Downloaded 699 times
NOTA PENDIDIKAN SENI VISUAL TINGKATAN 1
- 1. Nota Seni ASAS SENIREKA A. UNSUR SENI 1. Garisan - Garisan ialah satu deretan titik yang bersambung-sambung yang mempunyai jarak tertentu - Garisan boleh diolah untuk mencipta rupa, jalinan, ton, corak, dan untuk menimbulkan bentuk, ruang, dan pergerakan. Contoh-contoh Garisan§ § Garisan merupakan unsur seni yang paling asas. Tajuk ini biasanya diajar kepada murid tingkatan satu dan dua. Murid tingkatan satu biasanya agak asing dengan teori seni dan guru haruslah mengaitkan keadaan di persekitaran dengan asas-asas seni reka bagi memperjelaskan bagaimana hubung kaitan objek-objek di persekitaran dengan seni visual. Pengenalan Garisan 1. Garisan merupakan satu siri titik-titik. Dengan sambungan titik-titik maka wujudlah garisan.
- 2. § 2. Garisan dihasilkan dengan menggunakan suatu alatatau media yang bermula dari suatu titik permulaan merentasi sesuatu kawasan hingga terbina satu objek. § garisan bulatan utama bagi melakar struktur badan seekor ayam § menyambung garisan-garisan berikutnya bagi struktur leher dan kepala § seterusnya menambah garisan pada ekor dan kaki
- 3. § dengan mengenalpasti arah cahaya dan jalinan,maka terbentuklah lakaran seekor ayam 3. Garisan terdapat pada benda alam dan benda buatan manusia. i. Contoh Garisan Pada Benda Buatan Manusia: Garisan pada tali, bakul anyaman, kain tenunan, bangunan, tayar kereta, corak fabrik, jala, penapis dan sebagainya. § garisan pada anyaman tikar § garisan pada bangunan ii. Contoh Gaisan Pada Alam Semulajadi: Garisan pada batu, haiwan dan
- 4. tumbuhan seperti akartumbuhan, tali, urat-urat daun, ombak di lautan, titis-titis hujan, kulit haiwan dan tumbuhan, batu marmar, kulit kayu dan sebagainya § garisan pada titisan hujan § garisan pada urat daun § garisan pada kulit harimau Jenis-jenis Garisan 1. Garisan halus 2. Garisan tebal 3. Garisan beralun 4. Garisan berpancar 5. Garisan berlingkar 6. Garisan berserabut 7. Garisan bersudut-sudut 8. Garisan bergerigi 9. Garisan berbiji 10. Garisan berbulu 11. Garisan putus-putus 12. Garisan berduri
- 5. § jenis-jenis garisan Fungsi Garisan 1.Garisan menimbulkan rupa. 2. Garisan menimbulkan bentuk. 3. Garisan menimbulkan ilusi cahaya dan bayang. 4. Garisan mewujudkan ruang. 5. Garisan menghasilkan jalinan. 6. Garisan menghasilkan motif pada reka corak. 7. Garisan mewujudkan ton. 8. Garisan menghasilkan pelbagai asas corak garisan grid. § garisan menghasilkan rupa § garisan menghasilkan bentuk § garisan menimbulkan ilusi
- 6. ruang, cahaya danbayang § garisan menghasilkan jalinan § garisan yang mencipta corak § garisan yang mencipta corak Garisan, Ton dan Ruang 1. Garisan yang halus menimbulkan ton yang cerah manakala garisan yang tebal akan menimbulkan ton yang gelap. 2. Garisan yang jarang-jarang menimbulkan ton yang cerah manakala garisan yang rapat-rapat menimbulkan ton yang gelap. 3. Garisan yang halus akan menimbulkan ilusi ruang yang jauh manakala garisan yang tebal akan menampakkan ruang yang hadapan.
