1.

VI.
1.

Proseso ng Pagsususlat
a.

Imbensyon o Pag-asinta – paglikha ng iyong paksa
i.

Brainstorming – paglalahad ng mga ideya sa papel upang

maibigay ang posibleng maging paksa.
ii.

Paglilista – paglista ng mgaideyang ikaw ay interesadong

gawin
iii.
1.

b.

Klaster – pagmamapa ng mga ideya

Pangangalap ng Impormasyon o Pagtatanong at Pag-uusisa
i.
ii.

Pangangalap ng mga ideya
Paghahanap at pagsususri ng mga pananaliksik

iii.
iv.
1.

c.

Pagsasaga ng interbyu
Maari ring mabuo rito ang paksa

Pala-Palagay
i.

Habang wala pang tiyak nabalangkas at daloy ng pagtalakay

sa paksang susulatin, naghahain muna ng haka-haka ang manunulat
ii.

Iisa-isahin ng manunulatang sanhi at bunga ng pangyayari

habang nag-iisip kung paano bubuuin ang balangkas ng paksang napili
iii.

Nakararamdamng pagkabalisa ang manunulatsa yugtong ito

dahilpatuloy siyang naghahanap ng kasagutan sa kaanyang mga tanong at maaaro pang biglang
sumulpot ang iba pang tanong
iv.

Kadalasan, itoang pinakamahabang bahagi ssa prroseso ng

pagsulat a.k.a Incubation Period
1.

d.

Pag-oorganisa – paglalahad ng mga impormasyon sa isang balangkas
i.

Balangkas – maituturing na pinakakalansay ng isang sulatin.

Lubha itong mahalaga upang maiwasan ang paglayo sa pagtalakay sa isang paksang napili. May
dalawang klase ang pagbabalangakas: (1) Pangungusap na Balangkas – nakatuon sa mga
makadiwang pangungusap na siyang kumakatawan sa mahalagang bahagi ng isang sulatin at (2)
talatang balangkas – nakapokus sa mgapinag-uugnay-ugnay na mga kaisipan, ayon sa
pagkakasunud-sunod.
1.

Introduksyon
1.

Pangganyak

2. Paglalahad ng Tesis
3. Katawan
1.

Paglalahad ng mga Punto

2. Paglinang ng mga iodeya
3. PAntulong sa pangunahing Katwiran
4. Kongklusyon
1.

Muling-pagdidiin sa pangunahing ideya
ii.

1.

Pagsasaayos ng mga Datos

Dalawang Uri ng Mapagkukunan ng mga Datos:
1.

Pangunahing Datos – Nagmumula ang mga impormasyon sa mga indibidwal na tao,
mga akdang pamapanitikan, mga pribado o publikong organisasyon, batas, dokumento
at iba pang orhinal na talaan.

2. Sekondaryang Datos – Kinalap ang mga datos mula sa mga manuskrito, ensayklopidya,
tesis, disertasyon, magazine, pahayagan at iba pang aklat na naisulat ng mga awtor.
3. Tatlong istratehiya sa paghahalo ng sariling pag-aaral sa pinagkunang material
1.

Direktang Sipi – eksaktong salita o pahayag ng isang awtor. Kinopya nang
direkta, salita-sa-salita, mula sa sanggunian. Ginagamit ito ng mananaliksik
kapag nais niyang:
i.

Idagdag ang

kapangyarihan ng salita ng awtor upang suportahan ang argument
ii.

Nais pabulaanan o

hindi sang-ayunan ang argument ng awtor
iii.

Bigyang-diin particular

iv.

Naghahambing ng mga

ang isang malinaw o makapangyarihang pahayag o sipi

ispesipikong punto de vista
1.

Parapreys o Hawig – pagsasabing muli ng nakuhang ideya mula sa ginamit ng sanggunian
gamit ang sariling pangungusap. Ginagawa ang pagpaparapreys kapag:
i.

impormasyon sa nowtkard at umiwas sa panggagaya o pangongopya

Nais gumamit ng mga
ii.

Nais iwasan ang

iii.

Nais gamitin ang

masyadong paggamit ng direktang sipi

sariling boses sa paglalahad ng impormasyon
1.

