Нөхөрлөл гэж юу вэ

1. Нөхөрлөл гэж юу вэ
• Эргэн санах
• Нөхөрлөл гэж юу вэ? Түүний
онцлог
• Нөхөрлөлийг үүсгэн
байгуулах тухай
• Нөхөрлөлийг татан буулгах
тухай
• Ашигласан материал
Free Powerpoint Templates
Page 1

2. Эргэн санах:
“Өө рийн гэсэн эд хө рө нгө ө мчлө лтэй, түү нийгээ
эзэмших ашиглах захиран зарцуулах эрхтэй, эрх
үү рэг хү лээдэг, ү йл ажиллагаанаасаа бий болох
ү р дагаврыг эд хө рө нгөө рөө хариуцдаг, шүү х
арбитрын ө мнө нэхэмжлэгч хариуцагч байж
чаддаг, тодорхой зорилго бү хий тогтвортой ү йл
ажиллагаа эрхэлдэг зохион байгуулалтын
нэгдлийг хуулийн этгээд гэнэ."
Free Powerpoint Templates
Page 2

3. Эргэн санах:
Free Powerpoint Templates
Page 3

4. Эргэн санах :
Хуулийн этгээдийн тө рө л:
•Компани Бизнесийн байгууллага
•Нө хө рлө л
•Хоршоо
•Сан Тө рийн бус байгууллага
•Холбоо
Free Powerpoint Templates
Page 4

5. Нө хө рлө л гэж юу вэ? :
“Нө хө рлө л гэдэг нь гишүү дийн оруулсан хувь
хө рө нгөө с бү рдэх хө рө нгө тэй, хү лээсэн үү ргээ
энэхүү эд хө рө нгө болон гишүү дийн хувийн
ө мчийн эд хө рө нгөө рөө хуульд заасны дагуу
хариуцдаг хуулийн этгээд юм."
Free Powerpoint Templates
Page 5

6. Нө хө рлө л гэж юу вэ? :
Нө хө рлө лийн хэлбэр:
Зохион байгуулалтын бү тцээр нь нө хө рлө лийг бү х
гишүү д нь бү рэн хариуцлагатай, зарим гишүү д нь
бү рэн хариуцлагатай гэж ангилдаг.
Бү х гишүү д нь бү рэн Зарим гишүү д нь бү рэн
хариуцлагатай: хариуцлагатай:
Нө хө рлө лийн хү лээсэн Нө хө рлө лийн хү лээсэн үү ргийг
наад зах нь нэг гишүү н
үү ргийг гишүү д нө хө рлө лд
нө хө рлө лд оруулсан эд хө рө нгө
оруулсан эд хө рө нгө болон болон хувийн ө мчийн эд
хувийн ө мчийн эд хө рө нгөө рөө хариуцдаг, бусад
хө рө нгөө рөө хамтран гишүү д нь гагцхүү нө хө рлө лд
хариуцдаг нө хө рлө лийг бү х оруулсан хө рө нгөө рөө хариуцдаг
гишүү д нь бү рэн нө хө рлө лийг зарим гишүү д нь
хариуцлагатай нө хө рлө л бү рэн хариуцлагатай нө хө рлө л
гэнэ. Зарим гишүү д нь бү рэн
гэнэ. Бү х гишүү д нь бү рэн
хариуцлагатай нө хө рлө лийн
хариуцлагатай оноосон нэрийн ард “ББ” гэсэн
нө хө рлө лийн оноосон ялгах тэмдэгийг хэрэглэнэ.
нэрийн ард “ББ” гэсэн
ялгах тэмдэгийг хэрэглэнэ.
Free Powerpoint Templates
Page 6