- 7. § penggunaan perbezaan saiz garisan boleh membezakan ruangyang jauh/belakang dan dekat.hadapan § perbezaan jarak garisan juga boleh membezakan ton yang cerah dan ton gelap § semasa menghasilkan lukisan, objek yang lebih hadapan hendaklah menggunakan garisan yang lebih tebal atau saiz pensel yang tebal atau kualiti yang gelap manakala kawasan belakang hendaklah menggunakan pensel yang lebih cerah / kecil dengan tekanan yang lebih perlahan
- 8. Aplikasi Garisan DalamKarya Seni 1. Lukisan 2. Catan 3. Anyaman 4. Tenunan 5. Kolaj 6. Pualaman 7. Arca 8. Gurisan 9. Cetakan 10. Resis (batik / ikat celup) Contoh-contoh Aplikasi Garisan Dalam Hasil Karya § penggunaan garisan dalam karya lukisan § Teknik Catan oleh Yusuf Ghani, Siri Topeng § karya teknik resis / ikat dan
- 9. celup jelas memperlihatkankesan-kesan garisan § karya tenunan juga mencipta garisan § aplikasi garisan dalam seni arca § garisan tampak jelas pada karya anyaman 2. Rupa - Rupa adalah hasil pertemuan titik hujung dengan titik mula - Rupa adalah kawasan rata yang dilingkari garisan luar - Terdapat 2 jenis rupa iaitu: a- Rupa geometri – bersudut seperti segi tiga, segi empat, pyramid, bulat dsb. b- Rupa organik – rupa bebas yang tidak bersudut seperti rupa daun, buah, batu dsb. -Rupa boleh diolah dalam bentuk: a- Rupa positif – rupa objek yang terletak di sesuatu kawasan b- Rupa negative – ruang di sekeliling rupa sesuatu objek. Contoh-contoh Rupa§ RUPA (unsur seni)
- 10. Unsur-unsur Seni -RUPA § A. Pengenalan • Rupa ialah hasil daripada pertemuan hujung garisan dengan permulaannya. • Rupa boleh dihasilkan daripada garisan, warna dan jalinan. § pertemuan antara permulaan dan penghujung sesuatu garisan menghasilkan rupa § rupa
- 11. B. Jenis-jenis Rupa Rupaterdiri daripada 2 jenis iaitu: 1. Rupa Geometri • Rupa Geometri ialah rupa yang mempunyai sudut seperti bulatan, tiga segi, empat segi dan lain-lain rupa yang bersudut. • dicipta dengan menggunakan alatan khas iaitu pembaris, set geometri dengan ukuran-ukuran tertentu § rupa geometri § rupa geometri 2. Rupa Organik • Rupa organic merujuk kepada rupa bebas yang tidak dapat diukur sudutnya seperti rupa daun, rupa orang, rupa ikan dan sebagainya. • Dihasilkan secara sepontan
- 12. § rupa organik § rupa organik C.Rupa Positif dan Rupa Negatif • Rupa positif ialah rupa sesuatu objek yang terletak di dalam satu kawasan tertentu. • Rupa negatif ialah ruang di sekeliling rupa objek tersebut. § rupa positif § rupa negatif D. Rupa dalam Aktiviti Mencorak • Rupa boleh berubah dan mewujudkan rupa yang lain dengan cara tindanan, tambahan atau luakan ( pengurangan ).
