Librarian, profile picture
Uploaded byLibrarian
91 views

Hunger games

book

Embed presentation

Download to read offline
1 / 209
2 / 209
3 / 209
4 / 209
5 / 209
6 / 209
7 / 209
8 / 209
9 / 209
10 / 209
11 / 209
12 / 209
13 / 209
14 / 209
15 / 209
16 / 209
17 / 209
18 / 209
19 / 209
20 / 209
21 / 209
22 / 209
23 / 209
24 / 209
25 / 209
26 / 209
27 / 209
28 / 209
29 / 209
30 / 209
31 / 209
32 / 209
33 / 209
34 / 209
35 / 209
36 / 209
37 / 209
38 / 209
39 / 209
40 / 209
41 / 209
42 / 209
43 / 209
44 / 209
45 / 209
46 / 209
47 / 209
48 / 209
49 / 209
50 / 209
51 / 209
52 / 209
53 / 209
54 / 209
55 / 209
56 / 209
57 / 209
58 / 209
59 / 209
60 / 209
61 / 209
62 / 209
63 / 209
64 / 209
65 / 209
66 / 209
67 / 209
68 / 209
69 / 209
70 / 209
71 / 209
72 / 209
73 / 209
74 / 209
75 / 209
76 / 209
77 / 209
78 / 209
79 / 209
80 / 209
81 / 209
82 / 209
83 / 209
84 / 209
85 / 209
86 / 209
87 / 209
88 / 209
89 / 209
90 / 209
91 / 209
92 / 209
93 / 209
94 / 209
95 / 209
96 / 209
97 / 209
98 / 209
99 / 209
100 / 209
101 / 209
102 / 209
103 / 209
104 / 209
105 / 209
106 / 209
107 / 209
108 / 209
109 / 209
110 / 209
111 / 209
112 / 209
113 / 209
114 / 209
115 / 209
116 / 209
117 / 209
118 / 209
119 / 209
120 / 209
121 / 209
122 / 209
123 / 209
124 / 209
125 / 209
126 / 209
127 / 209
128 / 209
129 / 209
130 / 209
131 / 209
132 / 209
133 / 209
134 / 209
135 / 209
136 / 209
137 / 209
138 / 209
139 / 209
140 / 209
141 / 209
142 / 209
143 / 209
144 / 209
145 / 209
146 / 209
147 / 209
148 / 209
149 / 209
150 / 209
151 / 209
152 / 209
153 / 209
154 / 209
155 / 209
156 / 209
157 / 209
158 / 209
159 / 209
160 / 209
161 / 209
162 / 209
163 / 209
164 / 209
165 / 209
166 / 209
167 / 209
168 / 209
169 / 209
170 / 209
171 / 209
172 / 209
173 / 209
174 / 209
175 / 209
176 / 209
177 / 209
178 / 209
179 / 209
180 / 209
181 / 209
182 / 209
183 / 209
184 / 209
185 / 209
186 / 209
187 / 209
188 / 209
189 / 209
190 / 209
191 / 209
192 / 209
193 / 209
194 / 209
195 / 209
196 / 209
197 / 209
198 / 209
199 / 209
200 / 209
201 / 209
202 / 209
203 / 209
204 / 209
205 / 209
206 / 209
207 / 209
208 / 209
209 / 209
ÀËÁÀ
I Íàìàéã ñýðýõýä îðíû õàæóó òàë õîîñîí áàéâ. Áè Ïðèìûí áèåèéã õàéí òýìòýðñýí ÷ îðîíä íü á¿ä¿¿ëýã õèéöòýé ãóäàñ áàðèãäëàà. Òýð ìàãàäã¿é õàð äàðñàí ç¿¿ä ç¿¿äýëñýí ó÷èð ýýæ ð¿¿ ÿâñàí áàéõ. ªíººäºð óðãàöûí ºäºð áîëîõîîð ¿¿íä ãàéõàõ õýðýãã¿é þì. Áè òîõîé äýýðýý ºíãèéí óíòëàãûí ºðººíèé á¿äýã ãýðýëä Ïðèì ýýæòýé õàöðàà íèéë¿¿ëýí òýâðýýä óíòàæ áàéõûã õàðëàà. Ýýæ óíòàæ áàéõ ¿åäýý çîâæ ç¿äýðñýí áèø çàëóóõàí õàðàãäàíà. Ïðèìûí öàðàé ò¿¿íä íýðèéã íü ºãñºí ø¿¿äðèéí øèíýõýí äóñàë á¿õèé ÿðãóé öýöýã øèã ÿãààðíà. Ýýæ ÷ áàñ çàëóóäàà öàðàéëàã áàéñàí ãýæ ÿðüöãààäàã þì. Ïðèìûí õºëä ¿íýí÷ õàìãààëàã÷ íü áîëîõ åðòºíöèéí õàìãèéí çýâ¿¿í ìóóð õýâòæýý. Òýð ÷èõ÷èõñýí þì øèã õàìàð, ÷èõíèé òàë íü áàéõã¿é áºãººä í¿ä íü ìóóäñàí õóëóóíû ºíãºòýé. Ïðèì ò¿¿íèéã Õîëòñîí öýöýã ãýæ íýðëýõ àãààä áîõèð õ¿ðýí ºíãèéí àðüñ íü òîä ºíãèéí öýöýãòýé àäèëõàí ãýäýãò èòãýëòýé áàéäàã þì. Ìóóð íàìàéã ¿çýí ÿäàæ èòãýäýãã¿é áàéëàà. Õýäýí æèëèéí ºìíº õóâèíä æèâ¿¿ëýõ ãýæ îðîëäîõîä ä¿¿ ìèíü ãàðãàí ãýðò îðóóëñíûã ìàðòààã¿é áàéãàà áîëîëòîé. Õàòàíãèð òóðàíõàé íîõîé Ẻñíèé ¿¿ð áîëñîí àìüòàí. Èéì õîîëíû ñàâ íàäàä äóòààä áàéæ ãýíý. Ãýâ÷ Ïðèì ò¿¿íèéã ¿ëäýýõèéã óéëàí ãóéñàí þì. Ìàãàäã¿é ýíý íü ÷ äýýð áàéæ áîëîõ þì. Ýýæ ò¿¿íèéã øèìýã÷ýýñ íü ñàëãàæ òýðáýýð õóëãàíà áàðèõ áîëñîí áèëýý. Çàðèìäàà õàðõ ÷ áàðèõ óäàà áèé. ¯å ¿å áè îëçíûõîî ãýäýñ äîòðûã ò¿¿íä õàÿæ ºãäºã áàéëàà. Õàðèí ¿ð ä¿íä íü òýð íàìàéã õàðààä õ¿ðæèãíýõýý áîëüñîí. Èíãýýä ë áîëîî. Ãýäýñ äîòîð ÿìàð ÷ õ¿ðæèãíýëò áàéõã¿é. ¯¿ãýýð áèäíèé õàðüöàà õÿçãààðëàãäàæ áàéãàà íü òýð. Áè îðíîîñ õºëºº áóóëãàí àíãèéí 纺ëºí àðüñàí ãóòàëäàà øóðãóóëàâ. ªìä öàìöàà ºìñººä óðò õàð ãýçãýý ìàëãàéäàà ÷èõýæ ¿¿ðãýâ÷ýý àâàâ. Øèðýýí äýýð õàðõ þìóó ºëñãºëºí ìóóð õ¿ðãýõã¿éí òóëä õºìð¿¿ëñýí òàâüñàí ìîäîí òàâãàí äîð Ïðèìýýñ óðãàöûí ºäðèéã òîõèîëäóóëàí íàäàä ºã÷ áàéãàà áýëýã áîëîõ áàçèëèéí íàâ÷èíä îðîîëòòîé ç¿ñýì ÿìààíû áÿñëàã õýâòýæ áàéëàà. Áè ò¿¿íèéã àÿòàéõàí õàëààñëààä ãóäàìæèíä ãàðëàà. Áèä àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí Àòèðàà ãýæ íýðëýãäýõ õýñýãò ñóóäàã áºãººä ýíä ºã뺺 ýðò åðäèéíõººðºº ýýëæýý ñîëèëöîõîîð ÿâæ áàéãàà óóðõàé÷èä áîëîõ áºãòºð íóðóó õàâäñàí ºâäºãòýé ýðýãòýé, ýìýãòýé õ¿ì¿¿ñ ä¿¿ðýí õîëõèëäîæ òýäíèé èõýíõ íü õºíõºð í¿¿ðíèéõýý ¿ð÷ëýýíä òîãòñîí í¿¿ðñíèé òîîñûã ýìòýðñýí õóìñààðàà ìààæëàí àðèëãàõ ãýæ îðîëäîõîî ÷ áîëüæýý. Ãýñýí ÷ ºíººäºð ïàä õàð ¿íñ íóðàìòàé ãóäàìæ õîîñîí, íàìõàí áàéøèíãóóäûí ñààðàë öîíõíû õààëò õààëòòàé áàéâ. Óðãàö õî¸ð öàãààñ ýõëíýíý. Òýð õ¿ðòýë ç¿¿ðìýãëýæ àìæèõ áàéõ. Ìàíàé ãýð Àòèðààíû õàìãèéí çàõàä áàéõ áºãººä åð人 õýäõýí õààëãà ºíãºðººä íóãà ãýæ íýðëýäýã áîõèð òàëáàé ¿ðãýëæèëíý. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéã íóãààñ òóñãààðëàí ºíäºð òîðîí õàøààãààð õ¿ðýýëæ îðîéãîîð íü ºðãºñò òîð òàòñàí áàéâ. Îíîë ¸ñîîð áîë òîãòîé õàøàà á¿ñèéã
õîðèí äºðâºí öàãèéí òóðø îéí ìàõ÷èí àìüòàä áîëîõ çýðëýã íîõîéí ñ¿ðýã, èðâýñ, áààâãàéíààñ õàìãààëàõ ¸ñòîé. Òýä óðüä íü ãóäàìæèíä îðîîä èðäýã áàéñàí þì. Ãýõäýý àç áîëîõîä öàõèëãààíûã ¿äýýñ õîéøèéí õî¸ð ãóðâàí öàãààñ çàëãàäàã áîëîõîîð îäîî àþóëã¿é áàéâ. Ãýñýí ÷ áè ¿ðãýëæ áîëãîîìæòîé çîãñîæ ÷èìýý àíèðäàíà. Îäîîõîíäîî íàì ã¿ì áàéëàà. Áè ºòãºí áóòàíä õó÷èãäñàí ãàçàð ýëýãëýí õýâòýýä õî¸ð æèëèéí ºìíº óðàãäñàí òîðîí äîîãóóð øóðãàí ãàðëàà. Õàøààíä ººð öîîðõîéíóóä áàéõ õýäèé ÷ áè ãýðòýéãýý îéðõîí ýíý ãàçðààð ¿ðãýëæ ìîä ðóó îðäîã áàéâ. Îéä îðñîí õîéíîî õºãøèí õîæóóëûí õºíäèéä õèéñýí íóì áîëîí ñààäàãòàé ñóìàà àâëàà. Òîãã¿é áàéñàí ÷ õàøàà ìàõ÷èí àðààòàíãóóäûã àéëãàõ òóë òýä á¿ñýä õàëäàõã¿é. Õàðèí îéä äóðààðàà òýí¿¿ë÷èëíý. Èéìýýñ ÷èõýý ñîíîð áàéëãàõ õýðýãòýé. ªºð áàñ õîðò ìîãîé áèé. Ãýñýí ÷ ÿàæ õèéõýý ìýäýõ þì áîë õîîëòîé áîëæ áîëíî. Ýöýã ìèíü èíãýäýã áàéñàí þì. Òýð óóðõàéí îñîëä ºðòºæ íàñ áàðàõààñàà ºìíº íàäàä æààë þì ñóðãàæ áèëýý. Ò¿¿íýýñ îðøóóëàõ ç¿éë þó ÷ ¿ëäýýã¿é. Áè òýãýõýä àðâàí íýãòýé áàéñàí þì. ¯¿íýýñ òàâàí æèë ºíãºðñºí ÷ áè ç¿¿äýíäýý "ÿé!" ãýæ õàøãèðñàí õýâýýð áàéëàà. Åð íü áîë îéä õóóëü áóñààð íýâòýð÷ àí õèéõ íü õîðèîòîé áºãººä õàòóó øèéòãýë îíîîäîã õýäèé ÷ ýíý íü çýâñýãòýé õ¿ì¿¿ñèéã çîãñîîäîãã¿é áàéâ. Ààâûí ìèíü óðëàñàí íóì ñóì òýäíèé íýã áºãººä áè îéä óñ íýâòýðäýãã¿é àë÷óóðààð íÿìáàéëàí õó÷èæ íóóäàã áàéëàà. Ìèíèé ýöýã òýäíèéã çàðæ ìóóã¿é ìºí㺠îëæ áàéñàí íü àëáàí ¸ñîîð áîë îëîí íèéòèéã áîñëîãîíä òóðõèð÷ áàéãàà õýðýã áàéâ. Ãýñýí ÷ æóðàì ñàõèóëàã÷èä àíãóó÷äûã í¿äýý àíèí ºíãºð¿¿ëíý. Áàñ ë øèíý ìàõ èäýõèéã õ¿ñ÷ áàéãàà õýðýã. ¯íýíäýý òýä ìàíàé ãîë õóäàëäàí àâàã÷èä áàéëàà. Ãýõäýý Àòèðààíä áîë çýâñýãòýé ÿâàõûã õýíä ÷ çºâøººðºõã¿é. Íàìàð áîëîõîîð çàðèì çîðèãòîé õ¿ì¿¿ñ ìîäîíä ãàð÷ àëèì ò¿¿õýýð ÿâíà. Ãýñýí ÷ íóãàä õîë ÿâàõã¿é áºãººä àþóë òîõèîëäâîë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñäýý ò¿ðãýí èðýõ áîëîìæòîé. "Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ. Òà ýíä ºëñºæ ¿õýæ áîëîõ ÷ àþóëã¿é àìüäðàõ áîëîìæòîé" ãýæ áè áóâòíààä ýðãýæ õàðëàà. Ýíä õ¿ðòýë ÷àìàéã õýí íýãýí ñîíñîõîîñ àéõ õýðýãòýé. Áè æààõàí áàéõäàà àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ áîëîí ò¿¿íèéã àëñààñ óäèðääàã Ïàíåìèéí Êàïèòîëèéí òóõàé þó áîääîãîî õýëæ ýýæèéãýý ¿õòýë íü àéëãàæ áèëýý. Òýð ¿åýñ ýõëýí èíãýõ íü ãàé çîâëîíä ºðòºõèéí ¿íäýñ ãýäãèéã îéëãîæ èðýýä¿éä õýëýý õàçàí þó áîäîæ áàéãàà íü îéëãîãäîõûí àðãàã¿é õàéõðàìæã¿é áàã ç¿¿æ ñóðàõàä òóñàëñàí þì. Ñóðãóóëü äýýð ÷ ýíý òàëààð ÿðüæ áîëîõã¿é. Õàðèí õàð çàõ äýýð çàðèìäàà õýí íýãýíòýé ýåëäýãýýð ÿðèëöàæ áîëîõ áºãººä áè èõýíõè ìºí㺺 òýíäýýñ îëäîã áàéâ. Ãýðòýý õ¿ðòýë õ¿íäõýí ñýäâèéí òàëààð ÿðèëöàõã¿éã õè÷ýýíý. Æèøýýëáýë óðãàö, õîìñ õîîë õ¿íñ, ¯õëèéí òýìöýýíèé òóõàé ãýõ ìýò. Ãýíýòõýí Ïðèì ìèíèé ¿ãèéã äàâòààä ýõýëâýë þó áîëîõ âý? Îéä ìèíèé öîðûí ãàíö ººðèéíõººðºº áàéæ ÷àääàã õ¿í õ¿ëýýæ áàéëàà. Áè õºíäèé㺺ñ õàäàðõàã òàâöàíãààð òóñãààðëàãäñàí áóñäûí í¿äíýýñ äàëä ãàçàð áîëîõ ºòãºí æèìñíèé áóòààð õ¿ðýýëýãäñýí áàãàõàí òîëãîä ðóó àëõààãàà õóðäàñãàâ. Ãåéë õîëîîñ íàä ðóó äîãäëîíãóé èíýýìñýãëýæ áàéâ. Òýð çºâõºí îéä ë èíýýäýã ãýæ õýëäýã áàéëàà.
- Ñàéí óó Êýòíèï ãýæ òýð õàøãèðàâ. ¯íýí õýðýãòýý ìèíèé íýð Êýòíèññ àâ÷ àíõ óóëçàõ ¿åýð ñîíñäîõ òºäèé øèâíýñíèéã ìèíü òýð "Êýòíèïï" ãýæ îéëãîñîí õýðýã. Òýãýõýä îëçûã ìèíü áóëààõààð çýðëýã øèë¿¿ñ ìºøãèæ ººð þì õýëýõòýé ìàíàòàé áàéñàí òóë ýíý íü ìèíèé æèíõýíý íýð áîëñîí þì. Áè ýöýñò íü àéìøèãòàé òîãëîîìûíõîî òºãñãºëä øèë¿¿ñèéã àëñàí ÷ ìóóã¿é õºãæèëäñºí òóë áàðàã õàðàìñàõàä õ¿ðýâ. Ãýñýí ÷ àðüñûã íü ÷àìëàõààðã¿é ¿íýä õ¿ðãýñýí áèëýý. - Ìèíèé þó àâëàñíûã õàðàà÷. Ãåéëèéí ãàð äàõü ñóì öóõóéñàí á¿òýí òàëõûã áè õàðààä èíýýä àëäàâ. Òåññåðàä ºãäºã áàéñàí á¿ä¿¿í øèðõýãòýé áèø æèíõýíý òàëõ áàðèã÷èéí õèéñýí òàëõ áàéëàà. Áè òàëõíààñ ñóìûã ñóãàëæ àâààä àìòàðõàí ¿íýðëýõýä àì ä¿¿ðýí ø¿ëñ õóðàëäëàà. Èéì òàëõ çºâõºí îíöãîé áàÿð ¸ñëîëûí ¿åýð ë îëääîã áàéâ. - Ì-ì... á¿ëýýõýí áàéíà ãýæ áè øàãøëàà. Ãåéë ìýäýýæ ò¿¿íèéã òàëõ÷èíãààñ õóäàëäàæ àâñàí áàéæ òààðíà. - Õýäèéã ºãñºí áý? - Åð人 ãàíö õýðýì. Õºãøèí ºíººäºð ñàéõàí çàíòàé áàéñàí. Á¿ð àìæèëò õ¿ññýí ø¿¿. - ªíººäºð áèä áèå áèåíýý ñàéí ìýäñýí áîëîëòîé. Ïðèì íàäàä áÿñëàã ºãñºí ãýýä áè õàëààñíààñàà áîîäîëòîé öààñ ãàðãàëàà. Ãåéë èõýä áàÿðëàâ. - Ò¿¿íä áàÿðëàëàà. Áèä ÷ æèíõýíý íàéðëàõ íü äýý ãýýä òýð ãýíýòõýí Êàïèòîëûí Ýôôè Òðèíêåò æèë á¿ð óðãàöûí ýýëæèò îðîëöîã÷äûí íýðèéã çàðëàäàã øèã ñýðãýëýí äóóãààð, - Àðàé ë ìàðòñàíã¿é! ¯õëèéí òîãëîîìûí ìýíä õ¿ðãýå! Áàñ ìàãàäã¿é òàíüä... ãýýä Ãåéë îéðîëöîîõ áóòíààñ õýäýí Ẻðºëçãºíº çóëãààí ìèíèé ç¿ã øèäýõýä áàðüæ àâààä ø¿¿ñëýã æèìñèéã õàçàâ. - …õýçýý íýãýí öàãò àç òîõèîëäîæ áîëîõ þì!! ãýæ áè óðàì çîðèãòîéãîîð òºãñãºâ. Áèä ººð áóñàä íü ¿õòëýý àéõ ç¿éëýýð òîãëîîì õèéæ áàéëàà. Êàïèòîëûã äóóðàéí ÿðèõ íü õºãæèëòýé áàéñàí þì. Áè Ãåéëèéí õóòãààð òàëõ õýð÷èõèéã õàðæ ñóóâ. Ãåéë ìèíèé àõ áàéõààð èõ òºñòýé. Øóëóóí õàð ¿ñ, õ¿ðýí áîð àðüñ í¿ä íü õ¿ðòýë íàäòàé àäèë ñààðàë áàéëàà. Ãýñýí ÷ áèä õàìààòàí áèø áºãººä îéð äîòíû õîëáîî áàéñàíã¿é. Óóðõàé÷äûí èõýíõè ãýð á¿ë áèå áèåòýéãýý òºñòýé òóë ÿàãààä ÷ þì ìèíèé ýýæ Ïðèì õî¸ð öýíõýð í¿ä, öàéâàð ¿ñòýéãýý ýíä ¿ðãýëæ ãàäíû õàðàãääàã áàéëàà. ¯íýõýýð ãàäíû õ¿í áàéñàí þì. Ýýæèéí ýöýã ýõ àëáàí õààã÷äàä çîðèóëñàí àïòåê ýðõýëäýã
áàéñàí áîëîõîîð Àòèðààãààñ õî¸ð ãóðâàí ¿éë÷ë¿¿ëýã÷ îëäîæ àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õàìààã¿é àÿòàéõàí õýñýãò àìüäàðäàã áàéâ. Ýöýã ìèíü çàðèìäàà îéãîîñ ýìèéí ºâñ óðãàìàë öóãëóóëæ ýìèéí ñàíä çàðäàã áàéâ. Òýíä ýýæòýé òàíèëöæýý. Ýýæ ò¿¿íä èõ õàéðòàé áàéñàí áîëîõîîð Àòèðààä í¿¿æ èðýõèéã çºâøººðñºí. Áè òýäíèéã ñàíàõûã õè÷ýýñýí ÷ í¿äíèé ºìíº õ¿¿õä¿¿äýý ÿñ àðüñ áîëîí õóâèðàõûã õàðàí ñóóæ áóé ãºëèéñºí öàðàéòàé öîíõèãîð ýìýãòýé ãàð÷ èðýâ. Áè ò¿¿íèéã ýöãèéíõýý ºìíººñ óó÷ëàõûã îðîëäñîí þì. ¯íýíèéã õýëýõýä áè òèéì ÷ àìàð óó÷èëäàã õ¿í áèø áèëýý. Ãåéë ç¿ñýì òàëõ 纺ëõºí áÿñëàã áàçèëèéí íàâ÷èíä íÿìáàéëàí îðîîõ çóóð áè áóòíû æèìñ ò¿¿æ áàéëàà. Äàðàà íü áèä õàäíû äóíäàõ íóóöõàí ãàçàðòàà ñóóõàä àìüäðàë áóöàëñàí õºíäèé õºíäèé àëãàí äýýð òàâüñàí þì øèã ¿çýãäýí, íóóð, çàãàñ íàðíû ãýðýëä ñîëîíãîðîí ãÿëàëçàâ. Ǻºëºí ñýâøýý ñàëõèòàé öýëìýã ñàéõàí ºäºð áàéëàà. Õîîë ÷ áàñ àìòòàé ñàéõàí áàéæ 纺ëºí áÿñëàã íýâ÷ñýí á¿ëýýõýí òàëõ, ø¿¿ñëýã æèìñ àìàíä áóòàð÷ áàéâ. Á¿õ ç¿éë ãàéõàìøèãòàé ñàéõàí áàéñíààñ ãàíö ë ìóó ç¿éë áàéñàí íü Ãåéë áèä õî¸ð îðîéí õîîëîî îëîõûí òóëä óóëààð ò¿ðãýõýí õýñ¿¿÷èëýõ õýðýãòýé áàéâ. Õî¸ð öàãààñ òàëáàé äýýð íýð äóóäàõ ¿åä òýíä áàéõ ¸ñòîé. - Áèä ÷àäàõ áîëîâ óó þó ãýæ áîäîæ áàéíà? ãýæ Ãåéë àÿàðõàí àñóóëàà. - Þó? - Á¿ñýýñ ÿâàõ òóõàé. Çóãòàæ îéä àìüäàðúÿ. Áèä õî¸ð ÷àäíà ãýæ áîäîæ áàéíà. Íàäàä ýíý áîäîë óòãàã¿é ñàíàãäñàí òóë þó õàðèóëàõàà ìýäñýíã¿é. - Õýðâýý áèäýíä õ¿¿õä¿¿ä áàéãààã¿é áîë ãýæ Ãåéë ÿàðàí íýìýðëýâ. Ìýäýýæ áèäíèé õ¿¿õä¿¿ä áèø ë äýý. Ãýñýí ÷ ìàíàé õ¿¿õä¿¿ä áàéñàí þì. Ãåéëä ýðýãòýé ýìýãòýé õî¸ð ä¿¿ áèé. Íàäàä Ïðèì áîëîí ýýæ ìèíü áèé. Òýä áèäýíã¿é ÿàæ àìüäðàõ õýðýã âý? Õýí òýäíèéã òýæýýõ þì? Îäîîã õ¿ðòýë Ãåéë áèä õî¸ð ºäºð áîëãîí øºíº õ¿ðòýë àíãóó÷èëàí îëñîí îëçîî ººõíººñ øàõàæ àâñàí òîñ, ãóòëûí ¿äýýñ, íîîñîîð ñîëèí ºëñãºëºí õîðæèãíîñîí ãýäýñòýé óíòàæ áàéëàà. - Áè õýçýý ÷ õ¿¿õýäòýé áîëîõã¿é. - Áè ëàâ áîëíî. Ãýõäýý ýíä àìüäðàõã¿é áîë ãýæ Ãåéë õýëýâ. - Òýãâýë òýãýý÷ äýý ãýæ áè äààæèãíàõàä Ãåéë, - Ýíý òóõàé ìàðòàöãààÿ ãýæ óíäóóöàâ. ßðèà ìààíü òýíýã áîëîâ. ßâàõ ãýíýý? Áè ÿàæ åðòºíö äýýðõ öîðûí ãàíö õàéðòàé õ¿í áîëîõ Ïðèìèéã õàÿàä ÿâæ ÷àäàõ þì áý? Ãåéëä áàñ ãýð á¿ë íü ýðõýì. Áèä ýíäýýñ õýçýý ÷ ÿâæ ÷àäàõã¿é áàéæ ýíý òóõàé ÿðèëöàõ õýðýã áàéíà óó? Õýðâýý ÿâàõ þì áîë... õýðâýý ÿâàõ þì áîë... Áè ººðñäèéí õ¿¿õýäòýé áîëîõ õýðýã ¿¿? Ãåéë áèä õî¸ðûí õàðüöàà òèéì ðîìàíòèê áàéñàíã¿é. Áè ò¿¿íòýé àðâàí õî¸ð íàñòàé òóðàíõàé æèæèãõýí îõèí áàéõäàà òàíèëöàõàä íàäààñ õî¸ð àõ ýð
õ¿í øèã õàðàãäàæ áàéëàà. Òýãñýí ÷ áèä óäòàë ìàðãàëäàæ øóóä íàéçëààã¿é þì. Õýðâýý Ãåéë õ¿¿õýä õ¿ñ÷ áàéãàà áîë ýõíýð îëäîõ íü òóéëûí àìàðõàí õýðýã. Öàðàéëàã óóðõàéä àæèëëàæ áîëìîîð õ¿÷èðõýã áèåòýé òýðáýýð ãàéõàìøèãòàé ñàéí àíãóó÷ áàéñàí þì. Ñóðãóóëèàð ÿâàõ ¿åä íü á¿õ îõèä àðààñ íü øèâíýëääýã áàéëàà. Ýíý íü õ¿ì¿¿ñ íàäàä àòààðõàõ øàëòãààí áîëñîí ãýæ áîääîã þì. Àíãóó÷èëàõàä ¿¿íýýñ ñàéí õàìòðàã÷ûã îëîõîä áýðõ. - Þó õèéõ âý? ãýæ áè àñóóëàà. Áèä àíãóó÷ëàõ þìóó çàãàñ áàðüæ ýñâýë æèìñ ò¿¿æ áîëîõ þì. - Íóóðàíä äýãýýãýý òàâèàä äàðàà íü îéð ðóó ÿâöãààÿ. ¯äýø èäýõ ÿìàð íýã àìòòàé þì îëú¸. ¯äýø... Óðãàöûí äàðàà... àëáàí ¸ñíû áàÿð ýõëýíý. Îëîí õ¿ì¿¿ñ õ¿¿õä¿¿ä íü àõèí íýã æèë àìü õýëòýðñíèéã ÷èí ñýòãýëýýñýý òýìäýãëýí ºíãºð¿¿ëäýã áàéâ. Ãýâ÷ òýäíýýñ õî¸ð ãýð á¿ëèéí õààëãà öîíõ õààëòòàé áàéæ îðøèí ñóóã÷èä íü èðæ áóé àéìøèãòàé äîëîî õîíîãóóäàä õýðõýí àìü çóóõ òóõàéãàà ñàíààøèðíà. Á¿õ ç¿éë èíãýæ ÿâàãäàíà. Îäîî òýäýíä õàíãàëòòàé îëç áàéãàà áîëîõîîð ìàõ÷èí àðààòàíãóóäààñ àéõ õýðýãã¿é. ªã뺺 áàñ ÷ ãýæ äóóñ÷ààã¿é áàéõàä áèä õî¸ð àðâààä çàãàñ áàðüæ, á¿òýí ö¿íõ ä¿¿ðýí èäýøíèé íîãîî õàìãèéí àÿòàéõàí íü ãýâýë õàãàñ õóâèí ã¿çýýëçãýíý ò¿¿ëýý. Áè ýíý ã¿çýýëçãýíýòýé ãàçðûã õýäýí æèëèéí ºìíº îëñîí áºãººä Ãåéë ò¿¿íèéã çýðëýã àìüòíààñ õàìãààëàí òºìºð òîð òàòñàí þì. Áèä õàðèõ çàìäàà áàéãàà òîãîîíû òóõàé áîëîí õàð çàõ õàÿãäñàí í¿¿ðñíèé àãóóëàõûí òàëààð ÿðèëöàâ. Í¿¿ðñèéã óóðõàéãààñ øóóä ãàëò òýðãýýð òýýâýðëýõ íü ¿ð àøèãòàé àðãà îëîõ õ¿ðòýë çàõ äýýð õóäàëäààëæ áàéâ. ªíººäºð óðãàöûí ºäºð òóë èõýíõ äýëã¿¿ð ìóõëàã õààëòòàé áàéñàí ÷ çýýë äýýð õ¿í ä¿¿ðýí áóæèãíàæ áèä çóðãààí çàãàñàà õÿëáàðõàí ñàéí òàëõ áîëîí õî¸ð ñàâòàé äàâñààð ñîëèâ. Òîì òîãîîòîé õàëóóí øºë õóäàëäààëæ áàéñàí Òîñëîã Ñýé ãýäýã õýðçãýð òóðàíõàé ýìýãòýé áèäíýýñ èäýøíèé íîãîîíû õàãàñûã õî¸ð õóãàñ ëààíû òîñíû õýëòýðõèéãýýð àðèëæèí àâëàà. Õýí íýãíýýñ çºâõºí Òîñëîã Ñýéòýé ñàéí õàðüöàà òîãòîîæ áîëäîã þì. Òýð ë ãàíöààðàà çýðëýã íîõîé õóäàëäàæ àâäàã. Áèä òýäíèéã àãíàäàãã¿é ÷ õýðâýý äîâòëîõîä õ¿ðâýë õî¸ð ãóðâûã àëàõ áºãººä ìàõ ë áîë ìàõ ø¿¿ äýý. "¯õðèéí ìàõòàé øºë õóäàëäààëæ áàéíà" ãýæ Ñýé í¿ä èðìýâ. Àòèðààíû õýí ÷ íîõîéí ãóÿûã òîîäîã¿é ÷ õààÿà ¿çýãääýã æóðàì ñàõèóëàã÷èä àâàõààð èðäýã. Áèä çýýë äýýð õèéõ õóäàëäààãàà äóóñãààä ã¿çýýëçãýíèéõýý õàãàñûã õîòûí äàðãàä õóäàëäàõààð ãýð ë¿¿ íü ÿâëàà. Òýð ¿¿íä ìàø äóðòàé. Õààëãûã íü Ìàæ ãýäýã íàäòàé íýã àíãèä ñóðäàã îõèí íü íýýëýý. Õîòûí äàðãûí îõèä äýýã¿¿ð çàíòàé áàéäàã àòàë òýð õýâèéí íýãýí áèëýý. Áàñ ÿã ë íàä øèã îíöãîé. Íàäàä ÷ ò¿¿íä ÷ õýçýý ÷ æèíõýíý íàéçóóä áàéãààã¿é ó÷èð áèä ¿ðãýëæ çýðýãöýæ òààðäàã áàéâ. Ãóíàçàíä ÷ òýð, öóãëàðàëò, ñïîðò òîãëîîìä õàìòðàã÷ õýðýã áîëîõ ¿åä ãýõ ìýò. Áèä õîîðîíäîî õîâîðõîí ÿðüäàã áºãººä ýíý ÷ õî¸óëàíä ìààíü ñàéí áàéâ. ªíººäºð òýðáýýð óðãàöûí ºäðèéã òîõèîëäóóëàí ñóðãóóëèéí ñààðàë ä¿ðýìò õóâöñàà òàéëæ ¿íýòýé öàãààí äààøèíç ºìñºí öàéâàð ¿ñýíäýý ÿãààí òóóç ç¿¿æýý. - Ñàéõàí äààøèíç áàéíà ãýæ Ãåéë õýëýâ.
Ìàæ ò¿¿íèéã ¿íýíýýñýý ìàãòñàí þìóó ýñâýë äààæèãíàñàí ýñýõèéã îéëãîõûã õè÷ýýí õàðëàà. Äààøèíç ¿íýõýýð ñàéõàí áàéñàí áºãººä Ìàæ ò¿¿íèéã õýçýý ÷ åðäèéí ºäºð ºìñºæ áàéñàíã¿é. Òýð óðóóëàà æèìèéñíýý èíýýìñýãëýëýý. - Õýðâýý áè Êàïèòîë ðóó î÷âîë ñàéõàí õàðàãäàõ ¸ñòîé áèç äýý? Õàðèí îäîî Ãåéëä ò¿¿íèé ¿íýíýýñýý õýëñýí áîëîí òîãëîñîí ýñýõèéã òààâàðëàõ õýðýã ãàðàâ. Áè ÷ õî¸ð äàõü íü ãýæ áîäîæ áàéíà. - ×è Êàïèòîë ðóó ÿâàõã¿é ãýæ Ãåéë õ¿éòíýýð õýëýýä õàðö íü Ìàæûí äààøèíçíû ýíãýðòýý õàòãàí ÷èìýãëýñýí æèæèãõýí äóãóé ç¿¿ äýýð òóñàâ. Óðàí ãî¸ìñîã õèéöòýé æèíõýíý àëò áàéëàà. Á¿õýë á¿òýí ãýð á¿ëä ñàðûí òóðø òàëõ õóäàëäàæ àâ÷ õ¿ðýëöýõýýð. - ×àìàéã õýäýí óäàà áè÷ñýí áý? Òàâ óó? Íàìàéã àðâàí õî¸ð íàñòàé áàéõàä çóðãààí óäàà áè÷ñýí. - Òýð ¿¿íä áóðóóã¿é ãýæ áè õýëýâ. - Îãòõîí ÷ áóðóóã¿é.Òèéìýý, òýãýëã¿é ÿàõàâ. Ìàæûí öàðàé áàðàéñíàà æèìñíèé ìºíãèéã ãàðò àòãóóëàâ. - Àìæèëò õ¿ñüå, Êèòíèññ. - ×àìä ÷ ãýñýí. Õààëãà õààãäàâ. Áèäíèéã ãàäàà ãàðàõàä ãóäàìæ ÷èìýýã¿é áàéëàà. Íàäàä Ãåéëèéí Ìàæûã òºíõñºí ÿâäàë òààëàãäààã¿é ÷ ò¿¿íèé çºâ áàéâ. Óðãàöûí ñèñòåì øóäàðãà áóñ äîëîîí äîð áàéñàí þì. Ä¿ðìýýð ¸ñîîð áîë óðãàöûí ºäºð àðâàí õî¸ð õ¿ðñýí á¿õ õ¿í îðîëöîæ áîëíî. Òýð ¿åä íýð ÷èíü àíõ óäààãàà îðîîä, àðâàí ãóðàâòàé áàéõàä ÷èíü õî¸ð äàõü óäààãàà ãýõ ìýò÷èëýí òýãýýä öààøàà àðâàí íàéì õ¿ðýõýä ÷èíèé íýðèéã áè÷ñýí äîëîîí êàðò áèé áîëíî. Ýíý íü Ïàíåìûí íóòàãò áàéãàà á¿õ àðâàí õî¸ð á¿ñýä õàìààòàé. ¯¿íýýñ ë ñîíèðõîëòîé ç¿éë ýõëýíý. Õýðâýý ÷è õººðõèéëºëòýé ÿäóó áîë ºëñºæ ¿õíý. Òýãýõýä ÷è íýðýý àõèí áè÷¿¿ëýýä îðîíä íü òåññåðà àâ÷ áîëíî. ¯¿íä á¿òýí æèëèéí òóðø íýã õ¿íä á¿ä¿¿í õèéöèéí òàëõ, òîñ ºãíº. Öàòãàëàí õýäèé ÷ ñàéí ç¿éë ¿ã¿é. Ò¿¿í÷ëýí áàñ ãýð á¿ëèéí ãèø¿¿äèéí òîîãîîð àâñàí ÷ áîëíî. Íàìàéã àðâàí õî¸ð íàñ õ¿ðýõýä íýðèéã ìèíü äºðâºí óäàà áè÷ñýí. Íýã óäàà õóóëü ¸ñîîð áîëîí ýýæ, Ïðèì áîëîí ººðèéíõºº õàìò ãóðâàí óäàà. Äàðààãèéí æèë íü ýíý ìàÿãààð äàâòàãäñààð àðâàí çóðãàà õ¿ðýõ ¿åä ìèíèé íýð áè÷ñýí õîðèí êàðò áèé áîëæýý. Ãåéë àðâàí íàéìàí íàñòàé ÷ íàéìòàéãààñàà ýõëýí ãýð á¿ëèéíõýý òàâàí õ¿íèéã òýæýýæ èðñýí òóë ò¿¿íèé íýðèéã äº÷èí õî¸ð óäàà áè÷ñýí. Èéìýýñ Ìàæ ìýòèéí õýçýý ÷ òåññåðàãèéí òºëºº ýðñäýëä îðîõã¿é õ¿ì¿¿ñ Ãåéëèéí óóðûã
õ¿ðãýæ áàéâ. Ãýñýí ÷ ò¿¿íèé íýðèéã Àòèðààíû áóñàä îðøèí ñóóã÷èäòàé õàðüöóóëàõàä òîãëîîìä ñîíãîõ áîëîìæ áàéõã¿é. Áàðàã ë áàéõã¿é ãýæ áîëíî. Ìýäýýæ Êàïèòîëèéí ä¿ðýì ¸ñîîð á¿ñèéí áóñ õ¿í ìýäýýæ Ìàæûí ãýð á¿ë áèø ë äýý ç¿ñýì òàëõíû òºëºº ººðèéíõºº àðüñûã õóäàëääàã áàéâ. Ãåéë ººðºº ÷ Ìàæàä óóðëàñàí ó÷ðàà îéëãîæ áàéâ. Óðüä íü áèäíèéã îéä ÿâàõ ¿åä ò¿¿íèé òåññàðà ìàíàé á¿ñèéí ãàé áîëæ áàéãàà òóõàé õýðõýí çýâ¿¿öýí ÿðèõûã íü ñîíñäîã áàéâ. Èéì àðãààð Àòèðààíû ºëñºæ áàéãàà àæèë÷äûí äóíä ¿çýí ÿäàëò áèé áîëãîõ áºãººä íýã íýãíýý ò¿øèí òóëàõûí îðîíä õîîðîíäîî èòãýõã¿é áîëíî. "Êàïèòîëûí äàâóó òàë áîë áèäíèéã çààãëàí õóâààæ áàéãàà ÿâäàë" ãýæ òýð íýã áóñ óäàà õýëäýã áàéëàà. Ãýõäýý óðãàöûí ºäºð áèø ë äýý. Åð íü áîë àëòàí ç¿¿òýé òåññåðà àâ÷ ¿çýýã¿é îõèíûã ãîìäîîõîðã¿é ë ñýäýâ. Áè çàìäàà Ãåéë ð¿¿ õÿëàìõèéí õàðàõàä ÷óëóóæñàí öàðàéä íü óóð õèëýí õóðàëäñàí áàéâ. Ìèíèé õóâüä ýíý á¿õ óóð õèëýí íü óõààíã¿é ñàíàãäñàí ÷ ýíý òóõàé õýëñýíã¿é. Ó÷èð ÿâäàë áè ò¿¿íèéã çºâøººðºõ ýñýõýä áàéñàíã¿é. Ãýõäýý îéí äóíä Êàïèòîëèéí òóõàé õàøãèðëàà ãýýä ñàéí þì þó áàéãàà þì áý? Þó ÷ ººð÷ëºãäºõã¿é. Øóäàðãà ÿâäàë áîëîõã¿é. Ãýäñèéã ìèíü ä¿¿ðãýõã¿é. Ýñðýãýýðýý îëçóóäûã ìèíü àéëãàõ áîëíî. Ãýñýí ÷ áè ¿¿íèéã ýñýðã¿¿öýýã¿é áèëýý. Á¿ñýä áàéñíààñ îéä èíãýñýí íü äýýð áèç. Ãåéë áèä õî¸ð îëçíûõîî ¿ëäñýí õýñýã áîëîõ õî¸ð çàãàñ, õî¸ð òàëõ, èäýøíèé íîãîî, õýäýí àÿãà ã¿çýýëçãýíý, äàâñ, ëààíû òîñ, ¿ëäñýí æààõàí ìºí㺺 õóâààæ àâëàà. - Òàëáàé äýýð óóëçàÿ ãýæ áè õýëýâ. - ßìàð íýã àÿòàéõàí þì ºìñººðýé ãýæ Ãåéë áàðãàð õýëëýý. Ãýðò ýýæ ä¿¿ õî¸ð õýäèéí èðæýý. Ýýæ ýìèéí ñàíãèéí ¿åýñ ¿ëäýæ õîöîðñîí ñàéõàí äààøèíçàà ºìñ÷ýý. Õàðèí Ïðèì ìèíèé àíõ óäààãàà óðãàöûí ºäºð ºìñ÷ î÷ñîí õóâöàñ áîëîõ öàìö, õóíèàñòàé áàíçëûã ºìññºí áàéâ. Ãýðò ìîäîí ñàâòàé õàëóóí óñ íàìàéã õ¿ëýýæ áàéëàà. Áè ìîäîí äóíä áîëñîí øàâàð øîðîî áîëîí õºëñíººñºº ñàëæ ¿ñýý óãààëàà. Ýýæ íàäàä ººðèéíõºº õàéðòàé äààøèíçíóóäûí íýã áîëîõ öýíõýð íèìãýí äààøèíçûã áýëòãýñýí ÿâäàë ìèíèé ãàéõëûã èõýä òºð¿¿ëýâ. - Òà íàäàä ¿¿íèéã ºìñãºíº ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà óó? õýìýýí áè ãàéõëàà. Ãýõäýý äîòîð óóð õ¿ðýõèéí çýðýãöýý ò¿¿íèé þóã ÷ ºìñºõèéã õ¿ññýíã¿é. Ãýñýí ÷ ¿¿íýýñ òàòãàëçàõ õýðýãòýé áîëëîî. Ýíý íü îíöãîé òîõèîëäîë áàéâ. Òýð ºíãºðñºí àìüäðàëûã íü ñàíàãäóóëàõ õóâöàñíóóääàà òóí õàéðòàé. - Òýãýëã¿é ÿàõàâ. ×èíèé ¿ñèéã ÷èíü ñàìíààä ºãüå. Ýýæ ìèíèé ¿ñèéã õóóðàé áîëòîë àë÷óóðààð àð÷ààä õè÷ýýíã¿é ñàìíàæ ºãºâ. Áè õàíàí äàõü õàãàðõàé òîëèíä õàðàõ ¿åäýý ººðèé㺺 àðàé ÿäàí òàíèëàà.
- ×è ñàéõàí õàðàãäàæ áàéíà! ãýæ Ïðèì àÿàðõàí äóó àëäàâ. - ªºðòýéãýý òºñã¿é áîëæ ãýýä áè ò¿¿íèéã òýâýðëýý. Ó÷èð íü ò¿¿íä äàðààãèéí õýäýí öàãèéí òóðø àéìøèãòàé áàéõ áîëíî. Òýð óðãàöàä àíõ óäààãàà îðîëöîæ áàéãàà áîëîõîîð àþóëã¿é áàéâ. Òýãýýä ÷ áè ò¿¿íèéã ÿìàð ÷ òåññåðà àâõóóëàõã¿é. Õàðèí òýð íàäàä ñàíàà çîâæ áàéëàà. Áè ¿ðãýëæ Ïðèìûã õàìãààëæ èðñýí ÷ óðãàöûí ýñðýã õ¿÷ã¿éäýæ áàéñàí òóë øàíàëàë öàðàéä èëðýí ãàðàõààñ àéëàà. Ò¿¿íèé öàìö áàíçëûíõàà ãàäóóð ãàð÷ýý. Áè àëü áîëîõ òàéâàí áàéõûã õè÷ýýí, - Æèæèãõýí íóãàñ ìèíü, ñ¿¿ëýý äàëä õèéãýýðýé ãýýä öàìöûã íü çàñëàà. - Êðÿ-êðÿ ãýæ Ïðèì õºõðºâ. - ªºðòºº ë ãóàãëà ãýýä áè èíýýâõèéëýí çóëàé äýýð íü ¿íýñýæ, - ßâæ õîîëëîöãîî¸ ãýâ. Çàãàñ íîãîî õýäèéí îðîéí õîîëîíä çîðèóëàãäàí çóóõàíä æèãíýãäýíý. Áèä ã¿çýýëçãýíý æèíõýíý òàëõàà ýíý îíöãîé ¿äýøò çîðèóëàí õýìíýí ¿ëäýýõýýð øèéäñýí áîëîõîîð îðîíä íü Ïðèìûí Õàòàãòàé ãýæ äóóääàã ÿìààíû ñ¿¿ óóæ òåññåðàíû øèð¿¿í òàëõ èäñýí ÷ õîîë èäýõ äóð õýíä ÷ áàéñàíã¿é.
II Íýã öàãààñ áèä òàëáàé ðóó ÿâëàà. Õýí íýãíèé ¿õëèéí õààëãà íýýãäýõ á¿ð îðîëöîõ ¸ñòîé. ¯äýø íü àëáàí õààã÷èä øàëãàõààð èðýýä ÿâààã¿é õ¿ì¿¿ñèéã øîðîíä õèéõ áîëíî. Ìóó íü ãýâýë óðãàö àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí öîðûí ãàíö òààòàé ãàçàð áîëîõ òàëáàé äýýð ÿâàãäàíà. Òàëáàéí ýðãýí òîéðîí äýëã¿¿ð õ¿ðýýëæ öàã àãààð ñàéõàí ¿åä ýíä ñýòãýë ñýðãýì ñàíàãäàíà. ªíººäºð òàëáàé äýýð òîä ºíãèéí òóãíóóä ºëãºñºí õýäèé ÷ ä¿íñãýð õàðàãäàæ áàéëàà. Äýýâýð äýýð ñàð øóâóó øèã ¸ðäîéõ òåëåâèçèéí äóðàí ÷ ñýòãýë ñàíàà äýýðä¿¿ëñýíã¿é. Õ¿ì¿¿ñ ÷èìýýã¿éõýí ãàðûí ¿ñýã çóðöãààâ. Êàïèòîë èéì ìàÿãààð òîîãîî àâäàã áàéâ. Àðâàí õî¸ðîîñ àðâàí íàéì íàñíû çàëóóñûã òàëáàé äýýð îëñîîð çààãëàí õóâààæ òîì÷óóä íü óðäàà çîãñîõ áºãººä Ïðèì ìýòèéí áàãà õ¿¿õä¿¿ä àðä íü çîãñîöãîîíî. Ãýð á¿ëèéíõýí íü ãàðààñàà ÷àíãà áàðèí çîãñ÷ýý. ªºð áàñ þóíä ÷ ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é õóäàëäàà÷èä ºíººäºð õýíèé íýð ãàðàõûã ¿çýõýýð èðöãýýíý... Òýäíèé èõýíõè íü ìýäýýëýã÷èä áàéâ. Æèøýýëáýë áè ºäºð á¿ð àí õèéñíýýðýý òýäíèé íàìàéã õàìãààëñíû äóðøèëûã òºëæ áàéãàà. Ãýõäýý á¿ãä èíãýæ áîääîãã¿é áàéëàà. ßìàð ÷ ãýñýí Ãåéë áèä õî¸ð ºëñºæ ¿õñýíýýñ òàðõèíäàà ñóì çîîëãîõ íü ò¿ðãýí ãýæ øèéäñýí þì. Õ¿ì¿¿ñ èõñýí çàé óëàì äàâ÷óó áîëëîî. Òàëáàé òîì õýäèé ÷ àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí á¿õ õ¿íèéã áàãòààõàä õ¿ðýëöýýã¿é áàéâ. Õîöîð÷ èðñýí õ¿ì¿¿ñ çýðãýëäýý ãóäàìæ ðóó îðîîä ¿éë ÿâäëûã çóðàãòààð ¿çíý. Á¿õ îðîí äàÿàð öàöàãääàã áàéñàí þì. Áè Àòèðààíû àðâàí çóðãàà õ¿ðýãñäèéí äóíä áàéëàà. Áèä õîîðîíäîî òîâ÷õîí òîëãîé äîõèîä õóóëü ç¿éí áàéøèí ðóó àíõààðëàà òºâëºð¿¿ëýâ. ¯éë ÿâäàëä çîðèóëàí ãóðâàí ñàíäàë, íýã èíäýð, õºâã¿¿ä îõèäóóä çîðèóëñàí õî¸ð òîì øèëýí áºìáºëºã òàâüæýý. Áè îõèäûí áºìáºëºãò áàéãàà öààñ ðóó øèðòëýý. Àðâàí õî¸ð õ¿ðýõýä ìèíü ò¿¿íä Êèòíèññ Ýâåðäèí ãýæ íÿìáàéëàí áè÷èæ õèéñýí þì. Ãóðâàí ñàíäëûí õî¸ðûã Ìàæûí ààâ õîòûí äàðãà áîëîõ ºíäºð õàëçàí òîëãîéòîé Àíäåðñ, Êàïèòîëîîñ ìàíàé á¿ñèéã õàðãàëçàõààð èðñýí íîãîîí õ¿ðýìòýé Ýôôè Òèðèíêåò ýçëýýä ÿãààí ¿ñòýé, öàðàéäàà òààã¿éõýí èíýýìñýãëýë òîäðóóëæ áàéâ. Òýä õîîðîíäîî õººðºëäºõ çóóðàà õîîñîí ñóóäàë ðóó ñýòãýë çîâñîí áàéðòàé õàðöãààíà. Õîòûí öàã õî¸ðûã çàðëàìàãö õîòûí äàðãà áîñ÷ èíäýð ð¿¿ ãàðàí óíøëàà. ¯ðãýëæ èíãýäýã áàéñàí þì. Òýðáýýð õýçýý íýã öàãò ºìíºä Àìåðèê ãýæ íýðëýäýã áàéñàí ¿íñýí äóíäààñ áîññîí Ïàíåìûí ò¿¿õ áîëîí àâààð îñîë, ãàí ãà÷èã, øóóðãà, ãàë ò¿éìýð, òýíãèñ ýðãýýñýý àõëèí ãàçàð äýëõèéã çàëãèæ õýðöãèé äàéíû ¿ëäýãäýë áîëîõ áàãàõàí õ¿íñ ¿ëäñýí òóõàé ÿðèíà. Ãýòýë Ïàíåìä ãó÷èí á¿ñòýé ãÿëàëçñàí Êàïèòîë áàéãóóëàãäàæ õ¿í àì ñóóëãàí õºãæèæ ýõýëæýý. Äàðàà íü Õàðàíõóé ºäð¿¿ä èðýõýä á¿ñ¿¿ä Êàïòîëèéí ýñðýã áîñîâ. ¯¿íýýñ àðâàí õî¸ð ÿëàãäàæ àðâàí ãóðàâ äàõü íü ãàçðààñ àð÷èãäñàí áºãººä óðâàí òýðñýëñýí á¿ñ¿¿äýä Õàð ºäð¿¿äèéã õýçýý ÷ ìàðòàãäàëã¿é ñàíóóëæ áàéõûí òóëä ¯õëèéí òîãëîîìûã çîõèîõ áîëæýý.
Òîãëîîìûí ä¿ðýì ýíãèéí áàéëàà. Áîñëîãî ãàðãàñàí àðâàí õî¸ð á¿ñ øèéòãýë ¸ñîîð æèë á¿ð òîãëîîìä íýã îõèí íýã õ¿¿ ãàðãàæ îðîëöóóëàõ ¿¿ðýãòýé áàéâ. Õîðèí äºðâºí îðîëöîã÷èä ¿ã¿éð÷ õîîñîðñîí õºëä¿¿ õàÿãäìàë á¿õèé ºðãºí á¿ñ íóòãèéã íýýæ ºãíº. Òýíä òýä õýäýí äîëîî õîíîãèéí òóðø íýã íýãíèéõýý ýñðýã ¿õýëäýí òýìöýëäýíý. Ñ¿¿ëä àìüä ¿ëäñýí íü ÿëäàã. Õ¿¿õäèéã íü àâ÷ á¿ãäèéí í¿äýí äýýð áèå áèåý õºíººëãºõ çàìààð Êàïèòîë áèäýíä ñ¿ð õ¿÷ çàñàãëàë áîëîí àõèí íýã áîñëîãî ãàðãàõ þì áîë àìüä ¿ëäýõ áîëîìæ áàéõã¿é ãýäãèéã ¿ç¿¿ëæ áàéâ. Êàïèòîëûí ¿ã áîëãîíä íýã ë ñàíàà öóóðàéòàõ àæ. "Áèä òàíàé õ¿¿õä¿¿äèéã àâ÷ àìèéã íü çîëèîñëóóëàõàä òà íàð þó ÷ õèéæ ÷àäàõã¿é. Õóðóóãàà õºäºëãºõ þì áîë íýãèéã ÷ ¿ëäýýëã¿é óñòãàíà. ßã ë àðâàí ãóðàâäóãààð á¿ñ øèã". Êàïèòîë áèäíèéã ãóòààí äîðîìæèëæ òàìëàõûí òóëä ¯õëèéí òîãëîîìûã áàÿð öýíãýëýýð çàðëàæ, á¿ñ¿¿ä õîîðîíäîî ñïîðòûí òºð뺺ð òýìöýëäýæ áóé õýðýã ãýæ ¿çíý. Àìüä ¿ëäñýí ñ¿¿ë÷èéí îðîëöîã÷ á¿ñäýý áóöàæ èðñíýýð òîìîîõîí õîîë õ¿íñíýýñ á¿ðäñýí øàãíàë àâíà. ªºð áóñàä õ¿ì¿¿ñ ºëñºæ ¿õýæ áàéõàä ÿëàã÷èä ¿ëäñýí àìüäðàëûíõ íü òóðø Êàïèòîë ºãººìºð ñýòãýëýý õàðóóëàí òàëõ, òîñ, àìòàò ÷èõýð ºãºõ áîëíî. - Ãýìøèë áîëîí òàëàðõëûí ìº÷ èðëýý ãýæ õîòûí äàðãà çàðëàâ. Òýðáýýð ºíãºðñºí óäààãèéí á¿ñèéã ÿëàã÷ûã äóðüäàâ. Äàëàí äºðâºí æèëä õî¸ðõîí õ¿í áàéñíààñ íýã íü îäîî õ¿ðòýë àìüä áèé. Õåéìèò÷ Ýáåðíåòè õýìýýõ õèæýýë íàñòàé ã¿çýýòýé ýðýãòýé ýíý àãøèíä îéëãîìæã¿é ç¿éë õàøãèðñíàà òàâöàí ðóó ãóéâëàí ãàð÷ ãóðàâ äàõü ñàíäàë äýýð óíàâ. Òýð øàë ñîãòóó áàéëàà. Õ¿ì¿¿ñ ò¿¿íä áàÿð õ¿ðãýõýä òýð Ýôôè Òðèíêåòûã òýâðýõèéã îðîäñîí ÷ öààäàõ íü çàéëæ àìæèâ. Õîòûí äàðãà áóõèìäàíãóé õàðàãäàâ. ¨ñëîëûã çóðàãòààð ¿ç¿¿ëæ áàéãàà áîëîõîîð Ïàíåìèéí àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéíõýí øîîëîí èíýýæ áàéãààã ìýäýæ áàéñàí òóë óðãàöûí òóõàé ÿðüæ áàéãàà Ýôôè Òðèíêåòýä ÿàðàí àíõààðàë õàíäóóëàõûã õè÷ýýâ. ¯ðãýëæ ººäðºã îðãèëóóí áàéäàã òýðáýýð èíäýð äýýðýýñ ººðèéíõºº íýðèéí õóóäàñ áîëñîí ¿ã áîëîõ "¯õëèéí òîãëîîìä îðîëöîã÷äîä áàÿð õ¿ðãýå! Ìàãàäã¿é õýçýý íýãýí öàãò òàíüä àç òîõèîëäîæ áîëîõ þì!" ãýëýý. Ò¿¿íèé õèéìýë ãýäýã íü èëò ÿãààâòàð ¿ñ íü Õåéìèò÷òýé ìºðãºëäñºíèé äàðàà õàæóó òèéø ¿ë ìýäýã õàçàéæýý. Ìýíä÷èëãýýãýý äóóñãààä Ýôôè ò¿¿íèé á¿ñýýñ ÿëàã÷ òîäðîõ íü íü ÿìàð èõ õ¿íäýòãýë áîëîõ òóõàé ÿðüñàí ÷ õ¿í á¿õýí ò¿¿íèéã ÿëàã÷ íü ÿëàã÷ øèã áîëîõîîñ áèø á¿ãäèéí í¿äýí äýýð õîðãîîäîã ñîãòóó àìüòàí áèø èë¿¿ õ¿íäýòãýëòýé á¿ñ õ¿ñ÷ áàéãààã íü îéëãîæ áàéëàà. Îëíû äóíä áè Ãåéëèéã îëæ õàðàõàä òýð íàä ðóó èíýýâõèéëýâ. ßã ë õºãæèëòýé ¿éë ÿâäàëä áàéãàà þì øèã. Áè ãýíýòõýí øèëýí áºìáºëºãò Ãåéëèéí íýðòýé äº÷èí õî¸ð õóóäàñ áàéõàä õýð àç òîõèîõ òóõàé áîäëîî. Áóñàäòàé õàðüöóóëàõûí àðãàã¿é èõ. Õàðèí òýð ìèíèé àäèë ç¿éë
áîäñîí áîëîëòîé áàðãàð öàðàéëàí öààø ýðãýõýä "Õóóäàñ õýäýí ìÿíãà ø¿¿ äýý" ãýæ áè ò¿¿íä øèâíýâ. Ñóãàëàõ ìº÷ èðýõýä Ýôôè çóðøñàí ¸ñîîðîî "Ýõëýýä õàòàãòàé íàð!" ãýýä îõèäûí íýðòýé áºìáºëºãò ãàðàà ã¿í øóðãóóëñíàà äîòðîîñ íü õóóäàñ öààñ ãàðãàæ èðýõýä á¿ãä ÿëàà íèññýí ÷ ñîíñîãäîõîîð ÷èìýýã¿é áîëëîî. Àéäàñ ìèíèé äîòîð õóðàëäàí äîòîð çºâõºí "áè áèø áàéãààñàé" ãýñýí ãàíö áîäîë ýðãýëäëýý! Ýôôè èíäýðò ýðãýí ãàðààä öààñûã äýëãýí òîäõîí õîîëîéãîîð íýð äóóäàõàä ýíý áè áèø áàéëàà. Ýíý áîë Ïðèìðîóç Ýâåðäèí áàéñàí þì. Íýã óäàà áè îëçîî îéä îòîæ áàéõ ¿åäýý ç¿¿ðìýãëýýä àðâàí ôóòûí ºíäðººñ ãàçàð íóðóóãààðàà óíàõàä õýñýã çóóð àìüñãàà àâàõ áàéòóãàé õºäºëæ ÷ ÷àäàõã¿é áîëæ áèëýý. Õàðèí îäîî èéì ìýäðýìæ àõèí òºðºõºä ¿ã õýëýõ ÷àäâàðã¿é áîëîîä áîëîîä ä¿¿ãèéí íýð òîëãîé ðóó äýëñýõ øèã áîëîâ. Àòèðààíû íýã õ¿¿ ìèíèé ãàðààñ áàðèâ. Ìàãàäã¿é óõààí àëäàæ óíàõ ãýõýä ò¿øñýí áàéõ. Ýíý áîë àëäàà! Áàéæ áîëîìã¿é þì! Ìÿíãàí õóóäàñ äóíäààñ Ïðèìûí íýðòýé ãàíöõàí öààñ! Áè ò¿¿íèéã ñîíãîãäîõ ýñýõ òàëààð îãòõîí ÷ ñýòãýë çîâîîã¿é. ¯¿íèé òºëºº á¿ãäèéã õèéãýýã¿é ãýæ ¿¿? Ò¿¿íèéã ýðñäýëä îðóóëàõã¿éí òóëä ÷ºòãºðèéí òåññåðàíààñ òàòãàëçñàí áèç äýý? Ãàíöõàí õóóäàñ. Ìÿíãààñ íýã ë. Òýð á¿ðýí áîëîìæòîé áàéñàí. Ãýõäýý ýíý îäîî ÷óõàë áèø áîëæýý. Àëñàä õ¿ì¿¿ñèéí àðâàí õî¸ð íàñòàé õ¿¿õýä ñîíãîãäñîí øóäàðãà áóñ áàéäàëä äóðã¿éöýí ã¿íãýíýõ ñîíñîãäîíî. Äàðàà íü áè öîíõèéí öàéæ ãàðàà ÷àíãà àòãààä óäààíààð óðàãøëàõ Ïðèìûã õàðëàà. Òýð ìèíèé äýðãýä¿¿ð ºíãºðºõºä öàìöíû õîðìîé íü àõèàä ë àðààñ íü öóõóéæ áàéâ. Ýíý íü íàìàéã áîäèò áàéäàëä ýðãýí èðýõýä òóñàëñàí þì. - Ïðèì! Ïðèì! ãýæ áè ýöýñò íü õºäëºõ ÷àäâàðòàé áîëîîä õ¿÷èëñýí õîîëîéãîîð äóóäëàà. Íàäàä îëíû äóíäóóð ç¿òãýëýõ õýðýã ÷ ãàðñàíã¿é óðä òàëûí õ¿¿õä¿¿ä çàì ÷ºëººëºí çîãñîâ. Áè ò¿¿íèéã øàòíû ãèøã¿¿ðò õºë òàâèõûí ºìíº ã¿éöýýä ãàðààñ íü òàòàí ýðã¿¿ëýâ. - Ñàéí äóðûí õ¿í! Áè ñàéí äóðààðàà îðîëöîõûã õ¿ñ÷ áàéíà! Òàâöàí õºíãºõºí ãàéõøèðàëä àâòàâ. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä ñàéí äóðûí õ¿í îëîí æèëèéí ºìíº ãàðñàí áºãººä á¿ãä èéì ÿâäàë áîëñíûã ìàðòæýý. Ä¿ðýì ¸ñîîð áîë íýð íü ñóãàëàãäñàíààñ îíäîî õ¿í (îõèä õºâã¿¿äèéí ÿìàð áºìáºëºãººñ ñóãàëñíààñ õàìààðíà) ò¿¿íèéã áàéðûã ýçëýõ õ¿ñýëò ãàðãàæ áîëíî. Çàðèì á¿ñ¿¿äýä òîãëîîìûí ÿëàã÷ òîìîîõîí õ¿íäýòãýë õ¿ëýýõ áîëîõîîð îëîí õ¿ì¿¿ñ ò¿¿íèé òºëºº àìüäðàëààðàà äýí÷èí òàâèõàä áýëýí áàéäàã ÷ ñàéí äóðûí õ¿í àìàð îëäîõã¿é. Áèäíèé õóâüä "îðîëöîã÷" ãýäýã íü "õ¿¿ð" ãýäýãòýé àäèë ñîíñîãäîõ ó÷èð ñàéí äóðûíõàí ýðò ¿åýñ ãàðàõàà áîëüæýý. - Ãàéõàìøèãòàé! ãýæ Ýôôè Áðÿê óóëãà àëäààä,
- Ãýõäýý... ýõëýýä óðãàöûí ÿëàã÷ûã òàíèëöóóëñàí íü äýýð áàéõ... äàðàà íü ñàéí äóðûí õ¿í îëäñîí ýñýõèéã àñóóæ áîëîõ þì. Õýðâýý õýí íýãýí îðîëöîõûã õ¿ñâýë ìýäýýæ áèä... ãýæ èòãýëã¿éõýí ¿ðãýëæë¿¿ëýâ. - ßìàð ÿëãàà áàéíà? ãýæ õîòûí äàðãà ÿðèàíä îðîëöîâ. Òýð íàìàéã æèìñ àâ÷èð÷ ºãäºã îõèí ãýäãèéã òàíüñàí áîëîëòîé øàíàëàíãóé õàðëàà. Ýñâýë îõèí íü ìèíèé òàëààð ÿðüñàí ÷ áàéæ ìàãàäã¿é. ªºðººð òàâàí æèëèéí ºìíº ýýæ ä¿¿ õî¸ðòîéãîî øàõöàëäàí çîãññîí òîì îõèíä íü Ýð çîðèãèéí ìåäàëü ãàðäóóëàí ¿ã õýëæ áàéñíàà ñàíàñàí þì áîëîâ óó. Ìåäàëûã óóðõàéä ¿ðýãäñýí ýöýãò ìèíü çîðèóëàí îëãîñîí þì. - ßìàð ÿëãàà áàéíà? ãýæ õîòûí äàðãà àõèí óöààðëàíãóé õýëýýä, - Ò¿¿íèéã óðàãø íü ãàðãà ãýâ. Àðä Ïðèìûí æèíãýíýñýí õàøãèðàëò ñîíñîãäîæ òóðàíõàé ãàðààðàà àðààñ çóóðààä, - ¯ã¿é, Êèòíèññ! ¯ã¿é! Áèòãèé ÿâ! ãýëýý. - Ïðèì áîëüæ ¿ç! ãýæ áè íóëèìñàà áàðüæ òýñýõã¿é áàéõààñ àéí á¿ä¿¿ëãýýð çàíäàðëàà. Îðîé óðãàöûã çóðàãòààð äàâòàí ¿ç¿¿ëýõ ¿åä á¿ãä ìèíèé íóëèìñûã õàðâàë ñóëõàí îëç ãýäãèéã ìèíü ìýäýõ áîëíî. ¯ã¿é ýý, òýãýõã¿é! Áè õýíä ÷ òèéì áîëîìæ ºãºõã¿é. - Íàìàéã òàâü. Õýí íýãýí Ïðèìûã íàäààñ óãç òàòàí õîëäóóëàõàä áè Ãåéëèéã õàðëàà. - Àëèâ, Êèòíèê ÿâ ãýæ òýð õ¿÷èëñýí õîîëîéãîîð õýëýýä Ïðèìèéã ýýæ ð¿¿ àâàà÷èâ. Áè ø¿äýý çóóí òàâöàí ðóó ºãñ뺺. - Ç¿éòýé! Ýíý ÷èíü ë òîãëîîìûí àìèí ñ¿íñ áàéãàà þì! ×àìàéã õýí ãýäýã âý? ãýæ Ýôôè ýöýñòýý á¿ñä íü òààòàé ÿâäàë òîõèîëäñîí ÿâäàëä ñýòãýë õàíãàëóóí àñóóëàà. Áè àðàéõèéí ø¿ñýý çàëãèàä, - Êèòíèññ Ýâåðäèí ãýâ. - Ýíý ÷èíèé ä¿¿ þó. Ò¿¿íèéã õàìðûí óðäààñ ãàâúÿàã ÷èíü áóëààõûã õ¿ñýýã¿é þì áèç äýý? Àëèâ á¿ãäýýðýý øèíý îðîëöîã÷äîî àëãà òàøèí áàÿð õ¿ðãýöãýýå! ãýæ Ýôôè õ¿íãýí¿¿ëýâ. Àðâàí õî¸ð äóãààð á¿ñèéí îðøèí ñóóã÷äûí õýí ÷ àëãà òàøñàíã¿é. Òýäíèé îëîíõè íü íàìàéã çýýë äýýðýýñ ìýäýõ áîëñîí áºãººä ýñâýë ýöãèéã ìèíü òàíèõ þìóó ººðººð õàéðëàõã¿é áàéõûí àðãàã¿é Ïðèìèéã õàðñàí áèçýý. Íàìàéã õºäºë㺺íã¿é çîãñîæ áàéõàä îëîí ìÿíãàí õ¿ì¿¿ñ ñýòãýë õºäëºëºº ÷èìýýã¿é áàéäëààð èëýðõèéëæ áàéëàà. Íàì ã¿ì äóíäààñ áèä çºâøººðºõã¿é
áàéíà ýíý ÷èíü øóäàðãà áóñ õýðýã ãýñýí íýã ë ¿ã öóóðàéòàõ ìýò. Òýãòýë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéíõíýýñ õ¿ëýýãýýã¿é ãýíýòèéí ÿâäàë áîëîâ. Íàìàéã Ïðèìûí áàéðûã ýçýëñýí öàãààñ ýõëýí ÿìàð íýã ç¿éë ººð÷ëºãäºæ ¿íý öýíòýé áîëæýý. Ýõëýýä íýã íü, äàðàà íü ººð íýã íü òýãñíýý áàðàã á¿ãäýýðýý ç¿¿í ãàðûí ãóðâàí õóðóóãàà óðóóëäàà õ¿ðãýýä ìèíèé ç¿ã ð¿¿ ñóíãàâ. Ýíý áîë çºâõºí ìàíàé á¿ñýä ë õîâîðõîí àøèãëàäàã ýðòíèé äîõèî áºãººä îðøóóëãàí äýýð õààÿà òîõèîëäîã áàéâ. Ýíý íü ãàéõàí áàõäàæ òàëàðõñàí áîëîí áîëîí õàéðòàé íýãýíòýéãýý ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýæ áàéãààãûí òýìäýã þì. Îäîî áè æèíõýíýýñýý óéëàõ øàõñàí ÷ àç áîëîõîä Õåéìèò÷ ñàíäëààñàà ãàíõàí áîñîîä áàÿð õ¿ðãýõýýð èðýâ. - Ò¿¿íèéã õàðöãàà. Ýíý îõèíûã õàðöãàà! ãýæ òýð ìèíèé ìºðººð òýâðýí îðèëîõîä àðõè, õºëñíèé ýõ¿¿í ¿íýð õàíõëàâ. - Ýíý þó áîëîõûã áè îéëãîæ áàéíà! Òýð… çàëóóõàí çîðèãòîé! ¯ã¿é ýý òà íàð! ãýýä íàìàéã òàâüæ çóðàãòûí äóðàí ðóó õóðóóãààðàà ÷è÷ëýí, - Òà íàð áîë õóë÷ãàð àìüòàä! ãýëýý. Òýð õýíèéã õýëñýí þì áîë? Öóãëàñàí îëíûã óó? Ýñâýë Êàïèòîëèéã þì áîëîâ óó. Åð íü áîë ýíý òóõàé õýí ÷ ìýäýæ àìæààã¿é áàéòàë Õåéìèò÷ óõààí àëäàæ óíàâ. Òýð æèãøìýýð áàéñàí ÷ áè ò¿¿íä òàëàðõàæ áàéëàà. Á¿õèé ë äóðàí ò¿¿íèé ç¿ã ÷èãëýñýí òóë íàäàä áèåý áàðèõ õóãàöàà îëäëîî. Áè ìºðºº öýõëýí ºã뺺 Ãåéëòýé áàéñàí àëñàä îðøèõ òîëãîä ðóó õàðàâ. Òýãòýë íàìàéã õºíãºõºí ãóíèã ýçýìäýâ… Áèä ÿàãààä á¿ñýýñ çóãòààã¿é þì áîë? ßàãààä îéä àìüäðààã¿é þì áý? Ãýõäýý áè çºâ àëõàì õèéñíýý ìýäýæ áàéâ. Ïðèìûí îðîíä ººð õýí ñàéí äóðààðàà áîñîõ áàéñàí ãýæ? Õåéìèò÷èéã äàìíóóðãàí äýýð 纺í ÿâñíû äàðàà Ýôôè Òðèíêåò á¿ãäèéã àõèí õýâèéí áàéäàëä îðóóëàõûã õè÷ýýâ. Òýð áàðóóí òèéø õàçàéñàí õèéìýë ¿ñýý çàñààä, - ßìàð ñýòãýë õºäºë캺ð ºäºð âý! Ãýñýí ÷ áàÿð äóóñààã¿é áàéíà! Õ¿¿ãèéí íýðèéã ñîíãîõ öàã èðëýý! ãýýä áºìáºëºã ð¿¿ ººäðºã àëõàæ ýõíèé òààðàëäñàí õóóäñûã àâëàà. Òýãñíýý íàìàéã Ãåéë áèòãèé áàéãààñàé ãýæ õàðàìñàæ ÷ àìæèõààñ óðüä, - Ïèò Ìåëëàðê! ãýëýý. "¯ã¿é ýý! Ǻâõºí òýð ë áèø ø¿¿!" ãýñýí áîäîë ìèíèé òîëãîéä õàðâàëàà. Áè ò¿¿íèéã ìýäýõ õýäèé ÷ íýã ÷ ¿ã ñîëüæ áàéñàíã¿é. Ïèò Ìåëëàðê. Àç ºíººäºð ìèíèé òàëä áàéñàíã¿é. Áè ò¿¿íèéã òàâöàí ðóó ãàð÷ èðýõýä ñààðàë ¿ñ íü äóõ ðóóãàà óíàõûã õàðàâ. Ïèò áèåý áàðèõûã
õè÷ýýæ áàéñàí ÷ öýíõýð í¿äýíä íü àéäàñ õóðàëäñàí áàéâ. Áè èéì àéäñûã àãíàñàí îëçíîîñîî õàðæ áàéñàí áèëýý. Ãýñýí ÷ òýðáýýð èòãýëòýé àëõëàí ìèíèé äýðãýä áàéð ýçëýâ. Ýôôè Òðèíêýò ººð ñàéí äóðûí õ¿í áàéãàà ýñýõèéã àñóóëàà. Õýí ÷ óðàãø àëõñàíã¿é. Ïèòýä õî¸ð àõ áàéñàíûã áè òàëõ÷èíû ãàçàð õàðñàí áèëýý. Íýã íü õýäèéí íàñàíä õ¿ðñýí ÷ íºãºº íü ñàéí äóðààðàà õºäºëñºíã¿é. Åðäèéí ë õýðýã áàéëàà. Óðãàöûí ºäºð ãýð á¿ëèéí õîëáîîñ õàìààã¿é. Èéì ó÷ðààñ á¿ãä ìèíèé õèéñýí àëõàìä ãàéõàí ìýãäñýí áàéâ. Õîòûí äàðãà óäààí ä¿íñãýð õîîëîéãîîð æèë á¿ð óíøäàã Óðâàëòûí ãýðýýíèé òóõàé óíøñàí ÷ áè íýã ÷ ¿ã ñîíññîíã¿é. "ßàãààä òýð ãýæ?" õýìýýí áè áîäñîîð áàéâ. Èéì ç¿éë áîëîîã¿é ãýæ ººðèé㺺 èòã¿¿ëýõèéã õè÷ýýëýý. Ïèò áèä õî¸ð íàéçóóä òýð ÷ áàéòóãàé õºðø¿¿ä áèø. Áèä õýçýý ÷ íýã íýãýíòýéãýý ÿðüæ áàéãààã¿é. Áèäíèéã îëîí æèëèéí ºìíº áîëñîí öîðûí ãàíö òîõèîëäëîîñ ººð õîëáîõ ç¿éë ¿ã¿é áºãººä ìàãàäã¿é òýð ýíý òóõàé ìàðòñàí áèç. Ãýñýí ÷ áè ñàíàæ áàéëàà. Áàñ õýçýý ÷ ìàðòàõã¿é. Ýíý áîë ìàíàé ãýð á¿ëèéí õàìãèéí õ¿íä ìº÷ áàéâ. Ýöýã ìèíü ãóðâàí ñàðûí ºìíº óóðõàéä çîëã¿é ÿâäàëä ºðòºí ºíãºðñíººñ õîéø ýõýíäýý áè óé ãàøóó äóíä áàðàã þó ÷ ìýäðýýã¿é ÷ äàðàà íü øàíàëàë õ¿÷òýé èðëýý. "×è õàà áàéíà? ßàãààä ÿâ÷èõñàí þì áý?" ãýæ áè áîäîëäîî õàøãèðëàà. Õàðèóëò áàéñàíã¿é. Á¿ñ áèäýíä ýýæèéã àæèë îëîõ õ¿ðòýë ñàðûí òóðø àìüäàð÷ áîëîõ áàãàõàí òºëººñíèé ìºí㺠ºãñºí. Ãýñýí ÷ òýð àæèë ýðñýíã¿é. Á¿òýí ºäºðæèí ñàíäàë äýýð ýâõðýëäýí ñóóõ þìóó ýñâýë îðîí äýýð àòèðàëäàí õýâòýýä õîîñîí çàé ðóó ãºëèéí øèðòýíý. ¯å ¿å ÿìàð íýã ç¿éëèéí òóõàé ñàíàñàí ìýò äàâõèéí áîññîíîî àõèí õºøñºí áàéäàëä îðæ Ïðèìûí ÿìàð ÷ ãóéëòûã õýðýãññýíã¿é. Íàäàä àéìøèãòàé áàéëàà. Áè îäîî ë ýýæèéã ÿìàð óé ãàøóóä àâòñàíûã îéëãîæ áàéâ. Òýð ¿åä íàäàä çºâõºí ýöãèéãýý òºäèéã¿é õàìò ò¿¿íèéã õàìò àëäñàí þì øèã ñàíàãäàæ áèëýý. Ïðèì åð人 äîëîîí íàñòàé áàéñàí òóë áè àðâàí íýãòýéãýýñýý ãýð á¿ëèéíõýý ãîë õ¿í áîëñîí þì. ªºð ÿàõ ¸ñòîé áàéñàí ãýæ? Áè çýýë äýýðýýñ þì õóäàëäàí àâ÷, õîîë óíäàà ÷àäàõààðàà áýëòãýí ºí÷èí õ¿¿õäèéí ãàçàð î÷èõã¿éí òóëä ººðèé㺺 áîëîí îõèí ä¿¿ãýý çîõèñòîé õóâöàñëàõûã õè÷ýýæ áàéëàà. Áè ñóðãóóëü äýýðýý òýíäõèéí õ¿¿õä¿¿äèéã õàðæ áàéñàí þì. Òýäãýýð íü ãóíèãòàé õàöàð äýýðýý õºõºðñºí òîëáîòîé ìºðºº íàéäëàãàã¿é öºõðºëä áºãòèéñºí íóðóóòàé áàéäàã. Áè Ïðèìûã áàñ òèéì áîëîîñîé ãýæ õ¿ñýýã¿é. Æèæèãõýí Ïðèì ìèíü óéëàí áàéæ ñóðãóóëüä ÿâàõûí ºìíº ýýæèéí ¿ñèéã ñàìíààä ¿äýø á¿ð ààâûí ñàõëàà õàðæ õóñäàã áàéñàí òîëèéã ç¿ëãýñýí õýâýýð áàéñàí þì. Òýð Àòèðààã á¿õýëä íü á¿ðõñýí í¿¿ðñíèé òîîñûã òýâ÷èæ ÷àääàãã¿é áàéëàà. Ïðèì ºí÷íèé ãàçàð òýñýõã¿é áàéñàí. Èéìýýñ áè õýö¿¿ áàéãàà òóõàéãàà õýíä ÷ õýëýýã¿é. Ýöýñò íü ìºí㺠÷ äóóñàæ áèäýíä ºëñºæ ¿õýõ àþóë òóëãàðàâ. ¯¿íýýñ ººð çàì áàéñàíã¿é. Öààøàà òàâàí ñàð õ¿ðòýë òýñýõ õýðýãòýé áàéñàí áºãººä òýð ¿åä áè àðâàí õî¸ð õ¿ð÷ òåññåðà àâàí áèäíèé õóâüä ¿íýòýé ç¿éë áîëîõ òàëõ, òîñ àâ÷ ÷àäàõ áàéëàà. Ãýñýí ÷ òàâàí ñàð õ¿ðýõýä õýäýí äîëîî õîíîã ¿ëäýýä áàéõàä áèä ºëáºð÷ ¿õýõèéí èðìýã äýýð èðýýä áàéâ.
Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä ºëñºæ ¿õýõ íü òèéì ÷ õîâîð òîõèîëäîë áèø òóë ¿¿íèéã õàéæ õîë ÿâàõûí ÷ õýðýãã¿é. Àæèë õèéõ ÷àäâàðã¿é õºãøèí íàñòàé õ¿ì¿¿ñ, îëîí õ¿¿õýäòýé àéëûí õ¿¿õä¿¿ä áîëîí óóðõàéä àæèë÷èä îñëîîð ¿ðýãääýã áàéëàà. ª÷èãäºðõºí ãóäàìæààð ãýëäýð÷ áàéñàí õ¿í íóãûí õàøàà íàëàí ñóóãààä õºäºë㺺íã¿é áîëíî. Ýñâýë àð ãýðò íü óéëààí ñîíñîãäîæ æóðàì ñàõèóëàã÷ èðýýä áèåèéã íü àâ÷ ÿâíà. ªëñãºëºí õýçýý ÷ àëáàí ¸ñíû ¿õëèéí øàëòãààí áàéñàíã¿é. ¯¿íèéã ¿ðãýëæ õàíèàä òîìóó þìóó óóøãèíû ¿ðýâñëýýð òàéëáàðëàäàã áàéñàí þì. Òýð ºäºð õóâü çàÿà íàìàéã Ïèò Ìåëàðêîìòîé õîòîä ó÷ðóóëæ áèëýý. Áè çàõ äýýð Ïðèìûí õóó÷èí íîîðõîé õóâöñûã çàðàõûã îðîëäñîí ÷ õýí ÷ àâñàíã¿é. Óðüä áè ýöýãòýéãýý õýäýí óäàà çýýë äýýð èðæ áàéñàí ÷ áîëîõîîð ýíýõ¿¿ á¿ä¿¿ëýã ãàçàð ãàíöààð ÿâàõààñ àéæ áàéñàí þì... Çýâð¿¿í áîðîî çîãñîëòã¿é øààãèí ýöãèéí àíãèéí õ¿ðìèéã øàëáà íîðãîõîä õ¿éòýí ÿñàíä õ¿ðòýë æèíäýâ. Ñ¿¿ëèéí ãóðâàí ºäºð áèäýíä óñàíä ÷àíàñàí ãààòàé íàâ÷íààñ ººð àìàíä õèéõ ç¿éë áàéãààã¿é. Çàõ õààãäàõ ¿åä áè ãîëäîî îðòîë íîðæ äàãæèí øàëáààãò õ¿¿õäèéí õóâöñàà óíàãàñàí ÷ òîíãîéâîë áîñ÷ èðýõã¿é áàéõààñ àéæ àâñàíã¿é. Åð íü ýíý íîîðõîé õóâöàñíóóä õýíä õýðýãòýé þì áý? Ãýð ë¿¿ãýý ÿâæ áîëîõã¿é. Ýýæèéí ¿õýýíö í¿ä, ä¿¿ãèéíõýý îìãîëòñîí óðóóëûã õàðàõàä òýñýõ¿éåý áýðõ áàéëàà. Í¿¿ðñýý äóóñààä îéí çàõààñ ò¿¿æ èðñýí íîéòîí ìº÷èð ò¿ëæ áàéãàà áîëîõîîð ºðºº ä¿¿ðýí óòàà ñóóíàãëàíà. Áè ÿàæ òèéøýý õîîñîí ãàðòàé ÿìàð ÷ íàéäëàãàã¿é õàðèõ þì áý? Õºë ìèíü áîõèð ãóäàìæàà𠺺ðèéí ìýäýëã¿é õºòëºí ÿâàõàä àðä áàÿ÷óóäàä çîðèóëñàí ÿíç á¿ðèéí äýëã¿¿ð ìóõëàã ºíãºð÷ áàéëàà. Õóäàëäàà÷èä äýëã¿¿ðèéíõýý äýýä äàâõàðò àìüäðàíà. Èéìýýñ áè òýäíèé àðûí õàøààã øàãàéæ ÿâëàà. Ñàðàâ÷èíä õî¸ð ÿìàà áîëîí øàëáà íîðñîí ãèíæòýé íîõîé õàøààíû äóíä õàðàãäàíà. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä ÿìàð ÷ òºðëèéí õóëãàéä ¿õëèéí ÿë îíîîäîã ÷ õîãèéí ñàâûã áîë îíãè÷èæ áîëíî. Ãýíòõýí ìàõíû ìóõëàãààñ õàÿñàí ÿñ ýñâýë ºìõèéðñºí íîãîî îëäîõ ÷ þì áèë¿¿. Ìàíàé ãýð á¿ëýýñ ººð õýí ÷ òîîæ ºë çàëãàõã¿é ç¿éë. Ãýñýí ÷ àçã¿éòýõýä õîãèéí ñàâûã ñàÿõàí öýâýðëýñýí áàéëàà. Áè òàëõíû äýëã¿¿ðèéí õàæóóãààð ºíãºðºõ ¿åäýý øèíýõýí òàëõíû ¿íýðò òîëãîé ýðãýëýý. Çóóõíû ã¿íä æèãíýæ áàéãàà òàëõíû ¿íýð íýýëòòýé õààëãààð õàíõàëíà. Áè àíõèëóóí ¿íýðò òàòàãäàí õºäëºõ õ¿÷ã¿é çîãñîîä áýýðñýí õóðóóãààðàà òàëõ÷èíû ºìíºõ õîãèéí ñàâíû òàãûã íýýñýí ÷ ºðºâäºõ ñýòãýëã¿é õîîñîí áàéâ. Íàäàä ãýíýòõýí õàøãèðàëò ñîíñîãäîõîä õàðöàà ºðãºâ. Òàëõ÷èíû ýõíýð íàìàéã ººðèéíõººð çàìààð ÿâàõã¿é áîë õóóëü ñàõèóëàã÷äûã äóóäíà Àòèðààíû òýíýìýë ãóéëãà÷èí á¿ð õîãèéí ñàâûã íü íýãæèõèéã òýâ÷èæ ÷àäàõã¿é ãýæ õàøãèð÷ áàéâ. Íàäàä ò¿¿íèéã õàðààõ òýíõýë áàéñàíã¿éä òàãûã áîëãîîìæòîé òàâèàä ýðãýæ õàðàõäàà ýõèéíõýý àðààñ öàéâàð ¿ñòýé õ¿¿ øàãàéõûã õàðàâ. Áè ò¿¿íèéã óðüä íü ñóðãóóëü äýýð õàðæ áàéñàí. Òýð ìèíèé ¿åèéíõ õýäèé ÷ íýðèéã íü ìýäýõã¿é. Òý𠺺ð õ¿¿õä¿¿äòýé íèéëäýã. Ýìýãòýé òàëõíûõàà ãàçàð ëóó õàðààñààð ýðãýõýä õ¿¿ íàìàéã õóó÷èí àëèìíû ìîäîîð õèéñýí ãàõàéí áàéð ëóó ÿâàõûã õàðæ áàéâ. Ãýðòýý
ÿìàð íýã èäýõ þì àâ÷ õàðèõ ñ¿¿ë÷èéí íàéäëàãà áºõ뺺. ªâäºã ìèíü ººðèéí ìýäýëã¿é íóãàð÷ ãàçàð ñóóâ. Èíãýýä ë áîëîî. Áè õýòýðõèé ÿäàð÷ ñóëüäàí ýöñýí áàéâ... Õóóëü ñàõèóëàã÷èä èðýýä áèäíèéã ºí÷íèé ãàçàð àâàà÷èíà. Òýãñíýýñ ýíä áîðîîí äîð õýâòýýä ¿õñýí íü äýýð áèç ãýæ áè áîäëîî. Íàäàä ÷èìýý øóóãèàí ñîíñîãäîæ òàëõ÷èíû ýõíýð õàðààí öîõèõ äóó ãàðàõàä áè þó áîëñíûã ãàéõàí õàðëàà. Íàä ðóó øàâàð ¿ñ÷¿¿ëýí õýí íýãýí èðæ áàéâ. Ýíý òàëõ÷èíû ýõíýð áàéíà. Íàìàéã ñàâààãààð öîõèæ õººõ áèç áîäîâ. Ãýñýí ÷ õ¿¿ íü áàéëàà. Òýðáýýð ãàðòàà ãàë ðóó óíàñàí áîëîëòîé õàðëàæ ò¿ëýãäñýí çàõòàé õî¸ð òîì òàëõ áàðüæýý. - Òýäíèéã ãàõàéä õàÿæ ºã, ä¿éíãý àìüòàí ìèíü! ßìàð òýíýã íü ò¿ëýãäñýí òàëõ õóäàëäàæ àâàõ þì áý? ãýæ ýýæ íü àðààñ íü õàøãèðàâ. Òýð ò¿ëýãäñýí çàõûã óðàí èä¿¿ð ð¿¿ õàÿæ ýõëýõýä òàëõ÷èíû õîíõ æèíãýíýí ýýæ íü õóäàëäàí àâàã÷ ðóó ÿàðàâ. Õ¿¿ íàä ðóó õàðààã¿é ÷ áè ò¿¿íýýñ í¿ä ñàëãàëã¿é õàðæ áàéâ. ßàãààä ãýâýë ò¿¿íä òàëõ áàéñàí þì. Áàñ øàíààí äýýð íü óëààí ã¿âäð¿¿ áàéëàà. Ò¿¿íèéã ÿàëàà ãýæ öîõüñîí þì áîë? Ýöýã ýõ ìèíü áèäíèéã õýçýý ÷ çîäîæ áàéãààã¿é áîëîõîîð ÿàãààä ãýäãèéã íü òºñººëæ ÷àäñàíã¿é. Òýð ò¿ðãýõýí àðàãø õÿëàìõèéñíýý ãàõàéí áàéð ëóó ýðãýýä íýã òàëõàà íàä ðóó øèäýâ. Äàðàà íü þó ÷ áîëîîã¿é þì øèã òàëõíû ãàçàð ëóó îðîí õààëãàà ÷àíãà õààâ. Áè òàëõûã í¿äýíäýý èòãýõã¿é øàõàì õàðëàà. Òýð ò¿ëýãäñýí ÷ ãýëýý ìàø ñàéí òàëõ áàéâ. ¯íýõýýð íàäàä ºã뺺 ãýæ ¿¿? Òýãñýí áàéæ òààðíà. Ó÷èð íü òàëõ ìèíèé õºëä áàéëàà. Õýí íýãýí õàðàõààñ àéæ áè òýäíèé öàìöàí äîðîî õèéãýýä õ¿ðìýýðýý õó÷èæ ò¿ðãýí ÿâëàà. Õàëóóí òàëõ àðüñ òººíºõºä áè àìüäðàë áýëýãëýæ áóé òàëõûã áèåäýý óëàì ÷àíãà íààëàà. Íàìàéã ãýðòýý î÷èõ ¿åä òàëõ õºðñºí ÷ äîòîð íü á¿ëýýõýí áàéâ. Áè øèðýýí äýýð òàâèõàä Ïðèì èäýõýýð óõàñõèéñýí ÷ áè ò¿¿íèéã ýýæèéã àâ÷ðàí á¿ãäýä õàëóóí öàé àÿãàëòàë æààõàí õ¿ëýý ãýæ õýëýâ. Áè õàðëàñàí õýñãèéã íü ìààæèæ àðèëãààä òàëõàà ç¿ñëýý. Ýíý áîë ¿çýì ñàìàðòàé æèíõýíý àìòàò òàëõ áàéñàí þì. Áèä á¿òýí òàëõàà õýð÷èì õýð÷ìýýð èäëýý. Áè õóâöñàà õàòààõààð çóóõíû äýðãýä ºë㺺ä îðîíäîî îðæ ã¿í íîéðîíä àâòàâ. Ǻâõºí ºã뺺 ë õ¿¿ ò¿ëýãäñýí òàëõ ºãñºí íü ñàíààíä îðîâ. Ìàãàäã¿é øèéòã¿¿ëíý ãýæ ìýäñýýð áàéòàë òàëõàà íàäàä ºãºõèéí òóëä çîðèóä ãàë ðóó óíàãàñàí þì áèø áèç äýý. Ãýñýí ÷ áè ýíý áîäëîî îðõèëîî. Õýòýðõèé òîõèîëäëûí áàéñàí þì. Òýð ÿàãààä òàíèõã¿é îõèíä òóñàëñàí þì áîë? Ýñâýë ç¿ãýýð ºðºâäñºí人 òàëõûã íàäàä ºãñºí áàéæ áîëîõ ÷ ¿ð ä¿íä íü þó õ¿ëýýñýí áîë. Áè ¿¿íèéã îéëãîæ ÷àäñàíã¿é. Ìàðãààø íü áè ä¿¿òýéãýý àõèí òàëõ èäýýä ñóðãóóëüäàà ÿâëàà. Øºíº õàâàð àéë÷èëñàí ìýò äóëààðààä òýíãýðò ñýìæèí ¿¿ë õºøèãëºíº. Áè ñóðãóóëü ðóó îðîõ çàìäàà íºãºº õ¿¿òýé òààðàëäàâ. Õàöàð íü õàâäàæ í¿äýí äîð íü õºõºð÷ýý. Õ¿¿ íàéçóóäòàéãàà ÿðèëöàí íàìàéã ìýäýõ ÿìàð ÷ ä¿ð ¿ç¿¿ëñýíã¿é. Ïðèì áèä õî¸ð õè÷ýýëèéí äàðàà ãýð ë¿¿ãýý ÿâàõäàà ò¿¿íèéã ñóðãóóëèéí íºãºº õàøààíû ºíö㺺ñ õàðæ áàéõûã íü àæèãëàâ. Áèäíèé õàðö òóëãàðàõ ìº÷èä
òýð öààø ýðãýýä áè è÷èíã¿éðýí ãàçàð øàãàéâ. Ýíý æèëèéí àíõíû áàãâààõàé öýöýã óðãàæýý. Òýãýõýä ë áè ýöýãòýéãýý õàìò îéä ãºðººëäºã áàéñíàà ñàíààä àìüä ¿ëäýõèéí òóëä þó õèéõ ¸ñòîéãîî îéëãîñîí þì. Áè îäîîã õ¿ðòýë íàéäâàð áýëýãëýñýí àâðàã÷ áàãâààõàé, Ïèò Ìåëëàðê áîëîí ò¿¿íèé òàëõòàé ÿìàð íýã òàëààð õîëáîîòîé ãýñýí õà÷èðõàëòàé áîäëîîñîî ñàëæ ÷àääàãã¿é. Äàðàà íü àõèí Ïèòèéí õàðöûã ìýäðýõ ¿åä òýð äàðóéõàí ýðãýýä àëãà áîëñîí áèëýý. Ýíý íàäàä ò¿¿íä ºðòýé þì øèã ñàíàãäóóëíà. Áè õ¿ì¿¿ñò ºðòýé áàéõûã ¿çýí ÿääàã áàéëàà. Ìàãàäã¿é áè ò¿¿íä òàëàðõàë èëýðõèéëâýë äýýð áîëîõ þì. Áè ýíý òóõàé óðüä íü áîäîæ ¿çñýí ÷ ýñðýãýýðýý õèéãýýã¿é. Õàðèí îäîî îðîéòæýý. Áèäíèéã òàëáàéä õàÿæ õîîðîíäîî ¿õýëäýí òóëàëäàíà. Áè òýíä "áàÿðëàëàà!" ãýñýí ¿ãýý õýëæ áîëîõ þì. Ãýñýí ÷ áè ò¿¿íèéã õîîëîéã îãòëîõûã îðîëäîæ áàéõàä õýòýðõèé ñýòãýëýýñýý áèø äóóëäàíà ãýæ àéæ áàéíà. Õîòûí äàðãà óéòãàðòàé ÿðèàãàà äóóñãààä Ïèò áèä õî¸ðûã ãàð áàðü õýìýýí çàíãàâ. Ïèòûí õàòóó àëãà õàëóóí òàëõ øèã á¿ëýýõýí áàéëàà. Òýð í¿ä ð¿¿ ìèíü ýãöëýí øèðòýýä ÷àíãà àòãàâ. Ýñâýë ìàãàäã¿é ìýäðýëèéí õ¿÷äýë áàéñàí þì áîëîâ óó? Ïàíåìèéí ñ¿¿ëä äóóëàë ÿâàõàä áèä îëîí ðóó ýðãýëýý. Õàðèí áè ýöñèéí ýöýñò áèä õîðèí äºðâ¿¿ëýý. ªºð õýí íýãýíä ò¿¿íèéã íàäààñ óðüä àëàõ áîëîìæ òîõèîëäîõ áèç ãýæ áîäëîî. Ìýäýýæ òèéì ÷ íàéäëàãàòàé ç¿éë áèø ÷ ãýëýý.