7. Нө хө рлө л гэж юу вэ? :
“ББ” болон ”ЗБ” нарын ялгаа болон, онцлогууд:
 Гишүү дийн хариуцлага: ”ЗБ” нө хө рлө л байгуулах
гэрээнд гишүү н тус бү рийн хариуцлагийг ялгаж
заана
 Удирдах, тө лөө лө х эрх: Гагцхүү бү рэн хариуцлага
хү лээдэг гишүү д нө хө рлө лийг удирдах, тө лөө лө х
эрхтэй
 Ү йл ажиллагаанд оролцох: Оруулсан хө рө нгийнхөө
хэмжээгээр хариуцлага хү лээдэг гишүү д
нө хө рлө лийн ү йл ажиллагаанд биечлэн оролцохгү й
байж болно.
 Татан буугдах: Оруулсан хө рө нгийнхөө хэмжээгээр
хариуцлага хү лээдэг гишүү дийн бү рэлдэхүү нд
өө рчлө лт орох нь тухайн нө хө рлө лийг татан буулгах
ү ндэслэл болохгү й.
Free Powerpoint Templates
Page 7

8. Нө хө рлө л гэж юу вэ? :
Нө хө рлө лийн давуу тал болон сул тал
Давуу тал:
Бү х гишүү д нө хө рлө лийн ү йл Сул тал:
ажиллагаанд хяналт тавих эрхтэй
Бү х гишүү д гаргасан шийдвэрээ
Хамгийн тогтворгү й
бү рэн хариуцдаг бизнесийн байгууллага
Өө р нэгэн нө хө рлө лийн ү йл Гишүү дийн бү рэлдэхүү нд
ажиллагаанд хө ндлө нгөө с
өө рчлө лт орвол татан
оролцдогү й
Бү рэн хариуцлагатай гишүү н бү р буугдах ү ндэс болдог
нө хө рлө лөө удирдах, тө лөө лө х Хө рө нгийг зө вхө н мө нгө н
эрхтэй, өө рийн хө рө нгө ө мчид ойр
хэлбэрээр бий болгодог
дө т, ө мчлө гчийн эрхээ хэрэгжүү лэх
илүү ө ргө н боломжтой байдаг
Гэрээнд гишүү дийн хариуцлагыг
ялгаж зааж ө гдө г
Татан буулгахад оруулсан
хө рө нгөө рөө хариуцлага хү лээдэг
Бү рэн хариуцлагатай гишүү д
тэргүү н ээлжинд хө рө нгөө
буцаадаг
Free Powerpoint Templates
Page 8

9. Нө хө рлө л гэж юу вэ? :
Нө хө рлө лийн гишүү н гэж хэн бэ? Элсэх, оролцох,
гарах
Нө хө рлө лийн гишүү н гэж хэн бэ?
Нө хө рлө лд хө рө нгө оруулсан этгээдийг нө хө рлө лийн гишүү н гэнэ. Нө хө рлө лийн
гишүү н нь хувь хү н, өө р нэгэн нө хө рлө л, тө рийн эрх бү хий байгууллага хэн ч байж
болно.
Нө хө рлө лд гишүү нээр элсэх
Нө хө рлө лд гишүү нээр элсэх нь чө лөө тэй бө гөө д элссэний дараа нө хө рлө лд
хү лээсэн үү ргийг бусад гишүү дийн нэгэн адил хариуцан явдаг.
Free Powerpoint Templates
Page 9

10. Нө хө рлө л гэж юу вэ? :
Нө хө рлө лийн гишүү н гэж хэн бэ? Элсэх, оролцох,
гарах
Гишүү дийн оролцоо
Бү х гишүү д нь бү рэн хариуцлагатай нө хө рлө лийн гишүү д нө хө рлө лийн ү йл
ажиллагаанд заавал биечлэн оролцдог. Харин зарим гишүү д бү рэн хариуцлагатай
нө хө рлө лийн гишүү д нө хө рлө лийн ү йл ажиллагаанд заавал биечлэн оролцох
албагү й байдаг.
Нө хө рлө лөө с гарах, хасагдах нө хцө л
Гэрээнд заасан хугацаа дууссан
Өө рийн хү сэлтээр эсвэл гэрээн дэх бусад нө хцө л
Гэрээгээр хү лээсэн үү ргээ биелүү лэх чадваргү й эсвэл хө рө нгө оруулах чадваргү й
болох нь тогтоогдсон
Гэрээнд заасан нө хцө лөө ноцтой зө рчсө н
Free Powerpoint Templates
Page 10