Sinopsis o Buod – pinagsama-sama ang pangunahing ideya ng isa o maraming manunulat
gamit ang sariling pangungusap. Mas maikli ito kaysa sa orihinal at naglalaman ng kabuuang
kaisipan ng pinagkunang material. Gumagawa ng synopsis kapag:
i.

Nais magbigay ng

bakgrawnd at pananaw hinggil sa isang paksa
ii.

Nais maglarawan ng

pangkalahatang kaalaman mula sa maraming sanggunian tungkol sa paksa nais na determina ang
pangunahing ideya ng pinagbatayang teksto
1.

e.

Pagsulat ng Burador



Bigyan ng sapat na panahon ang iyong sarili na magawa ang iyong sulatin.



Humanap ng komportableng lugar ng pagsusulatan.



Iwasan ang distraksyon o abala



Magpahinga



Ang mga Paraan sa Pagpapalabas ng Ideya:


Pagtatala – paglilista ito ng mga kaisipan sa pamamagitan ng pagdadaglat, pagguhit,
pagsipi. Masusundan dito ang pagkakasunund-sunod at pagkakaugnay-ugnay ng mga
detaly tungkol sa paksa kapag magsususlat.



Palitang-kuro – grupo ang karaniwang gumagawa rito. Malawak nilang titingnan ang
paksa sa iba’t ibang anggulo at ang kaligiran ng usapin. Ang mga potensyal na opinion
ang bibigyang konsiderasyon at pagkakaisahan ang mga hakbangin para marating ang
mapagkakasunduang layunin.



Malayang Pagsulat –pamamaraan itong kung ano ang basta lumabas na ideya sa isip ay
isinusulat. Huwag munang maging mapaghatol sa isinusulat. Huwag magwawasto.
Pabayaang malayang dumaloy ang isipan nang walang anumang pagkontrol,sa gayon,
maging ang mga di-inaasahang nakabaong ideya ay lumitaw.



Pamamaraang Tanong-Sagot – Tinatanong ang sarili tungkol sa paksa at tiyak
makakaipon ng laksang impormasyon. Pinaplano ang mga katanungan at ang mga ito’y
pinagsunud-sunod at pinag-ugnay-ugnay. Napapalalim nito ang pag-unawa sa paksa at
nakapagbibigay ng mga kawili-wiling kaisipang maisususlat.

1.

f.

