Дашдоржийн НацагдоржЛАМБАГУАЙН НУЛИМС
ЗорилгоЭнэхүү зохиолыг уншиж нэгийг эргэцүүлэн бодож амьдралдаа хэрэгжүүлэх
ЗорилтЗохиолыг сайтар унших
Зохиолд гарсан дүрүүдийн талаар ярилцах
Ламба гуайн нулимс зохиолтой төстэй зохиол байдаг эсэхийг мэдэх
Д.Нацагдорж зохиолдоо юуг тусгахыг зорьсонЗохиолын хэсгээсОрчлонтертөнцийгхоосонхэмээххүрдийгбясалгаж, винайнёсыгсахисангэвшЛодонулааншарыгтунуулсаар, гандангийннаадхүруруубуужирмэгц, урантачаангуйнхурцилдийгболовсруулахынэрдмийгсудалсанавилагчхүүхэнИүйБай- хуахэмээхЦэрэнлхамцагаанхарыггялбалзуулсаар, баруундамнуурчнышавартайгудамжнаасгарчирэхньэсрэгтохиолдов. ИүйБай - хуагийнхартамхитасарсанучир, нэгалтан бэлзгийгбариулж, хэдэнянчаанолжхэрэглэхийгзорьжявсанньсанамсаргүйгэвшЛодонтохиолдохыгүзвэл, тэрүнэхээрийннэгномхонхуврагбөгөөдсэтгэлзөөлөн, чанархөнгөнболохыгхэдийнээажиглантаниад, хувилгаанадилнэгаргыголж, ламындэргэдзогсож, зовлонтойбөгөөдбахардсанцарайгарган: «Ламбугайөршөө, манайхөгшинэхөвдөөдүхэхийгхүлээжбайнам. Хичээжманайдморилж, номайлдажхайрланауу?» гэсэндлам: Зүүнхүрээндхуралдочижявна. Энэудааамжихгүй. Өөрнэгламыгзалсугай» гэсэнболовч, ИүйБай-хуасандарсанбайдлыггаргаж, дахиндавтанзовлонтүгсийгтоочин, элдэвчлэнгуйхад, аргагүйболжбас ч бахардсанбайдлыгүзвэл, барьцихээхэнөгөхбизсанаж, номуншихаархүүхнийгдагалдан, түүнийгэрийнзүгодов.
Зуныцагтбаруундамнуурчнытавангудамжнышаварүлэмж, баасныүнэрханхлахньүнэхээртүмэнбагцхүжийгнэгэнзэрэгшатаавчүлдарагдмаар. ГэвшЛодонорхимжоороохамраабөглөн, хүүхнийхойнооснамснамсалхална. Удалгүйнэгхувхайцагаанхаалгаарорволгангийнарьсширийншорвогагаарамтагдаж, зүйлсэнүс, нооссалхиндхийсэндээлхувцсанднаалдана. Хоёрнурсаншаварбайшингийннарийханзавсраарөнгөрч, баруунталдзүүнтийшээхарсаншаварбайшиндороходхүүхэнламыгнэгсандалдээрсуулгаад: «Цайавчиръя» хэмээнгарчодохынзавсарламажиглавал, байшингийнөмнөэтгээдэднэгтоморбайхбөгөөдхөнжилдэвсгэрийгцэмцийтэлхураанзасаж, эрээндавуугаархучжээ. Хойдэтгээдэднэгбагадөрвөлжинширээгцагаандаавуугаарбүтээж, дээрньнэгтомцагбазурагхөргийгтавьжээ. БайшингийндээвэрньмашбалтгарбөгөөдГэвшЛодонөндийвөлтолгойньбарагтулна. Нэрбагацонхыгхоёрдавхармуутуугаарбитүүлэннааж, улаанцаасааругалзланчимэглэсэнбөгөөдбайшингийндоторөдөрбайтлаа, бүрийбаруйнбайдлыгтөрүүлнэ...
...........Хvvхэнєчvvхэн ч эмээхзовохбайдалгvйбєгєєдхаринламддургvйучрыгхэлжхараанзагнаж, хєєнгаргасандламзаалдъягэвчхуврагийнёсооэвдсэнтуларгагvйгунирханбайшингийнбосгыгньтэвэрч:ХvvминьбичамдхайртайОдообихаашааочихвэ?ЄєрхvнтэйханилаххамаагvйГагцхvvнамайгбvvорхихэмээнхоёрнvднээсээертєнцийнхарнулимсыгборооныдусаладиласгаруулна.