- 13. • Rupa dalamaktiviti mencorak, merupakan susunan rupa yang berulang- ulang dengan jarak dan kedudukan tertentu. • Rupa akan menghasilkan kesan corak daripada perlawanan rupa positif dengan rupa negatif. • Hasilan corak akan lebih menarik apabila rpa disusun berulang-ulang dalam susunan tertentu. § contoh ulangan rupa yang dapat mencipta corak § contoh ulangan rupa yang dapat mencipta corak § contoh ulangan rupa yang dapat mencipta corak § contoh ulangan rupa yang dapat mencipta corak § contoh ulangan rupa yang dapat
- 14. mencipta corak Jenis-jenis Susunandalam Mencorak 1. susunan selang-seli 2. Susunan turun separa 3. Susunan batu-bata 4. Susunan orgee 5. susunan cerminan 6. Susunan sisik ikan E. Rupa dan Lambang / logo • Rupa boleh diolah menjadi lambang atau simbol kepada sesebuah syarikat, persatuan dan pertubuhan. • Rupa juga boleh menjadi jenama kepada sesuatu barangan. § lambang yang dihasilkan daripada rupa bunga dan daun § logo simbol daripada rupa mata §
- 15. logo daripada huruf § jenislogo huruf § logo jenis representasi F. Rupa dan Muka Taip • Muka taip ialah jenis- jenis rupa berbentuk huruf. • Rupa muka taip boleh menghasilkan pelbagai gaya. • Rupa muka taip boleh terdiri daripada muka taip serif ( berekor ) dan san serif( tidak berekor ). § perbezaan rupa muka taip serif dan san serif § muka taip serif §
- 16. muka taip sanserif § muka taip hiasan § contoh-contoh rekaan rupa muka taip § contoh-contoh rekaan rupa muka taip § contoh-contoh rekaan rupa muka taip § contoh-contoh rekaan rupa muka taip § contoh-contoh rekaan rupa
- 17. muka taip § karya yang berasaskanrupa muka taip 3. Bentuk - Bentuk mempunyai keluasan, ketinggian, jisim dan lebih daripada satu permukaan - Terdapat 2 jenis bentuk iaitu: a- Bentuk konkrit – bentuk objek sebenar yang bersifat 3 dimensi iaitu boleh disentuh, dilihat, dan dirasai. (bukan berbentuk gambar) b- Bentuk ilusi – bentuk visual yang bersifat 2 dimensi yang digambarkan melalui lukisan atau catan. Contoh-contoh Bentuk§ § penghasilan bentuk melalui teknik lukisan § bentuk tangan dihasilkan
- 18. melalui teknik lukisan 1.Bentuk mempunyai struktur jisim dan isi padu. Ia mempunyai lebih daripada satu permukaan dan bersifat tiga dimensi (3D) 2. Bentuk merupakan satu unsur yang amat penting dalam penghasilan karya seni yang bersifat realistik. 3. Penggunaan unsur-unsur seni yang lain dapat digunakan bagi menghasilkan bentuk seperti garisan, jalinan, rupa, ruang dan warna. 4. Garis luar sesuatu objek yang akan berubah mengikut arah pandangan mata. Ciri-ciri bentuk 1. Bersifat tiga dimensi (3D) – mengandungi ketinggian, lebar dan kedalaman 2. Berstruktur - mempunyai rangka yang membolehkan membentuk form atau isipadu dengan tepat dan sempurna 3. Boleh dilihat dari semua arah – mempunyai lebih dari satu permukaan 4. Terdapat bayangan – mempunyai kesan cahaya dan bayang § Jenis-jenis Bentuk A. Bentuk Konkrit 1. Bentuk sebenar yang bersifat 3 dimensi dan dapat dirasa, disentuh dan dilihat daripada pelbagai sudut.
