων της. 22
  • 23.
    Χρειάζεται σχέδιο ανασυγκρότησηςτης οικονομίας Αυτό που λείπει είναι ένα σχέδιο ανασυγκρότησης της οικονομίας σε στέρεα βάση, με τα σωστά κίνητρα για παραγωγή και εργασία. Για να καταστεί η Ελλάδα πόλος έλξης επενδύσεων χρειάζονται βαθιές μεταρρυθμίσεις στη φορολογία, στο ρυθμιστικό πλαίσιο, στον χωροταξικό σχεδιασμό, στη λειτουργία του κράτους και της Δικαιοσύνης. Οι συνθήκες που θα διαμορφωθούν για την πορεία της οικονομίας μετά το πρόγραμμα είναι κρίσιμης σημασίας για την εξέλιξη των προσδοκιών. 23
  • 24.

Editor's Notes

  • #8 The setback in the adjustment effort in 2015 was self-inflicted
  • #11 Deposits down to 125bn vs 165bn in Sep 2014.
  • #12 HFSF shares were due to be sold to the private sector and proceeds used for debt reduction.
  • #15 Αναξιοπιστία, έλλειψη ιδιοκτησίας του προγράμματος
  • #22 Καμία ελάφρυνση χρέους δεν θα καταστήσει το χρέος βιώσιμο αν δεν βελτιωθεί ο ρυθμός ανάπτυξης.