Downloaded 31 times
Đề tài văn hóa Tây Bắc.pptx
- 1. Học phần cơsở văn hóa Việt Nam Đề tài: Đặc điểm văn hoá vùng Tây Bắc Việt Nam.
- 2.
- 3. BỐ CỤC ĐỀTÀI ĐẶC ĐIỂM VÙNG VĂN HÓA TÂY BẮC Mở Đầu Nội Dung Kết Luận
- 4. Đặc điểm vănhóa vùng Tây Bắc MỞ ĐẦU Lời dẫn : - Nền văn hóa Việt Nam đã hình thành và phát triển qua hàng ngàn năm,trải qua nhiều biến cố nhưng vẫn luôn giữ vững và trau dồi bởi 54 dân tộc anh em với lòng yêu nước và tinh thần đoàn kết nhất trí. Nếu như sự thống nhất do cùng cội nguồn đã tạo ra bản sắc chung của văn hóa Việt Nam thì tính đa dạng của các tộc người lại làm nên những đặc trưng bản sắc riêng của từng vùng văn hóa. Và trong đó có một vùng văn hóa có lịch sử hình thành và phát triển lâu đời nhất của Việt Nam với nhiều bản sắc riêng, đầy độc đáo mà chúng ta không thể không nhắc đến là : “Vùng văn hóa Tây Bắc Việt Nam”.
- 5. Đến với vùngđất Tây Bắc chắc hẳn ai cũng sẽ để lại nhiều ấn tượng bởi thiên nhiên và con người nơi đây. Là vùng đất có nhiều nét văn hoá độc đáo, riêng biệt mà không phải vùng miền nào trên cả nước cũng có được. Cũng chính vì thế mà nhóm em đã lựa chọn đề tài :’’ Đặc điểm văn hoá vùng Tây Bắc ‘’ .Để cùng cô và các bạn có thể tìm hiểu sâu hơn về vùng đất này. Lý do chọn đề tài:
- 6. NỘI DUNG Chương I: Những vấn đề chung về vùng ,về văn hóa vùng Tây Bắc. 1.1 Lịch sử hình thành của vùng Tây Bắc. Đặc điểm địa hình 1.2 Đặc điểm về địa lí và tự nhiên của vùng Tây Bắc. Điều kiện tự nhiên 1.3 Chủ thể văn hóa của vùng Tây Bắc.
- 7. - Vùng TâyBắc bắt đầu hình thành từ cách đây 500 triệu năm và đến bây giờ vẫn tiếp tục. - Thuở ban đầu, vùng này là biển và chỉ có một số đỉnh ở dãy Hoàng Liên Sơn và dãy Sông Mã là nổi lên trên mặt biển.Biển liên tục rút xa rồi lại lấn vào suốt hàng trăm triệu năm.Kết quả là vùng Tây Bắc được nâng lên với biên độ 1000m. - Tây Bắc thực ra là tên gọi theo phương vị, lấy thủ đô Hà Nội làm điểm chuẩn, hiện tại là địa bàn gồm tỉnh Lai Châu, Lào Cai, Sơn La, Yên Bái ,Điện Biên và khi nói đến vùng văn hóa Tây Bắc thì phải nói đến một phần tỉnh Hòa Bình nữa. 1.1 Lịch sử hình thành của vùng Tây Bắc
- 8. Đặc điểm vềđịa lí và tự nhiên của vùng Tây Bắc. 1.2
- 9. 1.2.1 Đặc điểmvề địa hình Vùng Tây Bắc là vùng miền núi phía tây của miền bắc Việt Nam, có chung đường biên giới với Lào và Trung Quốc. Đây là một trong 3 tiểu vùng của Bắc Bộ Việt Nam. -Tây Bắc là một vùng gồm chủ yếu là núi trung bình và núi cao. Đây là nơi có địa hình cao nhất, bị chia cắt nhất và hiểm trở nhất Việt Nam
- 10. 1.2.2 Điều kiệntự nhiên Tuy nằm trong vòng đai nhiệt đới gió mùa nhưng do ở một độ cao từ 800 – 3000m nên khí hậu ngả sang á nhiệt đới và nhiều nơi cao như Sìn Hồ có cả khí hậu ôn đới. Đã thế, địa hình lại chia cắt bởi các dãy núi, các dòng sông, khe suối tạo nên những thung lũng, có nơi lớn thành lòng chảo như vùng Nghĩa Lộ, Điện Biên.