- 19. 2. mempunyai ciri-cirinyata dan maujud (benar-benar wujud di hadapan mata) 3. Contoh benda berbentuk konkrit ialah seperti batu, kayu, meja, kereta dan sebagainya. § bentuk konkrit - meja § bentuk konkrit - bola B. Bentuk Ilusi 1. bentuk ilusi ialah bentuk yang dihasilkan melalui kemahiran penggunaan unsur-unsur seni seperti warna, garisan dan lain-lain 2. Bentuk objek yang dilihat dan dihasilkan melalui lukisan, catan, fotografi, cetakan atau pada permukaan rata (bersifat dua dimensi) 3. Bentuknya tidak dapat disentuh tetapi hanya dapat dinikmati melalui deria penglihatan. 4. Bagi menghasilkan karya 2 dimensi yang dapat mencipta bentuk, penggunaan kesan cahaya dan bayang merupakan faktor terpenting. § bentuk ilusi teknik komputer grafik § bentuk ilusi teknik catan
- 20. § Vincent Van Gogh 'StillLife" Membina Bentuk Konkrit Bentuk boleh dihasilkan melalui :- 1. Garisan – anyaman (rotan, lidi, buluh) , tenunan (benang, tali), lingkaran (dawai) 2. Rupa – potongan kadbod (polihidera), teknik lipatan kertas (seni origami), teknik lipatan kain (topologi) 3. Bentuk juga boleh dibina dengan menggunakan tanah liat, plaster of paris, kayu, lilin, sabun, batu, kaca dan sebagainya. § penggunaan unsur garisan iaitu daripada teknik anyaman dapat menghasilkan bentuk konkrit § potongan dan
- 21. lipatan kadbod meciptabentuk kotak § penggunaak kertas yang disulam dan dilipat menghasilkan bentuk § lipatan-lipatan kertas mencipta bentuk konkrit § seni origami §
- 22. bentuk yang dihasilkandaripada bahan tanah liat § bentuk dicipta daripada plaster of paris § penggunaan kaca juga dapat menghasilkan bentuk § penggunaan bahan lilin § ukiran bentuk arca menggunakan sabun 4. Jalinan - Jalinan ialah kesan yang terdapat pada permukaan sesuatu benda - Terdapat 2 jenis jalinan iaitu: a- Jalinan sentuh – jalinan yang dapat dirasai dengan sentuhan/tangan seperti kolaj, arca, dan catan teknik impasto
- 23. b- Jalinan tampak– jalinan yang hanya dapat dilihat tetapi tidak dapat dirasai dengan tangan seperti corak batik, jalur buah tembikai dan gambar foto. Contoh-contoh Jalinan§ Jalinan § Apa Itu Jalinan 1. Jalinan merupakan kesan yang terdapat pada permukaan sesuatu benda, seperti kesan pada permukaan kulit durian, kulit rambutan, tapak kasut, kulit kayu, bulu kucing, belang pada harimau dan lain-lain. 2. Jalinan pada benda buatan manusia dan benda ciptaan Tuhan memberi kesan tampak yang berbeza. 3. Setiap objek yang berjalinan, mempunyai fungsi dan nilai-nilai yang tersendiri. § jalinan pada keratan rentas batang pokok §
- 24. jalinan pada kulitharimau belang § jalinan pada kulit siput Contoh Jalinan Pada Alam Semulajadi § rekahan pada tanah § jalinan kasar pada permukaan batu § jalinan berduri pada kulit durian Contoh Jalinan Pada Benda Buatan Manusia § jalinan pada langit-langit rumah Jenis-jenis Jalinan 1. Jalinan Sentuh a. Merupakan kesan permukaan yang dapat dilihat dan dirasa melalui sentuhan seperti, permukaan batu, kulit kayu, kulit kerang
- 25. b. Jalinan sentuhdapat dipindahkan ke permukaan 2 dimensi melalui beberapa teknik seperti capan, cetakan, gosokan dan sebagainya § Jalinan Sentuh - kulit kerang § Jalinan Sentuh - tayar motorsikal 2. Jalinan Tampak merupakan kesan jalinan yang hanya dapat dilihat tetapi tidak dapat dirasa melalui sentuhan seperti, sayap rama-rama, kulit tembikai, kertas pembalut hadiah, kertas dinding, corak tekstil dan sebagainya. § Jalinan Tampak - kertas dinding § Jalinan Tampak - kulit tembikai Fungsi Jalinan 1. Sebagai Penyamaran- seperti sesumpah, serangga, harimau dan kuda belang
