1. Dzielenie się wiedzą (knowledge sharing) w Internecie Dr Sabina Cisek Instytut Informacji Naukowej i Bibliotekoznawstwa Uniwersytet Jagielloński Konferencja „Biblioteka dla przyszłości” Chorzów, Biblioteka Wyższej Szkoły Bankowej, 3 kwietnia 2009

2. Spis treści Wyjaśnienie tytułu i zakresu referatu – slajd 3 Społecznościowe dzielenie się wiedzą w Internecie: idee SOCIAL KNOWLEDGE-SHARING USER-DRIVEN KNOWLEDGE-SHARING – slajd 4 Przykłady społecznościowych („webdwazerowych”) serwisów typu knowledge-sharing – slajd 15 Podsumowanie – slajd 36 Wybrana literatura przedmiotu – slajd 37

3. Wyjaśnienie tytułu i zakresu referatu Dotyczy knowledge-sharing , tj. dzielenia się wiedzą i jej współtworzenia w środowisku Web 2.0 Co to jest Web 2.0? Różni się od Web 1.0 nie tyle technologią, ile sposobami jej wykorzystania. Techniczne możliwości były wcześniej – musiała jednak zmienić się mentalność Treść/zawartość Sieci jest w dużej mierze tworzona i/lub współtworzona przez użytkowników („prosumentów”) Networking i współpraca, tworzenie różnego rodzaju sieci, powiązań Funkcjonują społeczności internetowe, w których występują interakcje „merytoryczne” i społeczne, między innymi dzielenie się wiedzą ( knowledge sharing )

4. Społecznościowe dzielenie się wiedzą w Internecie: idee SOCIAL KNOWLEDGE-SHARING USER-DRIVEN KNOWLEDGE-SHARING

5. SOCIAL KNOWLEDGE-SHARING – pojęcia pokrewne i powiązane Collaborative intelligence Collaborative knowledge Collective intelligence, Collective wisdom Consumer-generated media Crowdsourcing Discourse communities Ideagora Knowledge markets Learner-generated content Noosfera Open innovation Prosument Social Information Processing Social networking Social Web User-generated content, User-created content User innovation Virtual communities Web 2.0 Wikinomics

6. COLLABORATIVE INTELLIGENCE, COLLABORATIVE KNOWLEDGE Meta Collab http://collaboration.wikia.com/wiki/Main_Page Totterman, Anna-Karin; Widen-Wulff, Gunilla (2009). Web 2.0 and Collaborative Knowledge in the University Context. W: IX Congreso ISKO-Espana Valencia 11-13 Marzo 2009. New Perspectives for the organization and dissemination of knowledge. Valencia: Universidad Politecnica de Valencia, Tom 2, s. 786-793.

7. COLLECTIVE INTELLIGENCE Zbiorowa inteligencja Hasło „Collective intelligence ” w Wikipedii (wersja anglojęzyczna) http://en.wikipedia.org/wiki/Collective_intelligence MIT Center for Collective Intelligence http://cci.mit.edu/index.html „ Our basic research question is: How can people and computers be connected so that – collectively – they act more intelligently than any individuals, groups, or computers have ever done before? ” Handbook of Collective Intelligence http://scripts.mit.edu/~cci/HCI/index.php?title=Main_Page

8. COLLECTIVE INTELLIGENCE Wspólna inteligencja, zbiorowa inteligencja „ Pojęcie zbiorowej inteligencji (…) określa zjawisko tworzenia nowych zasobów wiedzy na bazie połączonych umiejętności i zdolności jednostek. Zbiorowa inteligencja to zdolność wirtualnych społeczności do podnoszenia poziomu wiedzy i kompetencji eksperckich ich członków poprzez współpracę i debaty prowadzone na dużą skalę. Nikt nie może wiedzieć wszystkiego, ale połączona wiedza (i inteligencja) wielu osób i wspólne tworzenie w ten sposób znaczeń oraz rozwiązywanie problemów kreuje wielką siłę i stanowić może alternatywę dla dominującej do tej pory unikalnej wiedzy eksperckiej. None of us is as smart as all of us - hasło to wydaje się idealnie odzwierciedlać filozofię działania zbiorowej inteligencji.” Jaskowska, Bożena (2008). O kulturze konwergencji słów kilka. [online] Biuletyn EBIB nr 1 (92). http://www.ebib.info/2008/92/a.php?jaskowska

9. CROWDSOURCING Termin utworzony przez analogię do outsourcing Hasło „ Crowdsourcing ” w Wikipedii (wersja anglojęzyczna) http://en.wikipedia.org/wiki/Crowdsourcing Howe, Jeff. Crowdsourcing [blog] http://crowdsourcing.typepad.com/cs/