- 11. 1.3 Chủ thểvăn hóa của vùng Tây Bắc Ở đây có trên 20 tộc người cư trú, văn hóa Tây Bắc đa dạng và độc đáo chính là sản phẩm của sự kết hợp và đan xen các bản sắc riêng của hơn hai mươi dân tộc ấy, trong đó các dân tộc Thái, H’Mông, Dao có thể xem là những đại diện tiêu biểu, góp phần quan trọng hơn cả trong việc hình thành văn hóa của khu vực.
- 12. Chương 2 :Những đặc điểm văn hóa tiêu biểu của vùng Tây Bắc
- 13. 2.1 Văn hóatinh thần 2.1.1 Ngôn ngữ vùng Thung lũng lòng chảo thấp hay vùng bồn địa giữa núi, trước núi là nơi sinh sống của các cư dân Thái, Mường, Lào, Lự, trong đó người Mường chủ yếu cư trú ở vùng phía Nam của Tây Bắc. Về ngữ hệ, nhiều dân tộc như Kháng, Mảng, La Ha, Xinh Mun có thể trước kia có quan hệ với các phân nhánh phương ngữ của ngữ hệ nguyên gốc Nam Á là chủ nhân nguyên thủy của vùng Tây Bắc ngày nay.
- 14. Như vậy, cóthể thấy vùng Tây Bắc là một vùng có rất nhiều dân tộc khác nhau sinh sống, mỗi dân tộc có ngôn ngữ riêng, đặc trưng riêng tạo nên một vùng có ngôn ngữ vô cùng đa dạng và phong phú .Ngôn ngữ vùng đã góp phần hình thành nên đặc điểm văn hóa tiêu biểu của Tây Bắc.
- 15. 2.1.2 Văn hóatôn giáo, tín ngưỡng, phong tục Các dân tộc trong vùng Tây Bắc đều có tín ngưỡng "mọi vật có linh hồn", một loại tín ngưỡng mà mọi dân tộc trên hành tinh đều trải qua.
- 16. Những phong tục,lễ hội của người dân vùng Tây Bắc: Tục ma chay, tục cưới xin, lễ hội “Kin Pang Then”, lễ hội “Xên Mường”, lễ hội Hoa Ban, lễ hội Xang Khan, lễ hội “ Xến Xó Phốn”, lễ hội “Trầu Sun”, lễ hội nhảy lửa ,lễ hội cầu mùa , lễ hội Gầu Tào,...
- 17. 2.1.3 Văn hóanghệ thuật. + Văn hóa nghệ thuật, lĩnh vực thể hiện cái nhìn thẩm mĩ của nhân dân Tây Bắc có nhiều nét độc đáo và trở thành một trong những dấu hiệu làm nên đặc trưng văn hóa vùng. Xòe là một trong những điệu múa nổi tiếng không thể không nhắc đến khi nói về văn hóa nghệ thuật Tây Bắc .
- 18. + Dường nhưcó một sở thích âm nhạc chung cho hầu hết các dân tộc Tây Bắc, một sở thích không thấy hoặc ít thấy ở các vùng khác. Đó là hệ nhạc cụ hơi có lưỡi gà bằng tre, bằng đồng hay bằng bạc. Nếu sưu tầm và gộp chung lại thì có đến vài chục loại hình thuộc hệ nhạc cụ này.
- 19. 2.2 Văn hóavật chất 2.2.1 Văn hóa nông nghiệp ● Tuy nông nghiệp không phải là một khía cạnh văn hóa phổ biến trong mỗi tiểu vùng nhưng riêng với vùng văn hóa Tây Bắc, đây có thể coi là một yếu tố làm nên nét văn hóa độc đáo của vùng.