III Ñ¿ëä äóóëàë äóóñìàãö áèä õîðèîíä îðîâ. Ãàâ ç¿¿ëãýýã¿é ë äýý. Ãýõäýý õóóëü ç¿éí áàéøèíä îðîõîä àðààñ á¿ëýã æóðàì ñàõèã÷èä äàãàëäàâ. Ìàãàäã¿é ºìíº íü îðîëöîã÷ çóãòñàí óäàà ãàðñàí áàéõ. Ãýõäýý ìèíèé õóâüä òèéì ç¿éë áîëîõã¿é. Íàìàéã äîòîãø ºðººíä îðóóëààä ãàíöààðàíã ìèíü îðõèâ. Áè õýçýý ÷ èéì áàÿí òàíñàã ãàçàð îðæ áàéñàíã¿é. Õºë äîð ñàõëàã çóçààí õèâñ äýâñýæ õèëýí á¿ðýýñòýé áóéäàí ñàíäàë òàâèëæýý. Ýýæèä ìèíü èéì õèëýí çàõòàé äààøèíç áàéäàã þì. Èéìýýñ áè áóéäàí äýýð ñóóìàãö á¿ðýýñèéã íü èëýõã¿é áàéæ ÷àäñàíã¿é. Ǻºëõºí àðüñ íàäàä õýðýãòýé òàéâøèðóóëàõ íºëºº ¿ç¿¿ëýâ. Õàéðòàé õ¿ì¿¿ñòýéãýý ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýõ òîãòñîí öàã áîëëîî. ªºðèé㺺 ñýòãýëýýð óíàñàí áàéõûã õàðóóëæ ýíäýýñ õàâäñàí, í¿ä óëààí õàìàðòàé ãàð÷ áîëîõã¿é. Óéëëàà ãýýä þóãààð ÷ òóñ áîëîõã¿é. Ãàëò òýðýãíèé áóóäàë äýýð õàà ñàéã¿é äóðàíãóóä áàéãàà. Ýýæ ä¿¿ õî¸ð ìèíü ò¿ð¿¿ëæ îðæ èðýâ. Áè Ïðèì ð¿¿ ãàð ñóíãàñàí ÷ òýð ìèíèé ºâäºã ð¿¿ àâèðàí õ¿ç¿¿ãýýð òýâðýýä æààõàí õ¿¿õýä øèã òîëãîéãîî ìºðºíä íààëàà. Ýýæ äýðãýä ñóóãààä õî¸óëàíã ìèíü òýâðýâ. Õýäýí õîðìûí òóðø áèäíèé õýíä ÷ ÿðèõ õ¿÷ áàéñàíã¿é. Äàðàà íü áè þó õèéõ ¸ñòîéãîî ñàíààä òýäýíä õèéõ ç¿éëèéã íü ÿàðàí òàéëáàðëàâ. Ïðèì ÿìàð ÷ òåññåðà àâ÷ áîëîõã¿é. Õýðâýý óõààí õ¿ðýëöâýë òýä ¿¿íã¿é áàéæ ÷àäíà. ßìààíû ñ¿¿, áÿñëàã õóäàëäàõ þìóó ýýæ Àòèðààíû õ¿ì¿¿ñò ýì òàí õèéæ áîëîõ þì. Ãåéë ýìèéí ºâñ óðãàìàë îëæ ºãºõººð àìàëñàí ÷ ñàéí õýëæ ºãºõã¿é áîë íàä øèã ë áàñ ¿¿íèé òóõàé þó ÷ ìýäýõã¿é. Áè ýíý òóõàé ºíãºðñºí æèë òîõèðñîí þì. Òýð õºëñ àâàõã¿é õýäèé ÷ ººð ÿìàð íýãýí àðãààð òàëàðõàë èëýðõèéëæ áîëíî... ñ¿¿ ýì ºãºõ ÷ þìóó. Áè Ïðèìèéã àíä ÿâ ãýæ õýëñýíã¿é. Ò¿¿íèéã õî¸ð ÷ óäàà ñóðãàõûã îðîëäñîí àâ÷ á¿òýëã¿é áîëñîí áèëýý. Òýð íàìàéã îéä ÿìàð íýã àìüòàí õàðâàõàä àéæ íóëèìñ óðñãàí ýì÷ëýõèéã ãóéñàí þì. ßìààãàà ë ñàéí àð÷èëäàã áàéëàà. ¯¿íèéãýý õèéæ áàéñàí íü äýýð áèç. Áè õààíààñ çóóõàíä õèéõ ò¿ëýý, í¿¿ðñ îëîõ áîëîí çàëèëóóë÷èõàëã¿é õóäàëäàõ òóõàé çààâàð ºã÷ Ïðèìèéã ñóðãóóëèà îðõèõã¿é áàéõûã ãóéëàà. Òýãýýä ýýæèéíõýý ãàðààñ áàðüæ í¿ä ð¿¿ íü øèéäýìãèé øèðòýâ. - Íàìàéã ñîíñ. Íàìàéã àíõààðàëòàé ñîíñ! Ýýæ ìèíèé øààðäàíãóé áàéäàëä ò¿ãøèíã¿é òîëãîé äîõèâ. Áàðàã þóí òóõàé ÿðèõ ãýæ áàéãààã òààâàðëàñàí áèç. - Òà àõèí ÿâàõ ¸ñã¿é ãýõýä òýð õàðöàà áóðóóëàí øàë øèðòýýä, - Áè ìýäíý. Áè ÿâàõã¿é. Òýãýõýä òýìöýæ ÷àäààã¿é þì... ãýâ. - Òà îäîî çààâàë òýìöýõ ¸ñòîé. Òà ººðèé㺺 çºíä íü îðõèæ Ïðèìèéã ãàíöààð õàÿæ áîëîõã¿é. Áè òà íàðò þóãààð ÷ òóñàëæ ÷àäàõã¿é. Çóðàãòààð þó ÷ ¿ç¿¿ëñýí áàéëàà ãýñýí òýìöýõ áîëíî ãýäãýý íàäàä àìëà! ãýýä ìèíèé õîîëîé ÷àíãàðàí áàðàã õàøãèðàëò áîëëîî. ¯¿íä á¿õèé ë óóð
õèëýí õèëýí öºõðºë ìèíü àãóóëàãäàæ áàéñàí þì. Òýð óóðòàéãààð ìèíèé àòãàñàí õóðóóíààñ ãàðàà ñóãà òàòàí àâëàà. - Áè ºâ÷òýé áàéñàí. Õàðèí îäîî íàäàä ýì áàéãàà áîëîõîî𠺺ðèé㺺 ýì÷èëæ ÷àäíà. Ìàãàäã¿é ¿¿íä ¿íýíèé õóâü áàéæ áîëîõ. Áè ò¿¿íèéã ãàøóóäàë çîâëîíãîîñîî àìüäðàëä áóöàí èðýõèéã õàðñàí. Ìàãàäã¿é ýíý íü áèäíèé ìýäýõã¿é ºâäºëò áàéñàí áàéæ áîëîõ þì. - Òýãâýë ò¿¿íèéãýý õèé. Ïðèìä ñàíàà òàâü! - Íàäàä ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é, Êèòíèññ. Õàìãèéí ãîë íü ººðòºº ë ñàíàà òàâü. ×è õóðäàí çîðèãòîé. Ìàãàäã¿é ÿëæ ÷àäàõ áàéõ ãýýä Ïðèì àëãààðàà ìèíèé í¿¿ðèéã èëýâ. ¯ã¿é ýý, áè ÷àäàõã¿é. Ïðèì ÷ ñýòãýëèéí ã¿íäýý ¿¿íèéã îéëãîæ áàéâ. Ýíý áîë ìèíèé õýð õýìæýýíýýñ õýòýðñýí ºðñºë人í áàéñàí þì. Èë¿¿ áàÿí á¿ñèéí ÿëàã÷ õ¿¿õä¿¿ä òîìîîõîí õ¿íäýòãýë õ¿ëýýõèéí òóëä àìüäðàëûí òóðøäàà ñóðãóóëèëñàí áàéäàã. Õºâã¿¿ä íü íàäààñ õî¸ð äàõèí òîì áèåòýé õàðèí îõèä íü õóòãà õýðýãëýõ àðâàí õî¸ð àðãà ìýääýã áàéëàà. Òèéìýý áè òèéì ë íºõöºëä áàéõ áîëíî. Æèíõýíý õºãæèë人í ýõëýýã¿é áàéíà. - Ìàãàäã¿é ë þì ãýæ áè çºâøººð뺺. Áè ýýæèéã ñàíàà òàâèõûã øààðäàæ áàéñàí ÷ ººðºº õýäèéí áóóæ ºãñºí áàéëàà. Ãýñýí ÷ òýìöýëäýõã¿é áóóæ ºãºõ íü ìèíèé òºðºëõ àðàíøèíä òîõèðîõã¿é. - ßëâàë áèä Õåéìèò÷ øèã áàÿí áîëíî. - Íàäàä áèäíèé áàÿí áîëîõ ýñýõ õàìààã¿é. Áè çºâõºí ÷àìàéã ãýðòýý ýðãýæ èðýõèéã õ¿ñ÷ áàéíà. ×è ¿¿íèé òºëºº õè÷ýýíý áèç äýý? Õè÷ýýãýýðýé ãóéæ áàéíà! - Áè ìàø èõ õè÷ýýõ áîëíî. Àìëàÿ. Áè Ïðèìèéí òºëºº ¿¿íèéã õèéæ ÷àäíà ãýäãýý ÷ ìýäýæ áàéëàà. Õààëãàí äýýð æóðàì ñàõèóëàã÷èä èðýí öàã äóóññàíû äîõèî ºãºâ. Áèä õîîðîíäîî òýâðýëäýõýä áè äàõèí äàõèí "Áè òà íàðò õàéðòàé. Áè òà õî¸ðò õî¸óëàíä ÷èíü õàéðòàé" ãýæ äàâòàæ áàéëàà. Ýöñèéí ýöýñò òýäíèéã æóðàì ñàõèóëàã÷èä õààëãààð ãàðãàâ. Áè á¿õèé ë åðòºíöººñ íóóãäàõûã õ¿ñ÷ áàéãàà þì øèã í¿¿ðýý õèëýí äýðýíä øèãòãýëýý. ªºð õýí íýãýí îðæ èðýõýä áè õàðöàà ºðãºí Ïèò Ìåëëàðêûí ýöýã òàëõ÷èí áîëîõûã ãàéõàí õàðëàà. Óäàõã¿é ò¿¿íèé õ¿¿ã àëàõ ãýæ áàéõàä íàä ðóó èðñýíä èòãýæ ÷àäàõã¿é íü. ªºð ºíö㺺ñ áîë áèä òàíèë áºãººä òýð Ïðèìèéã ìàø ñàéí ìýäíý. Ò¿¿íèéã çýýë äýýð ÿìààíû áÿñëàã õóäàëäàõ ¿åä ¿ðãýëæ õî¸ð ç¿ñìèéã àâ÷ õàðàìã¿é òîì òàëõ ºãäºã áàéëàà. Ãýõäýý áèä çºâõºí ò¿¿íèé ýõíýð áîëîõ øóëàì íü õàæóóä íü áàéõã¿é ¿åä õóäàëäàà õèéõèéã ýðõýìëýäýã áàéâ. Òýð õ¿íèé õóâüä ìóóã¿é õ¿í áàéñàí þì. Òýãýýä ÷ ò¿¿íèéã õ¿¿ãýý òàëõ ò¿ëñýíèé òºëºº çîäîõã¿é áàéñàí ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. Ãýõäýý òýð íàä ðóó ÿàõ ãýæ èðñýí þì áîë?
Òàëõ÷èí õèëýí ñàíäëûí ºíöºã äýýð ýâ õàâã¿éõýí ñóóëàà. Òîì ºðãºí ìºðòýé áºãººä öàðàé íü óäààí æèë çóóõíû óðä áàéñíû óëìààñ óëàéæýý. Õàðâààñ ñàÿõàí õ¿¿òýéãýý ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýñýí áîëîëòîé. Òýð õ¿ðýìíèéõýý õàëààñíààñàà öààñàíä áîîäîëòîé ç¿éë àâààä íàäàä ñóíãàëàà. Äîòîð íü æèãíýìýã áàéâ. Áèä õýçýý ÷ èéì òàíñàã ç¿éë èäýæ áàéñàíã¿é. - Áàÿðëàëàà ãýæ áè õýëýõýä òàëõ÷èí òºäèéëºí ÿðèà õ¿í áèøèéí äýýð öàãàà îëîîã¿é ÿâäàëä íýã ÷ ¿ã õýëæ ÷àäñàíã¿é. – Áè ºíºº ºã뺺 òàíû òàëõûã èäñýí. Ìèíèé íàéç Ãåéë ò¿¿íèéã òàíààñ õýðìýýð àâñàí. Òàëõ÷èí ýíý òóõàé ñàíàâ áîëîëòîé òîëãîé äîõèâ. - Òèéì ÷ ñàéí íàéìàà áèø áàéñàí ãýõýä òýð ýíý õàìààã¿é ãýñýí áàéðòàé ìºðºº õàâ÷èâ. Áè öààøàà þó õýëýõýý ìýäñýíã¿é. Áèä ÷èìýýã¿é ñóóñààð áàéñàí ÷ æóðàì ñàõèóëàã÷èä îðæ èðñýíã¿é. Òàëõ÷èí ÿâàõààð áîñîæ õîîëîé çàñàí õàíèàëãàâ. - Áè ä¿¿ã ÷èíü õàðæ áàéÿ. ªëñºõ áàéõ ãýäýãò ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é. Ò¿¿íèé ¿ãèéã ñîíñîîä ìèíèé öýýæèí äýõ äàðàìò õºíãºðºõ øèã áîëîâ. Õ¿ì¿¿ñ ìèíèé þó õèéäãèéã ìýääýã áîëîõîîð Ïðèìä ¿íýí ñýòãýëýýñýý õàéðòàé áàéäàã. Ìàãàäã¿é ýíý õàéð ò¿¿íèéã àìüä ¿ëäýõýä òóñëàíà áàéõ. Ìèíèé äàðààãèéí çî÷èí îãò õ¿ëýýãýýã¿é õ¿í áàéëàà. Íàä ðóó Ìàæ èòãýëòýé àëõààãààð îéðòîæ èðýâ. Òýð óéëñàíã¿é ÷ õîîëîéíû øààðäàíãóé ºí㺠íü íàìàéã ãàéõóóëàâ. - Á¿ñýä ÷àìàéã õóâèéí ãàíö ë ç¿éë àâ÷ îðîõûã çºâøººðºõ áîëíî. Ãýð îðíûã ÷èíü ñàíàãäóóëàõ ÿìàð íýã ç¿éë. ×è ¿¿íèéã ç¿¿õã¿é áèç? Òýð íàäàä ºã뺺 äààøèíçäàà õàòãàñàí áàéñàí ãî¸ëûí àëòàí ç¿¿ãýý ñóíãàõàä áè ò¿¿í äýýð íèñýæ áóé æèæèãõýí øóâóó ä¿ðñýëñýí áîëîõûã îëæ õàðàâ. - ×èíèé ç¿¿ þó? õýìýýí áè ãàéõëàà. - Áè ÷àìä ç¿¿ãýýä ºãüå, çà þó? ãýýä Ìàæ õàðèó õ¿ëýýëã¿éí òîíãîéí øóâóóãàà ìèíèé äààøèíçíû ýíãýðò õàòãàëàà. - Êèòíèññ, ò¿¿íèéã òàëáàéä áèòãèé òàéëààðàé. Àìàëæ áàéíà óó? - Òèéìýý. Æèãíýìýã, ç¿¿ ãýýä áè ºíººäºð ÿíç á¿ðèéí áýëýã àâëàà. ªºð áàñ Ìàæ ìèíèé õàöàð äýýð ¿íñëýý. Ìàãàäã¿é òýð ¿íýõýýð ñàéí íàéç ìèíü áàéñàí þì áîëîâ óó?
Ýöýñò íü Ãåéë îðæ èðýâ. Áèäíèé õîîðîíä õýçýý ÷ óÿíãûí õîëáîî áàéãààã¿é ÷ ò¿¿íèéã ãàðàà ñóíãàõ ¿åä áè þó ÷ áîäîëã¿é óõàñõèéí òýâð¿¿ëëýý. Íàäàä ò¿¿íèé õºäºë㺺í, îéí ¿íýð ãýýä á¿õèé ë ç¿éë íü òàíèë áàéæ àíãèéí ÷èìýýã¿éõýí ìº÷èä ç¿ðõíèéõ íü öîõèëò ñîíñîãääîã áàéñàí. Ãýñýí ÷ ºíººäºð àíõ óäààãàà ò¿¿íèé ºíäºð áóë÷èíëàã áèåèéã ìýäðýâ. - Êèòíèññ, íàìàéã ñîíñ. ×è õóòãà àâàõ ÷ õàìãèéí ãîë íü íóì îëîõ õýðýãòýé. Íóìààð ÷àìä õàìààã¿é èë¿¿ áîëîìæ áàéãàà. - Òýíä ¿ðãýëæ íóì áàéãààä áàéäàãã¿é ãýýä áè íýã óäàà îðîëöîã÷èäîä áèå áèåý àëàõàä çîðèóëàí àéìøèãòàé õàäààñòàé áîðîîõîé îëãîñíûã ñàíàëàà. - Òýãâýë ººðºº õèé. ßìàð ÷ ìóó íóì áàéñàí íóìã¿é áàéñíààñ äýýð. Áè õýäýí óäàà ýöãèéíõýý íóìûã äóóðàéí õèéõèéã îðîëäñîí ÷ åð ãàâüòàé ç¿éë áîëîîã¿é þì. Ýíý òèéì ÷ àìàð ç¿éë øèã ñàíàãäààã¿é áèëýý. Ààâä ÷ áàñ àëäàà ãàðãàõ óäàà òîõèîëääîã. - Òýíä ìîä áàéãàà ýñýõèéã õýí ìýäýõ þì. Íýã óäàà á¿ãäèéã íàìõàí ñàðãàð áóò, ¿õýð ÷óëóó á¿õèé ýëñýðõýã ãàçàð õàÿñàí. Áè òýð æèëèéã ¿çýí ÿäñàí áèëýý. Îëîí õ¿ì¿¿ñ ìîãîéä õàçóóëàõ þìóó öàíãàñàíäàà ãàëçóóð÷ ¿õñýí. - Ìîä ¿ðãýëæ áàéäàã ãýæ Ãåéë ýñýðã¿¿öýýä, - Õýíä ÷ îðîëöîã÷äûí õàãàñ íü õºëäºæ ¿õýõèéã õàðàõ íü ñîíèðõîëòîé áèø ãýâ. Ýíý ¿íýí áàéëàà. Íýã óëèðëûí ¿åýð áèä òîãëîã÷èä øºíº õýðõýí õºëäºæ ¿õñýíèéã õàðñàí. Òýäýíä ò¿¿äýã þìóó áàìáàð àñààõ ìîä áàéãààã¿é ó÷èð íýã äîð øàâààðàëäàí ¿õñýíèéã õàðàõàä áýðõòýé áàéëàà. Êàïèòîë ¿¿íèéã ÿìàð ÷ ñîíèðõîëã¿é öóñã¿é òýìöýë ãýæ ¿çñýí ó÷èð ãàë ò¿ëýõ ìîä èõýíõèäýý áàéäàã áàéâ. - Òèéìýý, áàðàã ë ¿ðãýëæ áàéäàã ãýæ áè çºâøººðºâ. - Êèòíèññ ýíý ÷èíü åð人 àí ø¿¿ äýý. Õàðèí ÷è á¿ãäýýñ äýýð ãºðººëäºã áîëîõûã áè ìýäíý. - Ýíý ÷èíü åðäèéí íýã àí áèø. Òýä çýâñýãòýé áàñ áîäîæ ÷àääàã. - ×è ÷ ãýñýí. Áàñ èë¿¿ èõ ñóðãóóëèëò õèéñýí. Æèíõýíý ñóðãóóëèëò. Áàñ ÿàæ àëàõûã ìýäíý. - Õ¿ì¿¿ñèéã áèø! - ßìàð ÿëãàà áàéãàà þì áý? ãýæ Ãåéë áàðãàð àñóóâ. Õàìãèéí àéìøèãòàé íü òýäíèéã õ¿ì¿¿ñ ãýäãèéã ìàðòàõ þì áîë ÿìàð ÷ ÿëãàà áàéõã¿é áàéñàí þì.
Æóðàì ñàõèóëàã÷èä óäàëã¿é áóöàæ èðýõýä Ãåéë æààõàí õ¿ëýýõèéã ãóéñàí ÷ òýä ò¿¿íèéã ãàðãàõàä áè ñàíäðàëä àâòàí, - Òýäýíä áèòãèé ºëñºæ ¿õýõ áîëîìæ ºãººðýé! ãýæ ãàðààñ íü çóóðàëäàí õàøãèðàâ. - Òýãýõã¿é! Òýãýõã¿é ãýäãèéã ìèíü ÷è ìýäíý ø¿¿ äýý! Êèòíèññ ñàíààðàé íàìàéã ÷àìä … Ãýñýí ÷ æóðàì ñàõèóëàã÷èä áèäèéã õî¸ð òèéø ñàëãàí õààëãà õààãäñàí ó÷èð áè õýçýý ÷ ò¿¿íèé þó õýëýõèéã õ¿ññýíèéã ìýäñýíã¿é. Õóóëü ç¿éí áàéøèíãààñ áóóäàë õ¿ðýõ çàìûã ìàøèíààð òóóëàâ. Áè óðüä íü ìàøèíààð ÿâæ áàéñàíã¿é. Ãàëò òýðãýíä õîâîðõîí ñóóæ ¿çñýí. Àòèðààíä á¿ãä ÿâãàí ÿâäàã þì. Ñàéí íü ãýâýë áè óéëñàíã¿é. Òàâöàíãààð ä¿¿ðýí ñóðâàëæëàã÷ õîëõèëäîí äóðàíãàà ìèíèé í¿¿ð ë¿¿ ÷èãë¿¿ëæ áàéâ. Ãýñýí ÷ áè ñýòãýë õºäëºëºº íóóæ ñóðñàí òóë îäîî ¿¿íèéãýý àøèãëàâ. Èðýõèéã ìèíü ¿ç¿¿ëæ áóé çóðàãòûí äýëãýö ð¿¿ õàëüò øèðòýýä ìèíèé áàéäàë áàðàã ë óéäñàí ÿíçòàé áàéõûã õàðààä áàÿðëàëàà. Õàðèí Ïèò Ìåëëàðê ýñðýãýýðýý óéëæ óíæèí õà÷èðõàëòàé íü ¿¿íèéãýý íóóõ ãýæ îãò îðîëäîõã¿é áàéâ. Ãýñýí ÷ ýíý íü ìèíèé òîëãîéä òàêòèê áèø áàéãàà äàà ãýñýí áîäîë òºð¿¿ëýâ. Ñóë äîðîé àéñàí øèíæ ¿ç¿¿ëýõ íü áóñàä îðîëöîã÷äîä ºðñºëäºã÷ áèø ãýñýí áîäîë òºð¿¿ëýí òàéâøèðóóëàõ áºãººä äàðàà íü ãýíýò äîòîð ìóóõàéðìààð àéìøèãòàé áîëíî. Õýäèéí æèëèéí ºìíº äîëäóãààð á¿ñèéí Æîííà Ìåéñîí ãýäýã îõèíä ýíý àðãà ìàø ñàéí ¿éë÷èëñýí þì. Òýð á¿ãäèéí í¿äýí äýýð óñàí í¿äëýí ãîíãèíîæ õóë÷ãàð õàðàãäàí ìóíõðóóëààä ìàø öººõºí ºðñºëäºã÷èéí ýñðýã ¿ëäýí õýðöãèé àëóóð÷èí áîëîí õóâèðñàí. Ñàéí áîäñîí ãýõýýñ ººð ç¿éë õýëýõ áèø. Ãýõäýý ýíý ¿ç¿¿ëáýð òàëõ÷èíû õ¿¿ Ïèò Ìåëëàðêàä òºäèéëºí çîõèìæã¿é áàéëàà. Õýçýý ÷ ºëñºæ çîâæ áàéãààã¿é ãýäýñ öàòãàëàí áàéñàí òýðáýýð ºðãºí ìºðòýé õ¿÷èðõýã áàéâ… Òèéìýýñ õè÷íýýí ÷ èõ óéëëàà ãýñýí õýíèéã ÷ ìýõëýõ àðãàã¿é þì. Õýäýí õîðìûí äàðàà áèä ãàëò òýðýãíèé ¿¿ä ð¿¿ î÷èõîä òåëåâèçèéí äóðàí õîìõîéðîí ÷èãëýâ. Äàðàà íü áèäíèéã äîòîãø îðîõûã çºâøººðñíººð õààëãà çîëîîð õààãäàí ãàëò òýðýã õºäºë뺺. Ãàëò òýðýã õóðäàà àâàõàä ìèíèé àìüñãàë äàâõöàâ. Ìýäýýæ áè ºìíº íü ãàëò òýðãýýð ÿâæ áàéñàíã¿é. Á¿ñèéí õîîðîíä çîð÷èõ íü àëáàí ¸ñíû òîõèîëäëîîñ áóñäàä õîðèîòîé áàéäàã þì. Ìàíàé á¿ñèéí õóâüä èõýíõèäýý í¿¿ðñíèé òýýâýðëýëò áàéäàã. Ãýñýí ÷ ýíý åðäèéí íýã í¿¿ðñíèé òýýâýð áèø öàãò õî¸ð çóóí òàâèí ìèëü õóðäàëäàã Êàïèòîëûí ºíäºð õóðäíû ãàëò òýðýã. Ìàíàé Êàïèòîë õ¿ðýõ àÿëàë íýã ºäðººñ õýòðýõã¿é. Áèäýíä ñóðãóóëü äýýð Êàïèòîëèéí áàðèëãà Õàäàðõàã ãýæ íýðëýäýã óóëàíä áàéäàã òóõàé ÿðüñàí. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ Àïïàëà÷èéí ìóæèä îðøäîã áàéâ. Çóóí æèëèéí ºìíººñ ë ýíä óóðõàéä í¿¿ðñ îëáîðëîæ áàéæ. Èéìýýñ îäîî óóðõàé óëàì ã¿í áîëæýý. Ñóðãóóëüä áèäýíä èõýíõäýý í¿¿ðñíèé òóõàé çààäàã áàéâ. Áàñ óíøèæ áè÷èõ àðãà áîëîí áàãà çýðýã òîî çààíà. Äîëîî õîíîã á¿ð Ïàíåìèéí ò¿¿õ çààâàë îðîõ ¸ñòîé. ¯ðãýëæ áèäíèéã
Êàïèòîëûí ºìíº ºðòýé ãýæ ÿíøèíà. Òýä áîñëîãûí ¿åýð þó áîëñîí òóõàé ÿðüäàãã¿é ÷ áè ýíý òóõàé ìýäíý. Ãýõäýý áîäîæ öàã ¿ðæ áàéñàíã¿é. ¯íýíäýý ýíý íü íàäàä õîîë îëîõîä ÿàæ ÷ òóñëàõ áèëýý äýý. Îðîëöîã÷äûã òýýñýí ãàëò òýðýã ø¿¿õèéí ºðººíººñ èë¿¿ áàÿí òàíñàã áàéëàà. Áèäíèéã òóñ á¿ð óíòëàãûí ºðºº, æîðëîí, ø¿ðø¿¿ð, õàëóóí õ¿éòýí óñ á¿õèé òàñàëãààíä îðóóëàâ. Áèäýíä ãýðò ìèíü õàëóóí óñ áàéõã¿é. Õàëààõ õýðýã ãàðíà. Õóâöàñíû ø¿¿ãýýíä ä¿¿ðýí ñàéí ÷àíàðûí õóâöàñ ºëãºæýý. Ýôôè Òðèíêåò þó õ¿ññýíýý ºìñºæ õèéæ áîëíî ãýñýí áîëîõîîð áè ººðèéí õóâöàñíààñàà àíãèæèðàõûã õ¿ñýâ. Îðîéí õîîë áîëòîë öàãèéí õóãàöàà áàéíà. Áè ýýæèéí ºãñºí öýíõýð äààøèíçûã òàéëààä ø¿ðø¿¿ðò îðîâ. Áè ºìíº õýçýý ÷ ø¿ðø¿¿ðò îðæ áàéñàíã¿é. Ýíý íü ÿã ë çóíû äóëààõàí áîðîîíä çîãñîæ áàéãàà ìýò áàéëàà. Äàðàà íü áàðààí íîãîîí ºíãèéí ºìä, öàìö ºìñºâ. Ýöýñò íü Ìàæûí àëòàí ç¿¿ã ñàíààä îéðòóóëàí ñàéòàð àæèãëàâ. Ýõëýýä õýí íýãýí àëòàí øóâóóã ò¿ð¿¿ëæ óðëààä öàãàðèãò òîãòîîñîí áîëîëòîé. Øóâóó äàëàâ÷íûõàà ¿ç¿¿ðýýð öàãàðèãò òîðãîîãäîæ áàéâ. Áè ãýíýòõýí þó áîëîõûã íü òàíèëàà. ¯ãëýý ÿòãà øààçãàé. Ýíý áîë Êàïèòîëèéí í¿¿ð ë¿¿ àëãàäñàí õºãæèëòýé øóâóó áàéñàí þì. Áîñëîãûí ¿åýð Êàïèòîë ãåíåòèêèéí õóâüä ººð÷ëºãäñºí àìüòäûã çýâñýã áîëãîí àøèãëàæýý. Òýäíèéã ãàæ ìóòàíòóóä ãýõ þìóó ýñâýë ç¿ãýýð ìóòòñ ãýäýã áàéâ. Òýäíèé íýã íü îíöãîé øóâóó áîëîõ ¿ãëýý ÿòãà øààçãàé áºãººä õ¿íèé ÿðèàã òîãòîîãîîä äàâòàõ ÷àäâàðòàé áèëýý. Òýä øóâóóäèéã Êàïèòîëèéí äàéñàí õààíà íóóãäñàí á¿ñýä òàâèõàä ¿ãèéã òîãòîîñíû äàðàà òºâä íèñýí èðæ äàâòàíà. Ýõýíäýý õ¿ì¿¿ñ Êàïèòîë ÿìàð àðãààð ÿðèàã íü ñîíñîîä áàéãààã¿é ìýäýýã¿é ÷ äàðàà íü þó áîëîîä áàéãààã îéëãîæýý. Èíãýýä áîñîã÷èä Êàïèòîëä ýöýñ òºãñãºëã¿é õóäàë õýëýí äààæèãíàæ ìàíãóóðóóëàõ áîëñîí àæ. Òºâ õààãäàõàä øóâóóä àëãà áîëîí ¿õýæ ¿ðýãäæýý. Ãýñýí ÷ òýä àëãà áîëñîíã¿é. ¯ãëýý ÿòãà øààçãàéíû îðîíä øîî÷ øààçãàé õýìýýõ øèíý òºðõòýé øóâóó áèé áîëñîí áºãººä èñãýðýëòèéã äàâòàõ ÷àäâàðòàé áàéëàà. Òýä ¿ãèéã òîä õýëýõã¿é ÷ õ¿íèé àâèàíû õ¿íãýíýñýí ºí㺠áîëîí õ¿¿õäèéí õàøãèðàõ ÷èìýýã äàâòàæ ÷àäíà. Õàìãèéí ãîë íü òýä õ¿í øèã äóóëæ ÷àääàã áàéâ. ßìàð íýã óÿíãûí äóó áø îëîí áàäàãòàé á¿õýë äóóã ýõíýýñ íü äóóñòàë äóóëæ ÷àäíà. Ǻâõºí ÷àìä òýäýíä òààëàãäòàë äóóëàõ òýâ÷ýýð áàéõ õýðýãòýé. Ààâ øîî÷ ÿòãà øààçãàéíóóäàä èõ õàéðòàé áàéëàà. Îéä àí õèéõ çóóðàà á¿ðäýý ¿ðãýëæ õýö¿¿ óÿíãàëàã äóó äóóëààä ýåëäýãýýð æààõàí õ¿ëýýõýä òýä ¿ðãýëæ õàðèó äóóëäàã áàéâ. Ãýñýí ÷ õ¿í á¿ðä òèéì õ¿íäýòãýë òîõèîëäîîä áàéõã¿é. Ààâûã äóóëàõ ¿åä á¿ñèéí á¿õ øóâóóä àíèðã¿é áîëîí ñîíñäîã áàéâ. Ò¿¿íèé õîîëîé ¿çýñãýëýíòýé õ¿÷èðõýã òîä ãýãýýëýã íýãýí çýðýã óéëàõ èíýýõèéã õ¿ñ÷ áàéãàà þì øèã àìüäðàë ä¿¿ðýí ñîíñîãääîã. Ýöãèéãýý ¿õñýíýýñ õîéø áè ýíý øóâóóäûí òóõàé ìàðòñàí… Îäîî ë æèæèãõýí øóâóóã õàðàõ ¿åäýý ñýòãýë òàéâøèðàõ øèã áîëîâ. ßã ë ààâûí ìèíü íýãýýõýí õýñýã íàìàéã õàìãààëæ áàéãàà þì øèã. Áè ç¿¿ã áàðààí öàìöíûõàà ýíãýðò õàòãàõàä øîî÷ ÿòãà øààçãàé ºòãºí ìîäîäûí äóíäóóð íèñýæ áóé ìýò áîëîâ. Ýôôè Òðèíêåò íàìàéã îðîéí õîîëîíä àâàà÷èõààð èðëýý. Áè äàâ÷óó õîíãèëîîð ò¿¿íèéã äàãàí ãÿëàëçñàí ìîäîí õàâòàíãààð äîòîðëîñîí õîîëíû ºðºº ðóó ÿâëàà. Øèðýýí äýýðõ ñàâ ñóóëãà íü õýâðýãõýí õàãàð÷èõìààð àæýý. Ïèò Ìåëëàðê õýäèéí øèðýýíä ñóóãààä äýðãýäýõ ñàíäàë íü
õîîñîí áàéâ. - Õåéìèò÷ õààíà áàéíà? ãýæ Ýôôè ººäðºãººð àñóóâ. - Ñ¿¿ë÷èéí óäàà íàìàéã õàðàõ ¿åä ç¿¿ðìýãëýõýýð ÿâëàà ãýæ áàéñàí õýìýýí Ïèò õýëýâ. - Òèéìýý ºíººäºð ÷ ç¿äýðãýýòýé ºäºð áàéíà ø¿¿ ãýæ Ýôôè Õåéìèò÷èéí ¿ã¿éä ñàíàà àìàðñàí ÿíçòàé õýëýõýä áè áóðóóòãàñàíã¿é. Õýä õýäýí òºðëèéí õîîëíîîñ á¿ðäñýí îðîéí çîîã èðëýý. ªòãºí ëóóâàíãûí øºë, íîãîîíû çóóø, õîíèíû ìàõ, òºìñíèé íóõàø, áÿñëàã, æèìñ øîêîëàäòàé áÿëóó áàéâ. Ýôôè áèäýíä ººð õîîë èðýõ ó÷èð ãýäñýíäýý çàé ¿ëäýýõèéã ñàíóóëæ áàéñàí ÷ áè óðüä íü èéì ñàéõàí õîîë èäýæ ¿çýýã¿é ó÷èð õýðýãññýíã¿é. Õàìãèéí ãîë íü òîãëîîìä çîðèóëàí õýäýí ôóíò æèí íýìýõ õýðýãòýé áàéâ. - Ýöñèéí ýöýñò òà õî¸ð ìàø ñàéí õ¿ì¿¿æèëòýé þì. ªíãºðñºí æèëèéí õîñ á¿õíèéã ãàðààðàà çýðëýã þì øèã èäýæ áàéñàí. Ýíý ÷ ìèíèé õîîë èäýõ äóðûã ãóòààñàí ø¿¿ ãýæ Ýôôè áèäíèéã ¿íäñýí õîîëîî äóóñãàõàä õýëýâ. ªíãºðñºí æèëèéí õî¸ð áîë Àòèðààíû àìüäðàëäàà õýçýý ÷ öàäàæ ¿çýýã¿é õ¿¿õä¿¿ä áàéñàí òóë õîîëíû øèðýýíä áèåý õýðõýí àâ÷ ÿâñàí ÿâäàëä ãàéõàõ õýðýãã¿é áàéëàà. Õàðèí áèäíèé õóâüä ººð õ¿ì¿¿ñ. Ïèò òàëõ÷èíû õ¿¿ áîë, Ïðèì áèä õî¸ðò õóòãà ñýðýý ÿàæ õýðýãëýõèéã ýýæ ñóðãàñàí. Ãýñýí ÷ áè Ýôôè Òðèíêåòèéí ¿ãèéã ¿çýí ÿäñàíäàà îðîéí õîîëíû òºãñãºëèéã ãàðààðàà èäýýä øèðýýíèé á¿òýýëãýíä àð÷ñàíä Ýôôè óðóóëàà ÷àíãà æèìèéëýý. Öàäòàë èäñýí õîéíî á¿ãäèéã íü ãàäàãø ãàðãà÷èõã¿é áàéõ õýðýãòýé áîëîâ. Ïèò áàñ öîíõèéñîí õàðàãäàíà. Èéì íàéð áèäíèé ãýäñýíä äàñàë áîëîîã¿é ç¿éë áàéñàí þì. Ãýñýí ÷ Òîñëîã Ñýéí ºâºë ãîëöóó õèéäýã õàðõíû ìàõ, ãàõàéí ãýäýñ, ìîäíû õîëòîñîîð õèéñýí ç¿éëèéã èäýæ ñóðñàí áîëîõîîð ¿¿íèéã õèéõ ÷àäâàðòàé áàéëàà. Áèä ººð ºðººíä îðæ çóðàãòààð Ïàíåìûí óðãàöûí áàÿðûí ñóðâàëæëàãà ãàðãàõûã ¿çýâ. ßíç á¿ðèéí á¿ñýä ººð öàãò áîëñîí ÷ Êàïèòîëèéí òàëáàé ðóó ººðèéí áèåýð èðýõ øààðäëàãàã¿é îðøèí ñóóã÷äûí õóâüä á¿ãäèéã äýëãýöýýð øóóä õàðàõ áîëîìæòîé áàéëàà. Îðîëöîã÷äûã íýã íýãíèéõ íü àðààñ íýð äóóäàí ¿ç¿¿ëýõýä çàðèìäàà ñàéí äóðûíõàí ãàð÷ áàéëàà. Áèä ºðñºëäºã÷èäèéíõºº öàðàé àíõààðàëòàé øèíæèí ñóäëàâ. Çàðèì íü øóóä ñàíààíä õàäãàëàãäàí ¿ëäæýý. Õî¸ðäóãààð á¿ñèéí ñàéí äóðûí õ¿í áàéíà óó ãýæ àñóóõàä ãàð÷ èðñýí òîì áèåòýé õ¿¿. Òàâäóãààð á¿ñèéí øîâõ ¿íýã øèã öàðàéòàé àëòàí øàðãàë ¿ñòýé îõèí. Àðàâäóãààð á¿ñèéí äîãîëîí õ¿¿. Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí õàð ¿ñ, áîð àðüñòàé Ïðèìòýé òºñòýé æèæèãõýí îõèí. Òýð áàñ àðâàí õî¸ð íàñòàé áàéëàà. Ò¿¿íèéã òàâöàí ðóó ãàðìàãö ñàéí äóðûí õ¿í áàéíà óó ãýæ àñóóõàä ñàëõèíû èñãýðýëò ñîíñîãäîì íàì ã¿ì áîëîâ. Õýí ÷ ò¿¿íèé îðîíä ãàðñàíã¿é. Õàìãèéí ñ¿¿ëä àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéã ¿ç¿¿ëýâ. Ïðèìûí íýðèéã äóóäìàãö áè ñàéí äóðààð óðàãø ã¿éí ãàð÷ èðýýä ò¿¿íèéã àðàãø òàòàâ. Ìèíèé õàøãèðàëò ñîíñîãäñîíã¿é. Áè Ãåéë õýðõýí ä¿¿ã ìèíü õîëäóóëæ ººðèé㺺 òàâöàí ðóó ãàðàõûã õàðëàà. Äàðàà íü ÷èìýýã¿é áîëîâ.
Àëãà òàøèõààñ òàòãàëçñàí íàì ã¿ì ñàëàõ ¸ñíû ìýíä÷èëãýý. Òàéëáàðëàã÷ õýö¿¿ áàéäàëä îðîâ áîëîëòîé. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ õºãæè뺺ð õîöðîãäñîí áîëîõîîð îðîí íóòãèéí çàíøèë õàäãàëàãäàí ¿ëäñýí áàéõ ãýæ íýã ¿ã õýëýâ. Òýãòýë çàõèàëñàí þì øèã Õåéìèò÷ òàâöàí äýýð óíàæ õºõðºëò õàäàâ. Ïèòèéí íýðèéã äóóäàõàä ÷èìýýã¿éõýí ãàð÷ èðýýä áèä õî¸ð ãàð áàðèëàà. Äàðàà íü ñ¿ëä äóóëàë ýãøèãëýõýä õºòºëáºð òºãñºâ. Ýôôè Òðèíåò õèéìýë ¿ñ ð¿¿ãýý òààã¿éõýí õàðàâ. - Òàíàé çºâëºã÷ àëáàí ¸ñíû ¸ñëîë äýýð áèåý ÿàæ àâ÷ ÿâàõ ¸ñòîéã ñóðãàíà. ßëàíãóÿà çóðàãòààð ÿàæ ãàðàõ òàëààð. Ïèò èíýýä àëäàâ. - Òèéìýý òýð ñîãòóó áàéñàí. Æèë á¿ð óóäàã þì. - ªäºð á¿ð ãýæ áè òîäîòãîîä òýññýíã¿é èíýýâõèéëýâ. Ýôôèãèéí ¿ãýýð áîë Õåéìèò÷ á¿ä¿¿ëýã çàí àâèðàà õýäõýí çºâºë㺺 ºãñíººð çàñàõ áîëîìæòîé àæ. - Òèéì ë äýý. Õà÷èðõàëòàé íü ýíý òà õî¸ðò èíýýäòýé áàéãàà áîëîëòîé. Òà íàð çºâëºã÷ ãàäààä åðòºíöòýé õîëáîõ ãàíö óòàñ ø¿¿. Áàñ òà õî¸ðò çºâëºõºä èâýýí òýòãýã÷ íàð áýëýã èëãýýäýã þì. Õåéìèò÷ òà õî¸ðûí àìüäðàë ¿õëèéã øèéäýæ ÷àäíà! Ýíý àãøèíä ãàëò òýðýãíèé òàñàëãààíä Õåéìèò÷ íàéãàñààð îðæ èðýíãýý, - Áè îðîéí õîîëûã àëãàñ÷èõñàí óó? ãýæ ñîíèðõîîä ¿íýòýé õèâñ 𿿠Ẻëæñºíºº äýýð íü òýðèéãýýä óíà÷èõëàà. - Èíýýöãýý, èíýýöãýý! ãýæ Ýôôè Òðåíêèò ìýäýãäýýä øîâãîð ºñãèéòýé øààõàéãààðàà Ẻëæèñèéã òîéðîí ºðººíººñ ãàðëàà. Õî¸ð õîðìûí òóðø Ïèò áèä õî¸ð ìàíàé çºâëºã÷ õýðõýí çàâààí øèíãýí äóíä ºíäèéõèéã îðîëäîõûã õàðàâ. Áººëæèñíèé ýõ¿¿í ¿íýð àðõèòàé õîëèëäîí ìèíèé ç¿ã èðëýý. Áèä õàðö ñîëèëöîâ. Õåéìèò÷èéí òóõàé Ýôôè Òðèíêåòèéí õýëýí çºâ áàéñàí þì. Áèä Õåìèò÷èéí ãàðààñ òàòàí õºë äýýðýý áîñîõîä òóñëàâ. - Áè á¿äýð÷èõñýí ¿¿? Õººõ ýíý ¿íýðèéã ýý! ãýýä òýð àëãààðàà í¿¿ðýý àð÷èâ. - Áèä òàíûã ºðººíä ÷èíü àâàà÷úÿ. Æààõàí óãààëãà õèéõ õýðýãòýé ãýæ Ïèò õýëýâ. Õåéìèò÷ õºë äýýðýý àðàé òîãòîæ áàéñàí òóë áèä ò¿¿íèéã áàðàã ÷èðæ ÿâëàà. Ìýäýýæ ýíý áîõèð áèåèéã õàòãàìàëòàé á¿òýýëãýí äýýð õýâò¿¿ëæ áîëîõã¿é òóë óñàí îíãîö ðóó õèéí ø¿ðø¿¿ð ãîîæóóëàâ. Òýð ÿàñàí ÷ ¿ã¿é.
- Áàÿðëàëàà. Öààøàà áè ººðºº ãýæ Ïèò õýëýâ. Áè ò¿¿íä òàëàðõàõ ñýòãýë òºðñºí ÷ Õåéìèò÷èéí õóâöñûã òàéëàí öýýæèí äýýðõ Ẻëæèñèéã óãààí îð ëóó íü õýâò¿¿ëýõèéã õ¿ñ÷ áàéâ. Ìàãàäã¿é Ïèò ò¿¿íä ñàéõàí ñýòãýë òºð¿¿ëñíýýð òîãëîîì ýõëýõýä äóðòàé õ¿í íü áîëîõ ãýñýí áîëîëòîé. Ãýñýí ÷ Õåéìèò÷ ìàðãààø íü þó ÷ ñàíàæ ÷àäàõààðã¿é áàéëàà. - Çà ÿàõàâ. Ìàãàäã¿é ÷àìä òóñëóóëàõààð Êàïèòîëèéí õýí íýãíèéã äóóäàæ áîëîõ þì. Òýä ãàëò òýðãýýð ä¿¿ðýí áàéëàà. Áèäíèéã õîîëëîæ, õ¿ëýýí, õàìãààëæ áàéâ. Áèäýíä ñàíàà òàâèõ íü òýäíèé àæèë. - ¯ã¿é. Òýäíýýñ õýí ÷ õýðýãã¿é. Áè òîëãîé äîõèîä ºðºº ë¿¿ãýý ÿâàõäàà Ïèòèéí þó ìýäýðñíèéã îéëãîæ áàéâ. Áè Êàïèòîëèéí õ¿ì¿¿ñèéí õàðààíä ºðòººä çîãñîæ áàéæ ÷àäàõã¿é. Áàñ Õåìèò÷ ¿¿ãýýðýý áàãàõàí ýñýðã¿¿öýë èëýðõèéëñýí áàéæ áîëîõ. Ñîíèðõîëòîé íü Ïèò ÿàãààä èéì õàëàìæëàíãóé áîë÷èõèâ? Ãýíýòõýí ë òýð ¿ðãýëæ ýåëäýã áàéñàí þì øèã ñàíàãäàâ. Ó÷èð íü òýð íàäàä òàëõ ºãñºí. Ýíý áîäîë ñýòãýë ¿éìð¿¿ëýâ. Ñàéõàí ñýòãýëòýé Ïèò Ìåëëàðê ºðºâäºõ ñýòãýëã¿é íýãíýýñ èë¿¿ àþóëòàé áàéëàà. Ñàéõàí ñýòãýëòýé õ¿ì¿¿ñ ÷èíèé ç¿ðõýíä íýâòðýõ àðãà îëæ ÷àäíà. Ãýñýí ÷ áè ¿¿íèéã çºâøººðºõã¿é. ßìàð ÷ ãýñýí áèäíèé ÿâæ áàéãàà ãàçàðò ëàâ áèø. Ýíý ìº÷ººñ ýõëýí áè òàëõ÷èíû õ¿¿ãýýñ õîëõîí áàéõààð øèéäýâ. Íàìàéã ºðººí人 ýðãýí îðîõ ¿åýð ãàëò òýðýã áóóäàë äýýð ò¿ëø àâàõààð çîãñîæ áàéâ. Áè öîíõ ò¿ðãýí îíãîéëãîæ Ïèòèéí ýöãèéí ºãñºí æèãíýìýãèéã ÷óëóóäààä õààëàà. Õ¿ñýýã¿é þì. Òýäíýýñ þó ÷ õ¿ñýõã¿é áàéíà. Çîëã¿é íü ãýâýë áîîäîëòîé æèãíýìýã ãàçàð óíààä áàãâààõàé øèã çàäðàâ. Ãàëò òýðýã õºäºëñºí ÷ áè ñààðàë öýöãèéã õîðîìõîí çóóð õàðàâ. Ýíý íü íàäàä ñóðãóóëèéí õàøààíä áàéñàí ººð áàãâààõàéã ñàíàãäóóëàõàä õàíãàëòòàé áàéñàí þì... Õýäýí æèëèéí ºìíº áè Ïèò Ìåëëàðêûí õºõºðñºí öàðàéíààñ ýðãýýä áàãâààõàéã îëæ õàðìàãö á¿õ ç¿éë ºíãºð÷èõººã¿é þì áàéíà ãýäãèéã îéëãîñîí. Áè ò¿¿íèéã ýíõðèéëýí àâààä ãýð ë¿¿ãýý ÿàð÷ áèëýý. Õóâèí àâààä Ïðèìèéí õàìò íóãà ðóó ã¿éñýí. Òýíä àëòëàã öýöýã ä¿¿ðýí áàéëàà. Áèä õàøààíû çàõààñ õóâèí ä¿¿ðýí áàãâààõàéíû íîãîîí èø, öýöýã ò¿¿â. Îðîéí õîîëîí äýýð áàãâààõàéíû çóóø õèéñýí. Áàñ Ïèòèéí ºãñºí òàëõ áàéëàà. ¯äýø íü Ïðèì, - Áèä äàðàà íü þó èäýõ âý? ªºð õîîë îëäîõ áîëîâ óó? ãýæ àñóóâ. - Îëäîíî. Èë¿¿ èõèéã ãýæ áè àìëàâ. Ýýæèä ýìèéí ñàíãèéí äýëã¿¿ðèéí íîì íü õàäãàëàãäàí ¿ëäñýí áàéâ. Ò¿¿íèé õóó÷èí õóóäñóóä
äýýð óðãàìàë íîãîîã áýõýýð çóðàí íü íýð óñ áàéãàà ãàçàð áîëîí õýçýý õàéõ ¸ñòîé, öýöýãëýõ ¿åäýý ÿìàð ºâ÷èíä òóñòàéã áè÷ñýí áàéäàã þì. Õàðèí ñóë õóóäñàí äýýð íü ààâ ººðèéíõºº àðãûã íýìýðëýí ýìèéí áóñ èäýæ áîëîõ óðãàìëûã áè÷ñýí áàéâ. Áàãâààõàé, çýðëýã ñîíãèíî, íàðñíû áîðãîöîé ãýýä ë. Ïðèì áèä øºíºæèí㺺 ýäãýýðèéã óíøèæ ºíãºð¿¿ëýâ. Ìàðãààø íü áèä õè÷ýýëäýý ÿâñàíã¿é. Áè íóãûí çàõààð æààõàí ýðãýëäñýíýý äàðàà íü ç¿ðõëýí õàøààí äîîãóóð øóðãàõààð øèéäýâ. Áè àíõ óäààãàà òýíä ýöãèéí õàìãààëàëòã¿é ãàíöààð áàéëàà. Áè ýöãèéíõýý íàäàä õèéæ ºãñºí æèæèãõýí íóì ñóì, ñààäàã õààíà íóóãààñòàé áàéãààã ñàíàæ áàéâ. Òýð ºäºð áè îéä õàãàñ çóóí àëõàìààñ èë¿¿ ÿâààã¿é þì. Èõýíõè öàãàà õºãøèí öàðñíû ìº÷èð äýýð ÿìàð íýãýí îëç èðýõ áàéõ ãýæ íàéäàí ºíãºð¿¿ëýâ. Õî¸ð ãóðâàí öàãèéí äàðàà ìèíèé íàéäëàãà áèåëæ òóóëàé àãíàëàà. Áè ºìíº íü ýöãèéíõýý ãóéëòààð õýäýí òóóëàé õàðâàæ áàéñàí ÷ îäîî á¿õíèéã ººðºº õèéæ áàéëàà. Òýð ¿åä áèä îëîí ñàðûí òóðø ìàõ èäýýã¿é áàéñàí òóë ýýæ òóóëàéã õàðìàãöàà ñýðãýõ øèã áîëñîí. Áîñîæ àðüñûã íü ºâ÷ººä ìàõûã íü Ïðèìèéí ò¿¿ñýí íîãîîòîé æèãíýñýí. Äàðàà íü àõèàä ë ñàìóóðñàí òºðõòýéãýýð îðîíäîî õýâòýýä õîîë áýëýí áîëîõ ¿åä áèä ò¿¿íèéã èä¿¿ëýõýýð ÿòãàæ áèëýý. Îé áèäíèé àâðàã÷ áîëæ áè ºäºð á¿ð óëàì çîðèãòîéãîîð íîãîîí òýâýð ë¿¿ íü àëõàæ áàéâ. Áè öààøèä ºëñºõã¿é ãýæ õàòóó øèéäýí àéäñàà øèéäýìãèéãýýð ÿëñàí. Áè øóâóóíû ºíäºã õóëãàéëæ, çàãàñàíä òîð òàâèí çàðèìäàà õýðýì þìóó òóóëàé õàðâàæ áàéëàà. Òýãòýë ¿íýõýýð ÿíç á¿ðèéí õîâîð óðãàìàëóóä ýíä òýíäã¿é îëäîâ. Òýäíèé îëîíõèéã èäýæ áîëîõ áàéñàí ÷ íýã ë óäàà àëäàõàä ºíãºðíº. Áè óðãàìëóóäûã ¿ðãýëæ õî¸ð äàõèí øàëãàæ ýöãèéíõýý çóðàãòàé òóëãàæ áàéâ. Áèä àìüä ¿ëäñýí. Ýõýíäýý ÿìàð íýã àþóë çàíàëõèéëýí àëñàä óëèëò ñîíñîãäîõ þìóó ìº÷èð òàñõèéõ áîëîíä áè õàøàà ðóó óõàñõèéæ áàéëàà. Äàðàà íü ìîä ðóó àâèðàí çýðëýã íîõäîîñ çóãòàæ ñóðàâ. Òýä äîð îòîõäîî ò¿ðãýí óéääàã þì. Áààâãàé, èðâýñ îéí ã¿íä àìüäàðíà. Ìàãàäã¿é á¿ñèéí ýõ¿¿í ¿íýð õºº òîðòîã òààëàãääàãã¿é áèç. Òàâàí ñàðûí íàéìàíä áè õóóëü ç¿éí áàéøèíä î÷èæ ãàðûí ¿ñýã çóðàí òåññåðà àâààä àíõíûõàà õóâü áëîõ òàëõ, Ïðèìèéí òîãëîîìîí ãàëò òýðãýíä õèéñýí òîñûã àâñàí. Áè îäîî òýäíèéã ñàð á¿ðèéí íàéìàíä àâ÷ áàéëàà. Òýãñýí ÷ àíãàà îðõèñîíã¿é. Òàëõààð àìüäðàõàä õàíãàëòòàé áàéñàíã¿é ººð áóñàä ñàâàí, ñ¿¿, óòàñ çýðýã ç¿éëñèéã õóäàëäàæ àâàõ õýðýã ãàðíà. Àìàà õºäºëãºõ õîîë îëîõûí òóëä áè çýýë ð¿¿ ÿâæ ýõëýâ. Àíõíû óäàà ò¿¿í ð¿¿ ãàíöààðàà ÿâàõàä àéìøèãòàé áàéñàí ÷ ýöãèéã ìèíü õ¿íäýòãýäýã õ¿ì¿¿ñ íàìàéã õ¿ëýýí àâñàí. Îëç áîë îëç ë ø¿¿ äýý. Õýí ò¿¿íèéã õàðâàñàí íü ÷óõàë áèø. Ò¿¿í÷ëýí áè õîòîä áàÿí ¿éë÷ë¿¿ëýã÷òýé áîëîõûí òóëä ýöãèéíõýý ÿðüñàí õýäýí ç¿éëèéã ñàíàëàà. Æèøýýëáýë ìàõíû õóäàëäàà÷èí çºâõºí òóóëàé àâàõààñ áèø õýðìèéã òîîõã¿é. Òàëõ÷èí ººðººð õýðýìä äóðòàé ÷ ýõíýðýý äýðãýä áàéõã¿é ¿åä õóäàëäàæ àâíà. Õàìãèéí ãîë íü æóðàì ñàõèóëàã÷èä çýðëýã öàöàãò õÿðóóë ºãºõ õýðýãòýé. Õîòûí äàðãàä ã¿çãýýëçãýíýýñ äýýð þó ÷ áàéõã¿é ãýõ ìýò. Çóíû ñ¿¿ë÷ýýð áè íóóðàíä óãààëãà õèéæ áàéõ ¿åä àíõààðëûã ìèíü óñíààñ öóõóéñàí íîãîî
òàòàâ. Ãóðâàí öàãààí äýëáýý, ºíäºð ñóìíû òîëãîé øèã íàâ÷òàé àæýý. Áè óñàíä ºâäºãëºí ñóóãààä õóðóóãààðàà øàâàðòàé ¸ðîîëûã 纺ëõºí òºíõºæ àòãà ä¿¿ðýí ¿íäýñ àâëàà. Æèæèãõýí öýíõýð áîëöóó õýðâýý ÷àíàõ þì áîë òºìñã¿é îðëîæ áîëíî. "Êèòíèññ" ãýæ áè ººðòºº ÷àíãà õýëýâ. Ýíý áîë ìèíèé íýðòýé óðãàìàë áàéëàà. Òýãòýë ýöãèéí ìèíü "×è õààíà õàéõ ìýäýõ þì áîë ºëñºæ ¿õýõã¿é" ãýñýí õºãæèëòýé õîîëîé ñîíñîãäîõ øèã áîëæ áèëýý. Áè õýäýí öàãèéí òóðø öººðìèéã ñàâààãààð òºíõºõºä áóëöóóíóóä äýýø õºâºí ãàð÷ èðæ áàéëàà. ¯äýø íü áèä çàãàñ, Êýòíèññèéí ¿íäñýýð íàéðëàæ óäààí õóãàöààíû äàðàà àíõ óäàà öàäëàà. Ýýæ ààæìààð àìüäðàëä ýðãýí èðëýý. Òýð öýâýðëýãýý õèéõ þìóó õîîë áýëòãýí ìèíèé ºâºëä çîðèóëàí àâ÷èðñàí õîîëûã äàðøèëæ áàéâ. Äàðàà íü õ¿ì¿¿ñò ýì áýëòãýâ. ̺í㺺ð ºãºõ þìóó ººð ç¿éëýýð àðèëæèæ áàéëàà. Íýã óäàà á¿ð äóóëæ áàéõ íü ñîíñîãäñîí þì. Ïðèì ò¿¿íèéã àõèí àìüäðàëä ýðãýí ÿâäàëä õÿçãààðã¿é áàÿðëàñàí ÷ áè ýíý á¿õýí óäààí ¿ðãýëæëýõã¿é ãýõýýñ àéæ áîëãîîìæòîé áàéëàà. Áè ò¿¿íä èòãýýã¿é. Ìèíèé äîòîð ò¿¿íèé ñóë äîð õàéíãà çàíã ¿çýí ÿäàõ õýðöãèé ç¿éë óðãàí áèé áîëæýý. Ïðèì ò¿¿íèéã óó÷èëñàí ÷ õàðèí áè ¿ã¿é. Áèäíèé äóíä ººð ç¿éë áèé áîëæ áè õýçýý ÷ ýýæ õýðýãã¿é õàíàà𠺺ðèé㺺 õ¿ðýýë¿¿ëñýí áàéâ. Îäîî áè ¿õâýë þó ÷ çàñàæ ÷àäàõã¿é ºíãºðíº. Áè ºíººäºð ò¿¿íèé ø¿¿õèéí áàéøèíä ÿàæ õàøãèð÷ áàéñíûã ñàíàëàà. Ãýñýí ÷ áè ò¿¿íä õàéðòàé ãýæ õýëñýí. Èéìýýñ á¿õ ç¿éë òýíöâýðæñýí áàéæ áîëîõ. Áè öîíõíû ºìíº çîãñîîä õàðàõäàà àõèí íýýõèéã õ¿ññýí ÷ òèéì õóðäòàé ÿâæ áàéõàä þó òîõèîëäîõûã ìýäñýíã¿é. Àëñàä ººð á¿ñèéí ãàë æèðýëçýí ºíãºðíº. Äîëîî þì áîëîâ óó? Ýñâýë àðàâ óó? Áè òýäãýýð ãýðòýý óíòàõààð õýâòýæ áàéãàà õ¿ì¿¿ñèéí òóõàé áîäëîî. Äàðàà íü öîíõíû õààëòàà áóóëãàñàí ãýðýý òºñººëºâ. Îäîî Ïðèì ýýæ õî¸ð þó õèéæ áàéãàà áîë? Áèä îðîéí õîîëîíäîî æèãíýñýí çàãàñ, ã¿çýýëãýíý ¿ëäýýñýí. Òýä èäýæ ÷àäàõ áîëîâ óó? Ýñâýë õ¿ðýõã¿é îðõèõ þì áîëîâ óó? Àÿã¿é áîë õóó÷èí çóðàãòààðàà óðãàöûã äàâòàõûã ¿çýæ ñóóãàà áàéõ. Óéëààä ë. Ýýæ òýñýõ áîëîâ óó? Ïðèìèéí òºëºº. ¯íýõýýð àõèí á¿õ åðòºíöººñ òóñãààðëàãäàæ õýâðýãõýí ä¿¿ãèéí ìèíü ìºðºíä õàìàã à÷ààãàà ¿¿ð¿¿ëýõ þì áèø áèç? Ïðèì ìýäýýæ ýýæòýé óíòàõààð õýâòýíý. Äýðãýä íü õºãøèí ¿íýí÷ ìóóð ç¿¿äèéã íü ìàíàíà. Ýíý áîäîë íàìàéã ÿëüã¿é òàéâøèðóóëàâ. Õýðâýý Ïðèì óéëàõ þì áîë òýð îéðòîæ òàéâøèðóóëíà. Áè ò¿¿íèéã æèâ¿¿ëýýã¿é íü ñàéí õýðýã äýý. Ãýðèéí òóõàé äóðñàìæ ñýòãýëèéã ìèíü øàíàëãàâ. ªäºð òºãñãºëã¿é ¿ðãýëæèëñýýð. Ãåéë áèä õî¸ð ºíºº ºã뺺 ¿íýõýýð Ẻðºëçãºíº èäýæ áàéñàí ãýæ ¿¿? ¯¿íýýñ õîéø á¿òýí çóóí ºíãºðñºí ìýò ñàíàãäàõ àæýý. Õàð äàðñàí ç¿¿ä áîëæ õóâèðñàí óðò õóãàöààíû ç¿¿ä ìýò. Ìàãàäã¿é áè óíòâàë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñäýý ñýðýõ áàéõ. Ø¿¿ãýý ä¿¿ðýí óíòëàãûí õóâöàñ áàéñàí ÷ áè ºìä öàìöàà òàéëæ õàÿàä îðîíä øóðãàëàâ. Òîðãîìñîã 纺ëõºí äààâóó àðüñ èëáýí ñýâñãýð òóõòàé õºíæèë òººíºíº. Õýðâýý áè óéëâàë îäîî ë ¿¿íèéã õèéõ öàã èðëýý. ªã뺺 íóëèìñûíõàà îðûã óãààæ àðèëãàíà. Ãýâ÷ íóëèìñ ãàðñàíã¿é. Äîòîð á¿õ ç¿éë õàëóó îðãèæ áè õýòýðõèé ÿäàðñàíäàà ãýðòýý õàðèõûã
õ¿ñ÷ áàéñàí ÷ ãàëò òýðýãíèé íàìóóõàí á¿¿âýéëýëò äóíä ¿¿íèéã ìàðòàâ. Íàìàéã öîíõíû õºøèãíèé çàâñàð òóñàõ ñààðàë òóÿà áîëîí õààëãà òîãøèõ ÷èìýý ñýðýýëýý. Òýãòýë Ýôôè Òðèíêåòèéí äóó ñîíñîãäîí "Áîñîîðîé, áîñîîðîé! Áèäíèéã ìàø ÷óõàë àãóó ºäºð õ¿ëýýæ áàéíà!" ãýëýý. Ýíý ýìýãòýéí òîëãîéä þó îðñîí þì áîë? ßìàð áîäîë ñýðýõýä íü ò¿¿íèéã ýçýìäýæ áàéâ? Øºíº þó ç¿¿äýëñýí áîë? Ýíý òàëààð òºñººëºõºä áýðõ áàéâ. Áè îðîéíû õóâöñàà ºìñºõºä öýâýðõýí õýäèé ÷ øàëàí äýýð õàÿñíû óëìààñ áàãà çýðýã ¿ð÷èéñýí áàéâ. Õóðóóãààðàà æèæèãõýí àëòàí øóâóóã èëýýä îéí òóõàé áîëîí, ýöãèéíõýý òóõàé, ýýæ Ïðèì õî¸ð þó õèéæ áàéãàà òóõàé áîäëîî. Òýä ìèíèé ¿ã¿éä òýìöýæ ÷àäàõ áîëîâ óó? Áè øºíº ýýæèéí óðãàöûí ºìíº ãî¸ìñãîîð ñ¿ëæèæ ºãñºí ¿ñýý çàäëààã¿é óíòñàí þì. Ýíý íü ìóóã¿é ë õàðàãäàæ áàéâ. ¯¿ãýýð íü îðõèñîí íü äýýð áèç. Óäàõã¿é á¿õ ç¿éë õàìààã¿é áîëíî. Áè Êàïèòîëîîñ õîëã¿é çàéä áàéíà. Õîòîä õ¿ðýõ ¿åä ìèíèé ¿ñ íýýëòèéí ¸ñëîëä çîðèóëñàí þì øèã õàðàãäàõ áèç. Õýí íýãýí õîöðîãäñîí åðòºíöèéí ìàÿã ãýæ áîäîõã¿é ãýæ íàéäàæ áàéíà. Áè âàãîí-ðåñòîðàíä îðîõîä äýðãýä¿¿ð Ýôôè Òðèíêåò õàðààë áóâòíàí àÿãà õàëóóí êîôå áàðèàä ºíãºð뺺. Õåéìèò÷ èíýýä àëäàâ. Ò¿¿íèé öàðàé õººæ óëàéæýý. Ïèò äýðãýä íü òàëõ áàðèàä è÷ñýí ÿíçòàé ñóóæ áàéëàà. - Àëèâ ñóóãààðàé! Ñóóãààðàé! ãýæ Õåéìèò÷ äàëëàâ. Íàìàéã äºíãºæ ñàíäàë äýýð ñóóìàãö óðä òîì òàâèóðòàé õîîë èðëýý. Ãàõàéí óòñàí ìàõ, ºíäºã, øàðñàí òºìñ, ìºñòýé äîìáîíä õèéñýí æèìñ, ìàíàé ãýð á¿ëèéã á¿òýí äîëîî õîíîã õîîëëîæ õ¿ðýõýýð ñàãñòàé òàëõ áàéëàà. Ãî¸ìñîã õèéöòýé øèëýí àÿãàí äàõü øàðãàë ø¿¿ñèéã áè ç¿ðæèéí ø¿¿ñ áàéõ ãýæ áîäîâ. Áè ç¿ðæèéã àìüäðàëäàà ãàíö óäàà ààâ øèíý æèëýýð áýëýã áîëãîí õóäàëäàí àâ÷ ºãºõºä èäýæ ¿çñýí áèëýý. Áàñ àÿãà êîôå. Ýýæ êîôå óóõ äóðòàé ÷ áèä ò¿¿íèéã áàéíãà õóäàëäàæ àâ÷ ÷àäàõã¿é òóë ñàéí ýñýõèéã íü ìýäñýíã¿é. Ǻâõºí ãàøóóí àìò õàëóó îðãèóëàâ. Ò¿¿í äýýð íýìýýä ìèíèé õýçýý ÷ õàðæ áàéãààã¿é õ¿ðýí ºíãèéí øèíãýíòýé àÿãà áàéëàà. - Ýíý áîë õàëóóí øîêîëàä. Èõ àìòòàé ãýæ Ïèò òàéëáàðëàâ. Áè ºòãºí õàëóóí øèíãýíèéã çàëãèëàõàä íóðóóãààð øîðãîîëæ ã¿éõ øèã áîëîâ. Ìàø àìòòàé áàéñàí òóë áè ñ¿¿ë÷èéí äóñëûã óóæ äóóñàõ õ¿ðòëýý á¿õ õîîëîî ìàðòëàà. Äàðàà íü ãýäñýíäýý ñóë çàé ¿ëäýýõã¿éã õè÷ýýí àì ä¿¿ðýí õîîë ÷èõýâ. Íýã óäàà ýýæ ìèíü íàìàéã õýçýý ÷ õîîë õàðæ áàéãààã¿é þì øèã èäýõ þì ãýæ õýëñýí. Òýãýõýä íü áè "Õýðâýý áè ò¿¿íèéã ãýðò àâ÷ðààã¿é áîë ÷" ãýæ õýëñýí. ¯¿ãýýðýý ò¿¿íèé àìûã õààñàí áèëýý. Ìèíèé ãýäýñ õàãàðàõ ãýæ ñàíàãäàõàä õîéøîî íàëààä óðàãø ÷èìýýã¿éõýí øèðòýâ. Ïèò ç¿ñýì òàëõ õàëóóí øîêîëàäàíä ä¿ðæ èäíý. Õåìèò÷ óðäàõ òàâèóðààñàà áàðàã þó ÷ àâàëã¿é óëààí ø¿¿ñòýé àÿãàíä íýìýðëýõýýð òóíãàëàã øèíãýíòýé ëîíõ àâëàà. Ñïèðòèéí ¿íýð õàíõëàâ. Áè óðüä íü Õåìèò÷òýé ÿðèëöàæ áàéãààã¿é ÷ çýýë äýýð àòãà ä¿¿ðýí ìºí㺠àðõèíû õóäàëäàã÷èä ºãºõèéã õàðñàí. Áèäíèéã Êàïèòîëä õ¿ðýõ ãýæ áàéõàä òýð þó ÷ õýëýýã¿é ë áàéâ.
Íàäàä Õåìèò÷èéã ¿çýí ÿäàõ ñýòãýë òºðºâ. Ìàíàé á¿ñèéí õ¿¿õä¿¿ä ÿëäàãã¿é íü ãàéõàëòàé õýðýã áèø þì. Ýíý áîë õîîë õ¿íñíèé äóòàãäëààñ ÷ áèø áýëòãýë äóòàãäñàí ÿâäàë þì. Çàðèì íü ¿¿íã¿éãýýð òýìöýõ õàíãàëòòàé õ¿÷òýé áàéäàã. Áèäýíä çºâëºã÷ øèã çºâëºã÷, èâýýí òýòãýã÷ áàéäã¿éä õýí áóðóóòàé þì áý. Áàÿ÷óóä áîëîìæòîé õ¿íèéã äóðòàé äýìæäýã ÷ õýíèé òîëãîéä Õåìèò÷òýé õýëýëöýý õèéõ ñàíàà òºðíº ãýæ? - Òà áèäýíä çºâºë㺺 ºãºõ ¿¿? ãýæ áè Õåéìèò÷ýýñ àñóóâ. - Îäîîõîí ºã÷èõüå. Àìüä ¿ëä ãýýä Õåìèò÷ çýðëýãýýð õºõºð뺺. Áè ÿìàð íýã ç¿éë îéëãîõîîñîî óðüä Ïèò ð¿¿ øèðòýýä í¿äýíä íü õýðöãèé î÷ òîäðîõûã õàðààä ãàéõàâ. - Ìàø èíýýäòýé áàéíà. Ãýõäýý áèäíèé õóâüä ëàâ òèéì áèø ãýýä òýð Õåéìèò÷èéí àÿãûã îãöîì öîõèõîä ãàçàð óíàæ õàãàðààä öóñàí óëààí øèíãýí àñãàðàâ. Õåéìèò÷ àãøèí çóóð Ïèòûí ýð¿¿ ð¿¿ äýëñýí ñàíäëààñ íü óíàãàâ. Òýð ìèíèé óðä òàëûí ëîíõòîé ðóó ñóíãàñàí ÷ áè ëîíõ ò¿¿íèé ãàðûí õîîðîíäîõ çàéä õóòãà øèäýõäýý çîëòîé ë õóðóóã íü îíî÷èõñîíã¿é. Áè õàðèó öîõèëò ºãºõèéã õ¿ëýýñýí ÷ Õåìèò÷ ñàíäëûíõàà ò¿øëýãèéã íàëààä áèäíèéã í¿äýý îíèéëãîí øèðòýâ. - ¯¿íèéã þó ãýæ îéëãîõ âý? Ýíý æèë ¿íýõýýð íàäàä õîñ äàé÷èí îíîãäñîí ãýæ ¿¿? Ïèò øàëàí äýýðýýñ ºíäèé㺺ä æèìñòýé âààðíû äîðîîñ ìºñ àâ÷ ýð¿¿í äýýðõ óëààí òîëáîí äýýðýý òàâèëàà. - ¯ã¿é ýý õºõºðñºí òîëáîî ¿ç¿¿ëñýí äýýð. ¯çýã÷èä ÷àìàéã òàëáàéä èðýõèéí òóëä ººð íýã îðîëöîã÷òîé ¿çýëöýæ ãýæ áîäíî. - Ýíý ÷èíü õóóëü áóñ ø¿¿ äýý. - Òýãñýí íü äýýð. Òýãâýë ÷è çºâõºí ¿¿íèé òºëºº ÷ áèø áàðèãäàõã¿éí òóëä çîäîëäñîí áîëíî ãýýä Õåéìèò÷ íàä ðóó ýðãýëýý. - Àëèâ õóòãàà𠺺ð þó õèéæ ÷àääàãàà ¿ç¿¿ëýý÷? Ìèíèé çýâñýã áîë íóì ñóì áàéëàà. Ãýñýí ÷ õóòãà áàñ õýðýãëýæ ÷àäíà. Çàðèìäàà ñóìàíä øàðõàäñàí àìüòàíä îéðòîõûí ºìíº õóòãà øèäýí äóóñãàñàí íü äýýð áàéäàã þì Áè Õåéìèò÷èéí àíõààðëûã òàòàõûã õ¿ñ÷ áàéñàí òóë ýíý àãøèíûã àøèãëàí ñýòãýãäýë òºð¿¿ëýõýýð øèéäýâ. Áè øèðýýí äýýðýýñ õóòãàà ñóãàëàí àâààä èðíýýñ íü áàðüæ ýñðýã òàëûí õàíà ðóó øèäýõýä õ¿ññýí÷ëýí õî¸ð õàâòàíãûí õîîðîíäîõ çàéä çîîãäîâ. - Òà õî¸ð èéøýý çîãñ! ãýæ Õåéìèò÷ òóøààãààä ºðººíèé äóíä õýñýã ð¿¿ äîõèâ. Áèä äóóëãàâàðòàé çîãñîõîä òýð áèäíèéã òîéðîí çàõ äýýð áàéãàà ìîðü øèã ÷è÷èëæ, áóë÷èí
øºðìºñ òýìòýð÷ ¿çýýä öàðàé ëóó õàðàâ. - Òèéì ÷ íàéäëàãàã¿é áèø þì áàéíà. Òýãýýä ÷ ¿ñíèé çàñàëò ÷èíü ñýòãýë òàòàì áîëãîæ. Ïèò áèä õî¸ð àñóóëòã¿é ¿¿íèéã îéëãîëîî. ¯õëèéí òîãëîîìä ãîî ¿çýìæ ÷óõàë áèø ÷ èâýýí òýòãýã÷èéã òàòàõûí òóëä ñàéõàí õàðàãäàõ ¸ñòîé áàéâ. - Çà ÿàõàâ õýëýëöýý õèéå. Õýðâýý ìèíèé óóõ þì óóõàä ñààä áîëîõã¿é ãýâýë õàíãàëòòàé ýð¿¿ë óõààíòàé áîëñîí ¿åäýý òà íàðò òóñëàÿ. Ãýõäýý ìèíèé õýëñíýýð õèéõ ¸ñòîé ø¿¿ ãýæ Õåéìèò÷ õýëýâ. Ýíý íü òèéì ÷ èõ ç¿éë áèø áàéñàí ÷ àðâàí õîðìûí ºìíº áàéñàíòàé õàðüöóóëàõàä òîì àëõàì áàéëàà. - Ǻâøººð÷ áàéíà ãýæ Ïèò õýëýâ. - Òýãýýä òóñëàà÷ äýý. Áèäíèéã òàëáàéä õàÿõ ¿åä ÿìàð íýãýí àðãààð... - Á¿ãäèéã øóóä áèø. Õî¸ð õîðìûí äàðàà áèä áóóäàëä õ¿ðíý. Òýäíèé þó õèéõèéã õ¿ñ÷ áàéãàà íü òà íàðò òààëàãäàõã¿é ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. Ãýñýí ÷ þó ÷ áàéëàà ãýñýí áèòãèé ýñýðã¿¿öýýðýé. - Ãýõäýý... - ßìàð ÷ ãýõäýý áàéõã¿é. Õýëñíýýð ìèíü õèé. Õåéìèò÷ øèðýýí äýýð áàéñàí ëîíõûã àâ÷ ÿâàâ. Õààëãà õààãäìàãö õàðàíõóé áîëëîî. Äîòîð á¿äýã ãýðýë óëàëçàí ãàäàà àõèí øºíº áîëñîí ìýò õàðàíõóéëíà. Áèä óóë í¿õýëñýí ãàðöàí äîîãóóð ÿâæ áàéãàà áîëîëòîé. Äîðíî ç¿ãýýñ Êàïèòîë ðóó õîíãèë íýâòëýí òóóëàõààñ ººð ÿìàð ÷ àðãà áàéõã¿é. Ýíý ãàçàðç¿éí äàâóó òàë á¿ñ¿¿ä äàéíä ÿëàãäàí ìèíèé îðîëöîã÷ áîëñîíû ãîë øàëòãààí. Áîñîã÷èä óóëàíä àâèðëàà ÷ ãýñýí Êàïèòîëèéí àãààðûí õ¿÷èíä õÿëáàðõàí îëç áîëíî. Ïèò Ìåëëàðê áèä õî¸ð ãàëò òýðýã õàðàíõóéã íýâòëýõ ¿åä ÷èìýýã¿éõýí áàéðàíäàà çîãñîæ áàéëàà. Õîíãèë òºãñãºëã¿é ìýò ñàíàãäàõàä õè÷íýýí òîíí õàä áèäíèéã òýíãýðýýñ òóñãààðëàæ áàéãàà áîë ãýæ áîäòîë ç¿ðõ áàçëàõ øèã áîëîâ. Áè äýýðýýñ õºìºðñºí ÷óëóóã ¿çýí ÿäàæ áàéâ. Ýíý íü óóðõàéä ìèíèé ýöýã çàíãàíä áàéãàà ìýò õààãäàí íàð ¿çýõ íàéäëàãàã¿é ¿¿ðä õàðàíõóéä îðøóóëàãäñàíûã ñàíóóëñàí þì. Ãàëò òýðýã ýöýñò íü óäààøèð÷ ýõëýõýä òàñàëãààíä ãýðýë ä¿¿ðýâ. Ïèò áèä õî¸ð òóøààë àâñàí þì øèã öîíõ ðóó óõàñõèéí îäîîã õ¿ðòýë çºâõºí çóðàãòààð õàðæ áàéñàí Êàïèòîëèéí ýçìøèëèéí ¿íäñýí õîò áîëîõ Ïàíåìûã õàðëàà. Çóðàãòààð ¿ç¿¿ëäýãýýñ õàìààã¿é ñ¿ð æàâõëàíòàé õàðàãäàíà. Íàðíû ãýðýëä áàéøèíãóóä ñîëîíãîðîí ãÿëàëçàæ, àãààðò öàìõàã ñ¿íäýðëýí, ºðãºí ãóäàìæèíä ãÿë öàë ìàøèíóóä õîëõèëäîæ, ýòãýýä ìàëãàé õà÷èðõàëòàé õóâöàñ ºìññºí õýçýý ÷ ºëñºæ áàéãààã¿é ºíãºëºã õ¿ì¿¿ñ. ªíã¿¿ä íü áîäèò áóñ ñàíàãäàí ã¿í
ÿãààí, õóðö íîãîîí, öàéâàð øàðãàë ºíãºòýé áèäíèé õýçýý ÷ õóäàëäàí àâàõûã ìºðººäºæ áàéãààã¿é ¿íýòýé äýëã¿¿ðèéí ¿çìýðèéí öîíõ í¿ä ºâäºì ýðýýëæèëíý. Îðîëöîã÷äûí ãàëò òýðýã õîòîä îðæ èðýõýä õ¿ì¿¿ñ òàíüñàí áîëîëòîé áèäíèé ç¿ã çààíà. Áè òýäíèéã õýðõýí óëàé ¿çñýí õýðýý øèã ¿õýë ¿çýõýýð áàÿðëàæ áàéãààã õàðààä äîòîð ìóóõàéðàí õîëäîâ. Ãýñýí ÷ Ïèò áàéðàíäàà ¿ëäýýä ãàðàà äàëëàí èíýýìñýãëýæ ãàëò òýðýã áóóäàëä õ¿ðýõ õ¿ðòýë îëíû í¿äíýýñ íóóãäñàíã¿é. Òýð ìèíèé õýðõýí øèðòýæ áàéãààã ìýäýðñýí áîëîëòîé ìºðºº õàâ÷ëàà. - Õýí ìýäýõ þì áý? Òýäíèé äóíäààñ èâýýí òýòãýã÷ îëäîõ ÷ þì áèë¿¿. Áè ò¿¿íèé òàëààð àëäàæ áàéñàí þì áîëîâ óó! Áè Ïèòèéí òàâöàí ðóó ãàðñàí ìº÷ººñ ýõëýí ýíý ¿å õ¿ðòýëõ á¿õ ¿éë õºäëºëèéã ñàíàëàà. ͺõºðñºã ãàð áàðèëò. Ýöýã íü æèãíýìýã ºã÷ Ïðèìä òóñëàíà ãýæ àìàëñàí... ìàãàäã¿é Ïèò ò¿¿íèéã ººðºº èëãýýñýí õýðýã þì áîëîâ óó? Áóóäàë äýýðõ íóëèìñ. ª÷èãäºðèéí Õåìèò÷ýä ñàíàà òàâüñàí ÷ ºíºº ºã뺺 ñàéí õ¿¿ áîëîõ îðîëäëîãî íü á¿òýëã¿éòñýí. Õàðèí îäîî ýíý öîíõîîð äàëëàñàí ìýíä÷èëãýýãýýðýý öóãëàñàí îëîíä òààëàãäàõûã õ¿ñ÷ áàéíà. Áè ò¿¿íèé òºëºâëºãººã áîñãîí òîìú¸îëîâ. Ïèò ººðèé㺺 ¿õýõèéã çºâøººðºõã¿é. Òýð õýäèéí àìüä ¿ëäýõèéí òºëºº òýìöýæ ýõýëæýý. Òèéìýýñ ÷ íàäàä òàëõ áýëýãëýñýí òàë÷õèíû ýåëäýã õ¿¿ Ïèò Ìåëëàðê á¿õ õ¿÷ýý ãàðãàí àëàõûã õè÷ýýõ áèç.
