ομορριζες λέξεις της νέας ελληνικής

1. Ξενοφώντος Ελληνικά Β, 1, § 16-32
Ομόρριζες λέξεις
§ 16 - 21
 ὁρμώμενοι (ὁρμάω-ῶ): ορμητήριο, ορμητικός, παρορμητικός, αφορμή, εξόρμηση,
αυθόρμητος
 ἐποίουν (ποιέω-ῶ) : ποίηση, ποίημα, ποιητής, ποιητικός, αχειροποίητος,
προσποιούμαι, προσποιητός
 ἐπέπλεον (πλέω) : αποπλέω, πλοίο, πλους, πλοηγός, πλοίαρχος, πλοιάριο, πλωτός,
πλεούμενο
 προσείλοντο (αἱροῦμαι): αίρεση, αναιρώ, αναίρεση, αφαίρεση, εξαίρετος,
αρχαιρεσίες, προαιρούμαι
 ἀφεστηκυίας (ἵστημι): σταθμός, στήλη, στήθος, στάδιο, στάθμη, ιστός, σταθερός,
διάστημα, κατάσταση, επαναστάτης, προΐσταμαι, εικονοστάσι, εγκαθίσταμαι,
εγκατάσταση, ενίσταμαι, ένσταση
 ἀνήγοντο (ἀνάγομαι): άγω, εξάγω, διαγωγή, εισακτέος, αγωγός, παιδαγωγός,
άγημα, ξεναγός, λοχαγός, ανάγωγος
 ἡγεῖτο (ἡγοῦμαι): ηγεμόνας, ηγεμονία, ηγέτης, ηγεσία, ηγούμενος, προηγούμαι,
περιηγούμαι, εισηγούμαι, εισήγηση, διήγηση, καθηγητής, αφήγημα, διηγηματικός,
ανεκδιήγητος
 προσβαλόντες (βάλλω): βέλος, βλήμα, βόλος, βαλβίδα, βολίδα, βαλτός, περιβάλλω,
περιβολή, περιβάλλον, καταβάλω, αναβλητικός, προσβλητικός, αποβολή
 ἀφῆκε (ἵημι): άφεση, άνεση, ένεση, κάθετος, εγκάθετος, έφεση, χειραφέτηση
§ 22 - 24
 ἐπιούσῃ (εἶμι) : ανεξίτηλος, εισιτήριο, εξιτήριο, ισθμός, προσιτός, απρόσιτος
 εἰσβαίνειν (βαίνω) : κατεβαίνω, κατέβασμα, παραβαίνω, παράβαση, παραβάτης,
αποβατικός, υπερβατικός, συμβαίνει, επέμβαση, διάβημα, βάση, βάθρο, βέβαιος,
βάσιμος, άβατος, ορειβάτης, επιβάτης, βαθμίδα
 κινήσοιτο (κινοῦμαι) : κίνηση, κίνημα, ακίνητος, αεικίνητος, δυσκίνητος, μετακινώ,
κίνητρο, συγκίνηση, υποκινητής
 παρετάξαντο (τάττω): τάγμα, τάξη, διατάζω, υποτάσσω, υποταγή, υποτακτικός,
προστακτική, συνταγή, σύνταξη, παράταξη, παρατακτικός
 κατιδόντας (ὁράω-ῶ): όραση, ορατός, όραμα, αόρατος, ιδέα, όψη, πρόσοψη,
περίοπτος, κάτοπτρο, οπή, αυτόπτης, επόπτης
 ἐξαγγεῖλαι (ἀγγέλλω): αγγελία, άγγελμα, αναγγελία, εξαγγελτικος, καταγγελτικός
 ἐξεβίβασεν (βιβάζω): συμβιβάζω, συμβιβασμός, διαβιβάζω, διαβίβαση, υποβιβάζω,
υποβιβασμός, υποβίβαση
Επιμέλεια: Γ. Σόφη Σελίδα 1
Γενικό Λύκειο Άνοιξης