Сурагчдын гүйцэтгэх даалгаврууд Сэдэв, тулгуур, түлхүүр нэгж, баймж утгыг олохЗохиолын дагуу бага хэмжээний жүжигчилсэн тоглолт хийхЗохиолд гарсан дүрүүдийг зураг хэлбэрээр гарга
Шүүмжлэл Энэхүү өгүүллэгийг Монгол судлаач эрдэмтэн Л.К.Герасимович “Энэ хорвоогийн харын бүх юм хоосон мөнх бус болохыг номлон байдаг атлаа хөнгөмсөг явдалт хүүхэнд сэтгэлтэй болсон ламыг дооглон шоолсон” гэж тодорхойлсон бол Монголын эрдэмтэн Ч.Лодойдамба “Лодон бол үлэмж хүчтэй эмгэнэлт дүр, Нацагдорж Лодонг огт шоолоогүй харин амьдралд тохиолдсон эмгэнэлт явдлыг үзүүлсэн юм” “Нацагдоржийн энэ зохиол нь эмгэнэлт зохиол мөн гэж тодорхойлжээ.
Зохиолын уран яруу бичлэг шүлгийн айзам хэмнэл хэтрүүлэгтэй хэсгээс Жишээ нь:-Түмэн багц хүжийг шатаавч үл дарагдмаар -Орчлон ертөнцийг хоосон хэмээн хүрдийг бясалгаж  ванайн ёсыг сахисан гэвч лодон улаан шарыг тунаруулсаар.-Өглөө бүр залбирдаг цагаан дарь эхийн хөргийн адил үзэсгэлэнтэй
Ламбугайн дүр төрхСайхан сэтгэлтэй, номхон, зөөлөн, тусч,
Иүй бай хуа гадаад төрх-Хоёр хацар нь улаанаар гэрэлтсэн тачаангуй Дотоод сэтгэл зан чанар нь хүнийг хайрлаж чадахгүй амий хичээсэн өөрийгөө л боддог.
Зохиолын гол санааХун хүн хоёр Хайрын дээд атлааХүн яагаад хайрандааҮнэн ч байдаггүй юм бэХудал хуурмаг хайр дурлал битгий байгаасай гэсэн гол санааг гаргаж өгсөн

ламба гуайн нулимс

  • 1.
  • 2.
    ЗорилгоЭнэхүү зохиолыг уншижнэгийг эргэцүүлэн бодож амьдралдаа хэрэгжүүлэх
  • 3.
  • 4.
  • 5.
    Ламба гуайн нулимсзохиолтой төстэй зохиол байдаг эсэхийг мэдэх
  • 6.
    Д.Нацагдорж зохиолдоо юугтусгахыг зорьсонЗохиолын хэсгээсОрчлонтертөнцийгхоосонхэмээххүрдийгбясалгаж, винайнёсыгсахисангэвшЛодонулааншарыгтунуулсаар, гандангийннаадхүруруубуужирмэгц, урантачаангуйнхурцилдийгболовсруулахынэрдмийгсудалсанавилагчхүүхэнИүйБай- хуахэмээхЦэрэнлхамцагаанхарыггялбалзуулсаар, баруундамнуурчнышавартайгудамжнаасгарчирэхньэсрэгтохиолдов. ИүйБай - хуагийнхартамхитасарсанучир, нэгалтан бэлзгийгбариулж, хэдэнянчаанолжхэрэглэхийгзорьжявсанньсанамсаргүйгэвшЛодонтохиолдохыгүзвэл, тэрүнэхээрийннэгномхонхуврагбөгөөдсэтгэлзөөлөн, чанархөнгөнболохыгхэдийнээажиглантаниад, хувилгаанадилнэгаргыголж, ламындэргэдзогсож, зовлонтойбөгөөдбахардсанцарайгарган: «Ламбугайөршөө, манайхөгшинэхөвдөөдүхэхийгхүлээжбайнам. Хичээжманайдморилж, номайлдажхайрланауу?» гэсэндлам: Зүүнхүрээндхуралдочижявна. Энэудааамжихгүй. Өөрнэгламыгзалсугай» гэсэнболовч, ИүйБай-хуасандарсанбайдлыггаргаж, дахиндавтанзовлонтүгсийгтоочин, элдэвчлэнгуйхад, аргагүйболжбас ч бахардсанбайдлыгүзвэл, барьцихээхэнөгөхбизсанаж, номуншихаархүүхнийгдагалдан, түүнийгэрийнзүгодов.
  • 7.