Pagrerebisa – muling pagsusuri sa mga ideya

Proseso ng pagsulat

  • 1.
    1. VI. 1. Proseso ng Pagsususlat a. Imbensyono Pag-asinta – paglikha ng iyong paksa i. Brainstorming – paglalahad ng mga ideya sa papel upang maibigay ang posibleng maging paksa. ii. Paglilista – paglista ng mgaideyang ikaw ay interesadong gawin iii. 1. b. Klaster – pagmamapa ng mga ideya Pangangalap ng Impormasyon o Pagtatanong at Pag-uusisa i. ii. Pangangalap ng mga ideya Paghahanap at pagsususri ng mga pananaliksik iii. iv. 1. c. Pagsasaga ng interbyu Maari ring mabuo rito ang paksa Pala-Palagay i. Habang wala pang tiyak nabalangkas at daloy ng pagtalakay sa paksang susulatin, naghahain muna ng haka-haka ang manunulat ii. Iisa-isahin ng manunulatang sanhi at bunga ng pangyayari habang nag-iisip kung paano bubuuin ang balangkas ng paksang napili iii. Nakararamdamng pagkabalisa ang manunulatsa yugtong ito dahilpatuloy siyang naghahanap ng kasagutan sa kaanyang mga tanong at maaaro pang biglang sumulpot ang iba pang tanong iv. Kadalasan, itoang pinakamahabang bahagi ssa prroseso ng pagsulat a.k.a Incubation Period 1. d. Pag-oorganisa – paglalahad ng mga impormasyon sa isang balangkas i. Balangkas – maituturing na pinakakalansay ng isang sulatin. Lubha itong mahalaga upang maiwasan ang paglayo sa pagtalakay sa isang paksang napili. May dalawang klase ang pagbabalangakas: (1) Pangungusap na Balangkas – nakatuon sa mga makadiwang pangungusap na siyang kumakatawan sa mahalagang bahagi ng isang sulatin at (2) talatang balangkas – nakapokus sa mgapinag-uugnay-ugnay na mga kaisipan, ayon sa pagkakasunud-sunod.
  • 2.
    1. Introduksyon 1. Pangganyak 2. Paglalahad ngTesis 3. Katawan 1. Paglalahad ng mga Punto 2. Paglinang ng mga iodeya 3. PAntulong sa pangunahing Katwiran 4. Kongklusyon 1. Muling-pagdidiin sa pangunahing ideya ii. 1. Pagsasaayos ng mga Datos Dalawang Uri ng Mapagkukunan ng mga Datos: 1. Pangunahing Datos – Nagmumula ang mga impormasyon sa mga indibidwal na tao, mga akdang pamapanitikan, mga pribado o publikong organisasyon, batas, dokumento at iba pang orhinal na talaan. 2. Sekondaryang Datos – Kinalap ang mga datos mula sa mga manuskrito, ensayklopidya, tesis, disertasyon, magazine, pahayagan at iba pang aklat na naisulat ng mga awtor. 3. Tatlong istratehiya sa paghahalo ng sariling pag-aaral sa pinagkunang material 1. Direktang Sipi – eksaktong salita o pahayag ng isang awtor. Kinopya nang direkta, salita-sa-salita, mula sa sanggunian. Ginagamit ito ng mananaliksik kapag nais niyang: i. Idagdag ang kapangyarihan ng salita ng awtor upang suportahan ang argument ii. Nais pabulaanan o hindi sang-ayunan ang argument ng awtor iii. Bigyang-diin particular iv. Naghahambing ng mga ang isang malinaw o makapangyarihang pahayag o sipi ispesipikong punto de vista 1. Parapreys o Hawig – pagsasabing muli ng nakuhang ideya mula sa ginamit ng sanggunian gamit ang sariling pangungusap. Ginagawa ang pagpaparapreys kapag: i. impormasyon sa nowtkard at umiwas sa panggagaya o pangongopya Nais gumamit ng mga
  • 3.
    ii. Nais iwasan ang iii. Naisgamitin ang masyadong paggamit ng direktang sipi sariling boses sa paglalahad ng impormasyon 1. Sinopsis o Buod – pinagsama-sama ang pangunahing ideya ng isa o maraming manunulat gamit ang sariling pangungusap. Mas maikli ito kaysa sa orihinal at naglalaman ng kabuuang kaisipan ng pinagkunang material. Gumagawa ng synopsis kapag: i. Nais magbigay ng bakgrawnd at pananaw hinggil sa isang paksa ii. Nais maglarawan ng pangkalahatang kaalaman mula sa maraming sanggunian tungkol sa paksa nais na determina ang pangunahing ideya ng pinagbatayang teksto 1. e. Pagsulat ng Burador  Bigyan ng sapat na panahon ang iyong sarili na magawa ang iyong sulatin.  Humanap ng komportableng lugar ng pagsusulatan.  Iwasan ang distraksyon o abala  Magpahinga  Ang mga Paraan sa Pagpapalabas ng Ideya:  Pagtatala – paglilista ito ng mga kaisipan sa pamamagitan ng pagdadaglat, pagguhit, pagsipi. Masusundan dito ang pagkakasunund-sunod at pagkakaugnay-ugnay ng mga detaly tungkol sa paksa kapag magsususlat.  Palitang-kuro – grupo ang karaniwang gumagawa rito. Malawak nilang titingnan ang paksa sa iba’t ibang anggulo at ang kaligiran ng usapin. Ang mga potensyal na opinion ang bibigyang konsiderasyon at pagkakaisahan ang mga hakbangin para marating ang mapagkakasunduang layunin.  Malayang Pagsulat –pamamaraan itong kung ano ang basta lumabas na ideya sa isip ay isinusulat. Huwag munang maging mapaghatol sa isinusulat. Huwag magwawasto. Pabayaang malayang dumaloy ang isipan nang walang anumang pagkontrol,sa gayon, maging ang mga di-inaasahang nakabaong ideya ay lumitaw.  Pamamaraang Tanong-Sagot – Tinatanong ang sarili tungkol sa paksa at tiyak makakaipon ng laksang impormasyon. Pinaplano ang mga katanungan at ang mga ito’y pinagsunud-sunod at pinag-ugnay-ugnay. Napapalalim nito ang pag-unawa sa paksa at nakapagbibigay ng mga kawili-wiling kaisipang maisususlat. 1. f. Pagrerebisa – muling pagsusuri sa mga ideya