10. IDEAGORA „ Agora” [gr.] idei, pomysłów, miejsce/platforma w Internecie, w którym spotykają się ludzie i organizacje, by dzielić się/wymieniać pomysłami, pytaniami, rozwiązaniami Pojęcie wprowadzone w 2006 r. w książce: Tapscott, Don; Williams, Anthony D. (2006). Wikinomics: How Mass Collaboration Changes Everything. New York: Portfolio. Pojęcia powiązane: Open innovation , User innovation

11. IDEAGORA, OPEN INNOVATION, USER INNOVATION Henry Chesbrough (2003) – pojęcie „Open Innovation” Przykłady serwisów WWW: InnoCentive http://www.innocentive.com/ Innovate-Ideagora http://innovate-ideagora.ning.com/ Innovation Exchange http://www.innovationexchange.com/ Philoptima http://www.philoptima.org/ Zyrist. A Global Marketplace for Ideas & Innovation http://www.zyrist.com/

12. SOCIAL INFORMATION PROCESSING Społecznościowe przetwarzanie informacji Działalność, w wyniku której – poprzez akcje wielu ludzi – organizowana jest wiedza Proces, który pozwala nam zbiorowo rozwiązywać problemy przekraczające możliwości jednostki Nowy paradygmat przetwarzania informacji, możliwy dzięki powstaniu społecznościowego Internetu (Web 2.0, Social Web) Social Information Processing. March 26-28, 2008 . AAAI Spring Symposium. Stanford University. [online]. http://www.isi.edu/~lerman/sss07/SIPS.ppt

13. SOCIAL WEB , Web 2.0 „ Definition: The second generation of the World Wide Web which focuses heavily on user-generated content, communities, networking and social interaction. Also Known As: Web 2.0 ” Cytat z: Social Web , b y Susan Gunelius, About.com , http://weblogs.about.com/od/bloggingglossary/g/SocialWebDef.htm

14. WIKINOMICS Wikinomia, wiki-ekonomia Pojęcie wprowadzone w 2006 r. w książce: Tapscott, Don; Williams, Anthony D. (2006). Wikinomics: How Mass Collaboration Changes Everything. New York: Portfolio. Nowe wydanie, rozszerzone, fragmenty: http://www.wikinomics.com/book/IntroAndOne.pdf Zob. też http://www.wikinomics.com/blog/ Wydanie w języku polskim: Wikinomia. O globalnej współpracy, która zmienia wszystko. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne 2008. Recenzja: Koszowska, Agnieszka (2008). Wikinomics – partnerska produkcja i siła społeczności. [online]. http://bibliowizjer.blogspot.com/2008_01_01_archive.html

15. Przykłady społecznościowych („webdwazerowych”) serwisów typu knowledge-sharing

16. Blogi (niektóre) Web 1.5? Cormode, Graham; Krishnamurthy, Balachander (2008). Key differences between Web 1.0 and Web 2.0. First Monday Vol. 3 No. 6. [online]. http://firstmonday.org/htbin/cgiwrap/bin/ojs/index.php/fm/issue/view/266 Agregatory, katalogi i wyszukiwarki blogów, np.: Blogbox http://www.blogbox.com.pl/ ResearchBlogging http://researchblogging.org/ Blogi naukowe i profesjonalne

18. Serwisy oparte na idei samo-publikacji, dzielenia się posiadaną wiedzą Knowledge contribution, knowledge sharing Autorzy są jawni i podpisani Knol: a unit of knowledge http://knol.google.com/k hasło przewodnie: „ Share what you know. Write a knol ” Squidoo http://www.squidoo.com/ Hasło przewodnie: „ Share your knowledge. Make a difference. ” lenses – soczewki

21. Serwisy oparte na idei współtworzenia Collaboration and co-creation platforms/sites/tools Serwisy typu wiki, autorzy anonimowi lub nie Ogólne: Citizendium http://en.citizendium.org/wiki/Welcome_to_Citizendium Wikipedia http://pl.wikipedia.org/ Bibliotekarskie: Library Success: A Best Practices Wiki http://www.libsuccess.org/ LISWiki http://liswiki.org/wiki/Main_Page Naukowe: Digital Research Tools http://digitalresearchtools.pbwiki.com/ Scholarpedia http://www.scholarpedia.org/

24. Serwisy społecznościowe typu how-to eHow http://www.ehow.com/ wikiHow http://www.wikihow.com/Main-Page

27. Serwisy społecznościowe typu pytanie-odpowiedź Social Q-A sites, Collaborative Q-A sites Answerbag.com http://www.answerbag.com/ Pytamy.pl http://www.pytamy.pl/ WikiAnswers, the Q&A wiki http://wiki.answers.com/