IV Øð-ð-ð-ð! Áè ø¿äýý çóóõàä Âåíèà ãýäýã òýíãèñèéí äàâàëãààíû ºíãèéí ¿ñòýé, õºìñãºí äýýðýý àëòàí øèâýýñòýé ýìýãòýé íààëòóóðààð õºëèéí ¿ñèéã õóó òàòàí àâñíàà, - ªðøººãººðýé ãýõäýý ÷è õýòýðõèé èõ ¿ñòýé þì! ãýæ Êàïèòîëûí òýíýã ¿ãèéí ºðãºëòººð õýëýâ. Òýä ÿàãààä èéì òýíýã ÷àñõèéñýí õîîëîéòîé áàéäàã þì áîë? Áàñ ÿàãààä ýð¿¿ íü ÿðèõäàà áàðàã íýýãäýõã¿é äàíäàà ºã¿¿ëáýðèéíõýý òºãñãºëèéã àñóóëòààð òºãñãºäºã þì áîë? ¯ãýý ¿åýð òàñëàí "Ñ" ¿ñãèéã èñãýðýõ ìýò äóóäàõ àæ… Âåíèà íàìàéã ºðºâäñºí ÿíçòàé í¿¿ðýý ¿ð÷èéëãýñíýý, - ×àìä ñàéí ìýäýý äóóëãàÿ. Ýíý ñ¿¿ë÷èéíõ íü. Áýëýí ¿¿? ãýâ. Áè ãàðààðàà øèðýýíèé èðìýã áàðèí ñóóãààä òîëãîé äîõèëîî. Çóëãà òàòñàí ºâäºëò ìèíèé ºâäºãíººñ ñ¿¿ë÷èéí ¿ñèéã ñóãà òàòàõ øèã áîëîâ. Áè äàõèí ñýðãýýãäýõ òºâä ãóðâàí öàãèéí òóðø ñóóõäàà äèçàéíåðòàéãàà óóëçààã¿é ë áàéâ. Òýð õàðâààñ Âåíèà áîëîí áóñàä ãèø¿¿äýýñ á¿ðäñýí áàã àñóóäëûã ìèíü øèéäýæ äóóñàõ õ¿ðòýë óóëçàõã¿é áîëîëòîé. Ýõëýýä ìèíèé áèåèéã øèð¿¿í ¿ð¿¿ëýýð ç¿ëãýí çºâõºí õèð òºäèéã¿é àðüñíû ìèíü ãóðâàí äàâõàðãûã àðèëãààä, õóìñûã æèãä õýëáýðò îðóóëàí çàñàæ, õàìãèéí ãîë íü áèåíèé ¿ñíýýñ ñàëãàõ àæèëä îðîâ. Õºë, ãàð, èõ áèå, ñóãà òýð ÷ áàéòóãàé õºìñºãíèé òàëûã õ¿ðòýë ìóëç òàòñàíû äàðàà áè øàðàõàä áýëýí çóìëàãäñàí òàõèà øèã áîëîâ. Á¿õ àðüñ ò¿ëýãäýæ áàéãàà þì øèã õàëóó îðãèí ºâäºæ òààã¿é áàéëàà. Ãýâ÷ áè Õåéìèò÷èéí õýëñýí ¿ãèéã áèåë¿¿ëæ ýñýðã¿¿öñýí íýã ÷ ¿ã õýëñýíã¿é. - ×è èõ ñàéí áàéëàà. Áèä ãîíãèíîäîã õ¿ì¿¿ñò äóðã¿é. Ò¿¿íèéã òîñîë! ãýæ Ôëàâèóñ íýðòýé óðóóëûí áóäàãòàéãàà çîõèöóóëàí öàéâàð ÿãààí ºíãèéí õ¿ðýì ºìññºí õ¿í õýëýâ. Âåíèà, Îêòàâèà õî¸ð ººð íýã öàéâàð íîãîîí ºíãèéí õóâöàñòàé ìàõëàã ýìýãòýéí õàìò íàäàä òîñ ò¿ðõýæ çîâæ ç¿äýðñýí àðüñûã ìèíü òàéâøèðóóëàâ. Äàðàà íü øèðýý ð¿¿ àâàà÷ààä ò¿ð ºìñãºæ áàéñàí íèìãýí íºìðºãºº òàéëëàà. Áè í¿öãýí çîãñîîä òýð ãóðàâ òîéðîí ýðãýëäýæ ÷èìõ¿¿ðýýð áèåíèé ¿ëäñýí ¿ñèéã ò¿¿æ àâæ áàéõàä õà÷èðõàëòàé ýíý ãóðàâ õ¿íýýñ èë¿¿ õºë òîéðîí òîíøèæ áàéãàà õà÷èðõàëòàé øóâóó øèã ñàíàãäñàí áîëîõîîð åð è÷ñýíã¿é. Ýöýñò íü òýä àëõàì óõðàí çîãñîîä õèéñýí àæëûí ä¿íãýý áàõäàí õàðàâ. - Ìàø ñàéí áàéíà! ×è îäîî ë áàðàã õ¿í øèã õàðàãäàæ áàéíà! ãýæ Ôëàâèóñ õýëýõýä òýä èíýýëäýâ. Áè íàéðñàã áóñ ñàíàãäàõã¿éí òóëä õ¿÷ýýð èíýýìñýãëýâ. - Áàÿðëàëàà. Ìàíàé àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä ñàéõàí õàðàãäàõ íü õîâîð òîõèîëääîã þì.
Ýíý íü òýäíèé ºðºâäºõ ñýòãýëèéã ìèíèé òàëä ýðã¿¿ëýâ. - Ìýäýýæ ø¿¿ äýý, õººðõèé àìüòàí ìèíü! ãýýä Îêòàâèà íàìàéã òýâýðëýý. - Ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é äýý. ×àìòàé Öèííà àæèëëàñàíû äàðàà á¿ð ÷ ¿çýñãýëýíòýé áîëíî! ãýæ Âåíèÿ óðàìøóóëàâ. - Ýðãýëçýõ ÿâäàëã¿é! Îäîî ÷èíèé á¿õ áîõèð ¿ñèéã ÷èíü õóóëñàí áîëîõîîð òèéì ÷ àéìøèãòàé áèø áîëñîí! ßâæ Öèííèã äóóäúÿ ãýæ Ôëàâèÿ áàÿðòàé õýëýâ. Òýäíèéã ºðººíººñ ãàðàõàä áè áýëòãýë áàãèéíõíàà ¿çýí ÿäëàà. Õýäèéãýýð òýä ä¿¿ð÷èõñýí òýíýã àìüòàä ÷ ãýëýý õà÷èðõàëòàé íü íàäàä ¿íýí ñýòãýëýýñýý òóñëàõûã õè÷ýýæ áàéñàí þì. Áè õ¿éòýí öàãààí õàíà áîëîí øàë ðóó õàðæ íºìðºãºº íºìðºõã¿é áàéæ àðàéõèéí òýâ÷ëýý. Òýãñýí ÷ ìèíèé äèçàéíåð Öèííà äîð íü õóó òàòàõ áèç. Áè îðîíä íü áýëòãýë áàãèéíõíû öîðûí ãàíö õ¿ðýýã¿é îðõèñîí ãàçàð áîëîõ ¿ñýý òýìòýð÷ ¿çýõýä ýýæèéí íÿìáàéëàí ñ¿ëæèæ ºãñºí ãýçýã áàðèãäàâ. Ýýæèéí. Áè ò¿¿íèé öýíõýð äààøèíç, ºñãèéòýé ãóòëûã âàãîíû øàëàí äýýð îðõèõäîî ãýð îðíîî ñàíàãäóóëàõ ÿìàð íýã ç¿éë àâàõ òàëààð áîäîîã¿é. Îäîî ë áè ¿¿íäýý õàðàìñàæ áàéëàà. Õààëãà íýýãäýí õàðâààñ Öèííà áîëîëòîé çàëóó õ¿í îðæ èðýâ. Ò¿¿íèé ãàäààä áàéäàë ìàø ýíãèéí áàéñàí òóë áè ººðèéí ýðõã¿é ãàéõøèðëàà. Çóðàãòààð ÿðèëöëàãà ºãºí ãàðäàã èõýíõè äèçàéíåðóóä ïëàñòèê ìýñ çàñëûí óë ìºð áîëñîí í¿¿ðòýé õà÷èí þìíóóä áàéäàã. Ãýñýí ÷ Öèííà áàéãàëààñ çàÿàñàí áîãèíîõîí òàéðñàí õ¿ðýí ¿ñòýé àæýý. ̺í ýíãèéí õàð öàìö ºìä ºìññºí áàéâ. Ãàäààä òºðõºí人 öîðûí ãàíö ººð÷èëñºí ç¿éë ãýâýë í¿äíèéõýý ýðãýí òîéðîíä àëòëàã òåíü ò¿ðõæýý. Èéìýýñ Êàïèòîë áîëîí òýäíèé äóð ãóòàì õýâ çàãâàðûã æèãøèæ áàéñàí áè ýíýõ¿¿ àëòëàã òîëáîíîîñ öóõóéõ íîãîîí í¿äèéã õàðààä ñýòãýë òàòàãäàõã¿é áàéæ ÷àäñàíã¿é. - Ñàéí óó, Êèòíèññ. Áè áîë Öèííà, ÷èíèé äèçàéíåð ãýæ òýð Êàïèòîëèéí ¿ë ìýäýã àÿëãààð òàéâàí õýëýâ. - Ñàéí óó ãýæ áè áîëãîîìæòîé äóóãàðëàà. - Àëèâ, þó õèéæ áîëîõûã õàðöãààÿ. Öèííà ìèíèé í¿öãýí áèåèéã òîéðîí ÿâæ øèíæèí ¿çýõýä áè öýýæýý àëãààðàà äàðàõûã õ¿ñëýý. - Õýí ÷èíèé ¿ñèéã ñàìíàà âý? - Ýýæ. - Ãàéõàëòàé. Æèíõýíý ñîíãîäîã çàãâàð. ×èíèé òºðõòýé ìàø ñàéõàí çîõèöîæ áàéíà. Ýýæ ÷èíü óõààëàã ãàðòàé þì.
Öèííà ìèíèé òºñººëæ áàéñàíòàé ñàíàë íèéëñýíã¿é. Áè ò¿¿íèé îðîíä íàìàéã àìòëàõàä áýëýí ç¿ñýì ìàõ øèã ¿çýæ áàéãàà çàëóóõàí ýðýýí ìÿðààí íýãíèéã õ¿ëýýæ áàéñàí áèëýý. - Òà ñàÿõàí èðñýí ¿¿? Áè òàíûã óðüä íü õàðæ áàéãààã¿é þì áàéíà. Îðîëöîã÷èäòîé àæèëëàäàã èõýíõè äèçàéíåðóóä îëîíä àëäàðòàé áàéõ òóë áè òýäíèé çàðèìûã õ¿¿õýä áàéõààñàà ìýäýõ áàéëàà. - Òèéìýý ýíý ìèíèé òîãëîîìä îðîëöîæ áàéãàà àíõíû æèë. - Èéì ó÷ðààñ ë òàíûã òýä àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä õóâààðèëñàí áàéõ íü. Øèíýýð èðýãñýä åðäèéíõººðºº áóñäûí àâàõûã õ¿ñäýãã¿é õýñýãò îíîãääîã þì. - Áè ººðºº ãóéñàí þì. Çà õàëàòàà íºìºðñºí õîéíî ÷èíü ÿðèàãàà ¿ðãýëæë¿¿ëüå. Áè õóâöàñëààä Öèííàã äàãàí íàìõàí øèðýýíèé àðä õî¸ð òîõèëîã áóéäàí ñàíäàë òàâüñàí ºðººíä îðëîî. ªðººíèé ãóðâàí õàíà õîîñîí àãààä äºðºâ äýõýýð íü õîòûí áàéäàë íýâò ¿çýãäýíý. ªã뺺íèé íàðëàã òýíãýðò ¿¿ë á¿ðõýí îéðîëöîîãîîð ¿ä äóíä áîëæ áàéëàà. Öèííà íàìàéã ñóóõûã óðèàä ýñðýã òàëä áàéð ýçëýâ. Òýð øèðýýí äýýð áàéñàí òîâ÷ëóóðûã äàðàõàä òàâöàí ãóëñàí íýýãäýæ ºã뺺íèé öàéòàé òàâèóð ãàð÷ èðýâ. Ç¿ñýì ç¿ðæýýð àìòàëñàí öºöãèéíèé ñ¿ìñòýé òàõèàíû äýãäýýõýé, õà÷èðò íü ñóâäàí öàãààí áóäàà, æèæèãõýí íîãîîí âàíäóé, ñîíãèíî, öýöýã õýëáýðòýé òàëõ, àìòòàíä íü áàëûí áÿëóó áàéëàà. Èéì õîîë ãýðòýý áýëòãýäýã áîë ñàéõàí õýðýã. Ãýâ÷ ¿íýíäýý òàõèàíû ìàõ õýòýðõèé ¿íýòýé áîëîõîîð çºâõºí çýðëýã öàöàãò õÿðóóë îëäîæ áîëíî. Õî¸ð öàöàãò õÿðóóë àâëààä íýãèéã íü ç¿ðæýýð ñîëèíî. ßìààíû ñ¿¿ã öºöãèéíèé îðîíä àøèãëàæ, âàíäóéã íîãîîíû òàëáàéãààñ àâ÷ áîëîõ áºãººä çýðëýã ñîíãèíûã îéãîîñ ò¿¿æ áîëíî. Õàðèí áóäààíû õóâüä ÿàõàà ìýäñýíã¿é áèäýíä òåññàðíû íîðìîíä àìòã¿é õ¿ðýí àãøààìàë ºãäºã þì. Öýöãýí õýëáýðòýé òàëõíû õóâüä òàëõ÷èí ðóó ÿâæ õî¸ð ãóðâàí õýðýì ºã÷ áîëîõ. Áÿëóóíû õóâüä õàìãèéí õýö¿¿ áàéñàí áîëîõîîð ÿàæ õèéõèéã íü òºñººëñºíã¿é... Øààðäëàãàòàé á¿õ ç¿éëèéã öóãëóóëàõûí òóëä íýã áóñ ºäðèéã ãàðçäàõ ÷ Êàïèòîëèéí õîîëíû ýíä õ¿ðýõã¿é ºðºâäºëòýé õýâýýð ¿ëäýõ áîëíî. Ǻâõºí øèðýýí äýýðõ òîâ÷ëóóð äàðàõàä õîîë ãàð÷ èðäýã ÿìàð ãýý÷èéí åðòºíö âý? Áè á¿ãäèéã òýãæ õèéäýã áàéñàí áîë õîîë õ¿íñ õàéõûí òóëä õàìàã öàãàà îéä ¿ðýõ áàéñàí ãýæ ¿¿? ßàãààä Êàïèòîëèéí ýäãýýð õ¿ì¿¿ñ ººðñäèé㺺 ãî¸æ ÷èìýãëýýä ¿õëèéí ¿ç¿¿ëáýð ¿çýí õºãæèëäºõèéí òóëä ýýëæèò îðîëöîã÷äûã èðýõèéã õ¿ëýýæ áàéäàã þì áý? Áè äýýøýý õàðàõàä Öèííàòàé õàðö òóëãàðëàà. - ×è áèäíèéã ¿çýí ÿäàæ áàéãàà áàéõ. Ýíý á¿õýí ¿íýõýýð ìèíèé öàðàéä áè÷ýýòýé áàéíà ãýæ ¿¿? Ýñâýë òýð áîäëûã ìèíü óíøñàí þì áîëîâ óó? Ìýäýýæ ò¿¿íèé çºâ áàéëàà. Ýíý á¿õ áóçàð áóëàé ç¿éëýýñ ìèíèé äîòîð ìóóõàéð÷
áàéâ. - Çà ÿàõàâ ýíý íýã èõ ÷óõàë áèø. Òýãýõýýð Êèòíèññ ÷èíèé íýýëòèéí ¸ñëîëä ºìñºõ õóâöàñíû òóõàé ÿðèëöúÿ. Ìèíèé íàéç äèçàéíåð Ïîðòèà ÷èíèé íóòàã íýãò Ïèòòýé àæèëëàæ áàéãàà. Áèä òà õî¸ðûã á¿ñèéí îíöëîãûã òóñãàñàí èæèë çàãâàðààð õóâöàñëàõààð øèéäñýí ãýæ Öèííà ¿ðãýëæë¿¿ëýâ. Óëàìæëàë ¸ñîîð îðîëöîã÷èä íýýëòèéí ¸ñëîë äýýð á¿ñèéíõýý ¿íäñýí õýâ çàãâàðûã èëòãýñýí õóâöàñ ºìñäºã þì. Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñýä õºäºº àæ àõóé áàéäàã áîë, äºðºâä¿ãýýð á¿ñýä çàãàñíûõ, õàðèí ãóðàâäóãààð á¿ñ ¿éëäâýðèéíõ ãýõ ìýò. Ìàíàé àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õóâüä í¿¿ðñíèé óóðõàé áàéäàã íü äèçàéíåðóóäàä çîâëîí áîëäîã áàéëàà. Øóóäàé øèã õýëõãýð óóðõàé÷èíû õóâöàñ òèéì ÷ ñàéõàí õàðàãäàõã¿é áºãººä ìàíàé îðîëöîã÷èä åðäèéíõººðºº àðâèëàí õýìíýñýí õóâöàñ äýýðýý ÷èéäýíòýé ìàëãàé ºìññºí áàéäàã. Íýã æèë îðîëöîã÷èä í¿öãýí áèåí äýýðýý í¿¿ðñíèé òîîñûã òºëººë¿¿ëýí õàð íóíòàã ò¿ðõñýí áàéñàí. ¯çýã÷äèéí òààëàëä íèéö¿¿ëýí ¿¿íýýñ ÷ àéìøèãòàé þì áîäîæ îëäîã áàéëàà. Áè ìóó ç¿éëä áýëòãýëýý. - Òýãýõýýð áè óóðõàé÷íûã äóóðàéõ óó? ãýæ àëü áîëîõ õàéõðàìæã¿é àñóóâ. - ßã ÷ òèéì áèø. Ïîðòèà áèä õî¸ð í¿¿ðñíèé óóðõàé÷èí õýòýðõèé ¿åý ºíãºðººñºí ç¿éë ãýæ áîäîæ áàéíà. Îäîî ¿¿íä õýí ÷ ãàéõàõàà áîëüñîí. Õàðèí áèäíèé äààëãàâàð áîë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îðîëöîã÷äûã ìàðòàãäàõààðã¿é áîëãîõ ÿâäàë. Òýãòýë íàìàéã í¿öãýí áàéëãàõ íü ãýñýí áîäîë òîëãîéä çóðñõèéâ. - Òèéìýýñ áèä í¿¿ðñíèé óóðõàé÷èí áèø í¿¿ðñýíä òºâëºðºõººð øèéäñýí þì. ¯ã¿é åð áàñ í¿öãýí áèåí äýýðýý õàð òîîñòîé áàéõ íü. - Áèä í¿¿ðñýýð þó õèéõ âý ãýæ ¿¿? Øàòààíà! ×àìàéã ãàëààñ àéäàãã¿é ãýæ íàéäúÿ, Êèòíèññ? ãýýä Öèííà ìèíèé í¿¿ðíèé õóâèðëûã õàðñíàà èíýýä àëäëàà. Õî¸ð öàãèéí äàðàà áè òîãëîîìûí á¿õèé ë ò¿¿õýíä õàìãèéí ãàéõàìøèãòàé ýñâýë õàìãèéí ¿õëèéí õóâöñûã íýýëòèéí ¸ñëîëä çîðèóëàí ºìñºâ. Áè øàãàéíààñàà õ¿ç¿¿ãýý õ¿ðòýë åðäèéí õàð íèéëýã ýäýýð õèéñýí õóâöàñ ºìñºí, ºâäºã õ¿ðñýí ãÿëàëçñàí ñàâõèí ãóòàë óãëàâ. Áàñ øàðãàë, øàð, óëààí ºíãèéí äýðâýõ òóóçàí íºìðºã ç¿¿æ òîëãîéíû ç¿¿ëòòýéãýý õîñëóóëàâ. Öèííà áèäíèéã ÿâàõààñ ºìíº ò¿¿íä ãàë ºãºõººð òºëºâëºæ áàéâ. - Ýíý áîë æèíõýíý ãàë áèø. Ïðîòèà áèä õî¸ð áàãà çýðýã íèéëýã ýäèéí ãàë íýìñýí. ßìàð ÷ àþóëã¿é ãýæ Öèííà ÿòãàâ. Ãýñýí ÷ ýíý íàìàéã èòã¿¿ëñýíã¿é áºãººä õîòûí òºâä õ¿ðýõèéí óðüä ä¿ðýëçýí øàòàõ áàéõ ãýñýí áîäîë ñàëæ ºãñºíã¿é. Ìèíèé öàðàéä áàãàõàí áóäàëò õèéí õýäýí õºíãºí çóðààñ òàòëàà. ¯ñèéã ìèíü àõèí ñàìíàñàí ÷ ãýçãèéã åðäèéí òºðõººð ¿ëäýýëýý.
- Áè òàíàé á¿ñèéíõýí ÷àìàéã òàíèàñàé ãýæ õ¿ñ÷ áàéíà. Ãàëò Êèòíèññ ãýæ Öèííà ìºðººäºíã¿é õýëýâ. "Òýð ç¿ãýýð ë ãàëçóó þì áàéíà. ¯¿íèéã ººð þó ãýæ õýëýõ áèëýý äýý" ãýæ áè áîäëîî. ªã뺺 Ïèòèéí óõààëàã òºëºâëºãººã òààâàðëàñíàà ¿ë õàðãàëçàí áè ò¿¿íèéã ìºí àäèë õ¿ðýìòýé èðýõýä áàÿðòàé áàéâ. Òýð ýöñèéí ýöýñò òàëõ÷èíû õ¿¿ áîëîõîîð ãàëûí òóõàé ìýäíý ø¿¿ äýý. Ò¿¿íèéã äèçàéíåð Ïîðòèà á¿ëýã òóñëàõûíõàà õàìò äàãàæ áàéñàí áºãººä á¿ãä õÿçãààðã¿é õººðºí áàÿðëàæýý. Öèííèãýýñ áóñàä íü. Òýð áàÿð õ¿ðãýëòýíä ÿäðàíãóé èíýýìñýãëýâ. Áèäíèéã öàõèëãààí øàò àâàðãà òîì æ¿÷ýý ìýò áàðèëãûí äîîä äàâõàðò õ¿ðãýëýý. Íýýëòèéí ¸ñëîë óäàõã¿é ýõëýíý. Îðîëöîã÷èä õîñîîðîî äºðâºí ìîðü õºëëºñºí òýðýã óíàõ áàéâ. Ìàíàé ìîðüä í¿¿ðñýí õàð ºíãºòýé áàéëàà. Òýäãýýð ñóðãóóëüòàé áîëîõîîð æîëîî÷èéí õýðýãã¿é õààøàà ÿâàõàà ñàéí ìýäýõ àæ. Öèííà, Ïîðòèà õî¸ð áèäýíä òýðãýí äýýð ÿàæ áîñîõûã çààæ ºãººä íºìðºãèéã ìèíü çàñàâ. Äàðàà íü õîëäîîä ººð õîîðîíäîî çºâëºëä뺺. - ×è þó ãýæ áîäîæ áéíà? Ãàëûí òóõàé? ãýæ áè Ïèòýä øèâíýâ. - Õýðâýý áè ÷èíèé íºìðºãèéã óðâàë ÷è ìèíèéõèéã ñàëãààðàé ãýæ òýð ø¿ä çóóí õýëýâ. - Òîõèðëîî ãýæ áè çºâøººðºâ. Ìàãàäã¿é áèä ãàë àâàëöàæ àìæààã¿é áàéõàä íºìðºãººñºº ñàëæ áîëîõ þì. Ãýñýí ÷ ñàéí ç¿éë áàãà áàéëàà. Áèäíèéã ò¿ëýãäñýí ýñýõèéã ¿ë õàðãàëçàí á¿ñýä õàÿõ ë áîëíî. - Áèä Õåéìèò÷èéí ¿ãèéã äàãàíà ãýæ àìëàñàí ÷ ¿¿íèéã õýëñýí ãýæ áîäîõã¿é áàéíà. - Èíãýõýä Õåéìèò÷ õààíà áàéíà? Òýð èéì òîõèîëäëîîñ áèäíèéã õàìãààëàõ ¸ñòîé áèç äýý? ãýæ Ïèò ñàíàëàà. - Õåéìèò÷ã¿éãýýð áàéñàí íü èë¿¿ àþóëã¿é. Òýð öóë ñïèðò õàíõàëñàí áîëîõîîð äîðõíîî ä¿ðýëçýíý ãýæ áè ýñýðã¿¿öëýý. Áèä èíýýëäýâ. Òèéìýý áèäíèéã òîãëîîìä ãàëò áàìáàð áîëãîõîîð øèéäñýí íü ãàéõàëòàé áèø! Íýýëòèéí õºãæèì ýõëýõýä ýíäýýñ Êàïèòîëûí îð÷èíä äýëáýðýõ ÷èìýý ñàéí ñîíñîãäîæ áàéëàà. Áèäíèé ºìíºõ í¿ñýð õààëãà íýýãäýí õî¸ð òàëààðàà õ¿ì¿¿ñ ýãíýí çîãññîí ãóäàìæ èë ãàðàâ. Á¿õ ÿâàëò õîðèí ìèíóòûã ýçëýõ áºãººä äóãóé òàëáàéä õ¿ðýõýä ìýíä÷èëãýýíèé ñ¿ëä äóóëàë ýãøèãëýæ òîãëîîì ýõýëòýë õîðèõ Áýëòãýëèéí òºâä õ¿ðãýñíýýð äóóñàõ þì. Öàñàí öàãààí ìîðü õºëëºñºí ýõíèé òýðãýíä íýãä¿ãýýð á¿ñèéíõýí ñóóæýý. Òýä ¿íýò ÷óëóó ãÿëàëçñàí ìºíãºëºã õóâöàñ ºìññºí íü ñ¿ð æàâõëàíòàé õàðàãäàæ áàéâ. Íýãä¿ãýýð á¿ñ Êàïèòîëèéíõîíä ãîî ñàéõíààð ãàéõóóëàõààð øèéäñýí áîëîëòîé. Òýäíèéã ãàðàõàä ¿çýã÷äèéí îðèëîõ ñîíñîãäîâ.
Õî¸ðäóãààð á¿ñ òýäíèé äàðàà áàéðëàë ýçëýâ. Õýäýí õîðìûí äàðàà áèäíèé ýýëæ èðýí õààëãà ðóó äºõºõºä òýíãýð ¿¿ëøèí á¿ðõýæ á¿ðèé áîëæýý. Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí îðîëöîã÷èä õºäëºâ ¿¿ ¿ã¿é þó Öèííà áèäýí ð¿¿ ãàëò áàìáàð áàðèí ã¿éæ èðñíýý, - Çà áîëëîî ãýýä ýñýðã¿¿öýæ àìæèõààñ ºìíº øàòààãààä õýëýâ. Áè àéäàñò àâòàí äàâõèéñýí ÷ õà÷èðõàëòàé íü õàëóóí áèø õºíãºõºí ãèæèã õ¿ðýõèéã ìýäýðëýý. Öèííà òýðýã ð¿¿ àâèðàí òîëãîéí ÷èìýãèéã àñààãààä ñàíàà àìðàí "àæèëëàæ áàéíà" ãýæ õýëýâ. Äàðàà íü ýð¿¿ã ìèíü 纺ëõºí ºðãºæ, - Òîëãîéãîî ºðãº! Èíýýìñýãëý. Òýä òà íàðûã õàéðëàõ áîëíî! ãýâ. Òýãñíýý òýðýãíýýñ ¿ñðýí áóóìàãö ÿìàð ÷ íýã ç¿éë ñàíàâ áîëîëòîé õàøãèðñàí ÷ õºãæìèéí ÷èìýýíä äàðàãäàâ. Òýð àõèàä ë ãàð çàíãàí õàøãèðàâ. - Òýð þó õ¿ññýí þì áîë? ãýýä áè Ïèò ð¿¿ ýðãýòýë ò¿¿íèé õóâöàñíààñ í¿ä ãÿëáàì ãàëûí äºë öàöðàâ. Áè áàñ òýãæ áàéãàà áàéõ äàà. - Òýð áèäíèéã ãàðààñàà áàðèëö ãýýä áàéõ øèã áàéíà ãýýä Ïèò áàðóóí ãàðààðàà ìèíèéõèéã áàðèâ. Öèííà óðàìøóóëàíãóé òîëãîé äîõèîä ýðõèé õóðóóãàà ºðãºâ. Ýíý áîë ìèíèé õîò ðóó ÿâàõûí ºìíº õàìãèéí ñ¿¿ë÷èéí õàðñàí ç¿éë áàéëàà. Áèäíèéã ãàðàõàä ¿çýã÷èä ò¿ãøèí äóó àëäñàíàà ãàéõàí áàõàäñàí áàÿð õººðèéí äàâàëãàà äýëáýðëýý. "Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ! Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ!" Á¿ãäèéí õàðö áèäíèé ç¿ã ÷èãëýæ ¿ëäñýí òýðýãí¿¿ä ìàðòàãäàâ. Áè àâàðãà òîì çóðàãòûí äýëãýöýí äýýð ãàð÷ èðýõèéã ìèíü ¿ç¿¿ëýõèéã õàðàâ. ¯äøèéí á¿ðýíõèéä öàðàé ãàëûí ãýðýëä òóÿàð÷, íºìðºãíººñ ãàëàí ìºð ¿ëäýýæ áóé ìýò î÷ öàöðàí áèä ãàéõàìøèãòàé ñàéõàí õàðàãäàæ áàéëàà. Öèííà áàãàõàí áóäàëò õèéñýí íü ñàéí õýðýã. Áèä á¿ðýí òàíèãäàõààð áîëæýý. "Òîëãîéãîî ºð㺺ä èíýýìñýãëý. Òýä òà íàðûã õàéðëàõ áîëíî!" ãýñýí Öèííàãûí ¿ã òîëãîéä ñîíñîãäîâ. Áè ýð¿¿ãýý ºð㺺ä í¿¿ðýíäýý ÿëãóóñàí èíýýìñýãëýë òîäðóóëæ ñóë ãàðàà äàëëàâ. Àøã¿é äýðãýä Ïèò õàä øèã áºõ çîãñîæ òýíöâýð àëäóóëàõã¿é áàéõàä òóñëàâ. Áè ààæìàà𠺺ðòºº èòãýëòýé áîëæ ¿çýã÷èäýä àãààðûí ¿íñýëò èëãýýâ. Êàïèòîëèéíõîí õººðñºí人 óõààí àëäàõ øàõàí áèäíèé ç¿ã öýöýã øèäýí íýðñèéã ìèíü äóóäàæ áàéëàà. ×èõ äºæðºì õºãæèì, õàøãèðàëò, àëãà òàøèëò ìèíèé öóñûã õººðãºæ áàÿð õººð ýçýìäýâ. Öèííàä íàäàä òîìîîõîí äàâóó òàë îëãîñîíä áàÿðëàëàà. Á¿ãä Êèòíèññèéã ñàíàæ áàéõ áîëíî! Ãàëò Êèòíèññ! Ìèíèé ºìíº àíõ óäààãàà íàéäëàãà ñ¿¿ìýëçýâ. Îäîî íýã ÷ ãýñýí èâýýí òýòãýã÷ îëäîíî ãýäýãò íàéäàæ áàéíà! Õàðèí ýíý íü áèäýíä õîîë õ¿íñ, çîõèñòîé çýð çýâñýã ãýýä öààø òýìöýõýä øààðäëàãàòàé áàãàã¿é òóñëàìæ ºãºõ áàéëàà.
Õýí íýãýí íàä ðóó ãàë óëààí ñàðíàé øèäýâ. Áè ò¿¿íèéã áàðüæ àâààä ¿íñýæ ºãñºí õ¿íèé ç¿ã áóöààí øèäýõýä çóóãààä ãàð ò¿¿íèéã áàðèõààð äýýø ºðãºãäºâ. "Êèòíèññ! Êèòíèññ!" ãýæ ýðãýí òîéðîí öóóðàéòàí á¿ãä ìèíèé ¿íñýëòèéã õ¿ëýýæ áàéëàà. Áèäíèéã äóãóé òàëáàéä õ¿ðýõ ¿åä Ïèòýýñ ÷àíãà áàðüñàí ãàð õºøèæ ìýäýý àëäæýý. Áè ãàðàà ñóëëàí òàòàæ àâàõûã õè÷ýýñýí ÷ Ïèò òàâüñàíã¿é. - Õýðýãã¿é áèòãèé àâ. Ãóéæ áàéíà. Òýãýõã¿é áîë áè óíàõ íü áàéíà ãýýä ò¿¿íèé öýíõýð í¿äýíä ãàëûí î÷ ãÿëñõèéâ. - Ñàéí áàéíà ãýýä áè áàðüñàí õýâýýð ¿ëäñýí ÷ Öèííà áèäíèéã ÿàãààä õîëáîñîí ÿâäàëä ãàéõëàà. Áèäíèéã á¿ñýä õàÿìàãö ¿õëèéí äàéñàí áîëíî ø¿¿ äýý. Àðâàí õî¸ð òýðýã òàëáàéã ãîãöîîðîí ýðãýëäýâ. Çýðãýëäýýõ áàéøèíãèéí öîíõîîð Êàïèòîëèéí äýýä çèíäààíû ¿çýã÷èä ä¿¿ðýí áàéâ. Òýðýãíèé ìîðüä áèäíèéã åðºíõèéëºã÷èéí òàãòíû äîð àâàà÷èõàä õºãæèì çîãñëîî. Åðºíõèéëºã÷ áîëîõ òóðàíõàé æèæèãõýí áèå, öàãààí ¿ñòýé ýðýãòýé òàãòíààñ áèäýíä àëáàí ¸ñíû ìýíä÷èëãýý èëãýýâ. Óëàìæëàë ¸ñîîð çóðàãòûí äóðàíãóóä îðîëöîã÷äûí öàðàéã ¿ç¿¿ëæ áàéâ. Á¿õèé ë ¸ñëîë äýýð èíãýäýã áàéñàí þì. Áè äýëãýöýí äýýð õýíä õ¿íäýòãýë îíîãäîæ áàéãààã õàðëàà. Á¿ðýíõèéä áèäíèé ãÿëàëçàõ íü óëàì õ¿÷òýé áîëæ á¿ãäèéí õàðöûã áóëààæ áàéâ. ¯íäýñíèé ñ¿ëä äóóëàë ýãøèëýõýä äóðàíãóóä áóñàä õîñóóäûã ò¿ðãýõýí ã¿éëãýýä àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí òýðãèéã í¿ä ñàëãàëã¿é äàãàëäàõàä æàãñààëààðàà ýöñèéí óäàà òîéðîã õèéí áýëòãýëèéí òºâèéí õààëãààð îðëîî. Õààëãà õààãäàâ óó ¿ã¿é þó áèäíèéã áýëòãýë áàãèéíõíû ÷èìýý øóóãèàí õ¿ðýýëæ áàÿð õ¿ðãýëò öóóðàéòàâ. Áóñäààñàà òîäîðñîí ÿâäàëä îðîëöîã÷èä áèäíèé ç¿ã òààã¿é õÿëàéæ õàðàãäàíà. Öèííà, Ïîðòèà õî¸ð áèäíèéã òýðýãíýýñ áóóëãàõàä òóñëààä áîëãîîìæòîéãîîð àñàæ áóé òîëãîéí ç¿¿ëòèéã ñàëãàæ àâëàà. Ïîðòèà ãàëûã óíòðààõûí òóëä ñàâòàé ç¿éëýýð ø¿ðøèâ. Áè Ïèòèéí ãàðûã áàðüæ áàéãààãàà àíçààðààä àðàéõèéí ñóãàëàí àâ÷ õî¸óë ãàðòàà ìýäýý îðóóëàõûí òóëä õºäºëãºâ. - Íàìàéã òàâèàã¿éä ÷èíü áàÿðëàëàà. Õàðèóã¿é óíàõ øàõñàí ø¿¿ ãýæ Ïèò õýëýâ. - ¯íýí ¿¿? Õýí ÷ àæèãëààã¿é áàéõ. - Òýäíèéã ÷àìààñ ººð þó ÷ àæèãëààã¿é ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. ×èíèé í¿¿ðíýýñ ãàë áàäàð÷ áàéãàà þì øèã áàéñàí ãýýä òýð è÷èíã¿éðýí èíýýìñýãëýõýä áè ò¿¿íýýñ äóëààí ìýäýðëýý. "Òýíýã áàéõ õýðýãã¿é. Òýð çºâõºí ÷àìàéã ÿàæ äóóñãàõàà áîäîæ áàéãàà. ×è èíãýñíýýðýý õÿëáàðõàí ººø áàéõ áîëíî. Òýð ÷àìä òààëàãäàõ òóñìàà èë¿¿ àþóëòàé" ãýæ áè ººðºº õýëýâ.
Ãýñýí ÷ ÿàãààä ò¿¿íòýé òîãëîæ áîëîõã¿é ãýæ? Áè ºëìèé äýýðýý ºíäèéí õàöàð äýýð íü ¿íñëýý. ßã õºõºðñºí òîëáîí äýýð íü.
V Ñóðãàëòûí òºâ õýìýýõ ºíäºð öàìõàã îðîëöîã÷ íàðûã áýëòãýõ çîðèóëòòàé àæ. Áèä òîãëîîì ýõëýõ õ¿ðòýë ýíä àìüäðàõ áºãººä á¿ñ áîëãîíä çîðèóëàí á¿òýí äàâõàð îëãîñîí òóë öàõèëãààí øàòàíä îðîîä ººðèéí äóãààðòàé òîâ÷ûã äàðàõàä áîëíî. Ñàíàõàä òóí àìàðõàí. Áè àðâàí õî¸ð äóãààð á¿ñèéí ø¿¿õèéí áàéøèíä åð人 õî¸ð óäàà öàõèëãààí øàòààð ÿâæ ¿çñýí áàéñàí þì. Ýõíèéõ íü ýöãèéíõýý ¿õýëä çîðèóëàí îëãîñîí ìåäàëü àâàõ áîëîí óðãàöûí îðîé ãýð á¿ëèéíõýíòýéãýý ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýõ ¿åäýý. Ãýõäýý òýð öàõèëãààí øàòíû ºìõèé õàðàíõóé ºðººíä ìóóäñàí ñ¿¿ õàíõàëæ áàéñàí. Õàðèí ýíäõèéí öàõèëãààí øàòíû õàíà øèëýýð õèéãäñýí áîëîõîîð äýýøëýõ òóòàì íýã äàâõàðò áàéãàà õ¿ì¿¿ñ øîðãîîëæ øèã æèæèãõýí õàðàãäàíà. Ñàéõàí õýðýã. Áè õºõ¿¿íýýð Ýôôè Òðèíêåòýýñ àõèí ÿâæ áîëîõûã àñóóõ ãýñíýý õýòýðõèé õ¿¿õäèéí ñîíñîãäîõ áàéõ ãýæ àéëàà. Ýôôèãèéí ¿¿ðýã áîë áèäíèéã Êàïèòîëä õ¿ðãýýä çîãñîõã¿é Õåéìèò÷ òýð õî¸ð á¿ñýä õ¿ðýõ õ¿ðòýë õÿíàõ ¸ñòîé áàéâ. Ãýñýí ÷ ãàëò òýðãýíä òóñëàõààð àìàëñíààñ õîéø Õåéìèò÷ áàðàà ñóðàãã¿é àëãà áîëæýý. Àÿã¿é áîë õºë äýýðýý òîãòîæ ÷àäàõã¿é áàéãàà áèç. Õàðèí Ýôôè Òðèíåêò ýñðýãýýðýý äàëàâ÷òàé þì øèã íèñýæ áàéëàà. Àíõ óäààãàà ò¿¿íèé äàãàëäñàí îðîëöîã÷èä íýýëòèéí ¸ñëîëä øóóãèàí òàðüñàí ó÷èð áèäíèé õýð õàðàãäàæ áàéñàí áîëîí áèåý õýðõýí àâ÷ ÿâæ áàéñàí òóõàé õººðºí ÿðèâ. Ýôôèãèéí ÿðüñíààð áîë Êàïèòîëèéí õ¿í á¿ð ºäºðæèí㺺 áèäíèé òóõàé ÿðüæ èâýýí òýòãýã÷ áîëîõîîð ºðñºëäºæ áàéãàà þì áàéõ. - Õýäèéãýýð Õåéìèò÷ òà íàðûã ÿàõààð òºëºâëºæ áàéãàà òóõàéãàà ÿðèàã¿é ÷ ãýëýý áè ÷àäàõààðàà õè÷ýýæ áàéíà ãýýä òýð í¿äýý îíèéëãîñíîî, - Êèòíèññ õýðõýí ººðèé㺺 ä¿¿ãèéíõýý ºìíººñ çîëèîñëîæ á¿ñèéíõýý á¿ä¿¿ëýã áàéäëûã àìæèëòòàéãààð ýâäñýí òóõàé ÿðüñàí ãýâ. Á¿ä¿¿ëýã ãýíý ýý? Ýíý ýìýãòýé õîðîí å㺺ä뺺𺺠þó ãýæ õýëýõ ãýñýí þì áîë. Ýâäñýí ãýäýã ÷èíü þó ãýñýí ¿ã âý? ªºðèé㺺 øèðýýíä àâ÷ ÿâàõ ñî¸ë óó? - Íàäàä óðüäààñ òîãòñîí ç¿éëèéã ýâäýõ øààðäëàãà ãàðñàí. Òà íàð ÷èíü í¿¿ðñíèé á¿ñèéíõ ø¿¿ äýý. Áè òýäýíä ìàø óõààëãààð "Õýðâýý òà íàð í¿¿ðñýíä õàíãàëòòàé äàðàëò ¿ç¿¿ëýõ þì áîë ñóâä ÷ áîëãîí õóâèðãàæ ãýæ õýëñýí!" ãýýä Ýôôè áàÿñàí èíýýìñýãëýõýä áèäýíä ò¿¿íèé óõààëàã ¿ãèéã ìàãòàõààñ îíäîî çàì ¿ëäñýíã¿é. Í¿¿ðñ õýçýý ÷ ñóâä áîëæ õóâèðàõã¿é. Ñóâä õÿñààí äîòðîîñ óðãàäàã. Ìàãàäã¿é àëìàç áàéæ áîëîõ þì. Ãýñýí ÷ ýíý áàñ õóäàë. Áè íýãä¿ãýýð á¿ñèéíõýíä áàë ÷óëóóã àëìàç áîëãîí õóâèðãàäàã ìàøèí áèé ãýæ ñîíññîí. Õàðèí áèäýíä áàë ÷óëóó áàéõã¿é. Òýäíèéã óñòãàõ õ¿ðòýë ýíý àðâàí ãóðàâäóãààð á¿ñèéíõíèé àæèë áàéñàí áèëýý. Ñîíèðõîëòîé íü ò¿¿íèé áèäíèéã ìàãòñàí õ¿ì¿¿ñ áàñ òýãæ áîäñîí áîëîâ óó? Ýñâýë òýäýíä ÿìàð ÷ ÿëãààã¿é áîëîâ óó? - Õàðàìñàëòàé íü áè òà íàðûí èâýýí òýòãýã÷èéí ãýðýýíä ãàðûí ¿ñýã çóðæ ÷àäàõã¿é. Ǻâõºí
Õåéìèò÷ ¿¿íèéã ÷àäíà ãýæ òýð ãóíèãòàé õýëñíýý, - Ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é äýý! Áè ò¿¿íèéã øààðäëàãàòàé áîë øèðýý ð¿¿ áóó òóëãàæ áàéãààä àâàà÷èíà ãýâ. Õýäèéãýýð òýð ãÿëàëçñàí óõààíòàé áèø ÷ ãýëýý áè Ýôôè Òðèíåêòèéí øèéäýìãèé áàéäëûã ãàéõàí áèøèðëýý. Ìèíèé îðñîí ºðºº á¿õèé ë ãýðýýñ ìèíü òîì áàéâ. Ãàëò òýðãýíä áàéñàíòàé àäèë òàíñàã áºãººä îëîí òîîíû àâòîìàò õýðýãñë¿¿äèéã àæèëëóóëàõûí òóëä áè àðàé ÿäàí ó÷ðûã íü îëæ áàéëàà. Ǻâõºí ø¿ðø¿¿ðèéí ñàìáàð ë ãýõýä óñíû õàëóóí õ¿éòýí, äàðàëò, ñàâàí, øèíãýí ñàâàí, ¿íýð, àíõèëóóí ¿íýðòýé òîñ áîëîí èëëýãíèé óãààã÷ ñîíãîõ ãýýä çóóãààä ÿíçûí ñîíãîëòòîé áàéñàí þì. Øàëíû äýâñãýð äýýð ãèøãýâ ¿¿ ¿ã¿é þó õàëààãóóð àæèëëàí á¿õ áèå õàòààëàà. Øèðýëäñýí ¿ñòýéãýý çóóðàëäàõûí îðîõîä òîëãîéãîî õàéðöàãò øóðãóóëàõàä äîð íü õàòààæ çàíãèëààã íü ãàðãàí ñàìíàñàí íü ìºð äàãàí ãÿëàëçñàí õºøèã øèã àñãàðëàà. Õóâöàñíû ø¿¿ãýýíä íàäàä çîðèóëñàí õóâöàñ áàéâ. Öîíõ òóøààëààð íýýæ õààãäàí õîòûí ¿çýìæèéã ¿ç¿¿ëíý. Àâàðãà òîì öýñíýýñ ñîíãîí óòàñíû õàðèëöóóðò øèâíýõ òºäèéä óóð ñàâññàí õàëóóí õîîë èðíý. Áè ºðººí äóíäóóð õîëõèí ãàëóóíû ýëãýí õà÷èðòàé òàëõ èäýæ áàéòàë õààëãà öîõèí Ýôôè îðîéí õîîëîíä äóóäëàà. Ñàéí áàéíà. Áè ÿã ºëñºæ áàéñàí þì. Íàìàéã ãóàíçàíä îðîõîä ¿åä Ïèò, Öèííà, Ïîðòèà íàð òàãòàí äýýð çîãñîîä õîòûí ãàäíà ¿çýìæèéã õàðæ áàéâ. Áè ÿëàíãóÿà Õåéìèò÷èéã èðýõèéã ñîíññîíû äàðàà äèçàéíåðóóäûã õàðñàíäàà áàÿðòàé áàéëàà. Õýðâýý õîîëíû øèðýýíä çºâõºí Ýôôè, Õåéìèò÷ õî¸ð áàéâàë ñ¿éðýë ãýñýí ¿ã. Ãýñýí ÷ îäîî õîîë ÷óõàë áèø ãîë íü áèäíèé èðýýä¿éí òºëºâëºãººã ÿðèëöàõ áàéñàí áºãººä Öèííà, Ïîðòèà õî¸ð õýäèéí ÷àäâàðëàã ìàñòåðóóä ãýäãýý ¿ç¿¿ëñýí áèëýý. Öàãààí öàìöòàé ¿éë÷ëýã÷ çàëóó øèëýí õóíäàãàòàé äàðñ ÷èìýýã¿éõýí àâ÷ðàâ. Áè òàòãàëçàõûã õ¿ññýí ÷ ãýíýòõýí ¿çýýä àëäâàë ÿàñàí þì ãýæ áîäëîî. Áè óðüä íü çºâõºí ýýæèéí äàðñûã óóãààä õàíèàëãàõûã õàðæ áàéñàí áèëýý. Áàëãàõàä èñãýëýí àìòòàé ãàøóóí áàéñàí òóë õàëáàãà áàë íýìñýí áîë ìóóã¿é áîëîõñîí ãýæ áîäëîî. Õåéìèò÷ õîîë òàðààæ ýõëýõ ¿åýð èðýâ. Òýð öýâýðõýí ñàéõàí õóâöàñëàñíûã áîäâîë ò¿¿íòýé áàñ äèçàéíåðóóä àæèëëàñàí áîëîëòîé. Áàñ óðüä ºìíº õàðæ áàéãààã¿é ýð¿¿ë áàéâ. Òýðáýýð ñàíàë áîëãîñîí äàðñíààñ áàëãààä øºëºº óóæ ýõëýâ. Áè ºìíº íü ò¿¿íèéã çºâõºí óóõûã õàðñíààñ áèø èäýõèéã õàðæ áàéñàíã¿é. Ìàãàäã¿é òýð ¿íýõýýð áèäýíä ºãñºí àìëàëòàà áèåë¿¿ëýõ ãýæ áàéãàà þì áîëîâ óó? Öèííà, Ïîðòèà õî¸ð Õýéìèò÷, Ýôôè õî¸ðûí äýðãýä áèåý õàìààã¿é ñî¸ëòîé àâ÷ ÿâæ áàéâ. Ãýñýí ÷ õîîðîíäîî ýåëäýã õàðüöàõ àãààä òýä äèçàéíåðóóäûí ãàðãàñàí àìæèëòàíä áàÿð õ¿ðãýâ. Òýäíèéã ÿðèëöàæ áàéõ çóóð áè õîîëîíä òºâëºð뺺. ̺ºãòýé øºë, æèæèãõýí óëààí ëîîëü á¿õèé èñãýëýí íîãîî, ¿õðèéí øàðñàí ìàõ, íîãîîí ñ¿ìñòýé ãîéìîí, àìàíä îðìîãö õàéëäàã áÿñëàã áàéëàà. ¯éë÷ëýã÷ íàð öàãààí õóâöàñòàé çàëóó õ¿ì¿¿ñ áàéñàí áºãººä øèðýýíä
÷èìýýã¿éõýí ¿éë÷ëýí õóíäàãà ä¿¿ðãýæ, òàâàãòàé õîîë ñîëüæ áàéâ. Àÿãàíû òàë õîîñîðñîí õîéíî òîëãîé ¿ë ìýäýã ýðãýëýý. Ýíý íü íàäàä òààëàãäààã¿é ó÷èð óäàõã¿é ç¿ãýýð áîëíî ãýæ íàéäàâ. Õåéìèò÷ ÿàæ ºäºðæèí㺺 èéì ç¿éë óóãààä ÿâæ ÷àääàã áàéíà? Áè ÿðèà õóâöàñíû òóõàé øèëæèõ ¿åä îðîëöîõûã õ¿ññýí ÷ ¿éë÷ëýã÷ îõèí øèðýýíä ãàéõàëòàé ñàéõàí áÿëóó àâ÷èðëàà. Áÿëóó àãøèí çóóð ä¿ðýëçýõýä äºë õ¿ðýýã íü äîëîîí ã¿éâ. Áè õîðìûí òºäèéä òýýíýãýëçñýíýý, - Þóãààð øàòààæ áàéãàà þì? Ñïèðò ¿¿? ãýýä îõèí ðóó õàðàí, - Ýíý ìèíèé ñ¿¿ëä... ªº, áè ÷àìàéã ìýäýõ þì áàéíà! ãýâ. Áè ò¿¿íèéã íýð áîëîí õààíà õàðñíàà ñàíàñàíã¿é ÷ ãàðöààã¿é õàðñàí áàéëàà. Óëààí õ¿ðýí ºíãèéí ¿ñ, òîäõîí í¿¿ðíèé õýëáýð, øààçàí øèã öàãààí àðüñ. Ãýñýí ÷ ¿ã õýëæ àìæèõààñ óðüä ìèíèé äîòîð àéäàñ ãýìøèëä àâòàí àãøèõ øèã áîëîâ. Ò¿¿íòýé õîëáîîòîé ñàéíã¿é äóðñàìæ áàéñàí ÷ ñàíàæ ÷àäñàíã¿é. Ìèíèé ýâã¿éöýí òýâäñýí òºðõèéã õàðààä îõèíû öàðàéä àéäàñ õóðàëäàâ. Òýð ¿ã¿éñãýí òîëãîé ñýãñðýýä øèðýýíýýñ ÿàðàí õîëäëîî. Áè øèðýý ð¿¿ ýðãýõýä íàñàíä õ¿ðýãñýä í¿äýý òîìðóóëàí õàðæ áàéëàà. - Êèòíèññ ýíý ÷èíü èíýýäòýé áèø áàéíà ø¿¿. ×è àâîêñóóäûã õààíààñ ìýääýã þì áý? Õààíààñ ÷èíèé òîëãîéä îðîâ? ãýæ Ýôôè çàíäàðëàà. - Àâîêñ ãýíýý? õýìýýí áè ä¿éíãýòýí àñóóëàà. - Ãýìò õýðýãòýí. Òýäíèé õýëèéã øèéòãýë áîëãîí îãòîëñîí áàéäàã. ßìàð íýã òºðëèéí óðâàëò áàéõ. ×è ò¿¿íèéã òàíèõ áîëîìæã¿é ãýæ Õåéìèò÷ òàéëáàðëàâ. - Õýðâýý ìýäýæ áàéñàí ÷ òóøààë ºãºõººñ áóñäààð õàðèëöàõ õîðèîòîé. Ìýäýýæ ÷è ò¿¿íèéã ìýäýõã¿é ãýæ Ýôôè íýìýðëýâ. Ãýñýí ÷ áè ò¿¿íèéã ìýäíý. Õåéìèò÷èéã óðâàã÷ ãýæ õýëìýãö áè õààíà õàðñíàà ñàíàâ. Ãýñýí ÷ ýíý ìèíèé óðüä ºìíº ÿðüæ áàéãààã¿é òààã¿é ç¿éë áàéëàà. - Òèéìýý áè ìàãàäã¿é òààâàðëàñàí áîëîëòîé. Ç¿ãýýð ë... ãýæ áè ÿàõàà ìýäýõã¿é ýýðýâ. Ïèò õóðóóãàà èí÷äýýä, - Äåëëè Êàðòðàéò. Ò¿¿íòýé òºñòýé! Áè ÷ ãýñýí òàíèë õàðàãäàæ áàéíà ãýæ áîäñîí. ßã ë ò¿¿íèé õóóëáàð íü þì ãýâ. Äåëëè Êàðòðàéò áîë öîíõèãîð öàðàé, øàðãàëäóó ¿ñòýé ìàíàé ¿éë÷ëýã÷ýýñ èë¿¿ ýìãýí õóìñ,
ýðâýýõýéòýé òºñòýé õàðàãäàõààð áîëõè îõèí áèëýý. Ãýñýí ÷ åðòºíöèéí õàìãèéí íºõºðñºã îõèí áîëîõîîð ñóðãóóëü äýýð õ¿í á¿ðòýé èíýýìñýãëýí ìýíäýëäýã áàéëàà. Íàäòàé õ¿ðòýë. Õàðèí óëààí õ¿ðýí ¿ñòýé îõèí èíýýìñýãëýæ áàéõûã áè õýçýý ÷ õàðààã¿é… Òýãñýí ÷ Ïèòèéí ñàíàë áîëãîñîíä áàÿðëàí, - Òèéìýý, ¿íýí. Áè ò¿¿íòýé àíäóóð÷èõàæ. Ìàãàäã¿é ¿ñíýýñ íü áîëñîí áàéõ ãýâ. - Í¿ä íü ÷ ãýñýí àäèë ãýæ Ïèò äýìæèõýä øèðýýíèé óóð àìüñãàë 纺ëºð뺺. - ªº, ñàéí áàéíà. Á¿ãäèéí ó÷èð îëäëîî ãýýä Öèííà, - Òèéìýý ýíý ñïèðò áîëîõîîð øàòàæ áàéãàà þì. Áè ÷èíèé ãàëò ¿ç¿¿ëáýðò çîðèóëàí îíöãîéëîí çàõèàëñàí ãýâ. Îðîéí õîîëîî äóóñààä áèä çî÷íû ºðºº ë¿¿ãýý ÿâæ íýýëòèéí ¸ñëîëûã äàâòàõûã ¿çëýý. Õýäýí õîñ ìóóã¿é õàðàãäàæ áàéñàí ÷ áèäýíòýé ýí çýðýãöýõýýðã¿é áàéâ. Áèä õààëãààð ãàð÷ èðýõýý õàðààä ººðñ人 õ¿ðòýë äóó àëäëàà. - Ãàðíààñ áàðèõ õýíèé ñàíàà áàéñàí áý? ãýæ Õåéìèò÷ ñîíèðõîâ. - Öèííà ãýæ Ïîðòèà õýëýâ. - Ñàéí áîäîæ. Æààõàí ýñýðã¿¿öñýí ºí㺠àÿñòàé þì. Ýñýðã¿¿öñýí ãýíý ýý? Áè õýñýã çóóð ýíý òóõàé áîäëîãøèðñíîî áóñàä îðîëöîã÷èä íýã íýãýíäýý õ¿ðýõ íü áàéòóãàé äýðãýäýý îãò áàéõã¿é þì øèã çîãñîæ áàéñíûã ñàíààä Õåéìèò÷ þó õýëýõ ãýñíèéã îéëãîëîî. Áèäíèé ãàðàà íýãòãýñýí íºõºðëºë àñàæ áóé õóâöàñíààñ äóòóóã¿é îíöãîé õàðàãäóóëæýý. - Ìàðãààø ºã뺺 ýõíèé áýëòãýë ø¿¿. ªã뺺íèé öàéíû ¿åýð óóëçàæ öààø þó õèéõ ¸ñòîéã ÷èíü õýëüå ãýýä Õåéìèò÷ Ïèò áèä õî¸ðò õàíäàí, - Îäîî íàñàíä õ¿ðýã÷äèéã ÿðüæ áàéõ ¿åä æààõàí óíòàæ àìàð ãýâ. Áèä õîíãèëîîð ºðºº ë¿¿ãýý ÿâëàà. Íàìàéã õààëãàíä õ¿ðýõ ¿åä Ïèò àíõààðëûã ìèíü òàòàí ñàòààðóóëàâ. - Òýãýõýýð Äåëëè Êàðòðàéò èõýð áîëñîí þì áèç äýý? Òýð òàéëáàð õ¿ëýýæ áàéñàí òóë áè áàðàã ë ºãºõ øàõëàà. Áèä õî¸óë ò¿¿íèé íàìàéã àâàðñíûã îéëãîæ áàéâ. Èíãýýä àõèí ºð. Õýðâýý áè ò¿¿íä îõèíû òóõàé ¿íýíèéã õýëâýë íèìãýðýõ áàéõ. Íàäàä ýíý õîð ó÷ðóóëàõ áîëîâ óó? Áè åð人 ãýð÷ ø¿¿ äýý. Õýðâýý áîäîîä ¿çâýë áè ººðºº ÷ îõèíû òóõàé ÿðèëöàõûã õ¿ñ÷ áàéëàà. Õýí íýã íàìàéã îéëãîõ õ¿íòýé. ¯¿íä á¿õíýýñ èë¿¿ Ãåéë òîõèðîõ áàéñàí ÷ ò¿¿íèé áàðààã àõèí õàðíà ãýæ ¿¿? Ýíý íü
Ïèòýä äàâóó òàë îëãîæ áàéñàí ÷ áè õààíààñ ýõëýõýý ìýäñýíã¿é. Ìàãàäã¿é õóâààëöñàíààðàà ò¿¿íèéã àíä íºõ𺺠ãýæ ¿çýí èòãýæ áàéãàà õýðýã áàéæ áîëîõ þì. Ãýñýí ÷ õýëã¿é îõèíû òóõàé áîäîë àéìøèãòàé áàéëàà. Òýð ýíä ÿàãààä áàéãàà áîëîõûã ìèíü ñàíóóëñàí. Áè ãî¸ìñîã õóâöñààð ãàíãàëàí, àìòòàé õîîë èäýõèéí òºëºº áèø ¿çýã÷äèéí øààðäàæ áàéãàà öóñò òóëààíûã ¿ç¿¿ëýí àëóóð÷èí áîëîõûí òºëºº èðñýí. Õýëýõ ¿¿ áîëèõ óó? Òîëãîé äàðñàíä ìàíàðñàí õýâýýð áàéñàí òóë õîîñîí õîíãèë ðóó õàðèóëò îëäîíî ãýæ íàéäñàí ìýò õàðàâ. Ïèò ìèíèé ýðãýëçñýíèéã áîëîëòîé. - ×è äýýâýð äýýð ãàð÷ ¿çñýí ¿¿? ãýõýä áè òîëãîé ñýãñýðëýý. - Öèííà íàìàéã àâàà÷ñàí. Òýíäýýñ á¿õ õîò õàðàãäàæ áàéñàí. Æààõàí ñàëõèíû øóóãèàíòàé þì áèëýý. Òèéìýý ìàãàäã¿é òýíä õýí ÷ áèäíèéã ñîíñîõã¿é áàéõ. Íàäàä áèäíèéã äàãààä ÷ áàéãàà þì øèã ìýäðýìæ òºðºâ. - Òèéøýý ç¿ãýýð ë ãàð÷ áîëíî ãýæ ¿¿? - Òýãýëã¿é ÿàõàâ. ßâöãààÿ. Áè Ïèòèéã äàãàí øàòààð ºãñºæ äýýâýð ë¿¿ ãàðëàà. Ýíý íü ãàäàãøàà ãàðàõ ãàðö á¿õèé æèæèãõýí ïºìáºãºð îðîéòîé ºðºº áàéâ. Áèäíèéã ¿äøèéí ñýð¿¿í àãààð óãòàí àâàõ ¿åä ñýòãýë ñýðãýëýý. Êàïèòîë ëààíû äºë àñààñàí àâàðãà òîì òàëáàé øèã àíèâ÷èí ãÿëàëçàíà. Àðâàí õî¸ð äóãààð á¿ñýä öàõèëãààí çºâõºí ºäðèéí öàãààð èðäýã ó÷èð ¿äøèéã èõýíõèäýý ëààíû ãýðýëä ºíãºð¿¿ëíý. Ǻâõºí çóðàãòààð òîãëîîìûí òóõàé ãàðàõ þìóó àëáàí ¸ñíû ÷óõàë ìýäýãäýë õèéõ ¿åä öàõèëãààí èðäýã. Ãýòýë ýíä õýìíýñýí ç¿éëã¿é áàéâ. Áèä äýýâðèéí èðìýã ð¿¿ î÷îîä ä¿¿ðýí õ¿í õºëõºæ áàéãàà ãóäàìæ ðóó õàðëàà. Ìàøèí õ¿íãýíýí, õà÷èðõàëòàé òºìºð æèíãýíýõ ñîíñîãäîíî. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä îäîî á¿ãä óíòàæ áàéãàà. - Áè Öèííàãààñ áèäíèéã ÿàãààä ýíä àâ÷èðñíûã àñóóñàí àñóóñàí. Çàðèì îðîëöîã÷ûí òîëãîéä äîîø ¿ñðýõ ñàíàà îðæ áîëíî ø¿¿ äýý. - Òýð òýãýýä þó õýëñýí áý? - Á¿òýõã¿é ãýñýí ãýýä Ïèò ãàðàà õîîñîí çàé ðóó çàíãàæ, - Ýíä öàõèëãààíæñàí òàëáàé áàéãàà áîëîõîîð ÷àìàéã áóöààãààä äýýâýð ë¿¿ õàÿíà ãýâ. - Áèäíèé àþóëã¿é áàéäàëä ¿ðãýëæ ñàíàà çîâæ áàéõ þìàà!
Õýäèéãýýð Öèííà Ïèòèéã èéø íü àâ÷èðñàí ÷ ãýñýí èéì îðîéòñîí õîéíî áàéæ áîëíî ãýäýãò èòãýëã¿é áàéëàà. Îðîëöîã÷äûí õýí ÷ ñóðãàëòûí òºâèéí äýýâýð äýýð õàðàãäàæ áàéãààã¿é. Ãýõäýý ýíý íü ýíä êàìåð áàéõã¿é ãýñýí ¿ã áèø. - Áèäíèéã îäîî õàðæ áàéãàà ãýæ áîäîæ áàéíà óó? - Áîëîõ ë þì. Àëèâ öýöýðëýã ð¿¿ õàðöãààÿ. Ϻìáºãºð øèëíèé íºãºº òàëä öýöãèéí ìàíäàë àëàãëàæ, ñóóëãàòàé ìîä òàðüñàíû ìº÷èð ñàëõèíä ñàâëàí ìèíèé ñîíññîí ÷èìýýã ãàðãàñàí áàéâ. Èéì ñàëõèíä áèäíèéã ñîíñîõã¿é. Ïèò íàä ðóó àñóóíã¿é õàðàõàä öýöýã øèðòýæ áóé ä¿ð ýñãýâ. - Íýã óäàà áèä îéä àãíàõààð ÿâæ áàéõ ¿åäýý îòîîíä ñóóæ áàéñàí þì ãýæ áè øèâíýõýä, - Ýöýãòýéãýý þó? ãýæ Ïèò õàðèó øèâíýëýý. - ¯ã¿é ýý, ìèíèé íàéç Ãåéëòýé. Òýãòýë ãýíýòõýí á¿õ øóâóóä íýãýí çýðýã àíõààðóóëàõ ãýæ áàéãàà þì øèã ÷èìýýã¿é áîëîîä áè íýã îõèíûã õàðñàí. ßã òýð îõèíûã. Çàëóóòàé áàéñàí. Õî¸óëàíãûõ íü õóâöàñ óðàãäààä í¿äíèé äîð íü õºõºðñºí áàéñàí. Òýä ¿¿íýýñ àìüäðàë íü õàìààðàãäàõ þì øèã çóãòàæ áàéñàí. Áè õîðìûí òóðø ÷èìýýã¿é áîëîîä ýíýõ¿¿ ìàíàé á¿ñýä õàðàãäàæ áàéãààã¿é õà÷èðõàëòàé õîñ ìîäîí äóíäààñ ÿàæ ãàð÷ èðñíèéã ñàíàëàà. Õîæèì áè ººðººñºº òýäíèéã çóãòàõàä òóñàëæ ÷àäàõ áàéñàí óó ãýæ àñóóñàí áèëýý. Ìàãàäã¿é ë þì. Õýðâýý ò¿ðãýí õºäºëâºë íóóæ ÷àäàõ áàéñàí. Ãåéë áèä õî¸ð õººãäñºí îëç ÿìàð õàðàãääàãûã ìýäýõ áîëîõîîð èõ ãàéõñàí. Àíõíû õàðöààð ë ýíý çàëóó õ¿ì¿¿ñ àþóëä îðñîí ãýäýã íü îéëãîìæòîé áàéñàí þì. Ãýõäýý ç¿ãýýð ë øèðòýæ áàéëàà. - Äàðàà íü õàà íýãòýýãýýñ îíãîö ãàðààä èðñýí. Ñàÿõàí ë òýíãýð õîîñîí áàéñàí ÷ äýýð ãýíýò ÷èìýý øóóãèàíã¿é ãàðààä èðñýí. Îõèíûã òîðëîîä äýýøýý ìàø ò¿ðãýí äýýø òàòñàí. Çàëóóä àç õàìààã¿é áàãà òîõèîñîí. Ò¿¿íèéã æàäòàé ãàí îëñîîð ñ¿ëáýæ áàñ îíãîö ðóó ºðãºí îðóóëñàí. Ëàâ ¿õñýí áàéõ. Áèä îõèíûã çàëóóãèéíõàà íýðèéã õàøãèðàí äóóäàæ áàéõûã ñîíññîí. Äàðàà íü îíãîö àãààðò óóññàí ìýò àëãà áîëîîä øóâóóä þó ÷ áîëîîã¿é þì øèã àõèàä æèðãýæ ýõëýñýí. - Òýä òà íàðûã õàðñàí óó? - Ìýäýõã¿é. Áèä õàäíû òàâöàí äîð ñóóæ áàéñàí. Ãýñýí ÷ áè õóäàë õýëñýí þì. Øóâóóäûí íàì ã¿ì áîëñíû äàðàà íèñäýã òýðýã èðýõýýñ ºìíº áè îõèíòîé õàðö òóëãàðàõ ¿åä í¿äýíä íü ãóéëò áàéñàí. Ãýñýí ÷ Ãåéë áèä õî¸ð ò¿¿íä òóñëàõààð õóðóóãàà ÷ õºäºë㺺ã¿é. - ×è ÷è÷èð÷ áàéíà.
Áè ¿íýõýýð äààð÷ áàéâ. Ñàëõè ãàäíààñ äàãæóóëàí õàðèí äóðñàìæ äîòðîîñ õ¿éò îðãèóëæ áàéëàà. Îõèíû õàøãèðàëò ÷èõýíä õàäíà. Ìàãàäã¿é ýíý ò¿¿íèé õýëñýí õàìãèéí ñ¿¿ë÷èéí ¿ã áàéõ. Ïèò õ¿ðìýý òàéëààä ìºðèéã ìèíü õó÷èâ. Áè ýñýðã¿¿öýõèéã çàâäñàíàà ÿàãààä ¿ã¿é ãýæ áîäëîî. ͺõºðñºã ãýâýë çºâ ÷ þì óó? - Òýä ýíäýýñ èðñýí áîëîâ óó? ãýýä Ïèò ìèíèé õ¿ç¿¿íèé òîâ÷ûã òîâ÷ëîâ. Áè òîëãîé äîõèëîî. Òýäýíä ¿íýõýýð Êàïèòîëèéí ÿìàð íýã ç¿éë áàéñàí. - ×è òýäíèéã õàà÷èõ ãýæ áàéñàí ãýæ áîäîæ áàéíà? - Ìýäýõã¿é ãýæ áè ¿íýíýý õýëýâ. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ áîë õàìãèéí çàõûí õÿçãààð áºãººä ò¿¿íýýñ öààø çýë¿¿ä ãàçàð áîëîí õèìèéí äàéðàëòûí äàðàà àðâàí ãóðàâäóãààð á¿ñýýñ ¿ëäñýí ¿íñ íóðàì ¿ðãýëæèëíý. Áèäíèéã á¿¿ ìàðò ãýæ õààÿà òýäíèéã çóðàãòààð ¿ç¿¿ëäýã þì. - ßàãààä òýäíèéã ýíäýýñ çóãòñàíûã îéëãîõã¿é þì. Õåéìèò÷ òýäíèéã óðâàñàí ó÷èð øèéòãýñýí ãýæ õýëñýí. Þóíààñ óðâàñàí þì áîë? Êàïèòîëîîñ þì áîëîâ óó. Ãýòýë ýíä á¿õ þì áàéíà ø¿¿ äýý. Àìüäàð áàÿðëà. Ýñýðã¿¿öýõ ÿìàð õýðýãòýé ãýæ? Ïèò ýðãýí òîéðíîî áóõèìäàíãóé õàðñíàà æèíãýíýõ äóóíààñ ÷àíãààð, - Áè ýíä ¿ëäýõ áàéñàí. Òýäíèéã çºâøººðñºí ¿åä ë ãýð ë¿¿ãýý ÿâíà. Ãýõäýý ýíä èë¿¿ ñàéí õîîëòîé ãýäãèéã õ¿ëýýõ ¸ñòîé ãýýä èíýýëýý. Àõèàä ë íàìàéã àâàðëàà. Ýíý íü àéñàí îðîëöîã÷èä Êàïèòîëûí ñàéí ñàéõíûã ìàãòàæ áàéãàà þì øèã ñîíñîãäñîí íü ãàðöààã¿é. - Õ¿éòýí áàéíà. Äîòîãø îðöãîîõ óó? ãýýä Ïèò äóëààõàí ãýðýëòýé øèëýí õîðãûí äîòîð îðñíîî, - ×èíèé íàéç Ãåéë ãýæ Óðãàö äýýð ä¿¿ã ÷èíü õîëäóóëñàí çàëóó þó? ãýâ. - Òèéìýý. ×è ò¿¿íèéã ìýäýõ ¿¿? - Òèéì ÷ ñàéí áèø. Îõèä ò¿¿íèé òóõàé ÿðèëöàõûã ñîíññîí þì áàéíà. ×èíèé ¿åýë àõ þìóó õàìààòàí ãýæ áîääîã áàéëàà. Òà õî¸ð íýã íýãýíòýéãýý èõ òºñòýé. - ¯ã¿é áèä õàìààòàí áèø. Ïèò îéëãîõûí àðãàã¿é õàðöààð òîëãîé äîõèëîî.
- Òýð ÷àìòàé ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýõýýð èðñýí ¿¿? - Èðñýí. Áàñ ààâ ÷èíü èðñýí. Æèãíýìýã ºãñºí ãýýä áè ò¿¿íèé öàðàé ëóó àíõààðàëòàé õàðëàà. Ïèò àíõ óäààãàà ñîíñîæ áóé àÿòàé õºìñ㺺 ºðãºâ. Ýñâýë ä¿ð ýñãýñýí þì áîëîâ óó. - ¯íýí ¿¿? Åð íü áîë òýð òàíàé ä¿¿ õî¸ðò õàéðòàé. Áè ò¿¿íèéã ãýð ä¿¿ðýí õ¿¿ãèéí îðîíä îõèíòîé áîëîõûã õ¿ñäýã áàéñàí ãýæ áîäîæ áàéíà. Òýð ÷èíèé ýýæèéã õ¿¿õýä áàéõààñàà ìýäíý. Áàñ íýã ãýíýòèéí áýëýã. Áàðàã ë ¿íýí áàéõ. - Ààí òèéì ë äýý. Òýð õîòîä ºññºí ãýýä áè ýýæ õýçýý ÷ Ïèòèéí ýöãèéí òàëõûã àâàõäàà òàëõ÷èíû òóõàé äóðñàæ áàéãààã¿é òóõàé áîäëîî. Áè ºðººí人 èðýýä Ïèòýä õ¿ðìèéã íü áóöààæ ºãºâ. - Áàÿðòàé. ªã뺺 óóëçúÿ. - Ìàðãààø óóëçòàë áàÿðòàé ãýýä òýð õîíãèëîîð öààø ÿâëàà. Íàìàéã õààëãà îíãîéëãîõîä óëààí õ¿ðýí ¿ñòýé îõèí øàëàí äýýðýýñ ìèíèé óñàíä îðîõûí ºìíº òàéëàí õàÿñàí ãóòàë õóâöñûã öóãëóóëàí àâ÷ áàéâ. Áè òºâºã óäñàíäàà óó÷ëàë ãóéõûã õ¿ññýí ÷ äàðàà íü ò¿¿íä çºâõºí òóøààë ºã÷ áîëíî ãýäãýý ñàíàëàà. - ªº, ºðøººãººðýé. Ýäíèéã Öèííàä àâàà÷èæ ºãººðýé. Óó÷ëààðàé ÷è ò¿¿íä àâàà÷èæ ºã÷ ÷àäàõã¿é áèç? Îõèí ìèíèé õàðöíààñ çóãòàí òîëãîé äîõèîä õààëãà ÷èãëýâ. Áè ò¿¿íä óó÷ëàëò ãóéæ õýëñýí ¿ã áîëîí îðîéí õîîëîí äýýð áèåý àâ÷ ÿâñàí áàéäàëäàà õàðàìñëàà. Íàäàä ò¿¿íä îéä òóñëàëã¿é çàëóóã íü àëóóëàõàä õ¿ðñýíä è÷ã¿¿ðòýé áàéâ. ßã ë çóðàãòààð òîãëîîì ¿çñýí þì øèã. Áè ãóòëàà òàéëààä õóâöàñòàéãàà îðîíä øóðãàí îðëîî. ×è÷èðýëò íàìäæýý. Ìàãàäã¿é òýð íàìàéã ñàíàõã¿é áàéãàà áàéõ. ¯ã¿é ýý, ººðèé㺺 õóóðàõ ÿìàð õýðýãòýé ãýæ. ×èíèé ñ¿¿ë÷èéí íàéäëàãà áàéñàí õ¿íèéã ìàðòàíà ãýæ ¿¿. Áè õºíæ뺺 òîëãîé äýýã¿¿ðýý á¿òýýãýýä óëààí õ¿ðýí ¿ñòýé îõèíîîñ íóóãäàõûã õè÷ýýñýí ÷ õàðö íü õàíà õààëãà íýâò ñ¿ëáýæ áàéãàà ìýò ñàíàãäàâ. Ìàãàäã¿é òýð ìèíèé ¿õýõèéã õàðààä áàÿðëàõ áîëîâ óó?
VI Áè øºíºæèí㺺 õàð äàðæ ç¿¿äëýâ. Óëààí õ¿ðýí ¿ñòýé îõèí, ºíãºðñºí ¯õëèéí òîãëîîìûí öóñò ¿çýãäýë, ñýòãýëýýð óíàñàí ýýæ, òóðàíõàé àéñàí Ïðèì ãýýä ë... Áè ààâûí àæèëëàæ áàéñàí óóðõàé ìÿíãàí õýñýã áîëîí äýëáýðýõýä "Àâðààðàé!" õàøãèðëàà. Öîíõîîð ¿¿ðèéí òóÿà òóñàõàä Êàïèòîë ìàíàí äóíä ñ¿¿ìýëçýí õàðàãäàíà. Òîëãîé ÿíãèíàí ºâäºæ ç¿¿äýíäýý óðóóëàà õàçñàí áîëîëòîé àìàíä öóñ àìòàãäàâ. Áè óäààíààð áîñîîä õàëóóí óñàíä îðëîî. Õÿíàëòûí ñàìáàðûí òîâ÷ëóóðûã òààìãààðàà äàðñàíä äîðîîñ õ¿éòýí, õàëóóí ¿ñ ø¿ðøèâ. Äàðàà íü íèìáýãíèé õººñºíä óìáàí øèð¿¿í ñîéçîîð ¿ðýâ. Îäîî ë ìèíèé öóñ ã¿éæ áàéõ øèã áàéíà. Áè áèåý õàòààí ÷èéãòýé òîñ ò¿ðõýýä õóâöàñíû ø¿¿ãýýíýýñ õàð áàðèó ºìä, óðò õàíöóéòàé õ¿ðýí öàìö, øèðýí ãóòàë àâ÷ ºìñººä ¿ñýý ñ¿ëæèí íóðóó ëóóãàà óíæóóëàâ. Óðãàöààñ õîéø àíõ óäàà áè ººðèéíõººðºº õàðàãäàæ áàéëàà. ßìàð ÷ ãî¸ëûí ñàìíàëò, äààøèíç, ãàëò íºìðºã áàéõã¿é. Ǻâõºí áè. ßã ë îéä áàéãàà þì øèã. Ýíý íàìàéã òàéâøèðóóëëàà. Õåéìèò÷ èðñýíã¿éí äýý𠺺ð õýí ÷ ¿çýãäñýíã¿éä áè ºëññºí人 õîîëíû ºðººíä óðèëãàã¿é îðîõîîð ÿâëàà. Õîîë áýëýí áîëñîí ¸ñòîé. Íàéäëàãà íàìàéã õóóðñàíã¿é øèðýýíèé òàâöàí õîîñîí áàéñàí ÷ õàíàíû äýðãýäýõ óðò ëàíãóóí äýýð õîðèîñ äîîøã¿é õîîë áàéëàà. Äýðãýä íü õýëã¿é ¿éë÷ëýã÷ çîãñîíî. Òýð ìèíèé àñóóëòàíä òîëãîé äîõèîä õîîë àâ÷ áîëíî ãýëýý. Áè ºíäºã, çàéäàñ, ç¿ðæèéí ÷àíàìàëòàé áÿëóó, ç¿ñýì òàðâàñ àâëàà. Ýíý á¿õíýý èäýõ çóóð Êàïèòîëèéí äýýã¿¿ð íàð õýðõýí ìàíäàõûã õàðæ ñóóâ. Äàðàà íü õî¸ð äàõü õîîë áîëîõ õàëóóí áóäàà, ¿õðèéí ìàõ àâëàà. Ýöýñò íü òàëõ àâààä Ïèòèéí ãàëò òýðãýíä èäýæ áàéñíû àäèë õàëóóí øîêîëàäàíä ä¿ðæ èäëýý. Áîäîëä ýýæ, Ïðèì õî¸ð ýðãýëäýíý. Òýä áîññîí áàéõ ¸ñòîé. Ýýæ ºã뺺íèé öàéíä øèíãýí áóäàà õèéæ áàéãàà. Õàðèí Ïðèì ñóðãóóëüä ÿâàõûí ºìíº ÿìààãàà ñààõ ¸ñòîé. Åð人 õî¸ð ºäðèéí ºìíº áè ãýðòýý áàéñàí. Ýíý á¿õýí ¿íýí ãýæ ¿¿? Òèéìýý, åð人 õî¸ð. Õàðèí îäîî ãýð ìèíü õè÷íýýí àëñàä ñàíàãäàíà âý. Òýä ìèíèé º÷èãäºðèéí ãàëò ¿ç¿¿ëáýðèéã õàðààä þó ãýæ áîäñîí áîë? Íàéäëàãà òºðñºí áîëîâ óó ýñâýë õîðèí äºðâºí îðîëöîã÷îîñ çºâõºí íýã ¿ëäýíý ãýõýä ñýòãýëýýð óíàñàí áîëîâ óó? Õåéìèò÷, Ïèò õî¸ð îðæ èðýýä ºã뺺íèé ìýíä ìýäýí ñóóâ. Íàäàä Ïèòèéí àäèë õóâöàñ ºìññºí íü òààëàãäñàíã¿é. Öèííàòàé ÿðèõ õýðýãòýé. Áèä ýöñèéí ýöýñò òîãëîîì äýýð èõð¿¿äèéã äóóðàéõ ãýæ áàéãàà áèø áèç äýý? Äèçàéíåðóóä ¿¿íèéã ìýäìýýð þì. Ãýñýí ÷ Õåéìèò÷ õýëñýí á¿õíèéã õèéõèéã òóøààñíûã ñàíàëàà. Öèííàãûí îðîíä ººð õýí íýãýí áàéñàí áîë áè ¿ë òîîìñîðëîæ áîëîõ áàéëàà. Ãýâ÷ º÷èãäðèéí ÿëàëòûí äàðàà ò¿¿íèéã ýñýðã¿¿öýæ ç¿ðõëýõã¿é áîëæýý. Áè áýëòãýëä ñàíàà çîâæ áàéâ. Îðîëöîã÷èä ãóðâàí ºäðèéí òóðø õàìòäàà áýëòãýë õèéõ áºãººä ñ¿¿ë÷èéí ºäðèéí ¿äýýñ õîéø çîõèîí áàéãóóëàã÷äèéí ºìíº õóâèéí àâúÿàñ ÷àäâàðàà ¿ç¿¿ëíý. Áè ñàãñíààñ òàëõ àâñàí ÷ áóñàä îðîëöîã÷èäòîé óóëçàíà ãýõýýñ õîîë èäýõ ñîíèðõîëã¿é áîëîâ.
Õåéìèò÷ õýäýí òàâàã æèãíýñýí ìàõ õîîñëîîä òàâãàà õîëäóóëæ ñàíàà àëäëàà. Òýðáýýð õàëààñíààñàà äàøìàã ãàðãàí áàëãàñíàà øèðýý òóëàí áºõèéæ, - Òýãýõýýð àæèë õýðýãòýý îðú¸. Íýãä¿ãýýð òà íàðûã ÿàæ áýëäýõ âý? Õàìòàä íü óó òóñäàà þó? Øèéäýöãýý ãýâ. - Òóñäàà ãýäýã ÷èíü þó ãýæ áàéãàà þì? ãýæ áè àñóóëàà. - Åð íü áîë ÷àìä íóóö ÷àäâàð áàéãààä áóñäàä ìýäýãäýõèéã õ¿ñýõã¿é áàéãàà áîë. Áè Ïèò ð¿¿ õàðëàà. - Íàäàä ÿìàð ÷ íóóö ÷àäâàð áàéõã¿é. Õàðèí ÷èíèéõèéã áîë ìýäíý. Áè ÷èíèé õàðâàñàí áàãàã¿é õýðìèéã èäñýí. Áè Ïèòèéã õýçýý ÷ ìèíèé àãíàñàí õýðìèéã èääýã ãýæ òºñººëæ áàéñàíã¿é. Íàäàä ¿ðãýëæ òàëõ÷èí òýäíèéã ÷èìýýã¿éõýí øàðààä ãàíöààð èääýã þì øèã ñàíàãääàã áàéâ. Øóíàõàéäàà áèø ë äýý. Ç¿ãýýð ë õîòûí ãýð á¿ë¿¿ä èõýâ÷ëýí ìàõíû õóäàëäàà÷èíãààñ ¿õýð, òàõèà, àäóóíû ¿íýòýé ìàõ àâ÷ èääýã þì. - Áèäíèéã õàìòàä íü áýëòãý ãýæ áè õýëýõýä Ïèò çºâøººðºí òîëãîé äîõèëîî. - Òîõèðîëöëîî. Îäîî íàäàä òà íàðûí ÷àäâàðûí òóõàé òºñººëºë õýðýãòýé áàéíà. - Õýðâýý òàëõ æèãíýõèéã òîîöîõã¿é þì áîë áè þó ÷ ÷àäàõã¿é ãýæ Ïèò õýëýâ. - Õàðàìñàëòàé íü òèéì ç¿éë áîëîõã¿é. Õàðèí ÷è, Êèòíèññ? Áè ÷èíèé õóòãà ýçýìøèæ ÷àääàãûã ÷èíü õàðñàí. - Òèéì ÷ ñàéí áèø. Ãýõäýý áè íóì ñóìààð àãíàæ ÷àäíà. - Ñàéí óó? Áè áîäëîãîøèðîâ. Áè äºðâºí æèëèéí òóðø øèðýýíä òàâèõ õîîëîî îëæ áàéñàí. Ýíý àìàðã¿é áàéëàà. Ýöýã ìèíü õàìààã¿é òóðøëàãàòàé áàéñàí þì. Ãýñýí ÷ ñóìààð õàðâàõäàà Ãåéëýýñ èë¿¿ áºãººä òýð óðõè çàíãà òàâèõäàà ñàéí. - Äàæã¿é ãýæ áîäîæ áàéíà. - Òýð ìàø ñàéí. Ààâ õýðýì õóäàëäàæ àâàõ ¿åäýý ¿ðãýëæ í¿äèéã íü îíîñîí áàéõàä ãàéõäàã áàéëàà. Áàñ ìàõíû õóäàëäàà÷èíä çàðäàã òóóëàéíû õóâüä ÷ àäèë. Òýð á¿¿ õýë áóãà ÷ àãíàæ ÷àäíà. Ìèíèé ÷àäâàðûí òóõàé Ïèòèéí ¿íýëãýý èõýä ãàéõøèðóóëàâ. Ò¿¿íèéã íàìàéã òèéì ñàéí ìýääýã ãýæ áîäñîíã¿é. Òýð ÿàãààä íàìàéã ìàãòààä áàéãàà þì áîë?
- ×è ¿¿ãýýðýý þó õýëýõ ãýñýí þì? ãýæ áè ñýæèãòýé àñóóâ. - ßàñàí ãýæ? Õåéìèò÷ ÷àìä òóñëàõûí òóëä áîäèò ÷àäâàðûã ÷èíü ìýäýõ õýðýãòýé áèç äýý. ªºðèé㺺 äóòóó ¿íýëýõ õýðýãã¿é. ßàãààä ÷ þì ìèíèé óóð óëàì èõ õ¿ðëýý. - Õàðèí ÷è ººðºº ÿìàð ãýæ? Áè ÷àìàéã çýýë äýýð çóóí ôóíòûí øóóäàéòàé ãóðèë ºðãºæ áàéõûã ÷èíü õàðñàí. ×è ÿàãààä ò¿¿íä þó ÷ õýëýõã¿é áàéãàà þì? Ýñâýë ýíý ÷èíèé õóâüä þó ÷ áèø õýðýã ¿¿? - Òèéì ø¿¿ òàëáàéãààð ä¿¿ðýí ìèíèé ºðñºëäºã÷ ð¿¿ãýý øèäýõ øóóäàéòàé ãóðèë áàéãàà áàéõ äàà. Øóóäàé áîë çýâñýã áèø. ×è ¿¿íèéã îéëãîõã¿é áàéíà. - Òýð áàðèëäàæ ÷àäíà. ªíãºðñºí æèë ñóðãóóëèéí òýìöýýí äýýð àõûíõàà äàðàà õî¸ðò îðñîí ãýæ áè Õåéìèò÷ýä õýëëýý. - Òýãýýä þó ãýæ? ×è íýã íü íºãººãºº ¿õòýë áàðèëäàõûã õýð îëîí óäàà õàðñàí þì? ãýæ Ïèò çýâ¿¿öýíã¿é õýëýâ. - Òýíä ¿ðãýëæ ãàðûí òýìöýë ÿâàãääàã. Õýðâýý ÷è õóòãà õýðýãëýõ þì áîë á¿ð ÷ èë¿¿ èõ áîëîìæ áàéãàà. Õàðèí íàäòàé õ¿í íîöîëäâîë øóóä ë ¿õäýë áîëíî! ãýæ áè óóðñàí õýëëýý. - Õýí ÷ ÷àìàéã íîöîëä ãýýã¿é áàéíà. ×è ìîäíû îðîéä ãàðààä ò¿¿õèé õýðýì èäýæ ºðñºëäºã÷人ñºº ñóìàà öóãëóóëæ áîëíî ø¿¿ äýý. Ýýæ íàäòàé ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýõýýð èðýõäýý þó õýëñíèéã ìýäýõ ¿¿. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýýñ ÿëàã÷ ãàðàõ áîëîìæòîé ãýñýí. Áè ò¿¿íèéã íàìàéã óðàìøóóëàõ ãýæ áàéíà ãýæ áîäñîí ÷ õàðèí äàðàà íü ÷àìàéã õýëñíèéã îéëãîñîí! - Ìýäýýæ òýð ÷àìàéã õýëñýí! - ¯ã¿é òýð íýã ë õ¿í ÿëàã÷ áîëíî ãýñýí. ßëàã÷ áîë ÷è! Áè ãàéõøèðëàà. ¯íýõýýð ò¿¿íèé ýõ òýãæ õýëëýý ãýæ ¿¿? Õ¿¿ãýýñýý íàìàéã äýýð ¿íýëæ áàéíà ãýæ ¿¿? Ïèòèéí í¿äíýýñ õàðâàë õóäàë õýëýýã¿é áîëîëòîé. Ãýíýòõýí áè àõèàä ë òàëõíû ãàçðûí ãàäàà çîãñîæ áàéâ. Õ¿éòýí áîðîî íóðóó äàãàí óðñàæ ãýäýñ õîíõîëçîíî. Òýãòýë àðâàí íýãýí íàñòàé îõèí íàäàä, - ßàãààä ãýâýë íàäàä íýã õ¿í òóñàëñàí ãýëýý. Ïèò ÷ áàñ òýð ºäðèéã ñàíàñàí áîëîëòîé ìèíèé ãàðòàà áàðüñàí òàëõ ðóó õàðñíàà ìºðºº õàâ÷ààä, - Á¿ñýä ÷ ãýñýí ÷àìä õ¿ì¿¿ñ òóñëàõ áîëíî. Òýä ÷àìàéã èâýýí òýòãýõèéí òóëä õîîðîíäîî
ºðñºëäºæ áàéãàà ãýâ. - ×àìààñ èë¿¿ã¿é. Ïèòèéí í¿ä Õåéìèò÷ äýýð òóññàíàà, - Òýð õ¿ì¿¿ñò ÿìàð ñýòãýãäýë òºð¿¿ëäãýý îéëãîõã¿é áàéíà ãýýä äîîø õàðàí òàâöàí äýýã¿¿ð õóðóóãààðàà çóðàâ. Òýð þó õýëýõèéã õ¿ññýí þì áîë? Íàäàä òóñëàíà ãýíý ¿¿? Áèäíèéã ºëñºæ ¿õýõýä Ïèòýýñ ººð õýí ÷ òóñëààã¿é! Ãýñýí ÷ îëç îëäîõ ¿åä ººð áîëñîí. Áè çàðæ ÷àääàã áàéëàà. Ýñâýë ¿ã¿é þì áîëîâ óó? Áè ÿìàð íºëºº ¿ç¿¿ëñýí ãýæ? Ñóë äîðîé òóñëàìæ õýðýãòýé õàðàãäñàí þì áîëîâ óó? Ò¿¿íèé áîäëîîð áîë õ¿ì¿¿ñ íàìàéã ºðºâäñºí人 õóäàëäàæ àâäàã áàéñàí áîëæ áàéíà óó? Ýíý ¿íýí áàéæ áîëîõ þì. Ìàãàäã¿é çàðèì õ¿í ýöýãòýé ìèíü íºõºðëºæ áàéñíûõàà òºëºº åðäèéíõººñ ºãººìºð õàíääàã áàéæ áîëîõ. Òèéìýý îëç ¿ðãýëæ äýýä çýðýãëýëèéíõ áàéõã¿é. ¯ã¿é ýý, õýí ÷ íàìàéã ºðºâ人ã¿é! Áè ò¿¿íèé ¿ãýíä óöààðëàñàíäàà òàëõ øèðòýâ. Ãýñýí ÷ õîðìûí äàðàà Õåéìèò÷, - Çà òèéì áàéæ, Êèòíèññ á¿ñýä íóì ñóì îëäîõ áàòàëãàà áàéõã¿é ÷ çîõèîí áàéãóóëàã÷äàä þó õèéæ ÷àääàãàà ¿ç¿¿ëýýðýé. Ãýõäýý òýð õ¿ðòýë íóìíààñ õîë áàéãààðàé. ×è õýð çýðýã çàíãà ñàéí òàâüäàã âý? ãýâ. - Æèðèéí õýäýí óðõè ãýæ áè áóâòíàëàà. - Ýíý ÷ õýðýã áîëæ áîëîõ ë þì. Òýãýýä ÷ ò¿¿íèé çºâ, Ïèò. Á¿ñýä õ¿÷èéã äóòóó ¿íýëæ áîëîõã¿é. Çàðèìäàà áèåèéí õ¿÷ òîëãëîã÷ûí äàâóó òàë áîëîõ íü áàéäàã. Õàðèí áýëòãýëèéí òºâä õè÷íýýíèéã ºðãºæ ÷àääàãàà áóñàä îðîëöîã÷äîä ¿ç¿¿ëæ áîëîõã¿é ø¿¿. Òà õî¸ðûí õóâüä òºëºâëºãºº àäèë. Õàìòäàà áýëòãýë õèéíý. Àëü áîëîõ ìýäýõã¿é ç¿éë ñóðàõûã õè÷ýýãýýðýé. Æàä øèäýõ, áîðîîõîé ýðã¿¿ëýõ, çàíãèëàà çàíãèäàæ ñóðàõ ãýõ ìýò. Øèëäýã ÷àäâàðàà õóâèéí ¿ç¿¿ëáýðòýý çîðèóëàí õàäãàë. Á¿ãä îéëãîìæòîé þó? Ïèò áèä õî¸ð òîëãîé äîõèëîî. - Ñ¿¿ë÷èéí ãàíö ç¿éë. Õ¿ì¿¿ñèéí äýðãýä ¿ðãýëæ õàìò áàéæ áèå áèåíäýý òóñàë ãýýä áèäíèéã ýñýðã¿¿öýõèéã çàâäàõàä àëãààðàà øèðýý öîõèîä, - ¯ðãýëæ ø¿¿! Ýíý òóõàé àõèæ ÿðèëöàõã¿é! Òýãýýä ÷ òà õî¸ð ìèíèé õýëñýí ç¿éëèéã õèéíý ãýæ àìàëñàí! Òà õî¸ð õàìòäàà ñàéí íàéçóóä øèã áàéõ ¸ñòîé. Îäîî ÿâöãàà. Ýôôè òà íàðûã àðâàí äàâõàð ëóó öàõèëãààí øàòààð áýëòãýëä ÷èíü õ¿ðãýæ ºãíº ãýëýý. Áè óðóóëàà õàçëàí ºðººí人 îðîîä õààëãàà Ïèòýä ñîíñîãäîõîîð ÷àíãà õààâ. Òýãýýä îðîí äýýðýý ñóóí Õåéìèò÷, Ïèò, ººðèé㺺 áîëîí òýð ºäðèéã ñàíàãäóóëñàí áîðîîã ¿çýí ÿäëàà.