- 26. § jalinan pada kuda belang § jalinanpada sesumpah 2. Menahan Geseran- tayar kereta, tapak kasut § tapak kasut 3. Sebagai hiasan- corak pakaian, corak kertas dinding § corak 4. Pengaliran air dan udara § jala ikan Contoh Penghasilan Karya BerjalinanTampak §
- 27. gosokan teknik gosokan menggunakanbahan berjalinan sentuh sebagai subjek, di mana permukaan kertas hendaklah diletakkan di atas benda berjalinan seperti duit syiling, batu-batu jalan, kulit kayu. Seterusnya hendaklah menggunakan pensel atau pensel warna untuk digosokkan atas permukaan kertas tersebut bagi mendapat kesan jalinan. § capan kaedah ini banyak digunakan sebagai aktiviti di sekolah rendah, menggunakan bahan-bahan berjalinan sentuh seperti daun, sayur- sayuran, ubi kentang, kacang bendi, lalu di sapu warna dan dicap pada permukaan kertas. § ikat dan celup menggunakan kaedah pengasingan warna dengan menggunakan cara mengikat bahagian- bahagian kain yang tidak ingin diwarnakan. Selesai mengikat dengan getah atau tali rafia, kain hendaklah dicelup ke dalam pewarna atau dye mengikut warna yang dikehendaki
- 28. § pualaman menggunakan kaedah pengasingan warna minyakdengan air. Air diletakkan ke dalam tray lalu di titiskan dengan cat minyak. Seterusnya kertas diletakkan pada permukaan air yang mengandungi cat tersebut. § batik Kaedah batik termasuklah batik blok, batik canting dan sebagainya § lukisan dan catan menggunakan pen, pensel warna, pensel atau cat dapat menghasilkan kesan ilusi jalinan Kaedah Penghasilan Karya Berjalinan Sentuh §
- 29. anyaman penghasilan anyaman rotan,anyaman buluh, anyaman tikar dan sebagainya § tenunan jalinan menggunakan benang atau tali dapat mewujudkan kesan jalinan sentuh § sulaman semua jenis sulaman temasuk sulaman silang pangkah, tekat, quilting dan sebagainya mencipta kesan jalinan sentuh § kolaj merupakan kaedah potong dan tampal, selain dari potong, kolaj juga boleh dibuat
- 30. daripada bahan-bahan sepertidaun, kacang, pasir, kulit siput dan lain-lain Saksikan Video Berkaitan AKtiviti Jalinan Pualaman Ikat dan Celup (tie & dye) 5. Ruang - Ruang ialah kawasan kosong di sekeliling objek, jarak antara dua objek, atau rongga dalam sesuatu objek. -Terdapat 2 jenis ruang iaitu: a- Ruang nyata – ruang sebenar yang terdapat pada bentuk-bentuk konkrit b- Ruang tampak – ruang yang hanya dapat dilihat dalam seni tampak seperti lukisan, catan dan cetakan (bukan sebenar) LUKISAN PERSPEKTIF LUKISAN PERSPEKTIF § Ruang dan Perspektif 1. Perubahan saiz, jarak dan warna objek alam akan berlaku apabila objek tersebut dilihat pada jarak jauh. 2. Dalam konteks seni, proses tersebut dinamakan perspektif.
- 31. 3. Perubahan nilaiton warna kanan mewujudkan ruang kedalaman atau kecetekan sesuatu ruang mengikut ktentuan pelukis. 4. Dalam karya 2 dimensi, garisan grid digunakan untuk menimbulkan ruang dan ilusi 3 dimensi melalui 3 cara a. Perspektif 1 titik lenyap b. Perspektif 2 titik lenyap c. Perspektif 3 titik lenyap Panduan menghasilkan lukisan perspektif 1 titik lenyap Perspektif 1 titik lenyap berpunca daripada satu arah (fokus) jauh dan menghilang. Objek akan menjadi besar apabila hampir dengan kita. § § Panduan menghasilkan lukisan perspektif 2 titik lenyap Mempunyai 2 titik disebelah kanan dan kiri lukisan dan memfokuskan ke arah bahagian tengah yang menjadi bahagian terdekat atau paling hadapan.