11. Нө хө рлө л
байгуулах
Free Powerpoint Templates
Page 11

12. Улсын бү ртгэлд бү ртгүү лэх :
Нө хө рлө лийг бү ртгэгдсэн ө дрөө с эхлэн
байгуулагдсанд тооцдог ба нө хө рлө лийн оршин
байгаа газрынх нь нутаг дэвсгэрийн бү ртгэх
байгууллага, тэдгээрийн ө ргө длийг ү ндэслэн
улсын бү ртгэлд бү ртгэнэ. Улсын бү ртгэлд
бү ртгүү лэх ө ргө длөө гарган ө гсний дараа бү ртгэх
байгууллага ө ргө длийг хү лээн авч хянаад,
хуульд заасан шаардлага хангасан гэж ү звэл
нө хө рлө лийг ажлын 7 хоногийн дотор улсын
бү ртгэлд бү ртгэж, гэрчилгээг олгодог.
www.registrationmongolia.com
Free Powerpoint Templates
Page 12

13. Улсын бү ртгэлд бү ртгүү лэх :
Нө хө рлө лийг үү сгэн байгуулах ү ндсэн бичиг
баримт нь гэрээ юм. Гэрээнд дор дурдсан
зү йлийг заавал тусгана:
2.Нө хө рлө лийн оноосон нэр, оршин байгаа хаяг
3.Эрхлэх ү йлдвэр, ү йлчилгээний тө рө л, ү йл
ажиллагаа явуулах хугацаа
4.Удирдах, тө лөө лө х эрх бү хий этгээдийн овог
нэр, хаяг, регистрийн дугаар
5.Гишүү н тус бү рийн нө хө рлө лд оруулсан
хө рө нгийн хэмжээ, ү нэлгээ, ү нэлэх аргачлал,
буцаан олгох нө хцө л болон ү л хө длө х хө рө нгийн
улсын бү ртгэлийн дугаар
Free Powerpoint Templates
Page 13

14. Улсын бү ртгэлд бү ртгүү лэх :
1. Хэрвээ ажиллах чадвараа нэгтгэж байгаа
бол түү ний ү нэлгээ, ү нэлэх аргачлал, ү зүү лэх
ү йлчилгээ, хугацаа
2. Ашиг, алдагдал хуваах зарчим
3. Гэрээ байгуулсан он сар ө дө р
4. Гишүү дийн овог нэр, иргэний харъяалал,
хаяг, гарын ү сэг
5. Шаардлагатай гэж ү зсэн бусад зү йл
Free Powerpoint Templates
Page 14

15. Улсын бү ртгэлд бү ртгүү лэх :
Улсын бү ртгэлд бү ртгэхээс татгалзах:
Хуульд заасан журмын дагуу гэрээ, дү рмээ
батлаагү й
Ү йл ажиллагааны зорилго нь хуульд нийцээгү й
Үү сгэн байгуулагч нь эрх зү йн чадамжгү й
Оноосон нэр давхардсан
Бү ртгэх байгууллага тухайн нө хө рлө лийг
бү ртгэлээс хассан, эсвэл бү ртгэхээс татгалзсан
бол энэ тухайгаа нө хө рлө лд 7 хоногийн дотор
бичгээр мэдэгдэх ёстой.
Free Powerpoint Templates
Page 15

16. Нө хө рлө л
ү йл
ажиллагаа
дуусгавар
болох
Free Powerpoint Templates
Page 16

17. Нө хө рлө л татан буугдах :
Бүрэн хариуцлагатай гишүүний бүрэлдэхүүнд
өөрчлөлт орвол нөхөрлөл татан буугдана.
Оруулсан хөрөнгөөрөө хариуцлага хүлээдэг
гишүүдийн бүрэлдэхүүнд өөрчлөлт орох нь
нөхөрлөл татан буугдах үндэслэл болохгүй.
Харийн ийм гишүүд нь бүгд гарвал нөхөрлөл
татан буугдана. Эсвэл бүрэн хариуцлагатай
гишүүд нь ББ болгон өөрчлөн байгуулахаар
шийдвэрлэж болно. Энэ тохиолдолд гэрээгээ
шинэчилж дахин бүртгүүлнэ.
Free Powerpoint Templates
Page 17