31. Serwisy społecznościowe typu social bookmarking Bibsonomy http://www.bibsonomy.org/ CiteULike http://www.citeulike.org/home Connotea http://www.connotea.org/ del.icio.us social bookmarking: http://del.icio.us/ MojeTropy.pl http://www.mojetropy.pl/ Kamiński, Andrzej (2006). Connotea – nowy typ serwisów informacyjnych. Biuletyn EBIB nr 7 (77). [online]. http://www.ebib.info/2006/77/kaminski.php

35. Serwisy społecznościowe typu sharing communities/sites Mają na celu „dzielenie się” z innymi, upowszechnianie różnych materiałów: dźwiękowych - podcasty, graficznych - zdjęcia, multimedialnych - filmy, statystycznych …) Fotosik.pl http://www.fotosik.pl/ Many Eyes http://manyeyes.alphaworks.ibm.com/manyeyes/ for shared visualization and discovery Odeo.com http://odeo.com/ SlideShare http://www.slideshare.net/ Swivel http://www.swivel.com/ …

37. Podsumowanie Występuje dzielenie się informacją/wiedzą bibliograficzną i faktograficzną, w formie tekstowej i multimedialnej … Dzielenie się wiedzą jest ściśle związane ze współpracą i współtworzeniem wiedzy, generowaniem wiedzy

38. Wybrana literatura przedmiotu

39. Wybrana literatura przedmiotu 1 Cisek, Sabina (2008). Narzędzia, technologie i zasoby internetowe w działalnosci brokera informacji: wybrane aspekty. [online]. http://www.slideshare.net/sabinacisek/narzdzia-technologie-i-zasoby-internetowe-w-dziaalnoci-brokera-informacji-wybrane-aspekty Cisek, Sabina (2008). Problematyka metodologiczna w internetowych platformach dzielenia się wiedzą ( knowledge-sharing communities ). Wybrane aspekty. [online]. http://www.slideshare.net/sabinacisek/problematyka-metodologiczna-w-internetowych-platformach-dzielenia-si-wiedz-knowledgesharing-communities-wybrane-aspekty-presentation Cisek, Sabina (2008). Weblogi (blogi) – nowe narzędzie komunikacji w nauce. W: Pietruch-Reizes, Diana (red.). Zarządzanie informacją w nauce. Katowice: Wyd. Uniwersytetu Śląskiego, s. 170-177. Cormode, Graham; Krishnamurthy, Balachander (2008). Key differences between Web 1.0 and Web 2.0. First Monday Vol. 3 No. 6. [online]. http://firstmonday.org/htbin/cgiwrap/bin/ojs/index.php/fm/issue/view/266 Howe, Jeff. Crowdsourcing (2009). [blog] [online]. http://crowdsourcing.typepad.com/cs/ Jaskowska, Bożena (2008). O kulturze konwergencji słów kilka. Biuletyn EBIB nr 1 (92). [online]. http://www.ebib.info/2008/92/a.php?jaskowska Kamiński, Andrzej (2006). Connotea – nowy typ serwisów informacyjnych. Biuletyn EBIB nr 7 (77). [online]. http://www.ebib.info/2006/77/kaminski.php

40. Wybrana literatura przedmiotu 2 Koszowska, Agnieszka (2008). Informacja w społecznościowym Internecie. Narzędzia, źródła, twórcy. [online]. http://informacjacyfrowa.wsb.edu.pl/pdfs/WSB_koszowska.pdf Koszowska, Agnieszka (2008). Wikinomics – partnerska produkcja i siła społeczności. [online]. http://bibliowizjer.blogspot.com/2008_01_01_archive.html Open Innovation . Bibliography as of February 23, 2008 . [online]. http://www.openinnovation.net/Research/Bibliography.html Social Information Processing. March 26-28, 2008 . AAAI Spring Symposium. Stanford University. (2008). [online]. http://www.isi.edu/~lerman/sss07/SIPS.ppt Tapscott, Don; Williams, Anthony D. (200 8 ). Wikinomia. O globalnej współpracy, która zmienia wszystko. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne. Totterman, Anna-Karin; Widen-Wulff, Gunilla (2009). Web 2.0 and Collaborative Knowledge in the University Context. W: IX Congreso ISKO-Espana Valencia 11-13 Marzo 2009. New Perspectives for the organization and dissemination of knowledge. Valencia: Universidad Politecnica de Valencia, Tom 2, s. 786-793.