Þó ãýý÷èéí ñàíàà âý! Ïèò áèä õî¸ð íàéçûí ä¿ð ýñãýõ ¸ñòîé ãýíý ¿¿! Áèå áèåíèéõýý õè÷íýýí õ¿÷èðõýã áîëîõûã áàõäàæ äýìæèõ ¸ñòîé þì ãýíý. Ãýñýí ÷ öàã íü èðýõýýð õýðöãèé ºðñºëäºã÷èä áîëíî ø¿¿ äýý. Õýðâýý Õåéìèò÷ õàìòäàà áýëòãýë õèéõ òýíýã çààâàð ºãººã¿é áîë áè îäîîíîîñ ¿¿íä áýëäýõ áàéëàà. Õàìòäàà áýëòãýë õèéõèéã çºâøººðñºí íü ìèíèé áóðóó. Ãýõäýý ýíý íü á¿ãäèéã Ïèòòýé õàìò õèéíý ãýñýí ¿ã áèø. Òýãýýä ÷ òýð íàäàä òóñëàõûã õ¿ñýõã¿é áàéãàà. ×èõýíä Ïèòèéí "Òýð õ¿ì¿¿ñò ÿìàð ñýòãýãäýë òºð¿¿ëäýãýý îéëãîõã¿é áàéíà" ãýñýí ¿ã ñîíñîãäëîî. Òýð ¿¿ãýýðýý äîðîìæëîõûã õ¿ññýí áàéõ. Ýñâýë íàìàéã òààëàãääàã ãýæ õýëýõ ãýñýí þì áîëîâ óó. Ìèíèé òóõàé îëîí ç¿éë ìýäýæ áàéñàí íü õà÷èðõàëòàé… Áè ÷ ãýñýí òàëõ÷èíû õ¿¿ã õàðààíààñàà àëäààã¿é. Ãóðèë. Áàðèëäààí ãýýä ë… ò¿¿íèé àëõàì á¿ðèéã õàðæ áàéëàà! Àðâàí öàã îéðòëîî. Áè ø¿äýý óãààæ, ¿ñýý òîëèéëãîí èëýâ. Óóð õèëýí áóñàä îðîëöîã÷èäòýé óóëçàõ àéäñûã ìàðòàõàä õ¿ðãýñýí ÷ ñýòãýë çîâíèë àõèí èðëýý. Áè öàõèëãààí øàòàíä Ýôôè, Ïèò õî¸ðòîé óóëçàõààð ÿâàõäàà õóìñàà ìýðýõ ãýñíýý áîëèâ. Áýëòãýë íýãä¿ãýýð äàâõàðò áîëîõ áàéâ. Ýíä öàõèëãààí øàò õîðìûí äîòîð õ¿ðíý. Õààëãà íýýãäýõýä áèäíèé ºìíº îëîí òîîíû çýâñýã, òîíîã òºõººðºìæ á¿õèé ãèìíàñòèêèéí óóæèì òàíõèì íýýãäýâ. Àðâàí öàã õàðààõàí áîëîîã¿é ÷ áèä õàìãèéí ñ¿¿ëä èðæýý. Áóñàä îðîëöîã÷èä äóãóéðàí çîãñîîä õóâöñàí äýýðýý á¿ñèéíõýý äóãààðòàé äºðâºëæèí òýìäýã ç¿¿ñýí áàéâ. Õýí íýãýí íóðóóí äýýð äóãààð òîãòîîõîä áè îð÷íîî ò¿ðãýí àæèãëàâ. Ǻâõºí Ïèò áèä õî¸ð àäèë õóâöàñ ºìñ÷ýý. Áèäíèéã áýëòãýëèéí ýãíýýíä íýãäýõ ¿åä Àòàëà íýðòýé ºíäºð ãèìíàñòèê÷èí ýìýãòýé ñóðãàëòûí õóâààðèéã òàíèëöóóëàâ. Òàíõèì òóñ á¿ðäýý çààâàðëàã÷ á¿õèé õýñã¿¿äýä õóâààãäæýý. Áèä çºâëºã÷èéíõºº çààâðûí äàãóó õýñýã õîîðîíä ÷ºëººòýé äàìæèí õè÷ýýëëýæ áîëîõ áàéëàà. Íýã õýñýãò àìüä ¿ëäýõèéã çààæ áàéõàä íºãººä íü òóëààíû àðãà áàðèë ýçýìø¿¿ëíý. Òóëàëäààíû äàñãàëûí ¿åýð áóñàä îðîëöîã÷èä îéðòîõ íü õîðèîòîé. Õýðâýý õàìòðàã÷ õýðýãòýé áîë ìýðãýæëèéí òóñëàã÷ áàéãàà. Àòàëà õýñã¿¿äèéí òàéëáàðûã óíøèõ ¿åýð áè áóñàä îðîëöîã÷äûã ã¿éëãýí õàðàâ. Áèä àíõ óäààãàà ýíãèéí õóâöàñòàé çýðýãöýí çîãñ÷ýý. Ìèíèé ç¿ðõ ïàëõèéëýý. Áàðàã á¿õ õºâã¿¿ä, îõèäûí õàãàñ íü íàäààñ áèåðõ¿¿ òîì áàéñàí ÷ îëîíõè íü õàãàñ ºëñãºëºíãèéí óëìààñ àðüñ ÿñ áîëñîí, õºíõèéñºí í¿äòýé áàéëàà. Õàðèí áè òóðàíõàé ÷ õ¿÷èðõýã áàéñàí þì. Ãýð á¿ëèéíõýý òºëºº îéä ãºðººëñººð áóñäûã áîäâîë õàìààã¿é ýð¿¿ë ÷èéðýã áàéâ. Èë¿¿ áàÿí á¿ñýýñ èðñýí ñàéí äóðûíõàíû õóâüä áîë ººð õýðýã. Òýä á¿õèé ë àìüäðàëûíõàà òóðøèä òîãëîîìä áýëòãýäýã áîëîõîîð õýçýý ÷ ºëñºæ çîâæ áàéñàíã¿é. Åðäèéíõººðºº ýäãýýð íü íýã õî¸ð, äºðºâä¿ãýýð á¿ñèéí îðîëöîã÷èä áàéëàà. Ä¿ðìèéí äàãóó òýä áóñàä îðîëöîã÷èäòîé öóã áýëòãýë õèéõ õîðèîòîé ÷ ýíý íü àëü ýðòíýýñ ìºðäºãäºõºº áîëüæýý. Ìàíàé àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä òýäíèéã ìýðãýæëèéí îðîëöîã÷èä ãýõ þìóó ýñâýë ç¿ãýýð ìýðãýæëèéíõýí ãýäýã áàéâ. Ìàãàäã¿é àðâûí ýñðýã íýãèéã òàâüñàí ÷ ÿëàõ áàéõ.
ªðñºëäºã÷äèéí ìèíü íàéäñàí ¸ñîîð áèäíèé º÷èãäºðèéí îëîí íèéòèéí ºìíº îëñîí äàâóó òàë óòàà øèã ñàðíèí àëãà áîëîâ. Áóñàä ºðñºëäºã÷èä áèäíèé ãàéõàëòàé áàéñàíä áèø äèçàéíåðóóäàä ìèíü àòààðõàæ áàéëàà. Ìýðãýæëèéíõýí áèäíèé ç¿ã çýâ¿¿öýíã¿é õàðíà. Òýä áèåðõ¿¿ òîì õ¿÷òýé áºãººä õàìãèéí áàãà íü ãýõýä íàäààñ òàâèí ôóíòààð õ¿íä áàéâ. Àòàëàã òàéëáàðàà äóóñìàãö òýä ¿õëèéí àþóëòàé çýâñãèéí õýñýã ð¿¿ î÷îîä ýçýìøèõ ÷àäâàðàà ¿ç¿¿ëýí ãàéõóóëæ ýõëýâ. "Õóðäàí ã¿éæ ÷àääàã ìèíü ÿìàð àç âý" ãýæ áîäòîë Ïèò õàæóóíààñ íóäàðëàà. Òýð Õåéìèò÷èéí çààâàð ¸ñîîð äýðãýä õàëàìæëàíãóé çîãñîæ áàéëàà. - Þóíààñ ýõëýõèéã õ¿ñ÷ áàéíà? Áè á¿ãäèéã àéëãàõûã õè÷ýýæ áóé ìýðãýæëèéíõíèé ¿ç¿¿ëáýðèéã õàðëàà. Áóñàä òóðàíõàé ºðñºëäºã÷èä íü òýäíèé õóòãà, ñ¿õ ýçýìøèõèéã õàðààä ÷è÷ðýõã¿é áàéõûí àðãàã¿é àæýý. - Çàíãèëàà ñóðàõ óó? ãýæ áè ñàíàë áîëãîâ. - Òýãüå ë äýý ãýæ Ïèò çºâøººðººä áèäíèéã õîîñîí õýñýãò îðîõîä çààâàðëàã÷ ñóðàã÷èä èðñýíä áàÿðòàé áàéñàí ÷ ¯õëèéí òîãëîîìä òèéì ç¿éë õýðýã áîëîõã¿é íü îéëãîìæòîé áàéëàà. Ãýñýí ÷ òýðáýýð ìèíèé óðõè ñîíèðõîæ áàéãààã îéëãîîä ºðñºëäºã÷èéíõºº õºëèéã ìîäíîîñ ä¿¿æëýõ ýíãèéí áºãººä ¿ð ä¿íòýé çàíãà áýëòãýõèéã ¿ç¿¿ëýâ. Áèä ¿¿íèéã ñóðàõ õ¿ðòýë öàãèéí òóðø òºâëºðºâ. Äàðàà íü ºíãºëºí äàëäëàëòûí õýñýãò î÷èõîä Ïèò õýëæ áîëîìæã¿é æàðãàëòàéãààð öàéâàð àðüñàà øàâàð, øîðîî, æèìñíèé ø¿¿ñýýð áóäàí îðîîíãûí íàâ÷ààð õó÷èæ çààâàðëàã÷ûã èõýä áàÿðëóóëàâ. - Áè áÿëóó áîëæ áàéíà ãýæ Ïèò òàéëáàðëàâ. - Áÿëóó ãýíý ýý? ßìàð áÿëóó? ãýæ áè ãàéõààä õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ àðâàí òàâàí ÿðäûí çàé äàõü õèéìýë õ¿íèé ç¿ðõýíä æàä øèäýí îíîõûã ñýòãýë øèìøðýí õàðëàà. - Áàÿðûí á¿ðìýë áÿëóó. Ýíý íü íàäàä òàëõ÷èíû øèëýí ëàíãóóíä øèíý æèëýýð áàéñàí öýöýãòýé á¿ðìýë áÿëóóã ñàíàãäóóëàâ. Áèäíèéã òàëáàéä áàéõàä Ïðèì ¿ðãýëæ íàìàéã òèéø ÷èðäýã áàéñàí ÷ õóäàëäàæ àâàõ ìºí㺠áàéñàíã¿é. Ãýñýí ÷ àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä òèéì ñàéõàí ç¿éë õîâîð áèëýý. Áè Ïèòèéí ãàð äàõü çàíãèëààã àíõààðàëòàé øèðòýâ. Ìîäíû ìº÷èð íýâòëýí íàðíû ãýðýë òóññàí íàâ÷ øèã ãî¸ìñîã àæýý. Ñîíèðõîëòîé íü òýð ¿¿íèéã õààíà õàðñàí þì áîë? Àðûí õàøààíäàà áàéäàã õºãøèí àëèìíû ìîäíîîñ þì áîëîâ óó? ßàãààä ÷ þì Ïèòèéã ºíãºëºí äàëäëàëòûí ìýðãýæèëòýí ìàãòàõàä áÿëóóíû òóõàé äóðñàìæ ìèíèé óóðûã õ¿ðãýâ. - Ìàø ñýòãýë õºäºë캺ð þì. Õýðâýý ÷è õýí íýãíèéã ¿õòýë íü á¿ðæ ÷àäàõ þì áîë ãýæ áè äààæèãíàí õýëýâ.
- Á¿ñýä þó áîëîõûã õýí ÷ ìýäýõã¿é áèç äýý. Ãýíýòõýí òîì áÿë... - ×è öààøàà ÿâàõ þìóó ¿ã¿é þìóó? ãýæ áè ò¿¿íèé ÿðèàã òàñëàâ. Äàðààãèéí ãóðâàí ºäðèéã áèä èéì áàéäàëòàé õýñãýýñ õýñýã äàìæèí ºíãºð¿¿ëýõäýý çàðèì àøèãòàé ç¿éë áîëîõ ãàë àñààõ, õóòãà øèäýõ, ºíãºëºí äàëäëàõ áàéð õèéõèéã ñóðëàà. Õåéìèò÷èéí òóøààë ¸ñîîð Ïèò ãàðäàí òóëààíû ¿åä òààðóóõàí ä¿ð ¿ç¿¿ëñýí ÷, áè èääýã óðãàìëûí òóõàé øàëãàëòûã í¿ä èðìýõ çóóð ºãºâ. Ò¿¿í÷ëýí õóâèéí ¿ç¿¿ëáýðýý õ¿ðòýë õ¿íäèéí ºðãºëò áîëîí, íóì ñóìíû õýñãýýñ õîëõîí áàéëàà. Òýìöýýí çîõèîí áàéãóóëàã÷èä áîëîõ óëààí õóâöàñ ºìññºí õîðèîä ýðýãòýé, ýìýãòýé õ¿í áýëòãýëèéí ýõíèé ºäºð èðýâ. Òýä òàíõèìûí õàíà äàãóó òàâüñàí ñàíäàë äýýð ñóóãààä çàðèìäàà áèäíèéã õàðæ õîëõèí òýìäýãëýë õèéõ õýäèé ÷ óðäàõ øèðýýíä íü õîîë àâ÷ðàõ ¿åä ¿ë òîîìñîðëîõ àæýý. Ãýñýí ÷ õî¸ð óäàà òýäíèé ç¿ã ýðãýõýä íàìàéã õàðæ áàéõ íü àíçààðàãäñàí þì. ªã뺺íèé öàé áîëîí îðîéí õîîëûã äàâõàðòàà èäýæ áàéñàí ÷ ºäðèéí õîîëîíä á¿õ õîðèí äºðâºí îðîëöîã÷ áýëòãýëèéí òàíõèìä çýðýãöýí ñóóæ áàéëàà. Òýðãýíöýðòýé õîîë ÿâàõ áºãººä þó õ¿ññýíýý àâ÷ áîëíî. Ìýðãýæëèéíõýí øèëäãýý ãàéõóóëàõ ìýò íýã øèðýýíä ñóóæ øóóãèëäàí áóñäûã ¿ë òîîìñîðëîíî. ¯ëäñýí îðîëöîã÷èä ñ¿ðãýýñýý òººðñºí õîíü øèã ãàíöààð ñóóæ áàéëàà. Õýí ÷ áèäýíòýé ÿðüñàíã¿é. Ïèò áèä õî¸ð Õåéìèò÷èéí õýëñýí ¸ñîîð õàìòäàà õîîëëîæ íºõºðñºã ÿðèà ºðí¿¿ëíý. ßðèàíû ñýäýâ îëîõîä õýö¿¿ áàéëàà. Ãýðèéí òóõàé ÿðèõ íü òýñýõèéí àðãàã¿é ãóíèãòàé ñàíàãäàíà. Íýã óäàà Ïèò ñàãñíààñ òàëõ ãàðãàæ èðýýä íàäàä ÿíç á¿ðèéí òºðëèéíõèéã ¿ç¿¿ëýâ. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ñàãñàíä á¿õèé ë á¿ñèéí òºëººëëèéã îðîëöóóëàõàä ñàíàà òàâüæýý. ĺðºâä¿ãýýð á¿ñèéí çàìãàí õà÷èðòàé, çàãàñàí õýëáýðòýé òàëõ. Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí áóóäàé öàöñàí, õàãàñ ñàðàí õýëáýðòýé òàëõ. ßàãààä ÷ þì á¿ãä èæèë ç¿éëýýð õèéñýí ÷ ãýðò áàéäãààñ èë¿¿ àìòòàé õàðàãäàæ áàéëàà. - Òýãýõýýð èéì áàéíà ãýýä Ïèò òàëõûã ñàãñàíä áóöààæ õèéâ. - ×è èõ îëîí ç¿éëèéã ìýääýã þì áàéíà. - Ǻâõºí òàëõíû òóõàé ãýæ òýð ýñýðã¿¿öýýä, - Çà îäîî íàìàéã ÿìàð íýã èíýýäòýé ç¿éë õýëñýí þì øèã èíýýìñýãëý ãýâ. Áèä õî¸óë àëü áîëîõîîð ¿íýìøèëòýé èíýýä àëäàõäàà áóñàä õ¿ì¿¿ñèéí õàðöûã òîîõã¿é áàéõûã õè÷ýýâ. - Ñàéí áàéíà îäîî íàìàéã èíýýëãýõýýð ç¿éë õýë ãýæ Ïèò ¿ðãýëæë¿¿ëýâ. Ýíý íü íàéç õàðàãäàõ ãýñýí ç¿äýðñýí îðîëäëîãî áàéëàà. Ãýñýí ÷ õààëãà õààãäàõàä áèäíèé äóíäàõ õîëáîî ¿ã¿é áîëíî. Ãýõäýý òóøààë áîë òóøààë ø¿¿ äýý.
- Áè íýã óäàà áààâãàéä õººãäñºíºº ÿðüñàí óó? - ¯ã¿é, ãýõäýý ñîíèðõîëòîé ñîíñîãäîæ áàéíà. Áè äîõèæ çàíãàí áààâãàéòàé çºãèéí áàë áóëààöàëäñàí ò¿¿õýý ÿðüæ ýõýëëýý. Ïèò èíýýä àëäàíãàà àñóóëò òàâèíà. Ò¿¿íèé õóâüä ýíý íü èë¿¿ ñàéí áîëæ áàéâ. Õî¸ð äàõü ºäºð áèä æàäààð õ¿÷ýý ñîðèõîä Ïèò ìèíèé ÷èõýíä, - Áèä àõèí íýã ñ¿¿äýðòýé áîëñîí áîëîëòîé ãýæ øèâíýâ. Áè îéðûí çàéä æàä øèäýõýä ìóóã¿é áîëæ áàéñàí áºãººä õîëã¿éõýí àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí Ïðèìòýé àäèëõàí îõèí çîãñîîä øèðòýæ áàéâ. Òýð àðâàí õî¸ðòîé õýäèé ÷ àðàâòàé þì øèã õàðàãäàíà. Ãÿëàëçñàí õàð í¿ä, òîëèãîð õ¿ðýí àðüñòàé àæ. Îõèí óðàãø ¿ë ìýäýã áºõèéí º÷¿¿õýí ÷èìýý ãàðàõàä íèñýõ ãýæ áàéãàà øóâóó øèã áîëîâ. Ïèòèéã øèäýõ ¿åä áè äàðààãèéí æàä ðóó áºõèéõºä, - Ò¿¿íèéã Ðóò ãýäýã ñàíàãäàæ áàéíà ãýæ àÿàðõàí õýëýâ. Áè óðóóëàà õàçëàà. Ðóò áîë íóãàä óðãàäàã æèæèãõýí øàð öýöýã þì. Ðóò áîëîí Ïðèìðîóç. Òýäíèé õýí ÷ íîéòîí õóâöàñòàé áàéñàí ÷ äàëàí ôóíò õ¿ðýõã¿é. - ×è ¿¿ãýýð þó õýëýõ ãýñýí þì? ãýæ áè øààðäàíãóé àñóóëàà - Þó ÷ áèø. Ç¿ãýýð ë ÿðèàãàà äýìæèõ ãýñýí þì. Áè îäîî ë ò¿¿íèéã äýðãýä áàéõàä òîîìñîðëîõã¿é áàéõûí àðãàã¿é áîëñíûã ìýäýâ. Îõèí áèäíèéã õýñýã á¿ðò äàãàí ñóðàëöàæ áàéëàà. Òýð óðãàìëûí ó÷ðûã íàäààñ äóòóóã¿é îëæ áàéñàí áºãººä ÷àâõààð á¿õ áàéãàà àëäààã¿é îíîíî. Ãýõäýý ÷àâõààð òîì áèåòýé èëäòýé çàëóóãèéí óðäààñ þó õèéíý ãýæ? ªã뺺íèé öàé, îðîéí õîîëíû ¿åýð Õåéìèò÷, Ýôôè õî¸ð áèäíèé þó õèéñýí áîëîí, õýí áèäíèéã õàðñàí, áóñàä îðîëöîã÷äîä ÿìàð ñýòãýãäýë òºð¿¿ëñýí ãýýä ë áýëòãýëèéí òàíõèìä ºíãºð¿¿ëñýí àãøèí á¿ðèéí òóõàé àñóóæ áàéâ. Öèííà, Ïîðòèà õî¸ð èðýõã¿é áàéãàà áîëîõîîð ìàíàé çààâàðëàã÷äûã ñàòààðóóëàõ ç¿éë þó ÷ ¿ã¿é áîëæýý. ¯ã¿é ýý òýä ººð õîîðîíäîî òýìöýõýý áîëüæ íýãýí çýðýã áèäýí ð¿¿ äîâòëîõîîð øèéäñýí ìýò áàéâ. Ïèò ÿàæ ýíýõ¿¿ áýëòãýëèéí ¿åýð õèéñýí, õèéãýýã¿é ç¿éëñèéí òóõàé çààâðûã òýâ÷äýãèéã ìýäýõã¿é ÷ ìèíèé òýâ÷ýýð áàðàãäàæ ã¿éöëýý. Õî¸ð äàõü ºäðèéí ¿äýø ýöýñò íü òýäíýýñ çàéëñõèéõ áîëîìæ òîõèîëäîõîä Ïèò, - Õåéìèò÷ àõèàä ë óóñàí áîë äýýð áàéæ ãýæ áóâòíàâ.
Áè èíýýä àëäàõ ãýñýí ÷ òóðãèëàõààñ õýòýðñýíã¿é. - Õýðýãã¿é. Ýíä õ¿í áàéõã¿é áàéõàä ä¿ð ýñãýõ ÿìàð õýðýãòýé ãýæ. - Çà ÿàõàâ, Êèòíèññ ãýæ Ïèò ÿäðàíãóé õýëýýä áèä ¿¿íèé äàðàà çºâõºí õ¿ì¿¿ñèéí òóõàé ÿðèëàà. Ãóðàâ äàõü ºäðèéí õîîëíû äàðàà áèäíèé çîõèîí áàéãóóëàã÷äàä ¿ç¿¿ëýõ õóâèéí ¿ç¿¿ëáýð ýõëýâ. Á¿ñ á¿ñýýðýý äàðààëàí ýõëýýä ýðýãòýé÷¿¿ä íü ãàð÷ áàéëàà. Åðäèéíõººðºº àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ õàìãèéí ñ¿¿ëä áîëëîî. Áèä ãàë çóóõàíä ýýëæýý õ¿ëýýí õîëõèæ áàéâ. Ãàð÷ ÿâñàí õ¿ì¿¿ñýýñ õýí íü ÷ ýðãýæ èðñýíã¿é. ªðºº ààæìààð õîîñîðëîî. Ðóòûã äóóäàõ ¿åä Ïèò áèä õî¸ð ¿ëäýýä ò¿¿íèéã äóóäàõ õ¿ðòýë ÷èìýýã¿é ñóóâ. Òýð áîñëîî. - Õåéìèò÷ ÷àìàéã á¿õ õ¿÷ýý àøèãëà ãýæ çºâëºñíèéã ñàíààðàé. - Áàÿðëàëàà. Òýãæ õèéíý. Áè òîëãîé äîõèëîî. Áè ÿàõ ãýæ òýãæ õýëñíýý ìýäñýíã¿é. Ãýñýí ÷ õîæèãäîõîî õ¿ðâýë Ïèò õîæñîí íü äýýð. Ìàíàé á¿ñýä ýýæ, Ïðèì õî¸ðò ÷ äýýð áàéõ áîëíî. Àðâàí òàâàí õîðìûí äàðàà ìèíèé íýðèéã äóóäëàà. Áè ¿ñýý èëæ, ìºðºº òýãøëýýä ãèìíàñòèêèéí òàíõèì ðóó îðîõîä ÿìàð ÷ ñàéí ç¿éë óãòñàíã¿é. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä áóñàä õîðèí ãóðâàí òîãëîã÷äûí ¿ç¿¿ëáýðèéã ¿çýæ õýòýðõèé óäààí ñóóæ çàëõààä èõýíõè íü ñîãòæýý. Áóøóóõàí ãýðòýý õàðèõûã õ¿ñ÷ áàéãàà áîëîëòîé. Íàäàä ººð áîäñîí ç¿éë áàéñàíã¿é òóë íóì ñóìûí õýñýã ð¿¿ ÿâàâ. ªº, ýäãýýð ºäð¿¿äýä ãàð õ¿ðýõã¿é òýâ÷èæ áàéñàí óäààí õ¿ëýýñýí çýâñýã ìèíü áàéíà! Ìîä, õóâàíöàð, òºìºð áîëîí ¿ë òàíèõ ìàòåðèàëààð õèéñýí íóì áàéâ. ªº ñýâã¿é æèãäõýí ºä á¿õèé ñóì. Áè õºâ÷èéã íü òàòàæ ¿çýí íóìàà ñîíãîîä ìºðºí人 ñóìòàé ñààäàã ç¿¿â. Õàðâàõ áàé õýòýðõèé õÿçãààðëàãäìàë áàéëàà. Åðäèéí õ¿íèé ä¿ðñòýé áàéíóóä. Áè òàíõèìûí ãîë ðóó ÿâæ õóòãààð ñóðãóóëü õèéæ áàéñàí õèéìýë õ¿íèéã ýõíèé áàéãààð ñîíãîîä íóìàà òýëòýë äàäñàíààñ ººð áàéëàà. Õºâ÷ íü ìèíèé õóó÷èí íóìààñ ÷àíãà, ñóì íü õàòóó àæýý. Ìèíèé ñóì õèéìýë õ¿íèéã õýäýí äþéìèéí çàéòàé çºðºí ºíãºðºõºä õýí ÷ àíçààðñàíã¿é. Èíãýæ ë ººðèé㺺 ¿ç¿¿ëíý äýý! Áè ãàðòàà äàñàë áîëîõ õ¿ðòýë õýäýí ñóì òàâèëàà. Àõèí òàíõèìûí ãîëä áàéðàà ýçëýýä õèéìýë õ¿íèé ç¿ðõýíä õàðâàâ. Äàðààãèéí ñóìààðàà ýëñòýé øóóäàé ºëãºñºí îëñ õàðâàõàä ãàçàð óíààä çàäðàâ. Áè ºâäºãëºí ñóóãààä àäðààñ ºë㺺òýé áàéãàà ãýðëèéã õàðâàõàä áóò ¿ñðýí î÷ àñãàðëàà. Õàðâàëò ñàéí áîëëîî. Áè çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ðóó ýðãýýä ÿàõûã íü õ¿ëýýâ. Çàðèì íü óðàìøóóëàíãóé òîëãîé äîõüñîí ÷, èõýíõè íü øèðýýíä ñàÿõàí àâ÷èðñàí øàðñàí ãàõàéíä òºâëºðººä çàâã¿é áàéëàà. Ãýíýòõýí óóð õºäëºâ. Ìèíèé àìüäðàë ¿¿íýýñ õàìààð÷ áàéõàä òýäíèé áàéæ áàéãààã. Òîîðîéíîîñ ÷óõàë þì àëãà! Ç¿ðõ õ¿÷òýé öîõèëîí, õàöàð óëàéõàä þó ÷ áîäîëã¿é ñóìàà
ñààäàãíààñ àâààä çîõèîí áàéãóóëàã÷äûí øèðýý ð¿¿ ÷èãë¿¿ëýâ. Õàøãèðàëò ñîíñîãäîîä á¿ãä õàæóó òèéø áóòðàõàä ñóì òîîðîéí àìàí äàõü àëèìûã îíîîä õàíàíä õàäàâ. Á¿ãä ìèíèé ç¿ã í¿äýíäýý èòãýëã¿é øèðëýý. - Àíõààðàë õàíäóóëñàíä áàÿðëàëàà ãýýä áè ¸ñëîíãîî çºâøººðºë õ¿ëýýã¿é ãàðëàà.
VII Áè öàõèëãààí øàò õ¿ðýõ çàìäàà íóìàà ìºðºí人 ç¿¿ãýýä ãàéõñàí õýëã¿é õàìãààëàã÷ûí äýðãýä¿¿ð ºíãºð÷ öàõèëãààí øàòíû àðâàí õî¸ð äóãààðòàé òîâ÷ëóóðûã íóäàðãààðàà öîõèëîî. Õààëãà ãóëãàí õààãäàæ äýýø õºäëºâ. Äàâõàðòàà õ¿ðýâ ¿¿ ¿ã¿é þó óéëàõã¿é áàéõûã õè÷ýýí áóñäûíõàà çî÷íû ºðººíººñ õàøãèðàí äóóäàõûã òîîëã¿é õîíãèëîîð ã¿éãýýä ºðººí人 îðæ îðîí äýýð óíàí íóëèìñ ñóë àñãàðóóëàâ. Ýíý áîë òºãñãºë! Áè á¿ãäèéã áàëëàëàà! Õýðâýý íàäàä º÷¿¿õýí òºäèé áîëîìæ áàéñàí áîë çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ðóó ñóì èëãýýñíýýð ¿ã¿é áîëãîëîî. Îäîî òýä íàìàéã ÿàõ áîë? Áàðèâ÷ëàõ áîëîâ óó? Öààçëàõ þì óó? Õýëèéã ìèíü îãòëîîä îðîëöîã÷äîä ¿éë÷èëäýã õ¿í áîëãîõ óó? Áè çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ðóó õàðâàõäàà þóãàà áîäîæ áàéñàí õýðýã âý? Ìýäýýæ áè òýäýí ð¿¿ áèø àëèì ðóó õàðâàñàí. Òîîõã¿é áàéãààä íü óóðëàñàí þì. Õýðâýý áè õýí íýãíèéã àëàõûã õ¿ññýí áîë àëäàõã¿é áàéñàí! Ãýõäýý ÿìàð ÿëãàà áàéíà? Óãààñàà áè òîãëîîìä ÿëàõã¿é. Íàìàéã ÿàõ íü õýíä õàìààòàé þì áý? Ìèíèé ãàíö àéæ áàéñàí ç¿éë ãýâýë ýýæ, Ïðèì õî¸ðûã ÿàõ áîë ãýäýãò áàéëàà. Ýíý òýíýã àëõàì òýäýíä õýðõýí íºëººëºõ áîë? Ýýæèéã øîðîíä õîðüæ, Ïðèìèéã ºí÷èí õ¿¿õäèéí ãàçàð èëãýýõ áîëîâ óó? Ýñâýë òýäíèéã àëâàë ÿàíà? ¯íýõýýð àëíà ãýæ ¿¿? ßàãààä ¿ã¿é ãýæ? Òýä ººð þó õ¿ññýí ãýæ? Áè îäîî þó õèéõ âý? Óó÷ëàë ãóéõ þìóó èíýýæ õºõðºí á¿ãäèéã òîãëîîì íààäìààð ºíãºð¿¿ëæ áîëíî. Ìàãàäã¿é çàðèìûíõ íü ºðøººíã¿é çàíã õºäºëãºõ áèç. Ýôôè, Õåéìèò÷ õî¸ð õààëãà öîõèâ. Áè òýäíèéã çàéë ãýæ õàøãèðñàí ÷ çîãññîîð áàéâ. Öàã þìóó ò¿¿íýýñ èë¿¿ õóãàöàà ºíãºðñíèé äàðàà áè óéëàõàà áîëüæ òîðãîìñîã äààâóóã èëáýíãýý æàðãàæ áóé íàðíû ãýðýëä Êàïèòîëèéí áàéøèíãèéí äýýâýð ìºñºí ÷èõýð àäèë ãÿëàëçàõûã õàðàâ. Áè ýõýíäýý õàðóóë èðýõèéã õ¿ëýýæ áàéëàà. Ãýñýí ÷ öàã õóãàöàà ºíãºðºõ òóñàì àëãóóð òàéâøèðàâ. Òýäýíä óðüäûí àäèë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îðîëöîã÷ îõèí õýðýãòýé áàéãàà þì áîëîâ óó? Õýðâýý çîõèîí áàéãóóëàã÷èä íàìàéã øèéòãýõèéã õ¿ññýí áîë îëîí íèéòèéí í¿äýí äýýð õèéõ áàéñàí. Íàìàéã á¿ñýä ºëñãºëºí çýðëýã àðààòíóóäûí äóíä õàÿõûã õ¿ëýýæ áàéãàà áàéõ. Íóì ñóì çýðýã ººðèé㺺 õàìãààëàõ ç¿éë ºãºõã¿é íü îéëãîìæòîé. Ò¿¿íýýñ ãàäíà õàìãèéí äîîä îíîî ºã÷ õýíèé ÷ òîëãîéä èâýýí òýòãýã÷ áîëîõ ñàíàà îðîõã¿é. Îíîîã ºíººäºð ìýäýãäýíý. Áýëòãýë ¿çýã÷äýýñ õààëòòàé ÿâàãääàã áîëîõîîð çîõèîí áàéãóóëàã÷èä îðîëöîã÷ á¿ðèéí áîëîìæûã îíîîãîîð ìýäýãääýã þì. Ýíý íü ¿çýã÷äýä òîãëîîìûí ýõíýýñ äóóñàõ õ¿ðòýë ñýòãýë õàíàìæòàéãààð ìºðèéöºõ áîëîìæ îëãîäîã. Õàìãèéí áàãà îíîî áîë íýã áàéñàí áºãººä ¿¿íýýñ ìóóã áîäîõ ÷ þì áèø. Õàðèí õàìãèéí ºíäºð íü àìüäðàë äýýð õýçýý ÷ õ¿ðøã¿é àðâàí õî¸ð áàéëàà. Ãýâ÷ ¿íýëãýý ÿëàëòàíä õ¿ðýõ çàìûã õÿçãààðëàõã¿é. Ýíý íü çºâõºí áýëòãýëèéí ¿åýð ¿ç¿¿ëñýí àâúÿàñ ÷àäâàðûí ¿íýëãýý þì. Ò¿¿í÷ëýí á¿ñýä ºíäºð îíîî àâñàí õ¿í õàìãèéí ò¿ð¿¿íä ¿õýõ ÿâäàë îëîíòîî áàéäàã. Õî¸ð æèëèéí ºìíº ãóðâàí îíîîòîé õ¿¿ ÿëñàí. Ãýñýí ÷ èâýýí òýòãýã÷èéí õóâüä îíîî ¿íýõýýð òóñ áîëíî. Ýñâýë õîð õ¿ðãýõ òàëòàé. Áè íóì ñóìààð çóðãàà þìóó äîëîîí îíîî àâàõûã íàéäàæ
áàéñàí ÷ îäîî õîðèí äºðâºí õ¿íýýñ õàìãèéí ìóó àâàõ íü îéëãîìæòîé áîëîâ. Íýã ÷ èâýýí òýòãýã÷ã¿é áîë àìüä ¿ëäýõ áîëîìæ òýãòýé òýíöýíý. Ýôôè õààëãà öîõèí îðîéí õîîëîíä äóóäàõàä ÿâàõààð øèéäýâ. ¯äýø îíîîã çóðàãòààð ¿ç¿¿ëíý. Áè ýíä ¿¿ðä íóóãäààä áàéæ áîëîõã¿é ø¿¿ äýý. Èéìýýñ óãààëãûí ºðººíä îðæ íóëèìñàíäàà õàâäàæ óëàéñàí í¿¿ðýý óãààëàà. Øèðýýíä Öèííà, Ïîðòèà õî¸ðûã îðîëöóóëààä á¿ãä öóãëàðñàí áàéâ. Ãýñýí ÷ áè äèçàéíåðóóäûí óðìûã õóãàëàõã¿éí òóëä òýäíèéã áàéõã¿é áàéãààñàé ãýæ õ¿ñëýý. Òýäíèé íýýëòèéí ¸ñëîë äýýð õèéñýí á¿õ àæëûí ýöýñò õàìãèéí ñ¿¿ëä îðëîî. Áè çàãàñíû øºë õàëáàãàäàíãàà õààøàà ÷ õàðàõã¿é áàéõûã õè÷ýýâ. Äàâñòàé øºë íóëèìñ ñàíàãäóóëàâ. Íàñàíä õ¿ðýã÷äèéã öàã àãààðûí òóõàé ÿðèëöàæ áàéõ çóóð áè Ïèòòýé õàðö òóëãàðëàà. Ò¿¿íèéã àñóóíã¿é õàðö ºðãºõºä áè òîëãîé ñýãñðýâ. Íýãä¿ãýýð õîîë ºãºõ ¿åä Õåéìèò÷ áèäýíä õàíäàí, - Çà äýìèé ÿðüæ áîëëîî ººð ç¿éë ÿðüöãààÿ. Òà íàð ºíººäºð õýð áàéâ äàà? ãýõýä Ïèò, - Þó áîëñíûã ìýäýõ þì àëãà. Íàìàéã òèéøýý îðîõ ¿åä õýí ÷ òîîõîî áîëüñîí áàéñàí. Óóãààä äóóëæ áàéñàí. Õýí ÷ ìèíèé ç¿ã õàðààã¿é. Íàìàéã õýäýí õ¿íä ç¿éë ºðãºñºíèé äàðàà ÿâæ áîëíî ãýñýí ãýâ. ¯¿íèéã ñîíñîîä ìèíèé ñýòãýë àðàé äýýðäëýý. Ãýõäýý ø¿¿ã÷èä ¿ë òîîìñîðëîñîí ÷ ãýëýý Ïèò äàéðààã¿é áàéíà. - Õàðèí õîíãîð ìèíü ÷è? ãýæ Õåéìèò÷ íàäàä õàíäàâ. Ò¿¿íèé èíãýæ äóóäñàíä áè óóðëàñàíäàà ÿðèõ ÷àäâàðòàé áîëîâ. - Áè çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ðóó õàðâàñàí. Á¿ãä èäýõýý áîëèõîä, - Þó ãýíýý? ãýñýí Ýôôèãèéí õîîëîé äàõü àéäàñ ìèíèé õàìãèéí ìóó áîëãîîìæëîëûã áàòëàâ. - Áè òýäýí ð¿¿ õàðâàñàí. ßã ÷ òýäýí ð¿¿ áèø ë äýý. Ãýõäýý òýäíèé ç¿ã ð¿¿. Ýõëýýä Ïèòèéí õýëñýí øèã õàðâààä ë áàéëàà ãýñýí ÷ òýä òîîõã¿é áàéñàí... Òýãýõýýð íü áè òýð òýíýã øàðñàí òîîðîéíûõ íü àìàí äàõü àëèì ðóó õàðâà÷èõñàí! - Òýãýýä òýä þó ãýæ õýëñýí áý? ãýæ Öèííà áîëãîîìæòîé àñóóâ. - Þó ÷ õýëýýã¿é. Ãýõäýý ìýäýõã¿é áàéíà. Áè øóóä ãàðààä ÿâ÷èõñàí. - ×àìàéã ÿâóóëëàà ãýæ ¿¿? õýìýýí Ýôôè äóó àëäàâ. - Áè ººðèé㺺 ÿâóóëñàí ãýýä Ïðèìä ÿëàõûí òºëºº á¿õíèéã õèéíý ãýæ àìëàñíàà ñàíàòàë á¿òýí
òîíí í¿¿ðñ äýýðýýñ äàð÷èõ øèã áîëîâ. - Òýãñýí þì áàéæ ãýýä Õåéìèò÷ òàëõàíä òîñ ò¿ðõýâ. - Íàìàéã áàðèâ÷ëàõ áîëîâ óó? - Ìàãàäã¿é ë þì. Ãýõäýý ÷àìä îðëîã÷ îëîõîä õýö¿¿. - Ýýæ, Ïðèì õî¸ðûã ÿàõ áîë? Òýäíèéã øèéòãýõ áîëîâ óó? - Òýãæ áîäîõã¿é áàéíà. ßàñàí ãýæ? Õýðâýý áîëñîí ÿâäëûã äýëãýâýë òýäýíä àøèãã¿é áàéõ áîëíî. Ýñâýë ìàãàäã¿é ÷èíèé á¿ñ äýõ àìüäðàëûã òàì áîëãîæ áîëîõ þì. - Ãýõäýý òîãëîîì áèäýíä àìòòàé àìüäðàëûã àìëààã¿é ãýæ Ïèò õýëýâ. - ßã òèéì ãýæ Õåéìèò÷ çºâøººðºõºä áè òýäíèé òîãëîîì õèéñíèéã îéëãîâ. Õåéìèò÷ ãàðààðàà ãàõàéí øàðñàí ìàõ àâààä õóíäàãàòàé äàðñàíä ä¿ðýõýä Ýôôè õºìñºã çàíãèäëàà. Äàðàà íü ìàõûã ¿åýð ñàëãàíãàà èíýýä àëäàí, - Òýäíèé öàðàé ÿìàð õàðàãäàæ áàéñàí ãýíý ýý? ãýæ àñóóâ. - Öî÷èðäñîí, àéñàí. Íýã ýðýãòýé á¿ð òàâãàí äýýð ñóó÷èõñàí ãýýä áè èíýýâõèéëýõýä í¿äíèé ºìí¿¿ð ä¿ð çóðàã õºâºð뺺. Õåéìèò÷ ÷àíãà õºõðºõºä áóñàä õ¿ì¿¿ñ äàãàæ èíýýëäýí, Ýôôè èíýýìñýãëýõ÷ýý àÿäñàíàà áóõèìäàíãóé, - Òýäíèéã òýãýõ ë õýðýãòýé. Òýäíèé àæèë áîë òà íàðûã õàðàõ. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýýñ èðñýí õ¿ì¿¿ñ ¿ë òîîìñîðëîõûã òýâ÷äýãã¿é þì ãýñíýý ýðãýí òîéðíîî õàðæ, - Íàìàéã óó÷ëààðàé ãýõäýý ýíý çºâõºí ìèíèé áîäîë ãýæ õýíä ÷ õàíäñàí þìã¿é íýìýðëýâ. - Áè õàìãèéí äîîä îíîî àâñàí áàéõ. - Îíîî ºíäºð áàéõ òóñìàà òîãëîîìä ãîë ¿¿ðýãòýé. Ìóó þìóó äóíä çýðãèéí õ¿í õýíèé ÷ àíõààðëûã òàòàõã¿é. Ãýõäýý ÷èíèé àâúÿàñàà íóóõ çîðèëãîîð çîðèóä äîîä îíîî àâñíûã õýí ìýäýõ þì áý? Çàðèìäàà õ¿ì¿¿ñ òèéì àðãà õýðýãëýäýã ãýæ Ïîðòèà ýñýðã¿¿öýâ. Ýôôè õààëãà öîõèí íàìàéã àõèí íýã "ìàø ÷óõàë" ºäºð õ¿ëýýæ áàéãààã ñàíóóëàâ. Ìàðãààø áèäíýýñ çóðàãòûí ÿðèëöëàãà àâàõ ó÷èð á¿ãä áèäíèéã áýëòãýõýýð çàâã¿é áàéëàà. Áè áîñîæ òîâ÷ëóóðûã áîëãîîìæòîé äàðàí ò¿ðãýõýí ø¿ðø¿¿ðò îðîîä õîîëíû ºðºº ë¿¿ ÿâëàà. Ïèò, Ýôôè, Õåéìèò÷ íàð øèðýýíä íàì äóóãààð ÿðèëöàíà. Ýíý þó áîëîõûã áè ñîíèó÷èðõñàí ÷ ºëññºí人 òàâàã ä¿¿ðýí ºã뺺íèé õîîë àâààä òýäýíòýé íýãäëýý.
ªíººäºð õàòñàí ÷àâãààð õà÷èðëàñàí õóðãàíû ìàõ, õàð áóäààòàé ºãºâ. Ǻâõºí òàâãàíä õîîëíû òàë ¿ëäñýí õîéíî á¿ãä ÷èìýýã¿é áàéõûã àæèãëàâ. Áè ç¿ðæèéí ø¿¿ñ òîì áàëãààä àìàà àð÷èâ. - Þó áîëñîí áý? ªíººäºð áèäíèéã ÿðèëöëàãàíä áýëäýíý áèç äýý? - Òèéìýý ãýæ Õåéìèò÷ çºâøººðºâ. - Òýãâýë ñàòààðàõ õýðýãã¿é. Áè èäýõèéíõýý çýðýãöýý ñîíñîæ ÷àäíà. - Îéëãîæ áàéíà óó òºëºâëºãºº áàãà çýðýã ººð÷ëºãäñºí. Áèäíèé îäîîãèéí àðãûí õóâüä... - ßìàð àðãà? ãýýä áè ãàéõøèðàí áóñàä îðîëöîã÷äûí ºìíº òààðóóõàí õàðàãäàõààñ îíäîî ÿìàð çààâàð ºãñíèéã ñàíàõûã õè÷ýýõýä Õåéìèò÷ ìºðºº õàâ÷ñàíàà, - Ïèò òóñäàà áýëòãýõèéã ãóéñàí ãýëýý.
VIII Óðâàã÷! Õåéìèò÷èéí ¿ãèéã ñîíñîîä òîëãîéä îðæ èðñýí àíõíû áîäîë èéì áàéëàà. Òýíýã áîäîë. Õýçýý ÷ èòãýýã¿é áàéæ óðâàã÷ ãýæ íýðëýæ ÿàæ áîëîõ áèëýý. Òèéìýý îðîëöîã÷äûí õîîðîíä ÿìàð èòãýë áàéæ áîëíî ãýæ? Ãýõäýý ë... øèéòã¿¿ëíý ãýäãýý ìýäñýýð áàéæ íàäàä òàëõ ºãñºí, òýðãýí äýýð ò¿øèí çîãñîæ, Õåéìèò÷èéí ºìíº õýëã¿é îõèíû òóõàé ÿðèàíààñ àâàðñàí õ¿¿ä... Áè æààõàí ÷ ãýñýí èòãýë ¿¿? ªºð ºíö㺺ñ áîë áèä ýöýñòýý íàéç íºõäèéí ä¿ð ýñãýõ õýðýãã¿é áîëñîíä ñàíàà àìàðëàà. Õýðâýý áèäíèé õîîðîíä º÷¿¿õýí òºäèé õîëáîîñ áàéñàí áîë îäîî òºãñãºë áîëîâ. Öàã íü ÷ áîëñîí. Õî¸ð ºäðèéí äàðàà òîãëîîì ýõëýõýä ýíý íü ñóë òàë áàéõ áîëíî. Ïèò ÿìàð ÷ øèéäâýð ãàðãàñàí áàéëàà áè ò¿¿íä òàëàðõàõ ¸ñòîé. Ìàãàäã¿é òýð óäàõã¿é äàéñàí áîëíî ãýäýãòýéãýý ýâëýðñýí áîëîëòîé. Ýíý íü ÷ äýýð. - Ñàéí áàéíà. Áèäíèé õóâààðü ÿìàð âý? - Ýôôè äºðâºí öàãèéí òóðø íýãèéã ÷èíü áèåý õýðõýí àâ÷ ÿâàõàä ñóðãàæ áàéõàä õàðèí áè íºãººòýé ÷èíü þó õýëýõ ¸ñòîé òàëààð ÿðèíà. Êèòíèññ ÷è Ýôôèòýé ýõëýýðýé. Ýôôèòýé äºðâºí öàã ñóðàëöàõàä íýã ÷ ñóë õîðîì ãàðàõ ýñýõèéã òºñººëºõºä áýðõ áàéëàà. Áèäíèéã ìàíàé ºðººíä îðîõ ¿åä Ýôôè íàäàä ¿äýøëýãíèé óðò äààøèíç, ºíäºð ºñãèéòýé ãóòàë ºìñ㺺ä ÿâàõûã ñóðãàâ. Ãóòàë äýýð ÿâàõ õýö¿¿ áàéëàà. Áè õýçýý ÷ ºíäºð ºñãèéòýé ãóòàë ºìñºæ áàéãààã¿é áîëîõîîð õºë ìèíü èéø òèéø õàçàéæ ýâã¿é ñàíàãäàâ. Ãýñýí ÷ Ýôôè ºäºð á¿ð òýãæ ÿâäàã áîëîõîîð áè ¿¿íèéã ÷àäíà ãýæ áîäëîî. Äààøèíçû õóâüä ººð àñóóäàë ãàðàâ. Ò¿¿íèéã õºëä îðîîöîëäîõ áîëãîíä çàñàõààð òîíãîéõîä Ýôôè õàðöàãà øèã ä¿¿ëýí èðýýä "Øàãàéãàà áèòãèé ºíäºð ºðãº!" ãýæ õàøãèð÷ ãàð ëóó öîõèæ áàéëàà. Áè ýöýñòýý ÿâæ ñóðñàí ÷ ãàð äàëëàí èíýýìñýãëýæ ñóðàõ õýðýã ãàðàâ. Çàé çàâñàðã¿é èíýýìñýãëýõ ¸ñòîé áàéëàà. Ýôôè íàìàéã í¿¿ðíýýñýý èíýýìñýãëýëýý àðèëãàõã¿é áàéõ òàëààð çàé çàâñàðã¿é ÿíøñààð ¿äèéí õîîëíû öàã áîëîõîä õàöàð öóë õºíä¿¿ð áîëæýý. - Çà áè ÷àäàõ ë ç¿éëýý õèéëýý. Êèòíèññ ¿çýã÷èä ÷àìàéã õàéðëàõ ¸ñòîéã á¿¿ ìàðòààðàé ãýýä Ýôôè ñàíàà àëäàâ. - Òà ¿¿íèéã áîëîìæòîé ãýæ áîäîæ áàéíà óó? - Õýðâýý ÷è òýäýí ð¿¿ ìóóõàé õàðàõã¿é áîë áîëíî. ßàãààä á¿ñèéíõýý òºëºº óóð õèëýíãýý äàðæ áîëîõã¿é ãýæ? Íàéç íºõäèéíõºº äóíä áàéíà ãýæ òºñººë. - Íàéç íºõºä ãýíýý! Òèéìýý òýä íàìàéã õýð óäààí àìüä áàéõ ýñýõýä ìºðèéöºæ áàéãàà! - Òýãâýë ä¿ð ýñãý! ãýæ Ýôôè õàøãèðñíàà áèåý áàðèí èíýýìñýãëýæ, - ßã èíãýæ. ×è íàìàéã õè÷íýýí èõ óóðëóóëñàí ÷ ãýëýý èíýýìñýãëýæ áàéõûã ìèíü õàðæ áàéíà óó ãýëýý.
- Ìàø èòãýëòýé áàéíà. Áè õîîë èäýõýýð ÿâëàà. Áè ºíäºð ºñãèéòýé ãóòëàà ºøèãëºí òàéëààä õîîëíû ºðºº ë¿¿ õºë í¿öãýí ÿâàõäàà äààøèíçíûõàà õîðìîéã øóóëàà. Ïèò, Õåéìèò÷ õî¸ð ìàø ñàéõàí ààøòàé áàéñàí òóë õî¸ð äàõü õè÷ýýë ýõíèéõòýé õàðüöóóëàõàä àìæèëòòàé áîëíî ãýñýí íàéäëàãà òºðºâ. Õîîëíû äàðàà Õåìèò÷ íàìàéã çî÷íû ºðºº ð¿¿ àâàà÷ààä áóéäàí äýýð ñóóëãàí õºìñºã çàíãèäàí õàðëàà. - ßàñàí? ãýæ áè òýñãýëã¿é àñóóâ. - ×àìòàé þó õèéõýý îéëãîõûã õè÷ýýæ áàéíà. Áèä ÷àìàéã ÿìàð áîëãîõ âý. Äóð áóëààì óó? Õ¿éòýí õºíäèé þó? Äîãøèí øèð¿¿í ¿¿? ×è ä¿¿ãèéíõýý ºìíººñ òîãëîîìä îðîëöñîí áîëîõîîð îäîî îä øèã ãÿëàëçàæ áàéãàà. Öèííà ÷àìàéã ìàðòàãäàøã¿é áîëãîñîí. Áàñ áýëòãýë áýëòãýë äýýð õàìãèéí ºíäºð îíîî àâñàí. Îëîí íèéòèéí ñîíèðõîë õºäºëæ áàéãàà ÷ ¿íýí õýðýãòýý õýí ãýäãèéã ÷èíü ìýäýõã¿é. ×èíèé ìàðãààø ÿìàð ñýòãýãäýë òºð¿¿ëýõýýñ õàìààðàí áè èâýýí òýòãýã÷èä îëæ ºãºõ áîëíî. Áè õ¿¿õýä áàéõààñàà ýõëýí îðîëöîã÷äûí ÿðèëöëàãà ¿çýæ áàéñàí áîëîõîîð Õåéìèò÷èéí çºâ ãýäãèéã îéëãîæ áàéëàà. Õýðâýý ÷è îëîí íèéòýä òààëàãäâàë òîìîîõîí äàâóó òàë áîëíî. - Ïèò áèåý ÿàæ àâ÷ ÿâæ áàéãàà âý? Ýñâýë íóóö óó? - Àÿòàéõàí çàëóó õ¿íèé ¸ñîîð. Òýð èõ ýëýãñýã áîëîõîîð õîøèãíîí èíýýæ ÷àäíà. Õàðèí ÷è àì íýýõ áîëãîíäîî äàéñàãíàñàí õàðöòàé áàðãàð áàéäàã. - Òèéì áèø! ãýæ áè ýñýðã¿¿öëýý. - Áîëüæ ¿ç. Ìèíèé ºìíº ÷ õîéíî ÷ õàðæ áàéãààã¿é òýðãýí äýýð ãàð äàëëàñàí õºãæèëòýé îõèí õààíààñ ãàðààä èðñíèéã ìýäýõã¿é þì. - Õàðèí òà íàäàä õºãæèëòýé áàéõ îëîí áîëîìæ ºãñºí ¿¿? ãýæ áè óíòóóöàâ. - ×è íàäàä òààëàãäàõ øààðäëàãàã¿é. Áè èâýýí òýòãýã÷ áèø. Òýãýõýýð íàìàéã îëîí íèéò ãýæ òºñººëººä áàÿðëóóë. - Ñàéí áàéíà! ãýæ áè õýäýðëýâ. Õåéìèò÷ ÿðèëöëàãà àâæ áóé õ¿íèé ä¿ð ýñãýõýä áè àñóóëòàíä ýåëäýãýýð õàðèóëàõûã ÷àäàõ ÿäàõààðàà õè÷ýýâ. Ãýâ÷ áîëñîíã¿é. Áè Õåéìèò÷èéí ¿ãýíä õýòýðõèé óóðëàñàíû äýýð õàðààë èäñýí òîãëîîìûí òýíýã ÿðèëöëàãàíä á¿ð óóð õ¿ð÷ áàéëàà. Ýíý á¿õýí ÿìàð øóäàðãà áóñ þì áý! Áè ÿàãààä ¿çýí ÿääàã õ¿ì¿¿ñòýý òààëàãäàõûí òóëä ñóðãóóëüòàé íîõîé øèã äýâõöýæ áàéõ ¸ñòîé ãýæ? Õîðîì ºíãºðºõ òóñàì ìèíèé óóð óëàì èõññýýð ýöýñòýý ÿðüæ ÷àäàõàà áîëèâ. - Çà áîëíî, õàíãàëòòàé. ªºð àðãà ýðæ îëú¸. Äàéñàãíàñàí áàéäëààñ ÷èíü áîëîîä áè þó ÷ ìýäýæ
÷àäñàíã¿é. Áè ÷èíèé àìüäðàë, ãýð á¿ë þóíä äóðòàé òóõàé ÷èíü àñóóëò òàâúÿ. Òýä ÷èíèé òóõàé ìýäýõèéã õ¿ñ÷ áàéãàà, Êèòíèññ! - Òýãâýë áè òýäíèéã ìýäýýñýé ãýæ õ¿ñýõã¿é áàéíà. Òýä õýäèéí èðýýä¿éã ìèíü áýëòãýñýí ÷ ºíãºðñºí ¿åèéã ìèíü ìýäýæ ÷àäàõã¿é! - Òýãâýë õóäàë õýë! ßìàð íýã ç¿éë çîõèîãîîä ÿðü! - Áè òèéì ÷ ñàéí õóäàë ÿðüæ ÷àäàõã¿é. - Òýãâýë ñóð. Àëü áîëîõ ò¿ðãýí ø¿¿. ×èíèé áàéäàë ºìõèé çàãàñíààñ äýýðäýõ þì àëãà. Õººõ. Òýð íàäàä ÿàæ õàíäàæ áàéãàà õýðýã âý! Õåéìèò÷ õàðâààñ õàòóó ¿ã õýëñíýý îéëãîñîí áîëîëòîé 纺ëðººä, - Íýã ñàíàà áàéíà! Äàðóóõàí îõèíû ä¿ðä òîãëî ãýëýý. - Äàðóóõàí ãýíýý? - Òèéìýý àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí ýíãèéí íýã îõèíä èéì àç òîõèîñîíä èòãýæ ÷ ÷àäàõã¿é áàéíà ãýæ òºñººë. ×è òèéì ç¿éëèéã ç¿¿äýíäýý ¿çýæ ÷ áàéãààã¿é. Öèííàãûí õèéñýí õóâöñûã ìàãò. Õîòûã õýðõýí ãàéõàí áèøèð÷ áàéãààãàà ÿðü. Åð íü áîë õýðâýý ººðèéíõºº òóõàé ÿðèõûã õ¿ñýõã¿é ë áàéãàà áîë ìàãòààä áàéõ õýðýãòýé. ¯ðãýëæ ººðèéíõºº òóõàé ÿðèàíààñ çàéëñõèé. Ñýòãýë õººð뺺 ãàðãà. Äàðààãèéí çîâæ ç¿äýðñýí íýã öàãèéí òóðø íàäààñ ä¿ðýëçñýí õººð áàÿð ãàðàõã¿é íü òîäîðõîé áîëîâ. Áèä èõýìñýã áàéõûã îðîëäîæ ¿çñýí ÷ õÿìñãàð áàéæ ÷àäñàíã¿é. Áè õýòýðõèé "ýìçýã" óóðòàé áàéâ. Áàñ óõààíòàé, õºãæèëòýé, íóóöëàã áèø. Õè÷ýýëèéí òºãñãºëä ÿìàð ÷ ¿ð ä¿í ãàðñàíã¿é. Íàìàéã óõààíòàé áîëîí æ¿æèãëýõýä Õåéìèò÷ òýñãýëã¿é óóæ ýõëýýä àæèãëàëò íü óëàì õîðîí å㺺òýé áîëæ áàéëàà. - Áè áóóæ ºã뺺, õîíãîð ìèíü. Ç¿ãýýð ë àñóóëòàíä õàðèóëààä ¿çýã÷äèéã ¿çýí ÿäàëòààðàà õîðäóóëàõã¿é áàéõûã õè÷ýýãýýðýé äýý. Îðîéí õîîëîî áè ºðººí人 çàõèàëæ äîòîð ìóóõàéðòàë èäýýä Õåéìèò÷, ¯õëèéí òîãëîîì, Êàïèòîëä àìüäàðäàã õ¿í á¿ðèéã ¿çýí ÿäñàíäàà àÿãà òàâãàà ÷óëóóäàí õàãàëëàà. Óëààí õ¿ðýí ¿ñòýé îõèí îð çàñàõààð îðæ èðýýä í¿ä íü òîìðîâ. - Îðõè! Ãàíöààð ìèíü îðõèæ ¿ç! ãýæ áè îðèëîâ. Áè ò¿¿íèéã áàñ ¿çýí ÿäàæ ýíýõ¿¿ çýìëýíã¿é õàðö íàìàéã õóë÷ãàð, ìàíãàñ, Êàïèòîëûí ãàðò îðñîí õ¿¿õýëäýé ãýæ õýëæ áàéãààã îéëãîæ áàéëàà. Ò¿¿íèé õóâüä ýöýñòýý øóäàðãà ç¿éë áîëíî. Ìèíèé ¿õýë îéä àìèà àëäñàí çàëóóãèéí ¿õëèéã òºëºõ áèç.
Ãýñýí ÷ òýð ÿâàõûí îðîíä õààëãà õààãààä óãààëãûí ºðºº ë¿¿ ÿâæ àë÷óóð íîðãîí àâ÷ðààä í¿¿ð àð÷èí, õàãàðõàéä ç¿ñýãäñýí ãàðûã ìèíü öýâýðëýæ ºãºâ. Òýð ÿàãààä ¿¿íèéã õèéæ áàéãàà þì áîë? ßìàð ó÷ðààñ áè ò¿¿íä çºâøººð÷ áàéíà? - Áè ÷àìàéã àâðàõ ¸ñòîé áàéñàí ãýæ áè øèâíýëýý. Òýð òîëãîé ñýãñðýâ. Òýð ¿¿ãýýðýý þó õýëñýí þì áîë? Áèäíèé çîãñîîä õàðæ áàéñàí íü çºâ ãýõ íü ¿¿? Ýñâýë íàìàéã óó÷èëñàí þì áîëîâ óó? - ¯ã¿é, ¸ñòîé áàéñàí. Òýð õóðóóãààðàà óðóóëàà äàðààä ìèíèé öýýæ ð¿¿ çààâ. Ìàãàäã¿é íàìàéã áàñ õýëã¿é áîëîõûã õ¿ññýí áîëîëòîé. Á¿ðýí áîëîìæòîé. Õýëã¿é þìóó ¿õäýë. Áèä á¿òýí öàãèéí òóðø ºðºº öýâýðëýí á¿õ õîãîî õîãèéí ñàâàíä õèéõýä óëààí ¿ñòýé îõèí íàìàéã îðîíä õýâò¿¿ëýâ. Áè òàâàí íàñòàé õ¿¿õýä øèã àòèéí õýâòýõýä õó÷ààä ÿâñàí ÷ ò¿¿íèéã ¿ëäýõèéã õ¿ññýíäýý óíòñàíã¿é. Áè ò¿¿íèéã õàìãààëàõûã õ¿ññýí ÷ òýð áîëîìæ îëãîñîíã¿é. ªã뺺 íàìàéã áýëòãýë áàãèéíõàí óãòàí àâàâ. Ýôôè, Õåéìèò÷ õî¸ðûí õè÷ýýë àðä õîöîð÷ýý. Ýíý ºäºð Öèííàä çîðèóëàãäñàí. Òýð ìèíèé ñ¿¿ë÷èéí íàéäëàãà áàéëàà. Ìàãàäã¿é òýð íàìàéã ãàéõàìøèãòàé õàðàãäóóëâàë õýí ÷ õýëýõ ¿ãýíä ìèíü ñàíàà òàâèõã¿é áàéõ. Áàãèéíõàí íàäòàé ¿äýýñ õîéø õ¿ðòýë àæèëëàæ àðüñûã ìèíü ãÿëàëçñàí òîëèãîð áîëãîí, ãàð õýýëæ ÷èìýãëýí, õóìñûã ìèíü çàñàæ ÿíçëààä ãàëò äºëíèé õýý óãàëç çóðàâ. Âåíèà ìèíèé ¿ñèéã ãàëò óëààí ºí㺺ð ñ¿ëæýýä ç¿¿í òàëààð òîëãîé îðîîí äàâóóëæ áàðóóí òàëûí ìºð ë¿¿ óíæóóëàâ. Ò¿¿í÷ëýí í¿¿ðýíä òàâüñàí öàéâàð òîñíû äàâõðàãàà àðèëãàæ õýâèéí áàéäàëä íü îðóóëààä òîì õàð í¿ä, óëààí óðóóë, àíèâ÷èõàä ãýðýë öàöàðäàã ñîðìóóñòàé áîëãîâ. Ýöýñò íü ìèíèé áèåèéã ãÿëàëçñàí àëòàí òîîñîîð á¿ðýõýä Öèííà áîîäîëòîé äààøèíç áàðèí îðæ èðýýä, - Í¿äýý àíü ãýæ òóøààâ. Áè òîðãîìñîã äààâóó áèå äàãàí ãóëñààä ìºðºí äýýð äàðàõûã ìýäðýâ. Äààøèíç äº÷èí ôóíòààñ äîðã¿é æèíòýé áàéëàà! Áè Îêòàâèàãûí ãàðààñ áàðèàä ºñãèéòýé øààõàéãàà ºìñºõ人 Ýôôèãèéíõýýñ õî¸ð äàõèí íàìõàí áîëîõûã áàÿðòàéãààð ìýäýâ. Õî¸ð ìèíóòûí òóðø ÿìàð íýã ç¿éë çàñàâ. Äàðàà íü íàì ã¿ì áîëëîî. - Í¿äýý íýýæ áîëîõ óó? - Òèéìýý ãýæ Öèííà õýëýõýä áè óðäàà áàéãàà òîì òîëèíä åðòºíö ººð÷ëºãäºí ãÿëàëçñàí àðüñ, äºë ä¿ðýëçñýí í¿ä, ¿íýò ÷óëóóí øèãòãýý á¿õèé õóâöàñòàé õ¿í çîãñîæ áàéõûã õàðëàà. Äààøèíç èòãýìýýðã¿é ãàéõàìøèãòàé áàéëàà! Ò¿¿íèéã á¿õýëä íü óëààí, øàðãàë, öàéâàð ºíãèéí í¿ä ãÿëáàì ýðäýíèéí ÷óëóóãààð ýðýýëæ ÷èìýãëýí, çàõààð íü öýíõýð äºë óãàëçàëñàí íü õºäëºõ á¿ðèéä ãàë áàäðàõ ìýò áîëæ áàéâ.
¯ã¿é ýý, áè õººðõºí, ¿çýñãýëýíòýé ÷ áèø íàð øèã í¿ä ãÿëáàì áîëæýý. Õýñýã çóóð áèä áèøðýí çîãñëîî. - Öèííà, áàÿðëàëàà ãýæ áè øèâíýëýý. - Ýðãýýäýõ äýý. Áè ãàðàà ñóíãàí ýðãýëäýõýä áýëòãýë áàãèéíõàí áàõäàí äóó àëäàâ. Öèííà áýëòãýë áàãèéíõíààñ íàìàéã äààøèíç, ãóòàë äýýðýý ÿâæ ñóðãàõûã ãóéñàí ÷ Ýôôè çààñàí òóë õÿëáàð áàéâ. Äààøèíç õºäºë㺺íä ñààä áîëîõã¿é ñàíàà çîâîëòã¿é ÷ºëººòýé ÿâæ áîëîõîîð áîëæýý. - Çà òýãýõýýð ÿðèëöëàãàíä áýëýí ¿¿? ãýæ Öèííà àñóóõàä áè ò¿¿íèé öàðàéíû õóâèðëààñ Õåéìèò÷òýé ÿðèëöñàí áîëîõûã òààâàðëàâ. Ìèíèé ÿìàð àéìààð áàéñíûã ìýäñýí áèç. - Àéìøèãòàé. Õåìèò÷ íàìàéã ºìõèé çàãàñ ãýñýí. Áèä õè÷íýýí îðîëäîæ ¿çñýí ÷ þó ÷ á¿òýýã¿é. Ò¿¿íèé ñàíàë áîëãîñîí íýã ÷ ç¿éëèéã õýðýãæ¿¿ëæ ÷àäààã¿é. Öèííà õîðìûí òóðø áîäëîãîøèðñíîî, - ×è ÿàãààä ººðèéíõººðºº áàéæ áîëäîãã¿é þì áý? ãýâ. - ªºðèéíõººðºº ãýíýý? Òýð á¿ð á¿òýõã¿é. Õåìèò÷ íàìàéã áàðãàð äàéñàãíàñàí òºðõòýé ãýæ õýëñýí. - Õåéìèò÷èéí äýðãýä áîë ÷... òèéì áàéõ ãýýä Öèííà èíýýìñýãëýí, - Õàðèí áè ÷àìàéã òýãæ áîäîõã¿é áàéíà. Áýëòãýë áàãèéíõàí ÷àìàéã áèøèðäýã. Òýð ÷ áàéòóãàé ÷è çîõèîí áàéãóóëàã÷äûã ÿëñàí. Êàïèòîëîîð ä¿¿ðýí ÷èíèé òóõàé ÿðüæ áàéíà. Õýí ÷ ÷èíèé ìºí ÷àíàðûã ãàéõàí áàõäàõã¿é áàéæ ÷àäàõã¿é ãýëýý. ̺í ÷àíàð ãýíýý? Áè ¿¿íèéã õ¿ëýýãýýã¿é. Ò¿¿íèé þó áîäñîíûã îéëãîîã¿é ÷ íàìàéã óóðòàé, èòãýëã¿é áèø äàé÷èí, çîðèãòîé ãýæ áàéõ øèã áàéíà. Òèéìýý áè óóëçñàí õ¿í áîëãîíäîî èíýýìñãýëýäýãã¿é ÷ õàéðòàé õ¿ì¿¿ñòýéãýý áîë ººð õýðýã. Öèííà äóëààõàí àëãààðàà ìèíèé õ¿éòýí ãàðûã áàðèëàà. - Àñóóëòàíä õàðèóëàõ ¿åäýý ãýðòýý íàéçòàéãàà áàéíà ãýæ òºñººë çà þó? ×àìä ñàéí íàéç áàéãàà áèç äýý? - Ãåéë ãýæ áè äîð íü õàðèóëñàí ÷, - Ãýõäýý ýíý ÷èíü òýíýã õýðýã, Öèííà. Áè Ãåéëòýé õýçýý ÷ òèéì ç¿éë ÿðüæ áàéãààã¿é. Òýð
ìèíèé òóõàé á¿ãäèéã ìýäíý ãýâ. - Òýãâýë ìèíèé òóõàéä ÿàæ áàéíà? ×è íàìàéã íàéçàà ãýæ áîäîæ áîëíî áèç äýý? Öèííà ìèíèé òºðºëõ á¿ñýýñ èðñýí öàãààñ õîéø óóëçñàí õ¿ì¿¿ñýýñ õàìãèéí èõ òààëàãäàæ áàéëàà. Áè ò¿¿íèé óðàì õóãàëäàãã¿éä íü äóðòàé áàéäàã þì. - Òèéìýý, áîëîõ ë þì ãýõäýý... - Áè òàâöàí äýýð áóñàä äèçàéíåðóóäûí õàìò ýõíèé ýãíýýíä ñóóæ áàéõ áîëíî. ×àìä õàðàãäàõ áîëîìæòîé. Àñóóëò òàâèõ ¿åä íàä ðóó õàðààä þó áîäîæ áàéãààãàà ¿íýíýýð íü õýëýýðýé. - Õýðâýý áè àéìøèãòàé ç¿éë áîäîæ áàéâàë ÿàõ âý? Ýíý ÷ ìàãàäã¿é ë þì ø¿¿. - ßëàíãóÿà àéìøèãòàé ç¿éë áîäîæ áàéâàë òýãýõ õýðýãòýé. Çà òîõèðîëöîâ óó? Áè òîëãîé äîõèëîî. ¯¿íä íýã ç¿éë áàéëàà. Ýöñèéí ñ¿ðëèéã ø¿¿ð÷ àâàõ õýðýãòýé. Óäàëã¿é áèäíèé ÿâàõ öàã áîëîâ. ßðèëöëàãûã áýëòãýëèéí òºâèéí ºìíºõ ãàäíà òàëáàéä àâàõ áàéëàà. ªðººíººñ ãàðàõàä ãàð÷ á¿õ Ïàíåìèéí ºìíº êàìåðèéí óðä çîãñîõîä õýäõýí õîðîì ¿ëäæýý. Öèííà õààëãàíû áàðèóëûã ýðã¿¿ëýõýä áè àéñàíäàà ÷è÷èð÷, - Öèííà... ãýëýý. - Òýäíèéã ÷àìä õàéðòàé ãýäãèéã ñàíà. Ç¿ãýýð ë ººðèéíõººðºº áàé. Öàõèëãààí øàòàíä õ¿ðýõ çàìä áèäýíòýé àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí íºãºº õýñýã íèéëýâ. Ïîðòèà áîëîí ò¿¿íèé áàãèéíõàí ìàø ñàéí àæèëëàæýý. Ïèò äºë õàòãàìëàñàí õàð õ¿ðýì ºìññºí íü ãàéõàìøèãòàé ñàéõàí õàðàãäàâ. Ýíý óäààä áèäíèé õóâöàñ àäèëõàí áèø áàéñàí òóë áèå áèåíèéãýý ñàéí õàðëàà. Õåéìèò÷, Ýôôè õî¸ð èõýä õººð÷ýý. Áè Õåéìèò÷ýýñ çóãòààñàí ÷ Ýôôèãèéí ìàãòààëûã õ¿ëýýí àâëàà. Òýð õè÷íýýí çàëõóóòàé ÿðøèãòàé ÷ Õåéìèò÷ øèã õîðëîíòîé áèø. Öàõèëãààí øàòíû õààëãà íýýãäýõýä áóñàä îðîëöîã÷èä òàëáàé ðóó ãàðàõààð äóãóéðàí ñóóæýý. Îõèäóóä íü ò¿ð¿¿íä ãàðàõ ó÷èð ìèíèé ÿðèëöëàãà õàìãèéí ñ¿¿ëä áîëíî. Ãýñýí ÷ õàìãèéí ò¿ð¿¿íä ãàð÷ ò¿ðãýí çîâîõûã õ¿ñýâ! ¯ã¿é, áè ýõëýýä óõààíòàé, õºãæèëòýé, äàðóó, óóðòàé, ñýòãýë òàòàì áóñàä ºðñºëäºã÷人 õàðàõ õýðýãòýé. Ìèíèé ýýëæ èðýõýä ¿çýã÷èä ºíãºðñºí óäààãèéí çîõèîí áàéãóóëàã÷èä øèã óéäñàí áàéõ áîëíî. Õàðèí íàäàä òýäíèé àíõààðëûã òàòàõ ñóì áàéõã¿é. Áèäíèéã òàâöàí ðóó ãàðàõààñ ºìíº Õåéìèò÷ èðýýä "Õàìòäàà õñóóä áîëîõîî á¿¿ ìàðòààðàé "
ãýëýý. Þó ãýíýý? Áè Ïèòèéí òóñäàà áýëòãýë õèéõèéã ñàíàë áîëãîñîîñ õîéø ¿¿íèéã òºãñãºë áîëñîí ãýæ áîäñîí þìñàí. Ãýâ÷ õóâèàðàà áýëòãýë õèéõ íýã õýðýã îëîí íèéòèéí ºìíº ãàðàõ áîë ººð íýã õýðýã áîëëîî. ¯¿íä áèåý îíöãîé àâ÷ ÿâàõ øààðäëàãàã¿é ç¿ãýýð ë íýã íýãíèéõýý àðààñ ãàðààä áàéðàíäàà ñóóõàä áîëíî. Áè òàëáàé ðóó àëõàí ãàðìàãö àìüñãàë äàâõöàí ÷àìàðõàéíû ñóäàñíû öîõèëò ò¿ðãýñëýý. Õºë ìèíü ÷è÷èðýí á¿äðýõýýñ àéæ áàéñàí ó÷èð ñóóäàëäàà ñóóãààä ñýòãýë àìðàâ. Äóãóé òàëáàéä ¿äýø áîëîí çóíû öýëìýã ñàéõàí ºäºð áàéëàà. Êàïèòîëûí íýð õ¿íäòýé õ¿ì¿¿ñ ÿðàéí ñóóñíû ýõíèé ýãíýýã äèçàéíåðóóä ýçýëæýý. Êàìåð òýäíèé ç¿ã õàíäàõ áîëãîíä ¿çýã÷èä õºäºëìºðèéã íü øàãøèí ìàãòàíà. Áàðóóí òàëûí áàéøèíãèéí òîì òàãòûã òîãëîìûí çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ýçýëæýý. ¯ëäñýí áàðàã á¿õ òàãòàí äýýð çóðàãòûíõàí áàéâ. Äóãóé òàëáàé áîëîí ãóäàìæèíä ä¿¿ðýí õ¿í öóãëàæýý. Áàéøèí áàðèëãà á¿ðèéí äîòîð çóðàãò àñààñòàé áàéëàà. Ïàíåìèéí íýã ÷ îðøèí ñóóã÷èéí òîãûã ºíººäºð òàñëàõã¿é. Òàëáàé äýýð Öåçàðü Ôëèêåðìàí ãàð÷ èðýâ. Òýð îðîëöîã÷äîîñ äº÷èí æèëèéí òóðø ÿðèëöëàãà àâñàí õýð íü çàëóóõàí õàðàãäàõ íü àéäàñ õ¿ðìýýð áàéâ. ¯ðãýëæ íýã ÿíçûí öàãààí í¿¿ð áóäàëò, ¿ñíèé çàñàëòòàé áàéäàã ÷ òîãëîîì á¿ð äýý𠺺ð ºíãèéí ¿ñòýé áàéäàã. Òýðáýýð øºíèéí òýíãýðò àíèâ÷èí ãÿëàëçàæ áóé îäîä ìýò îëîí ìÿíãàí æèæèã ãýðýë àññàí áàðààí õºõ ºíãèéí ¸ñëîëûí õóâöàñ ºìñ÷ýý. Êàïèòîëûí ìýñ çàñàë÷èä õ¿ì¿¿ñèéã çàëóóõàí òóðàíõàé õàðàãäóóëàõ ÷àäâàðòàé. Ìàíàé àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä õ¿ì¿¿ñ çàëóóãààðàà ýðò ¿õäýã ó÷èð õºãøðºõ íü áàðàã ãàâúÿà áàéëàà. Õèæýýë íàñíû õ¿íèéã õàðààä óäààí æèë àìüäàðñàíä áàÿð õ¿ðãýí àìüä ¿ëäñýí íóóöûã àñóóõ íü áèé. Òàðãàí õ¿ì¿¿ñò áèäýí øèã õàãàñ ºëñãºëºí àìüäàðäàãã¿éä íü àòààðõàíà. Ãýõäýý ýíä áîë ººð õýðýã. ¯ð÷ëýýãýý íóóõûã õè÷ýýíý. Ö¿äãýð ãýäýñ àìæèëòûí òýìäýã áèø. Ýíý æèë Öåçàðü öàéâàð öýíõýð ºíãèéí ¿ñòýé áàéñàí áºãººä çîâõè, óðóóëàà ìºí òèéì ºí㺺ð áóäæýý. Ýíý íü ýòãýýä õàðàãäàõ õýäèé ÷ ºíãºðñºí æèëèéíõ øèã ç¿¿äýíä îðîì öóñàí óëààí ºíãèéã áîäîõîä àéìøèãòàé áàéñàíã¿é. Öåçàðü ¿çýã÷äèéã õºã溺õ õýäýí õîøèí ¿ã õýëýýä àæèëäàà îðëîî. Òàëáàéí ãîëä íýãä¿ãýýð á¿ñèéí íýâò ãýðýëòñýí àëòàí äààøèíç ºìññºí îõèí ÿðèëöëàãà ºãºõººð ãàð÷ èðýâ. Òýðáýýð öàéâàð ¿ñ, ìàðãàä íîãîîí í¿ä, ºíäºð áèå ãîîëèã áèåòýé áºãººä í¿ä ñàëãàõûí àðãàã¿é õàðàãäàâ. ßðèëöëàãà á¿ðä ãóðâàí ìèíóò îðæ áàéëàà. Õîíõ ä¿íãýíýõýä äàðààãèéí îðîëöîã÷ áîñîæ áàéâ. Öåçàðü ÿìàð ÷ îðîëöîã÷ûí ñàéí òàëûã äºâèéëãºí ¿ç¿¿ëýõ ÷àäâàðòàé. Òýðáýýð õóë÷ãàð íýãíèéã óðàìøóóëàí òîëãîé äîõèõ þìóó, ÿìàð ÷ ñóëõàí õàðèóëòûã òîãëîîì íààäàì õèéí àíõààðëûí òºâä îðóóëæ äºíãºíº. Áè Ýôôèãèéí ñóðãàñàí ¸ñîîð õàòàãòàé õ¿í øèã ñóóæ áàéõàä á¿ñ¿¿ä íýã íýãíèéõýý àðààñ áîñ÷ áàéëàà. Õî¸ð, ãóðàâ, äºðºâ äýõ íü ãàðëàà. Á¿õ îðîëöîã÷èä òóñãàéëàí çààâàð àâñàí áîëîëòîé. Õî¸ðäóãààð á¿ñèéí òîì áèåòýé çàëóó ºðºâäºõ ñýòãýëã¿é õýöãèé àëëàãûí ìàøèí áîëæýý.
Òàâäóãààð á¿ñèéí ¿íýã øèã öàðàéòàé îõèí çàëüæèí áóëçàìõàé áàéëàà. Áè Öèííàãèéí áàéðàà ýçýëñíèéã õàðñàí ÷ ñýòãýë õºäëºë òàéâøèðñàíã¿é. Íàéì, åñ, àðàâ äóãààð ãàðëàà. Àðàâäóãààð á¿ñèéí äîãîëîí õ¿¿ ìàø àÿàðõàí äóóòàé áàéâ. Ìèíèé àëãà íýâò íîðæ õºëºðñºí ÷ ýðäýíèéí ÷óëóóòàé äààøèíçàà ìóóõàé áîëãîõîîñ àéí àð÷èæ ç¿ðõýëñýíã¿é. Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñ ãàðëàà. Ðóò ààëçíû ø¿ëñ øèã ñèéìõèé äàëàâ÷òàé äààøèíçàà äýðâ¿¿ëñýýð Öåçàðü ëóó ÿâëàà. ¯çýã÷èä ýíýõ¿¿ á¿òýýëèéã ÷èìýýã¿é áîëîí àæèãëàâ. Öåçàðü ò¿¿íòýé ìàø ýëýãñýã õàðüöàí æèæèãõýí áèåòýé áàéæ áýëòãýë äýýð ºíäºð îíîî àâñàíä áàÿð õ¿ðãýâ. Ò¿¿íèéã õ¿÷íèéõ íü äàâóó òàë þóíä áàéãààã àñóóõ ¿åä Ðóò îãò ýðãýëçýëã¿é, - Íàìàéã áàðüæ àâàõàä ìàø õýö¿¿. Õýðâýý áàðüæ àâ÷ ÷àäàõã¿é áîë àëæ ÷àäàõã¿é ãýñýí ¿ã. Òýãýõýýð íàìàéã òîîöîîíîîñ ºìíº õàñàõ õýðýãã¿é ãýëýý. - Áè õýçýý ÷ òýãýõã¿é! ãýæ Öåçàðü óðàìøóóëàâ. Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí Ðóò øèã áîð àðüñòàé õ¿¿ òîì áèåòýíã¿¿äèéí íýã áàéñàí áºãººä çóðãààí ôóíò õàãàñ ºíäºð, áóõ øèã áóë÷èíëàã áèåòýé áàéâ. Ãýñýí ÷ ò¿¿íèéã ìýðãýæëèéíõýí óðèõàä òàòãàëçñàíûã áè õàðñàí þì. Òýð ¿ðãýëæ ãàíöààðàà çîæèãðîí õýíòýé ÷ õàðüöàõã¿é áºãººä áýëòãýë ñóðãóóëüä õàéõðàìæã¿é õàíäàæ áàéñàí ÷ àðâàí îíîî àâñàí. Òýð Öåçàðûí ÿìàð ÷ îðîëäëîãûã ¿ë òîîìñîðëîí "òèéì, ¿ã¿é" ãýõ þìóó ÷èìýýã¿é áîëæ áàéâ. Õýðâýý áè ò¿¿íèé áèåíèé õýìæýýòýé áàéñàí áîë ¿ãíèé ÷ øààðäëàãàã¿éãýýð ãóðàâ äàõèí áàðãàð äàéñàãíàñàí õàðàãäàõ áàéñàí. Èâýýí òýòãýã÷äèéí õàãàñ íü ò¿¿íèé òóõàé ÿðüæ áàéãàà ãýæ ìºðèéöºõºä ÷ áýëýí áàéíà. Áè ÷ ãýñýí ò¿¿í äýýð ë òàâèõ áàéñàí. Òýãòýë Êèòíèññ Ýâåðäèí ãýæ äóóäàõàä áè ç¿¿äýëæ áàéãàà þì øèã ÿâñààð òàëáàéí ãîëä î÷èí Öåçàðûí ñóíãàñàí ãàðûã ñýãñýðëýý. - Çà òýãýõýýð Êèòíèññ Êàïèòîë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýýñ áàãàã¿é ÿëãààòàé áàéõ ¸ñòîé. ×àìàéã ýíä èðýõýä þó õàìãèéí èõ ãàéõóóëàâ? Þó ãýíýý? Òýð þó õýëñýí áý? ¯ã ÷èõýíä ñîíñîãäñîí ÷ ÿìàð ÷ áîäîë òºð¿¿ëñýíã¿é. Áè öºõðºí Öèííàã í¿äýýðýý õàéãààä õàðö òóëãàðìàãö ò¿¿íèé àìíààñ íü “×àìàéã ýíä èðýõýä þó õàìãèéí èõ ãàéõóóëàâ?" ãýñýí ¿ã ãàð÷ áàéíà ãýæ òºñººëºâ. Ãàéõóóëñàí, ãàéõóóëñàí.... ÿìàð íýã àÿòàéõàí þì õýëýõ õýðýãòýé. "Øóäàðãà áàé. ¯íýíèéã õýë " ãýæ áè ººðòºº òóøààëàà. - Õóðãàíû æèãíýñýí ìàõ. Öåçàðü èíýýõýä çàðèì ¿çýã÷ äàãàæ èíýýëýý. - Õàòñàí ÷àâãàòàé þó? ãýæ Öåçàðü òîäðóóëàõàä òîëãîé äîõèîä, - Áè áàðàã õóâèí ä¿¿ðýí èäñýí ãýëýý. Òýð ¿çýã÷èä ð¿¿ ýðãýýä ãýäñýý çààí,
- Àæèãëàãäàõã¿é áàéíà óó? ãýæ àñóóõàä äýìæñýí õàøãèðàëò, àëãà òàøèëò öóóðàéòàâ. Öåçàðü ¿ðãýëæ õýíèéã ÷ äýìæèõ àðãà îëæ ÷àäíà. - Çà òýãýõýýð, Êèòíèññ ÷àìàéã íýýëòèéí ¸ñëîë äýýð õàðààä ìèíèé ç¿ðõ çîãñîõ øèã áîëñîí. Õàðèí ÷è õóâöñàà õàðààä þó áîäñîí áý? Öèííà ¿íýíýý õýë! ãýæ õºìñ㺺 ºðãºâ. - Òà ìèíèé àìüäààðàà øàòàõààñ àéæ áàéñàí òóõàé ÿðüæ áàéíà óó? ¯çýã÷äèéí ç¿ãýýñ èíýýä õàäàâ. - Òèéìýý, ÿã òèéì ãýæ Öåçàðü äýìæèâ. Þóíààñ èë¿¿ áè ýíý òóõàé Öèííàä õýëýõ ¸ñòîé. - Öèííàã ìèíèé àìüäðàëäàà õàðæ áàéãààã¿é õóâöàñ õèéñýí ãàéõàìøèãòàé äèçàéíåð ãýæ áîäîæ áàéíà. Áè ò¿¿íèéã ºìñºæ áàéãààäàà èòãýæ ÷àäààã¿é. Îäîî ÷ ýíý äààøèíçûã ºìñººä çîãñîæ áàéãààäàà èòãýõã¿é áàéíà. Òà íàìàéã õàð ë äàà! ãýýä õîðìîéãîî ºðãºëºº. ¯çýã÷èä óóëãà àëäàõàä Öèííà íàìàéã ýðãý! ãýæ õóðóóãààðàà äóãóé õºäºë㺺í çóðàâ. Áè íýã ýðãýëò õèéõýä ¿ð ä¿í íü äàðóéõàí ãàðàâ. - Õººõ àõèàä õèéãýý÷! ãýæ Öåçàðü äóó àëäàõàä áè ãàðàà ºð㺺ä ìàø ò¿ðãýí ýðãýëäýõýä äààøèíçíû õîðìîé äýðâýëçýí ãàëûí äºëºíä õó÷èãäàâ. Õ¿ì¿¿ñ õººðñºí人 óõààíã¿é áîëëîî. Áè Öåçàðûí ãàðààñ çóóðàí çîãñîâ. - Áèòãèé çîãñîîðîé! ãýæ òýð ãóéëàà. - Òýãýõã¿é áîë òîëãîé ýðãýýä áàéíà! ãýæ áè õºõðººä àìüäðàëäàà àíõ óäàà ººðèé㺺 èéì õºíãºìñºã õàðàãäàæ áàéíà ãýæ áîäëîî. Öåçàðü íàìàéã ãàðààðàà òýâðýýä, - Àéõ õýðýãã¿é äýý, áè ÷àìàéã áàðüæ áàéíà. Ǻâëºã÷èä ÷èíü ÷ ºãºõã¿é áàéæ ìàãàäã¿é ãýëýý. ¯çýã÷èä íºõºðñ㺺ð õàøãèðàëäàõàä êàìåð óðãàöûí ºäºð òîëãîéãîîðîî õàðóóëäàí óíàñàí Õåéìèò÷èéã ¿ç¿¿ëýõýä ãàð äàëëàâ. - Á¿õ ç¿éë õýâèéí. Òýð íàäòàé áàéõàä àþóëã¿é ãýæ Öåçàðü ¿çýã÷äèéã èòã¿¿ëýýä, - Çà îäîî áýëòãýë äýýð àâñàí îíîîíû ÷èíü òóõàé ÿðèëöúÿ? Àðâàí íýã! ×è ÿàæ òèéì èõ îíîî àâ÷ ÷àäñàí áý? Þóãààðàà ÿëãàðñàí þì? ãýâ.