18. Нө хө рлө л татан буугдах :
Нөхөрлөл татан буугдах :
1 Гишүүдийн хурлын шийдвэрээр
2 Шүүхийн шийдвэрээр
Түүнчлэн аль нэг гишүүн нөхөрлөлөөс гарсан хасагдсан
хөрөнгийн чадваргүй болсон буюу нас барсан сураггүй алга
болсонд тооцогдсон нөхцөлд уг гишүүний өв залгамжлагч
тухайн нөхөрлөлийн гишүүн биш тохиолдолд нөхөрлөл татан
буугдана. Гэхдээ тухайн нөхөрлөл цаашид үйл ажиллагаа
үргэлжлүүлэн явуулахаар бол гэрээгээ шинэчилж бүртгэх
байгууллагад дахин бүртгүүлнэ. Хэрэв нөхөрлөл татан буугдах
гэж байгааг нийтэд мэдээлснээс хойш 3 сарын дотор
нөхөрлөлтэй харилцагчид төлбөр тооцоогоо хийх ёстой байдаг
ба заасан хугацаанд харилцагч тал төлбөр , тооцоогоо
хийгээгүй бол цаашид нэхэмжлэх гаргах эрхээ алддаг.Тухайн
нөхөрлөлийг бүртгэх байгууллаг улсын бүртгэлээс хассанаар
татан буугдсанд тооцох ба энэ тухай бүртгэх байгууллага
нийтэд мэдээлдэг.
Free Powerpoint Templates
Page 18

19. Нө хө рлө л татан буугдах :
Нөхөрлөлийг улсын бүртгэлээс хасах:
Ямар бүртгэлд бүртгэгдсэн өдрөөс хойш 1
жилийн хугацаанд өөрийн гэрээ , дүрэмд
заасан үндсэн үйлдвэрлэл , үйлчилгээ , эсхүл
түүнтэй холбогдсон бэлтгэл ажлаа эхлээгүй ,
эсвэл үйл ажиллагаа эсхүл түүнтэй холбогдсон
бэлтгэл ажлаа эхлээгүй эсвэл үйл
ажиллагаагаа эхэлсэн боловч дараалсан 12
сараас дээш хугацаанд тасалдсан тохиолдолд
нөхөрлөлийг улсын бүртгэлээс хасдаг байна.
Free Powerpoint Templates
Page 19

20. Нө хө рлө л татан буугдах :
Нөхөрлөлийг улсын бүртгэлээс хасах:
Ямар бүртгэлд бүртгэгдсэн өдрөөс хойш 1
жилийн хугацаанд өөрийн гэрээ , дүрэмд
заасан үндсэн үйлдвэрлэл , үйлчилгээ , эсхүл
түүнтэй холбогдсон бэлтгэл ажлаа эхлээгүй ,
эсвэл үйл ажиллагаа эсхүл түүнтэй холбогдсон
бэлтгэл ажлаа эхлээгүй эсвэл үйл
ажиллагаагаа эхэлсэн боловч дараалсан 12
сараас дээш хугацаанд тасалдсан тохиолдолд
нөхөрлөлийг улсын бүртгэлээс хасдаг байна.
Free Powerpoint Templates
Page 20

21. Нө хө рлө л татан буугдах :
Нөхөрлөл гишүүдийн хурлаар Нөхөрлөлийг шүүх татан
татан буугдах: буулгах:
 Гэрээ , дүрэмд заасан Дампуурсан
хугацаа дууссан Нэг ч гишүүн үлдээгүй
Саналын эрхийн дийлэнх Шүүхийн шийдвэрээр татан
олонхыг эзэмшиж байгаа
буугдах шийдвэр гаргасан
гишүүд санал гаргасан
Тусгай зөвшөөрөл боловч үйл ажиллагаагаа
шаардлагатай үйлдвэрлэл , үргэлжлүүлэн эрхэлж байгаа
үйлчилгээг эрхэлдэг нөхөрлөлд Хуулийг удаа дараа буюу
олгогдсон тусгай зөвшөөрөл ноцтой зөрчсөн
хүчингүй болсон Хуульд заасан бусад
Зохион байгуулалтын төрөл үндэслэлээр
хэлбэрээ өөрчилсөн
Улсын бүртгэлээс хассан
Гэрээ дүрэмд заасан бусад
үндэслэлээр
Free Powerpoint Templates
Page 21