    Зуныцагтбаруундамнуурчнытавангудамжнышаварүлэмж, баасныүнэрханхлахньүнэхээртүмэнбагцхүжийгнэгэнзэрэгшатаавчүлдарагдмаар. ГэвшЛодонорхимжоороохамраабөглөн,хүүхнийхойнооснамснамсалхална. Удалгүйнэгхувхайцагаанхаалгаарорволгангийнарьсширийншорвогагаарамтагдаж, зүйлсэнүс, нооссалхиндхийсэндээлхувцсанднаалдана. Хоёрнурсаншаварбайшингийннарийханзавсраарөнгөрч, баруунталдзүүнтийшээхарсаншаварбайшиндороходхүүхэнламыгнэгсандалдээрсуулгаад: «Цайавчиръя» хэмээнгарчодохынзавсарламажиглавал, байшингийнөмнөэтгээдэднэгтоморбайхбөгөөдхөнжилдэвсгэрийгцэмцийтэлхураанзасаж, эрээндавуугаархучжээ. Хойдэтгээдэднэгбагадөрвөлжинширээгцагаандаавуугаарбүтээж, дээрньнэгтомцагбазурагхөргийгтавьжээ. БайшингийндээвэрньмашбалтгарбөгөөдГэвшЛодонөндийвөлтолгойньбарагтулна. Нэрбагацонхыгхоёрдавхармуутуугаарбитүүлэннааж, улаанцаасааругалзланчимэглэсэнбөгөөдбайшингийндоторөдөрбайтлаа, бүрийбаруйнбайдлыгтөрүүлнэ...
  • 8.
    ...........Хvvхэнєчvvхэн ч эмээхзовохбайдалгvйбєгєєдхаринламддургvйучрыгхэлжхараанзагнаж,хєєнгаргасандламзаалдъягэвчхуврагийнёсооэвдсэнтуларгагvйгунирханбайшингийнбосгыгньтэвэрч:ХvvминьбичамдхайртайОдообихаашааочихвэ?ЄєрхvнтэйханилаххамаагvйГагцхvvнамайгбvvорхихэмээнхоёрнvднээсээертєнцийнхарнулимсыгборооныдусаладиласгаруулна.
  • 9.
    Сурагчдын гүйцэтгэх даалгавруудСэдэв, тулгуур, түлхүүр нэгж, баймж утгыг олохЗохиолын дагуу бага хэмжээний жүжигчилсэн тоглолт хийхЗохиолд гарсан дүрүүдийг зураг хэлбэрээр гарга
  • 10.
    Шүүмжлэл Энэхүү өгүүллэгийгМонгол судлаач эрдэмтэн Л.К.Герасимович “Энэ хорвоогийн харын бүх юм хоосон мөнх бус болохыг номлон байдаг атлаа хөнгөмсөг явдалт хүүхэнд сэтгэлтэй болсон ламыг дооглон шоолсон” гэж тодорхойлсон бол Монголын эрдэмтэн Ч.Лодойдамба “Лодон бол үлэмж хүчтэй эмгэнэлт дүр, Нацагдорж Лодонг огт шоолоогүй харин амьдралд тохиолдсон эмгэнэлт явдлыг үзүүлсэн юм” “Нацагдоржийн энэ зохиол нь эмгэнэлт зохиол мөн гэж тодорхойлжээ.
  • 11.
    Зохиолын уран яруубичлэг шүлгийн айзам хэмнэл хэтрүүлэгтэй хэсгээс Жишээ нь:-Түмэн багц хүжийг шатаавч үл дарагдмаар -Орчлон ертөнцийг хоосон хэмээн хүрдийг бясалгаж ванайн ёсыг сахисан гэвч лодон улаан шарыг тунаруулсаар.-Өглөө бүр залбирдаг цагаан дарь эхийн хөргийн адил үзэсгэлэнтэй
  • 12.
    Ламбугайн дүр төрхСайхансэтгэлтэй, номхон, зөөлөн, тусч,
  • 13.
    Иүй бай хуагадаад төрх-Хоёр хацар нь улаанаар гэрэлтсэн тачаангуй Дотоод сэтгэл зан чанар нь хүнийг хайрлаж чадахгүй амий хичээсэн өөрийгөө л боддог.
  • 14.
    Зохиолын гол санааХунхүн хоёр Хайрын дээд атлааХүн яагаад хайрандааҮнэн ч байдаггүй юм бэХудал хуурмаг хайр дурлал битгий байгаасай гэсэн гол санааг гаргаж өгсөн