- 32. § § Panduan menghasilkan lukisan perspektif 3 titiklenyap Biasanya digunakan semasa menghasilkan lukisan bangunan-bangunan yang tinggi § § Anda mungkin juga meminati: Warna - Unsur-unsur Seni Reka Bentuk Seni halus - Lukisan LUKISAN
- 33. 6. Warna - Terdapat3 jenis warna iaitu: a- Warna asas – iaitu merah, biru, dan kuning (tidak boleh dihasilkan dengan campuran warna lain) b- Warna sekunder – iaitu campuran dua warna asas (Hijau ‘Biru + Kuning’, Jingga ‘Kuning + Merah’ dan Ungu ‘Merah + Biru’) c- Warna tertier – iaitu campuran warna asas dengan warna sekunder - Terdapat 3 gubahan warna iaitu: a- Warna harmoni- warna bersebelahan dalam roda warna (warna sekeluarga, selesa dan seimbang) b- Warna penggenap – warna yang bertentangan dalam roda warna (menimbulkan kesan segar, kaya, kontra, getaran dan pergerakan) c- Warna sewarna – hanya satu warna yang mempunyai pelbagai ton (daripada terang kepada gelap) - Terdapat 2 suhu warna iaitu: a- Warna panas – warna antara warna merah ungu hingga kuning hijau pada roda warna (menimbulkan kesan bertenaga, garang, harapan, perang, meriah dsb) b- Warna sejuk – warna antara hijau hingga ungu pada roda warna (menimbulkan kesan sejuk, sedih, damai dan tenang) PRINSIP REKAAN Prinsip rekaan adalah kaedah atau pengolahan unsur seni untuk menimbulkan gambaran tertentu dalam gubahan seni visual BAB 7 1. Harmoni - Dalam istilah bahasa harmoni membawa maksud aman dan damai - Dalam istilah seni harmoni merupakan hasil ulangan dan rentak unsur seni yang sesuai dan seimbang - Harmoni wujud dalam penggunaan garisan dan warna - Harmoni tidak akan wujud jika ada unsur-unsur yang bercanggah 2. Kontra - Kontra wujud jika ada unsur-unsur seni yang bertentangan atau bercanggah dalam
- 34. sesuatu gubahan - Fungsikontra ialah untuk menarik perhatian, memberi fokus, mengelakkan kebosanan dan kesan pergerakan - Kontra dapat dihasilkan melalui penggunaan unsur seni, teknik dan bahan yang berlainan BAB 8 3. Penegasan - Penegasan wujud apabila terdapat sesuatu unsur yang menonjol, kontra atau ganjil dalam sesuatu gubahan - Fungsi penegasan ialah untuk menarik perhatian, memberi fokus, dan mengelakkan kebosanan - Penegasan dapat dihasilkan melalui penggunaan unsur seni yang kontra atau asingkan objek yang hendak ditegaskan BAB 9 4. Imbangan - Imbangan bermaksud kesamaan dan kesepadanan dari segi berat, tarikan dan tumpuan - 2 Jenis imbangan iaitu imbangan simetri dan imbangan tidak simetri - Terdapat 2 jenis imbangan iaitu: a- Imbangan simetri – unsur seni yang sama antara kiri dan kanan atau atas dan bawah (garisan ‘axis’ dilukis di tengah-tengah pembahagian tersebut) b- Imbangan tidak simetri – unsur seni tidak sama di kedua-dua bahagian tetapi mempunyai cirri-ciri yang menimbulkan kesan keseimbangan BAB 10 5. Irama dan Pergerakan - Pergerakan ialah keadaan yang bergetar, bergoyang, berayun, berpancar, bersinar-sinar dsb - Fungsi irama dan pergerakan ialah untuk memberi kesan lebih hidup dan realistic terhadap sesuatu gubahan - Pergerakan dapat dilihat melalui kesan angin, air, ombak, taufan dsb BAB 12 6. Kepelbagaian - Kepelbagaian wujud hasil penggunaan pelbagai gaya, nilai, dan idea yang berbeza dalam sesuatu gubahan - Kepelbagaian dapat memberi gaya, variasi, tenaga, dan daya tarikan dalam sesuatu gubahan
- 35. - Kepelbagaian dapatdihasilkan melalui penggunaan unsur seni seperti garisan, rupa dan warna yang pelbagai dalam sesuatu gubahan BAB 13 7. Kesatuan - Kesatuan bermaksud satu tema atau satu idea bagi semua unsur dalam sesuatu gubahan - Kesatuan dapat menimbulkan suasana yang tenteram, teratur dan selesa Email This§BlogThis!§Share to Twitter§Share to Facebook§Share to Pinterest§