Áè óðóóëàà õàçëàíãàà çîõèîí áàéãóóëàã÷èäûí òàãò ðóó õàðàâ. - Ì-ì... ìèíèé ãàíö õýëæ ÷àäàõ ç¿éë áîë... àíõ óäàà òèéì ç¿éë áîëñîí ãýæ áîäîæ áàéíà. Á¿õ äóðàíãóóä çîõèîí áàéãóóëàã÷äûí ç¿ã ÷èãëýõýä èíýýëäýí çºâøººðñíèé òýìäýã áîëãîí òîëãîé äîõèâ. - ×è áèäíèéã çîâîîæ áàéíà ø¿¿! ãýæ Öåçàðü øàíàëñàí áàéðòàé õýëýýä, - Òîäîðõîé ÿðèà÷ ãýâ. Áè òàãò ðóó ýðãýýä, - Áè ýíý òóõàé ÿðüæ áîëîõã¿é áèç äýý? ãýæ õàøãèðàõàä òàâãàí äýýð óíàñàí õ¿í "Áîëîõã¿é!" ãýæ îðèëîâ. - Áàÿðëàëàà. Óó÷ëààðàé. Áè àìàà ò¿ãæèõ ¸ñòîé. - Òýãâýë óðãàöûí ºäºð ä¿¿ãèéí ÷èíü íýðèéã äóóäñàí ìº÷ ð¿¿ ýðãýýä î÷èöãîî¸ ãýæ Öåçàðü ÷óõàë÷ëàí õýëýýä, - ×è ñàéí äóðààðàà ãàðñàí. Áèäýíä ò¿¿íèé òóõàé ÿðèà÷? ãýâ. ¯ã¿é. ßàãààä ÷ ¿ã¿é. Òà íàðò ë áèø ø¿¿. Ãýõäýý... Öèííàä áîë áîëîõ þì. Íàäàä ò¿¿íèé öàðàéíû çîâæ øàíàëñàí ºí㺠õàðàãäàõ øèã áîëîâ. - Ò¿¿íèéã Ïðèì ãýäýã. Åð人 àðâàí õî¸ð íàñòàé. Áè ò¿¿íä åðòºíö äýýðõ á¿õ ç¿éëýýñ èë¿¿ õàéðòàé. Äóãóé òàëáàé ÿëàà íèññýí ÷ ñîíñîãäîõîîð íàì ã¿ì áîëîâ. - Òýð ÷àìä óðãàöûí äàðàà þó õýëñýí áý? ¯íýí. ¯íýíèéã õýë. Áè ø¿ëñýý çàëãèàä, - Òýð íàìàéã ÿëàõûí òóëä õè÷ýýõèéã ãóéñàí ãýâ. ¯çýã÷èä õºøèí ìèíèé ¿ã á¿ðèéã ñîíñëîî. - Õàðèí ÷è ò¿¿íä þó ãýæ õýëñýí áý? ãýæ Öåçàðü ýåëäýãýýð àñóóõàä äîòîð õ¿éò îðãèí áóë÷èí øºðìºñ àëóóëàõ ãýæ áàéãàà ¿åèéíõ øèã ÷àíãàðëàà. Áè àìàà íýýãýýä àÿàðõàí äóóãààð, - Áè ò¿¿íä õè÷ýýíý ãýæ òàíãàðàãëàñàí ãýëýý. - Òýãñýí ãýäýãò ýðãýëçýýã¿é. Áèäíèé öàã äóóññàí íü õàðàìñàëòàé áàéíà. Àðâàí õî¸ðäóãààð
á¿ñèéí îðîëöîã÷ Êèòíèññ Ýâåðäèíä àìæèëò õ¿ñüå. Íàìàéã áàéðàà ýçýëñíèé äàðàà àëãà òàøèëò óäòàë íàìäñàíã¿é. Áè àõèí Öèííà ðóó õàðæ äýìæñýí òýìäýã õ¿ëýýëýý. Òýð íàäàä ÷èìýýã¿éõýí õî¸ð ýðõèé õóðóóãàà ãîçîéëãîâ. Ïèòèéí ÿðèëöëàãàíû ýõíèé õýñýã ìàíàí äóíä ºíãºðñºí ÷ ¿çýã÷äèéã òàòàõûã õ¿ññýí íü îéëãîìæòîé áàéñàí áºãººä òýä õàøãèðàëäàí èíýýëäýâ. Òàëõ÷èíû õ¿¿ á¿ñ¿¿äèéí òàëõûã õàðüöóóëñíàà äàðàà íü Êàïèòîëûí óãààëãûí ºðººíä òóëãàðñàí àþóëûí òóõàé õºãæèëòýé ò¿¿õ ÿðèâ. "Íàäààñ ñàðíàé ¿íýðòñýí õýâýýð áàéíà óó?" ãýæ òýð Öåçàðààñ àñóóãààä õî¸óëàà áèå áèåý ¿íýðëýí ¿çýã÷äèéã èíýýëãýâ. Áè Öåçàðü Ïèòýýñ ãýðòýý íàéç îõèíòîé áàéñàí ýñýõ òóõàé àñóóëò òàâèõ ¿åä õýâèéí áàéäàëä îðëîî. Ïèò ýðãýëçñýíýý èòãýëã¿éõýí òîëãîé ñýãñðýâ. - Èéì ñàéõàí çàëóóä õàéðòàé îõèí áàéõã¿é ãýäýã áîëîìæã¿é þì! Àëèâ ò¿¿íèé íýðèéã õýë! ãýæ Öåçàðü øààðäàâ. Ïèò àìüñãàà àâëàà. - Åð íü áîë íýã îõèí áàéãàà... Áè ò¿¿íä õè÷íýýí õàéðòàé áîëîõîî ÷ ìýäýõã¿é áàéíà. Ãýõäýý... óðãàö äýýð ãàðàõ õ¿ðòýë òýð ìèíèé áàéãààã ìýäýýã¿é. ¯çýã÷èä ºðºâäñºíèé òýìäýã áîëãîí äóó àëäëàà. Çîëã¿é äóðëàë... ÿìàð óÿðìààð þì áý! - Ò¿¿íä ººð çàëóó áàéãàà áîëîâ óó? ãýæ Öåçàðü àñóóâ. - Ìýäýõã¿é ò¿¿íä ìàø îëîí çàëóóñ õàéðòàé áàéäàã. - Òýãâýë ÷èíèé õèéõ ¸ñòîé ç¿éë ãýâýë ÿëàëò... ßëàëò áàéãóóëààä ãýðòýý õàðü. Òýãýõýä òàòãàëçàõã¿é áèç ãýæ Öåçàðü óðàìøóóëàâ. - Õàðàìñàëòàé íü á¿òýõã¿é. ßëàëò... ìèíèé õóâüä á¿òýõã¿é. - ßàãààä ¿ã¿é ãýæ? Ïèò õàâ÷ ÷àñ óëàéñíàà ýýðýí, - ßàãààä ãýâýë... ÿàãààä ãýâýë... áèä èéøýý õàìò èðñýí ãýëýý.
ÒÎÃËÎÎÌ
IX Õýñýã õóãàöààíû òóðø äóðàíãóóä Ïèò ðóó ÷èãëýñýí õýâýýð áàéëàà. Äàðàà íü áè äýëãýöýíä ãàéõàæ ìýëðýí àìàà õàãàñ àíãàéñàí öàðàéãàà õàðëàà. Ýíý áîë áè! Òýð ìèíèé òóõàé ÿðüæ! Áè ñýòãýë õºäëºëºº íóóõûí òóëä óðóóëàà æèìèéí øàë øèðòýâ. - Òèéìýý ýíý á¿òýõã¿é ãýæ Öåçàðü øàíàëàíãóé õýëýâ. ¯çýã÷èä çºâøººðºí øóóãüæ õýäýí õ¿í çîâæ øàíàëñàí áàéðòàé õàøãèðàâ. - Á¿òýõã¿é ãýæ Ïèò çºâøººð뺺. - Áèä ÷àìàéã ìàø ñàéí îéëãîæ áàéíà. Èéì ñàéõàí çàëóó õàòàãòàéã òîëãîéíîîñîî ãàðãàæ õàÿõàä áýðõ. Èíãýõýä òýð ¿¿íèéã ÷èíü ìýääýã áîëîâ óó? - Ýíý ìº÷èéã õ¿ðòýë ¿ã¿é ãýýä Ïèò òîëãîé ñýãñýðëýý. Áè äýëãýö äýýð àõèí õàöàð íü óëàéñàí öàðàéãàà îëæ õàðàâ. - Ò¿¿íèéã àõèí òàëáàéí ãîëä àâ÷èðààä þó õýëýõèéã íü ñîíñâîë äýýð þì áèø ¿¿? ãýæ Öåçàðü õ¿ì¿¿ñò õàíäàí õýëýõýä äýìæñýí øóóãèàí ãàðàâ. - Õàðàìñàëòàé íü ä¿ðýì áîë ä¿ðýì. Êèòíèññèéí öàã äóóññàí. Àìæèëò õ¿ñüå, Ïèò Ìåëëàðê. Õýðâýý áè àíäóóðààã¿é áîë á¿õ Ïàíåìûí ç¿ðõ ÷èíèé öîõèëæ áàéãàà ø¿¿ ãýäãèéã õýëýõ áàéíà. ¯çýã÷èä ÷èõ äºæðºì øóóãèâ. Ïèò íàäàä õàéðòàéãàà õ¿ëýýñíýýð áóñàä îðîëöîã÷äûã çàìààñàà àð÷èæ õàÿëàà. ×èìýý øóóãèàí íàìäàõ ¿åä Ïèò õ¿÷èëñýí õîîëîéãîîð "Áàÿðëàëàà" ãýýä áàéðàíäàà ýðãýæ ñóóëàà. Ñ¿ëä äóóëàë ýõëýõýä áèä áîñîâ. Áè õ¿íäýòãýëã¿é õàðàãäàõã¿éí òóëä òîëãîéãîî ºðãºõºä ýðãýí òîéðíû äýëãýö áîëãîí äýýð Ïèò áèä õî¸ðûí õîîðîíäîõ çàéã ¿ç¿¿ëæ áàéâ. Õººðõèé àìüòàä! Ñ¿ëä äóóëëûí äàðàà îðîëöîã÷èä áýëòãýëèéí òºâèéí ¿¿äíèé òàíõèì ðóó îðæ öàõèëãààí øàò ðóó îðîõîä áè Ïèòòýé íýã á¿õýýãò ñóóõã¿éã õè÷ýýâ. Áèäýíòýé äèçàéíåð, çºâëºã÷, äàãàëäàãñàä ãýýä îëîí õ¿í áàéëàà. Õýí ÷ ¿ã äóóãàðñàíã¿é. Ìèíèé îðñîí öàõèëãààí øàò äºðâºí óäàà çîãñîæ îðîëöîã÷äûã áóóëãàñíû ýöýñò ãàíöààð ¿ëäýõýä õîðìûí äàðàà àðâàí õî¸ðäóãààð äàâõàðûí õààëãà îíãîéëîî. Ïèòèéã á¿õýýãíýýñýý ãàðàâ óó ¿ã¿é þó áè öýýæ ð¿¿ íü õ¿÷òýé ò¿ëõýõýä òýíöâýð àëäàí âààðòàé öýöýã äàéðàí óíààä áóò ¿ñýðñýí õýëòýðõèéä íü ãàðàà ç¿ñýâ. - Þóíû òºëºº? ãýæ òýð ìýãäýí àñóóâ. - ×èíèé áóðóó áàéñàí! ×è ìèíèé òóõàé õóäàë õýëñýí! ãýæ áè õàøãèðëàà. Òýãòýë öàõèëãààí øàòíààñ Ýôôè, Õåéìèò÷, Öèííà, Ïîðòèà íàðûí á¿ëýã õ¿ì¿¿ñ ãàð÷ èðëýý. - Þó áîëîîä áàéíà? ×è óíàà þó? ãýæ Ýôôè ñàíäðàí àñóóâ.
- Òèéìýý. Ò¿¿íèéã ò¿ëõñýíèé äàðàà ãýæ Ïèò õýëýõýä Ýôôè, Öèííà õî¸ð áîñîõîä íü òóñëàâ. - ×è ò¿¿íèéã ò¿ëõýý þó? ãýæ Õåéìèò÷ óóðòàé àñóóëàà. - Ýíý á¿õíèéã ÷è áîäîæ îëñîí, òèéì ¿¿? Á¿ãäèéí ºìíº íàìàéã òýíýã õàðàãäóóëàõààð? ãýæ áè äàéðàâ. - Ýíý ìèíèé ñàíàà áàéñàí. Õåéìèò÷ íàäàä çºâõºí òóñàëñàí ãýýä Ïèò àëãàíààñàà øèëíèé õàãàðõàéã ÿðâàéí àâ÷ õàÿëàà. - Òèéìýý, Õåéìèò÷ ÷ ñàéí òóñëàã÷ äàà. - Òýíýã àìüòàí! Òýð ÷àìä õîðëîñîí ãýæ áîäîîä áàéãàà õýðýã ¿¿? Òèéìýý ýíý çàëóó ÷èíèé àìüäðàëäàà îëîõã¿é ç¿éëèéã áýëýãëýñýí! - Ò¿¿íýýñ áîëîîä íàìàéã á¿ãä ñóë äîðîé ãýæ áîäîæ áàéíà! - Òýð ÷àìàéã äóð áóëààì áîëãîñîí! Øóóäõàí õýëýõýä ÷èíèé îðîíä áàéñàí áîë áè ýíý òóñëàìæûã àøèãëàõ áàéëàà. Îäîî ÷è á¿ãäèéí õàéðòàé õ¿í áîëñîí. Á¿ãä çºâõºí àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí çîëã¿é äóðëàãñàäûí òóõàé ÿðüæ áàéíà. - Áèä çîëã¿é äóðëàãñàä áèø! ãýõýä Õåéìèò÷ ìèíèé ìºðíººñ áàðèàä õàíà ðóó øàõëàà. - Õýíä õàìààòàé þì? Ýíý á¿õýí ÷èíü åð人 øîó. Õàìãèéí ãîë íü ÷èíèé á¿ãäèéã ÿàæ îéëãîõîîñ õàìààðíà. ×èíèé ÿðèëöëàãàíû òóõàéä þó õýëýõ âý ãýâýë? Ãàéõàëòàé íü ÷è ñàíàñíààñ õàìààã¿é ýåëäýã áàéñàí. Õàðèí îäîî áîë ÷è ñýòãýë ç¿ðõ áóëààã÷. Àé-àé, ãýðòýý õàðèõ ¿åä óóðõàéí õºâã¿¿ä ÷èíèé õºëä ÿàæ óíàõ áîë! Èâýýí òýòãýã÷ îëäîõûí õóâüä á¿ð ÿàíà ãýæ áîäîæ áàéíà? Õåéìèò÷èéí àìíààñ äîòîð ìóóõàéðàì äàðñíû ¿íýð õàíõëàâ. Áè ò¿¿íèé ìºð ë¿¿ ò¿ëõýí õîëäîîä óõààí ñàíààãàà öýãöëýõèéã õè÷ýýâ. Öèííà ìèíèé íóðóóí äýýð ãàðàà òàâèàä, - Êèòíèññ, ò¿¿íèé çºâ ãýëýý. Áè þó áîäîõîî ÷ ìýäýõýý áîëèâ. - Íàäàä àíõààðóóëñàí áîë òèéì òýíýã õàðàãäàõã¿é áàéñàí þì. - ×è ãàéõàìøèãòàé õàðèóëñàí ø¿¿ äýý. Õýðâýý óðüä íü ìýäñýí áîë èòãýëòýé áîëîõã¿é áàéñàí ãýæ Ïîðòèà ýñýðã¿¿öýâ. - Òýð çºâõºí ººðèéíõºº íàéç çàëóóä ñàíàà çîâæ áàéãàà þì ãýæ Ïèò ÿðäàãëààä öóñòàé âààðíû
õýëòýðõèé ÷óëóóäàâ. Ãåéëèéí òóõàé áîäîë îðæ èðýõýä ìèíèé õàöàð àõèí óëàéëàà. - Íàäàä ÿìàð ÷ íàéç çàëóó áàéõã¿é! - Íàäàä õàìààã¿é ë äýý. Ãýõäýý ò¿¿íä ä¿ð ýñãýñíèéã îéëãîõ õàíãàëòòàé óõààí áàéãàà ãýæ áîäîæ áàéíà. Òýãýýä ÷ ÷è íàäàä õàéðòàé ãýæ õýëýýã¿é áèç äýý. Òýãýõýýð þóíä ÷ ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é. Áè àëãóóð õýâèéí áàéäàëäàà îðîí óóð õèëýí íàìäñàí ÷ íàìàéã àøèãëàñàí þìóó äàâóó òàë áýëýãëýñýí ýñýõèéã îéëãîæ ÷àäñàíã¿é. Õåéìèò÷èéí çºâ. Áè ÿðèëöëàãà ºãºõ人 ÿàñàí áèëýý? Ãÿëàëçñàí äààøèíçòàé òýíýã îõèí ýðãýëäýýä õºõðººä ë. Ǻâõºí Ïðèìèéí òóõàé ÿðèõ ¿åä ë ººðèéíõººðºº áàéñàí. Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí ÷èìýýã¿é õ¿÷èðõýã çàëóóãûí äýðãýä þó ÷ áèø. Òýíýã ãÿëàëçñàí ÿìàð ÷ õýðýãã¿é. Ãýõäýý áýëòãýë äýýð àðâàí íýãýí îíîî àâñàí áîëîõîîð òèéì ÷ õýðýãã¿é áèø áàéõ. Ïèò íàìàéã õàéðûí ø¿òýýí áîëãîí õóâèðãàæýý. Ò¿¿ãýýð ÷ çîãñîõã¿é õýëñíýýñ íü ¿çýõýä áè îëîí ø¿òýí áèøðýã÷òýé áîëîëòîé. Õýðâýý õ¿ì¿¿ñ áèäíèéã ¿íýõýýð çîëã¿é äóðëàãñàä ãýæ èòãýõ þì áîë... Òýä Ïèòèéí ¿íýíýý õýëñíèé õàðèóä ÿàñàí áèëýý! Çîëã¿é äóðëàãñàä! Õåéìèò÷èéí çºâ. Èíãýõýä õàðèí áè áèåý çîõèõ ¸ñîîð íü àâ÷ ÿâæ ÷àäñàí áîëîâ óó? - Ò¿¿íèéã íàäàä õàéðòàé ãýæ õýëýõýä á¿ãä íàìàéã áàñ õàéðòàé ãýæ áîäñîí áàéõ äàà? - Áè ëàâ òýãæ áîäñîí. ×è äóðàíãààñ õàðö áóðóóëàí óëàéãààä ë... ãýæ Ïîðòèà õýëýõýä áóñàä íü äýìæèí äóóãàðëàà. - Çà ¿çýñãýëýíò õîíãîðõîí ìèíü. Èâýýí òýòãýã÷èä ÷èíèé àðààñ ¸ñòîé äóãààðëàíà äàà ãýæ Õåéìèò÷ õýëýâ. Áè õèéñýí ç¿éëäýý è÷èíã¿éðýí Ïèòýä, - Íàìàéã ò¿ëõñýí ÿâäàëä óó÷ëààðàé ãýâ. - Ç¿ãýýð äýý. Õýäèéãýýð õóóëü áóñ áàéñàí ÷ ãýëýý. - ×èíèé ãàð ç¿ãýýð ¿¿? - Ç¿ãýýð, ýäãýðíý. Íàì ã¿ì äóíä çîîãèéí ºðººíººñ õîîëíû ñàéõàí ¿íýð õàíõëàâ. - ßâæ õîîë èäüå ãýæ Õåìèò÷ ñàíàë áîëãîõîä áèä ò¿¿íèéã äàãàëäàí øèðýýíä áàéðàà ýçýëëýý. Ïèòèéí öóñ òîãòîîã¿é òóë Ïîðòèà áîîõîîð àâ÷ îäîâ. Òýäíèéã ýðãýæ èðýõýä áèä ñàðíàéí
äýëáýýòýé øºëºº äóóñãààä áàéëàà. Ïèòèéí ãàðûí áîîëòûã õàðààä íàäàä ãýìøèõ ñýòãýë òºðºâ. Ìàðãààø á¿ñýä õàÿãäàíà. Ïèò ìèíèé òºëºº ñàéí ç¿éë õèéñýí áàéõàä áè õàðèóä íü ãýìòýýñýí. ¯íýõýýð áè ò¿¿íèé ºìíº ¿¿ðä ºðòýé áàéõ ¸ñòîé ãýæ ¿¿? Õîîëíû äàðàà áèä çî÷íû ºðººíä îðæ ÿðèëöëàãà äàâòàõûã ¿çëýý. Áè ãî¸ìñîã äààøèíçòàéãàà ýðãýëäýí õºõºð÷ òýíýã þì øèã ñàíàãäñàí ÷ áóñàä õ¿ì¿¿ñ ñýòãýë òàòàì ãýæ èòã¿¿ëæ áàéâ. Õàðèí Ïèò ¿íýõýýð äóð áóëààì õàðàãäàæ áàéëàà. Òýð õàéðàà õ¿ëýýñíýýð á¿ãäèéã íàì äàðæýý. Áè àõèàä ë Öèííàãûí óðëàñàí äààøèíç, Ïèòèéí ¿íýíýý õ¿ëýýñýí ÿâäàë, çîëã¿é õóâü çàÿà á¿ãäèéí àíõààðëûã òàòñàíûã ñàíàõààñ è÷èíã¿éðëýý. Ñ¿ëä äóóëàë äóóñàí äýëãýö õàðëàõàä ºðººíä íàì ã¿ì áîëîâ. Ìàðãààø ¿¿ðýýð áèäíèéã òàëáàéä àâàà÷èõààð ñýðýýõ áîëíî. Êàïèòîëûíõîí îðîéòîæ áîñäîã ó÷èð òîãëîîì àðàâ õ¿ðòýë ýõëýõã¿é. Ãýñýí ÷ òîãëîîìä çîðèóëàí áýëòãýñýí á¿ñ õýð õîë áîëîõûã ìýäýõã¿é áîëîõîîð Ïèò áèä õî¸ð ýðò ãàðàõ ¸ñòîé áèëýý. Õåéìèò÷, Ýôôè õî¸ð áèäýíòýé ÿâàõã¿é áàéëàà. Òýä òîãëîîìûí óäèðäëàãûí áàéð ëóó ÿâæ èâýýí òýòãýã÷ íàðòàé ãýðýý áàéãóóëàí áèäíèéã àìüä ¿ëäýõýä òóñ áîëîõ òºëºâëºãºº áîëîâñðóóëàõ ¸ñòîé áàéâ. Õàðèí Öèííà, Ïîðòèà õî¸ð ýöñèéí òàëáàé õ¿ðòýë õàìò ÿâàõ þì. Áèä ñàëàõ ¸ñíû ¿ãýý ýíä õýëëýý. Ýôôè áèäíèé ãàðààñ áàðèàä íóëèìñ öèéëýãí¿¿ëýí ñàéí ñàéõíûã õ¿ñýæ õýçýý ÷ áàéãààã¿é àëäàðòàé îðîëöîã÷èä áàéñàíä òàëàðõàë èëýðõèéëýâ. Ãýñýí ÷ òýðáýýð ÿìàð íýã òààã¿é ¿ã õýëýõã¿é áàéæ òýñýõã¿é ó÷èð "Õýðâýý èðýõ æèë íàäàä èë¿¿ äýýð á¿ñ îíîãäâîë ãàéõàõã¿é áàéíà" ãýëýý. Äàðàà íü òýð áèäíèé õàöàð äýýð ýýëæëýí ¿íñýýä ÿàðàí ÿâëàà. Õåéìèò÷ ãàðàà çºð¿¿ëýí áèäíèéã øèðòëýý. - ßìàð íýã çºâºë㺺 áàéíà óó? ãýæ Ïèò ñîíèðõîâ. - Õàðàíãà öîõèìîãö ò¿ðãýí ã¿éãýýðýé. Òàâöàí äýýð öóñàí äàëàé áîëîõîîñ ºìíº õîëäîõ ¸ñòîé ø¿¿. Áóñäààñ àëü áîëîõ õîë áàéæ óñíû ýõ ¿¿ñâýð ýðæ îëñîí íü äýýð. Îéëãîìæòîé þó? - Õàðèí äàðàà íü? ãýæ áè àñóóëàà. - Äàðàà íü àìüä ¿ëäýõèéã õè÷ýý. Òýð ãàëò òýðãýíä ºìíº íü èíãýæ çºâëºæ áàéñàí ÷ ýíý óäààä ýð¿¿ë áàéñàí áºãººä øîîëîí èíýýñýíã¿é. Áèä òîëãîé äîõèâ. Íàìàé㠺𺺠ð¿¿ãýý ÿâàõ ¿åä Ïèò Ïîðòèàòàé þì ÿðèõààð ñààòñàíä ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýõ ¿ã õýëýýã¿éäýý áàÿðòàé áàéëàà. Îð äýýð çàñààñòàé áàéñàí ÷ óëààí õ¿ðýí ¿ñòýé îõèí áàéñàíã¿é. Ò¿¿íèéã íýðèéã ìýäýýã¿é íü õàðàìñàëòàé. Õýðâýý àñóóñàí áîë áè÷èæ ºãºõ áàéñàí äàà. Ýñâýë äîõèîãîîð ¿ç¿¿ëýõ ÷ þìóó. Ãýõäýý ¿¿íýýñ áîëæ øèéòã¿¿ëæ áîëîõ þì.
Áè ø¿ðø¿¿ðò îðæ áèåíèéõýý àëòàí áóäãûã óãààæ àðèëãàâ. Äèçàéíåðûí áàãèéí ç¿òãýëýýñ çºâõºí õóìñàí äýýð ãàëûí äºë ¿ëäæýý. Áè ¿çýã÷äýä õýí ãýäãýý ñàíóóëàõûí òóëä ò¿¿íèéã àðèëãàõã¿é áàéõààð øèéäýâ. Ãàëò Êèòíèññ. Õýðâýý ýíý òóõàé ñàíàæ áàéâàë äàðààãèéí ºäð¿¿äýä àìüä ¿ëäýõýä òóñëàõ ÷ þì áèë¿¿. Áè õºâñãºð 纺ëºí óíòëàãûí õóâöàñ ºìñººä îðîíä îðñîí ÷ óíòàæ ÷àäàõã¿é íü ãýäãýý ìýäýâ. Ãýñýí ÷ óíòàõ øààðäëàãàòàé áàéëàà. Á¿ñýä ÿäàðñàí áàéõ íü ¿õýë ð¿¿ãýý øóóä õ¿ðýõ çàì ãýñýí ¿ã. Ãýñýí ÷ á¿òñýíã¿é. Íýã, õî¸ð, ãóðâàí öàã ºíãºðñºí ÷ çîâõè åð àíèëäñàíã¿é òóë áèäíèéã õààíà õàÿõ òóõàé òºñººëºí áîäîõûã õè÷ýýâ. Ýíý ÿìàð áàéõ áîë? Õîîñîí öºë ¿¿? Íàìàã óó? Õàÿãäñàí ãàçàð óó? Áè õîîë õ¿íñ îëîõ íóóãäàõ áîëîìæòîé îé áàéæ ìàãàäã¿é ãýæ íàéäñàí ÷ ¿çýã÷äýä õàðààíààñ äàëäóóð ãàçàð óéòãàðòàé áàéäàã òóë òîãëîîìûã íýýëòòýé ãàçàð ò¿ðãýí äóóñãàñàí íü äýýð áàéäàã. ßìàð öàã àãààðòàé ãàçàð áîë? ¯çýã÷äèéí àíõààðëûã òàòàõûí òóëä òóëä çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ÿìàð çàíãà áýëäñýí áîë? Áàñ ìèíèé ºðñºëäºã÷èä... Áè óíòàõûã õè÷ýýõ òóñàì óëàì íîéð õ¿ðñýíã¿éä ýöýñò íü îðíîîñîî áîñîîä ºðººí äóíäóóð õîëõèõîä àìüñãàë äàâõöàí ç¿ðõíèé öîõèëò ò¿ðãýñýâ. ßã ë øîðîíãèéí ºðººíä áàéãàà þì øèã. Õýðâýý îäîîõîí öýâýð àãààðò ãàðàõã¿é áîë àõèàä ë ýä ç¿éë ÷óëóóäàæ ýõëýõ íü áàéíà. Áè õîíãèëûí øàòààð äýýâýð ë¿¿ ã¿éí ãàðëàà. Õààëãà íü ò¿ãæýýã¿é ÿëèìã¿é îíãîðõîé áàéâ. Ýíý þóíû òýìäýã âý? Ìàãàäã¿é õýí íýãýí õààõàà ìàðòñàí þì áîëîâ óó. Äýýâðèéí ýðãýí òîéðîí öàõèëãààí öýíýãòýé òàëáàéãààð õ¿ðýýëýãäñýí áîëîõîîð çóãòàõ îðîëäëîãî á¿òýõã¿é áàéëàà. Ãýõäýý áè çóãòàõ ãýñýíã¿é çºâõºí öýâýð àãààð àìüñãàëàõ ãýñýí þì. Õýí ÷ íàìàéã àãíàæ ýõëýýã¿é áàéõàä ñ¿¿ë÷èéí óäàà øºíèéí òýíãýðèéã õàðàõûã õ¿ñëýý. Äýýâýð õàðàíõóé áàéñàí ÷ áè í¿öãýí õºëºº õàâòàí äýýð òàâèàä õàðàíõóéä àíèâ÷èí ãÿëàëçàõ Êàïèòîëûí ãýðýëä çîãññîí ä¿ðñèéã õàðëàà. Äîð ãóäàìæèíä áàÿð òýìäýãëýí õºãæèì õàíãèíàæ, ìàøèí ñèãíààëäàõ äóó ãàðíà. Áè àæèãëàãäàëã¿é õîëäîæ ÷àäàõ áàéñàí ÷ øºíèéí ñýð¿¿í àãààðò á¿ã÷èì ºðºº ð¿¿ãýý áóöàõûã õ¿ññýíã¿é. Åð íü áèäíèé ÿðèëöñàí ÿðèëöààã¿é õýíä õàìààòàé þì áý? Áè Ïèòèéí àðä ÷èìýýã¿éõýí î÷èæ õî¸ð àëõàìûí çàéä çîãñîîä, - ×è óíòàæ àìðàõ õýðýãòýé ãýëýý. Òýð äàâõèéñýí ÷ ýðãýæ õàðñàíã¿é òîëãîéãîî ¿ë ìýäýã ñýãñðýâ. - Áàÿðûã àëãàñàõûã õ¿ñýõã¿é áàéíà. Ýöñèéí ýöýñò áèäíèé áàÿð ø¿¿ äýý. Áè äýðãýä íü çîãñîîä õàøëàãà äýýã¿¿ð áºõèéí õàðëàà. ªðãºí ãóäàìæèíä ä¿¿ðýí õ¿ì¿¿ñ á¿æèãëýíý. Áè í¿äýý îíèéëãîí æèæèãõýí ä¿ðñ¿¿äèéã ñàéí õàðàõûã îðîëäîâ. - Òýä ÿìàð õóâöàñòàé áàéíà?
- Õýí ìýäýõ þì? Ýíäõèéí õ¿ì¿¿ñ ¿ðãýëæ áàãò íààäàìä áàéãàà þì øèã ýòãýýä õóâöàñòàé áàéäàã. Õàðèí ÷è ÿàãààä óíòàõã¿é áàéãàà þì? - Òîëãîéä ÿíç á¿ðèéí áîäîë îðæ èðýýä. - Ãýð á¿ëèéíõýý òóõàé þó? - ¯ã¿é ãýæ áè ãýìøèíã¿é õýëýýä, - Ìàðãààøèéí ºäðººñ ººð áîäîõ þì àëãà ãýâ. Áè ãóäàìæíû ãýðýëä ò¿¿íèé áîîëòòîé ãàðàà ýâ õàâã¿éõýí áàðüæ áàéõûã õàðëàà. - Ãàð ÷èíü èéì áîëñîí íü õàðàìñàëòàé. - Êèòíèññ, ýíý ÷óõàë áèø. Òýãýýä ÷ áè òîãëîîìä óäààí òýñ÷ ÷àäàõã¿é. - Òýãæ áîäîõûí ÷ õýðýãã¿é. - ßàãààä õýðýãã¿é ãýæ? Ýíý ¿íýí áèç äýý. Ìèíèé õàìãèéí íàéäàæ áàéãàà ç¿éë ãýâýë ãóòàìøèã áîëîëã¿é... ãýýä òýð òýýíýãýëçëýý. - Òýãýýä þó ãýæ? - Þó õýëýõèéã õ¿ññýíýý ººðºº ÷ ìýäýõã¿é áàéíà. Áè çºâõºí... ººðºº ¿õýõèéã õ¿ñ÷ áàéíà. Îéëãîìæòîé þó? Áè òîëãîé ñýãñýðëýý. Òýð ÿàæ ººðºº ¿õýæ áîëíî ãýæ? Òýäíèéã íàìàéã ººð÷èëæ çýðëýã àðààòàí áîëãîîñîé ãýæ õ¿ñýõã¿é áàéíà. Áè óðóóëàà õàçëàà. Áè ìîäíû òóõàé ñàíàà çîâæ áàéõàä õàðèí Ïèò ººðèé㺺 õýâýýð àâ÷ ¿ëäýõ òóõàé áîäîæ áàéäàã. - ×è õýíèéã ÷ àëàõã¿é ãýæ õýëýõ ãýýä áàéíà óó? - ¯ã¿é ë äýý, öàã íü èðýõýä õýíèéã ÷ àëæ áîëíî. Áè òýìöýëã¿éãýýð ÿâàõã¿é. Ǻâõºí... Êàïèòîëä ºðã¿é ãýäãýý ¿ç¿¿ëýõèéã õ¿ñ÷ áàéíà. Ç¿ãýýð íýã òîãëîîìûí õ¿¿ãýýñ èë¿¿. - Ãýõäýý òèéì áèø ø¿¿ äýý. Áèäíèé õýí ÷ áèø. ¯¿íä ë òîãëîîìûí ãîë óòãà íü áàéãàà þì. - Çà ÿàõàâ òèéì áîëîã. Ãýõäýý ò¿¿íèé äîòîð ÷è áèä õî¸óë áàéíà. Îéëãîæ áàéíà óó? - Æààõàí ë. Áèòãèé ãîìäîîðîé, Ïèò. Åð íü ýíý õýíä õàìààòàé þì áý?
- Íàäàä. Òèéì íºõöºëä áè ººð þóíû òóõàé ñàíàà çîâîõ ¸ñòîé ãýæ? Áè àëõàì óõàðëàà. - Õåéìèò÷èéí õýëñýí ç¿éëä ñàíàà çîâ. Àìüä ¿ëäýõèéí òóëä ãýõýä Ïèò ãàøóóäàëòàé èíýýìñýãëýæ, - Ñàéí áàéíà. Ǻâºë㺺 ºãñºíä áàÿðëàëàà, õîíãîð ìèíü ãýâ. Ò¿¿íèé Õåéìèò÷èéí ¿ãèéã àøèãëàñàí ÿâäàë ìèíèé öàðàé ëóó àëãàäàõ øèã áîëîâ. - Çà ÿàõàâ, õýðâýý ÷è àìüäðàëûí ñ¿¿ë÷èéí ìº÷ºº òàëáàéä õýðõýí òàëàðõàëòàéãààð ¿õýõýä çàðöóóëàõûã õ¿ñ÷ áàéãàà áîë ýíý ÷èíèé ñîíãîëò. Õàðèí áè àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä ýðãýæ î÷îîä àìüäðàõûã õ¿ñ÷ áàéíà! - Õýðâýý ÷àìàéã èíãýâýë áè ëàâ ãàéõàõã¿é. Ýðãýæ î÷îîä ýýæèä ìèíèé ìýíäèéã äàìæóóëààðàé, çà þó? - Õè÷ýýå ãýýä áè ýðãýýä ÿâëàà. Áè øºíèéí ¿ëäñýí õýñãèéã õàãàñ ç¿¿ðìýãëýí ºíãºð¿¿ëýõäýý ìàðãààø ºã뺺 Ïèò Ìåëëàðêàä õýðõýí ¸æòîé ¿ã õýëýõ òóõàéãàà áîäîæ áàéëàà. Àìüäðàë ¿õëèéí ìº÷ èðýõýä õýð òàëàðõàëòàé áàéõûã íü õàðúÿ. Ìàãàäã¿é àëñàí ºðñºëäºã÷èéíõºº ç¿ðõèéã íü èääýã õýðöãèé ìàíãàñ áîëæ õóâèð÷ áîëîõ ø¿¿ äýý. Õî¸ð æèëèéí ºìíºõ çóðãàäóãààð á¿ñèéí Òèòóñ ãýäýã çàëóó òýãñýí áèëýý. Èéìýýñ çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ò¿¿íèéã èäýõýýñ ºìíº àëñàí îðîëöîã÷äûíõ íü áèåèéã àâàõûí òóëä öàõèëãààí öýíýãòýé áóóãààð áóóäàí ìóóæðóóëàõ õýðýã ãàðñàí. Òàëáàéä ÿìàð ÷ õóóëü ä¿ðýì áàéõã¿é ÷ õ¿íèé ìàõ èäýõ íü Êàïèòîëèéí ¿çýã÷äýä òààëàãäààã¿é. Òýìöýýíèé ÿëàã÷ààð ãàëçóó õ¿í òîäðóóëàõã¿éí òóëä ò¿¿íèéã àëáàí ¸ñîîð ãàëò óóëûí ëàâàíä õàÿñàí ãýæ ÿðüöãààæ áàéñàí áèëýý. ªã뺺 áè Ïèòòýé òààðàëäñàíã¿é. ¯¿ð öàéõàä Öèííà èðýýä íàäàä æèðèéí õóâöàñ ºìñãºí äýýâýð ë¿¿ äàãóóëàí ÿâàâ. Óëààí õ¿ðýí ¿ñòýé îõèí áàðèãäñàí ¿åèéíõ øèã îíãîö àãààðààñ ãýíýò ãàð÷ èðýýä øàò áóóëãàâ. Íàìàéã äîîä òàëûí ãèøã¿¿ð äýýð çîãñîõîä ãàð õºë áýõëýãäýýä äýýø ºðãºãäºí äîòîãø îðóóëàâ. Áè øàò òàâèãäàõûã õ¿ëýýñýí ÷ öàãààí õàëàò ºìñ÷ ãàðòàà òàðèóð áàðüñàí ýìýãòýé äºõºæ èðëýý. - Êèòíèññ ýíý áîë ÷èíèé õààíà áàéãààã èëð¿¿ëýã÷. Õýðâýý ÷è òàéâàí áàéâàë áè áîëãîîìæòîé õèéå. Òàéâàí áàéõ ãýíýý. Áè ÿã ë õºøºº øèã áàéëàà! Ãýñýí ÷ ç¿¿ áóãóéí àðüñûã íýâòëýí ìåòàëü èëð¿¿ëýã÷ ñóóðèëóóëàõàä õàòãóóëàí ºâä뺺. Îäîî òîãëîîìûí çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ìèíèé õààíà áàéõûã ¿ðãýëæ ìýäýõ áîëíî. Õýíèéã ÷ àëäàõã¿éí òóëä ñàíàà òàâüæ áàéãàà þì. Èëð¿¿ëýã÷èéã ñóóðèëóóëñàí õîéíî øàò ÷ºëººëºãäºâ. Ýìýãòýé ÿâñàí õîéíî Öèííà äýýøýý
ãàð÷ èðýõýä õýëã¿é çàðö ºã뺺íèé õîîë áýëòãýñýí ºðººíä îðóóëàâ. Áè ÷àäàõààðàà èäýõèéã õè÷ýýñýí ÷ õîîë èäýõ äóð òºðñºíã¿é í¿¿ðñíèé òîîñ çàæèëæ áàéãàà þì øèã ñàíàãäëàà. Öîíõíû öààíà õîò æèðýëçýí ºíãºðººä îé, òàë ýõëýâ. Øóâóóä ë èéì ç¿éë õàðäàã áàéõ. Ǻâõºí òýä ÷ºëººòýé áàéõàä áè ¿ã¿é. Íèñëýã ýõýëñíýýñ õàãàñ öàãèéí äàðàà áèäíèé òàëáàéä îéðòîæ áàéãààãûí òýìäýã áîëîí öîíõ õàðàíõóéëàâ. Îíãîö ãàçàðäàõàä Öèííà áèä õî¸ð øàòààð óðóóäàí ºðãºí õîîëîéãîîð òàëáàéí äîîä òàëûí õºíäèé ð¿¿ îðîâ. Çààâðûí äàãóó ýíä ìèíèé áýëòãýë õàíãàãäàõ ¸ñòîé áàéâ. Êàïèòîëûíõíû ¿¿íèéã Ýõëýëèéí ºðºº ãýæ íýðëýäýã ÷ á¿ñýä áîë òºõººðºõèéí ºìíº àìüòàí õººæ îðóóëäàã íÿäëàãûí õàøàà ãýæ íýðëýíý. ªðººíèé á¿õ ç¿éë öîî øèíýõýí áºãººä áè ýíä îðñîí öîðûí ãàíö îðîëöîã÷ áîëëîî. Òîãëîîì äóóññàíû äàðàà òàëáàéã ò¿¿õèéí äóðñãàëò ãàçàð áîëãîæ Êàïèòîëèéíõîí àìðàëòààðàà èðýõ áºãººä ¿õëèéí òóëààí áîëñîí ãàçðààð æóóë÷èëíà. Òýð ÷ áàéòóãàé æ¿æèã÷èëñýí òîãëîëòîíä ÷ îðîëöîõ áîëîìæòîé. Õîîë íü ìàø ñàéõàí àìòòàé ãýæ ÿðüöãààäàã. Áè ºã뺺íèé öàéãàà äîòðîîñîî ãàðãà÷èõã¿éí òóëä ø¿ä çóóí òýñëýý. Öèííà ìèíèé ¿ñèéã ãýðýýñýý èðñýí ¿åèéíõ øèã ñ¿ëæèâ. Äàðàà íü áóñàä îðîëöîã÷èäòîé àäèë õóâöàñ ãàðãàæ èðëýý. Öèííà ººðºº ÷ áîîäîëä þó áàéãààã ìýäýõã¿é áºãººä áèå äààí øèéäýõ ýðõã¿é áàéâ. Òýð íàìàéã õóâöàñëàõàä òóñëàí åðäèéí õ¿ðýí ºíãèéí ºìä, öàéâàð íîãîîí öàìö, õ¿ðýí øèðýí á¿ñ, þ¿äýíòýé õàð õ¿ðýì ºìñ¿¿ëýâ. - Ýíý õ¿ðìèéã õ¿íèé áèåèéí äóëààí õàäãàëäàã ìàòåðèàëààð õèéñýí þì. Øºíº õ¿éòýí áàéæ ìàãàäã¿é ãýæ Öèííà õýëýâ. Ãóòëàà ñàíàñíààñ èë¿¿ àÿòàéõàí áàéëàà. Ãýðò ºìñäºã øèã 纺ëºí àðüñòàé, óÿí õàòàí 纺ëõºí óëòàé àæ. ÿéõýä ìàø ýâòýéõýí. Áè äóóññàí ãýæ áîäñîí ÷ Öèííà õàëààñíààñàà øîî÷ ÿòãà øààçãàéòàé àëòàí ç¿¿ ãàðãàæ èðýâ. Áè áàðàã ë ò¿¿íèé òóõàé ìàðòñàí áàéëàà. - Õààíààñ àâàà âý? - Ãàëò òýðãýíä ºìññºí õóâöàñíààñ ÷èíü ãýæ Öèííà õýëýõýä áè ñàÿ ë ò¿¿íèéã ýýæèéí äààøèíçíààñ àâ÷ öàìöàíäàà õàòãàñíàà ñàíàëàà. - Ýíý òàíàé á¿ñèéí ø¿òýýí áèç äýý? Áè òîëãîé äîõèõîä òýð öàìöàíä ç¿¿æ ºãºâ. - Êîìèññèéíõîí ò¿¿íèéã àðàé ë õîðèãëîîã¿é. Çàðèì íü ç¿¿ã çýâñýã áîëãîí àøèãëàæ áîëîõ áîëîõîîð ÷àìä øóäàðãà áóñ äàâóó òàë áèé áîëíî ãýæ ¿çñýí þì. Ãýñýí ÷ äàðàà íü çºâøººðñºí. Õàðèí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí îõèíû ÷óëóóã íü ýðã¿¿ëýõýä õîðòîé ç¿¿ ãàð÷ èðäýã áºãæèéã õîðèãëîñîí. Îõèí ìýäýýæ ýíý òóõàé þó ÷ ìýäýýã¿é ãýæ õýëñýí. Çà áýëýí áîëëîî. Õºäºë 人 ÷àìä õýð ýâòýéõýí áàéãàà ýñýõèéã õàðöãààÿ.
Áè ãàðàà ñàâ÷èí òîéðîí ã¿éëýý. - Òèéìýý ìàø ñàéí áàéíà. Á¿ãä ÿã òààð÷. - Òýãâýë äîõèî õ¿ëýýõýýñ ººð õèéõ þì àëãà. Ýñâýë ÷è æààõàí þì èäýõ þì óó? Áè õîîë èäýõýýñ òàòãàëçñàí ÷ áàëãà óñ çàëãèàä áóéäàí äýýð ñóóæ õ¿ëýýëýý. Áè óðóóëàà õàçëàõ þìóó õóìñàà ìýðæ ÷àäñàíã¿é òóë õàöðûíõàà äîòîð òàëûã õàçàõàä õî¸ð ºäðèéí ºìíºõººñ õîéø á¿ðýí ýäãýýã¿é áàéñàí òóë àìàíä öóñ àìòàãäàâ. Þó õ¿ëýýæ áàéãààã áîäîõîîñ àéìøèãòàé áàéëàà. Öàãèéí äàðàà ãýõýä áè ¿õýõ þìóó ¿õëèéí èðìýã äýýð èðñýí áàéõ áîëíî. Áè õóðóóãààðàà áóãóéí äýýðõ ýìýãòýéí îðóóëñàí æèæèãõýí õàòóó ç¿éëèéã ºâäòºë õ¿÷òýé äàðàõàä õºõºð뺺. - ×è ÿðèëöàõûã õ¿ñ÷ áàéíà óó, Êèòíèññ? Áè òîëãîé ñýãñðýýä ãàðàà ñóíãàõàä Öèííà àëãààðàà õàâñðàí áàðèâ. Áèä á¿ñýä îðîõîä áýëòãýõèéã ñàíóóëñàí àÿòàéõàí ýìýãòýéí õîîëîé ãàðàõ õ¿ðòýë èéì ìàÿãòàé ñóóãààä ë áàéëàà. Áè Öèííàä ãàðàà áàðèóëñàí õýâýýð äóãóé òºìºð òàâàã äýýð ãàð÷ çîãñîâ. - Õåìèò÷èéí õýëñýí ¿ãèéã ñàíà. ÿé óñ õàé. Òàâöàíãààñ õîëõîí áàé. Áàñ íýã ç¿éë íýìæ õýëýõýä áè ìºðèéöºõèéã çºâøººðººã¿é ÷ õýðâýý òýãñýí áîë á¿õ ìºí㺺 ÷àì äýýð òàâèõ áàéñàí ãýäãèéã ñàíààðàé. - ¯íýí ¿¿? ãýæ áè øèâíýëýý. - ¯íýí ãýýä Öèííà áºõèéí äóõàí äýýð ¿íñýýä, - Àìæèëò õ¿ñüå, ãàëò Êèòíèññ ãýâ. Òýãòýë äýýðýýñ òóíãàëàã áîðòîãî áóóæ èðýí áèäíèé áàðèëöñàí ãàðûã ñàëãàâ. Öèííà õóðóóãàà ýð¿¿íäýý õ¿ðãýýä "Tîëãîéãîî ºðãº!" ãýëýý. Áè ýð¿¿ãýý äýýøë¿¿ëýí öýõëýí çîãñîâ. Áîðòîãî ºãñºæ ýõýëñíýý îéðîëöîîãîîð àðâàí òàâàí ñåêóíòûí òóðø õàðàíõóé ¿ðãýëæèëýí äàðàà íü òºìºð òàâàã íàìàéã ò¿ëõýí öýâýð àãààðò ãàðãàâ. Áè ýõëýýä íàðíû õóðö ãýðýëä ãÿëáàí þó ÷ õàðàõã¿é áàéñíàà ñàëõè õ¿÷òýé øóóãèí, íàðñíû ¿íýð õàíõëàõûã ìýäðýâ. Òýãòýë äîìîãò çàðëàã÷ Êëàâäèÿ Òåìïëèñìèòèéí õîîëîé, - Íî¸ä õàòàãòàé íàðàà äàëàí äºðºâ äýõ ¯õëèéí òîãëîîìûã íýýñíèéã ìýäýãäýå! ãýâ.
Õ Æàðàí ñåêóíò. Ýíý áîë õàðàíãà öîõèõ õ¿ðòýë áèäíèé äóãóé òàâãàí äýýð çîãñîõ õóãàöàà. Õýðâýý õóãàöààíààñ ºìíº óðàãø ãèøãýâýë õºë äîð òýñðýõ áºìáºã äýëáýðíý. Æàðàí ñåêóíòûí õóãàöààíä îðîëöîã÷èä àâàðãà òîì ñ¿¿ëýý òàõèéëãàñàí ýâýð õýëáýðòýé õàæóóëäñàí àëòàí êîíóñààñ àäèë çàéä äóãóéðàí çîãñîõ áºãººä õîðèí ôóòûí ºíäºðò áàéðëàõ àìàíä íü òàëáàéä àìüä ¿ëäýõýä õýðýãòýé õîîë õ¿íñ, óñòàé ñàâ, çýð çýâñýã, ýì òàí, ãàäóóð õóâöàñ áîëîí ãàë ãàðãàõ õýðýãñýë ãýõ ìýò ç¿éëñ õèéñýí áàéëàà. Ò¿¿í÷ëýí Ýâðèéí ýðãýí òîéðîíä ò¿¿íýýñ äóòóóã¿é ¿íý öýíýòýé ç¿éëñ òàðààí õàÿëæýý. Æèøýýëáýë íàäààñ åð人 õî¸ð àëõàìûí çàéä õààø õààøàà ãóðâàí ôóòûí õýìæýýòýé ààäàð áîðîîíîîñ õîðãîäîõîä àøèãëàæ áîëîõ óñ íýâòýðäýãã¿é õóëäààñ áàéëàà. Áàñ ýâðèéí àìàíä ÿìàð ÷ öàã àãààðààñ õàìãààëàõ õóéëààñòàé ìàéõàí õàðàãäàíà. Ãýõäýý ¿¿íèé òºëºº áóñàä õîðèí ãóðâàí îðîëöîã÷òîé òýìöýõ õýðýãòýé. ¯¿íèéã íàäàä Õåéìèò÷ õîðèãëîñîí. Áèä íàð çàäãàé òàëáàéä áàéñàí áºãººä áàðóóí òàëä íóóð áàéëàà. Ç¿¿í òàëä áîëîí àðûí õýñãýýð òàð÷èãõàí íàðñàí îé ¿ðãýëæèëíý. Õåéìèò÷ íàìàéã èéøýý ë îðîõûã õ¿ññýí. Äàðóéõàí. "Áóñäààñ àëü áîëîõ õîë áàéæ óñíû ýõ ¿¿ñâýð îë" ãýñýí Õåéìèò÷èéí çààâàð òîëãîéä öóóðàéòàâ. Ãýâ÷ óðä îâîîëîîòîé áàéãàà ç¿éëä ñýòãýë òàòàãäàõã¿é áàéõûí àðãàã¿é àæýý. Òýäíèéã áè àâàõã¿é áîë ººð õýí íýãýí àâàõ áîëíî. Îëçíû èõýíõèéã èõýâ÷ëýí ìýðãýæëèéíõýí õîîðîíäîî õóâààæ àâäàã áàéâ. Ãýíýòõýí ìèíèé õàðöàíä íýã ç¿éë ºðòºâ. Ýâðèéí äýðãýä õýâòýæ áóé áóñàä ýä ç¿éëèéí äóíä ìºíãºí ñààäàãòàé íóì ñóì áàéëàà! Òýð ìèíèéõ. Òýð íàäàä îíîãäîõ ¸ñòîé! Áè õóðäàí ã¿éäýã. Ñóðãóóëü äýýð îéðûí çàéä á¿õ îõèäûã ò¿ð¿¿ëäýã áàéñàí ÷ õîëûí çàéä õî¸ð ãóðàâò îðäîã áàéëàà. Ãýâ÷ ýíý áîë åð人 äº÷èí ÿðäûí çàéä áîëîõîîð àìæèõ áîëíî. Õýðâýý áè ò¿ð¿¿ëæ õ¿ðýýä íóìûã àâ÷ àìæâàë... òýíäýýñ ÿàæ õóðäàí õîëäîõ âý ãýäýã àñóóäàë áîëæ áàéëàà. Íàìàéã çýâñãýý àâàõ õîîðîíä áóñàä íü õ¿ðýýä èðíý. Íýã õî¸ðûã íü õàðâàæ áîëîõ ÷ ¿¿íýýñ îëóóëàà áàéâàë ÿàíà. Õýäèéí äýðãýä èðýýä æàäààð ñ¿ëáýõ þìóó áîðîîõîéãîîð äýëñýõ áèç. Ýñâýë àéìøèãò íóäàðãààðàà áàëáàíà. Ãýõäýý ýõíèé ýýëæèíä èë¿¿ õ¿÷èðõýã îðîëöîã÷äîî äóóñãàñàí íü äýýð áàéäàã áîëîõîîð çºâõºí á¿ãä íàä ðóó äàéðàõã¿é áàéõ. Õåéìèò÷ õýçýý ÷ ìèíèé ã¿éæ áàéõûã õàðààã¿é. Òýãñýí áîë ìàãàäã¿é ¿¿íèéãýý àøèãëàí çýâñýã îëæ àâàõûã çºâëºõ áàéñàí áèç. Çýâñýã ìèíèé ãàíö àâðàë áàéëàà. Îâîîëòòîé ç¿éë äóíäààñ áè çºâõºí íóì ñóìûã õàðæ áàéâ! Íýã ìèíóòûí õóãàöàà äóóñàõàä çýâñãèéí ç¿ã ã¿éõýýð øèéäýýä õºëºº áýëäòýë ãýíýòõýí áàðóóí òàëä òàâàí îðîëöîã÷ûí öààíà çîãñîæ áàéñàí Ïèò íàä ðóó õàðààä òîëãîé ñýãñðýâ. Ýñâýë íàðíû ãýðýëä í¿ä ãÿëáààä òýãæ ñàíàãäñàí þì áîëîâ óó. Õàðàíãà äóóãàðëàà. Èíãýýä áè õîöîð÷ áîëîìæîî àëäëàà! Áè õýäýí ñåêóíòûí òóðø õààøàà ã¿éõýý ìýäýõã¿é õºøñºíºº äàðàà íü óðäàà áàéãàà õóëäààñ áîëîí òàëõûã àâààä Ïèòèéí ñààòóóëñàí ÿâäàëä óóðëàñààð öààø àõèí õîðèí ÿðäûí öààíàà áàéãàà þó íü ìýäýãäýõã¿é øàðãàë ¿¿ðãýâ÷òýé ç¿éëèéã àâàõààð ã¿éëýý. Ýíäýýñ õîîñîí ãàðòàé ÿâàõã¿é ø¿¿!
Åñä¿ãýýð á¿ñèéí õ¿¿ íàäòàé çýðýãöýí ¿¿ðãýâ÷ ð¿¿ õ¿ð÷ î÷îîä áóëààöàëäñàíàà ãýíýò õàíèàëãàí í¿¿ð ë¿¿ öóñààð òóðãèëëàà. Áè çýâ¿¿öýí óõàðòàë çàëóó ãàçàð óíàõàä íóðóóíä íü õóòãà çîîãäñîí áàéâ. Ýâýðò õ¿ð÷ àìæñàí áóñàä îðîëöîã÷èä äàéðàëòàíä îðæýý. Ãàðòàà çóðãààí õóòãà áàðüñàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îõèí íàä ðóó óõàñõèéâ. Áè ò¿¿íèéã ÿàæ øèäýõèéã áýëòãýë äýýð õàðñàí. Òýð õýçýý ÷ àëäàæ áàéãààã¿é. Áè ò¿¿íèé äàðààãèéí áàé. Áè ýíýõ¿¿ àðààòàí øèã îõèíû ºìíº àéäàñò àâòàí çîãññîíîî ¿¿ðãýâ÷èéã ìºðºí人 ¿¿ðýýä ìîäíû ç¿ã õàð õóðäààðàà çóãòàâ. Àðààñ õóòãà èñãýðýõ ÷èìýý ãàðàõàä çºí㺺𺺠òîëãîéãîî õàìãààëàí íóãäàéòàë ¿¿ðãýâ÷èí äýýð çîîãäîâ. Õî¸ð äàõü îîñðûã ìºðºí人 óãëààä öààø ã¿éëýý. Îõèí íàìàéã öààø õººñºíã¿é ýâýð ë¿¿ áóñàä ¿íýò ç¿éëñýý àëäàõààñ ºìíº áóöëàà. Ìèíèé óðóóë äýýð èíýýìñýãëýë òîäðîâ. Õóòãà ºãñºíä áàÿðëàëàà. Áè ìîäíû çàõàä õ¿ðñýí õîéíîî òàëáàé äýýðõ òóëàëäààíûã õàðàâ. Îéðîëöîîãîîð àðâààä îðîëöîã÷èä ýâýð äýýð áèå áèå ð¿¿ãýý äàéð÷ áàéëàà. Ãàçàð ¿õñýí õýä íü õýâòýíý. Çàðèì íü õýäèéí îéä îðîõ þìóó ýñðýã òàëûí íóãà ðóó ã¿éæ áàéâ. Áè ìîäîí äóíäóóð áóñàä îðîëöîã÷îîñ íóóãäàí ã¿éñíýý öààø íýãýí æèãä àìüñãàëàí ã¿éëýý. Õî¸ð öàãèéí äàðàà áè àëõàõ øîãøèõûí çàâñàð áóñàä ºðñºëäºã÷人ñºº õîëäñîí áàéâ. Åñä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóóòàé çîäîëäîõ ¿åä òàëõàà óíàãàñàí ÷ õóëäààñ õàíöóéä ¿ëäñýíèéã íÿìáàéëàí õóéëæ õàëààñàíäàà õèéâ. Äàðàà íü õóòãàà ñóãàëàí ¿çýõýä óðò õóðö èðòýé áàðèóë äýýðýý þì õºðººäºæ áîëìîîð àðçãàð á¿õèé ñàéí õóòãà áàéñíûã á¿ñýíäýý ç¿¿ëýý. Öààø ÿâàõ õýðýãòýé áàéñàí òóë ¿¿ðãýâ÷èíä þó áàéãààã ¿çñýíã¿é. Áè öààø ÿâàíãàà çºâõºí àðààñ ìºðäºæ áàéãàà ýñýõèéã ñîíñîõûí òóëä çîãñîæ áàéëàà. Áè îéä àíõ ÿâæ áàéãàà õýðýã áèø òóë óäààí ÿâæ ÷àäíà. Ãýâ÷ óñã¿é áîë á¿òýõã¿é. Óñ îë ãýñýí Õåéìèò÷èéí õî¸ð äàõü çààâàð. Áè ýõíèéõèéã íü áèåë¿¿ëýýã¿é òóë ýðãýí òîéðíîî õàðàâ. Þó ÷ áàéñàíã¿é. Îé ààæìàà𠺺ð÷ëºãäºí íàðñàí äóíä ìèíèé ìýäýõ áîëîí õàðæ áàéãààã¿é ìîäîä ¿çýãäýæ ýõëýâ. Øóðõèéõ ÷èìýý ãàðàõàä áè õàìãààëàõàä áýëýí õóòãàà ºðãºñºí ÷ åð人 òóóëàé áàéñàí õýðýã áàéæ. "Õàðàãäñàíä áàÿðëàëàà" ãýæ áè øèâíýâ. Õýðâýý íýã áàéãàà áîë áóñäûã íü óðõèàð áàðüæ áîëíî ãýñýí ¿ã. Ãàçðûí áàéäàë õýâãèé áîëæ ýõýëñýí íü íàäàä òààëàãäñàíã¿é. Äàéñíàà õàðààíäàà áàéëãàõûí òóëä ºíäºðëºãò ãàðàõ õýðýãòýé. Æèøýýëáýë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí òîëãîä øèã. Ãýâ÷ ººð ñîíãîëò áàéñàíã¿é òóë öààø ÿâëàà. Õà÷èðõàëòàé íü áè îãò ÿäàðñàíã¿é. Øºíº áàãà óíòñàí ÷ ýð÷ õ¿÷ýýð ä¿¿ðýí áàéâ. Îé íàìàéã øèíý õ¿÷ýýð ñýëáýæýý. Ãàíöààð áàéõ íü àÿòàéõàí áàéñàí ÷ îäîî íàìàéã äýëãýöýí äýýð ¿ç¿¿ëæ áàéãàà ó÷èð ýíý íü åð人 õóóðìàã ¿çýãäýë áàéâ. ¯ðãýëæ áèø ¿å ¿å ãàðãàíà. Àíõíû ºäºð îëîí õ¿í ¿õäýã ó÷èð îéä òàéâàí ÿâæ áàéãàà íü îëîí õ¿íèé àíõààðàë òàòàõ áîëîõîîð àìüä ãýìòýëã¿é ÿâæ áàéãàà ãýäãèéã íü ¿ç¿¿ëíý. ¯äýýñ õîéø áè èõ áóóíû äóó ñîíñëîî. ¯õñýí îðîëöîã÷ á¿ðèéí òîîãîîð íýã áóóäíà. Ýâýð äýýðõ òýìöýë äóóñ÷ òýä àëóóð÷äûã õîëäñîíû äàðàà õîõèðîã÷äûí áèåèéã öóãëóóëæ àâñàí áàéõ íü. Íýýëòèéí ºäºð õýí íü àìü ¿ðýãäñýíèéã ìýäýõýä õýö¿¿ áàéäàã ó÷èð òóëààíû ¿åýð èõ áóó
áóóäàõã¿é. Áè àìüñãààäàí çîãñîîä áóóäàëòûã òîîëëîî. Íýã... õî¸ð... ãóðàâ... äºðºâ... àõèàä öààøàà... àðâàí íýã. Àðâàí íýã àëàãäàæ òîãëîîìä àðâàí ãóðâàí õ¿í ¿ëäæýý. Áè åñä¿ãýýð á¿ñèéí õ¿¿ãèéí öàðàéä õàòàæ íààëäñàí öóñûã ìààæèí àðèëãàâ. Òýð ãàðöààã¿é ¿õñýí. Õàðèí Ïèò? Òýð àìüä áàéãàà áîëîâ óó? Õýäõýí öàãèéí äàðàà àìü ¿ðýãäñýí õ¿ì¿¿ñèéí çóðãèéã òýíãýðò ãàðãàí ¿ç¿¿ëýõ áîëíî. Ãýíýòõýí íàäàä Ïèò áàéõã¿é áîëæ öóñàíä áóäàãäñàí öàéâàð áèåèéã íü àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ ð¿¿ ìîäîí õàéðöàãò õèéí èëãýýõèéí òóëä Êàïèòîëä àâàà÷èæ áàéíà ãýñýí ò¿ãø¿¿ðòýé áîäîë òºð뺺. Òýð ýíä áàéõã¿é ãýð ë¿¿ãýý ÿâñàí þì áîëîâ óó? Á¿õ á¿õ õ¿÷ýý ãàðãàí þó áîëñíûã ñàíàõûã õè÷ýýñýí ÷ çºâõºí ò¿¿íèé òîëãîéãîî ñýãñýðñíèéã ë ñàíàëàà. Ïèò ¿õñýí áîë äýýð áàéæ ìàãàäã¿é. Ò¿¿íä ÿëàõ èòãýë áàéõã¿é áàéñàí. Íàäàä ÷ ãýñýí ò¿¿íèéã àëàõ òààã¿é äààëãàâàð áèåë¿¿ëýõ õýðýãã¿é áîëíî. Ìàãàäã¿é ýíý íü ÷ äýýð áàéõ. Áè ÿäàðñàíäàà ãàçàð ñóóãààä ¿¿ðãýâ÷ýý òàéëàâ. Õàðàíõóé áîëîõîîñ ºìíº äîòîð íü þó áàéãààã ¿çñýí íü äýýð. Íàäàä þó îíîãäñîíûã õàðöãààÿ. ¯¿ðãýâ÷ äàæã¿é ÷ õàðàìñàëòàé íü øàðãàë ºíãºòýé áàéëàà. Õàðàíõóéä èéì ºí㺠íýâò õàðàãäàõ òóë ìàðãààø ºã뺺 ºíãèéã íü õóâèðãàõ àðãà áîäîæ îëîõîîñ. Áè ¿¿ðãýâ÷íèé àìûã íýýëýý. Ýíý àãøèíä þóíààñ èë¿¿ óñ õ¿ñ÷ áàéñàí þì. Õåéìèò÷ äàðóéõàí óñ ýðæ îëîõûã òóøààñàí. Ò¿¿íã¿é áîë óäààí òýñýõã¿é. Áè öàíãàëòòàéãàà õî¸ð ºäºð òýìöýæ áîëîõ ÷ äàðàà íü ñóëàð÷ äîðîéòîí ¿õýõ áîëíî. ¯¿ðãýâ÷ýý áîëãîîìæòîé ¿çýõýä áèåèéí äóëààí õàäãàëàõ çîðèóëòàé íèìãýí óíòëàãûí õàð õºíæèë, óóòòàé æèãíýìýã, õàòààñàí ¿õðèéí ìàõ, øèëòýé éîä, õàéðöàã ø¿äýíç, æèæèãõýí îðîîìîãòîé òºìºð óòàñ, íàðíû øèë áàéëàà. Áàñ õàãàñ ëèòðèéí áàãòààìæòàé òàãòàé õóâàíöàð ñàâ áàéñàí íü õîîñîí áàéâ. Óñ áàéñàíã¿é. Ëîíõûã ä¿¿ðãýõýä òèéì õýö¿¿ áàéëàà ãýæ ¿¿? Àì õàòàí õîîëîé õóóðàéøæýý. Áè ºäºðæèí㺺 ÿâñàí áîëîõîîð õàëóóöàæ èõ õºëñ àëäñàí. Ãýðòýý îéä áàéñàí áîë ÿìàð íýã ãîë ãîðõèíû óñ þìóó ýñâýë öàñ õàéëóóëàí óóõ áàéëàà. Ýä ç¿éëñýý áóöààí õèéõ ¿åä íàìàéã àéìøèãòàé áîäîë ýçýìäýâ. Íóóð! Õàðàíãàíû ÷èìýý öîõèõûí ºìíº áè íóóð õàðñàí! Òýð ýíý á¿ñèéí öîðûí ãàíö óñíû ýõ ñóðâàëæ áàéâàë ÿàíà? Áèäíèéã íýã äîð öóãëóóëàõ àðãà þì áîëîâ óó? Îäîî ìèíèé ñóóæ áàéãàà ãàçðààñ íóóð õ¿ðòýë á¿òýí ºäðèéí çàéòàé ÷ óóõ þìã¿é áîë õ¿íäõýí àÿëàë áîëíî. Òýãýýä ÷ íóóðûã ìýðãýæëèéí îðîëöîã÷èä õàìãààëæ áàéãàà ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. Áè öî÷èðäñîíîî ºíººäºð õàðñàí òóóëàéí òóõàé ñàíàëàà! Òýð ìýäýýæ óñ óóæ òààðíà! Áè çºâõºí õàéõ ë õýðýãòýé. Á¿ðýíõèé áîëîõîä áè ñýòãýëýýð óíàëàà. Ìîäîä äýýð íü ãàð÷ íóóãäàõàä õýòýðõèé íàðèéõàí áàéâ. Íàðñíû øèëì¿¿ñ õºëèéí ÷èìýýã äàðæ áàéñàí ÷ óñ ðóó ÿâñàí íýã ÷ àìüòíû ìºð õàðàãäñàíã¿é. Ãýñýí ÷ áè ýöýñ òºãñãºëã¿é ìýò ñàíàãäàõ õýâãèé ð¿¿ óëàì óðóóäàí ÿâñààð áàéëàà. Äýýðýýñ íü ãýäýñ ºëñºõºä ¿íýò íººö áîëîõ æèãíýìýã, ¿õðèéí ìàõàíäàà õ¿ð÷ ç¿ðõýëñýíã¿é. ¯¿íèéõýý îðîíä íàðñ ðóó î÷èæ õóòãààð ãàäíàõ õîëòñûã íü õóóëàí 纺ëºí ãîëûã íü àâààä óäààíààð çàæëàí öààø ÿâëàà. Äîëîî õîíîãèéí äàðàà åðòºíö äýýð ¿¿íýýñ äýýð õîîë îëäîõã¿é ÷
õîîëîéãîîð äàâàõàä õ¿íäõýí áàéâ. Ãýñýí ÷ áè àìüäðàëäàà îëîí íàðñ èäýæ áàéñàí áîëîõîîð ò¿ðãýí äàñàõ áîëíî. Öàãèéí äàðàà õàðàíõóéëàõ ó÷èð õîíîãëîõ ãàçàð îëîõ øààðäëàãàòàé áàéëàà. غíèéí ìàõ÷èí àìüòàä õýâòðýýñýý àíä ãàð÷, óóëü ãóóãëàíà. Òóóëàéíû àðààñ çºâõºí áè ãºðººëäºãã¿é áîëîõîî𠺺𺺠îëç áîë÷èõã¿é áîë ñàéí õýðýã. Ìàãàã¿é ýíý àãøèíä ìèíèé àðààñ á¿òýí ñ¿ðýã äàãàæ áàéõ ÷ þì áèë¿¿! Ãýñýí ÷ ºðñºëäºã÷èä ìèíü ýí òýðã¿¿íä àþóëòàé õýâýýð áàéâ. Òýäíèé îëîíõè íü øºíº àíãàà ¿ðãýëæë¿¿ëýõ áîëíî. Ýâýð äýýð áîëñîí òóëààíä àìüä ¿ëäñýí õ¿ì¿¿ñò õîîë õ¿íñ, íóóðààñ àâñàí óñ, áàìáàð, ãàð ÷èéäýí, çýâñýã áèé. Áè çºâõºí òýäíýýñ õîëäîæ ÷àäñàí ãýæ íàéäàæ áàéëàà. Áè òºìºð óòñàà àøèãëàí áóòàíä õî¸ð çàíãà òàâèëàà. Ýíý àðààñ ìºðäºæ áàéãàà ¿åä àþóëòàé õýäèé ÷ õîîë õ¿íñ þóíû ò¿ð¿¿íä õýðýãòýé áàéâ. Òýãýýä ÷ ºäðººð çóãòàæ áàéõ ¿åäýý çàíãà òàâüæ ÷àäàõã¿é. Äàðàà íü æààõàí àëõààä õîíîãëîõ ãàçðàà îëîâ. Áè íóóãäàõ ìîäîî àíõààðàëòàé ñîíãîëîî. Áóñàä óäíóóäûãàà áîäâîë òèéì ÷ ºíäºð áèø ºòãºí øèã¿¿ ìº÷èðò íü õÿëáàðõàí íóóãäàæ áîëîõîîð àÿòàéõàí ìîä áàéëàà. Áè äýýøýý àâèðààä èõ áèåíä îéðõîí óíòàæ áîëîõîîð á¿ä¿¿í ñàëàà ìº÷èð äýýð ãàðàâ. Õýäèéãýýð àìàðã¿é áàéñàí ÷ óíòëàãûí õºíæè뺺 àÿòàéõàí áàéðëóóëàí äîîøîî ãóëãàæ óíàõààñ ñýðãèéëýí õºë人 ¿¿ðãýâ÷ýý òàâèàä á¿ñýýðýý ìº÷èðòýé ãîãöîîëäîí á¿ñëýâ. Îäîî áè ñàíàìñàðã¿é íîéðîíäîî õºð⺺ñºí ÷ ãàçàð óíàõààðã¿é áîëëîî. Áèå ìèíü æèæèãõýí áîëîõîîð õºíæèë õàíãàëòòàé õ¿ðýëöñýí ÷ þ¿äýíãýý ºìñºâ. Øºíº ò¿ðãýí õ¿éòýðäýã. Áè ¿¿ðãýâ÷èéã àâñàí íü ñàéí õýðýã áîëæýý. Ò¿¿íèé äýýð áèåèéí äóëààíûã õàäãàëàõ óíòëàãûí õºíæëèéã ¿íýëæ áàðàõûí àðãàã¿é. Áóñàä îðîëöîã÷èä øºíèéã ÿàæ ºíãºð¿¿ëýõ âý ãýäýãò ñàíàà çîâæ áàéõàä áè òàéâàí óíòàæ áàéõ áîëíî. Õýðâýý öàíãàëò çîâîîãîîã¿é áàéñàí áîë ÷... Øºíº áîëìîãö ñ¿¿ëä äóóëàë ÿâàõàä áè ìº÷ðèéí çàâñàð òýíãýðò õººðºõ Êàïèòîëèéí ñ¿ëäèéã õàðëàà. Äýëãýöèéã òýíãýðò ¿ë ¿çýãäýõ îíãîöíóóä òàòàí ¿ç¿¿ëíý. Ñ¿ëä äóóëàë äóóñìàãö øóóä õàðàíõóéëäàã. Á¿ñèéí çóðàãòààð àëëàãûã òîäîðõîé ¿ç¿¿ëäýã÷ ÷ õàðèí ýíä áîë îðîëöîã÷äîä øóäàðãà áóñ äàâóó òàë îëãîíî ãýæ ¿çäýã. Æèøýýëáýë áè íóì ñóìààð õýí íýãíèéã õàðâàñàí áîë çýâñãèéí íóóö á¿ãäýä èë÷ëýãäýõ áîëíî. Òèéìýýñ áýëòãýë äýýð àâñàí îíîîã ¿ç¿¿ëæ áàéãààòàé àäèë çóðàã íü ãàðàõ õýäèé ÷ çºâõºí îíîîíû îðîíä á¿ñèéí äóãààð áàéõ àæ. Áè ñàíàà àëäààä òîîëîõîä áýëòãýí õóðóóãàà áýëäýâ. Äýëãýöýí äýýð ýõëýýä ãóðàâäóãààð á¿ñèéí îõèí ãàð÷ èðýâ. Òýãýõýýð íýã õî¸ðäóãààð á¿ñèéí ìýðãýæëèéí îðîëöîã÷èä àìüä ¿ëäñýí áàéõ íü. Ãàéõàõ ÿâäàëã¿é. Äàðàà íü äºðºâä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóó. Ìýðãýæëèéíõýí ýõíèé ºäºð á¿ðýí á¿ðýëäýõ¿¿íýýðýý ¿ëääýã ó÷èð ýíý íü õà÷èðõàëòàé õýðýã áàéëàà. Òàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿... ¿íýã øèã öàðàéòàé îõèí àìüä ¿ëäñýí áàéõ íü. Çóðãàà áîëîí äîëäóãààð á¿ñèéí îðîëöîã÷èä. Íàéìäóãààð á¿ñèéí õ¿¿. Åñä¿ãýýð á¿ñèéíõ õî¸óëàà. Òèéìýý ýíý áîë ìèíèé ¿ðãýâ÷ áóëààöàëäñàí çàëóó áàéíà. Òîîëæ äóóñàõàä çºâõºí ãàíö îðîëöîã÷ ¿ëäëýý. Ïèò þì áîëîâ óó? ¯ã¿é ýý, àðàâäóãààð á¿ñèéí îõèí áàéíà. Òºãñãºë.
¨ñëîëûí õºãæèì ÿâààä Êàïèòîëûí ñ¿ëä ãàðëàà. Äàðàà íü õàðàíõóé áîëæ îé øóóãèâ. Ìèíèé ç¿ðõ ¿ñ÷èí öîõèëîâ. Ïèò àìüä áàéíà. Áè ººðèé㺺 àëàãäàõàä õ¿ðâýë ò¿¿íèé ÿëàëò ýýæ Ïðèìä àøèãòàé áàéõ áîëíî ãýæ õýëñýí ÷ äóðûí àãøèíä òóëæ áîëîõîä àéäàñ õ¿ðýâ. Àðâàí íýãýí õ¿í ¿õñýí ÷ àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýýñ áèø. Áè õýí ¿ëäñýíèéã òîîëîõûã õè÷ýýâ. Ìýðãýæëèéí òàâàí îðîëöîã÷, ¿íýã, Áóòëàã÷ áà Ðóò. Ðóò... òýð ìýäýýæ ýõíèé ºäºð òýñýõ áàéñàí! Áè ¿¿íä áàÿðòàé áàéëàà. Áèäýíòýé àðàâ áîëíî... ¿ëäñýí ãóðâûã íü ìàðãààø ñàíàõààñ. Îäîî õàðàíõóé áîëîîä áè õîë ãàçàð àÿëæ ºíäºð ìîäîí äýýð áàéãàà ó÷èð àìðàõ õýðýãòýé. Áè ñ¿¿ë÷èéí õî¸ð øºíº áàðàã óíòààã¿é õýð íü ºäºðæèí㺺 ã¿éñýí áèëýý. Áóë÷èí ààæìààð ñóëðàí í¿äíèé çîâõè àíèëäàâ. Õóðõèðäàãã¿é ìèíü ñàéí õýðýã äýý.. Òàñ íÿñ! ̺÷èð õóãàðàõ ÷èìýý íàìàéã ñýðýýëýý. Áè õýð óäààí óíòñàí áîë? ĺðâºí öàã óó? Òàâ þì áîëîâ óó? Õàìðûí ¿ç¿¿ð ìºñ øèã õ¿éòýí áîëæýý. Òàñ! Òàñ! Ýíý þó áîëîîä áàéíà? Õýí íýãýí ÿâæ áàéãàà þì áîëîâ óó? ¯ã¿é ýý, òèéì áèø. Ìîä õóãàëæ áàéãàà áîëîëòîé. Áàðóóí òàëä çóóãààñ õîëã¿é ÿðäûí çàéä áàéíà. Áè óäààíààð ÷èìýýã¿éõýí òîëãîéãîî ýðã¿¿ëýâ. Õýñýã çóóð þó ÷ õàðàãäàõã¿é áàéñíàà äàðàà íü î÷ ä¿ðñõèéí áàãàõàí ò¿¿äýã àñààä õî¸ð ãàðàà äºëºí äýýð äóëààöóóëàõààñ ººð þó ÷ õàðàãäñàíã¿é. Áè õýíèéã íü ìýäýõã¿é ãàë ò¿ëñýí îðîëöîã÷ûã õàðààõã¿éí òóëä õýëýý õàçàí òýñëýý. Òýð þóíû òóõàé áîäîæ áàéãàà áîë? غíèéí õàðàíõóéä ò¿¿äýã àñààõ íýã õýðýã. Ýâýð äýýð ¿çýëöýæ áàéñàí õ¿ì¿¿ñ õîëîîñ ãàëûã õàðàõã¿é ÷ îäîî òýä íýã áóñ öàãèéí òóðø îëçîî ýðýí ã¿éëäýæ áàéãàà òóë ýíý íü äàëáààãààð äàëëààä "Íààø èð, íàìàéã àë!" ãýæ õàøãèð÷ áàéãààãààñ ººðöã¿é áàéëàà. Òýãòýë ìèíèé äýðãýä òîãëîîìûí õàìãèéí òýíýã àìüòàí ñóóæ áàéäàã! Ãýñýí ÷ àëóóð÷èíòàé í¿¿ð òóëãàðàõ áîëîìæòîé áîëîõîîð ìîäíîîñîî áóóæ ç¿ðõýëñýíã¿é. Ìýäýýæ õ¿í á¿ðä óíòëàãûí õºíæèë îíîãäîîã¿é ó÷èð øºíº õ¿éòýí áàéãàà íü îéëãîìæòîé. Áè õºíæèë人 äàðààãèéí õýäýí öàãèéí òóðø óóðñàí õýâòëýý. Ìîäíîîñ áóãààä òàéâàí áóñ õºðøºº äóóñãà÷èõäàã þì áèë¿¿? Ãýâ÷ ìèíèé òºëºâëºãºº çóãòàõ áîëîõîîñ áèø äàéðàõ áèø. Òýð çýâñýãòýé áàéñàí ÷ íàäàä ñàéí õóòãà áàéãàà. Òýíãýð õàðàíõóéëñàí õýâýýð ¿¿ð öàéõûí ýõíèé òýìäýã ìýäýãäýæ ýõëýâ. Áè ò¿¿íèéã àæèãëàãäàõã¿é ºíãºð÷ ãýæ áîäòîë õýäýí õ¿í ã¿éæ èðýõ íü ñîíñîãäëîî. Ò¿¿äãèéí äýðãýäýõ îðîëöîã÷ ç¿¿ðìýãëýñýí áîëîëòîé çóãòàæ àìæñàíã¿é. Òýãòýë îõèíû ãóéñàí çîâæ øàíàëñàí õàøãèðàëò ñîíñîãäîîä àðààñ íü èíýýëäýí áàÿð õ¿ðãýõ äóó ãàðàâ. Õýí íýãýí "Àðâàí õî¸ð áýëýí, àðâàí íýã óðä áàéíà!" ãýæ õàøãèðàõàä áàÿñàí èíýýëäýâ. Òýäíèé á¿ëãýýðýý íýãäñýí ÿâäàë íàìàéã ãàéõóóëñàíã¿é. Òîãëîîìûí ýõýíä õîëáîî áàéãóóëàãäàõ íü õîâîð áóñ ¿çýãäýë áàéâ. Õ¿÷òýéí¿¿ä íü íýãäýí ñóë äîðîéãîî àíãóó÷èëæ äóóñààä ýöýñòýý íýã íýãíèéõýý ýñðýã áîñíî. Õîëáîîíä íýã øèðýýíä õîîë èäýæ áàéñàí íýã, õî¸ð, äºðºâä¿ãýýð á¿ñèéí ìýðãýæëèéíõýí íýãäæýý. Õî¸ð õ¿¿, ãóðâàí îõèí.
Áè õîðìûí äàðàà òýäíèé îõèíû íººöèéã øàëãàõûã ñîíñîâ. ßðèàíààñ íü ¿çýõýä îëèãòîé ç¿éë îëäîîã¿é áîëîëòîé. Áè ãýíýòõýí Ðóò áàéâàë ÿàíà ãýæ áîäñîí ÷ ýíý áîäëîî ò¿ðãýí íÿöààâ. ¯ã¿é òýð ãàë àñààõàä õýòýðõèé óõààíòàé. - ßâöãààÿ. Òýä ºìõèéðºõººñ íü ºìíº áèåèéã íü àâààä ÿâíà áèç. Áè ¿¿íèéã õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õýðöãèé çàëóóãèéí õîîëîé ãýäýãò áàðàã èòãýëòýé áàéëàà. Áóñàä íü çºâøººðºí ä¿íãýíýëäýýä ìèíèé ç¿ã èðýõèéã àéäàñò àâòàí ñîíñëîî. Òýä íàìàéã ýíä áàéãàà ãýäãèéã ìýäýõã¿é. Õààíààñ ìýäíý ãýæ? Òýãýýä ÷ áè ºòãºí ìº÷èð äóíä õàðàãäàõã¿é áàéãàà... äýýðýýñ íü íàð ìàíäààã¿é áàéäàã. Ìýðãýæëèéíõýí ìèíèé ìîäíîîñ àðâàí ÿðäûí çàéä çîãñîâ. Òýäíèé ãàðò ãàð ÷èéäýí, áàìáàð áàéëàà. ̺÷ðèéí çàâñðààð õýí íýãíèé ãóòàë, ãàð õàðàãäàâ. Áè àìüñãàë àâàõààñ àéí ÷óëóó øèã õºø뺺. Íàìàéã àæèãëàñàí þì áîëîâ óó? ¯ã¿é, áîëîëòîé. Òýäíèé áîäëûã ººð ç¿éë ýçýëæ áàéæ. - Òýä èõ áóóãààð áóóäàõ áîëîâ óó? - Áè òèéì ãýæ õýëñýí áèç äýý. - Õýðâýý òýð ¿õýýã¿é áîë ÿàíà. - ¯ã¿é. Áè ò¿¿íèéã ººðèéí ãàðààð äóóñãàñàí. - Òýãâýë ÿàãààä èõ áóó áóóäàõã¿é áàéãàà þì? - Õýí íýãýí ÿâààä øàëãàñàí íü äýýð áàéõ. - Òèéì ø¿¿ ò¿¿íèéã õî¸ð äàõèà ìºðäºõèéã õ¿ñýõã¿é áàéíà. - Áè ò¿¿íèéã ¿õñýí õýëñýí áèç äýý! Ìàðãààí óëàì õ¿÷òýé áîëîõîä ÷èìýýã¿é áàéñàí íýã îðîëöîã÷ áóñäûãàà òàéâøèðóóëàâ. - Áèä öàã àëäààä áàéíà! Áè ÿâæ ò¿¿íèéã äóóñãààä öààø ÿâöãààÿ! Áè çîëòîé ë ìîäíîîñîî óíàñàíã¿é. Ýíý Ïèòèéí õîîëîé áàéëàà!
XI Áóðõàíû àâðàëààð òýëýýãýýðýý ººðèé㺺 áàãëàæ! Áè ñàëàà ìº÷èð äýýð äîîøîî õàðàí ºëãºã人ä òýëýýíýýñýý çóóðàâ. - Òýãâýë ÿâ ë äàà äóðëàëò çàëóó ìèíü. ßâæ øàëãà ãýæ õî¸ðäóãààð á¿ñèéí çàëóó õýëýâ. Áè Ïèòèéã áàìáàðûí ãýðýëä çýðâýñ õèéí ò¿¿äãèéí äýðãýäýõ îõèí ðóó áóöàõûã õàðëàà. Öàðàé íü õàâäàæ õºõðºí, ãàðûí áîîëò íü öóñàíä íýâ÷ýýä ÿâàõäàà äîãîëæ áàéëàà. Ýíý þó ãýñýí ¿ã âý! Íàìàéã òýìöýëä îðîëöîëã¿é ÿâ ãýæ òîëãîé ñýãñýðñýí õýð íü ººðºº Õåéìèò÷èéí ¿ãèéã ¿ë õàéõðàí òóëààíä îðæýý. Çà ÿàõàâ ¿¿íèéã îéëãîæ áîëíî. Óðäàà áàéãàà ç¿éëèéã õàðààä òàòàãäàà áèç. Ãýõäýý ìýðãýæëèéí ñ¿ðýã ÷îíîòîé íýãäýí áèäíèéã àãíàõààð õººæ áàéíà ãýäýã ººð õýðýã. Ìàíàé àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õýíèéõ íü ÷ òîëãîéä òýãæ îðîõã¿é! Ìýðãýæëèéí îðîëöîã÷èä õàðãèñ õýðöãèé, äýýðýíã¿é, Êàïèòîëèéí áóóíû íîõîä áîëîõîîð òàðãàí öàòãàëàí ÿâäàã! Èéìýýñ òýäíèé ººðñèéí á¿ñýýñ áóñàä íü íèéòýýðýý ¿çýí ÿäíà! Áè îäîî ë ò¿¿íèé ãýðèéíõýý òóõàé þó ÿðüæ áàéñíûã îéëãîëîî! Òýð ìèíèé ºìíº ýýæèéãýý ºíäºðñãºí ÿðüæýý. Ìýäýýæ òàëàðõàë òºðºì õ¿¿ íü äýýâýð äýýð íàäòàé áàñ íýã òîãëîîì õèéæ áàéæ. Ãýõäýý ýíý ò¿¿íèé ñ¿¿ë÷èéíõ íü áàéõ áîëíî. Õýðâýý áè ò¿¿íèéã ººðºº àëäàãã¿é þì áîë øºíèéí òýíãýðò çóðãèéã íü õàðàõûã òýñýí ÿäàí õ¿ëýýõ áîëíî. Ìýðãýæëèéí îðîëöîã÷èä ò¿¿íèé õîëäîõûã õ¿ëýýñíýý õîîðîíäîî íàì äóóãààð ÿðèëöàâ. - Áèä ÿàãààä ò¿¿íèéã îäîî äóóñãà÷èõàæ áîëäîãã¿é þì áý? ×èðæ ÿâàõ ÿìàð õýðýãòýé ãýæ? - ªºðèé㺺 ë àâ÷ ÿâ. Ìóó íü þó áàéíà? Õýðýã áîëîõ ÷ þì áèë¿¿. Õóòãà ÿàæ õýðýãëýõèéã íü õàðñàí áèç äýý? Õóòãà ãýíý ¿¿? Ýíý ÷ øèíý ìýäýý áàéíà äàà! Áè ñàéí íàéç Ïèòèéíõýý òóõàé õè÷íýýí áàãà ç¿éë ìýääýã þì áý! - Òýãýýä ÷ ò¿¿íòýé áàéâàë áèä îõèíûã ò¿ðãýí îëîõ áîëíî. Òýäíèéã ìèíèé òóõàé ÿðüæ áàéíà ãýäãèéã áè øóóä îéëãîñîíã¿é. - ßàãààä? ×è ò¿¿íèéã õàéðûí òóõàé ¿ãýíä íü èòãýñýí ãýæ áîäîæ áàéíà óó? - Ìàãàäã¿é ë þì. Ìèíèéõýýð áîë åðäèéí óñàí òýíýã øèã ñàíàãäñàí. Ò¿¿íèé äààøèíçòàéãàà ÿàæ ýðãýëäýæ áàéñíûã ñàíàõààñ ë äîòîð ìóóõàéðààä áàéíà. - Èíãýõýä òýð ÿàæ àðâàí íýãýí îíîî àâñàí þì áîë?