22. Нө хө рлө л татан буугдах :
Татан буугдсан нөхөрлөл эд хөрөнгөө хуваах:
- Нөхөрлөл татан буугдсаны дараа гишүүд нөхөрлөлд
оруулсан хөрөнгөө буцаан авах эрхтэй байдаг боловч
харилцагчлын төлбөрийг бүрэн барагдуулах хүртэйл
нөхөрлөлийн эд хөрөнгө гишүүдэд хуваадаггүй.
- Хэрэв харилцагчдын төлбөрийг бүрэн барагдуулсан бол
гишүүдийн оруулсан хөрөнгийг буцаан олгож , үлдсэн эд
хөрөнгийг гишүүдийн оруулсан хөрөнгөтэй нь хувь тэнцүү
хуваадаг. Гэвч уг хувааж буй эд хөрөнгө нь биет байдлаар
буцаан олгогдох боломжгүй бол гэрээнд заасан үнэлгээний
дагуу худалдан олсон ашгаа хуваан олгодог.
- Харин нөхөрлөлийн эд хөрөнгө харилцагчдад олгох өр
төлбөрийг барагдуулахад хүрэлцэхгүй бол гишүүдээс
оруулсан хөрөнгийн хувьтай тэнцүү хэмжээг ээр тэдгээрийн
хувийн өмчийн эд хөрөнгө гаргуулж харилцагчдын төлбөрийг
бүрэн барагдуулна.
Free Powerpoint Templates
Page 22

23. Нө хө рлө л татан буугдах :
Нөхөрлөлийг татан буулгах комисс:
Нөхөрлөлийг татан буулгах тухай шийдвэр
гарснаас хойш 3 хоногийн дотор нийтэд мэдээлнэ
Дуусгалтын баланс, тайлан гаргаж , гишүүдийн
хурлаар хэлэлцүүлнэ
Өр төлбөрийг хуульд заасан дараалал , журмын
дагуу барагдуулна
Үлдсэн эд хөрөнгийг хуульд заасан журмын дагуу
гишүүдэд хуваана
Татан буулгах ажиллагаа дууссаныг бүртгэх
байгууллагад мэдэгдэнэ
Free Powerpoint Templates
Page 23

24. Нө хө рлө л татан буугдах :
Нөхөрлөлийн тухай хууль тогтоомж зөрчвөл яах вэ ?
Нөхөрлөлийн тухай хууль тогтоомж зөрчсөн тохиолдолд
бүртгэх байгууллага зөрчлийн шинж байдлыг харгалзан дор
дурдсан шийтгэлийг ногдуулна:
Нөхөранлөлийг улсын бүртгэлд бүртгэлгүйгээр
үйлдвэрлэл , үйлчилгээ явуулсан бол олсон орлогийг
хурааж , гэм буруутай этгээдийг 40000 – 50000
төгрөгөөр торгоно
Дүрэм болон дүрмийн санд орсон өөрчлөлтийг бүртгэх
байгууллагад хуульд заасан хугацаанд мэдэгдээгүй
бол гэм буруутай албан тушаалтныг 40000 – 50000
төгрөгөөр торгоно
Гэрээ дүрэмд зааснаас өөр төрлийн үйлдвэрлэл
үйлчигээ явуулсан бол олсон орлогыг хурааж
нөхөрлөлйг 200000-250000 төгрөгөөр торгоно
Free Powerpoint Templates
Page 24

25. Ашигласан материал :
“Бизнес эрхлэх гарын авлага” Л.Баярцэцэг
М.Монголжин
www.legalinfo.mn
www.registrationmongolia.com
www.asuu.mn
Семинарыг дахин унших:
www.istudent.bblog.mn
Free Powerpoint Templates
Page 25

26. Анхаарал
тавьсанд
баярлалаа.
Free Powerpoint Templates
Page 26