2. § 25 – 28
 ἔχοντας (ἔχω) : κατέχω, κατοχή, παρέχω, ανέχομαι, ανοχή, ανεκτικός, ενέχομαι,
ενοχή, ένοχος, προεξοχή, προσοχή, προσεκτικός, μετέχω, μετοχή, πολιούχος,
σχεδόν, έξη, εξής, σχέση, σχετικός, άσχετος
 εἶπε (λέγω) : λόγος, λέξη, έπος, ρήτορας, λογικός, λεξικό, επιλέγω, επιλογή,
αντίλογος, αντίρρηση, πρόλογος, διαλογή, συλλογή, απόρρητος, λεγάμενος,
λεξιθήρας, λεξιλόγιο, φιλόλογος, λεπτολόγος, ευφυολογία, γλωσσολογία
 ἐσκεδασμένους (σκεδάννυμαι) : διασκέδαση, διασκεδαστικός
 ὠνούμενοι (ὠνέομαι – οῦμαι): ψώνια, τελώνης, ωνητός, αργυρώνητος
 ἆραι (αἴρω) : άρση, άρδην, έπαρση, αντάρτης, αρτηρία, μετέωρος, αιώρα, αορτή
 ἔλαβε (λαμβάνω) : λήψη, λήμμα, αναλαμβάνω, ανάληψη, παραλήπτης, σύλληψη,
περίληψη, ασύλληπτος, θρησκόληπτος λαβίδα, εργολάβος, εργολαβία
 συνέλεξε (συλλέγω) : σύλλογος, κατάλογος, επιλογή, νεοσύλλεκτος, φτωχολογιά,
σκυλολόι, κουβεντολόι
§ 29 - 32
 φεύγων (φεύγω) : φυγή, διαφεύγω, διαφυγή, πρόσφυγας, φυγάς, φυγαδεύω,
άφευκτος=αναπόφευκτος, ξεφεύγω, φευγάτος, φευγιό, φευγάλα
 ἔγνω (γιγνώσκω) : γνώση, γνώμη, γνωμικός, γνωστικός, αγνώμων, άγνωστος,
διάγνωση, συγγνώμη, αυτογνωσία
 διεφθαρμένα (φθείρω): φθορά, φθαρτός, άφθαρτος, ψυχοφθόρος, διαφθορά,
διαφθορέας, αδιάφθορος, παραφθείρω, παραφθορά
 κατειργάσατο (κατεργάζομαι) : εργάτης, εργατιά, εργατικός, εργαστήριο,
κατεργασμένος, ακατέργαστος, επεξεργάζομαι, επεξεργασία, συνεργασία,
πρωτεργάτης, λιμενεργάτης
 ἀφικόμενος (ἀφικνέομαι-οῦμαι): άφιξη
 βουλεύεσθαι (βουλεύομαι): βουλευτής, βουλευτικός, διαβούλευση, βούλευμα,
βουλευτήριο, βουλή, επιβουλεύομαι
 ἐψηφισμένοι (ψηφίζομαι) : ψήφισμα, καταψηφίζω, καταψήφιση, συμψηφίζω,
συμψηφισμός
 κρατήσειαν (κρατέω-ῶ) : κράτος, επικρατώ, επικράτηση, κραταιός, συγκρατημένος,
ακράτητος, ασυγκράτητος
 ἀποκτεῖναι (αποκτείνω): μητροκτόνος, πατροκτόνος, ανθρωποκτόνος, αυτοκτονία,
μικροβιοκτόνο, γενοκτονία
 προδοῦναι (δίδωμι): δόση, δώρο, δοτός, δόσιμο, προδότης, προδοσία, καταδότης,
αιμοδότης, πληροφοριοδότης, έκδοση, ανταπόδοση, παραδοτέος
Επιμέλεια: Γ. Σόφη Σελίδα 2
Γενικό Λύκειο Άνοιξης