- Äóðëàëò çàëóóãààñ íü àñóó. Òýð ìýäíý. Ïèòèéã áóöàæ èðýõýä òýä ÷èìýýã¿é áîëîâ. - ßàñàí òýð ¿õýæ ¿¿? ãýæ õî¸ðäóãààð á¿ñèéí çàëóó àñóóâ. - Àìüä áàéíà. Ãýõäýý îäîî áîë ¿õñýí. Çà ÿâöãààõ óó? ãýæ Ïèò õýëýõýä èõ áóó áóóäàõ äóó ãàðëàà. Ìýðãýæëèéíõíèéã ÿâìàãö øóóä ãýãýý îðæ ýõëýýä àãààðò øóâóóäûí æèðãýý ñîíñîãäîâ. Áè ýâã¿é áàéäàëä óäààí áàéñíààñ áîëæ áóë÷èí õºøèí ÷è÷èð÷ áàéñàí òóë ìº÷èð ë¿¿ áóöàæ ãàðàâ. Äîîøîî áóóãààä öààø ÿâàõ õýðýãòýé áàéñàí ÷ õýâòýýä ñîíññîí ç¿éëýý áîäëîî. Ïèò ìýðãýæëèéíõýíòýé ç¿ãýýð íýã íýãäýýã¿é. Òýð íàìàéã ýðæ îëîõîä òóñàëæ áàéíà. Ó÷èð íü òýíýã îõèí íóì ñóì ýçýìøèæ ÷àääàã ó÷èð àðâàí íýãýí îíîî àâñàí. Ïèò ¿¿íèéã ñàéí ìýäíý. Ãýõäýý òýäýíä õýëýýã¿é áàéõ íü. Öàã ñóíãàæ áàéãààãûí öîðûí ãàíö øàòãààí áîë ¿¿íèé óëìààñ ººðèéã íü àëààã¿é ãýäãèéã ìýäýæ áàéãàà áàéõ íü. Ýñâýë ¿çýã÷äèéí ºìíº íàäàä õàéðòàé ä¿ð ýñãýñýí õýâýýð áàéãàà þì áîëîâ óó? Ò¿¿íèé òîëãîéä åð íü þó îðñîí þì áîë? Ãýíýòõýí øóâóóäûí æèðãýý íàì ã¿ì áîëëîî. Äàðàà íü íýã øóâóó óëààí ¿ñòýé îõèíûã áàðüæ àâñàí ¿åèéíõ øèã ò¿ãø¿¿ðòýé õàøãèðàõàä óíòàð÷ áóé ò¿¿äãèéí äýýð îíãîö ãàð÷ èðñíýý äîòðîîñ íü òîì òºìºð ø¿ä ãàðààä óäààí áºãººä áîëãîîìæòîéãîîð ¿õñýí îõèíû áèåèéã õºëºãò îðóóëàâ. Îíãîö àëãà áîëîõîä øóâóóä àõèí æèðãýæ ýõëýâ. - ßâàõ öàã áîëëîî ãýæ áè ººðòºº øèâíýýä óíòëàãûí õºíæ뺺 õóðààæ ¿¿ðãýâ÷èíä õèéí ã¿íçãèé àìüñãàë àâëàà. Áè õàðàíõóéä ìîäíû ìº÷èð äýýð óíòëàãûí õºíæèëä áàéõäàà äóðàíä ñàéí õàðàãäàõã¿é áàéñàí áàéæ áîëîõ ÷ îäîî áóóâ óó ¿ã¿é þó ìºðäºæ ýõëýíý. Õîðìûí äàðàà ãàçàð áóóõ ¿åä íàäàä íýã ñàíàà òºð뺺. ¯çýã÷èä ìèíèé ìîäîí äýýðýýñ ìýðãýæëèéíõíèé ÿðèàã ÷àãíàí Ïèòèéã òýäýíòýé ÿâñíûã ìýäñýíèéã îéëãîæ áàéãàà. Áè òýãýõýýð ÿìàð ÷ òîõèîëäîëä ¿éë ÿâäëûí ýçýí áàéæ ñàíäàð÷ òýâäýí àéæ ìýãäýýã¿é ãýäãýý ¿ç¿¿ëýõ õýðýãòýé. Òîãëîîìûí àëõàì á¿ðýý óðüä÷èëàí õàðàõ õýðýãòýé áîëîõ íü. Áè ýíý áîäîëòîéãîî ¿¿ðèéí ãýãýýíä íàâ÷èí äîðîîñ ãóëãàí ãàðààä äóðàíä ñàéí õàðóóëàõ áîëîìæ ºãºõèéí òóëä çîãñîí òîëãîéãîî áºõèéëãºí ó÷èðòàé èíýýìñýãëýâ. Áîëëîî. Òýä ýíý þó áîëîõûã îéëãîñîí áàéõ! Áè öààø ÿâàõààð þìàà öóãëóóëñàí õîéíî òàâüñàí óðõèà ñàíàëàà. Îäîî ë øàëãàõã¿é áîë áóñàä îðîëöîã÷èä îéðõîí áàéãàà ¿åä àâàõ áîëîìæ áàéõã¿é. Îëîí æèëèéí àíãèéí çºí ìèíü íàìàéã õóóðñàíã¿é. Ýðñäýë ãàðãàñíûõ õ¿÷èíä óðõèíä òàðãàí òóóëàé îðæýý. Öàã áàéõã¿é áàéñàí ÷ áè òóóëàéã àãøèí çóóð ºâ÷èí, òîëãîé, õºë, ñ¿¿ë àðüñ áîëîí ãýäýñ äîòðûã íü íàâ÷èí äîð áóëàâ. Ò¿¿äýã àñààæ áîëîõã¿é íü õàðàìñàëòàé. Ò¿¿õèé òóóëàéíû ìàõ èäýõ òààã¿é áàéñàí òóë ¿õñýí îõèíûã ñàíààä áàéð ëóó íü ÿàðëàà. Ààíõàí! Ò¿¿äýã ãàëûí íóðàì õàëóóíààðàà áàéâ. Áè ìàõàà
ò¿ðãýí æèæèãëýýä ìº÷èðò øîðëîîä íóðàì äýýð áàðèâ. Áè îäîî ë äóðàíä áàÿðëàæ áàéëàà. Èâýýí òýòãýã÷èä íàìàéã àãíàæ ÷àääàãûã õàðñàí áîëîõîîð áóñàä øèãýý ºëñºæ ¿õýõã¿é ãýäãèéã õàðæ áàéãàà. Õîîë áýëýí áîëîõ çóóð áè ò¿ëýãäñýí ìº÷èð àâ÷ õººãººð íü øàðãàë ¿¿ðãýâ÷ýý õóâèðãàõ àæèëä îðîâ. Ñàéí áîëëîî. Õýðâýý øàâðààð àõèí á¿ðâýë. Ãýâ÷ ýíý óñã¿éãýýð á¿òýõã¿é... Áè ýä ç¿éëñýý ¿¿ðýýä íóðìûã äýâñëýí óíòðààæ ìýðãýæëèéíõíèé ýñðýã òàëûí ç¿ã ð¿¿ ÿâëàà. Òóóëàéíû õàãàñûã øóóä èäýýä ¿ëäñýíèéã íü äàðàà èäýõýýð ¿¿ðãýâ÷èíäýý õèéâ. Ìàõ ãýäýñ õ¿ðæèãíýõèéã çîñãîîñîí ÷ àìíû öàíãààã áàãàñãàñàíã¿é. Óñ îäîî íàäàä þóíû ò¿ð¿¿íä õýðýãòýé áàéâ. Áè öààø àëõàõ çóóðàà Êàïèòîëûí äýëãýöýíä ãàð÷ áàéãàà ãýäýãòýý èòãýëòýé áàéñàí ó÷èð ñýòãýë õºäëºëºº íóóõûã õè÷ýýâ. Êëàâäèé Òåìïëñìèòàä ¿çýã÷èääýý Ïèòèéí ãàðãàñàí àâèð áîëîí ìèíèé ¿éëäëèéí òóõàé òàéëáàðëàõ ñàéõàí öàã èðëýý. Îäîî ÿàõ âý? Ïèòèéí ¿íýí ä¿ð òºðõèéã ¿ç¿¿ëýõ ¿¿? Ýíý íü ìºðèéöñºí õ¿ì¿¿ñò õýðõýí òóñàõ áîë? Èâýýí òýòãýã÷äýý àëäàõ óó? Áèäýíä åð íü èâýýí òýòãýã÷ áàéãàà áîëîâ óó? Òèéìýý áàéãàà ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. Áèäíèé çîëã¿é äóðëàë ãàðöààã¿é òºãñãºë áîëæýý. Ýñâýë ¿ã¿é þì áîëîâ óó? Ìàãàäã¿é òýð íàäòàé ÿðèëöààã¿é ÷ áèäýíä àøèãòàé ç¿éë õèéæ áàéãàà þì áîëîâ óó. Õýðâýý áè ñýòãýë õàíãàëóóí õàðàãäàõ þì áîë õ¿ì¿¿ñ áèäíèéã òîõèðîëöñîí ãýæ áîäîæ áîëîõ þì. Òýíãýðò íàð õººðºí ìàíäàõàä ìîäîí äóíäóóð ÿâàõàä õàëóóí áàéëàà. Áè òóóëàéíû ìàõíû òîñîíä áóäàãäñàí óðóóëààðàà æèãäõýí àìüñãàëàõûã õè÷ýýñýí ÷ á¿òñýíã¿é. Óñã¿é áîëñíû øèíæ òýìäýã õ¿÷òýé ìýäýãäýæ ýõëýõýä óñ ýðýõ á¿õ àðãûã ñàíàõûã õè÷ýýëýý. Ãîðõè òîëãîäûí óðóó áàéäàã áîëîõîîð äîîøîî ¿ðãýëæë¿¿ëýí ÿâæ áàéãàà íü çºâ. Áè àìüòíû ìºð îëîõ þìóó ºòãºí óðãàñàí áóò îëîõ õýðýãòýé. Ãýâ÷ ýðãýí òîéðíû ãàçà𠺺ð÷ëºãäñºíã¿é óðóóäñàí õýâýýð øóâóóä ìîäîä íü ÷ èæèë áàéëàà. ªäºð äóíä áîëîõîä íàäàä àñóóäàë òóëãàðëàà. Òîëãîé àíãàëçàí ºâäºæ õýë á¿õýëäýý õóóðàéøæýý. Õóðö ãàð í¿ä ãÿëáóóëàõàä íàðíû øèëýý ãàðãàí ç¿¿ñýí ÷ ýðãýí òîéðíû ãàçàð õà÷èðõàëòàé ºí㺺ð ¿çýãäýýä ¿¿ðãýâ÷èíäýý áóöààæ õèéëýý. ¯äøèéí á¿ðèé áîëîõ ¿åä óðä æèìñòýé áóò òààðàëäàõàä àâðàãäëàà ãýæ áîäîâ. Áè ÿàðàí õýäýí æèìñ òàñëààä àìòàò ø¿¿ñèéã íü ñîðîõîîð óðóóëäàà õ¿ðãýñýí õîéíîî àíõààðàëòàé õàðàâ. Æèìñ íýðñòýé òºñòýé áàéñàí ÷ ãàäíà òºðõ íü àðàé îíäîî áàéñàíä íýãèéã áÿöëàõàä äîòðîîñ íü óëààí ø¿¿ñ ãàðàâ. Áè õýçýý ÷ èéì ç¿éëòýé òààðàëäàæ áàéñàíã¿é. Ìàãàäã¿é èääýã æèìñ áàéæ áîëîõ ÷ çîõèîí áàéãóóëàã÷äûí áîäîæ îëñîí çàíãà áàéæ áîëîõ þì. Òýãýýä ÷ ñóðãàëòûí òºâèéí óðãàìëûí çààâàðëàã÷ áèäíèéã õîðã¿é ãýäýãò íü çóóí õóâü èòãýëòýé áîëîõ õ¿ðòýë ÿìàð ÷ æèìñ èäýæ áîëîõã¿é ãýæ àíõààðóóëñàí. Ýíý ÷ õýë¿¿ëòã¿é îéëãîìæòîé. Öàíãàëò õ¿÷òýé áàéñàí ÷ áè çààâàðëàã÷ûí ¿ãèéã ñàíààä æèìñèéã õ¿÷ýýð îðõèí ÿâëàà. Áèåèéã åðäèéí ÿäðàëòòàé àäèëã¿é ñóëüäàë ýçýìäýâ. Áè çîãñîæ àìðàõ ¸ñòîé áàéñàí ÷ öîðûí ãàíö àâðàãäàõ çàì áîë ¿ðãýëæë¿¿ëýí ýðýõ ¸ñòîé áàéâ. Áè àðãàà ººð÷ëºí ÷è÷èðñýí ãàð õºëººðºº ìîä ðóó àâèðàí ãàðààä ýðãýí òîéðíîî õàðñàí ÷ ºðºâäºõ ñýòãýëã¿é îé õ¿ðýýëæ
áàéëàà. Õºë ãóéâëàí àÿëàëàà ¿ðãýëæë¿¿ëñýýð ñ¿¿ë÷èéí õ¿÷ýý øàâõàí ìîäîíä àâèð÷ á¿ñýýðýý áàãëàâ. Õîîë èäýõ äóð áàéõã¿é áàéñàí ÷ àìàíäàà ÿìàð íýã þì õèéõèéí òóëä òóóëàéí ÿñûã øèìëýý. Øºíº áîëîõîä ñ¿ëä äóóëàë ýãøèãëýí òýíãýðò íàéìäóãààð á¿ñèéí îõèíû çóðãèéã ¿ç¿¿ëýâ. Ïèòèéí äóóñãàõààð ÿâñàí îõèí. Ìýðãýæëèéíõíýýñ àéõ àéäàñ öàíãàëòòàé ç¿éðëýõèéí àðãàã¿é èõ áàéëàà. Òýä íàäààñ ººð ç¿ã ð¿¿ ÿâñàí òóë îäîî àìðàõ õýðýãòýé áàéâ. Ãýâ÷ òýä óñàà äóóñààä íóóð ëóó ýðãýõ ÷ þì áèë¿¿. Ýðãýëçýýã¿é ýíý ìèíèé öîðûí ãàíö çàì. ªã뺺 á¿õ ç¿éë äîðäëîî. Òîëãîé õàòãóóëàí ºâäºæ, ç¿ðõ õ¿÷òýé äýëñýí, º÷¿¿õýí õºäëºõ òºäèéä ¿å ìº÷ ÿíãèíàæ áàéëàà. Áè ìîäíîîñîî ¿ñðýõ ãýýä óíàõàä äýýðýýñ ¿¿ðãýâ÷ óíàæ èðëýý. Äîòîð íýã ë ç¿éë áèø áîëæýý. Áîëãîîìæòîé ò¿ðãýí õºäëºõ õýðýãòýé áàéñàí ÷ óõààí áàëàðòàæ í¿ä á¿ðýëçýíý. Íóðóóãààðàà ìîä íàëàí õàòàæ õóóðàéøààä ç¿ëã¿¿ð øèã áîëñîí õýëýíäýý õóðóóãàà áîëãîìæòîé õ¿ðãýæ ¿çýýä óðüä íü ÿìàð áàéñíûã òºñººëºõèéã îðîëäîâ. Óñ õààíààñ îëîõ âý? Íóóð ëóó áóöàõ óó? Àøèãã¿é. Õ¿ðýõã¿é. Áîðîî îðîõ áîëîâ óó? Ãýñýí ÷ òýíãýðò ÿìàð ÷ ¿¿ëã¿é áàéëàà. Öààøàà ýðýõ õýðýãòýé. Ýíý áîë öîðûí ãàíö áîëîìæ. Ãýíýò íàìàéã ä¿ðýëçñýí óóð õèëýí ýçýìäýâ. Õåéìèò÷! Òýð íàäàä óñ èëãýýæ ÷àäíà! Åð人 ãàíö òîâ÷ëóóð äàðàõàä ìºíãºëºã ø¿õýð äîðõíîî áóóãààä èðíý. Ìèíèé èâýýí òýòãýã÷äèéí íýã þìóó õî¸ð íü ñàâòàé óñ ºã÷ ÷àäíà ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. Ýíý õýäèéãýýð èõ ¿íýòýé ÷ èâýýí òýòãýã÷èä áîë ÿäóó õ¿ì¿¿ñ áèø. Òýä ¿¿íèé ë òºëºº ìºðèéöñºí áèç äýý. Ìàãàäã¿é Õåéìèò÷ ìèíèé áàéäëûã îéëãîîã¿é þì áîëîâ óó? - Óñ! ãýæ áè àëü áîëîõ ÷àíãà õýëýýä îäîîõîí ø¿õýð áóóãààä èðýõ þì øèã õ¿ëýýëýý. Ãýâ÷ þó ÷ áóóæ èðñýíã¿é. ßàãààä òýãñýíã¿é âý. Áè èâýýí òýòãýã÷äèéí òàëààð òººðºëäñºí þì áîëîâ óó? Ýñâýë Ïèòèéí ãàðãàñàí àâèðààñ áîëîîä òýä á¿õ ç¿éëýý áóöààí òàòàâ óó? ¯ã¿é, èòãýõã¿é áàéíà. Òýð îëîí õ¿íèé äóíä íàäàä óñ ºãºõºä áýëýí õ¿í áàéãàà ÷ çºâõºí Õåéìèò÷ ò¿¿íèéã èëãýýõýýñ òàòãàëçààä áàéãàà õýðýã. Ìèíèé çààâàðëàã÷ èâýýí òýòãýã÷äèéí áýëãèéã õÿíàõ ÷àäâàðòàé. Õàðèí òýð íàìàéã ¿çýí ÿääàãàà õýçýý ÷ íóóæ áàéãààã¿é. Ãýõäýý öàíãàñàíäàà ¿õòýë íü ¿çýí ÿäíà ãýæ ¿¿? Ãýâ÷ òýð òýãæ øèéäñýí áîë ÿàíà? Òýãâýë îðîëöîã÷îî àä ¿çñýíèé òºëºº ¿çýã÷èä áîëîí, àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí ºìíº õàðèóëàõ õýðýã ãàðíà. Õåéìèò÷ òèéì ýðñäýëä îðíî ãýæ ¿¿? Òýãâýë íàìàéã ¿õ¿¿ëñíèé äàðàà ìèíèé òàíèë çýýëèéí õóäàëäàà÷äàä þó ãýæ õýëýõ áèëýý. Òýãýýä ÷ óóõ þìàà õààíààñ àâàõ áîëæ áàéíà? Òýãâýë ÿàñàí áàéæ áîëîõ âý? Íàìàéã ò¿¿íä õ¿íäýòãýëã¿é õàíäñàí ãýæ çîâîîõûã õ¿ñ÷ áàéãàà þì áîëîâ óó? Ýñâýë á¿õ èâýýí òýòãýã÷äèéã Ïèòèéí ç¿ã õàíäóóëæ áàéíà óó? Ìàãàäã¿é þó áîëîîä áàéãààã îéëãîõûí àðãàã¿é ñîãòóó áàéæ áîëîõ. Ãýõäýý ÿàãààä ÷ þì áè ò¿¿íèéã íàìàéã àëàõûã îðîëäñîíä èòãýëã¿é áàéëàà. Òýãâýë þó áîëîîä
áàéíà? Áè ãàðààðàà í¿¿ðýý äàðñàí ÷ íóëèìñ ãàðãàõ õ¿÷ã¿é áîëæýý. Õåéìèò÷ þó õèéãýýä áàéãàà þì áîë? Òýãòýë óóð õèëýí, ¿çýí ÿäàëò, ñýæèãëýëèéã ¿ë õàðãàëçàí òîëãîéä õàðèóëò ñîíñîãäëîî. Ìàãàäã¿é òýð ¿¿ãýýðýý ÿìàð íýã þì õýëýõèéã õ¿ññýí áàéõ. Ýíý áîë çóðâàñ. Þó õýëñýí áàéæ áîëîõ âý? Òýãòýë õàðèó íü îëäëîî. Õåéìèò÷ íýã ë øàëòãààíààð íàäàä óñ ºãººã¿é. Ó÷èð íü áè ò¿¿íèé äýðãýä áàéíà. Áè ø¿äýý çóóí õºë äýýðýý ãóéâëàí áîñîõîä ¿¿ðãýâ÷ ºìíºõººñºº ãóðàâ äàõèí õ¿íä áîëæýý. Áè õóãàðñàí ìº÷èð òóëàí öààø ÿâëàà. Íàð õî¸ð ºäðèéí ºìíºõººñ õ¿÷òýé øàðíà. Àðüñ õàòàæ õóóðàéøààä õàãàð òóñàõ øèã áîëæ àëõàì á¿ðäýý õ¿÷ ãàðãàæ áàéñàí ÷ çîãññîíã¿é. Ñóóæ àìàð÷ áîëîõã¿é. Õýðâýý ñóóâàë àõèí ºíäèéõ íü áàéòóãàé ÿàõ ãýæ áîññîíîî ÷ ñàíàõã¿é. Áè îäîî ÿìàð õÿëáàðõàí îëç âý! Äóðûí ÿìàð ÷ îðîëöîã÷ òýð ÷ áàéòóãàé æèæèãõýí Ðóò õ¿ðòýë íàìàéã äîð íü ýðõýíäýý îðóóëàí ò¿ëõýõ òºäèé óíàãààä õóòãààð ä¿ðæ áîëíî. Íàäàä ýñýðã¿¿öýí òýìöýõ õ¿÷ áàéõã¿é. Ãýõäýý ìÿíãàí ìèëèéí çàéä íýã ÷ àìüä àìüòàí áàéõã¿é þì øèã ìýäðýìæ òºðºâ. Ãàíöààðàà ÷ ãýæ áîëîõã¿é íü. Íàìàéã äóðàí äàãàæ áàéãàà! Áè õè÷íýýí óäàà îðîëöîã÷äûí õºëäºæ, öóñ àëäàæ, ºëñºæ, öàíãàæ ¿õýõèéã çóðàãòààð õàðæ áàéñàí áèëýý! Õàà íýãòýý öóñò òýìöýë ÿâàãäàæ áàéæ áîëîõ ÷ áè îäîî çóðàãòûí îä áàéëàà. Ìèíèé áîäîë Ïðèì ð¿¿ øèëæëýý. Òýð îäîî ñóðãóóëü äýýð ìèíèé ¿õýõèéã çóðàãòààð õàðæ áàéãàà áàéõ. Áóðõàíû àâðàëààð áè ò¿¿íèé öºõºðëèéã õàðàõã¿é íü. ¯äýýñ õîéø áè òºãñãºë èðñíèéã ìýäýâ. Õºë ãóéâëàí ç¿ðõ ãàëçóóðñàí ìýò öîõèëíî. Áè õýñýã çóóð õààíà áàéãàà áîëîí þó õèéæ áàéãààãàà ìàðòëàà. Õýäýí óäàà ºâäºãëºí óíààä àõèí øèäýýð ºíäèéñºí ÷ ýöýñò íü ºíäèéõ õ¿÷ã¿é áîëîîä í¿äýý àíèâ. Áè Õåéìèò÷èéã áóðóó ¿íýëæýý. Ò¿¿íä íàäàä òóñëàõ áîäîë áàéõã¿é áàéæ. Á¿õ ç¿éë õýâèéí. Ýíä òèéì ÷ ìóó áàéñàíã¿é. Àãààð ñýð¿¿ñ÷ ¿äøèéí á¿ðèé áîëîõ òýìäýã îðæýý. Òýãòýë óäâàë öýöãèéã ñàíàãäóóëàì àíõèëóóí ¿íýð õàíõëàâ. Áè õóðóóãààðàà ãºëãºð ãàçàð ñàìàðäëàà. ¯õýõýä ñàéõàí ãàçàð áàéíà. Õóðóóíû ¿ç¿¿ðò ñýð¿¿í øàâàðëàã õºðñ òýìòðýãäýâ. Áè øàâàðò õàéðòàé. Õè÷íýýí ÷ óäàà îëçîî ýíý 纺ëºí õºðñíèé òóñëàìæòàé ìºøãºæ áàéñàí áèëýý. Ǻãèéíèé õàçàëòàíä ÷ òóñàëäàã þì. Øàâàð, øàâàð, øàâàð! Í¿ä àãøèí çóóð íýýãäýæ õóðóóãàà ãàçàðò øèãòãýâ. Ýíý áîë øàâàð! Òîëãîéãîî ºðãºæ õàðàõàä òýíä ¿íýõýýð óäâàë áàéëàà. Öººðìèéí óäâàë öýöýã! Áè øàâàð äýýã¿¿ð ¿íýðèéí ç¿ã ìºëõºõºä òàâàí ÿðäûí çàéä ºòãºí óðãàìàëòàé öººðºì áàéëàà. Äýýð íü øàðãàë ºíãèéí óäâàë öýöýãñ õºâíº. Áè í¿¿ðýý óñ ð¿¿ ä¿ðýí çàëãèëàõã¿éí òóëä àðàé ÿäàí òýñëýý. ßìàð ÷ ãýñýí ¿¿íèéã òýñýõ óõààí
¿ëäæýý. ×è÷èðñýí ãàðààð äàøìàãàà óñààð ä¿¿ðãýýä öýâýðø¿¿ëýõèéí òóëä õýäýí äóñàë èîä õèéí õàíãàëòòàé áàéõ ãýæ íàéäàâ. Õàãàñ öàã òàìëàëò øèã ºíãºðºâ. Þóòàé ÷ ãýñýí õàãàñ öàã áîëîõ øèã ñàíàãäàõàä öààøèä òýñ÷ ÷àäàõàà áîëèâ. Óäààíààð áàëãà áàëãààð óó ãýæ áè ººðòºº õýëýâ. Ãàíö áàëãààä õ¿ëýýõ ¸ñòîé. Òýãýýä äàðààãèéíõ íü. Äàðààãèéí õî¸ð öàãèéí òóðø áè õàãàñ ëèòðèéí ñàâòàé óñàà õîîñîëñîí áàéëàà. Òýãýýä õî¸ð äàõàà. Ãóðàâ äàõèéã íü áýëäýõ çóóðàà ìîäîí äîîð ñóóãààä ÿàðàëã¿éõýí óñàà óóíãàà òóóëàéíû ìàõ èäýí, ¿íýò æèãíýìýãýýñýý íýãèéã õàçàâ. Ñ¿ëä äóóëëûí öàã áîëîõîä áàðàã ë õýâèéí áàéäàëäàà îðëîî. ªíººäºð íýã ÷ îðîëöîã÷ ¿õýýã¿é áîëîõîîð õýíèé ÷ í¿¿ðèéã ¿ç¿¿ëñýíã¿é. Ìàðãààø íü ºäðèéã ýíä ºíãºð¿¿ëýíãýý àìàð÷ ¿¿ðãýâ÷ýý øàâðààð áóäàí, óäâàë öýöãèéí ¿íäýñ èäýõýä ñàéõàí àìòòàé áàéëàà. Áè óíòëàãûí õºíæèë人 òóõëàí õýâòýýä äîòîð íü àìüäðàë áàéãàà äàøìàãàà ãàðààñàà ñàëãàñàíã¿é. Õýäýí öàãèéí äàðàà çóãòñàí àìüòàäûí õºëä ãàçàð ÷è÷èðýõýä ñýðëýý. Ò¿ãøèí èéø òèéøýý õàðàõàä ãýãýý îðîîã¿é ÷ ñàéí õàðàãäàâ. Íàä ðóó ãàëò õàíà ä¿ðýëçýí èðæ áàéëàà. Áè ìîäíîîñ áóóõûã îðîëäñîí ÷ òýëýýãýýð áýõëýãäñýí áàéâ. ßàðàí õóðóóãààðàà òýìò÷èæ ãîðõèéã òàéëàí óíòëàãûí õºíæèëòýéãýý äîîø óíàâ. Áîîæ áàãëàõ öàã áàéñàíã¿é òóë Ẻãí¿¿ëýí ¿¿ðãýâ÷èíäýý ÷èõëýý. Àç áîëîõîä óñòàé ëîíõ õýäèéí ¿¿ðãýâ÷èíä áàéâ. Áè á¿ñýý á¿ñëýí, ¿¿ðãýâ÷ýý ¿¿ðýýä ã¿éëýý. Åðòºíö ãàëò óòàà áîëîí ººð÷ëºãäæýý. Øàòàæ áàéãàà ìîäíû ìº÷ð¿¿ä òàñ íÿñõèéí î÷ öàöðóóëàí õºë äîð óíàæ áàéëàà. Ìèíèé õèéæ ÷àäàõ ç¿éë ãýâýë òóóëàé, áóãà çýðýã àìüòäûã äàãàí ã¿éõ áàéñàí áºãººä òýð ÷ áàéòóãàé çýðëýã íîõäûí ñ¿ðýã õ¿ðòýë áàéëàà. Àìüòíû çºí ñîâèí õ¿íèéõýýñ õóðö. Ãýâ÷ òýä íàäààñ õóðäàí áàéñàí òóë õàæóóãààð øóðõèéãýýä ºíãºðºõºä óíàñàí ìîäíû ¿íäýñ ãèø¿¿íä òýýãëýýä àðãàã¿é õîöîðëîî. Àéìøèãòàé õàëóó òººíºæ àìüñãàë àâàõûí àðãàã¿é ºòãºí óòàà áààãèíà. Õºëñºíä íîðæ íýâòýðñýí öàìöíûõàà çàõûã äýýøë¿¿ëýí õàìàðòàà íààõàä àìñãàëàõàä àðàé äýýð áîëîâ. Áè õàõàæ öàöëàí ã¿éõýä ¿¿ðãýâ÷ íóðóó ëóó áàëáàæ ñààðàë ìàíàí äóíäààñ ãýíýò ãàð÷ èðýõ ìº÷èðò í¿¿ð àìàà øàëáàëæ óðàâ. Ýíý áîë òîõèîëäëûí õýðýã áèø õýí íýã îðîëöîã÷ ãàë àëäñàíààñ áîëñîí ç¿éë ÷ áèø. Ǻâõºí çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ë ìàøèíû òóñëàìæòàé èéì ºíäºð ä¿ðýëçñýí ãàë ãàðãàæ ÷àäíà. ªíººäðèéí ºäºð õýòýðõèé òàéâàí ºíãºð÷ õýí ÷ ¿õýýã¿é áîëîõîîð ìàãàäã¿é òýìöýë ÿâàãäààã¿é áàéõ. Êàïèòîëèéí ¿çýã÷èä óéäñàí ó÷èð çîõèîí áàéãóóëàã÷èä íýãýí õýâèéí íºõöºëèéã ýâäýõ àðãà õýìæýý àâñàí íü ýíý. Èéì íºõöëèéã çîõèîí áàéãóóëàã÷èä çºâøººðºõã¿é. Òýäíèé áîäëûã òààõàä àìàðõàí áàéëàà. Ìýðãýæëèéí îðîëöîã÷èä áîëîí áóñàä àìüä ¿ëäñýí õ¿ì¿¿ñ á¿ñèéí ýíý õýñýã ð¿¿ çóãòàæ áàéãàà. Ãàëûã áèäíèéã íýã äîð öóãëóóëàõ çîðèëãîîð òàâüñàí. Ýíý íü õýäèéãýýð îð÷èí ¿åèéí àðãà áèø õýäèé ÷ ìàø ¿ð ä¿íòýé. Áè øàòàæ áàéãàà ìîäîí äýýã¿¿ð õàðàéõàä õ¿ðýìíèé õîðìîéä ãàë àâàëöàí øàòñàíä çîãñîîä
õóó òàòàí àâ÷ óóãüæ õàðëàñàí õýâýýð íü óíòëàãûí õºíæèë人 ÷èõýõäýý áèò¿¿ àãààðò óíòðàíà áàéõ ãýæ íàéäàâ. Öààøàà áàéäàë óëàì äîðäîæ õîîëîé, õàìàð õàëóó øàòàí óóøãè æèãíýãäýæ áàéãàà þì øèã ìýäðýìæ òºðºí àìüñãàë àâàõ áîëãîíä öýýæýýð õàòãóóëàí ºâäºíº. Áè ÷óëóóí äîîãóóð øóðãàëàâ óó ¿ã¿é þó îãèóëæ ýõëýýä äºðâºí õºëëºí ºðºâäºëòýé îðîéí õîîëíûõîî ¿ëäýãäëèéã Ẻëæèí ãàðãàëàà. Öààø ã¿éõ õýðýãòýé áàéñàí ÷ àãààð äóòàãäàí á¿õ áèå òàòâàëçàíà. Áàëãà óñ çàëãèí àìàà çàéëààä äàðàà íü õýä áàëãàëàà. Íýã ìèíóòûí àìðàëò. Áè ¿¿íèéã àøèãëàí óíòëàãûí õºíæ뺺 ãàðãàæ ¿¿ðãýâ÷èí äýõ þì õóìàà öýãöëýâ. Íýã ìèíóò ºíãºð뺺. Öààøàà ÿâàõ õýðýãòýéãýý ìýäýæ áàéñàí ÷ ºòãºí óòààí äóíä õààøàà ÿâàõàà ìýäñýíã¿é. Ç¿ã ÷èã çààæ áàéñàí õóðäàí õºëòýé àìüòàäààñ àðä õîöîð÷ýý. Áè ¿õýð ÷óëóó á¿õèé îéí ýíý õýñýãò óðüä íü èðæ áàéãààã¿é. Íàìàéã õààø íü õººæ áàéãàà áîë? Íóóð ëóó þó? Ýñâýë àþóëààð ä¿¿ðýí øèíý ãàçàð ëóó þó? Õýðâýý èðñýí çàìààðàà áóöâàë óñ ðóó õ¿ðýâ áîëîâ óó? Ãàëò õàíà õàà íýãòýý äóóñàõ ë áîëíî. Õýðâýý ãàëò øóãàìûã ýðãýýä íýâòýð÷ ÷àäàõ þì áîë ìýðãýæëèéíõýíòýé òààðàëäàõààñ çàéëñõèéõ áîëîìæòîé. Íýãýýð òîãòîõã¿é ìèëü ÿâñàí ÷ õàìààã¿é ýõëýýä ýíý òàìààñ çàéëñõèéãýýä äàðàà íü òîéðîã çàìààð áóöàõûã îðîëäîîä ¿çýæ áîëîõ þì. Íàìàéã äºíãºæ øèéäâýð ãàðãàòàë ãàëò áºìáºãíèé ýõíèé äýëáýðýëò òîëãîé äýýã¿¿ð øóíãèíàí ºíãºðººä îéðîëöîîõ õàäàíä äýëáýðëýý. Òîãëîîìûí ºäººí õàòãàëò. Ãàë ò¿éìðèéã çºâõºí áèäíèéã õºäºëãºõèéí òóëä áîäîæ îëñîí áîë îäîî ¿çýã÷äèéã æèíõýíý õºã溺õ öàã áîëæ! Àõèí èñãýðýëò ãàðàõàä áè ýðãýæ õàðàõûí çóóðã¿é ãàçàð àòèéí õýâòòýë ãàëò áºìáºëºã ç¿¿í òàëûí ìîäûã îíîæ äºë àâàëöàí øàòàâ. Áàéðàíäàà ¿ëäýõ íü àìèà àëäàíà ãýñýí ¿ã. Íàìàéã áàéðíààñàà õºäëºâ ¿¿ ¿ã¿é þó ãóðàâ äàõü áºìáºã äºíãºæ ñàÿ õýâòýæ áàéñàí ãàçàð äýëáýðýâ. Öàã õóãàöàà õºøñºí ìýò áîëæ áè äàéðàëòààñ áóëòàí çóãòàõûã õè÷ýýâ. Õààíààñ áóóäàæ áàéãààã íü õàðààã¿é ÷ ãýëýý ëàâ íèñäýã òýðýãíýýñ áèø áàéëàà. Ìàãàäã¿é îéí õýñýãò ìîä ÷óëóóí äóíä ãðàíàò øèäýã÷èéã áàéðëóóëààä õàà íýãòýý ñýð¿¿í ãÿë öàë ºðººíä õýí íýãýí ìèíèé àìüäðàëûã òºñãºë áîëîõ òîâ÷ëóóðûã äàðæ áàéãàà áàéõ. Öººðºì ð¿¿ î÷èõîîð òºëºâëºæ áàéñàí íü òîëãîéíîîñ õèéñýí àðèëæ áè ãàëò áºìáºãºíä îíîãäîõã¿éí òóëä òàõèðëàí ã¿éëýý. Áºìáºëºã àëèìûí õýìæýýòýé áàéñàí ÷ õ¿÷ íü ç¿éðëýøã¿é èõ áàéñàí òóë ìèíèé á¿õèé ë áîäîë ñàíàà àìüä ¿ëäýõ ãýñýí ãàíöõàí ç¿éëä òºâëºð뺺. Èñãýðýëò ãàðàõàä ë ¿õýõ áîëíî. Áè óõààíã¿é óðàãø ã¿éâ. Áè ¯õëèéí òîãëîîìûã õ¿¿õýä áàéõààñàà ¿çñýí áîëîõîîð á¿ñèéí òîäîðõîé õýñýãò òîãëîã÷èä ÿíç á¿ðèéí àþóëä îðäîã áîëîõûã ìýäíý. Õýðâýý ýíý ãàçðààñ õîëäâîë ãðàíàò øèäýã÷ íàäàä õ¿ðýõã¿é áàéõ áîëîìæòîé. Òýãòýë áè õîðòîé í¿õ ð¿¿ íóðæ óíàñàí ÷ ¿¿íä ñàíàà çîâîõòîé ìàíàòàé áàéâ. Õè÷íýýí óäñàíûã õýëýõýä õýö¿¿ ÷ äàéðàëò àëãóóð ñóëàð÷ áè îãèóëæ ýõëýâ. Õîîëîé, õàìàð õ¿÷èëëýã áîäèñò õîîëîé ò¿ëýãäæýý. Õàìàã áèå ÷è÷èðñýýð äàéðàëòûí ¿åýð íóóãäñàí õîðòîé í¿õíýýñ ãàðààä èñãýðýõ ÷èìýýã õ¿ëýýñýí ÷ ãàðñàíã¿é. Õ¿÷òýé îãèóëàõàä í¿äíýýñ íóëèìñ àñãàðàí õàòãóóëàí ºâäºæ õóâöàñ õºëñºíä íîðæ íýâòðýí, Ẻëæñºíä çàâààð÷, ¿ñíèé ¿ç¿¿ð õóéõëàãäæýý. Áè ãàëò áºìáºëºãò øàòàæ õàðëàñàí ¿ñýý áàðüæ ¿çòýë ãýíýòõýí èñãýðýõ ÷èìýý
ãàðëàà. Áóë÷èí ÷àíãàðàí óõàñõèéñýí ÷ àìæñàíã¿é áàðóóí øèëáýíèé õàæóóä äýëáýðëýý. Áè øàòàæ áàéãàà ºì人 õàðààä áàðàã óõààíã¿é áîëîí àòèðàëäàí õàøãèð÷ ãàðààðàà öîõèí óíòðààõûã õè÷ýýâ. Ýöýñò íü ñýõýý îðæ ãàçàð ºíõðºí ãàëûã óíòðààãààä í¿öãýí ãàðààðàà øàòñàí äààâóóã õóóëàí õàÿâ. Áè áºìáºãíèé äýëáýðñýí ãàçðààñ åð人 õýäýí ÿðäûí çàéä ñóóæ áàéâ. Øèëáý òýñãýëã¿é õîðñîí ºâäºæ ãàð á¿õýëäýý óëààí ãóâðóó áîëæýý. Áèå õ¿÷òýé ÷è÷èð÷ áàéñàí òóë áàéðíààñàà õºäëºõ õ¿÷ áàéñàíã¿é. Õýðâýý çîõèîí áàéãóóëàã÷èä íàìàéã äóóñãàõûã õ¿ññýí áîë îäîî ë òîõèðîìæòîé ìº÷ èðëýý. Í¿äíèé ºìíº Öèííàãûí ¿íýò ÷óëóó ãÿëàëçñàí äààøèíç ¿çýãäýýä "Ãàëò Êèòíèññ" ãýõ íü ñîíñîãäîâ. Òîãëîîìûí çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ýëãýý õºøòºë èíýýëäñýí áèç. Ìàãàäã¿é Öèííàãûí ãî¸ìñîã äààøèíçíû òºëºº íàìàéã èéì àðãààð òàìëàñàí áàéõ. Õýðâýý òýð íàìàéã ¿¿íýýñ áîëæ çîâîõûã ìýäñýí áîë ººð ç¿éë õèéõ áàéñàí íü îéëãîìæòîé. Ìàãàäã¿é òýðãýí äýýð í¿öãýí ãàðñàí áîë àþóëã¿é áàéõ ÷ áàéñàí þì áèë¿¿. Äàéðàëò äóóñ÷ýý. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ìèíèé ¿õëèéã õ¿ññýíã¿é. ßìàð ÷ ãýñýí îäîîõîíäîî. Õàðàíãà öîõèõ ÷èìýý õ¿ðòýë òýä á¿ãäèéã ñåêóíòûí äîòîð óñòãàæ ÷àäàõ áàéñàí. ¯õëèéí òîãëîîì áîë îðîëöîã÷èä íýã íýãèéãýý àëäàã ñïîðòûí òºðºë ÷ çàðèìäàà òýä ººðñäèé㺺 ñàíóóëàõûí òóëä îðîëöîã÷äûã àëäàã. Ãýâ÷ íýã íýãýíòýé íü í¿¿ð òóëãàðóóëñàí íü õàìààã¿é äýýð. Íàìàéã áóóäàõàà áîëüñîí íü ººð îðîëöîã÷ äýðãýä áàéãàà ãýñýí ¿ã. Áè ìîäîí àâèðàí íóóãäàæ áîëîõ áàéñàí ÷ ãàøóóí óòààíä àìüñãàë àâàõûí àðãàã¿é áàéëàà. Èéìýýñ áîñîîä ãàëò õàíààñ äîãîíöîí õîëäîõîä óòààí õàð ¿¿ë áààãüñààð áàéâ. Àëãóóðõàí ºã뺺íèé ãýãýý îðîâ. Íàðíû òóÿàíä ºòãºí óòàà õóéëðàí ýðãýëäýíý. Ìèíèé ¿çýãäýõ îð÷èí õººðõèéëºëòýé áîëæ àðâàí òàâàí ÿðäûí çàéíààñ öààø þó ÷ ¿çýãäýõã¿é áàéñàí òóë äóðûí îðîëöîã÷ àæèãëàãäàõã¿é îéðòîí èðæ áîëîõ áàéâ. Áè õóòãàà ãàðãàæ áàðüñàí ÷ óäààí áàðüæ ÷àäñàíã¿é. Ãàð àéìøèãòàé ºâäºæ, øèëáý õîðñîí õàòãóóëíà. Ò¿ëýãäýõèéã ¿çýí ÿäàæ áàéíà. ¯ðãýëæ ¿çýí ÿäàõ áîëíî òýð ÷ áàéòóãàé çóóõíû õàéðóóëûí òàâãàíä º÷¿¿õýí òºäèé õàéðàãäàõûã ÷. Áè àìüäðàëäàà õýçýý ÷ ¿¿íýýñ äîð ºâäºëò ¿çýæ áàéñàíã¿é. Ç¿äýðñýíäýý íýã ìýäýõýä øàãàéãààð òàòñàí óñàíä çîãñîæ áàéëàà. ×óëóóíû çàâñðààð áóðãèëàõ ñýð¿¿í óñàíä ò¿ëýãäñýí ãàðàà ä¿ðýõýä ºâäºëò àãøèí çóóð íàìäàâ. Ýýæ ¿ðãýëæ ò¿ëýãäýëòèéí àíõàí øàòíû òóñëàìæ áîë õ¿éòýí óñ ãýäýãñýí. Ãàð õàëóó îðãèõ íü íàìäàâ. Ýýæ ìàãàäã¿é áàãàõàí ò¿ëýãäýëòèéí òóõàé õýëñýí áàéõ. Òýãâýë øèëáý ìèíü ÿàõ áîëæ áàéíà? Íàäàä òèéøýý õàðàõ ç¿ðõ áàéñàíã¿é. Õýñýã çóóð áè óñíû ýðýã äýýð äîîø õàðàí ãàðàà ä¿ðæ õýâòýíãýý äºëíèé õýý óãàëç õîâõîðñîí õóìñàà àæèãëàâ. Ñàéí áàéíà. Ìèíèé õóâüä ¿ëäñýí àìüäðàëûí òóðøèä ãàë õàíãàëòòàé. Áè í¿¿ðíèéõýý öóñ, õºº òîðòîãûã óãààí àðèëãààä ò¿ëýãäýëòèéí òóõàé þó ìýäýõ áîëîõîî ñàíàõûã õè÷ýýâ. Àòèðààíä õîîë õèéõäýý ò¿ëýãäýõ þìóó çóóõíû í¿¿ðñýíä ò¿ëýãäýõýýñ ººð
ÿâäàë íýã èõ òîõèîëäîîä áàéäàãã¿é. Äýýðýýñ íü áàñ óóðõàéí îñîë... Íýã óäàà áèäýí äýýð çàëóóõàí óõààíã¿é áîëñîí õ¿íèéã ãýð á¿ëèéíõýí íü àâ÷ðààä ýýæýýñ òóñëàõûã ãóéñàí. Óóðõàéí ýì÷ ò¿¿íèéã ýì÷èëýõýýñ òàòãàëçàæ ãýðò íü ¿õ¿¿ëñýí íü äýýð ãýæ õýëñýí ÷ òºðºë òºðºãñºä íü ¿¿íòýé ýâëýðýõèéã õ¿ññýíã¿é. Çàëóó ãàë çóóõíû øèðýýí äýýð ÿã ë õ¿¿ð øèã õýâòýæ áàéëàà. Áè ò¿¿íèé òàøààí äýýðõ ÿñàíäàà õ¿ðòýë ò¿ëýãäýæ îíãîéñîí øàðõûã õàðàâ óó ¿ã¿é þó ãýðýýñýý ã¿éí ãàð÷ áèëýý. Òýãýýä àéìøèãòàé ãýìòñýí õºë áîëîí ýöãèéí ¿õëèéí òóõàé äóðñàìæààñ çóãòàõûã õè÷ýýí ºäºðæèí㺺 îéä ãºðººëñºí. Õà÷èðõàëòàé íü ñ¿¿äðýýñýý õ¿ðòýë àéäàã Ïðèì òóñëàõààð ¿ëäñýí þì. Ýýæ ÷àäàõ á¿õíýý õèéñýí ÷ ýì÷èéí õýëñíýýð çàëóó ¿õñýí áèëýý. պ뺺 ÿàðàëòàé ýì÷ëýõ õýðýãòýé áàéñàí ÷ áè øàðõàà õàðæ ÷àäñàíã¿é. Ãýíòõýí òýð çàëóó øèã ÿñàà îëæ õàðâàë ÿàíà. Õýäèéãýýð ýýæ ã¿í ò¿ëýãäýëòýíä ìýäðýë õ¿÷èëñýíäýý ºâäºëòèéã ìýäðýõã¿é ãýäýã áàéñàí ÷. Ýíý áîäîëäîî áè çîðèãæèí ñóóãààä õºëºº òàòëàà. Òýãòýë àðüñàí äýýðõ áèò¿¿ ãÿëàëçñàí óëààí öýâð¿¿ã õàðààä àðàé ë óõààí àëäàæ óíàñàíã¿é. Áè ã¿íçãèé àìüñãàë àâààä óäààíààð ãàðãàõäàà äóðàí í¿¿ð ë¿¿ ÷èãëýñíèéã ìýäýæ áàéëàà. Øàðõàíäàà ýìçýãëýí ñóë äîðîé áàéäàë ¿ç¿¿ëæ áîëîõã¿é. Òóñëàìæ õ¿ëýýõèéí ÷ õýðýãã¿é. ªðºâäºëòýé áàéäàë þóãààð ÷ òóñëàõã¿é. Õàðèí øèéäýìãèé áàéäàë áàõäëûã òºð¿¿ëäýã áèëýý. Áè õóòãààðàà ºì人 óðààä øàðõàà àíõààðàëòàé õàðëàà. Ãàðûí àëãàíû õýìæýýòýé ò¿ëýãäñýí ÷ àðüñ íü õàðëàñàíã¿é. Óñ ãàé áîëîõã¿é íü ìýäýýæ. պ뺺 áîëãîîìæòîé õºëºº óñ ðóó ä¿ðýýä ÷óëóóí äýýð ãèøãýõýä ãóòàë øàëáà íîðñîíã¿éä ñàíàà àìàðëàà. Õýäèéãýýð ýì÷èëãýýíèé çîðèóëòòàé ºâñ óðãàìàë áàéõ ¸ñòîé ÷ áè ñàíàæ ÷àäñàíã¿é. Ǻâõºí óñ ìèíèé öîðûí ãàíö ýì áàéëàà. Öààøàà ÿâàõ õýðýãòýé þó? Óòàà àëãóóð ñàðíèñàí ÷ äîòîð íü àþóë çàíàë àãóóëàãäñàí õýâýýð áàéëàà. Õýðâýý áè ãàëààñ ¿ðãýëæë¿¿ëýí çóãòâàë ø¿äýý õ¿ðòýë çýâñýãëýñýí ìýðãýæëèéíõýíòýé òóëãàðàõã¿é ãýäãèéí áàòàëãàà àëãà. պ뺺 óñíààñ ñóãàëàí àâàõ áîëãîíä õîðñîí ºâäºæ àéñàí ó÷èð äîð íü áóöààí õèéæ áàéâ. Ãàðíû õóâüä ãàéã¿é áàéñàí òóë óñíààñ ãàðãààä óäààíààð ýä ç¿éëýý ÿíçëàí äàøìàãàà óñààð ä¿¿ðãýæ éîä äóñààãààä õàãàñ öàã áàéëãàñíû ýöýñò óóëàà. Äàðàà íü àëáàäàí áàéæ õýäýí æèãíýìýã èäýýä óíòëàãûí õºíæ뺺 äýëãýõýä õýäýí ãàçðàà öîîðñíûã ýñ òîîöâîë á¿òýí áàéëàà. Õ¿ðýìíèé õóâüä ººð õýðýã. Ò¿ëýãäýæ õàðëààä àâàõûí àðãàã¿é áîëæýý. Áè õýðýãã¿é áîëñîí õýñãèéã íü òàéðàí õàÿõàä õàâèðãàíààñ äýýã¿¿ð õýñýã ¿ëäýâ. Ãýñýí ÷ þ¿äýí íü á¿òýí áàéëàà. ªâäºëòºº ¿ë õàðãàëçàí íîéð õ¿ð÷ ýõëýâ. Ìîäîí äýýð ãàð÷ óíòâàë äýýð áàéñàí ÷ àìàðã¿é áàéëàà. Ò¿¿íèé äýýðýýñ óñíààñ õîëäîæ ÷àäñàíã¿é. Áè þìàà íÿìáàéëàí õóðààãààä ¿¿ðãýâ÷ýý ¿¿ðñýí ÷ ÿâàõã¿é áàéõààð øèéäýâ. Òèéìýýñ óñíû èääýã óðãàìàë, ¿íäýñ ò¿¿ãýýä òóóëàéí ìàõíû ¿ëäñýí õýñýãòýé çàæëàíãàà áàëãà óñ óóæ íàð òýíãýðèéí õàÿàíä ÿàðàëã¿é ºãñºõèéã õàðæ ñóóëàà. Ýíäýýñ õààøàà ÿâáàë àþóëã¿é áàéõ áîë? Áè ¿¿ðãýâ÷ýý íàëàíãàà áèå ñóëàð÷ ç¿¿ðìýãëýâ. "Ìýðãýæëèéíõýí íàìàéã õàéâàë õàéæ áàéã" ãýæ ã¿í íîéðîíä àâòàõûí ºìíº áîäîâ. Òýãòýë ¿íýõýýð õàéæ áàéëàà. Ãýñýí ÷ áè àç áîëîõîä òýäíèé èðýõýýñ õîðìûí óðä õºëèéí ÷èìýýã íü ñîíñëîî. Á¿ðýíõèé áîëæýý. Áè ñýðýíã¿¿òýý öººðºì äóíäóóð òóó÷èí ã¿éâ. Õºë ìèíü õóðäàí õºäºëæ ÷àäààã¿é ÷ òýä ÷ áàñ ãàëààñ áîëîîä áàãàã¿é ç¿äýð÷ýý. Áè òýäíèé õàíèàëãàõ
áîëîí íýã íýãíýý ñººíãºòºí äóóäàõ õîîëîéã ñîíñëîî. Òýä çýðëýã íîõîä àäèë ñ¿ðýãëýí óëàì îéðòîí èðýõýä áè óðäàà áàéãàà ºíäºð ìîä ðóó àâèðëàà. ÿéõýä õºë òýñýõèéí àðãàã¿é ºâäºæ áàéñàí ÷ õîëòñîíä ãàðàà óðàí áàéæ ò¿ðãýí àâèðñàí ó÷èð òýäíèéã ìîäíû äîð èðýõýä õýäèéí õîðèí ôóíòûí ºíäºðò ãàðààä áàéëàà. Õîðìûí äàðàà áèä çîãñîí áèå áèåíýý õàðëàà. Ç¿ðõíèé öîõèëò ìèíü ñîíñîãäîîã¿é ãýæ íàéäàæ áàéíà. Òºãñãºë èðëýý. Íàäàä òýäíèé ýñðýã ÿìàð ÷ áîëîìæ áàéñàíã¿é. Òàâàí ìýðãýæëèéíõýí Ïèòèéã îðîëöóóëààä çóðãóóëàà áàéñàí áºãººä ìèíèé öîðûí ãàíö òàéâøèðàë áîë òýä ÷ áàñ ç¿äýðñýí õàðàãäàæ áàéâ. Ãýñýí ÷ çýâñýãòýé áàéñàí áºãººä íàä ðóó õàðæ õÿëáàðõàí îëç ãýäýãò èòãýí õºõðºëäºíº. Òýäíèé çºâ. Áè çàíãàíä áàéëàà. Ãýñýí ÷ ýíä íýã äàâóó òàë áàéñàí íü òýä í¿ñýð òîì áèåòýé õ¿íä áàéõàä áè õºíãºõºí áàéëàà. Õýäèéãýýð áè òîëãîé ýðãýì ºíäºðò àâèðàí æèìñ ò¿¿õ þìóó øóâóóíû ¿¿ð õîîñîëäîã Ãåéë øèã áèø ÷ õàìãèéí æèæãýýñ íü ãýõýä æàðàí ôóíòýýð õºíãºí áàéâ. Èéìýýñ áè èíýýìñýãëýí, - Þó áàéíà äàà? ãýæ õºãæèëòýé õàøãèðàâ. Òýäíèé ìýãäñýí íü ¿çýã÷äýä òààëàãäñàíààñ ãàðöààã¿é. - Ç¿ãýýð äýý. õàðèí ÷è? ãýæ õî¸ðäóãààð á¿ñèéí çàëóó àñóóâ. - Ìèíèé õóâüä æààõàí õàëóóöààä áàéíà. Ýíä àãààð íü ñýð¿¿õýí þì. Äýýøýý ãàðààä èðýõã¿é þì óó? ãýýä áè áàðàã Êàïèòîëèéíõíèé èíýýäèéã ñîíñëîî. - Òýãýëã¿é ÿàõàâ. - Êàòî ¿¿íèéã àâ ãýýä íýãä¿ãýýð á¿ñèéí îõèí ìºíãºí ñààäàãòàé íóì ñóì ñóíãàâ. Ìèíèé íóì! Ìèíèé ñóì! Áè äîîð óðâàã÷ Ïèòèéã õàðààä õàðö òóëãàðàõûã îðîëäñîí ÷ õàðö áóðóóëààä õóòãàíûõàà èðèéã öàìöàíäàà ç¿ëãýâ. - Õýðýãã¿é. Õóòãààð õàìààã¿é äýýð ãýýä Êàòî íóìûã ò¿ëõýýä á¿ñýíäýý æèæèãõýí õ¿íä õóòãà ç¿¿ëýý. Áè Êàòîã àâèðàõûã õ¿ëýýæ áàéãààä äýýøýý ºãñºâ. Ãåéë ¿ðãýëæ íàìàéã íàðèéõàí ìº÷èð äýýã¿¿ð ÿâàõûã õàðààä õýðýìòýé òºñòýé õýëäýã þì. Ó÷èð ÿâäàë æèíäýý áèø çºâõºí õààíààñ áàðüæ õºëºº òàâèõàà ìýäýæ áàéõàä áîëíî. Ýíý òàëààð íàäàä òîìîîõîí òóðøëàãà áèé. Áè àõèí ãó÷èí ôóò àâèðòàë òàñõèéõ ÷èìýý ñîíñîãäîí Êàòî õóãàðñàí ìº÷èðòýé äîîø ë¿ãõèéí óíàâ. Áè ò¿¿íèéã õ¿ç¿¿ãýý õóãàëñàí áîëîâ óó ãýæ íàéäñàí ÷ áîñîæ èðýýä õàðààë óðñãàâ. Íóì ñóìòàé îõèí àðààñ àâèðàõàä õýí íýãýí Ãÿëáàà ãýæ äóóäàõûã ñîíñëîî. Íýãä¿ãýýð á¿ñèéíõýí õ¿¿õä¿¿äýý èéì òýíýã íýð ºãäºã þì áàéõ äàà. Ò¿¿íèéã äýýøèëæ ýõëýõýä õºë äîð íü ìº÷èð òàñõèéæ öààø ÿâàõàà çîãñîîõîîñ ººð àðãàã¿éä õ¿ðýâ. Áè îäîî íàÿí ôóòûí ºíäºðò ãàðñàí áàéëàà. Îõèí íàìàéã õàðâàõûã îðîëäñîí ÷ íóìòàé ñàéí õàðüöàæ ÷àääàãã¿é àæýý. Ò¿¿íèé õàðâàñàí ñóìíû íýã îéðîëöîîõ ìº÷èðò òîãòñîíûã áè áàðüæ àâààä îõèíûã äààæèãíàí
äàëëàõäàà ¿íýí õýðýãòýý àøèãëàõ áîëîìæ îëäîîñîé ãýæ õ¿ñýâ. Õýðâýý ìºíãºí çýâñýã ìèíèé ãàðò îðîõ þì áîë òýäíèéã ñýõýý îðîõûí çóóðã¿é á¿ãäèéã íü õàðâàæ ÷àäàõ áàéëàà. Ìýðãýæëèéíõýí äîð çîãñîîä õýëýëöýõ çóóð òýíýã áàéäàëä îðñîíäîî óóðñàí ã¿íãýíýõ íü ñîíñîãäîâ. Ãýâ÷ õàðàíõóé áîëñîí ó÷èð íàìàéã äàéðàõ áîëîìæ ìóõàðäæýý. Ýöýñò íü Ïèò îãöîì äóóãààð, - Çà ÿàõàâ. Òýíäýý ñóóæ áàéñàí íü äýýð áèç. Õààøàà õîëäâîë ãýæ. Ìàðãààø ó÷ðûã íü îëú¸ ãýâ. Ò¿¿íèé çºâ áàéëàà. Áè ýíäýýñ õààøàà ÷ õîëäîõã¿é. Õ¿éòýí óñàíä íàìäñàí øàðõòàé õºëíèé ºâäºëò óëàì õ¿÷òýé ýðãýí èðëýý. Áè äîîø óðóóäàí ñàëàà ìº÷èð äýýð ñóóãààä ýâ õàâã¿éõýí îðîî çàñàâ. Äàðàà íü õ¿ðìýý ºìñºæ óíòëàãûí õºíæèë人 îðîîä á¿ñýý𠺺ðèé㺺 òýëýýëýõäýý äóó àëäàõã¿é áàéõûã õè÷ýýâ. Äóëààõàí àÿíû õºíæèëä îðîîä ìèíèé õºë á¿ð äîðäîõîä äààâóóã íü ç¿ñýí ñýð¿¿í àãààðò ãàðãààä øàðõàà óñààð øàâøèâ. Áè ºâäñºí人 ñóëàð÷ äîðîéòîí çîðèã ç¿ðõ àëãà áîëîîä ºëññºí人 äîòîð õàðëàæ áàéñàí ÷ þì èäýæ ÷àäñàíã¿é. Õýðâýý ýíý øºíº òýñäýã þìàà ãýõýä ìàðãààø ÿàõ áîëæ áàéíà? Íàâ÷èí çàâñàð òýäíèé íàìàéã øàòààõûã õàðæ áàéõ õýðýã ¿¿. Øóâóóä ¿¿ðýíäýý àíàãààõàéãàà á¿¿âýéëýí æèðãýíý. غíèéí ìàõ÷èí àíäàà ãàð÷, óóëü ãóóãëàâ. Óòààí äóíäààñ ºìõèé õ¿ðíèé ¿íýð ¿ë ìýäýã õàíõëàíà. Òýãòýë õºðø ìîäíîîñ íàä ðóó ÿìàð íýã àìüòàí õàðæ áàéõ íü ìýðãýæëèéíõíèé áàìáàðûí ãýðýëä ãÿëàëçàâ. Áè òîõîé äýýðýý îãöîì ºíäèé뺺. Ýíý áîë àìüòíû í¿ä áàéñàíã¿é. Á¿äýã ãýðýëä ìº÷ðèéí öààíààñ Ðóò ÷èìýýã¿éõýí àæèãëàæ áàéâ. Òýð ýíä õýð óäñàí áîë? Á¿ð ýõíýýñýý áàéñàí áàéõ äàà. ×èìýýã¿é íàì ã¿ì ñóóãààä ¿éë ÿâäëûí ó÷èð îëäîõûã õ¿ëýýæ áàéæ. Ìàãàäã¿é ìýðãýæëèéíõíèé îéðòîæ èðýõèéã ñîíñîîä íàäààñ óðä ìîä ðóó ãàðñàí áèç. Áèä õýñýã çóóð áèå áèåý í¿ä ñàëãàëã¿é øèðòýâ. Äàðàà íü òýð íàâ÷èíä õ¿ðýëã¿é æèæèãõýí ãàðàà ãàðãàæ èðýýä òîëãîé äýýð áàéñàí íýã ç¿éëèéã çààëàà. Áè ò¿¿íèé çààñàí ç¿ã ð¿¿ äàãóóëàí õàðòàë ýõýíäýý íàâ÷íààñ ººð þó ÷ ¿çýãäýõã¿é áàéñíàà àðâàí òàâûí ôóòûí ºíäºðò òîëáî á¿¿äãýðòýâ. Þó þì áîë? Àìüòàí þì áîëîâ óó? Õýìæýýãýýðýý èëáýíõèéã ñàíàãäóóëàõ àãààä ìº÷ðèéí äîð ¿ë ìýäýã ñàâëàí ¿äøèéí ñàëõèíä áºãë¿¿ ä¿íãýíýíý. Òýãýõýä ë áè îéëãîëîî. Ýíý áîë çºãèéí ¿¿ð áàéâ. Íàìàéã àéäàñ ýçýìäñýí ÷ õàøãèð÷ ç¿ðõýëñýíã¿é. Ýöñèéí ýöýñò ÿìàð òºðëèéí çºãèé áîëîõûã íü ìýäýõã¿é ø¿¿ äýý. Ìàãàäã¿é "÷è áèäýíä õ¿ðýõã¿é áîë áèä ÷àìä õ¿ðýõã¿é" ãýñýí õàìãèéí åðäèéí çºãèé áàéæ áîëîõ þì. Ãýñýí ÷ ¯õëèéí òîãëîîìä åðäèéí ç¿éë áàéäàãã¿é. Ýíý áîë Êàïèòîëèéí á¿òýýñýí àëóóð÷èí çºãèé áàéëàà. ¯ãëýý ÿòãà øààçãàéòàé òºñòýé ëàáîðàòîðèéí íºõöºëä çîõèîí á¿òýýãäñýí áºãººä äàéíû ¿åä á¿ñèéí ýðãýí òîéðîíä òýñðýõ áºìáºãíèé îðîíä òàðààäàã áàéñàí. Òýä åðäèéí çºãèéíººñ òîì àëòëàã õàòóó áèåòýé áºãººä õàçóóëñàí ãàçàð ÷àâãàíû õèðòýé áóëäðóó ¿¿ñíý. Èõýíõè õ¿ì¿¿ñ äºðºâ òàâ õàçóóëààä ¿õäýã. Çàðèì íü íýã. Õýðâýý àìüä ¿ëäâýë áèåíä õîð íýâ÷èí õèé þì õàðàãäóóëæ ãàëçóóðóóëíà. ¯¿ðíèéõ íü àìãàëàí
òàéâàí áàéäëûã àëäàãäóóëñàí õýíèéã ÷ àëàõààñ íààø òàéâøèðàõã¿é. Òýä àëóóð÷èí áàéëàà. Äàéíû äàðàà Êàïèòîë õîòûíõîî ýðãýí òîéðîíä áàéñàí ¿¿ðèéã óñòãàñàí ÷ îéðîëöîîõ á¿ñèéí ¿¿ðí¿¿äýä õ¿ðýýã¿é ¿ëäæýý. Àõèí íýã áèäíèé ñóë òàëûã ñàíóóëàõààð. ¯õëèéí òîãëîîì øèã ë. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä õàøàà òîéðóóëàí òàòàõ áîëñîí áàñ íýã øàëòãààí ýíý áàéëàà. Îéä Ãåéë áèä õî¸ð òýäíèé ¿¿ðòýé òààðàëäâàë óì õóìã¿é ýñðýã òàë ðóó çóãòäàã áàéâ. Òýãýõýýð èéì ç¿éë ìèíèé òîëãîé äýýð ºë㺺òýé áàéíà ãýæ ¿¿? Áè òóñëàìæ ýðýí Ðóò ðóó õàðñàí ÷ íàâ÷èí äóíä óóñàí àëãà áîëæýý. Õàðàíõóé ò¿ð àìñõèéõ áîëîìæ îëãîæ áàéãàà ÷ íàð ìàíäàõòàé çýðýã ìýðãýæëèéíõýí íàäàä õ¿ðýõ àðãà çààâàë îëîõ áîëíî. Òýãýýä ÷ òýäíèéã èéì òýíýã áàéäàëä îðóóëñíû äàðàà ººð àðãà ¿ã¿é áîëñîí. Èéìýýñ ¿¿ð ìèíèé öîðûí ãàíö íàéäâàð áàéëàà. Õýðâýý áè ò¿¿íèéã òýäýí ð¿¿ õàÿõ þì áîë çóãòàõ áîëîìæ ãàðàõ ÷ þì áèë¿¿. Ãýâ÷ ¿¿íèé òºëºº àìüäðàëààðàà äýí÷èí òàâèõ õýðýã ãàðíà. Ǻãèéí ¿¿ðýíä õ¿ðýõ áîëîìæã¿é ÷ ìº÷ðèéã óãààð íü îãòîëâîë äîîø óíàãàæ áîëíî. Õóòãàíû áàðèóë õºðººäºëòèéã òýñ÷ ÷àäíà. Õàðèí ìèíèé ãàð òýñ÷ ÷àäàõ áîëîâ óó? ̺÷ðèéí ÷è÷èðãýýíä ñ¿ðýã çºãèé ãàðààä èðýõ áàéãàà þì áèø áàéãàà äàà? Ýñâýë ìýðãýæëèéíõýí ìèíèé þó õèéæ áàéãààã õàðààä áàéðàà ñîëèõ ÷ þì áèë¿¿. Òýãâýë á¿õ ç¿éë ñ¿éðíý ãýñýí ¿ã. ¯¿íèéã àíõààðàë òàòàõã¿é õèéõ õàìãèéí òîõèðîìæòîé öàã áîë ñ¿ëä äóóëàë ÿâàõ ìº÷ áàéâ. Òýãýýä ÷ áàðàã öàã íü áîëîîä áàéâ. Áè óíòëàãûí õºíæ뺺ñºº ãàðààä õóòãàà á¿ñýíä õàâ÷óóëæ äýýøýý àâèðëàà. ̺÷èð íàìàéã äààõàä õýòýðõèé íàðèéõàí áàéñàí ÷ áóóæ ºãñºíã¿é. Áè ¿¿ðèéã òîãòîîæ áàéãàà ìº÷èðò õ¿ðýõýä ä¿íãýíýõ ÷èìýý óëàì òîäîðëîî. Ãýñýí ÷ àëóóð÷èí çºãèéí¿¿äýä ÷ áàñ ñóë òàë áàéäàã. Òýä óòààíä íîìõîðäîã áºãººä ýíý òýäíèé ýñðýã öîðûí ãàíö õàìãààëàëò áàéâ. Êàïèòîëûí áýëýã òýìäýã òýíãýðò ãÿëàëçàí ñ¿ëä äóóëàë ýõýëëýý. Îäîî ýñâýë õýçýý ÷ ¿ã¿é. Áè öýâð¿¿òñýí ãàðààð õóòãà áàðèí õºðººäºõºä àìàðã¿é áàéëàà. Õîâèë ãàðàõòàé çýðýã öààø ÿâàõàä àìàðõàí áîëæ áàãàõàí õ¿÷ øààðäàãäëàà. Áè ø¿ä çóóí õºðººäºí㺺 òýíãýð ë¿¿ õÿëàìõèéõýä ºíººäºð õýí ÷ ¿õýýã¿é áàéâ. Ñàéí áàéíà. ¯çýã÷èä íàìàéã øàðõäóóëàí ìîä ðóó õººí ãàðãàæ õàðóóëäàæ áàéãààä ñýòãýë õàíãàëóóí áàéãàà áîëîëòîé. Ñ¿ëä äóóëàë äóóñàæ òýíãýð õàðàíõóéëàõ ¿åä áè ìîäíû äºíãºæ äºðºâíèé ãóðâûã õºðººäºæ àìæñàí òóë çîãñîõîîñ ººð àðãàã¿é áîëîâ. Îäîî ÿàõ âý? Õèéñýí àæëàà äóóñãàõ óó? Òèéì ÷ óõààëàã áîäîë áèø áàéëàà. Ãýíýòõýí çºãèéí¿¿ä óòààíä ìàíñóóðààä ãàð÷ ÷àäàõã¿é þìóó ¿¿ð ìº÷èðò òýýãëýâýë ÿàíà. ¯¿ð ãýãýýðýõèéã õ¿ëýýæ áàéãààä äàéñíûõàà òîëãîé äýýð óíàãàñàí íü äýýð. Áàìáàðûí ñóëõàí ãýðýëä ñàëàà ìº÷èð ë¿¿ãýý óðóóäàí áóöàõàä íàìàéã ãýíýòèéí áýëýã õ¿ëýýæ áàéëàà. Óíòëàãûí õºíæèë äýýð æèæèãõýí ìºíãºí ø¿õýðòýé õóâàíöàð ñàâ áàéâ. Èâýýí òýòãýã÷äèéí àíõíû áýëýã! Õåéìèò÷ ò¿¿íèéã ñ¿ëä äóóëëûí ¿åýð óíàãàñàí áàéõ íü. Ñàâ àëãàíä áàãòàõààð æèæèãõýí àæ. Ò¿¿ãýýð þó õèéõ þì áîë? Õîîë áèø íü îéëãîìæòîé. Áè òàãûã íü ýðãýäýí îíãîéëãîõîä ýìèéí ¿íýð õàíõàëñàíä áîëãîîìæòîéãîîð òîñíû äýýä õýñýãò õ¿ðýõýä
õóðóóíû ºâäºëò àëãà áîëîâ! - Õåéìèò÷ áàÿðëàëàà! ãýæ áè øèâíýëýý. Òýð íàìàéã ìàðòñàíã¿é. Õóâü çàÿàã ìèíü ãàðãóóíä íü õàÿñàíã¿é. Òîñîíä àñàð èõ ìºí㺠îðñîí áàéæ òààðíà. Ìàãàäã¿é õýä õýäýí èâýýí òýòãýã÷ íèéëæ áàéæ ýíý æèæèãõýí òîñûã õóäàëäàí àâ÷ ºãñºí áàéõ. Ýíý íü ìèíèé õóâüä õîñã¿é ¿íýòýé ýä áàéâ. Áè õî¸ð õóðóóãàà ñàâàíä ä¿ðýýä áîëãîîìæòîéãîîð øèëáýíäýý òîñ ò¿ðõýâ. ¯ð ä¿í ãàéõàìøèãòàé áàéëàà. ªâäºëò àãøèí çóóð íàìäàæ ñýð¿¿ îðãèâ. Ýýæèéí ãýðòýý ºâñ õàíäàëæ õèéäýãòýé ç¿éðëýõ ÷ þì áèø... Êàïèòîëä ºíäºð õºãæñºí ãàéõàìøèãòàé ëàáîðàòîðè áèé. Áè õºë, ãàðòàà òîñ ò¿ðõýæ äóóñààä òîñîî ø¿õýðò õóìèí ¿¿ðãýâ÷íèéõýý ¸ðîîëä íóóâ. ªâäºëò íàìäàõàä óíòàõûí ºìíº ¿¿ðãýâ÷ýý ÿíçëààä íîéðñëîî. ¯¿ð ãýãýýðýõýä òîëãîé äýýð õýäýí ìº÷ðèéí öààíà ñóóæ áàéñàí øóâóóõàé æèðãýí øèíý ºäºð áîëñíûã çàðëàâ. Ýìèéí íºëººíä ãàðûí àðüñàí äýýðõ óëààí õ¿ðýí òîëáîíóóä õ¿¿õäèéí àðüñ øèã 纺ëºí ÿãààí áîëæýý. Õºëíèé ò¿ëýãäýëò ã¿í áàéñàí ó÷èð õàëóó îðãèñîí õýâýýð áàéëàà. Áè àõèí òîñ ò¿ðõýýä, ç¿ñýì ¿õðèéí ìàõ, æèãíýìýã èäýí õýäýí áàëãà óñ óóâ. ª÷èãäðèéã áàðàã õîîñîí ãýäýñòýé ºíãºð¿¿ëñýí áîëîõîîð õîäîîä õîíõîëçîíî! Äîð ìýðãýæëèéíõýí áîëîí Ïèò óíòàæ áàéëàà. Ãÿëáàà ìîä íàëààä ÿäðàíãóé æèæ¿¿ðëýíý. Áè äýðãýäýõ ìîä ðóó í¿äýý îíèéëãîí õàðòàë þó ÷ õàðàãäñàíã¿é. Ðóò íàäàä ¿¿íèéã çºâëºñºí áîëîõîîð àíõààðóóëàõã¿é õèéõ íü øóäàðãà áóñ õýðýã áàéëàà. Õýðâýý áè ºíººäºð ¿õâýë Ðóòûã ë ÿëààñàé ãýæ õ¿ñ÷ áàéíà. Áè Ðóòûã àÿàðõàí äóóäàõàä íàâ÷èñíû çàâñàð õî¸ð òîì ò¿ãøñýí í¿ä öóõóéâ. Òýð àõèàä ¿¿ð ë¿¿ çààëàà. Áè õóòãàà áàðèàä õºðººäºæ áóé ä¿ð ¿ç¿¿ëýâ. Òýð òîëãîé äîõèîä àëãà áîëñíîî çýðãýëäýýõ ìîäîí äýýð øóðõèéõ ÷èìýý ãàðàâ. Äàðàà íü öààøëàõ ÷èìýý äóóëäàõàä áè Ðóòûã äýðãýäýõ ìîä ðóóãàà ¿ñýðñíèéã îéëãîîä èíýýõã¿é áàéæ àðàéõèéí òýñëýý. Òýð ¿¿íèéã çîõèîí áàéãóóëàã÷äàä ¿ç¿¿ëñýí õýðýã ¿¿? Ò¿¿íèé áýëòãýëèéí òàíõèìûí ýä ç¿éëèéí õîîðîíä íýã ÷ óíàëã¿é ÿàæ íèññýíèéã òºñººëæ áàéíà àà. ¯¿ãýýðýý àðâàí îíîî ÷ àâ÷ áîëîõ áàéæ. Äîðíî ç¿ãò ¿¿ðèéí óëáàð òóÿà òóñëàà. Öààø õ¿ëýýæ áîëîõã¿é. ª÷èãäºð øºíèéí õýö¿¿ àâèðàëòòàé õàðüöóóëàõàä ºíººäºð õàìààã¿é àìàðõàí áàéëàà. Áè çºãèéí ¿¿ðòýé ìº÷èðò õ¿ðýýä àæëàà äóóñãàõààð õóòãàà ãàðãàòàë í¿äíèé ¿ç¿¿ðò þì õºäëºí õºâñãºð ñààðàë ¿¿ðíèé àìñàð äýýð àëòëàã ºíãèéí çºãèé çàëõóóòàéãààð ãàð÷ èðýâ. Ò¿¿íèéã ãàäàãø ãàðìàãö áóñàä íü àðààñ íü ãàð÷ èðýõ áîëíî. Öýâð¿¿òýé ãàðûí àëãàíä õºëñ äààâàðëàõàä ýìýíäýý õ¿ðýõã¿éã õè÷ýýí öàìöààðàà àð÷èâ. Õýðâýý áè ìº÷ðèéã àãøèí çóóð îãòîëæ àìæèõã¿é áîë á¿õ ñ¿ðýã ãàäàãø ãàð÷ èðýýä íàä ðóó äàéðàõ áîëíî. Öààøàà ñóíãàõ õýðýã àëãà. Áè ã¿íçãèé àìüñãàë àâààä õóòãàíûõàà áàðèóëûã àòãàí õ¿÷òýé õºðººä뺺. Íýã õî¸ð, íýã õî¸ð! Ǻãèéí¿¿ä ä¿íãýíýí ¿¿ðíýýñýý ãàðëàà. Íýã õî¸ð, íýã õî¸ð! Áè
õóòãààðàà õºðººäºæ óíàãàìàãö ìº÷èð äýýð àëü áîëîõ õîëäîí ñóóëàà. ¯¿ð ÷èìýý øóóãèàíòàé íèñ÷ äîîä òàëûí ìº÷èðò òýýãýëñíýý ãàçàð ò¿ñõèéí óíàõàä áóò ¿ñðýí çàäàð÷ äîòðîîñ íü ñ¿ðýã óóðòàé çºãèé ä¿íãýíýí ãàð÷ èðýâ. Íýã ë ìýäýõýä ìèíèé õàöàð äýýð õî¸ð, õ¿ç¿¿í äýýð íýã çºãèé õàçñàí áàéëàà. Õîð öóñàíä íýâ÷èí òîëãîé ýðãýõýä ìîäíîîñ íýã ãàðààðàà çóóðààä õàòãóóðûã áèåíýýñýý àâ÷ õàÿâ. Àç áîëîõîä ¿¿ð óíàõààñ ºìíº íàìàéã çºâõºí ãóðâàí çºãèé õàðæýý. Áóñàä íü ãàçàð áàéãàà äàéñàí ðóóãàà óõàñõèéâ. ¯éìýýí ñàìóóí áîëîâ. Ìýðãýæëèéíõíèéã ñýðæ àìæèõààñ óðä ñ¿ðýã àëóóð÷èí çºãèé äàéðàëòàíä îðëîî. Ïèò áîëîí áóñàä íü õàð õóðäààðàà çóãòàõàä "Íóóð ëóó! Íóóð ëóó!" ãýæ õàøãèðàõ ÷èìýý ñîíñîãäîâ. Íóóð îéðõîí áàéñàí áîëîõîîð òýä çºãèé ã¿éöýõýýñ ºìíº óñàíä õ¿ð÷ ÷àäíà ãýæ íàéäñàí áèç. Ãÿëáàà áîëîí äºðºâä¿ãýýð á¿ñèéí îõèíä àç òààðñàíã¿é òýä áóñäààñàà ñàëàí ¿ëäýõýä çºãèéí¿¿ä çàé çàâñàðã¿é õàòãàâ. Ãÿëáàà ºâäñºí人 óõààíã¿é îðèëæ õàøãèðàí íóìààðàà ñàâ÷èí õººõèéã îðîëäñîí ÷ àìæèëòã¿é áîëîâ. Òóñëàìæ äóóäñàí ÷ õýí ÷ ýðãýæ èðñýíã¿é. ĺðºâä¿ãýýð á¿ñèéí îõèí ãàíõñààð öààø ÿâñàí ÷ íóóð õ¿ð÷ ÷àäàõã¿é íü èëò áàéëàà. Ãÿëáàà ãàçàð óíààä òàòâàëçàæ áàéñíàà ÷èìýýã¿é áîëîâ. ¯¿ðíýýñ õîîñîí õàëüñ ¿ëäýí ñ¿ðýã áóñäûã íü õººí àëãà áîëæýý. Áè òýäíèé ýðãýí èðýõèéã õ¿ëýýñýíã¿é áóóãààä íóóðûí ýñðýã ç¿ã ð¿¿ ã¿éëýý. Õàòãóóëñàí ãàçàð ÿíãèíàí ºâäºæ õºë ãóéâëàõàä æèæèã öººðºì人 î÷îîä àðààñ íýõýí èðæ ìàãàäã¿é ãýæ óñàíä óìáàëàà. Òàâàí õîðìûí äàðàà ãàðààä ÷óëóóí äýýð ñóóâ. Àëóóð÷èí çºãèéíèé õàçàëòûí òóõàé õ¿ì¿¿ñ õýòð¿¿ëæ õýëñýíã¿é. ªâäãºí äýýð ÷àâãàíû õýìæýýòýé áóëäðóó ãàð÷ õàòãóóð ñóãàëæ àâñàí ãàçðààñ ºìõèé íîãîîí øèíãýí îëãîéäîí ãîîæèâ. Õàâäàëò. ªâäºëò. Ø¿¿ðýëò. Ãÿëáààãûí ¿õëèéí ºìíºõ òàòâàëçàëò. Íàð òýíãýðèéí õàÿàíä ìàíäàõààñ ºìíº íýã äîð õýòýðõèé îëîí ç¿éë áîëæýý. Îäîî Ãÿëáàà þóòàé òºñòýé áîëæ áàéãààã áîäîõîîñ àéìøèãòàé áàéëàà. Áèå íü õýëáýð ä¿ðñã¿é áîëæ õººñºí õóðóóãààðàà íóìíààñ çóóðààä... Íóì! Îé óõààíû ìèíü íýãýýõýí õýñýãò ýíý áîäîë òºðºõºä áè õºë äýýðýý áîñîîä íàéãàñààð îõèíû õýâòýæ áàéãàà ç¿ã ð¿¿ áóöàæ ã¿éëýý. Íóì ñóì. Áè ò¿¿íèéã îëæ àâàõ ¸ñòîé. Èõ áóó áóóäàõã¿é áàéõûã áîäâîë ç¿ðõ íü õîðòîé òýìöñýí õýâýýð øîêîíä îðñîí áàéõ. Ãýâ÷ çîãñìîãö èõ áóó ¿õëèéã íü çàðëàí áóóäàæ, îíãîö áèåèéã íü íóì ñóìíû õàìòààð àâ÷ ÿâíà. ¯ã¿é, áè ò¿¿íèéã õî¸ð äàõü óäààãàà àëäàõã¿é! Íàìàéã Ãÿëáààä õ¿ðýõòýé çýðýãöýí èõ áóóíû áóóäàëò ãàðëàà. Ǻãèé àëãà áîëîîä àëòàí äààøèíçòàé ÿðèëöëàãà ºã÷ áàéñàí ¿çýñãýëýíòýé îõèíûã òàíèõûí àðãàã¿é áîëæýý. Í¿¿ð íü õýëáýð ä¿ðñýý àëäàí ãàð õºë íü ãóðàâ äàõèí õººæýý. Õàòãóóëæ îâîéñîí ãàçðààñ ºìõèé íîãîîí øèíãýí áóðãèëíà. Áè ýðã¿¿ëýõèéã îðîëäîí ãàðààñ íü ÷èðñýí ÷ áèå íü çàäàð÷ óíàëàà. Ýíý á¿õýí ¿íýõýýð áîëñîí ãýæ ¿¿? Ýñâýë ìèíèé í¿äýíä õèé þì ¿çýãäýýä áàéíà óó? Áè í¿äýý àíèàä äîòîð ìóóõàéðàí ºã뺺íèé öàéãàà ãàðãàõã¿éí òóëä òóëä àìààðàà àìüñãàëàâ. Õî¸ð äàõü èõ áóóíû áóóäàëò ãàðëàà. ĺðºâä¿ãýýð á¿ñèéí îõèí ¿õñýí áîëîëòîé. Øóâóóä ÷èìýýã¿é áîëîõîä íýã íü àíõààðóóëàí õàøãèð÷ äýðãýä îíãîö èðñíèéã ìýäýãäëýý. Áè Ãÿëáààãûí àðààñ
íèñýæ èðñýí áàéõ ãýæ áîäîîä òýâäñýí ÷ äýëãýöýýð íóì ñóì àâàõûã îðîëäîæ áóéã ¿ç¿¿ëæ áàéãàà òóë áîëîìæã¿é õýðýã áàéëàà. Õºë íóãàðàí ºâäºãëºí óíààä ýðãýí òîéðíû ìîäîä òîéðîí ýðãýëäýâ. Òýíãýðò îíãîö õàðàãäàâ. Áè Ãÿëáààãèéí áèåèéã õàìãààëàõààð óõàñõèéñýí ÷ äºðºâä¿ãýýð á¿ñèéí îõèíûã ºð㺺ä àëãà áîëîâ. - ¯¿íèéã õèé! ãýæ áè ººðòºº òóøààãààä ø¿ä çóóí ãàðàà Ãÿëáààãûí áèåí äîîãóóð øóðãóóëæ ãýäñýýð íü ýðã¿¿ëýâ. Áè áàãòàðòàë àìüñãààäàí ýíýõ¿¿ õàð äàðñàí ç¿¿ä øèã ÿâäàë ¿íýõýýð áîëæ áàéãàà ãýäýãò èòãýæ ÷àäñàíã¿é. ̺íãºí ñààäãûã ãàðãàæ èðòýë òýýãýëäñýí ó÷èð á¿õ õ¿÷ýýðýý óãç òàòààä òýâýðòýë ìèíèé ç¿ã ã¿éëäýí èðýõ õºëèéí ÷èìýý ñîíñîãäîâ. Ìýðãýæëèéíõýí! Òýä íàìàéã çýâñýãò õ¿ðýõýýñ ºìíº äóóñãàõààð èðæ áàéíà. Çóãòàõàä õýòýðõèé îðîéòæýý. Áè ñààäàãíààñ íýãèéã ãàðãàõ ãýýä ãóðâàí ñóì ñóãàëòàë íîãîîí èäýýíä áóäàãäñàí òóë õºâ÷èëæ ÷àäñàíã¿é. Áè ÷àäàõã¿é íü! ×àäàõã¿é íü! ×àäàõã¿é íü! Ýõíèé æàäòàé àíãóó÷èí áóòàí äóíäààñ ¿ñðýí ãàð÷ èðýõýä Ïèòèéí îéëãîìæã¿é öàðàé ìèíèé ãàéõëûã òºð¿¿ëýâ. Áè öîõèëò õ¿ëýýñýí ÷ ò¿¿íèé ãàð ñóëàðëàà. - ×è ýíä þó õèéæ áàéãàà þì? ãýæ òýð øèâíýõýä áè ò¿¿íèé ÷èõíèé äîð õàâäñàí áóëäðóó äàãàí óñ óðñàõûã õàðëàà. Ò¿¿íèé áèå ø¿¿äðèéí óñàíä íîðñîí þì øèã ãÿëàëçàæ áàéâ. - ×è ÷èíü ãàëçóóðàà þó? ãýýä òýð íàìàéã æàäíû áàðèóëààð ò¿ëõýíãýý, - Áîñ! Õºäºë! ãýýä ¿ðãýëæë¿¿ëýí ò¿ëõýâ. Ýíý ÷èíü þó ãýñýí ¿ã âý? Þó áîëîîä áàéíà? Òýãòýë òýð íàìàéã ºâäòºë íóäðààä, - Çóãò! ÿéãýýðýé! ãýæ õàøãèðàõàä áóðãàñíû àðààñ Êàòî ãàð÷ èðýâ. Òýð áàñ íîðæ ãÿëàëçàí íýã í¿äíèé äîð àéìøèãòàé õàâäæýý. Áè íàðíû ãýðýëä õóòãà ãÿëñõèéõèéã õàðààä íóì ñóìàà ÷àíãà àòãàí çóãòòàë óðäàà òààðàëäñàí ìîäîíä á¿äýð÷ óíàâ. Öººðºì àðä õîöîð÷ ¿ë òàíèõ îé ¿ðãýëæèëíý. Åðòºíö óðóóãàà õàðàí õºìºð÷, ýðâýýõýé áàéøèíãèéí õýìæýýòýé òîìðîîä ìÿíãà ìÿíãàí îäîä áîëîí õàãàðàâ. Ìîäîä öóñàí óëààí ºí㺺ð òóíàðàí ãóòàë ðóó óðñàíà. Øîðãîîëæ ò¿ëýãäýæ öýâð¿¿òñýí ãà𠺺ä àâèðàõàä ñýãñýð÷ ÷àäñàíã¿é. Òýð óëàì äýýøëýí õ¿ç¿¿ ð¿¿ àâèðëàà. Óäààí öàíãèíàñàí õàøãèðàëò ñîíñîãäîõîä ººðèéíõºº õàøãèðàëò áîëîõûã á¿äýã áàäàã îéëãîâ. Ìèíèé óíàñàí æèæèãõýí í¿õ çºãèéíèé ¿¿ð øèã æèæèãõýí øàðãàë áºìáºëºãººð ä¿¿ðýõýä ºâä㺺 ýð¿¿íäýý õ¿ðãýýä ¿õýõèéã õ¿ëýýëýý. ªâäºëò øàíàëàë äóíä á¿¿äãýðõýí íýã áîäîë òºðºâ. Ïèò Ìåëëàðê àõèàä ë ÷èíèé àìüäðàëûã àâàðëàà! Òýãòýë í¿äýí äýýð áàéñàí øîðãîîëæ óéäààä ÿâëàà.