- 20. Ruộng bậc thangcũng là một yếu tố làm nên vẻ đẹp của vùng Tây Bắc. Điều này đã được hàng triệu lượt du khách tới thăm Tây Bắc những năm qua công nhận và đã được giới thiệu, quảng bá khá đậm nét trên hệ thống Internet và báo chí toàn cầu. Tạp chí Mỹ Travel & Leisure đã so sánh những thửa ruộng tại Sa Pa như là “Những bậc thang dẫn lên trời” ( Ladder to the sky).
- 21. Văn hóa nôngnghiệp thung lũng Thái nổi tiếng vì hệ thống tưới tiêu, được gói gọn trong 4 từ văn vần: " Mường - Phai - Lái –Lịn“, lợi dụng độ dốc của dòng chảy dốc của, người ta lấy đá ngăn suối làm nước dâng cao, đó là cái "phai". Phía trên "phai" xẻ một đường chảy lên dẫn vào cánh đồng, đó là "mương" Từ "mương" xẻ những rãnh chảy vào ruộng, đó là "lái". Còn "lịn" là cách lấy nước từ nguồn trên núi cao, dẫn về ruộng, về nhà, bằng các cây tre đục rừng đục mấu, nối tiếp nhau, có khi dài hàng cây số
- 22. 2.2.2 Văn hóaẩm thực Ẩm thực Tây Bắc mang đặc trưng của các dân tộc thiểu số hiện nay. Có khá nhiều dân tộc ít người sinh sống ở tại vùng Tây Bắc của Tổ quốc. Mỗi dân tộc ở đây đều có những nét độc đáo, đặc sắc riêng trong nếp sống văn hóa và ẩm thực.
- 23. 2.2.3 Văn hóatrang phục + Nét chung nữa trong văn hóa Tây Bắc là sở thích trang trí trang phục, chăn màng, đồ dùng với các sắc độ của gam màu nóng, rất nhiều màu đỏ, xen vào màu vàng tươi, vàng đất, rồi da cam, tím và nếu có xanh thì phải là xanh da trời tươi. Còn họa tiết, bố cục, phối màu của trang trí thì rất nhiều và phong phú, đến nỗi chỉ một chiếc khăn Piêu Thái, một bộ nữ phục H’mông, Lô lô, Dao Đỏ cũng đủ tầm cỡ để làm riêng một chuyên khảo. Những nét chung của cả vùng không hề làm mất đi nét riêng của mỗi dân tộc.
- 24. 2.2.4 Văn hóacư trú Văn hóa dân tộc Tây Bắc còn in đậm trong từng kiến trúc nhà ở của người dân khu vực. Mỗi dân tộc khác nhau thường xây dựng nhà ở với lối kiến trúc khác nhau nhưng tạo nên được một Tây Bắc rất riêng.
- 25. KẾT LUẬN Qua việctìm hiểu về đề tài này chúng ta dường như hiểu thêm về vùng đất Tây Bắc , những nét văn hóa độc đáo của con người nơi đây. Để có thêm một phần kiến thức bổ ích về nền văn hóa Việt Nam. Khi nói đến đặc điểm văn hóa vùng Tây Bắc, chúng ta cần nhận diện nó từ nhiều phương diện, khía cạnh và giá trị: nguồn gốc bản địa; trong cuộc sống hàng ngày; những phong tục, tập quán… Những phương diện, khía cạnh và giá trị tinh thần lẫn vật chất đã hình thành và dần khẳng định văn hóa của các dân tộc vùng Tây Bắc hết sức đa dạng, phong phú về các loại hình, hình thức diễn xướng và phương thức lưu truyền.
- 26. ● THANKS! MONG CÔVÀ CÁC BẠN NHẬN XÉT VÀ GÓP Ý! EDIT: TRƯỚC KHI KẾT THÚC PHẦN THUYẾT TRÌNH THÌ MỜI CÔ VÀ CÁC BẠN CÙNG XEM VIDEO NGẮN VỀ VÙNG TÂY BẮC DO NHÓM EM CHUẨN BỊ.