XII Áè òºãñãºëã¿é àéìøèãò ç¿¿äýíä àâòàâ. Õàìãèéí àéìøèãòàé íü ìèíèé àéäàã á¿õýí õóðö òîäîîð ¿çýãäýí áîäèò áóñ ãýäýãò èòãýõèéí àðãàã¿é áàéëàà. Ç¿¿ä äóóñàõ áîëãîíäîî ººð èë¿¿ àéìøèãòàé ç¿¿ä ýõýëæ áàéâ. Õè÷íýýí ÷ óäàà Ïðèìèéã ¿õ¿¿ëýí, ýöãèéíõýý íàñ áàðàõ ìº÷èä äýðãýä íü áàéæ, áèå ìèíü äýëáýðýëòýíä õýäýí õýñýã áîëæ õóâààãäàæ áàéëàà. Áè óõààí îðîíãóóòàà õýñýã çóóð õºäëºëã¿é õýâòýí øèíý ¿çýãäýë ýõëýõèéã õ¿ëýýâ. Ãýâ÷ ýöýñòýý õîð áèåíýýñ ãàäàãøèëàí ¿ëáýãýð äîðîé áîëæýý. Áè àòèðàëäñàí õýâýýð õàæóó òèéø õýâòýæ áàéâ. Õºøñºí õºë ãàðàà òýíèéëãýõ ãýòýë øàðõèðàí ºâäºæ ìàø õ¿÷ øààðäàãäàâ. Óäààí ìàø óäààíààð ºíäèéí ñóóõàä õèé þì ¿çýãäýõ ¿åýð õàðàãäñàí øàðãàë áºìáºëºã áèø õàòñàí íàâ÷òàé í¿õýíä ñóóæ áàéëàà. Õóâöàñ öººðìèéí óñ, ø¿¿äýð, áîðîî õºëñíèé àëü íýãýíä íîðæýý. Áè áàëãà óñ óäààíààð çàëãèëàíãàà äàëàí õàëüñèéí áóòàí äýýð öîõ àâèðàõûã õàðàâ. Áè õýð óäààí óõààíã¿é áàéñàí áîë? Óõààí àëäàõ ¿åä ºã뺺 áàéñàí ÷ îäîî ¿äýø áîëæýý. Õºë ãàð ÷èëæ áàäàéðñíûã ¿çýõýä õî¸ðîîñ äîîøã¿é ºäºð ºíãºðñºí áîëîëòîé. Ǻãèéí äàéðàëòààñ ìýðãýæëèéíõýí àìüä ¿ëäñýí ýñýõèéã ìýäýýã¿é ºíãºð÷ýý. Ãÿëáàà áîëîí äºðºâä¿ãýýð á¿ñèéí îõèí áàéõã¿é áîëîîä íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóó, õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õî¸ð îðîëöîã÷ áîëîí Ïèò ¿ëäñýí. Òýä õàçàëòûí äàðàà àìüä ãàðñàí áîëîâ óó? Õýðâýý òýãñýí áîë ýäãýýð ºäð¿¿äýä íàä øèã àéìøèãòàé áàéñàí áàéõ. Èíãýõýä Ðóò ÿàñàí áîë? Æèæèãõýí áèåòýé áîëîõîîð íýã õàçàëò õàíãàëòòàé. Ãýõäýý òýð ¿éë ÿâäàë ýõëýõýýñ ºìíº ÿâñàí áîëîõîîð çºãèé õ¿ðýýã¿é ÷ áàéæ áîëîõ þì. Óñ óóñíû äàðàà àìíààñ ýõ¿¿í ¿íýð õàíõëàâ. Áè äàëèéí áóòíû öýöãèéã òàñäààä áîëãîîìæòîéãîîð äîõèóðûã îéðòóóëàí õýëýí äýýðýý õýäýí äóñàë áàë äóñààõàä ÷èõýðëýã àìò íü çóíû äóëààõàí ºäºð Ãåéëèéí äýðãýä áàéñíûã ñàíàãäóóëàâ. ßàãààä ÷ þì áèäíèé ñ¿¿ë÷èéí ºã뺺 õèéñýí ÿðèà ñàíàãäàâ. - Áèä ÷àäàõ áîëîâ óó þó ãýæ áîäîæ áàéíà? - Þóã òýð âý? - Á¿ñýýñ ÿâàõ òóõàé. Çóãòàæ îéä àìüäàðúÿ. Áèä õî¸ð ÷àäíà ãýæ áîäîæ áàéíà. Òýãòýë áè ãýíýòõýí Ãåéëèéí òóõàé áèø Ïèòèéí òóõàé áîäîæ áàéãàà áîëîõîî îéëãîâ. Ïèò! Òýð ìèíèé àìüäðàëûã àâàðñàí. Áèäíèé ñ¿¿ëä óóëçàõ ¿åä çºãèéí õîðîíä ìàíñóóðñàí áîëîõîîð ¿éë ÿâäàë áîäèò áîëñîí ýñýõèéã õýëæ ÷àäàõã¿é íü. Ãýõäýý... òýð íàìàéã ¿íýõýýð àâàðñàí þì áîë ÿàõ ãýæ? Àõèàä ÿðèëöëàãà ºã÷ áàéñàí ¿åèéí äóðëàëò çàëóóä òîãëîõûí òóëä ãýæ ¿¿? Ýñâýë ¿íýõýýð íàìàéã õàìãààëàõûã õ¿ññýí þì áîëîâ óó? Òýãâýë ìýðãýæëèéíõýíòýé ýõíýýñýý þó õèéæ áàéñàí þì áîë? Íýã ë àâöàëäààã¿é áàéëàà. Á¿ñýä áîëñîí öîðûí ãàíö ñàéí ç¿éë ãýâýë ìèíèé èéøýý èðñýí ÿâäàë áîëæýý. Íóì ñóìòàé áîëñîí! Õýðâýý ìîäîí äýýðýýñ àâñíûã òîîöîõ þì áîë íèéò àðâàí õî¸ð ñóìòàé. Ãÿëáààãèéí áèåä õ¿ðýõýä íààëäñàí æèãø¿¿ðòýé íîãîîí èäýý àëãà áîëæ õàòñàí öóñ ¿ëäæýý. Äàðàà ë àðèëãàõààñ. Áè çýâñãýý òóðøèõûã òýñãýëã¿é ÿàð÷ áàéñàí ó÷èð îéðîëöîîõ ìîä ðóó õýäýí ñóì
õàðâàëàà. ßã ë áýëòãýëèéí òºâä áàéñàí íóìòàé àäèë áàéâ. Ìèíèé ººðèéí õèéñýíòýé àäèëã¿é. Ãýñýí ÷¿¿íä äàñàõ ë áîëíî. Çýâñýã íàäàä òîãëîîìûí øèíý õýòèéí òºëºâ íýýæ ºã뺺. ªðñºëäºã÷èä õ¿÷òýé ÷ áè îäîî çºâõºí àìèà àâðàõûí òóëä çóãòàæ íóóãäàí, çºãèéí ¿¿ð ÷óëóóäàæ áàéäàã îëç áèø áîëæýý. Õýðâýý Êàòî îäîî ìîäíû àðààñ ãàð÷ èðäýã þìàà ãýõýä áè øóóä õàðâàõ áîëíî. Ãýâ÷ ýõëýýä æààõàí òýíõðýõ õýðýãòýé áàéäàã. Áè àõèàä ë øèíãýí èõ àëäñàíû óëìààñ öàíãàæ, óñíû íººö äóóññàí áàéëàà. Êàïèòîëä áàéñàí ¿åýñ õýäýí ôóíòýýð òóðæ õàâèðãàíû ÿñ òîîëæ áîëîõîîð áîëæýý. Ýöãýý ¿õñýíýýñ õîéøõè ñàðóóäàä ÷ áè òèéì òóðàíõàé áàéãààã¿é. Ò¿¿íèé äýýð ýð¿¿ë ãàçàð ¿ã¿é áîëæ ò¿ëýãäýæ, ç¿ñýãäýí, ìîä ìºðãºí õºõºð÷, çºãèéíä õàçóóëñàí ãàçàð ãóðâàí áóëäðóó îâîéí õàâäæýý. Áè ò¿ëýãäýëòýíäýý òîñ ò¿ðõýíãýý õàçóóëñàí ãàçàð ò¿ðõýæ ¿çñýí ÷ íºëººëñºíã¿é. Ýýæ íàâ÷ààð õîð ãàäàãøëóóëäàãûã ìýääýã ÷ õîâîðõîí àøèãëàäàã áîëîõîîð ÿìàð óðãàìàë áîëîõûã íü ñàíàñàíã¿é. Áè îäîî àãíàæ ÷àäàõ áîëñîí òóë õàìãèéí ãîë íü óñ áàéâ. ßâñàí ãàçðûí ìºðººð íàâ÷ ìº÷èð õóãàðñàí áîëîõîîð õààíààñ èðñíýý òîäðóóëàõàä õýö¿¿ áàéñàíã¿é. Îäîî ýñðýã òàë ðóó íü ÿâàõ õýðýãòýé. Ìèíèé äàéñíóóä çºãèéíèé õîðîíä õèé þì õàðàí õýâòýæ áàéãàà ãýæ íàéäàõààñ. Õºë ãóéâëàí çàõèðàãäàõã¿é áàéñàíä áè óäààí áºãººä àëãóóðõàí îëç ìºðääºã ¿åèéíõ øèãýý ãèøãýâ. Õî¸ð õîðìûí äàðàà òóóëàé õàðàõàä øèíý çýâñãýýðýý àãíàñàí àíõíû îëç áîëëîî. Ýíý ìèíèé ãàðøñàí çºâõºí í¿ä ð¿¿ îíîäîã õàðâàëò áîëîîã¿é ÷ ýõýíäýý äàæã¿é. Îéðîëöîîãîîð öàãèéí äàðàà ºðãºí áîëîâ÷ ã¿åõýí ãîðõè äàéðàëäàâ. Íàäàä ýíý ë õýðýãòýé. Íàð õàëóóíààð òººíºõºä áè äàøìàãòàé óñ öýâýðøèõèéã õ¿ëýýõ çóóðàà õóâöñàà òàéëààä õºëººñ òîëãîé õ¿ðòýë áèåý óãààæ ò¿ëýãäñýí àðüñàí äýýðõ õºº òîðòîã, öóñàà àðèëãàâ. Äàðàà íü ãîðõèíä õóâöñàà óãààãààä áóòàíä õàòààõààð ºëãºæ, ýðýã äýýð ñóóí ¿ñíèéõýý îðîîöîëäîîã õóðóóãààðàà ãàðãàâ. Õîîë èäýõ äóð õ¿ðýõýä ¿õðèéí ìàõòàé, æèãíýìýãòýé èäëýý. ̺íãºí ñààäãàà õºâ人ð ç¿ëãýí öóñíû ìºðèéã àðèëãàâ. Õîîë èäýí òýíõýð÷ àâààä ò¿ëýãäýëòýý àõèí ýì÷èëæ, ¿ñýý àðäàà ñ¿ëæèí íîéòîí õóâöñàà ºìñºõºä íàðàíä ò¿ðãýí õàòëàà. Áè ãîðõè äàãóó ºãñºõººð øèéäýâ. Óñ áàéãàà ãàçàð ¿ðãýëæ àí áàéäàã. Òýãòýë ÷ ¿íýõýýð çýðëýã öàöàãò õÿðóóëòàé òºñòýé õà÷èðõàëòàé øóâóó àãíàëàà. ßìàð ÷ ãýñýí èäýæ áîëîõîîð õàðàãäñàíä áàãàõàí ò¿¿äýã àñààæ á¿ðýíõèéä óòàà íü àæèãëàãäàõã¿é ãýæ íàéäàâ. Áè îëçíû øóâóóãàà öýâýðëýæ ñàéòàð àæèãëàõàä ñýæèãòýé ç¿éë õàðàãäñàíã¿é. ªäèéã íü çóìëàñàí òàõèàíààñ òîìã¿é áèåòýé ìàõëàã õàòóó àæýý. Ýõíèé ìàõàà øîðëîìîãö àðä ãýíýòõýí ìº÷èð òàñõèéõ ÷èìýý ãàðàâ. Áè ÷èìýý ãàðñàí ç¿ã ð¿¿ îãöîì ýðãýõòýé çýðýãöýí ñààäàãíààñ ñóì ñóãàëàâ. Õýí ÷ áàéñàíã¿é. Òýãòýë ìîäíû öààíà õ¿¿õäèéí ãóòàë õàðàãäàõàä òàéâøèð÷ èíýýìñýãëýâ. Òýð ìîäíû äóíäóóð ñ¿¿äýð øèã ë ãóëãàí ÿâàõ þì. Èíãýõýä õýð óäààí íàìàéã äàãàñàí áîë? - Òýãýõýýð çºâõºí ìýðãýæëèéí õîëáîî áàéãóóëäàãã¿éã ÷è ìýäýõ ¿¿ ãýæ áè õýëýâ. Õîðìûí òóðø ÷èìýýã¿é áàéñíàà äàðàà íü ìîäíû àðààñ Ðóòûí áîëãîîìæòîé í¿ä öóõóéâ.
- ×è ¿íýõýýð íàäòàé õîëáîî áàéãóóëàõûã õ¿ñ÷ áàéíà óó? - ßàãààä ¿ã¿é ãýæ. ×è íàäàä çºãèéí ¿ç¿¿ðèéã ¿ç¿¿ëñýí áèç äýý. Õýðâýý òýãýýã¿é áîë áè àìüä ¿ëäýõã¿é áàéëàà. Åð íü áè ÷àìä õýçýý ÷ ýðãýëçýæ áàéãààã¿é ãýõýä Ðóò í¿äýý àíèâ÷èâ. - ªëñºæ áàéíà óó? Ò¿¿íèé õàðö ìàõàí äýýð òóññàíàà ø¿ëñýý çàëãèëàà. - Õ¿ðýýä èð. Áè ºíººäºð îëçòîé áàéãàà ãýõýä Ðóò èòãýëã¿éõýí ãàð÷ èðñíýý, - Áè çºãèéí õàçñàí áóëäðóóã ýì÷èëæ ÷àäíà ãýâ. - ¯íýí ¿¿? Þóãààð? Òýð õ¿¿äèéíýýñýý ýýæèéí àøèãëàäàã áàéñàíòàé òºñòýé àòãà ä¿¿ðýí íàâ÷ ãàðãàæ èðëýý. - ×è ò¿¿íèéã õààíààñ îëîî âý? - Õîëã¿é ãàçðààñ. Áèä ¿¿íèéã æèìñíèé öýöýðëýãò àæèëëàæ áàéõ ¿åäýý ¿ðãýëæ áèåäýý àâ÷ ÿâäàã þì. Òýíä çºãèéí ¿¿ð ä¿¿ðýí áàéäàã. Ýíä ÷ ãýñýí. ßã òèéì. Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñ õºäºº àæ àõóé, æèìñíèé öýöýðëýãòýé. - Òèéìýýñ ë ÷è ìîäîäûí õîîðîíä äàëàâ÷òàé þì øèã íèñ÷ ñóðñàí õýðýã ¿¿ ãýõýä Ðóò áàðäìààð èíýýìñýãëýâ. - Òýãâýë àëèâ. Íàìàéã ýì÷èëýý÷. Áè ò¿¿äãèéí äýðãýä ñóóãààä ºì人 øóóí ºâäãºí äýýðõ áóëäðóóãàà ¿ç¿¿ëýâ. Òýãòýë ãàéõëûã ìèíü òºð¿¿ëýí Ðóò àìàíäàà íàâ÷ õèéí çàæëàâ. Ýýæ ººð àðãààð õèéäýã ÷ ñîíãîëò áàéñàíã¿é. Òýð õîðìûí òóðø ñàéòàð çàæëààä íÿöëãàé íîãîîí çóóðìàã ºâäºã äýýð òàâèâ. - ª-º-º! ãýæ áè äóó àëäàõàä íàâ÷ òýð äîðîî ºâäºëòèéã íàìäààæ ýõëýõ øèã ñàíàãäàâ. Ðóò õºõºðñíºº, - Àç áîëîõîä ÷è õàòãóóðûã ñóãàë÷èõàæ. Òýãýýã¿é áîë á¿ð äîð ç¿éë áîëîõ áàéñàí þì ãýâ. - Îäîî õàöàð äýýð. Õàöðûã ìèíü ãýæ áè áàðàã ãóéëàà. Ðóò àìàíäàà àõèí íàâ÷ õèéõýä áè ñàíàà àìàðñàíäàà èíýýõèéã õ¿ññýí ÷ ò¿¿íèé áóãóéí äýýð óðò ò¿ëýãäñýí îðîì áàéõûã õàðëàà.. - Íàäàä ýíä íýã þì áàéíà ãýýä áè íóìàà õàæóó òèéø òàâèàä ãàðò íü òîñ ò¿ðõýæ ºã뺺.
- ×èíèé àç òààðàõàä èâýýí òýòãýã÷èä îëäîæ ãýæ òýð àòààðõàíãóé õýëýâ. - ×àìä þó ÷ èëãýýãýýã¿é þó? ãýõýä Ðóò òîëãîé ñýãñýðëýý. – Ç¿ãýýð äýý, èðýõ ë áîëíî. Òîãëîîìûí òºãñãºëèéí ¿åýð õ¿ì¿¿ñ ÷èíèé ÿìàð óõààíòàé ãýäãèéã îéëãîíî ãýýä áè ìàõàà ýðã¿¿ëýâ. - ×è íàäòàé õîëáîî áàéãóóëíà ãýæ õýëýõäýý òîãëîîã¿é áèç? - Ìýäýýæ ¿ã¿é. Áè áàðàã Õåéìèò÷èéí äóó àëäàõûã ñîíñëîî. Æèæèã õ¿¿õýäòýé õîëáîî òîãòîîõ íü äóòààä áàéæ ãýíý! Ãýõäýý ýíý õàìààã¿é áàéâ. Ðóò äàé÷èí áóóæ ºãäºãã¿é õàìãèéí ãîë íü áè ò¿¿íä èòãýæ áàéâ. ßàãààä ¿¿íèéãýý õ¿ëýýí çºâøººð÷ áîëîõã¿é ãýæ. Òýãýýä ÷ íàäàä Ïðèìûã ñàíàãäóóëäàã. - Çà ÿàõàâ. Áè çºâøººð÷ áàéíà ãýýä Ðóò ãàðàà ñóíãàñàíä áè àòãàëàà. Ìýäýýæ ýíä ò¿ð çóóðûí ÿìàð ÷ õîëáîî áàéæ áîëîõ ÷ áèäíèé õýí ÷ ýíý òóõàé äóðññàíã¿é. Ðóò îðîéí õîîëîíä õóâü áîëãîí öàðäóóëòàé ¿íäýñ íýìýðëýâ. Ò¿¿äýã äýýð øàðñàí ìàõíààñ ñàéõàí ¿íýð õàíõàëíà. Òýð øóâóóã ÷ áàñ òàíüæ áàéñàí áºãººä òýäíèé á¿ñýä ãðóçëèíã ãýæ äóóäàã áàéëàà. Æèìñíèé öýöýðëýãò ãðóçëèíã ñ¿ðãýýðýý áàéõ áºãººä õîîëîíä õýðýãëýæ áîëîõ àæ. Áèäíèéã ãýäñýý ä¿¿ðãýæ ýõëýõ ¿åä ÿðèà õººðºº çàìõðàâ. Ãðóçëèíãèéí ìàõ èõ àìòòàé áàéñàí áºãººä õàçàõàä àì ä¿¿ðýí ø¿¿ñ àñãàðíà. - Õººõ, áè õýçýý ÷ á¿òýí õºë èäýæ áàéãààã¿é ãýæ Ðóò äóó àëäàõàä ìàõ òýð á¿ð îëäîîä áàéäàãã¿é íü àæèãëàãäàì áàéëàà. - ªºðèéã àâ ë äàà. - Áîëîõ þì óó? - Õ¿ññýíýýðýý àâ÷ áîëíî. Íóì ñóìòàé áàéõàä áèä ºëñºõã¿é. Áàñ çàíãà áàéíà. Áè ò¿¿íèéã ÿàæ òàâüäãûã ÷àìä ¿ç¿¿ëíý ýý ãýõýä Ðóò õºë ð¿¿ òýýíýãýëçýí õàðñàíä, - Àâ àâ! Áèäýíä áàñ õî¸ð ºäºð õ¿ðýëöýõýýð á¿òýí øóâóó, òóóëàéíû ìàõ áàéãàà ãýýä õºëèéã ãàðò íü áàðèóëàâ. Ðóò ãàðòàà áàðüñàí ìàõàà òýñ÷ ÷àäàëã¿é àìòàðõàí òîì õàçëàâ. - Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñýä áèäíýýñ èë¿¿ èõ õîîë áèé ãýæ áîääîã áàéñàí þìñàí. Òà íà𠺺ðñíºº òàðüæ óðãóóëäàã áèç äýý ãýõýä Ðóòûí í¿ä òîìîðñíîî, - ßàëàà ãýæ óðãàöààñ þó ÷ àâ÷ áîëîõã¿é ãýâ. - Òýãâýë ÿàäàã ãýæ? Øîðîíä ñóóëãàõ óó?
- Á¿ãäèéí í¿äýí äýýð òàøóóðääàã þì. Ìàíàé õîòûí äàðãà ìàø øèð¿¿í. Ò¿¿íèé öàðàéíû õóâèðëààñ ¿çýõýä ýíý íü õýâèéí ç¿éë ãýäýã èëò áàéâ. Àðâàí õî¸äóãààð á¿ñýä õ¿ì¿¿ñèéã õîâîðõîí òàøóóðääàã. Øèð¿¿íýýð õýëýõýä Ãåéë áèä õî¸ðûã ºäºð á¿ð îéä õóëãàéãààð àãíàñíû òºëºº òàøóóðäàæ áîëîõ áàéâ. Ãýñýí ÷ àëáàíû õ¿ì¿¿ñ ººðñ人 áèäíýýñ ìàõ õóäàëäàæ àâäàã. Ǻâõºí Ìàæûí ýöýã õîòûí äàðãà òèéì ç¿éëä äóðã¿é áèëýý. - Õàðèí òà íàð õ¿ññýíýýðýý í¿¿ðñ àâ÷ áîëîõ óó? - ¯ã¿é. Õóäàëäàæ àâäàã. Ǻâõºí øààõàéãààð ¿íýã¿é àâ÷ áîëíî. - Çàðèìäàà áèäíèéã óðãàö õóðààëòûí ¿åýð óäààí àæèëëóóëàõûí òóëä íýìýëò õîîë ºãäºã. - Òà íàð ñóðãóóëüäàà ÿâäàãã¿é þì óó? - Óðãàöûí ¿åýð ÿâäàãã¿é. Á¿õ õ¿í àæèëëàõ ¸ñòîé. Íàäàä ò¿¿íèé àìüäðàëûã ñîíñîõ íü òààëàãäàæ áàéëàà. Áèä ººð á¿ñèéí õ¿íòýé õýçýý ÷ ÿðèëöàæ áàéãààã¿é. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä õ¿ì¿¿ñèéã áóñäûíõàà òóõàé ìýäýýñýé ãýæ õ¿ñäýãã¿é òóë áèäíèé ÿðèàã çóðàãòààð ãàðãàõã¿é íü ìýäýýæ. Ðóòûí ñàíà÷èëãààð áèä õîîë õ¿íñíèé íººöºº äýëãýâ. Òýð ìèíèé èõýíõè ç¿éëèéã õàðñàí áàéñàí òóë ñ¿¿ë÷èéí õî¸ð æèãíýìýã, ¿õðèéí ìàõ íýìýðëýâ. Õàðèí ò¿¿íä ¿íäýñ, ñàìàð, íîãîî áîëîí æààõàí æèìñ áàéâ. Áè ¿ë òàíèõ æèìñèéã õóðóóí äýýðýý ýðãýëä¿¿ëýâ. - ×è ¿¿íèéã àþóëã¿é ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà óó? - Òèéìýý, ìàíàé ãýðò èéì æèìñ óðãàäàã. Áè õýäýí ºäðèéí òóðø èäñýí ãýýä Ðóò àìàíäàà àòãà ä¿¿ðýí õèéëýý. Áè æèìñíýýñ íýãèéã àâààä áîëîîìæòîé õàçàæ ¿çýõýä Ẻðºëçãºíººñ äóòóóã¿é ñàéõàí àìòòàé áàéâ. Áèä ãýíýò ñàëàõàä õ¿ðâýë ãýæ òîîöîí õîîë õ¿íñíèé íººöºº õóâààí àâëàà. Èäýõ þìíààñ ãàäíà Ðóòàä æèæèãõýí óñíû ñàâ, ººðºº õèéñýí ÷àâõ, õîñ îéìñ, õóòãàíû îðîíä àøèãëàäàã õóðö èðìýãòýé ÷óëóó áàéëàà. - Ìèíèé þì áàãà ë äàà. Ãýõäýý áè Ýâðýýñ àëü áîëîõîîð ò¿ðãýí çóãòààõûã õè÷ýýñýí þì ãýæ òýð è÷èíã¿éðýí õýëýâ. - Òýãñýí ÷ ñàéí áîëæ ãýýä áè áàñ ººðèéíõèé㺺 äýëãýõýä òýð íàðíû øèëèéã õàðààä ãàéõøèðàí, - ×è ¿¿íèéã õààíààñ àâàà âý? ãýëýý.
- ¯¿ðãýâ÷èíä áàéñàí ÷ õýðýã áîëîîã¿é. Íàðíààñ õàìãààëàõã¿é õà÷èí õàðàãäààä áàéñàí ãýýä áè ìºðºº õàâ÷ëàà. - Ýíý íàðíû áèø øºíèéí õàðààíû øèë áàéíà! Çàðèìäàà áèäíèéã øºíº àæèëëàõ ¿åä áàìáàðûí ãýðýë õ¿ðýõã¿é ãýðýë õ¿ðýõã¿é ºíäºð ìîäîí äýýð ãàðàõàä èéìèéã ºãäºã áàéñàí. Íýã óäàà Ìàðòèí ãýäýã õ¿¿ ººðèéíõèé㺺 ýðã¿¿ëæ ºãººã¿é ºìäºí人 íóóñàí. Ò¿¿íèéã ãàçàð äýýð íü àëñàí. - ¯¿íýýñ áîëæ õ¿íèéã àëëàà ãýæ ¿¿? - Òèéìýý á¿ãä ò¿¿íèé ãýì õîðã¿éã ìýääýã áàéñàí ÷ ãýñýí. Ìàðòèí óõààí ìóóòàé áîëîõîîð áèåý ÿã ãóðâàí íàñòàé õ¿¿õýä øèã àâ÷ ÿâäàã áàéñàí. Ç¿ãýýð ë øèëýýð òîãëîõûã õ¿ññýí áàéõ. Ðóòûí ÿðèàíû äàðàà àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ àðàé àþóë áàãàòàé ñàíàãäàæ ýõëýâ. Ìýäýýæ õ¿ì¿¿ñ ºëñãºëºí㺺ñ áîëæ ¿õäýã ÷ áè æóðàì ñàõèóëàã÷èä óõààí ìóóòàé õ¿¿õäèéã àëæ áàéíà ãýæ òºñººëæ ÷àäñàíã¿é. Òîñëîã Ñýéä áàñ óõààí ìóóòàé à÷ îõèí áàéñàí áºãººä çýýëýýð òýí¿¿÷ëýí ÿâäàã áàéëàà. Á¿ãä ò¿¿íä õàéðòàé áîëîõîîð õîîë óíä ýëäýâ ÿíçûí ç¿éë ºãíº. - Òýãýõýýð øèë èéì çîðèóëòòàé áàéñàí þì óó? ãýýä áè Ðóòýýñ øèëýý àâëàà. - Ò¿¿ãýýð òàñ õàðàíõóéä ÷ õàðæ áîëíî. ªíºº îðîé íàð æàðãàõààð îðîëäîæ ¿çüå. Áè Ðóòýä æààõàí ø¿äýíç ºã÷ òýð çºãèéä õàçóóëñàí ãàçàð òàâüäàã íàâ÷ ºãºâ. Äàðàà íü áèä ò¿¿äãýý óíòðààí ãîðõè ºãñºí ÿâàõàä õàðàíõóéëæ ýõëýâ. - ×è õààíà óíòàæ áàéñàí áý? Ìîäîí äýýð ¿¿? Ǻâõºí õ¿ðýìòýéãýý þó? ãýõýä Ðóò òîëãîé äîõèîä íººö îéìñîî ¿ç¿¿ëýí, - ¯¿íèéã ãàðòàà óãëàäàã áàéñàí þì. Òýð ÿàæ ¿¿íèéã òýâ÷äýã áàéíà? Øºíº õ¿éòýí ø¿¿ äýý. - Õýðâýý õ¿ñâýë íýã õºíæèëä õàìò óíòúÿ. Áèä õî¸óëàà õÿëáàðõàí áàãòàíà ãýõýä ò¿¿íèé öàðàé ãèéñíýýñ ¿çâýë òèéì ç¿éëèéã ìºðººäºæ ÷ áàéãààã¿é áîëîëòîé. Áèä ºíäºð ìîä ðóó î÷èí õîíîãëîõ ìº÷𺺠ñîíãîæ àâàõàä ñ¿ëä äóóëàë ÿâæ ýõëýâ. ªíººäºð õýí ÷ ¿õñýíã¿é. - Ðóò áè ºíººäºð ë óõààí îðñîí. Ñ¿¿ëä óóëçñàíààñ õîéø õýäýí ºäºð ºíãºðñºí áý? Ñ¿ëä äóóëàëä ¿ã ñîíñîãäîõã¿é áàéñàí ÷ áè øèâíýñýí õýâýýð áàéëàà. Òýãýýä ÷ Ïèòèéí òóõàé ¿çýã÷äýä ñîíñãîõûã õ¿ñýýã¿é þì. Ðóò íàìàéã îéëãîñîí áîëîëòîé ìºí òèéì ìàÿãààð õàðèóëàâ. - Íýã áîëîí äºðºâä¿ãýýð á¿ñèéí îõèí ¿õñýíýýñ õîéø õî¸ð ºäºð ºíãºðñºí. Áèä îäîî àðâóóëàà áàéãàà.
- ßìàð íýã õà÷èõàëòàé ç¿éë áîëîõ øèã áîëñîí. Ýñâýë áè òýãæ áîäñîí ÷ áàéæ ìàãàäã¿é. Ìàãàäã¿é çºãèéí õîðíîîñ áîëîîä õèé þì õàðñàí áàéõ. Ìàíàé á¿ñèéí çàëóóã ìýäýõ ¿¿? Ïèòèéã? Òýð ìýðãýæëèéíõýíòýé õàìò ÿâæ áàéñàí õýðíýý íàìàéã àâðàõ øèã ñàíàãäñàí. - Òýð îäîî òýäýíòýé áàéõã¿é áàéãàà. Áè òýäíèéã íóóðûí äýðãýäýõ áóóäàë õ¿ðòýë äàãàñàí. Òýãýõýä Ïèò áàéãààã¿é. Ìàãàäã¿é ÷àìàéã àâðàíãóóòàà çóãòñàí áàéõ. Áè ÷èìýýã¿é áàéëàà. ¯íýõýýð Ïèò íàìàéã àâàðñàí áîë àõèàä ë ºðòýé áîëîî þó? Áè ýíý ºðèéã òºëæ ÷àäàõã¿é íü. - Õýðâýý òýãñýí áîë òºëºâëºãººíèéõ íü íýã õýñýã ãýæ áîäîæ áàéíà. ¯çýã÷äýä íàäàä õàéðòàé ãýæ èòã¿¿ëýõèéí òóëä. - Òèéì ãýæ ¿¿? Õàðèí áè ¿íýíýýñýý ãýæ áîäñîí õýìýýí Ðóò áîäëîãîøèðîí õýëëýý. - Òýãýëã¿é ÿàõàâ. Ǻâëºã÷èéíõýý õàìò áîäîæ îëñîí þì. Ñ¿ëä äóóëàë äóóñàæ òýíãýð õàðàíõóéëàâ. - Àëèâ øèëýý òóðøèæ ¿çüå ãýýä áè ãàðãàí ç¿¿ëýý. Ðóò òîãëîñîíã¿é. Ýðãýí òîéðíû ìîäíû íàâ÷ ìº÷èð, òàâèí ôóòûí çàéä áàéãàà áóò ãýýä á¿õ ç¿éë òîä õàðàãäàæ áàéâ. Õýðâýý õ¿ñâýë áè ò¿¿íèéã åð íü õýíèéã ÷ àëæ ÷àäàõ íü. - ªºð õýíä èéì ç¿éë áàéãàà áîë? - Ìýðãýæëèéíõýíä õî¸ð õîñ áàéãàà. Áàñ á¿õ ç¿éë áàéãàà áîëîõîîð õ¿÷òýé. - Áèä ÷ ãýñýí õ¿÷òýé. Ãýõäýý ººð àðãààð. - ×è áîë òèéì ë áàéõ. ×è õàðâàæ ÷àäíà. Õàðèí áè þó ÷àäíà ãýæ? - ×è ººðèé㺺 õîîëëîæ ÷àäíà. Õàðèí òýä ÷àäíà ãýæ ¿¿? - Òýãýõ õýðýã áàéõã¿é. Òýäýíä õîîë õ¿íñíèé á¿õ íººö áàéãàà. - Òýäíèéã ÷àäàõã¿é ãýæ òºñººëººä ¿ç äýý. Õýðâýý õîîë õ¿íñíèé íººö íü áàéõã¿é áîë÷èõâîë õýð óäààí òýñýõ áîë? Ýíý ÷èíü ¯õëèéí òîãëîîì áèç äýý? - Êèòíèññ òýä öàòãàëàí áàéãàà ãýæ Ðóò ýñýðã¿¿öýâ. - Òèéìýý. Ýíý ë àñóóäàë áîëæ áàéíà ãýæ áè çºâøººðºâ. Òýãòýë òîëãîéä àíõ óäààãàà òºëºâëºãººíèé ñàíàà òºðºâ. ªðñºëäºã÷ººñºº õîëäîæ çóãòàõ áèø õàðèí æèíõýíý äàéðàëòûí òºëºâëºãºº.
- Ðóò áè ¿¿íèéã ÿàæ õèéõèéã ìýäýæ áàéíà.
XIII Ðóò íàäàä ÷èí ñýòãýëýýñýý èòãýæýý. Ñ¿ëä äóóëàë äóóñìàãö òýð íàäàä íààëäààä óíòàâ. Áè ò¿¿íýýñ áîëãîîìæëîîã¿é áîëîõîîð óðüä÷èëàí ñýðãèéëýõ àðãà õýìæýý àâñàíã¿é. Õýðâýý òýð ìèíèé ¿õëèéã õ¿ññýí áîë çºãèéí ¿¿ðèéã ¿ç¿¿ëýëã¿é áàéõàä ë áîëîõ áàéñàí áèç. Ñýòãýëèéí óãò áèä õî¸óëàà òîãëîîìä ÿëæ ÷àäàõã¿é ãýñýí áîäîë çîâîîñîí õýâýýð áàéñàí ÷ îäîîõîíäîî àìü ºðñºõ øààðäëàãà ãàðààã¿é òóë áè ýíý áîäëîî ¿ë òîîìñîðëîâ. Áè áîäëîî ìýðãýæëèéíõýí áîëîí òýäíèé õ¿íñíèé íººöºí äýýð òºâëºð¿¿ëýâ. Ðóò áèä õî¸ð òýäíèé á¿õ õ¿íñíèé íººöèéã óñòãàõ ¸ñòîé. ªºðñäèé㺺 õîîëëîõ íü ìýðãýæëèéíõíèé õóâüä àìàðã¿é ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. Óëàìæëàë ¸ñîîð ìýðãýæëèéí îðîëöîã÷èä á¿õ õîîë õ¿íñèéã ãàðòàà îðóóëìàãö áààòàð áîëäîã þì. Ãýõäýý ¿¿íèéãýý ñàéí õàìãààëäàãã¿é ó÷èð àëäàõ òîõèîëäîë áàéëàà. Æèøýýëáýë íýã óäàà ñ¿ðýã ã¿ðâýë õîîë õ¿íñèéã óñòãàí, áàñ íýã æèë çîõèîí áàéãóóëàã÷äûí á¿òýýñýí ¿åð óðñàí îäîõîä ººð á¿ñèéí õ¿ì¿¿ñ ÿëàã÷ áîëñîí. Ìýðãýæëèéíõíèé äàâóó òàë ãýâýë õàíãàëòãàé õîîë õ¿íñ. Òýä õ¿¿õýä áàéõààñàà öàòãàëàí áàéæ äàññàí òóë ºëñºæ ÷àäàõã¿é. Ðóò áèä õî¸ð áèø ë äýý. Ãýâ÷ îäîî íàðèéâ÷èëñàí òºëºâëºãºº çîõèîõîä õýòýðõèé ÿäàðñàí áàéëàà. Øàðõíû ºâäºëò íàìäàæ, çºãèéí õîðîíä òîëãîé õºíãºõºí ýðãýí, õàæóó òàëä õàëóó òººí¿¿ëýí ìºðºíä òîëãîéãîî íààí óíòàæ áàéãàà Ðóò àþóëã¿é ìýäðýìæ òºð¿¿ëýõýä á¿ñýä èðñýí öàãààñ àíõ óäààãàà äýðãýä õ¿í áàéõ ÿìàð àÿòàéõàí áîëîõûã îéëãîâ. Áè ç¿¿ðìýãëýíãýý ìàðãààø ìýðãýæëèéíõýíòýé õ¿÷ýý ¿çýõýýð øèéäýâ. Èõ áóóíû áóóäàëòàíä áè äàâõèéí ñýðëýý. Òýíãýðò ãýãýý îðæ øóâóóä æèðãýíý. Ðóò ýñðýã òàëûí ìº÷èð äýýð ñóóãààä ãàðòàà íýã ç¿éë áàðüæ áàéâ. Áèä àõèí áóóäàõûã õ¿ëýýñýí ÷ ÷èìýýã¿é áàéëàà. - ¯¿íèéã õýí áàéñàí ãýæ áîäîæ áàéíà? ãýýä áè Ïèòèéí òóõàé ò¿ãøèí áîäëîî. - Ìýäýõã¿é. Áèäíèé õýí ÷ áàéæ áîëíî áèç äýý. Îðîé ë ìýäýõ áàéõ. - Õýí õýí ¿ëäñýí áèëýý? - Íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóó. Õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õî¸ð îðîëöîã÷. Ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿. Áóòëàã÷ áà áè. Ïèò òà õî¸ð ãýæ Ðóò òîîëñíîî, - Íàéì áîëæ áàéíà. ªºð áàñ àðàâäóãààð á¿ñèéí õºë ìóóòàé õ¿¿. Ò¿¿íòýé åñ¿¿ëýý ãýâ. ªºð õýí áàéñíûã Ðóò áèä õî¸ð ñàíàæ ÷àäñàíã¿é. - Òýð ÿàæ ¿õñýí þì áîë ãýæ Ðóò øèâíýëýý. - Ìýäýõ þì àëãà. Ãýõäýý áèäíèé õóâüä ñàéí õýðýã áîëëîî. ¯õýë îëîí íèéòèéã òàéâøèðóóëñàí ÷ çîõèîí áàéãóóëàã÷èä òîãëîîìûã õóðäàñãàõ àðãà õýìæýý àâàõààñ ºìíº õºäëºõ õýðýãòýé áàéíà. Èíãýõýä ÷èíèé ãàðò þó áàéãàà þì áý?
- ªã뺺íèé õîîë ãýýä Ðóò àëãàà òýíèéëãýõýä õî¸ð òîì ºíäºã áàéëàà. - Õººõ! ßìàð øóâóóíûõ þì? - Õýëæ ìýäýõã¿é íü. Íàìãààñ àâñàí þì. ßìàð íýã óñíû øóâóóíû áàéõ. ªíäºãèéã ÷àíàâàë ìóóã¿é áàéñàí ÷ áèä ãàë àñààæ ç¿ðõýëñýíã¿é. ªíººäºðèéí îðîëöîã÷ ìýðãýæëèéíõíèé ãàðò ºðòºí ¿õñýí áîë òýä àíäàà ãàðñàí áàéõ. Áèä ºíäºãèéã ò¿¿õèéãýýð íü ñîðîîä, òóóëàéí ìàõ æààõàí æèìñ èäýâ. ªã뺺íèé öàé àÿòàéõàí áîëëîî. - Çà ÷è áýëýí ¿¿? ãýýä áè ¿¿ðãýâ÷ýý ¿¿ðýâ. - Þóíä áýëýí ãýæ? ãýýä Ðóò þó ÷ ñàíàë áîëãîñîí õèéõýä áýëýí ¿ñðýí áîñëîî. - ªíººäºð áèä ìýðãýæëèéíõíèé õîîëûã õóëãàéëíà ãýæ áè ýíãèéíýýð òàéëáàðëàâ. - ¯íýí ¿¿? ßàæ? ãýýä Ðóòûí í¿äýíä áàÿðûí î÷ ãÿëàëçëàà. Òýð Ïðèìýýñ ÿëãààòàé íü àäàë ÿâäàë õ¿íä ñîðèëòîíä ¿ðãýëæ áýëõýí áàéõ àæ. - Ìýäýõ þì àëãà. ßâæ àãíàõ çóóðàà òºëºâëºãºº áîäîæ îëöãîî¸. Áè Ðóòûí ìýðãýæëèéíõíèé òóõàé ÿðèàíä òºâëºðººä àí òºäèéëºí á¿òñýíã¿é. Ðóò òýäíèéã óäààí äàãààã¿é ÷ îëîí ç¿éëèéã ìýäýæ àâ÷ýý. Òýä íóóðûí õàæóóä ëàãåðàà áàéãóóëñàí áºãººä õ¿íñíèé õàíãàìæàà ãó÷èí ÿðäûí õàäãàëñàí áàéâ. Ò¿¿íèéã ºäðººð ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ ìàíàí ¿ëääýã áàéâ. - Ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ þó äàà? Òýð òýäýíòýé áàéãàà þì óó? ãýæ áè ãàéõøèðëàà. - Òèéìýý, ºäºðæèí㺺 ëàãåðò áàéäàã. Òýð áàñ çºãèéíä õàçóóëñàí ÷ ìýðãýæëèéíõýí íóóð ëóó ÷èðæ àâ÷èðñàí. Òýä ò¿¿íèéã õàðóóë áîëãîõ ãýýä àëààã¿é áàéõ ãýæ áîäîæ áàéíà. Ãýõäýý òîì áèåòýé áèø ë äýý. - Òýð çýâñýãòýé þó? - Òèéì ÷ ñàéí ÷àääàãã¿é. Æàäòàé. Ìàãàäã¿é õî¸ð õ¿íèéã àëæ áîëîõ ÷ Áóòëàã÷ ò¿¿íèéã àìàðõàí äóóñãàíà. - Õîîë ãàçàð äýýð ç¿ãýýð õýâòýæ áàéäàã õýðýã ¿¿? Ýíä ÿìàð íýã ç¿éë áèø áàéíà äàà? ãýõýä Ðóò òîëãîé äîõèîä, - Íàäàä ÷ ãýñýí. Ãýõäýý òîäîðõîé õýëæ ÷àäàõã¿é íü. Êèòíèññ èíãýõýä ÷è õîîëîíä õ¿ðýõ þì áîë ÿàæ óñòãàõ ãýæ áàéíà? ãýâ. - Øàòààíà. Íóóð ëóó æèâ¿¿ëíý ãýýä áè Ðóòûí ãýäýñ ð¿¿ Ïðèìèéã òýãäýã øèãýý òîãëîí
õàòãààä, - Áàñ èäíý! ãýõýä òýð õºõºð뺺. - Ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é äýý. Áè ÿìàð íýã ç¿éë áîäîæ îëîõ ë áîëíî. Þìûã õèéõýýñ óñòãàõ íü àìàðõàí. Áèä õýñýã çóóð ¿íäýñ ìàëòàí, æèìñ, íîãîî öóãëóóëæ ìýðãýæëèéíõíèéã ÿëàõ òºëºâëºãººãºº ÷èìýýã¿éõýí õýëýëöëýý. Áàñ ººðñäèéíõºº òóõàé ÿðèëöàâ. Ðóò çóðãààí õ¿¿õýäòýé àéëûí õàìãèéí òîì íü áºãººä òýäíèéã õàðæ õàíäàí õîîëëîõûí òóëä íóãà ðóó ÿâäàã ÷ òýíäõèéí æóðàì ñàõèóëàã÷èä ìàíàéõààñ èë¿¿ øèð¿¿í àæýý. Ò¿¿íèéã þóíä äóðòàéã àñóóõàä îãò áîäîëã¿é "õºãæèì" ãýëýý. - Õºãæèì ãýíýý? ×àìä õºãæèì òîãëîõ öàã áàéäàã þì óó? ãýæ áè ãàéõëàà. - Áèä ãýðòýý äóóëäàã. Àæèë äýýðýý ÷ ãýñýí. Èéì ó÷ðààñ íàäàä ÷èíèé ç¿¿ òààëàãäñàí ãýýä Ðóò ìèíèé õýäèéí ìàðòñàí àëòàí ÿòãà øààçãàéã çààëàà. - Òàíàé á¿ñýä ÿòãà øààçãàé áàéäàã þì óó? - Áàéëã¿é ÿàõàâ. Çàðèìòàé íü áè íàéçàëäàã. Áèä áèå áèåíèéõýý äóóã äóóëäàã. Áè òýäíýýð ¿ã äàìæóóëäàã þì. - ßàæ òýð âý? - Áè èõýíõèäýý ºíäºð ìîäîí äýýð ãàðäàã áîëîõîîð àæëûí ºäºð äóóññàíû äîõèî áîëîõ òóãûã ò¿ð¿¿ëæ õàðäàã. Òýãýýä áîãèíî óÿíãûí äóó äóóëíà èíãýýä ãýýä Ðóò àìàà íýýæ àÿàðõàí òîä õîîëîéãîîð äóóëñíàà, - Õàðèí ÿòãà øààçãàé ò¿¿íèéã öýöýðëýãèéí áóñàä õýñýãò äàìæóóëàí á¿ãä àæëûí ºäºð äóóññàíûã ìýääýã þì. Òýä ¿¿ðýíä íü õýòýðõèé îéðòîõîä àþóëòàé ÷ ¿¿íèéã áóðóóòãàõ àðãàã¿é ë äýý. - Ìàé ¿¿íèéã àâ. Òýð ÷àìä íàäààñ èë¿¿ õýðýãòýé ãýýä áè ç¿¿ã Ðóòýä ñóíãàëàà. - ¯ã¿é ¿ã¿é ãýýä Ðóò ìèíèé õóðóóã áóöààí ò¿ëõýæ, - Òýð ÷àìä áàéãààñàé ãýæ õ¿ñ÷ áàéíà. Áè ýíý øóâóóã õàðààä ÷àìä èòãýõýýð øèéäñýí þì. Õàðèí íàäàä àç àâ÷èðäàã ñàõèóñ áàéãàà ãýýä çàõàí äîðîîñîî óðãàìëûí ä¿ðñòýé ç¿¿ëò ãàðãàëàà. Ò¿¿íýýñ á¿ä¿¿ëýã õèéöèéí ñèéëáýðòýé ìîäîí îä ºëãºæýý. Ýñâýë öýöýã ÷ þì óó. - Òýãâýë áàéæ áàéã ãýýä áè øààçãàéãàà öàìöàíäàà áóöààí õèéëýý. ¯ä äóíä áèäíèé òºëºâëºãºº áýëýí áîëîõîä áýëòãýë àæëàà ýõýëëýý. Áè Ðóòýä õî¸ð ò¿¿äýã àñààõ ìîäíû ìº÷èð ò¿¿õýä òóñëàâ. Õàðèí ãóðàâäàõûã íü íàìàéã ÿâñàí õîéíî öóãëóóëàõ ¸ñòîé áàéâ.
Áè º÷èãäºðèéí õîîë èäñýí ãàçàðòàà óóëçàõààð òîõèðîëöëîî. Ãîðõè äàãààä ÿâàõàä àìàðõàí îëîõ áîëíî. Áè ÿâàõûíõàà ºìíº Ðóòýä õàíãàëòòàé õîîë, ø¿äýíç áàéãàà ýñýõèéã ìàãàäëààä ¿äýø óóëçàõã¿é áàéõ ÷ þì áèë¿¿ õýìýýí óíòëàãûí õºíæ뺺 ¿ëäýýëýý. - ×è ººðºº ÿàõ áîëæ áàéíà? Äààðíà áèç äýý? - Ç¿ãýýð äýý íóóðûí äýðãýäýýñ ººð õºíæèë àâíà. Ýíä õóëãàéã õîðèãëîîã¿é ãýýä áè èíýýëýý. Ñ¿¿ë÷èéí ìº÷èä Ðóò íàäàä àæèë äóóññàíû òýìäýã áîëîõ ÿòãà øààçãàéãààð äàìæóóëàõ äîõèîãîî ñóðãàâ. - Ýíä àæèëëàõã¿é ÷ áàéæ ìàãàäã¿é. Ãýõäýý ÷è ÿòãà øààçãàéíû äóóëàõûã ñîíñîõ þì áîë èðæ ÷àäàõã¿é ÷ á¿õ ç¿éë õýâèéí ãýæ áîäîîðîé. - Òýíä ÿòãà øààçãàé îëîí áàéñàí óó? - ×è òýäíèéã õàðààã¿é þó? Õàà ñàéã¿é ¿¿ðýý çàññàí áàéñàí. - Çà, òýãâýë áàÿðòàé. Õýðâýý á¿õ ç¿éë òºëºâëºãºº ¸ñîîð á¿òâýë ¿äýø óóëçúÿ. Ðóò ãýíýòõýí íàìàéã òýâýðñýíä áè õîðìûí çóóð òýýíýãýëçñýíýý õàðèó òýâðýâ. - Áîëãîîìæòîé áàéãààðàé ãýæ òýð ãóéâ. - ×è ÷ ãýñýí. Áè ýðãýýä ñýòãýë ò¿ãøñýýð ãîðõè ðóó áóöëàà. Ðóòûí òºëºº ò¿¿íèéã àëàãäàõààñ àéíà. Õýí ÷ áèäíèéã àëàõã¿é áàéëàà ãýõýä òîãëîîìûí òºãñãºëä õî¸óëàà áèå áèåíèéõýý ýñðýã òóëàõààñ àéíà. Ïðèìèéã ãàíöààð îðõèõîîñ àéíà. Ãýõäýý Ïðèìä ýýæ, Ãåéë, òàëõ÷èí ãýýä ºëñãºõã¿éí òóëä ñàíàà òàâèõààð àìàëñàí õ¿ì¿¿ñ áàéñàí áîë Ðóòýä çºâõºí áè áàéëàà. Ãîðõè õ¿ðýýä ýðãèéí äàãóó óðóóäñààð º÷èãäºð çºãèéí äàéðàëòûí äàðàà óõààí îðñîí ãàçðàà õ¿ðýâ. Òîëãîéä Ïèòòýé õîëáîîòîé ÿíç á¿ðèéí àñóóëò ýðãýëäýõ õýäèé ÷ õàðèóëò îëäñîíã¿é. ªã뺺íèé áóóäëàãà ò¿¿íèé ¿õëèéã çàðààã¿é áàéãàà äýý? Õýðâýý òýãñýí áîë ÿàñàí þì áîë? Íàìàéã àìüä ¿ëäýýëýý ãýæ ìýðãýæëèéíõíèé õýí íýã àëñàí þì áîëîâ óó? Ãÿëáààãèéí áèå õààíà áàéñíûã ñàíàõûã õè÷ýýòýë Ïèò áóòíû öààíààñ ¿ñðýí ãàð÷ èðýõäýý áàÿðëàñàí íü ñàíàãäàâ. Ýíý ë íàìàéã äàðàà íü áîëñîí áîäèò áàéäàëä ýðãýëçýõýä õ¿ðãýñýí þì. Áè ¿äýø ÿñò ìýëõèé øèã óäààí ÿâæ áàéñàí ó÷ðààñ õî¸ð öàãèéí äàðàà òàíèë óñíû öººð캺 õàðëàà. Òýíä óñàà ñýëáýí ä¿¿ðãýæ ¿¿ðãýâ÷ýý øàâðààð áóäàâ. ¯¿íèéã õè÷íýýí õèéñýí ÷ õàìààã¿é øàðãàë ºí㺠¿ðãýëæ òîäðîõ àæ. Ìýðãýæëèéíõíèé áóóäàëëàñàí ãàçàð îéðòîõîä á¿õ ìýäðýìæ õóðöäàí ò¿ãøèõ íü óëàì íýìýãäëýý. Áè º÷¿¿õýí ÷èìýý á¿ðèéã àíèðäàí íóìàà áýëõýí áàðüæ áàéëàà. Îðîëöîã÷äûí õýí ÷ íàäòàé òààðàëäñàíã¿é. Áè îäîî ë Ðóòûí ÿðüñàí îëîí ç¿éëèéã àíçààðëàà. Àìòàò æèìñ,
çºãèéí õàòãàëòûã ýì÷èëäýã áóòíû íàâ÷, ìýðãýæëèéíõíýýñ àâðàãäñàí ìîäíîîñ õîëã¿é îëîí òîîíû çºãèéí ¿¿ð, ºíäºð ìîäíû ìº÷èð äóíä õàà ñàéã¿é ãÿëñõèéí ¿çýãäýõ øîî÷ ÿòãà øààçãàé ãýýä ë. Áè ñ¿éòãýãäñýí ¿¿ðòýé ìîä õ¿ðýýä ç¿ðõýý ÷àíãàëàõûí òóëä çîãñëîî. Ðóò ýíäýýñ íóóðûã àæèãëàõ õàìãèéí òîõèðîìæòîé ãàçàð ãýæ òàéëáàðëàñàí. "×è àí÷èí òýä îëç ãýäãèéã á¿¿ ìàðò" ãýæ áè ººðòºº õýëýýä íóìàà ÷àíãà áàðèí çàìàà ¿ðãýëæë¿¿ëýâ. Áè Ðóòûí õýëñýí ìîäîíä àâèðààä ò¿¿íèé óõààíòàéã áèøðýâ. Ýíý íü îéí çàõ áîëîõîîð ºòãºí óðãàñàí íàâ÷èí äóíäààñ íü áóóäëûã èëð¿¿ëýãäýõã¿é àæèãëàõ áîëîìæòîé àæýý. Áèäíèé äóíä òîãëîîì ýõýëñýí óóäàì òàëáàé áàéëàà. Òýä äºðâ¿¿ëýý áàéâ. Íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóó, Êàòî áîëîí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îõèí áàñ ãóðàâäóãààð á¿ñèéí òóðàíõàé çàëóó. Áèäíèéã Êàïèòîëä áàéõ ¿åä ò¿¿íèé ÿìàð áàéñàí íü åð àíçààðàãäñàíã¿é. ßìàð õóâöàñ ºìññºí, áýëòãýë äýýð õè÷íýýí îíîî àâñàí áîëîí ÿðèëöëàãà ºãñºí ãýýä þó ÷ ñàíàãäàõã¿é áàéëàà. Òýðáýýð òîì áèåòýé íàéçóóäûíõàà äóíä áàðàã àæèãëàãäàõã¿é ñóóãààä õóâàíöàð õàéðöàãòàé ç¿éë îðîëäîíî. Òýäýíä ÿìàð íýã àøèãòàé ó÷èð àìüä îðõèñîí áàéõ. Þó þì áîëîî? Ýíý òààâàð ìèíèé ò¿ãø¿¿ðèéã óëàì íýìýãä¿¿ëýâ. ĺðâºí îðîëöîã÷ çºãèéíèé äàéðàëòààñ á¿ðýí ýäãýðýýã¿é áîëîëòîé ýíäýýñ õ¿ðòýë áèåí äýýðõ áóëäðóóíóóä íü õàðàãäàæ áàéëàà. Ìàãàäã¿é òýä õàòãóóðûã ñóãàëæ àâ÷ õàÿàã¿é þìóó àíàãààã÷ íàâ÷íû òóõàé þó ÷ ìýäýýã¿é áîëîëòîé. Ýâýð äýýðýýñ îëñîí ýì òóñëààã¿é áàéæ òààðíà. Ýâýð óðüäûí àäèë áàéñàí ÷ äîòîðõ ç¿éë íü õîîñîð÷ õàéðöàã, øóóäàé ñàâ, õóâàíöàð ñàâòàé ç¿éëñèéã áóóäëààñ õîë çàéä ïèðàìèä õýëáýðòýé íÿìáàéëàí îâîîëæýý. Ãàäóóð íü õýäýí ç¿éëñ òîéðóóëàí òàâüñàí õàðàãäàíà. Øóâóó àéëãàõààð ïèðàìèäûã òîðîîð áèò¿¿ õó÷æýý. Ýíäýýñ ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ áàéõàä íººöèéã óñòãàõ íü àìàðã¿é ãýäýã íü õàðàãäàæ áàéâ. Ýíä ãàðöààã¿é ÿìàð íýã çàëü ìýõ áàéëàà. Áè þó áîëîõûã íü òààâàðëàõààð áàéðàíäàà ¿ëäýâ. Þóíààñ óðüä ïèðàìèäûí äýðãýä íýãýýð òîãòîõã¿é çàíãà áèé. Äýýð íü ãèøãýõýýð öºìºð÷ óíààä æàäàíä ñ¿ëáýãääýã ã¿íçãèé í¿õ ÷ þì óó õè÷íýýí ÷ çàíãà áàéæ áîëîõ þì. Íàìàéã áîäëîãîøèð÷ áàéõ çóóð Êàòîãûí õàøãèðàëò ñîíñîãäîâ. Òýð ìèíèé õîéíî àëñàä îéí ç¿ã çààæ áàéñíààñ ¿çýõýä Ðóò ýõíèé ò¿¿äãýý àñààæýý. Áèä ºòãºí óòàà òàâèõûí òóëä èõýýõýí íîéòîí ìº÷èð öóãëóóëñàí þì. Ìýðãýæëèéíõýí çýâñýãëýæ ýõëýâ. Ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ã àâ÷ ÿâàõ óó ¿ëäýýõ ¿¿ ãýñýí ìàðãààí ãàðàâ. ×àíãà õàøèð÷ áàéñàí ó÷èð áè áàðàã á¿ãäèéã íü ñîíñëîî. - Òýð áèäýíòýé õàìò ÿâíà. Ýíä õèéãýýä áàéõ ç¿éëã¿é áîëñîí ó÷èð îéä ë õýðýãòýé. ͺºöºä õýí ÷ õ¿ðýõã¿é ãýæ Êàòî õýëýâ. - Äóðëàëò çàëóóã ÿàõ áîëæ áàéíà? ãýæ íýãä¿ãýýð á¿ñèéí õ¿¿ ýñýðã¿¿öýâ.
- Ò¿¿íèé òóõàé ìàðò ãýæ õýëýý áèç äýý. Áè ãàéã¿é õ¿íä øàðõäóóëñàí áîëîõîîð îäîî õ¿ðòýë öóñ àëäàæ ¿õýýã¿é íü ãàéõàëòàé. Îäîî áèäýíòýé ìàíàòàé áàéãàà. Òýãýõýýð Ïèò îéí õàà íýãòýý õ¿íä øàðõäààä õýâòýæ áàéõ íü. Áè îäîî õ¿ðòýë ò¿¿íèé ìýðãýæëèéíõíýýñ ÿàãààä óðâàñíûã îéëãîñîíã¿é. - ßâöãààÿ. Êàòî ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ãèéí ãàðíààñ æàä àâààä ò¿¿äãèéí ç¿ã ÷èãëýí õºäëºâ. Òýäíèéã ìîäîíä îðîõîîñ óðüòàæ ìèíèé ñîíññîí ñ¿¿ë÷èéí ¿ã ãýâýë Êàòî, - Áè ò¿¿íèéã îëîõ ¿åä ººðèéí ãàðààð àëíà. Õýí ÷ õ¿ð÷ áîëîõã¿é ø¿¿ ãýâ. Ò¿¿íèéã Ðóòûí òóõàé õýëñýí ãýæ áîäîõã¿é áàéíà. Òýð àëóóð÷èí çºãèéí ¿¿ð óíàãààã¿é áèëýý. Áè àõèí õàãàñ öàãèéí òóðø ÿàõàà ìýäýõã¿é áàéðàíäàà çîãñîâ. Öîðûí ãàíö äàâóó òàë áîë àëñààñ íóì ñóì òàâüæ áîëîõ áàéëàà. Æèøýýëáýë ãàëòàé ñóìààð ïèðàìèäûã õàðâàæ áîëîõ ÷ øàòíà ãýõ áàòàëãàà áàéñàíã¿é. Ñóì óíòàð÷èõâàë ÿàõ áîëæ áàéíà? Ñóìàà àëäààä çîãñîõã¿é ìýðãýæëèéíõýíä ººðèéíõºº òóõàé õýòýðõèé èõ ìýäýýëýë ºã÷èõ þì áèø áàéãàà äàà. Ýíä áàéãàà áîëîí íóì ñóì ñàéí ýçýìøäýã, õàìòðàã÷òàé ãýõ ìýò. ªºð ñîíãîëò áàéñàíã¿é. ßìàð õàìãààëàëòòàéã ìýäýõèéí òóëä îéðîîñ ìàãàäëàõ õýðýãòýé. Áè áàðàã ë èë ãàðñàí õîéíî í¿äíèé ¿ç¿¿ðò þì õºäëºí áàðóóí òàëä õýäýí çóóí ÿðäûí çàéä îéãîîñ õýí íýãýí ãàð÷ èðëýý. Áè ýõëýýä Ðóò ãýæ áîäñîí ÷ áèäíèé õýí íü ÷ ºã뺺 ñàíàõ ãýýä ÷àäààã¿é ¿íýã áîëîõûã íü òàíèëàà. Îõèí áîëãîîìæòîé òàëáàé ðóó ãýòýí î÷îîä õýí ÷ áàéõã¿é ãýäãèéã ìýäìýãö ïèðàìèä ðóó óõàñõèéí ã¿éñíýý òîéðóóëàí òàâüñàí ýä ç¿éëñò õ¿ðìýãö çîãñîæ õºë òàâèõ ãàçðàà àíõààðàëòàé õàðàâ. Òýð öààøàà õà÷èðõàëòàé öîâõ÷èí ä¿¿ëñíýý çàðèìäàà íýã õºë äýýðýý íàéãàí òîãòîõ áóþó õýäýí àëõàì ã¿éæ áàéëàà. Íýã óäààãûí õàðàéëòààð áàãàõàí òîðõíû õàæóóä ýð÷èíäýý ºëìèé äýýðýý ãàçàðäààä òýíöâýð àëäàí óíàëàà. Ò¿¿íèé ãàð ãàçàð õ¿ðýõýä áè ÷àñõèéñýí õàøãèðàëò ñîíññîí ÷ þó áîëñîíã¿é. Õîðìûí äàðàà òýð ºíäèé㺺ä öààø îéëãîìæã¿é õºäºë㺺 ¿ðãýëæë¿¿ëýí îâîîëîîñòîé ýä ç¿éëñä õ¿ðëýý. Ìèíèé áîäñîíîîð çàíãà áàéñàí ÷ ¿íýíäýý õàìààã¿é õýö¿¿ áàéâ. Îõèíû òóõàéä ÷ áè àëäñàíã¿é. Õ¿íñýíä õ¿ðýõ çàìûã èëð¿¿ëýí òîãòîîæ àâñàí íü õè÷íýýí çàëüæèí îâñãîîòîé áîëîõûã íü õàðóóëíà. Òýð ¿¿ðãýâ÷èíäýý æèãíýìýã õèéæ õóâàíöàð ñàâíû õàæóóä îëñîîð ºë㺺òýé õ¿¿äèéíýýñ õýäýí àëèì àâëàà. Õîîë àëãà áîëñíûã ìýäýãäýõã¿éí òóëä òóñ á¿ðýýñ æààõàí àâàõ àæ. Äàðàà íü ãàéõàìøèãòàé á¿æãýýð àþóëòàé òîéðãîîñ á¿æèí ãàðààä îé ðóóãàà á¿òýí àþóëã¿é áóöëàà. Áè óóðàíäàà ø¿äýý çóóâ. ¯íýã ìèíèé ñýæèãëýë çºâ áîëîõûã áàòàëëàà. Ãýõäýý ÿìàð òºðëèéí çàíãà þì áîë? Òèéì îëîí ãýæ ¿¿? ßàãààä ¿íýã ãàðàà ãàçàðò õ¿ðãýõ ¿åä õàøãèðñàí þì áîë? Ìàãàäã¿é òýð... ãàçàð õ¿ðýõýä äýëáýðýíý ãýæ áîäñîí áàéõ. - Òýñðýõ áºìáºã ãýæ áè øèâíýëýý.
Ýíý á¿ãäèéã òàéëáàðëààä ºã뺺. Ìýðãýæëèéíõýí ÿàãààä õîîë õ¿íñíèé íººöºº õàðóóëã¿é ¿ëäýýí, ¿íýã ãàðàà ãàçàð õ¿ðìýãö àéñàí, ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ ýíä þó õèéæ áàéñàí ãýýä ë. Ãóðàâäóãààð á¿ñýä çóðàãò, ìàøèí, òýñðýõ áîäèñ õèéäýã ¿éëäâýð áàéäàã. Ãýõäýý òýñðýõ áºìáºã õààíààñ àâñàí þì áîë? Ìàãàäã¿é Ýâýð äýýð áàéñàí þì áîëîâ óó. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä áèäíèéã àëàëöóóëàõûí òóëä òèéì çýâñýã åðèéí íýã òàðààæ ºãººä áàéäàãã¿é. Áè áóòíû àðààñ áîëãîîìæòîé ãàðààä òàëáàé äýýð ãàð÷ èðñýí äóãóé òºìºð òàâàãíû íýã ð¿¿ ã¿éëýý. Òýñðýõ áºìáºã áèäíèé ãàçàð äýýð ãàð÷ èðñíýýñ õîéø æàðàí ñåêóíò äàðàà èäýâõã¿é áîëñîí ÷ ãóðàâäóãààð á¿ñèèéí õ¿¿ àõèí èäýâõæ¿¿ëñýí áîëîëòîé. Áè òîãëîîìä õýçýý ÷ èéì ç¿éë õàðæ áàéñàíã¿é. Çîõèîí áàéãóóëàã÷äàä õ¿ðòýë ãýíýòèéí áýëýã áîëñîí ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. Îäîî òýãýõýýð ÿàõ ¸ñòîé âý? Ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ä áàÿð õ¿ðãýõ ¿¿. Ìýäýýæ ÷ºòãºðèéí òîéðîãò õºë òàâüìàãö àãààðò äýëáýðýí õèéñýõ áîëíî ãýäýã íü èëò. Ãàëò ñóìûí õóâüä íýìýðã¿é. Òýñðýõ áºìáºã äàðàëòààð àæèëëàäàã. Íýã óäàà îõèí ñàõèóñ áîëîõ æèæèãõýí ìîäîí áºìáºëºãºº òàâãàí äýýð óíàãàõàä ò¿¿íèé áèåýñ þó ÷ ¿ëäýýã¿é. ×óëóó øèäýýä ¿çýõ ¿¿? Òýãâýë þóíä õ¿ðíý ãýæ. Ãàíöõàí áºìáºã äýëáýðíý áèç. Ìàãàäã¿é ãèíæèí õîëáîîñîîð áóñàä íü äýëáýðýõ þì áîëîâ óó? Õýðâýý ¿ã¿é áîë ÿàõ âý? Ãóðàâäóãààð á¿ñèéí óõààíòàé õ¿¿ òýñðýõ áºìáºãèéã íýã íü íºãººäºº íºëººëºõã¿é òàâüñàí áîë ÿàíà? Òýãâýë õóëãàé÷ ¿õýí íººö õàìãààëàãäàí ¿ëäýíý. Åð íü áè þóãàà áîäñîí õýðýã âý? Òîðûã ïèðàìèäûã àþóëã¿é áàéëãàõûí òóëä òàâüñàí. Õýðâýý áè íýãýí çýðýã ãó÷èí ÷óëóó øèäâýë òîìîîõîí ãèíæèí õîëáîîñ á¿õèé äýëáýðýëò ¿¿ñíý. Áè îéí ç¿ã õÿëàìõèéãýýä Ðóòûí õî¸ð äàõü ò¿¿äãèéí óòàà òýíãýðò õººð÷ áàéõûã õàðëàà. Óäàõã¿é ìýðãýæëèéíõýí çàëü ìýõ áàéãààã ñýæèãëýæ ýõëýíý. ßàðàõ õýðýãòýé. ¯¿íä ÿìàð íýã ãàðö áàéõ ¸ñòîé òóë áè àíõààðëàà òºâëºð¿¿ëýâ. Ïèðàìèäûã àíõààðàëòàé õàðñàí ÷ õóâàíöàð ñàâ, õàéðöàã ãýýä ñóìàíä îíîãäîõîä õýòýðõèé õ¿íä ç¿éëñ áàéëàà. Ìàãàäã¿é àëü íýã ñàâàíä ãàëòàé ñóì îíîõîä äýëáýðýõ òîñ áàéæ áîëîõ ÷ õýðýãòýé ñàâàà îëîõ õ¿ðòýë á¿õ àðâàí õî¸ð ñóìàà ãàðçäàõ õýðýã ãàðíà. Áè ¿íýãíèé õèéñýí àëõàìûã äàâòàæ ¿çäýã þìóó ãýæ áîäòîë ãýíýòõýí îëñíîîñ ºëãºñºí õ¿¿äèéòýé àëèì äýýð õàðö òóñàâ. Õýðâýý áè îëñûã ñóðãàëòûí òºâä áàéñàí øèãýý ãàíöõàí ñóìààð òàñàëâàë ÿàõ áîë? Øóóäàé òîì áîëîõîîð íýã áºìáºã òýñëýõýä õ¿ðýëöýýòýé ÷ õýðâýý á¿õ àëèìûã ÷ºëººëâºë... Ýöýñò íü áè þó õèéõ õýðýãòýéãýý ìýäëýý. Îéðòîæ áàéðàà ýçëýýä ãóðâàí ñóì õàíãàëòòàé ãýæ ¿çýí àíõààðëàà òºâëºð¿¿ëýí á¿õ åðòºíöèéã ìàðòëàà. Ýõíèé ñóìûã øóóäàéíû äýýä õýñãèéã óðàõ çîðèëãîîð òàâèëàà. Õî¸ð äàõààð íü í¿õýý òîìñãîõîä ýõíèé àëèì áºíæèãíºí óíàõàä áýëýí áîëîâ. Ãóðàâ äàõü ñóìààðàà øóóäàéíû ñýðòãýðèéã óðàõààð òàâèëàà. Àãøèí çóóð þó ÷ áîëîõã¿é áàéñíàà äàðàà íü àëèìíóóä ãàçàð ïèðõèéí óíààä áè õ¿÷èðõýã äýëáýðýëòèéí äîëãèîíä õîéø øèäýãäýâ.
XIV Áè öîõèëòûí õ¿÷èíä ãàçàð ñàâàí óíàõàä íóðóóíäàà ¿¿ðãýâ÷òýé òóëäàà ãàéã¿é ãàðàâ. Àç áîëîõîä ìºðºíä áàéñàí ñààäàã á¿òýí ¿ëäýæ ãàð äàõü íóì ÿàãàà ÷ ¿ã¿é áàéëàà. Äýëáýðýëòèéí õ¿÷èíä ãàçàð ÷è÷èãíýæ áàéñàí ÷ þó ÷ ñîíñîãäñîíã¿é. Àëèì õýä õýäýí òýñðýõ áºìáºã äàéðñàí áîëîõîîð ¿ëäñýí¿¿ä íü ýýëæ äàðààãààð äýëáýðýâ. Áè óíàæ áàéãàà ýä ç¿éëñèéí ãàëò áîðîîíîîñ õàìãààëàí í¿¿ðýý ãàðààðàà äàðëàà. Àãààðò ¿íñýí ñààðàë óòàà äýãäýæ àìüñãàë àâàõûí àðãàã¿é áîëæýý. Óäàëã¿é ÷è÷èðýëò íàìäàõàä õàæóóëäàí ºíäèéæ õàðâàë óðä íü ïèðàìèä áàéñàí ç¿éëñýýñ óóãüñàí õýìõýðõèé ¿ëäñýí áàéâ. Ìýðãýæëèéíõýí ýíäýýñ þó ÷ àâ÷ ÷àäàõã¿é áîëæýý. Òýäíèéã èðýõýýñ ºìíº ýíäýýñ ÿâàõ õýðýãòýé. Áè çóãòàõààð ºíäèéñºí ÷ òîëãîé ýðãýí, ÷èõ äºæèð÷, îéðîëöîîõ ìîäîä òîéðîí ýðãýëäýâ. Õýä àëõàâ óó ¿ã¿é þó äºðâºí õºëëºæ óíààä á¿õ ç¿éë õýâèéí áîëíî ãýæ íàéäñàí ÷ á¿òñýíã¿é. Áè ñàíäðàëä îðëîî. Ýíä ¿ëäýæ áîëîõã¿é. Çóãòàõ àìü ä¿éñýí àñóóäàë áîëîîä áàéäàã. Ãýñýí ÷ ÿâàõ íü áàéòóãàé ÷èõ òàã ä¿éð÷ýý. Àëãààðàà ç¿¿í ÷èõýý äàðæ ¿çýõýä öóñ ãîîæñîí áàéâ. Áè äýëáýðýëòýíä ä¿ëèéð÷èõýýã¿é áàéãàà? ßìàð àéìøèãòàé þì áý! Àí÷èí õ¿íä ÷èõ õàðààíû àäèë ÷óõëûí çýðýãöýý çàðèìäàà á¿ð èë¿¿ áàéõ íü áèé. Ãýõäýý íàìàéã á¿õ Ïàíåìûí äýëãýöýýð ¿ç¿¿ëæ áàéãàà òóë àéäñàà ¿ç¿¿ëæ áîëîõã¿é. "ßìàð ÷ öóñíû óë ìºð ¿ëäýýæ áîëîõã¿é!" ãýæ áè ººðòºº òóøààãààä þ¿äýíãýý ºìñºæ çàõèðàãäàõàà áîëüñîí õóðóóãààðàà àðàé ÿäàí ýð¿¿í äîîðõ á¿÷èéã çàíãèäàâ. ßâæ ÷àäàõã¿é ÷ ìºëõººä ¿çâýë ÿàäàã áîë? Áîëãîîìæòîé ìàø óäààíààð ìºëõ뺺. Îð÷èíä ìîä ñèéðýã áàéñàí òóë öîðûí ãàíö íàéäëàãà Ðóòûí ìîä ðóó áóöàí î÷èæ ºòãºí íàâ÷èí äóíä íóóãäàõ áàéâ. Èë áàéæ áîëîõã¿é. Íàìàéã Êàòî ç¿ãýýð íýã äóóñãà÷èõã¿é ¿õëèéã ìèíü çîâæ øàíàëñàí óäààí áàéõûí òºëºº ñàíàà òàâèõ áîëíî. Ïðèì ¿¿íèéã õàðæ áàéãàà ãýñýí áîäëîîðîî äýìæ¿¿ëýí ñººì ñººìººð àõèñààð áàéëàà. Àõèí íýã äýëáýðýëò ãàðàõàä í¿¿ðýý ãàçàðò íààí õýâòëýý. Çàéòàé áàéñàí òýñðýõ áºìáºã àëü íýã óíàñàí õýëòýðõèéä öîõèóëàí àæèëëàñàí áîëîëòîé. Äýëáýðýëò õî¸ð óäàà äàâòàãäàõàä Ïðèì áèä õî¸ðûí ãýðòýý ãàë äýýð øàðäàã áàéñàí ýðäýíý øèøèéí õººñºíöºð øèã ¿ñ÷èõ øèã ñàíàãäàâ. Íàìàéã ñ¿¿ë÷èéí ìº÷èä ºòãºí áóò ðóó øóðãàí îðîõòîé çýðýãöýí òàëáàé äýýð Êàòî á¿ëýãòýéãýý ãàð÷ èðëýý. Ò¿¿íèé óóð õèëýí õÿçãààðã¿é áàéñàí òóë ¿ñýý çóëãààí, íóäàðãààðàà ãàçàð í¿äýâ. Õýðâýý ýíý õýíä çîðèóëàãäñàíûã ìýäýýã¿é áîë áè èíýýõ áàéñàí ÷ äýðãýä íü çóãòàæ áèåý õàìãààëàõ ÷ ÷àäâàðã¿é áàéñàí òóë àéìøèãòàé áàéëàà. Àøã¿é çóðàãòûí äóðàíãààñ áóò õàëõàëæ áàéñàí òóë õóìñíûõàà ¿ëäñýí áóäãûã ìýðýâ. Ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ ñ¿éðñýí õýìõýðõèé ð¿¿ ÷óëóó øèäýí á¿õ áºìáºã äýëáýðñýí ýñõýèéã øàëãàõàä ìýðãýæëèéíõýí îâîîëîîñòîé ¿ëäýãäýë ð¿¿ îéðòîâ.
Êàòîãûí ä¿ðýëçñýí óóð õèëýí íàìäàæ óòàà ìàíàðñàí õàéðöàãûã ºøèãëºëºº. Áóñàä îðîëöîã÷èä ¿ëäñýí ç¿éëèéã îíãè÷èí á¿òýí ¿ëäñýí ç¿éë õàéñàí ÷ îëñîíã¿é. Ãóðàâäóãààð á¿ñèéí çàëóó ººðèéíõºº àæëûã õýòýðõèé ñàéí ìýääýã áàéæýý. Ýíý íü õàðâààñ Êàòîãûí òîëãîéä îðñîí áîëîëòîé õàøãèðàí ýðãýõýä çàëóó óõàñõèéí çóãòñàí ÷ äîð íü ã¿éöýýä áóë÷èíëàã ãàðààðàà õ¿ç¿¿ã íü õóãà ìóøãèâ. Õî¸ð ìýðãýæëèéíõýí Êàòîã òàéâøèðóóëàõààð óõàñõèéãýýä îé ðóó îðîõîîð ç¿òãýõýä òýíãýð ë¿¿ çààí ñààòóóëàâ. Ìýäýýæ òýä áóðóóòàé õ¿í äýëáýðýëòýíä ºðòºæ ¿õñýí ãýäýãò èòãýëòýé áàéëàà. Òýä íóì ñóìààð àëèìûã õàðâàñíûã ìýäýõã¿é ó÷èð õóëãàé÷ûí ºðòñºí áºìáºãèéã áóðóóòãàíà. Äýëáýðýëò èõ áóóíû äóóã äàðæ õóëãàé÷ààñ ¿ëäñýí áèåíèé õýñãèéã îíãîö çàéëóóëñàí áèç. Òýä íóóðûí íºãºº òàë ðóó õîëäîîä çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ãèéí áèåèéã àâ÷ ÿâàõûã õ¿ëýýëýý. Èõ áóóíû äóó ãàðàõ øèã áîëîõîä îíãîö èðýýä õ¿¿ã àâ÷ ÿâëàà. Íàð òýíãýðèéí õàÿàíä æàðãàí øºíº áîëîâ. Òýíãýðò áýëýã òýìäýã ãàð÷ ñ¿ëä äóóëàõ ýãøèãëýõýä ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ áîëîí ºã뺺 ¿õñýí àðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ã ¿ç¿¿ëëýý. Àõèàä ñ¿ëä ãàðàâ. Îäîî òýä äàéñàí íü àìüä áàéãààã ìýäëýý. Áè ñ¿ëäíèé ãýðýëä Êàòî õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îõèí õî¸ð øºíèéí õàðààíû øèëýý ç¿¿õèéã õàðëàà. Íýãä¿ãýýð á¿ñèéí õ¿¿ õóóðàé ìº÷èðò áàìáàð àñààõàä òýäíèé õýðöãèé öàðàéã ãèéã¿¿ëýâ. Ìýðãýæëèéíõýí îé ðóó àíäàà ãàðàâ. Ìèíèé òîëãîé ýðãýõ íü íàìäñàí ÷ ç¿¿í ÷èõ ñîíñãîëã¿é òàã ä¿ëèéðýí, õàðèí áàðóóí íü ä¿íãýíýõýä ñàéíû òýìäýã ãýæ íàéäàâ. Íóóãäñàí ãàçðààñàà ÿâæ áîëîõã¿é. Ãýìò õýðãèéí ãàçàðòàà áè á¿ñèéí àëü ÷ õýñãýýñ àþóëã¿é áàéõ áîëíî. Ìýðãýæëèéíõýí äýëáýëýã÷èéã õî¸ð ãóðâàí öàãèéí ºìíº îéä çóãòñàí ãýæ áîäîæ áàéãàà. Òýãæ áîäîæ ë áàéã õàðèí áè ýíäýýñ õºäëºõã¿é. Áè ýõíèé ýýëæèíä øèëýý ç¿¿ãýýä àíãèéí íýã ÷ ãýñýí ìýäðýìæ àæèëëàæ áàéãààä èòãýëòýé áîëîâ. Æààõàí óñ áàëãààä öóñíû ¿íýðýýð ìàõ÷èí àìüòàä èðýõýýñ ñýðýìæëýí ÷èõíèéõýý öóñûã óãààæ, Ðóòûí õàìò ºã뺺 ò¿¿ñýí æèìñ, íîãîî, ¿íäñýýð õºíãºõºí õîîëëîâ. Ìèíèé æèæèãõýí õîëáîîòîí õààíà áàéãàà áîë? Áîëçñîí ãàçðàà î÷ñîí áîëîâ óó? Íàäàä ñàíàà çîâæ áàéãàà áàéõ äàà? Þóòàé ÷ òýíãýðò ºíººäºð áèäíèé öàðàéã ¿ç¿¿ëýýã¿é. Áè õóðóóãààðàà ¿ëäñýí îðîëöîã÷äûã òîîëîâ. Íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóó, õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õî¸ð îðîëöîã÷, ¿íýã, àðâàí íýã áîëîí àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õî¸ð îðîëöîã÷èä. Áèä åð人 íàéìóóëàà ¿ëäæýý. Êàïèòîëä îäîî õ¿í á¿ðèéí òºëºº ìºðèé òàâüæ áàéãàà áèç. Òåëåâèçýýð îðîëöîã÷äûí íàéç íºõºä, õàìààòàí ñàäàíãààñ àâñàí ÿðèëöëàãà ¿ç¿¿ëíý. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä ýðòíýýñ õýí ÷ íàéìä ¿ëäýõýý áîëüñîí. Õàðèí îäîî õî¸óëàà áàéíà. Êàòî Ïèò óäàõã¿é ¿õíý ãýñýí ÷ ò¿¿íä èòãýõ ÿâäàëã¿é áàéëàà. Òýð ñàÿõàí íººöºº àëäàõã¿é ãýäýãò èòãýëòýé áàéñàí áèç äýý? "Äàëàí äºðºâ äýõ ¯õëèéí òîãëîîì ýõýëëýý, Êàòî. Òà íàðûí õóâüä äºíãºæ ýõýëæ áàéíà" ãýæ áè áîäîâ.
غíèéí õ¿éòýí ñàëõè ¿ëýýæ ýõëýõýä áè óíòëàãûí õºíæ뺺 ãàðãàõ ãýñíýý Ðóòýä ºãñíºº ñàíàâ. ªºð õºíæèë îëîõ ¸ñòîéãîî òýñðýõ áºìáºãíººñ áîëîîä ìàðòæýý. Äîòîð æèõ¿¿öýí äààð÷ ýõëýâ. Ìîäîí äýýð õîíîãëîõ àþóëòàé òóë áóòíû ¸ðîîëä í¿õ õîíõîéëîîä äýýðýýñýý íàâ÷, íàðñíû øèëì¿¿ñýýð õó÷èâ. Ãýñýí ÷ õ¿éòýí áàéëàà. Áîðîîíû õóâàíöàð õààëòàà äîðîî äýâñýýä ñàëõèíààñ õàìãààëàí íóðóóíäàà ¿¿ðãýâ÷ ¿¿ðñýíä àðàé äýýð áîëîâ. Îäîî ë áè íàéìäóãààð á¿ñèéí àíõíû øºíº ãàë ò¿ëñýí îõèíûã îéëãîæ áàéëàà. ªã뺺 õ¿ðòýë ø¿ä çóóí òýñ÷ ÷àäàõ áîëîâ óó? Äýýðýýñýý íàâ÷, øèëì¿¿ñýýð õó÷èí ãàðàà õ¿ðýìíèéõýý õàëààñàíä øóðãóóëàí àòèðàëäàí õýâòýýä íýã ìýäýõýä óíòæýý. Í¿äýý íýýãýýä åðòºíö á¿ðýëçýõýä þó ÷ îéëãîîã¿é õýäèé ÷ õîðìûí äàðàà øºíèéí õàðààíû øèë ç¿¿ñíýý ìýäëýý. Íàð ºíäºðò õººðºí ìàíäæýý. Áè øèëýý òàéëàí ºíäèéí ñóóõàä íóóðûí äýðãýäýýñ èíýýä ñîíñîãäëîî. ×èìýý ãàæóóäàí ñîíñîãäîæ áàéëàà. Áàðóóí ÷èõíèé ñîíñãîë ñýðãýí, ç¿¿í ÷èõíýýñ öóñ ãîîæèõ çîãñ÷ýý. Ìýðãýæëèéíõýíèéã ýðãýæ èðñýí þì áîëîâ óó õýìýýí áóòíû öààíààñ øàãàéí õàðàõàä åð人 ¿íýã ñ¿éðñýí ïèðàìèäûí äýðãýä çîãñîîä èíýýæ áàéëàà. Òýð ìýðãýæëèéíõíýýñ óõààíòàé áîëîõîîð ¿íñíýýñ àøèãëàæ áîëîõ òºìºð ñàâ, èðòýé õóòãà îëæýý. Ò¿¿íèé õºãæèëòýé áàéäàë íàìàéã ãàéõóóëñàí ÷ ìýðãýæëèéíõýí íººöã¿é ¿ëäñýí áîëîõîîð ò¿¿íä ÷ ãýñýí ÿëàõ áîëîìæ ãàðñàí áàéõ ãýæ òààâàðëàâ. ßã ë áèäýí øèã. Ìàãàäã¿é ò¿¿íèéã ìýðãýæëèéíõíèé ýñðýã òýìöýëä õîëáîîòíîîð àâ÷ áîëîõ áîëîâ óó? ¯ã¿é. Ýíýõ¿¿ çàëüæèí èíýýìñýãëýëýýñ ¿çýõýä íºõºðëºëèéí ä¿ð ýñãýæ áàéãààä àð íóðóó ðóó õóòãà çîîíî ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. Ìàãàäã¿é ýíý íü ò¿¿íèéã õàðâàõ òîõèðîìæòîé ìº÷ áèø¿¿. Òýãòýë îõèí ãýíýòõýí äàâõèéí òîëãîéãîî öààø ýðã¿¿ëýí ÿìàð íýã ÷èìýý ñîíññîíîî îéí ç¿ã ò¿ðãýí ã¿éëýý. Áè õ¿ëýýñýí ÷ õ¿í ãàð÷ èðñýíã¿é. Õýðâýý ¿íýã àþóëòàé ãýæ áîäñîí áîë áè ÷ ãýñýí ÿâñàí íü äýýð. Ðóòýä ïèðàìèäûã ÿàæ äýëáýëñíýý õýëýõ ãýõýýñ òýñ÷ ÿäàæ áàéâ. Ìýðãýæëèéíõýí õààø ÷èãëýñýí íü òîäîðõîéã¿é áàéñàí ó÷èð áè ãîðõè ðóó áóöàõààð øèéäýâ. Ãàðòàà íóìàà áàðèàä òàíèë çàìààð ò¿ðãýí ÿâàõäàà ãðóçëèíãèéí õ¿éòýí ìàõ èäýâ. Çóóí æèë þó ÷ èäýýã¿é þì øèã ñàíàãäàíà. ª÷èãäºðèéí ¿íäýñ, æèìñ þó ÷ áîëñîíã¿é. Ìàõ ë èäìýýð áàéëàà. Ãîðõè õ¿ðýõ àÿëàë òàéâàí áîëæ ºíãºð뺺. Äàìøàãàà óñààð ä¿¿ðãýýä ºâ÷òýé ÷èõýý áîëãîîìæòîé óãààëàà. Äàðàà íü ãîðõè ºãñºí ÿâëàà. Ýðãèéí îéðîëöîîõ øàâàð äýýð õºëèéí ìºð ãàð÷ýý. Ìýðãýæëèéíõýí ýíä áàéñàí áîëîëòîé ÷èéãòýé øàâàð íàðàíä äºíãºæ ýâðýýä áàéâ. Áè îäîîã õ¿ðòýë ìºð ¿ëäýýõýä ñàíàà òàâüæ áàéãààã¿é ÷ ãóòàë îéìñîî òàéëààä í¿öãýí õºëººðºº ãîë òóó÷èâ. Õ¿éòýí óñ òààòàé ñýð¿¿õýí áàéâ. Áè õî¸ð çàãàñ õàðâààä íýãèéã íü ò¿¿õèéãýýð èäýæ, õî¸ð äàõèéã íü Ðóòýä ¿ëäýýâ. Àç áîëîõîä áàðóóí ÷èõ ä¿íãýíýõ íü íàìäæýý. Ç¿¿í ãàðààðàà ÷èõýý öýâýðëýõ ãýæ îðîëäñîí ÷ íýìýð áîëñîíã¿é. Ýíý òàëààñàà õàìãààëàëòã¿é áîëñîí þì øèã ñàíàãäàí äàñàë áîëæ ºãñºíã¿é. ßã ë ñîõîðñîí þì øèã. Áè ÿâàõ çóóðàà áàðóóí ÷èõýýðýý ¿ðãýëæ ÷èìýý àíèðäàí öààøëàõ òóñàì ýäãýðýõ íàéäëàãà óëàì áàãàñ÷ áàéëàà. Óóëçàõààð áîëçñîí ãàçðàà õ¿ðýõýä õýí ÷ áàéñàíã¿éí äýýð îéð õàâüä Ðóòûí óë ìºð õàðàãäñàíã¿é. Ýíý íü õà÷èðõàëòàé õýðýã áàéëàà. Îäîî ºäºð äóíä áîëæ áàéõàä òýð õýäèéí
ýðãýæ èðñýí áàéõ ¸ñòîé. Øºíº ìîäîí äýýð õîíîñîí áàéæ òààðíà. Ìýðãýæëèéíõýí îéä øºíèéí øèëòýé õîëõèæ áàéõàä ººð õààíà íóóãäàæ áîëîõ áèëýý äýý? Ãóðàâ äàõü ò¿¿äãèéã áè º÷èãäºð õàðàõàà ìàðòñàí ÷ ýíäýýñ íèëýýí çàéòàé àñààñàí áàéõ ¸ñòîé. Òýãýõýýð áîëãîîìæòîé áóöàæ èðæ áàéãàà áàéõ. Áè ºäºðæèí㺺 ýíä ñààòàõûã õ¿ñýýã¿é áîëîõîîð ò¿ðãýí èðýýñýé ãýæ õ¿ñëýý. ¯äýýñ õîéø òîëãîä ºãñºõ çóóðàà àí õèéæ áîëíî áàéõ. Îäîî õ¿ëýýõýýñ îíäîî ç¿éë àëãà. Áè õ¿ðýì, ¿ñýí äýýð äóññàí öóñûã óãààæ öýâýðëýýä, øàðõàà ýì÷ëýâ. Ò¿ëýãäýëò áàðàã ýäãýñýí ÷ õàëäâàðààñ ñýðãèéëýõèéí òóëä ýì ò¿ðõëýý. Äàðàà íü õî¸ð äàõü çàãàñàà èäýâ. Õàëóóíä ìóóäàõ áàéñíû äýýð Ðóòàä ººðèéã áàðüæ ºãºõºä áîëíî. Îäîî ë èðýõ ¸ñòîé äîî. Áè òàã áîëñîí ñîíñãîëòîéãîî ãàçàð äýýð àþóëã¿é áàéäàë ìýäðýõã¿é áàéñàí òóë ìîä ðóó ãàðëàà. Ìýðãýæëèéíõýí ãàð÷ èðâýë äýýðýýñ õàðâàõàä òîõèðîìæòîé. Íàð òýíãýðò óäààíààð õººðºõºä öàã íºãöººõèéí òóëä íàâ÷ çàæëàí çºãèéíä õàòãóóëñàí ãàçðàà òàâèëàà. Õàâäàð íü íàìäñàí ÷ õºíä¿¿ð õýâýýð áàéâ. Õóðóóãààðàà íîéòîí ¿ñýý ñàìíààä ñ¿ëæèí, ãóòëàà ¿äýæ, íóìàà øàëãàæ ¿çýõýä åñºí ñóì ¿ëäñýí áàéâ. Õýäýí óäàà ñîíñãîë äýýðäýæ áàéãàà ýñýõèéã øàëãàí ç¿¿í ÷èõýí äýýðýý ìº÷èð õóãàëæ ¿çñýí ÷ íýìýð áîëñîíã¿é. Ãðóçëèíãèéí ìàõ, çàãàñ èäñýíèéã ¿ë õàðãàëçàí ãýäýñ õ¿ðæèãíýíý. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä èéì ºäðèéã õîîñîí ºäºð ãýæ íýðëýäýã áàéñàí þì. Òèéì ºäºð ãýäñýý õè÷íýýí ä¿¿ðãýñýí ÷ ÿëãààã¿é õîîñîí áàéäàã áèëýý. Áè ýöýñò íü õèéõ þìã¿é ñóóõààñ çàëõààä þì èäýõýýð øèéäýâ. Òýãýýä ÷ á¿ñýä áèåèéí æèíãýý àëäñàí áîëîõîîð íýìýëò èë÷ëýã èë¿¿äýõã¿éí äýýð íóì ñóìòàé áàéõàä ºëñºæ ¿õýõã¿é íü ëàâòàé. Áè ÿàðàëã¿éõýí àòãà ä¿¿ðýí ñàìàð, ñ¿¿ë÷èéí æèãíýìýã, ãðóçëèíãèéí ìàõ èäýâ. Õ¿ç¿¿íèé ìàõûã óäààíààð ìºëæèí äàëàâ÷èíä õ¿ðýõýä þó ÷ ¿ëäñýíã¿é. Ãýâ÷ ºíººäºð õîîñîí ºäºð áîëîõîîð õîîëíû òóõàé áîäëîîñ àíãèæèð÷ ÷àäñàíã¿é. ßëàíãóÿà Êàïèòîëä èäýæ áàéñàí ç¿ðæèéí ñ¿ìñýýð àìòàëñàí òàõèàíû ìàõ, àìòàò áÿëóó, öºöãèéí òîñòîé òàëõ, íîãîîíû õà÷èðòàé ãîéìîí, õàð ÷àâãààð àìòàëñàí õóðãàíû ìàõ ñàíàãäàíà. Áè õîîñîí ìºðººä뺺 áîëèõûí òóëä ãààòàé íàâ÷ çàæëàâ. Áèä ãýðòýý ¿ðãýëæ õîîëíû äàðàà ãààòàé öàé óóäàã áàéñàí áîëîõîîð ¿¿ãýýð ãýäñýý õîîëíû öàã äóóññàí ãýæ õóóðàâ. Áè á¿ñýä õýçýý ÷ èéì ñàéí áàéñàíã¿é. Õàëóóí íàðàíä òººí¿¿ëýí ìîäîí äýýð öàòãàëàí ñóóãààä, ãàðòàà íóì ñóì áàðèí, àì ä¿¿ðýí ãààòàé íàâ÷ çàæèëíà. Ðóòûã èðìýãö ÿâàõ õýðýãòýé. Ñ¿¿äýð óðòñàæ ýõëýõýä ñýòãýë ò¿ãøèõ óëàì íýìýãäýæ ãóðàâ äàõü ò¿¿äýã àññàí ãàçàð î÷èæ óë ìºðèéã íü õàéõààð øèéäýâ. Áè õóó÷èí áóóäëààñàà ÿâàõûí ºìíº îéðîëöîîõ áóòíààñ õýäýí ãààòàé íàâ÷ çóëãààâ. Áèä õîîðîíäîî òààðàëäàõã¿é áàéñàí ÷ Ðóò íàìàéã ýíä èðñíèéã îéëãîõ áºãººä õàðèí ìýðãýæëèéíõýí þó ÷ ìýäýõã¿é. Öàãèéí äàðàà áè Ðóòûí ãóðàâ äàõü ò¿¿äýã àñààñàí ãàçàð õ¿ðýõ ¿åäýý èéì ç¿éë áîëîîã¿é ãýäãèéã øóóä îéëãîâ. Íÿìáàéëàí ºðñºí ìº÷èð îâîîëòòîé õýâýýð ãàë ò¿ëýýã¿é áàéëàà. Ðóò á¿ãäèéã áýëòãýñýí ÷ ýðãýæ èðæ ÷àäñàíã¿é. Äýëáýðýëò áîëîõîîñ ºìíº õî¸ð äàõü ò¿¿äýã àñààñàí ãàçàð ãàé çîâëîíä ºðòæýý.
Òýð àìüä áàéãàà! Ýñâýë ¿ã¿é þì áîëîâ óó? Õýðâýý èõ áóóíû áóóäàëò ºã뺺 ýðò ãàðñàí áîë áàðóóí ÷èõ õýâèéí áîëîîã¿é áàéñàí òóë ñîíñîæ ÷àäàõààðã¿é áàéñàí. ªíºº øºíº ò¿¿íèéã òýíãýðò ¿ç¿¿ëâýë ÿàõ âý? ¯ã¿é, ýíý òóõàé áîäîõûã õ¿ñýõã¿é áàéíà. ªºð òàéëáàð îëäîæ ë òààðíà. Òýð ìàãàäã¿é òººðººä ìàõ÷èí àìüòàí þìóó àëü íýã îðîëöîã÷îîñ íóóãäàõ õýðýã ãàðñàí áàéõ. Æèøýýëáýë Áóòëàã÷ áàéæ áîëíî ø¿¿ äýý. Þóòàé ÷ áè Ðóòûã õî¸ð äàõü ò¿¿äýã àñààñàí ãàçàð áàéãàà ãýäýãò èòãýëòýé áàéâ. Ò¿¿íèéã ÿìàð íýã ç¿éë ìîäîí äýýðýýñ áóóëãàõã¿é áàðèàä áàéíà. Î÷èæ ÷ºëººëºõ õýðýãòýé. ªäºðæèí㺺 äýìèé ñóóñíû ýöýñò õèéõ ç¿éëòýé áîëñîí íü òààòàé áàéëàà. Ìîäîäûí ñ¿¿äýðò õàëõëàãäàí ÷èìýýã¿é ãýòýõýä ÿìàð íýã òýìöëèéí óë ìºð õàðàãäñàíã¿é. Òýãòýë ãýíýòõýí ÷èìýý ãàðàõàä òîëãîéãîî ýðã¿¿ëýí õèé ñàíàãäñàí þì áîëîâ óó ãýæ ãàéõàâ. ×èìýý àõèí ñîíñîãäëîî. Ðóòûí áîãèíî äóóã øîî÷ ÿòãà øààçãàé äàìæóóëàâ. Ìèíèé õàìòðàã÷ûí á¿õ ç¿éë õýâèéí áàéãàà áîëîëòîé. Áè èíýýìñýãëýýä òýð ç¿ã ÿâàõàä Ðóò ñàÿõàí äóóëñàí áîëîëòîé øààçãàé äóóã íýã íýãýíäýý äàìæóóëæ áàéâ. Áè ìîäîäûí îðîéã àíõààðàëòàé õàðàí àÿàðõàí äóóëààä ò¿¿íèéã ãàð÷ èðýí íýãäýíý áàéõ ãýæ íàéäàâ. ßòãà øààçãàé ìèíèé äóóã äàìæóóëàâ. Òýãòýë õàøãèðàëò ãàðëàà. Õ¿¿õäèéí æèæèãõýí îõèíû õàøãèðàëò áàéñàí áºãººä á¿ñýä Ðóòýýñ ººð èíãýæ õàøãèðàõ õ¿í áàéõã¿é. Áè óõàñõèéí ã¿éõäýý ìýðãýæëèéíõíèé òàâüñàí çàíãàíä îðæ áîëîõîî îéëãîæ áàéëàà. Ãýñýí ÷ ººð àðãà áàéñàíã¿é. Àõèàä ë öºõºðñºí õàøãèðàëò ãàðëàà. - Êèòíèññ! Êèòíèññ! - Ðóò! ãýæ áè îéðòñîíîî ìýäýãäýõèéí òóëä õàøãèðàâ. Òýä ÷ ãýñýí áýëòãýë äýýð àðâàí íýãýí îíîî àâ÷, çºãèéí ¿¿ð øèäñýí îõèí îéðòñîíûã îéëãîîä ò¿¿íèéã òîîõã¿é îðõèõ ÷ þì áèë¿¿. - Ðóò! Áè ýíä áàéíà! Áè õàøãèðààä îéí öîîðõîé ðóó ã¿éí ãàðàõäàà ãàçðààñ äýýø ºðãºãäñºí òîðîíä ñàíæèãíàæ áàéõûã íü õàðëàà. Òýð ãàðàà òîðíû çàâñðààð öóõóéëãàí íàìàéã äóóäòàë áèåä íü æàä çîîãäëîî.
XV Íýãä¿ãýýð á¿ñèéí îðîëöîã÷ æàäàà ºðãºæ àìæèõààñ ºìíº ìèíèé ñóì õ¿ç¿¿íä íü çîîãäîâ. Òýð öóñ àñãàðóóëàí ºâäºã äýýðýý óíààä ñóìûã ñóãàëàõûã õè÷ýýñýí ÷ áè õî¸ð äàõü ñóìàà òàâèàä Ðóòûí ç¿ã ýðãýí, - Òýð ãàíöààðàà áàéñàí óó? Ãàíöààðàà þó? ãýæ õàøãèðëàà. Ðóò "òèéì" ãýæ õýäýí óäàà õýëñíèéã áè ñîíñîõîîñîî ºìíº îéëãîâ. Òýð áèåä çîîëòòîé æàäòàéãàà àòèðàëäàí ýðãýõýä áè çàëóóãèéí áèåèéã îðõèîä õóòãààð òîðûã îãòëîâ. Øàðõ ðóó ãàíö õàðàõàä þó ÷ õèéæ ÷àäàõã¿é íü îéëãîìæòîé áàéëàà. Æàäíû õóðö ¿ç¿¿ð ãýäñýíä íü ã¿í øèãäæýý. Áè Ðóòûí äýðãýä ÿâãàí ñóóãààä ¿õëèéí çýâñýã ð¿¿ íàéäâàðã¿é øèðòýâ. Á¿õ ç¿éë õýâèéí ãýæ òàéâøèðóóëàõ ÷ õýðýã áàéñàíã¿é. Ðóò òýíýã áèø. Òýð íàäàä ãàðàà ñóíãàõàä áè ýöñèéí íàéäâàð àÿòàé ø¿¿ðýí àâëàà. ßã ë Ðóò áèø áè ¿õýæ áàéãàà þì øèã. - ×è õîîëûã äýëáýëñýí ¿¿? ãýæ òýð øèâíýâ. - Ñ¿¿ë÷èéí ¿ðòñèéã íü õ¿ðòýë. - ×è ÿëàõ ¸ñòîé. - Áè ¿¿íèéã õèéíý. ªºðñäèéíõºº òºëºº ãýæ áè àìëàõàä èõ áóó í¿ðãýëýí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóó ¿õëèéã çàðëàâ. Áè äýýøýý õàðëàà. - Áèòãèé ÿâààðàé ãýýä Ðóò ìèíèé ãàðààñ ÷àíãà çóóðàâ. - Áè ÿâàõã¿é. Áè ÷àìòàé õàìò áàéíà ãýýä îéðòîîä òîëãîéã íü ºâäãºí äýýðýý òàâèàä ¿ñèéã íü èëáýâ. - Äóóëàà÷ ãýæ òýð ñîíñîãäîõ òºäèé øèâíýâ. Äóóëàõ ãýíýý? Þóíû òóõàé òýð âý? Áè åð人 õýäõýí äóó ìýääýã áàéâ. Ìàíàé ãýðò áàñ õºãæèì áàéñàí. Ýöýã ìèíü ãàéõàìøèãòàé õîîëîéòîé áàéñàí áîëîõîîð íàìàéã äóóëàõàä ñóðãàñàí ÷ ò¿¿íèé ¿õëýýñ õîéø áàðàã äóóëààã¿é. Ǻâõºí Ïðèìèéã õ¿íä ºâäºõºä äóðòàé äóóã íü àÿëæ ºãñºí þì. Îäîî äóóëàõ õýðýã ¿¿? Í¿äíýýñ íóëèìñ óðñàí õîîëîé óòààíä ñººæ ãàðàõàà áîëüæýý. Ãýõäýý Ïðèìèéí ñ¿¿ë÷èéí ãóéëòûã áèåë¿¿ëýõã¿é áàéæ áîëîõã¿é... Ðóòûí. Áè îðîëäîæ ¿çýõ ¸ñòîé. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí ºëñãºëºí çîëã¿é õ¿¿õä¿¿äèéã òàéâøèðóóëàõ ãýæ äóóëäàã áàéñàí á¿¿âýéí äóó ñàíààíä îðîâ. Ò¿¿íèéã ìàø îëîí æèëèéí ºìíº çîõèîñîí. Õºãæìèéí áàãø óóëûí óÿíãà ãýæ íýðëýäýã áàéëàà. ¯ã íü ýíãèéí òàéâøèðóóëñàí àÿñòàé àãààä ìàðãààø èë¿¿ äýýð áîëíî ãýñýí èòãýë íàéäâàð àãóóëñàí áàéäàã þì. Áè õîîëîé çàñàí õàíèàëãààä íóëèìñàà àð÷èí äóóëæ ýõëýâ.
Ìîäîäûí äîîãóóð íóãà ¿ðãýëæèëíý Íîãîîí íàâ÷èí îðòîé, 纺ëºí íîãîîí äýðòýé Òîëãîéãîî äîîø íü òàâèàä íîéðìîã í¿äýý àíèàðàé Íàð ìàíäàõàä àõèí íýýãäýõ áîëíî Ýíä àþóëã¿é äóëààõàí Õîíèí í¿äýí öýöýã ÷àìàéã õàìãààëàõ áîëíî Ýíä ë ÷èíèé àìòàò ìºðººäºë áèåëýëýý îëæ Ýíý ë ãàçàð áè ÷àìä õàéðòàé Ðóòûí çîâõè ÷è÷èãíýñíýý õààãäñàí ÷ öýýæ íü ¿ë ìýäýã îâîëçñîí õýâýýð áàéâ. Õîîëîé öàõèðòàí íóëèìñ õàöàð äàãàí óðñëàà. Ãýâ÷ äóóãàà äóóñãàõ õýðýãòýé. Íóãûí ã¿í äýõ íóóãäñàí àëñàä Ñàðíû ãýðýëä ºòãºí íàâ÷ öàéðíà Çîâëîí ç¿äã¿¿ðýý ìàðòààä òàéâàí íîéðñäîî Ìàðãààø ºã뺺 á¿ãä óãààãäàí àðèëàõ áîëíî Ýíä àþóëã¿é äóëààõàí Õîíèí í¿äýí öýöýã ÷àìàéã õàìãààëàõ áîëíî Ìèíèé õîîëîé ñîíñîãäîõã¿é øàõàì áîëëîî. Ýíä ÷èíèé àìòàò ìºðººäºë áèåëýëýý îëæ Ýíý ë ãàçàð áè ÷àìä õàéðòàé Ýðãýí òîéðîí íàì ã¿ì áîëñíîî ÿòãà øààçãàé ìèíèé äóóã ò¿ðýõýä äîòîð õ¿éò îðãèâ. Áè õýñýã çóóð õºäëºõ õ¿÷ã¿é ñóóãààä Ðóòûí öàðàé äýýð íóëèìñ ìèíü äóñàëæ áàéâ. Èõ áóóíû áóóäàëò ñîíñîãäëîî. Áè òîíãîéí óðóóëàà Ðóòûí çîâõèíä íü õ¿ðãýâ. Äàðàà íü ñýðýõýýñ àéñàí àÿòàé óäààíààð òîëãîéã íü ãàçàð òàâèëàà. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä íàìàéã ÿâàõààð áèåèéã àâàõ ãýýä õ¿ëýýæ áàéãàà. Áè íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóóã ýðã¿¿ëýýä ¿¿ðãýâ÷èéã íü òàéëàí ñóìàà ñóãàëàí àâëàà. Áàñ Ðóòûí ¿ðãýâ÷èéã òàéëàõäàà ò¿¿íèé íàäàä ºãºõ ãýæ õ¿ñýõ áàéñíûã ìýäýæ áàéâ. Æàäàíä õ¿ðñýíã¿é áèåíèé õàìò îðõèëîî. Áè æàä àøèãëàäàãã¿é áîëîõîîð á¿ñèéã ¿¿ðä îðõèñîí íü äýýð áèç. Áè óëàì ÷ æààõàí áîë÷èõñîí þì øèã ñàíàãäàõ Ðóòýýñ í¿ä ñàëãàæ ÷àäñàíã¿é. ¯¿ðýíäýý áàéãàà àíãààõàé øèã àòèðàëäàí õýâòýæ áàéâ. Ò¿¿íèéã èéì áàéäàëòàé îðõèõ íü áàéíà. Ãàé çîâëîí çàíàëõèéëýõýý áîëüñîí ÷ ºðºâäºëòýé õàìãààëàëòã¿é ñàíàãäàíà. Íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóóã ¿çýí ÿäàæ Ðóòûí õàæóóä çîâëîí øàíàëàëã¿é ¿õñýí øèã ñàíàãäàâ. Ãýâ÷ ýíý á¿õýíä òýð áèø Êàïèòîë áóðóóòàé. Òîëãîéä Ãåéëèéí õîîëîé ñîíñîãäîâ. Îäîî ë ò¿¿íèé Êàïèòîëèéí ýñðýã óóð õèëýí õîîñîí ¿ã áèø áîëîõ íü îéëãîãäîæ áàéëàà. Ðóòûí ¿õýë íàìàéã øóäàðãà áóñ áàéäëûã áèåýðýý ìýäðýõýä
õ¿ðãýõýä óóð õèëýí áóöëàâ. Ýíä ãýðòýý áàéäãààñ ÷ èë¿¿ ñóë äîðîé ìýò ñàíàãäàíà. Êàïèòîëûí ýñðýã áîñëîãî ãàðãàõ çàì áàéõã¿é ãýæ ¿¿? Òýãòýë Ïèòèéí äýýâýð äýýð õýëñýí ¿ã ñàíàãäàâ. "Áè çºâõºí Êàïèòîëä ºðã¿é ãýäãýý ¿ç¿¿ëýõèéã õ¿ñ÷ áàéíà. Òýäíèé òîãëîîìûí õ¿¿ãýýñ èë¿¿ ãýäãýý." Áè îäîî òýäíèéã áèäýíä èéì ç¿éë õ¿÷ýýð õèéëãýñýíä áóðóóòãàæ è÷ýýí îðîëöîã÷äûí õýí ÷ ºðã¿éã ãýäãèéã ¿ç¿¿ëýõèéã õ¿ñëýý. Ðóò òîãëîîìûí õ¿ãýýñ èë¿¿ áàéñàí. Áè ÷ ãýñýí. Îéí öîîðõîéä ìîäîäûí äîîð çýðëýã öýöýãñ óðãàæýý. ßãààí, øàðãàë, öàãààí ãýýä æèðèéí ¿çýñãýëýíòýé öýöýãñ áàéëàà. Áè òýâýð ä¿¿ðýí öýãöýã ò¿¿ãýýä Ðóòûí áèåèéã ÷èìýãëýâ. ßàðàëã¿éõýí íýã íýãýýð íü òàâèëàà. Àéøèãòàé øàðõûã íü òàãëààä, í¿¿ðèéã íü öýöãýýð ýìæèæ, õàìãèéí òîä ºíãºòýéã ¿ñýí äýýð íü òàâèëàà. Òýäýíä ¿¿íèéã ¿ç¿¿ëýõ ¸ñòîé. Îäîî òýä á¿ñèéí ººð õýñãèéã ¿ç¿¿ëæ áàéæ áîëîõ ÷ áèåèéã íü àâàõ ¿åä á¿ãä ìèíèé þó õèéñíèéã õàðàõ áîëíî. Áè àëõàì óõðààä ñ¿¿ë÷èéí óäàà õàðàõàä óíòàæ áàéãàà þì øèã ñàíàãäàâ. - Áàÿðòàé, Ðóò ãýæ áè øèâíýýä ç¿¿í ãàðûíõàà ãóðâàí õóðóóã óðóóëäàà õ¿ðãýí ò¿¿íèé ç¿ã ñóíãààä ýðãýæ õàðàëã¿é ÿâëàà. Øóâóóä ÷èìýýã¿é áîëñíîî õàà íýãòýýãýýñ ÿòãà øààçãàé îíãîö èðýõèéã àíõààðóóëàí õàøãèðàâ. ßàæ ãýäãèéã íü ìýäýõã¿é ÷ øóâóóä õ¿ì¿¿ñèéí ñîíñîæ ÷àäàõã¿é ç¿éëèéã ñîíñäîã áàéõ. Áè óðàãø õàðñàí õýâýýð çîãñîí õ¿ëýýâ. Óäàëã¿é øóâóóä àõèí äóóëæ ýõëýõýä ò¿¿íèé ýíä áàéõã¿é áîëñíûã íü ìýäëýý. ªºð íýã æèæèãõýí ÿòãà øààçãàé ìèíèé óðä òàëûí ìº÷èð äýýð ñóóãààä Ðóòýä çîðèóëñàí äóóã äóóëíà. - Ò¿¿íèé á¿õ ç¿éë õýâèéí. Ñàíàà çîâîõ ç¿éëã¿é áîëñîí. Òýð ñàéí áàéãàà ãýæ áè ìº÷èð äîîãóóð ºíãºðºõ人 õýëëýý. Áè õààøàà ÿâàõàà ìýäñýíã¿é. Ðóòòàé ºíãºð¿¿ëñýí áîãèíîõîí øºíº ÿã ë ãýðòýý áàéãàà þì øèã ñàíàãäàæ áàéñàí. Îäîî ýíý á¿õýí àðä õîöîð÷ýý. Áè õààøàà ÿâæ áàéãààãàà òîîëã¿é íàð æàðãàòàë òýíýâ. Àéñàí ÷ ¿ã¿é èéø òèéøýý ÷ õàðñàí ÷ ¿ã¿é òóë áóñàä îðîëöîã÷ íàìàéã õÿëáàðõàí àëæ áîëîõ áàéëàà. Õýðâýý çàìä òààðàëäñàí ýõíèé õ¿í òýãäýãã¿é þì áîë áè ò¿¿íèéã àëíà. ªðºâäºõ ñýòãýë ¿ã¿é áîëæ ãàð ÷è÷èðýõýý áîëüæýý. Êàïèòîëûã ¿çýí ÿäàõûíõàà çýðýãöýý ºðñºëäºã÷人 ¿çýí ÿäàõ íü áàãàññàíã¿é. ßëàíãóÿà ìýðãýæëèéíõýíèéã. Òýä Ðóòûí ¿õëèéã òºëºõ ë áîëíî. Ãýâ÷ õýí ÷ òààðàëäñàíã¿é. Áèä öººõ¿¿ëýý ¿ëäýýä á¿ñ òîì áàéëàà. Óäàëã¿é çîõèîí áàéãóóëàã÷èä á¿ãäèéã íýã äîð õººí öóãëóóëàõ øèíý àðãà ñýäýõ áèç. ªíººäðèéí õóâüä öóñ õàíãàëòòàé áîëîõîîð øºíº áèäýíä óíòàõ áîëîìæ ºã÷ áîëîõ þì. Áè ýä ç¿éëñòýéãýý õîíîãëîõ ìîäîí äýýð ãàðàõààð çýõòýë óðä ìºíãºí ø¿õýð áóóæ èðýâ. Èâýýí
òýòãýã÷èéí áýëýã. Ãýõäýý ÿàõ ãýæ? Íàäàä îäîî õýðýãòýé á¿õ ç¿éë ìèíü áàéëàà. Ìàãàäã¿é Õåéìèò÷ ìèíèé öºõºðëèéã õàðààä ñýðãýýõýýð øèéäñýí þì áîëîâ óó? Ýñâýë ÷èõíèé ýì ÿâóóëñàí ÷ áàéæ ìàãàä. Ø¿õðèéí äîð æèæèãõýí òàëõ áàéëàà. Êàïèòîëûíõ øèã õóâõàé öàãààí áèø õ¿íñíèé íîãäîëä ºãäºã õàãàñ ñàðàí õýëáýðòýé õàð òàëõ. Áè Ïèòèéí áýëòãýëèéí òºâ äýýð õîîëíû ¿åýð á¿ñ¿¿äèéí òàëõ ººð õîîðîíäîî ÿëãààòàé òàëààð ÿðüñàíûã ñàíààä àëü á¿ñýýñ èðñíèéã ìýäýâ. Áè ò¿¿íèéã áîëãîîìæòîé ºðãºõºä á¿ëýýõýí áàéëàà. Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí õàãàñ ºëñãºëºí îðøèí ñóóã÷èä ò¿¿íèéã èéø íü èð¿¿ëýõèéí òóëä õè÷íýýí èõ ìºí㺠òºëñºí áîë? Õýä íü õóðóó õóìñàà õóãàëàõ øàõàì îëñîí ñ¿¿ë÷èéí çîîñîî ãàíö òàëõ àâàõàä çîðèóëñàí áîë? Òàëõ Ðóòýä çîðèóëñàí áàéæ òààðíà. Ãýâ÷ òýð áýëãèéã àâàõààñ ºìíº ¿õñýí ó÷èð Õåéìèò÷ íàäàä èëãýýæýý. Òàëàðõñàí þì áîëîâ óó? Ýñâýë íàä øèã ºðòýé ¿ëäºõ äóðã¿é þì áîëîâ óó? ßìàð ÷ áàéëàà ãýñýí èéì òîõèîëäîë àíõ óäàà ãàðëàà. ªìíº íü õýçýý ÷ îðîëöîã÷èä ººð á¿ñèéí áýëýã àâ÷ áàéñàíã¿é. Áè æàðãàõ íàðíû ñ¿¿ë÷èéí òóÿàíä öàðàéãàà ºð㺺ä, - Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí îðøèí ñóóã÷äàä áàÿðëàëàà ãýæ ÷àíãà õýëýâ. Íàìàéã òàëõ õààíààñ èðñíèéã îéëãîñíûã òýä ìýäñýí áàéõ. Áè ìîäîíä àþóëã¿é áàéäëûí òóëä áèø õàðààë èäñýí öóñòàé ãàçðààñ çóãòàõûí òóëä ºíäºðò àâèðëàà. Óíòëàãûí õºíæèë Ðóòûí ¿¿ðãýâ÷èíä íÿìáàé õóðààëòòàé õýâòýæ áàéâ. Ìàðãààø ýä ç¿éëñèéíõýý ó÷ðûã îëîí øèíý òºëºâëºãºº çîõèîõîîñ. ªíººäðèéí õóâüä õèéæ ÷àäàõ ç¿éë ãýâýë ìîäíîîñ ººðèé㺺 áàãëààä òàëõ èäýõ ÿâäàë áàéâ. Òàëõ ñàéõàí àìòòàé áàéñàí áºãººä ãýðèéã ìèíü ñàíàãäóóëàâ. Óäàëã¿é òýíãýðò ñ¿ëä ãàð÷ áàðóóí ÷èõýíä ñ¿ëä äóóëàë ñîíñîãäîâ. Áè íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóó, Ðóòûí öàðàéã õàðëàà. ªºð õýí ÷ ãàðñàíã¿é. Áèä çóðãóóëàà ¿ëäæýý. Áè òàëõûã ãàðòàà áàðüñàí õýâýýð óíòëàà. Çàðèìäàà ýðãýí òîéðíû á¿õ ç¿éë îðâîíãîîðîî ýðãýõ ¿åä íàäàä æàðãàëòàé ç¿¿ä ç¿¿äëýãääýã þì. Áèä ýöýãòýéãýý îéä çóãààëæ áàéëàà. Ïðèì íàðíû ãýðýëä ñóóãààä áÿëóó èäíý. Áàñ Ðóòûã ç¿¿äëýâ. Òýð ìîäíû ºòãºí íàâ÷èñ äóíä öýöãýíä õó÷ààñòàé ñóóãààä íàäàä øîî÷ ÿòãà øààçãàéíû òóõàé ÿðüæ áàéëàà. ßìàð ÷ øàðõ, ñîðâè öóñ áàéñàíã¿é æàðãàëòàé èíýýìñýãëýíý. Òýãýýä óðüä íü õýçýý ÷ ñîíñîæ áàéãààã¿é óÿíãàëàã õîîëîéãîîð ¿ë òàíèõ äóó äóóëëàà. Àð àðààñ íü äóóëæ áàéâ. Áè ç¿¿ðìýãëýõ çóóðàà ò¿¿íèé íàâ÷èí äóíä íóóãäàí ñóóõ õîîëîéã íü ñîíñëîî. Ñýðñíèé äàðàà õýñýã çóóð òàéâàí äóëààõàí ìýäðýìæ òºðºâ. Äàðàà íü òýð ¿ëäýýõ ãýñýí á¿õ îðîëäëîãûã ¿ë õàðãàëçàí ÿâààä íàìàéã õýçýý ÷ áàéãààã¿é ãóíèãòàé ãàíöààðäìàë ¿ëäýýëýý. Ãóòðàë á¿õ áèåèéí ñóäñààð äàìæèí òàðõàõàä íàâ÷èñ ðóó í¿ä öàâ÷èëã¿é øèðòýí õýâòýâ. Õýäýí öàã õºäºë㺺íã¿é áàéëàà. Òýãòýë ãýíýòõýí Ïðèì çóðàãòûí äýëãýöýýð ¿õýýíö áàéäëûã ìèíü ò¿ãøèí øèðòýæ áàéãàà ãýñýí áîäîë îðæ èðýâ. Áè ººðòºº õàìãèéí ýíãèéí "ñóó, óñ óó, þì õóìàà öóãëóóë" ãýñýí òóøààë ºã뺺. Òýäíèéã
ìàøèí øèã ÿìàð ÷ ìýäðýìæã¿é áèåë¿¿ëýâ. Ðóòûí ¿¿ðãýâ÷èíä ìèíèé óíòëàãûí õºíæ뺺ñ ãàäíà áàðàã õîîñîðñîí óñíû ñàâ, ¿íäýñ, ñàìàð, ç¿ñýì òóóëàéí ìàõ, õîñ îéìñ, ÷àâõ áàéëàà. Íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóóãèéí ¿¿ðãýâ÷èíä õýäýí õóòãà, õî¸ð æàäíû ¿ç¿¿ð, ãàð ÷èéäýí, àíõíû òóñëàìæòàé æèæèãõýí àðüñàí õ¿¿äèé, ä¿¿ðýí óñòàé ëîíõ, õàéðöàã õàòààñàí æèìñ áàéâ. Õàéðöàã õàòààñàí æèìñ! Òýð á¿õ îâîîëîîñòîé ç¿éë äóíäààñ ¿¿íèéã ë àâëàà ãýæ ¿¿! Ýíý íü íàìàéã ãàéõóóëàâ. Áóóäëààð íü ä¿¿ðýí õ¿íñ áàéõàä ººðòºº õîîë àâ÷ ÿâàõ ÿìàð õýðýãòýé ãýæ? Áóñàä ìýðãýæëèéíõýíèéã çóãààëàõäàà áàãàõàí õîîë àâ÷ ÿâààä îäîî þó ÷ ¿ã¿é ¿ëäñýí ãýæ íàéäàõààñ. Õîîëíû òóõàéä ãýñíýýñ ìèíèé ººðèéí ÷ õ¿íñ äóóñ÷ áàéâ. Áè àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí òàëõûã ñ¿¿÷èéí ç¿ñýì òóóëàéí ìàõòàé èäëýý. Îäîî íàäàä áàéãàà á¿õ ç¿éë ãýâýë Ðóòûí ñàìàð, ¿íäýñ, õàòààñàí æèìñ, ãàíö ç¿ñýì ¿õðèéí ìàõ ¿ëäëýý. Àíä ãàð, Êèòíèññ! Õýðýãòýé ç¿éëñýý ¿¿ðãýâ÷èíäýý õèéãýýä ìîäíîîñ áóóæ õ¿¿ãèéí õóòãà áîëîí æàäíû ¿ç¿¿ðèéã ÷óëóóí äî𠺺ð õ¿í îëîõã¿é íàéäâàðòàé áóëàâ. ª÷èãäºðèéí õýñ¿¿÷ëýëòèéí äàðàà õààíà áàéãààãàà ìýäñýíã¿é. Ǻâõºí õîîë îëîõûí òóëä ãîðõè ðóó ÿâàõ ¸ñòîé. Áè àëäñàíã¿é. Ýíý çàì íàìàéã Ðóòûí àñààæ àìæààã¿é ãóðàâ äàõü ò¿¿äýã ð¿¿ õ¿ðãýâ. Ìîäîí äýýð ñóóæ áàéãàà ñ¿ðýã ãðóçëèíãòýé òààðàëäààä íèñýæ àìæèõààñ óðä ãóðâûã àãíàâ. Áè äîõèîíû ò¿¿äýã ð¿¿ áóöààä óòààã ¿ë õàéõðàí ãàë ò¿ëýâ. "Êàòî ÷è õààíà áàéíà? Áè ÷àìàéã õ¿ëýýæ áàéíà" ãýæ øóâóóãàà øàðàõ çóóðàà áîäîæ áàéëàà. Ìýðãýæëèéíõíèéã îäîî õààíà áàéãààã õýí ìýäýõ þì áý? Ýíäýýñ àëñàä áàéãàà þìóó ýñâýë áàñ ë ÿìàð íýã çàëü ìýõ ãýæ áîäñîí áàéõ. Íàäààñ àéñàí þì áîëîâ óó? Êàòî íàìàéã Ãÿëáààãèéí áèåíýýñ òàéëæ àâñíûã õàðñàí áîëîõîîð íóì ñóìòàé áàéãààã ìýäýæ áàéãàà. Ýñâýë òýä çºâ ä¿ãíýëò õèéí íàìàéã õîîë õ¿íñ äýëáýëýí, íýã íºõðèéã íü àëñíûã ìýäýæ áàéãàà õýðýã ¿¿? Áóòëàã÷ûã ë ãýæ áîäñîí áàéõ. Ò¿¿íä Ðóòûí ¿õýëä äóðã¿éöýõ øàëòãààí áàéñàí. Õýäèéãýýð ò¿¿íä àíõààðàë õàíäóóëæ áàéãààã¿é õýð íü ÿìàðòàé ÷ íýã á¿ñýýñ èðñýí áèëýý. Òýãâýë ¿íýãíèé òóõàéä ÿàõ áîëæ áàéíà? Òýð íàìàéã ïèðàìèäûã äýëáýëýõèéã õàðñàí áîëîâ óó? ¯ã¿é áàéæ òààðíà. Ìàðãààø ºã뺺 ¿íñýí äýýð çîãñîîä èíýýæ áàéñíààñ ¿çýõýä ãýíýòèéí áýëýã áàéñàí íü èëò. ªºðººð Ïèòèéã äîõèîíû ò¿¿äýã àñààñàí ãýæ áîäîæ ÷ áàéæ ìàãàäã¿é þì. Êàòî ò¿¿íèéã õ¿íä øàðõäóóëñàí ãýäýãòýý èòãýëòýé áàéñàí. Áè Ïèòèéã ýðæ îëîí Ðóòûí áèåèéã öýöãýýð ÷èìýãëýñýí òóõàéãàà õýëýõèéã õ¿ñëýý. Áè îäîî ë ò¿¿íèé äýýâýð äýýð õýëñýí ¿ãèéã îéëãîæ áàéâ. Ìàãàäã¿é òýð ÿëâàë íàìàéã Êàïèòîëûí äýëãýö äýýð õàðàõ áàéõ. Òîãëîîìûí òºãñãºëä ÿëàã÷ûã õ¿íäýòãýí çîõèîí áàéãóóëñàí àðãà õýìæýýíèé ¿åýð õàìãèéí ñýòãýãäýë òºð¿¿ëýì ìº÷¿¿äèéã äàâòàõ áºãººä ÿëàã÷ õ¿íäýòãýëèéí òàâöàí äýýð äýìæäýã õ¿ì¿¿ñýýðýý õ¿ðýýë¿¿ëýí ¿çäýã þì. Ãýõäýý áè Ðóòýä ÿëàã÷ áîëíî ãýæ àìëàñàí. Áèäíèé òºëºº. Ýíý àìëàëò ìèíèé Ïðèìä ºãñºíººñ èë¿¿ ÷óõàë áàéëàà. Áè îäîî ë æèíõýíýýñýý ÿëàõ áîëîìæ áàéãààä èòãýæ ýõëýâ. Õýðýã ÿâäàë íóì ñóì áîëîí,
ìýðãýæëèéíõíèéã õî¸ð óäàà çàëèëñàíä áèø áàéëàà. Ðóòûí ãàðûã àòãààä àìüäðàë õýðõýí îðõèí îäîæ áàéãààã õàðàõ ¿åä ìèíèé äîòîð íýã ç¿éë ººð÷ëºãäæýý. Áè ò¿¿íèéã ºøººã àâàí äóðñàãäàõ ç¿éë õèéõýýð õàòóó øèéäñýí áàéâ. ßëàõ íü áèäíèéã ñàíàãäóóëàõ öîðûí ãàíö àðãà áàéëàà. Áè õ¿í èðýõèéã õ¿ëýýíãýý øóâóóãàà øàðæ àìæèâ. Õýí ÷ ¿çýãäñýíã¿é. Ýñâýë áóñàä îðîëöîã÷èä áèå áèåòýéãýý òýìöýýä çàâã¿é áàéãàà þì áîëîâ óó? Òýãâýë ÷ ìóóã¿é õýðýã ø¿¿. Áè ìàõàà ¿¿ðãýâ÷èíäýý ö¿íõëýýä, óñàà ñýëáýí, ÿìàð íýã èääýã óðãàìàë îëîõûí òóëä ãîë ðóó ÿâëàà. Äîòîð àõèàä ë ºã뺺íèé ãóòðàë ýçýìäýí àâàõàä ¿äýø ýðò áàéñàí ÷ õîíîãëîõ ìîäîî ñîíãîí àâèðàâ. Òîëãîéä º÷èãäðèéí ÿâäàë ýðãýëäýíý. Ðóòûí ãýäñýíä çîîãäñîí, çàëóóãèéí õ¿ç¿¿íä òóññàí ñóì. Áè ÿàãààä ò¿¿íèé òàëààð áîäîîä áàéãààãàà ººðºº ÷ ìýäñýíã¿é. Òýãòýë ìèíèé àíõíû õîõèðîã÷... ãýäãèéã îéëãîëîî. Êàïèòîëä îðîëöîã÷ á¿ðèéí àëñàí õ¿íèé òîîãîîð ä¿í ìýäýý ãàðãàí ìºðèé òàâüäàã. Ìèíèé æàãñààëòàíä Ãÿëáàà áîëîí äºðºâä¿ãýýð á¿ñèéí îõèí îðñîí áàéõ. Ãýâ÷ íýãä¿ãýýð á¿ñèéí õ¿¿ãèéí õóâüä ìèíèé àëñàí àíõíû õ¿í. Ìèíèé ãàðò îëíû òîîíû àìüòàí íýã õ¿í ºðò뺺. Áè Ãåéëèéí "ßìàð ÿëãààòàé þì áý?" ãýæ õýëæ áàéãààã ñîíñëîî. Ãàéõàëòàé íü ã¿éöýòãýë àäèëõàí áàéâ. Íóìàà òàòààä õàðâàíà. Õàðèí óðøãèéí õóâüä òîìîîõîí ÿëãààòàé áàéñàí áºãººä áè íýðèéã íü ÷ ìýäýõã¿é çàëóóã àëñàí. Õàà íýãòýý ò¿¿íèé òºëºº óéëàõ ãýð á¿ë áèé. Ýðãýæ èðíý ãýæ õ¿ëýýæ áàéñàí îõèí ÷ áàéæ ìàãàäã¿é... Äàðàà íü áè Ðóòûí áèåèéã ñàíààä çàëóóãèéí òóõàé áîäëûã ¿ëäýí õººâ. Îäîîõîíäîî ë. ªíººäðèéí òýíãýð àìãàëàí áàéæ íýã ÷ õ¿í ¿õñýíã¿é. Áèäíèéã õàìòàä íü öóãëóóëàõûí òóëä òýä õýð óäààí õóãàöààíû äàðàà ýýëæèò çîëã¿é ÿâäàë çîõèîí áàéãóóëàõ áîë? Îäîî øºíº áîëîõîîð óíòàæ àìðàõ õýðýãòýé. Áè ñ¿ëä äóóëàë ñîíñîõã¿éí òóëä ýð¿¿ë ÷èõýý õºíæèëä íààí õýâòñýí ÷ á¿ðýýí äóó òàñõèéõýä ºíäèéí ñóóëàà. Ä¿ðýì ¸ñîîð îðîëöîã÷äîä ãàäíààñ öîðûí ãàíö ìýäýýëýë áîëîõ øºíèéí òýíãýðò àìü ¿ðýãäñýí õ¿ì¿¿ñèéã ¿ç¿¿ëäýã. Çàðèìäàà ÷óõàë ìýäýãäýë õèéõèéí òóëä á¿ðýý ¿ëýýíý. ¯¿íèéã èõýâ÷ëýí íàéðàíä äóóäàõ ãýæ õýëäýã áàéâ. Õîîë õ¿íñ õîìñäîõîä çîõèîí áàéãóóëàã÷èä îðîëöîã÷äûã á¿ãäèéí ìýäýõ Ýâýð ë¿¿ öàéëëàãàíä óðüæ õîîðîíä íü òýìöýëä¿¿ëíý. Çàðèìäàà àìü ºðññºíèé õàðèóä á¿òýí òàëõíààñ îíäîî þó ÷ ¿ã¿é áàéõ íü áèé. Òîëãîé äýýð Êëàâäèÿ Òåìïëñìèòèéí õîîëîé àÿíãà øèã í¿ðãýëýí àìüä ¿ëäñýí çóðãààí õ¿íä áàÿð õ¿ðãýâ. Ãýâ÷ þóíä ÷ óðüñàíã¿é áºãººä òîãëîîìûí ä¿ðýì ººð÷ëºãäñºí òóõàé îéëãîìæã¿é ¿ã õýëýâ. Ä¿ðýì ººð÷ëºãäºæ! Áèäýíä òîéðãîîñ æàðàí ñåêóíòûí ºìíº ãàð÷ áîëîõã¿é þìóó íýã íýãíýý èäýæ áîëîõã¿é ãýñíýýñ îíäîî ä¿ðýì ¿éë÷èëäýãã¿é áàéâ. Õàðèí îäîî øèíý ä¿ðìèéí äàãóó íýã á¿ñýýñ õî¸ð îðîëöîã÷ àìüä ¿ëäâýë ÿëàã÷ààð òîäðîõ àæ. Êëàâäèÿ áèäýíä ñîíññîí ç¿éëýý îéëãîõ öàã ºãºõèéí òóëä ò¿ð çàâñàðëàñíàà àõèí äàâòàæ õýëëýý. Ýíý æèë õî¸ð õ¿í ÿëàõ áîëîìæòîé. Õýðâýý íýã á¿ñèéíõ áîë õî¸óë àìüä ¿ëäýíý. Áèä õî¸óë
àìüä ¿ëäýæ áîëíî. Áè ººðèé㺺 çîãñîîæ àìæèõûí óðüä "Ïè-è-èò!" ãýæ õàøãèðëàà.
ßËÀÃ×
XVI Áè àëãààðàà àìàà äàðñàí ÷ õîæèìäîæ õàøãèðàëò õýäèéí ãàð÷ýý. Òýíãýð õàðàíõóéëàí ìýëõèé õîîðîîð ãóàãëàíà. "Òýíýã àìüòàí! Èíãýõ íü äóòàæ ãýíý äýý!"õýìýýí ººðèé㺺 çýìëýýä ìîäîí äóíäààñ àëóóð÷èí ãàð÷ èðýõèéã õ¿ëýýñýí ÷ áàðàã õýí ÷ ¿ëäýýã¿éã ñàíàëàà. Ïèò øàðõàäñàí ÷ îäîî ìèíèé õîëáîîòîí áàéëàà. Ò¿¿íèé òàëààðõ á¿õ ýðãýëçýý çàìõàð÷ õýðâýý áèä íýã íýãýíäýý àìüä ¿ëäýõýä òóñëàõ þì áîë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ ð¿¿ãýý õàìò õàðèõ áîëíî. ¯çýã÷èä îðîëöîã÷äûí áèå áèåý ¿çýí ÿäàæ õîëáîîòíîî áîëîõûã õ¿ñýõã¿é áàéãàà ãýäãèéã õàðæ áàéãàà. Õàðèí ìèíèé õóâüä áîë ººð õýðýã. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí çîëã¿é äóðëàãñäûí íýã áîëîõîîð õàìòäàà áàéõ ¸ñòîé. ªºðººð áîë èâýýí òýòãýã÷äèéí òóñëàìæûã ìàðòàõ õýðýãòýé áîëíî Çîëã¿é äóðëàãñàä... Ïèòèéã íýã ÷ õîðîì ººðèéíõºº ä¿ðèéã ìàðòààã¿é áàéõ íü. Èéìýýñ çîõèîí áàéãóóëàã÷èä óðüä õîæèä ñîíñîãäîæ áàéãààã¿é ä¿ðìèéí ººð÷ëºëò õèéí õî¸ð õ¿íä áîëîìæ îëãîõîîð øèéäñýí þì áîëîâ óó? Áèäíèé õàéð îëíû í¿äýíä èë áîëæ òîãëîîìä ººð÷ëºëò õèéõýýñ àðãàã¿é áàéäàëä õ¿ð÷ýý. ¯¿íä ìèíèé äóñëûí ÷ òºäèé ãàâúÿà ¿ã¿é áàéëàà. Ìèíèé õèéñýí àøèãòàé ç¿éë ãýâýë Ïèòèéã çîëòîé ë äóóñãààã¿é ÿâäàë. Õàðèí òýð ýíý á¿õ õóãàöààíä íàäàä ñàíàà çîâñîí õýâýýð áàéæ. Ýâýð äýýð áîëñîí òóëààíààñ õîëäóóëàõûí òóëä òîëãîé ñýãñýð÷, íàìàéã çóãòààëãàõûí òóëä Êàòîòîé òóëàëäàí, õàìãààëàõûí òºëºº ìýðãýæëèéíõýíòýé õîëáîî áàéãóóëæ áàéæ. Ïèò õýçýý ÷ ìèíèé äàéñàí áàéñàíã¿é. Áè ýíý áîäîëäîî èíýýìñýãëýýä ãàðàà í¿¿ðíýýñýý õîëäóóëæ ñàðíû ãýðýëä äýýøýý õàðàâ. Òýð äýëãýöýí äýýð ñàéí õàðàãäàæ áàéõ ¸ñòîé. Áè õýíýýñ àéõ þì áý? ¯íýã øèã öàðàéòàé îõèíîîñ óó? Òýäíèé á¿ñèéí çàëóó ¿õñýí. Òýð ãàíöààðàà. Ò¿¿íèé àðãà áóëòàõ áîëîõîîñ äàéðàõ áèø. Òýð ÷ ìèíèé õîîëîéã ñîíññîí ÷ ººð õýí íýãýí äóóñãà÷èõààñàé ãýæ íàéäàõ áàéñàí áèç. Äàðàà íü Áóòëàã÷. Òýð ýðãýëçýýã¿é àþóëòàé. Òîãëîîì ýõýëñíýýñ õîéø áè ò¿¿íèéã íýã ÷ óäàà õàðààã¿é. ¯íýã ïèðàìèäûí ¿ëäýãäëèéí äýðãýä çîãñîæ áàéõäàà ÷èìýý ñîíñîîä àéñíûã ñàíàæ áàéíà. Òýð îé ëóó áèø ýñðýã òàëûí ç¿ã ð¿¿ ã¿éñýí. Òýãýõýýð á¿ñèéí ýíý õýñýã ÿâæ áàéãààã¿é õýñýãò þó áàéäãûã íü òºñººëºõ þì àëãà. Õàðâààñ ¿íýã Áóòëàã÷èä õàðúÿàëàãäñàí ãàçðààð ã¿éñýí áîëîëòîé. Êàòî áîëîí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îõèí ¿ëäëýý. Òýä øèíý ä¿ðýìä áàÿðëàæ áàéãàà íü ëàâòàé. Ïèò áèä õî¸ðîîñ ãàäíà òýäýíä ÿëàõ áîëîìæ áàéëàà. Òýä ìèíèé õàøãèðàëòûã ñîíññîí áàéõ. Îäîî òýãýõýýð çóãòàõ óó õýðýã ¿¿? ¯ã¿é äýý. Õ¿ðýýä èðýã. غíèéí õàðààíû øèëýý ç¿¿ãýýä õ¿ðýýä èðýã. Áè òýäíèéã äýýðýýñ õàðâàõàä èë¿¿ õÿëáàð áàéõ áîëíî. Ãýõäýý èðýõã¿é ãýäãèéã íü áè ìýäýæ áàéëàà. ªäðèéí ãýðýëä ò¿¿äýã äýýð èðýýã¿é áîëîõîîð øºíº çàíãàíààñ àéõ áîëíî. Èðñýí ÷ áè õààíà áàéãààãàà ìýäýãäýõ áîëîìæ îëãîõã¿é. "Êèòíèññ õýâòýýä óíòàõûã õè÷ýý. Ò¿¿íèéã ìàðãààø îëú¸" ãýæ áè Ïèòèéã ò¿ðãýí ýðæ îëîõ
þìñàí ãýñýí õ¿ñëýý òýâ÷èí ººðòºº òóøààëàà. Èíãýýä áè óíòëàà. ªã뺺 ñýðýìæòýé áàéõ øààðäëàãà ãàðàâ. Ìýðãýæëèéíõýí íàìàéã ìîäîí äýýð áàéõàä äàéð÷ ç¿ðõëýýã¿é ÷ îòîîíä îðóóëæ áîëîõ þì. Áè ìîäíîîñ áóóõûí ºìíº àíõààðàëòàé áýëòãýí ºã뺺íèé õîîëîî èäýýä, ¿¿ðãýâ÷ýý ¿¿ð÷, çýâñãýý áýëòãýí áóóñàí ÷ äîð á¿õ ç¿éë ÷èìýýã¿é òàéâàí áàéëàà. ªíººäºð ñýðýìæòýé áàéõ õýðýãòýé. Ìýðãýæëèéíõýí íàìàéã Ïèòèéã ýðæ áàéãààã ìýäýæ áàéãàà. Ìàãàäã¿é ò¿¿íèéã îëîõûã õ¿ëýýæ áàéãààä äàéðàõ ÷ þì áèë¿¿. Õýðâýý òýð Êàòîãûí õýëñýí÷ëýí õ¿íä øàðõàäñàí áîë ãàíöààðàà õî¸ð áèåíýý õàìãààëàõ õýðýã ãàðíà. Õýðâýý òýð àìüä ¿ëäýæ ÷àäàõààðã¿é ñóëàð÷ äîðîéòñîí áîë ÿàíà? Òýãýýä ÷ ò¿¿íèéã õààíààñ ýðæ îëîõ âý? Áè Ïèòèéã íóóãäàõ ãàçðûíõàà òóõàé äóðäñàí áàéæ ìàãàäã¿é õýìýýí ñàíàõûã îðîëäñîí ÷ á¿òñýíã¿é. Òýð íàðíû ãýðýëä î÷ öàöðóóëàí çîãñîîä íàìàéã çóãò ãýæ õàøãèðàõ ìº÷èä Êàòî õóòãàòàé ãàð÷ èðñýí. Íàìàéã ÿâìàãö Ïèòèéã øàðõäóóëñàí. Èíãýõýä Ïèò ÿàæ àìüä çóãàòàæ ÷àäñàí þì áîë? Ǻãèéí õîð ò¿¿íä Êàòî øèã õ¿÷òýé ¿éë÷ëýýã¿é þì áîëîâ óó? Òýãñýí áàéõ íü. Ãýõäýý òýð ÷ áàñ õàòãóóëñàí. Òýð ÿàæ èéì õîë õîðäñîí áèå õ¿íä øàðõòàé çóãòàæ ÷àäñàí þì áîë? Ýäãýýð ºäð¿¿äýä ÿàæ àìüä ¿ëäñýí õýðýã âý? ßàãààä îäîî õ¿ðòýë øàðõ, õîð, öàíãàëòààñ áîëæ ¿õýýã¿é þì áîë? ¯¿íä ë ò¿¿íèé õàà áàéãàà ãîãöîî áàéõ íü. Ïèò óñã¿é òýñ÷ ÷àäàõã¿é. Áè ¿¿íèéã àíõíû ºäðººñ ìýäíý. Òýãýõýýð òýð óñòàé îéðîëöîî ãàçàð íóóãäàæ áàéãàà áàéõ. Íýãä¿ãýýðò íóóð áàéñàí ÷ áè ìýðãýæëèéíõýíòýé îéð ãàçàð õàéõ äóðã¿é áàéëàà. Äàðàà íü õýäýí öººðºì. Òýäíèé íýãä íü áè áàéñàí. Ýíý õýòýðõèé àþóëòàé. Ãîë ¿ëäëýý. Ðóò áèä õî¸ðûí äýðãýä íü áóóäàëëàæ áàéñàí ãîë íóóð ëóó óðñàí öóãòãàäàã. Òýð ãîë áàðààäàí ¿ðãýëæ óñòàé îéð áàéðëàëàà ñîëüæ áàéãàà áàéõ. Ãîëûí ¸ðîîëîîð ÿâáàë ìºð ¿ëäýõã¿é. Áàñ çàãàñ áàðüæ áîëíî. ßìàð ÷ ãýñýí ãîëîîñ ýðëýý ýõëýõ õýðýãòýé. Áè äàéñíàà òººðºãä¿¿ëýõèéí òóëä íîéòîí ìº÷èð öóãëóóëàí ò¿¿äýã àñààâ. Ìýðãýæëèéíõýí ¿¿íèéã çàëü ãýæ áîäîõ ÷ õàìãèéí ãîë íü íàìàéã îéðõîí íóóãäàæ áàéãàà ãýæ áîäîõ áàéëàà. Õàðèí òýð ¿åä áè Ïèòèéã ýðæ áàéõ áîëíî. Íàð õóðöààð øàðàõàä ìàíàí ñàðíèí á¿ã÷èì õàëóóí ºäºð áîëîõ òºëºâòýé áàéâ. Í¿öãýí õºëººðºº ãîë óðóóäàí ÿâàõàä òààòàé áàéëàà. Ïèòèéã äóóäàí õàøãèðàõ ãýñíýý áîëèëîî. Áè ò¿¿íèéã í¿äýýðýý õàðàà÷ëàíãàà ýð¿¿ë ÷èõýýðýý ÷èìýý àíèðäàæ áàéâ. Òýð íàìàéã ýðæ áàéãàà ãýæ òààâàðëààã¿é þì áîëîâ óó? Øèíý ä¿ðìèéã õàéõðàëã¿é ãàíöààðàà ¿ëäýíý ãýæ áîäñîí þì óó? Õýí ò¿¿íèéã ìýäýõ áèëýý. Ïèò ¿ðãýëæ òààâàðëàõûí àðãàã¿é íóóöëàã áàéäàã. Áè Ïèòèéí ÿìàð ÷ óë ìºð òààðàëäñàíã¿é ÿâäàëä ãàéõñàíã¿é. Ǻãèéí äàéðàëòûí äàðàà ¿¿ãýýð ãóðâàí óäàà ÿâàõàä òýð îéð îð÷èìä áàéñàí áîë àæèãëàõ áàéñàí. Ãîë òàõèðëàí ç¿¿í òèéø ýðãýýä ìèíèé ºìíº î÷èæ áàéãààã¿é îéí õýñýãò õ¿ðýâ. Øàâàðëàã ýðýãò óñíû óðãàìàë áèò¿¿ óðãààä òîì òîì ¿õýð ÷óëóó ãóëäàéí õýâòýíý. Õýðâýý íàä ðóó Áóòëàã÷ þìóó Êàòî äàéðñàí áîë ãîëîîñ ãàðàõàä àìàðã¿é áàéñàí òóë ýíý íü çàíãàíä îðñîíòîé àäèë áàéëàà. Åð íü õ¿íä
øàðõàäñàí õ¿í ýäãýýð ÷óëóóíû äóíäóóð ÿâæ ÷àäíà ãýæ ¿¿? Òýãòýë ãîëûí òàõèðëàñàí õýñýãò íýã ¿õýð ÷óëóóí äýýð öóñíû ìºð áàéëàà. Õýäýí ºäðèéí ºìíº äóñààä õ¿ðýíòýí õàòàæ õýí íýãýí ò¿¿íèéã àðèëãàõûã õè÷ýýñýí ÷ ÷àäñàíã¿é áîëîëòîé. Õýí íýã ìàø ñóë áèåòýé õ¿í. Áè ÷óëóóíààñ çóóðàí öóñíû òîëáî ðóó î÷èí õàðëàà. Àõèàä õýäýí äóñàë öóñíû ìºð áàéñàí ÷ àìüäðàëûí øèíæ òýìäýã áàéñàíã¿é. Áè òýññýíã¿é áºãë¿¿ õîîëîéãîîð "Ïèò!, Ïèò!" ãýæ äóóäàõàä îéðîëöîî ìîäîí äýýð áàéñàí øîî÷ ÿòãà øààçãàé äàâòàâ. Áè ÷èìýýã¿é áîëîîä ãîë äàãàí áóöàõäàà ò¿¿íèéã öààø ÿâñàí áàéõ ãýæ áîäîâ. Ìèíèé õºë óñàíä õ¿ðýâ ¿¿ ¿ã¿é þó õýí íýãýí, - Íàìàéã äóóñãàõààð èðýâ ¿¿, õîíãîð ìèíü? ãýâ. Áè îãöîì ýðãýëýý. ×èìýý ç¿¿í òàëä ãàðñàí òóë ìàø ìóó ñººí㺠ñîíñîãäîâ. Ãýõäýý ¿¿íèéã Ïèò õýëñýí. ªºð õýí íàìàéã ýíä õîíãîð ãýæ äóóäàõ áèëýý? Áè ýðãèéã àíõààðàëòàé äàãóóëàí õàðñàí ÷ õýí ÷ õàðàãäñàíã¿é. Ǻâõºí øàâàð, óðãàìàë áîëîí ÷óëóó áàéõ àæ. - Ïèò? ×è ýíä áàéíà óó? ãýæ áè øèâíýëýý. Õàðèó ãàðñàíã¿é. Ýñâýë íàäàä òýãæ ñàíàãäñàí þì áîëîâ óó? Îéðõîí æèíõýíý þì øèã ñîíñîãäñîí äîî. - Ïèò! ãýýä áè àõèí ýðýã äàãóó ÿâëàà. - Õººå, íàìàéã á¿¿ ãèøãý÷èõ! Ýíý óäààä õîîëîé äîð äóóëäñàí òóë áè àðàãø ¿ñýðëýý. Ãýâ÷ õýí ÷ òýíä áàéñàíã¿é. Ãýíýò õ¿ðýí øàâàðò óðãàñàí íîãîîí íàâ÷ äóíäààñ õî¸ð öýíõýð í¿ä ãÿëñõèéâ. Áè ãàéõñàíäàà àìàà àíãàéõàä òýð èíýýä àëäàâ. Ýíý áîë äýýä çýðãèéí ºíãºëºí äàëäëàõ óðëàã áàéëàà. Ïèò õóâèéí ¿ç¿¿ëáýð äýýð çîõèîí áàéãóóëàã÷äàä ººðèé㺺 ìîä, ¿õýð ÷óëóó þìóó øàâàðëàã ýðýãò óðãàñàí íîãîî áîëæ õóâèðãàñàí áîë äýýð áàéñàí þì. - Í¿äýý àíü ãýæ áè òóøààõàä òýð ¿çýãäýõýý áîëîâ. Ò¿¿íèé áèåíèé èõýíõè õýñýã øàâàð óðãàìëààð õó÷ààòàé áàéñàí áºãººä í¿¿ð, ãàðàà øàâðààð áóäæýý. Áè ò¿¿íèé äýðãýä ºâäºãëºí ñóóëàà. - ×àìàéã ýíý á¿õ õóãàöààíä áÿëóó ÷èìýãëýæ áàéñíûã ÷èíü òààâàðëàõ ¸ñòîé áàéæ. - Òèéìýý, á¿ðìýë áÿëóó. ¯õëèéí ºìíº õýðýã áîëîõ ÷ þì áèë¿¿ ãýýä Ïèò èíýýìñýãëýâ. - ×è ¿õýõã¿é ãýæ áè õàòóó õýëëýý. - Õýí õýëæ áàéãàà þì? ãýæ òýð ñººíãºòºâ. - Áè õýëæ áàéíà. Áèä îäîîíîîñ íýã áàã. Ìýäýý ñîíññîí óó?
- Ñîíññîí. Íàìàéã îëñîíä ÷èíü áàÿðëàëàà ãýõýä áè ò¿¿íä ñàâòàé óñ óóëãàâ. - Êàòî ÷àìàéã õóòãààð ä¿ðýý þó? - Òèéìýý. Ç¿¿í ãóÿíä ã¿í ç¿ññýí. - Øàðõûã ÷èíü ¿çýõèéí òóëä ãîëûí óñàíä óãààõ õýðýãòýé áàéíà. - Äîîøîî áºõèé 人. ×àìä ¿ã õýëýõ ãýñýí þì. Áè áºõèé㺺ä ýð¿¿ë ÷èõýý óðóóëä íü îéðòóóëàõàä àìüñãàëààðàà ãèæèãäýí, - Áèäíèé áèå áèåäýý óõààíã¿é äóðëàñàí ãýäãèéã ñàíà. Ãýíýòõýí íàìàéã ¿íñýõèéã õ¿ñâýë òýýíýãýëçýõ õýðýãã¿é ø¿¿ ãýâ. Áè óóðòàéãààð òîëãîéãîî õîëäóóëààä, - Áàÿðëàëàà ñàíàæ ÿâúÿ ãýæ èíýýâ. Ïèò òîãëîîì õèéæ áàéãààãààñ ¿çýõýä øàðõ íü òèéì ÷ ìóóã¿é áîëîëòîé. Ãýòýë ò¿¿íèéã óñ ðóó î÷èõîä òóñëàõ ¿åä õºãæèëòýé áàéäàë çàìõðàí àðèëàâ. Åð人 õî¸ð àëõàìûí çàéä õýö¿¿ ç¿éë þó áàéõ áèëýý. Ãýâ÷ ¿íýõýýð õýö¿¿ áàéñàí áºãººä Ïèò º÷¿¿õýí òºäèé ÷ õºäëºõ ÷àäâàðã¿é áàéâ. Òýð ãàðíààñ íü òàòàõàä õàøãèðëàà. Íîéòîí øàâàð áèåèéã íü õàâ áàðèí çóóðààä ñóãà òàòàõûí òóëä èõýýõýí õ¿÷ ãàðãàâ. Òýð óðüäûí àäèë óñíààñ õî¸ð àëõàìûí çàéä õýâòýýä ºâäñºí人 ø¿äýý çóóí øàâàðòàé öàðàé äýýã¿¿ð íü íóëèìñ çàì òàòóóëàí óðñàâ. - Ïèò áè ÷àìàéã ãîë ðóó ºíõð¿¿ëýýä îðóóë÷èõúÿ. Ìàø ã¿åõýí îéëãîâ óó? - Ñàéõàí ñàíàà áàéíà. Áè ò¿¿íèé äýðãýä ÿâãàí ñóóãààä þó ÷ áîëñîí õàìààã¿é ò¿ëõýýä îðóóëíà ãýæ øèéäëýý. - Ãóðàâ õ¿ðòýë òîîëú¸. Íýã, õî¸ð ãóðàâ! ãýýä ãàçðààñ õºíäèéð¿¿ëòýë àéìøèãòàé õàøãèðàâ. Òýð îäîî ë óñíû õºâººíä õ¿ðëýý. Ìàãàäã¿é ýíý íü ÷ äýýð áàéõ. - Çà ÿàõàâ, òºëºâëºãºº ººð÷ëºãäñºí. Áè ÷àìàéã óñ ðóó îðóóëàõàà áîëèëîî. Òýãýýä ÷ ò¿¿íèéã óñíààñ ãàðãàæ ÷àäàõ ýñýõäýý èòãýëã¿é áàéñàí þì. - Öààøàà ºíõð¿¿ëýõã¿é þó? - ¯ã¿é, õàíãàëòòàé. Ýíä óãààÿ. ×è îé ðóó õàðæ áàéãààðàé çà þó? Áè ÿàõàà ìýäñýíã¿é. Òýð öóë øàâàð, ºâñ óðãàìàëä õó÷èãäààä õóâöàñ íü ÷ õàðàãäàõã¿é áàéâ.
Õýðâýý òýð õóâöàñòàé áîë ø¿¿ äýý. Ýíý áîäîë íàìàéã òýýíýãýëçýõýä õ¿ðãýñýí ÷ áóöàõ çàì ¿ã¿é øèéäëýý. Í¿öãýí áèå á¿ñýä áàéäàã ë ç¿éë ø¿¿ äýý. Íàäàä Ðóòûí óñíû ñàâààñ ãàäíà õî¸ð ëîíõ áàéëàà. Õî¸ðûã íü óñààð ä¿¿ðãýí ÷óëóó ò¿ø¿¿ëýí òàâèàä ãóðàâäàõààð íü Ïèòèéí áèåèéã óãààëàà. Óãààõàä áàãàã¿é õóãàöàà ºíãºðñíèé ýöýñò øàâàð äîðîîñ õóâöàñ ãàð÷ èðýâ. Áè ò¿¿íèé õ¿ðýìíèé öàõèëãààíûã íýýãýýä öàìöûã íü áîëãîîìæòîé òàéëàâ. Äîòóóð öàìö íü øàðõàíä íààëäñàí áîëîõîîð õóòãààð ñàëãààä óãààâ. Á¿õ áèå íü õºõºð÷ öýýæèí äýýð íü ò¿ëýãäñýí óðò îðîì áàéëàà. Ǻãèéíä õàçóóëñàí äºðâºí áóëäðóó áàéñíû íýã íü ÷èõýí äîð íü áàéâ. Ãýñýí ÷ áè ¿¿íèéã àðãàëæ ÷àäàõ áîëîõîîð ñàíàà çîâñîíã¿é òóë øàðõòàé õºëèéã íü ¿çýõýýñ ºìíº äýýä áèåíä íü àíõààðàë òàâèõààð øèéäýâ. Áè ò¿¿íèéã óñààð óãààñíû äàðàà íÿëöãàé áîõèð øàâàð äóíä õýâòýæ áàéëàà. Øàðõàíä ýíý íü ìóó òóë ¿õýð ÷óëóó íàëóóëàí ñóóëãàâ. Ïèò ÿëàðõàëã¿é ºíäèéí ñóóãààä ¿ñ àðüñàíä íààëäñàí øàâðûã íü óãààæ àðèëãàâ. Òýð öîíõèéí öàéæ óðüäûíõ øèãýý õ¿÷èðõýã áóë÷èíòàé ñàíàãäàõàà áîëüæýý. Áè áóëäðóóíààñ õàòãóóðûã ñóãàëàí àâàõàä ÿðâàéñíàà íàâ÷ çàæëàí òàâèõàä ñýòãýë íü àìàðëàà. Ò¿¿íèéã íàðàíä ýýí ñóóæ áàéõ õîîðîíä áè áîõèð öàìö õ¿ðìèéã íü óãààæ ¿õýð ÷óëóóí äýýð õàòààõààð äýëãýâ. Äàðàà íü öýýæíèéõ íü ò¿ëýãäñýí õýñýãò òîñ ò¿ðõýõýä áèå íü õàëóó øàòàæ áàéëàà. Òýð õàëóóð÷ áàéâ. Íàäàä íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóóãààñ àâñàí ýìèéí ñàí áàéñàí áîëîõîîð õàëóóí íàìäààõ ýì õàéâ. Ýýæ çàðèìäàà èéìèéã ãýðòýý õèéäýã ÷ òóñ áîëäîãã¿é òóë õóäàëäàæ àâäàã. - ¯¿íèéã óó÷èõ. ×è ëàâ ºëññºí áàéõ ãýæ áè Ïèòýä òóøààõàä òýð ýìèéã äóóëãàâàðòàé çàëãèâ. - ¯ã¿é õà÷èðõàëòàé íü áè õýäèéí ºäðèéí òóðø þó ÷ èäýõèéã õ¿ñýýã¿é. Áè ò¿¿íä ãðóçëèíãèéí ìàõ ñàíàë áîëãîñîí õàìðàà ¿ð÷èéëãýýä öààø ýðãýëýý. Òýãýõýä ë áè á¿õ ç¿éë õ¿íä áàéãààã îéëãîëîî. - Ïèò ÷è æààõàí ÷ ãýñýí þì èäýõ ¸ñòîé. - Õýðýãã¿é. Äîð íü áóöààãààä ãàðãà÷èõíà. Ãýñýí ÷ áè ò¿¿íèéã õàòñàí àëèì èä¿¿ëýõýýð ÿòãàæ äºíãºâ. - Áàÿðëàëàà. Ìèíèé áèå äýýðäýæ áàéõ øèã áàéíà. ¯íýí ø¿¿. Êèòíèññ, áè îäîî óíòàæ áîëîõ óó? - Æààõàí òýâ÷. Áè ýõëýýä õºëèéã ÷èíü ¿çýýäýõüå. Áè èõýä áîëãîîìæòîéãîîð ãóòàë, îéìñûã íü ñóãàëàí óäààíààð ºìäèéã íü òàéëàâ. Êàòîãûí õóòãà çîîãäñîí ãàçàð ºìä óðàãäñàíûã õàðñàí ÷ øàðõûã íü èéì õ¿íä ãýæ áîäñîíã¿é. Øàðõ ¿ðýâñýæ óëàéãààä ã¿íçãèé öóñ èäýý öóâæ áàéëàà. Õàâäñàí õºëººñ íü ìóóäñàí èäýý áýýðèéí ¿íýð õàíõëàíà. ¯¿íèéã õàðìàãö áè çîëòîé ë ¿ñðýí áîññîíã¿é. Ò¿ëýãäñýí çàëóóã ãýðò àâ÷èðñàí ¿åèéíõ øèã
çóãòàæ ìîäîí äóíä íóóãäàõûã õ¿ñëýý. Àãíàæ áàéõ çóó𠺺ð õ¿ì¿¿ñ ìèíèé õèéæ ç¿ðõëýõã¿é ç¿éëèéí ó÷ðûã îëæ áèëýý. Ãýõäýý òýä ýíä àëãà. Áè ýýæèéí õ¿íä ºâ÷òºí ¿çäýã ¿åèéíõ øèã òàéâøèðàõûã îðîëäîâ. - Àéìøèãòàé áàéíà óó? ãýæ Ïèò ìèíèé áàéäëûã õàðààä õýëýâ. - Áàéäàã ë íýã ãýýä áè õàéõðàìæã¿é ìºðºº õàâ÷ààä, - ×è ýýæ äýýð óóðõàéãààñ àâ÷èðñàí õ¿ì¿¿ñèéã õàðñàí ÷ áîëîîñîé ãýâ. Áè ãýðòýý ¿¿íýýñ àëü áîëîõ õîë çóãòààäãàà õýëñýíã¿é. Äóðã¿é áàéãààãàà äàëäëàí õàíèàëãààä, - Ýõëýýä øàðõûã ñàéí óãààõ õýðýãòýé ãýâ. Ïèò çºâõºí áîãèíî ºìäòýéãýý ¿ëäýõýä ìèíèé ºìíº áàðàã í¿öãýí õýâòýæ áàéñàí íü íàìàéã è÷ýýâ. Ýýæ, Ïðèì õî¸ðûí õóâüä ººð õýðýã. Í¿öãýí áèåíýýñ è÷äýãã¿é áîëîõîîð å㺺äºæ õýëýõýä ìèíèé æèæèãõýí ä¿¿ òîãëîîìä îðñîí áîë Ïèòýä íàäààñ èë¿¿ àøèãòàé áàéëàà. Áè õóâàíöàðàà Ïèòèéí äîð äýâñýýä õºëíèé øàðõûã íü óãààõàä õýäýí ëîíõ óñ õèéñíèé äàðàà øàðõ óëàì àéìøèãòàé áîëîâ. Õºëºí äýýð íü åð人 çºãèéä õàçóóëñàí íýã îðîì, õýäýí æèæèã ò¿ëýãäýëò áàéñíûã ò¿ðãýí ýì÷ëýâ. Ãýõäýý ýíý àéìøèãòàé øàðõûã ÷èíü ÿàäàã áèëýý? - Øàðõûã ÷èíü ýâðýõèéã æààõàí õ¿ëýýå... Õàðèí ýíý çóóð ¿¿íèéã èäýæ áàé. Áè ãîðõè ðóó ¿ëäñýí õóâöñûã íü óãààõààð ÿâàõûí ºìíº àòãà ä¿¿ðýí õàòààñàí æèìñ ºãººä àíõíû òóñëàìæûí õ¿¿äèéã ¿çëýý. Áîîëò, õàëóóíû, òàéâøèðóóëàõ áîëîí ãýäýñíèé ýì ãýýä Ïèòýä òóñëàõ áàðàã þó ÷ áàéñàíã¿é. - Áèäýíä òóðøèëò õèéõ õýðýã ãàðàõ íü. Áè çºãèé õàçàëòàíä òàâüäàã íàâ÷ õàëäâàð ãàäàãøëóóëäàãûã ìýäýõ áîëîõîîð òýäíýýñ ýõëýí ñàéòàð çàæëààä øàðõàí äýýð òàâèâ. Õýäýí õîðìûí äàðàà ãóÿíààñ èäýý îëãîéäîí ãîîæëîî. Áè ¿¿íèéã ñàéíû òýìäýã ãýæ ººðèé㺺 ÿòãàí ºã뺺íèé öàéãàà ãàðãàõã¿éí òóëä óðóóëàà õàçëàà. - Êèòíèññ ãýæ Ïèò äóóäàõàä áè ò¿¿í ð¿¿ çýâõèé öàðàéëàí õàðëàà. - ¯íñýëòèéí õóâüä ÿàõ ãýæ áàéíà? Áè Ẻëæèõã¿éã àðàé ÿäàí òýâ÷èæ áàéñàí ó÷èð ò¿ñõèéòýë èíýýä àëäàõàä, - Þó íü èíýýäòýé áàéíà? ãýæ òýð ãýìã¿é àñóóâ. - Áè... áè ¿¿íèéã ýì÷èëæ ÷àäàõã¿é íü. Ýýæ øèãýý áèø. ×èíèé èäýýã õàðààä ÿàõàà ÷ ìýäýõã¿é áàéíà ãýæ áè òàéëáàðëààä, - Î-î! À-à! ãýæ õî¸ð äàõü íàâ÷àà òàâèíãàà äóó àëäàí ¸îëîâ.
- ×è òýãýýä ÿàæ àãíàäàã õýðýã âý? - Íàäàä èòãý. Àìüòàí àëàõ íü ¿¿íýýñ õàìààã¿é äýýð. ×àìàéã ÷ ãýñýí àëàõ àðãûã ë ìýäíý. - Ò¿ðãýõýí àëæ áîëîõ óó? - ¯ã¿é. Àìàà òàòààä ëèéð èä ãýýä áè íàâ÷ûã ãóðàâ äàõü óäààãàà øàðõàí äýýð òàâüæ õºõ¿¿ëýõýä áàðàã á¿òýí õóâèí ä¿¿ðýí èäýý ãàð÷ õàâäàëò áóóðëàà. Îäîî ÿñàíä õ¿ðòýë ã¿í ç¿ñýãäñýí øàðõ òîäõîí õàðàãäàæ áàéâ. - Öààøàà ÿàõ ãýæ áàéíà, äîêòîð Ýâåðäèí? - Ò¿ëýãäýëòèéí òîñ ò¿ðõýýä ¿çäýã þì áèë¿¿. Õàëäâàð îðîõã¿é áàéõàä òóñëàõ áàéõ. Òýãýýä áîîíî äîî ãýýä õýëñíýýð õèéëýý. Õºëèéã öýâýðõýí áîîëòîîð áîîõîä òèéì ÷ àéìøèãòàé õàðàãäàõàà áîëèâ. Ãýñýí ÷ äîòóóð ºìä íü àéìøèãòàé áîõèð áàéëàà. Ëàâ ä¿¿ðýí íÿíòàé áàéõ. Áè Ðóòûí ¿¿ðãýâ÷èéã ñóíãààä, - ¯¿ãýýð õàëõàëæ áàé. Áè äîòóóð ºìäèéã ÷èíü óãààãààäàõúÿ ãýâ. - Õýðâýý ÷è íàìàéã í¿öãýíýýð õàðíà ãýâýë ýñýðã¿¿öýõã¿é ø¿¿. - ×è ÿã ë ýýæ, Ïðèì õî¸ð øèã þì. Õàðèí áè ýñðýãýýðýý õ¿í îéëãîæ áàéíà óó? Áè ãîðõè ðóó ýðãýýä õàðòàë óñàíä äîòóóð ºìä ïàëõèéí óíàâ. Ïèò þì ÷óëóóäàæ ÷àäàæ áàéãààã íü ¿çýõýä äýýðäñýí áàéõ. - ×è íýã ñóìààð àëàõûí çýðýãöýý è÷èìõèé õ¿í ãýäãýý ìýäýõ ¿¿ ãýæ Ïèò íàìàéã áîãèíî ºìäèéã õî¸ð ÷óëóóíû õîîðîíä ¿ðýõýä õýëýýä, - Òèéì ó÷ðààñ ë áè ÷àìààð Õåéìèò÷èéã ø¿ðø¿¿ðò îðóóëààã¿é þì ãýâ. Áè òýð òóõàé ñàíààä õàìàð ¿ð÷èéëãýí, - Òýð ÷àìä þì ÿâóóëñàí óó? ãýâ. - Þó ÷ ÿâóóëààã¿é ãýýä Ïèò áîäëîãîøèðñíîî, - Õàðèí ÷àìä þì ÿâóóëñàí óó? ãýëýý. - Ò¿ëýãäýëòèéí ýì. Áàñ òàëõ ãýæ áè ãýìøèíã¿é õýëýâ. - Ò¿¿íèéã ÷àìä äóðòàé ãýäãèéã ìýäýýä áàéñàí þìàà. - Áîëüæ ¿ç òýð íàäòàé íýã ºðººíä áàéæ ÷ òýâ÷äýãã¿é þì.
- ßàãààä ãýâýë òà õî¸ð äýíä¿¿ òºñòýé ãýæ Ïèò àÿàðõàí õýëñýíä áè Õåéìèò÷èéã õàðààõã¿éí òóëä õýëýý õàçàí òýñëýý. Òýãýýä Ïèòèéã õóâöñàà õàòàõ õ¿ðòýë óíòàõ áîëîìæ îëãîîä ¿äýýñ äóíä áîëîõîä öààø õ¿ëýýñýíã¿é ìºðíººñ íü ñýãñðýí, - Ïèò áèä ÿâàõ õýðýãòýé ãýâ. - ßâàõ ãýíýý? Õààøàà òýð âý? ãýæ òýð ãàéõëàà. - Ýíä ¿ëäýæ áîëîõã¿é. Ãîðõè äàãàí ÿâààä áèåèéã ÷èíü òýíõðýõ õ¿ðòýë íóóãäàõ ãàçàð îëîõ õýðýãòýé. Áè ò¿¿íèéã õóâöàñëàõàä òóñëàí ò¿øèæ áîñãîâ. ªâ÷òýé õºë äýýðý ãèøãýìýãö öàðàé íü õóâõàé öàéëàà. - ßâúÿ. ×è ¿¿íèéã ÷àäíà. Ãýâ÷ òýð ÷àäñàíã¿é. Áèä ãîðõè ðóó îéðîëöîîãîð òàâèí ÿðä óðóóäàõàä ìèíèé ìºðºí äýýð ºëãºãäºí îäîîõîí óõààí àëäàõàä áýëýí áàéëàà. Áè ò¿¿íèéã ýðýã äýýð ñóóëãààä íóðóóí äýýð íü óðàìøóóëàí àëãàäàæ ýðãýí òîéðíîî õàðëàà. Èéì íºõöºëä ìîä ðóó ãàðíà ãýæ áîäîõûí ÷ õýðýãã¿é. ¯¿íýýñ ÷ äîð ç¿éë áîëæ ìýäíý. Çàðèì ¿õýð ÷óëóóíû äóíä àãóéòàé òºñòýé æèæèãõýí í¿õ áàéëàà. Ìèíèé í¿ä ãîðõèíû äýýä õýñýãò õîðèí ÿðäûí çàéä áàéãàà òèéì íýã õîíãèëä òóñàâ. Ïèòèéã àõèí áîñîõ ÷àäâàðòàé áîëìîãö í¿õ ð¿¿ ÷èðæ ãóëäðàõûí õîîðîíä àâ÷ ÿâàâ. Áè öààø ¿ðãýëæë¿¿ëýí ýðýõèéã õ¿ññýí ÷ ìèíèé õàìòðàã÷ õýòýðõèé õ¿÷ã¿é áîëæýý. Òýð öààñ øèã öîíõèéí àìüñãààäàæ ÷è÷èðíý. Áè àãóéí øàëàí äýýð íàðñíû øèëì¿¿ñ äýâñýýä óíòëàãûí õºíæ뺺 äýëãýí ò¿¿íèéã îðóóëàõàä òóñëàâ. Ò¿¿íä õî¸ð ¿ðëýí ýì æààõàí óñòàé ºãºõºä óóñàí ÷ æèìñíýýñ òàòãàëçëàà. Äàðàà íü õýâòýýä íàìàéã îðîîíãîîð ¿¿ä äàëäëàõûã õàðæ áàéâ. ¯ð ä¿í òààðóó áîëîâ. Àìüòíûã áîë õóóð÷ áîëîõ ÷ õ¿í ãàðààð õèéãäñýíèéã äîð íü ìýäýõ áîëíî. Áè óóðëàñàíäàà á¿ãäèéã íü áóöààæ òàðààëàà. - Êèòíèññ, íàìàéã îëñîíä ÷èíü, áàÿðëàëàà ãýýä Ïèò ìèíèé í¿ä ð¿¿ óíæñàí ¿ñèéã õîéøëóóëàí èëýâ. - ×è ÷ ãýñýí íàìàéã îëîõ áàéñàí ãýýä áè äóõûã íü äàðæ ¿çýõýä õàëóó øàòàæ áàéâ. Ýì ¿éë÷èëñýíã¿é. Ò¿¿íèéã ãýíýòõýí ¿õ÷èõ áîëîâ óó ãýõýýñ íàäàä àéìøèãòàé áàéëàà. - Ñîíñîî÷, õýðâýý áè ýðãýæ èðýõã¿é áîë... ãýæ òýð ýõëýõýä áè ÿðèàã íü òàñëàí, - Òýãæ á¿¿ ÿðü. Áè á¿õ èäýýã ÷èíü øàõñàí áîëîõîîð ÿàõ ÷ ¿ã¿é ãýâ. - Ìýäýæ áàéíà. Õýðâýý ãýíýòõýí...
- ¯ã¿é ýý, Ïèò ÿìàð ÷ ãýíýòõýí áàéõã¿é. Ýíý òóõàé ÿðèëöìààðã¿é áàéíà ãýýä áè óðóóëûã íü äàðëàà. - Ãýõäýý áè... Áè ãýíýòõýí Ïèò ð¿¿ áºõèé㺺ä äóóã¿é áîëãîõûí òóëä ¿íñýâ. Ýíý íü õîæèìäñîí áàéæ áîëîõ ÷ ò¿¿íèé çºâ áèä ÷èíü äóðëàëä øàòñàí õ¿ì¿¿ñ ø¿¿ äýý. Áè óðüä íü õýçýý ÷ õ¿íòýé ¿íñýëäýæ áàéãààã¿é ÷ óðóóë íü õàëóóí áàéõààñ îíäîî ç¿éë ìýäýðñýíã¿é. Òýãýýä õºíäèéðºí õºíæ뺺ð õó÷ààä, - ×è ¿õýõã¿é. Áè ¿¿íèéã õîðèãëîæ áàéíà. Îéëãîìæòîé þó? ãýâ. - Îéëãîìæòîé ãýæ òýð øèâíýâ. Áè ¿äøèéí ñýð¿¿í àãààðò ãàðòàë õºëä ø¿õýð áóóæ èðëýý. Ïèòèéí ºâ÷íèéã ýì÷ëýõ ýì áàéæ ìàãàäã¿é ãýæ íàéäàí ò¿ðãýí ø¿¿ð÷ àâòàë åð人 òóíãàëàã øºëòýé ñàâ áàéâ. Õåéìèò÷ íýã ¿íñýëòýíä õàëóóí øºë ºãºõººñ îíäîî òîäîðõîé ç¿éë èëãýýæ ÷àäñàíã¿é. Áè áàðàã ë ò¿¿íèé "×è äóðëàëò øàòñàí, õîíãîð ìèíü. ×èíèé çàëóó ¿õýæ áàéíà. Íàäàä ¿¿íèé òºëºº àæèëëàõ áîëîìæ ºãººäºõ" ãýæ õàøãèðàõûã ñîíñëîî. Ò¿¿íèé çºâ áàéëàà. Õýðâýý áè Ïèòèéã àìüä ¿ëäýýõèéã õ¿ñâýë ¿çýã÷äýä ñýòãýãäýë òºð¿¿ëýõ õýðýãòýé. Çîëã¿é äóðëàãñàä ãýðòýý õàìòäàà õàðèõûí òóëä öºõðºí òýìöýëäýæ áàéíà! Õî¸ð ç¿ðõ íýã íýãíèéõýý òºëºº öîõèëíî! ßìàð óÿíãûí þì áý! Áè õýçýý ÷ æèíõýíýýñýý äóðëàæ áàéãààã¿é òóë äààëãàâàð àìàðã¿é áàéñàíä ýöýã ýõèéíõýý òóõàé áîäîâ. Ààâ õýçýý ÷ îéãîîñ ýýæèä áýëýã àâ÷ðàõã¿é èðæ áàéãààã¿é. Ò¿¿íèé áîñãî àëõàõ ÷èìýýã ñîíñîîä ýýæèéí öàðàé ãýðýëòäýã áàéâ. Ýöãèéã íàñ áàðàõàä òýð áàðàã ë àìüäðàõàà áîëüñîí. - Ïèò! ãýæ áè ýýæèéí çºâõºí ààâòàé ÿðüäàã õîîëîéíû ºíãèéã äóóðàéõûã õè÷ýýí õýëýâ. Òý𠺺ð õýíòýé ÷ òýãæ ÿðüäàãã¿é þì. Ïèò àõèí ç¿¿ðìýãëýæ áàéñàí ó÷èð ñýðýýõèéí òóëä ¿íñëýý. Òýð ýõýíäýý ãàéõøèðñíàà íàìàéã á¿õèé ë àìüäðàëûí òóðøèä õàðæ õýâòýõýä áýëíýýð æàðãàëòàéãààð èíýýìñýãëýâ. Áè ò¿¿íä ñàâûã ¿ç¿¿ëýýä, - Ïèò, Õåéìèò÷ ÷àìä þó èëãýýñíèéã õàðàà÷ ãýâ.
XVII Áè öàãèéí òóðø Ïèòèéã àðãàäàí ãóéæ, ñ¿ðä¿¿ëýí ¿íñýæ áàéæ øºëèéã áàëãà áàëãààð óóëãàñààð ýöýñò íü ñàâ õîîñîðëîî. Õîîëîî èäýýä óíòìàãö áè ººðòºº ñàíàà òàâèí ãðóçëèíãèéí ìàõ, ¿íäýñ õîâäîãëîí èäýýä òýíãýðò ¿ç¿¿ëæ áàéãàà ìýäýýã ¿çýâ. Àëàãäñàí õ¿í áàéñàíã¿é. Ïèò áèä õî¸ð ¿çýã÷äèéí ñýòãýëèéã ºíººäºð õàíãàëòòàé õºäºëãºñºí áîëîõîîð çîõèîí áàéãóóëàã÷èä øºíº ò¿ãøýýõã¿é ãýæ íàéäàõààñ. Áè ñóðñàí çàíãààðàà õîíîãëîõ ìîä ýðýí õàðààä ýíý á¿õýí òºãñãºë áîëñíûã îéëãîâ. Þóòàé ÷ îäîîõîíäîî. Áè Ïèòèéã õàìãààëàëòã¿é ãàíöààð íü ãàçàð îðõèæ ÷àäàõã¿é. Áè ò¿¿íèé ñ¿¿ëä íóóãäàæ áàéñàí ýðãýýñ äºíãºæ òàâèí ÿðä õîëäîîä îëèãòîé ºíãºëºí äàëäëààã¿é áàéíà. ßàæ ò¿¿í øèã ºíãºëºí äàëäëàõ âý? Áè øºíèéí õàðààíû øèëýý ç¿¿æ çýâñãýý äýðãýäýý òàâèàä æèæ¿¿ðò ãàðëàà. Õàðàíõóé ò¿ðãýí íºìðºõºä áè ÷ºìãºí人 õ¿ðòýë äààðàâ. Ýöýñò íü áóóæ ºãººä Ïèòèéí óíòëàãûí õºíæèë ð¿¿ îðëîî. Äóëààõàí òààòàé áàéñàí ÷ óäàëã¿é òýâ÷èõèéí àðãàã¿é õàëóó òººíºâ. Òýð õàëóóð÷ áàéëàà. Áè äóõûã íü äàðæ ¿çýýä õàëóó øàòàæ áàéñàíä þó õèéõýý ìýäñýíã¿é. Õºíæèëä ¿ëäýýâýë õàëóóí íü íàìäàõ áîëîâ óó?. Ýñâýë óíòëàãûí õºíæ뺺ñ ãàðãàõ ¸ñòîé þì áîëîâ óó? غíèéí õ¿éòýí àãààð òóñ áàéæ áîëíî ø¿¿ äýý? Ãýâ÷ ýöýñò íü äóõàí äýýð íü áîîëò íîðãîí òàâèëàà. Ýíý íü ñóëõàí àðãà õýìæýý áàéñàí ÷ ººð ç¿éë þó õèéõýý ìýäñýíã¿é. Áè øºíèéã ñóóãàà õýâòýý õî¸ðûí õîîðîíä ºíãºð¿¿ëýí áîîëòûã íü àõèí äàõèí ñîëüæ áàéâ. Ãàíöààðàà áàéõ íü èë¿¿ àþóëã¿é ÷ ýíý òóõàé áîäîõûã õ¿ññýíã¿é. Îäîî áè ãàçàðò óÿãäààä óíòàæ àìàð÷ ÷àäàõã¿é ºâ÷òýé õ¿íèéã ñóâèëàõàä õ¿ð÷ áàéíà. Õýðâýý èðýõýýñýý ºìíº ò¿¿íèé ºâäñºí ãýäãèéã ìýäñýí áîë. Ãýñýí ÷ ò¿¿íèéã õàéõ áàéñàí. ßìàð çºí õºòºëñíèéã íü ìýäýõã¿é ÷ èðñýí íü ñàéí õýðýã áîëæýý. ¯¿ðèéí ãýãýý òóñàõàä Ïèòèéí óðóóë äýýð õºëñ äààâàðëàí õàëóóí íü íàìäæýý. ªíãºðñºí øºíº áè àãóéí ãàðöûã Ðóòûí æèìñòýé áóòààð òàãëàñàí þì. Áóòíààñ õýäýí æèìñ ò¿¿æ àâààä áÿöàëæ øºëíèé ñàâàíä õèéí õ¿éòýí óñ ä¿¿ðãýâ. Íàìàéã àãóéä îðæ èðýõèéã Ïèò õàðààä áîñîõûã õè÷ýýíãýý, - Ñýðñýí ÷èíü ÷àìàéã áàéõã¿é áîëîõîîð ñàíàà çîâëîî ãýýä èíýýìñýãëýâ. - Íàäàä ñàíàà çîâñîí ãýíýý? Õàðèí ÷è ñ¿¿ëèéí ¿åä ººðèé㺺 õàðñàí óó? - ×àìàéã Êàòî, Ëèø õî¸ðòîé òààðàëäñàí áàéõ ãýæ áîäëîî. Òýä ¿ðãýëæ øºíººð àíä ãàðäàã þì ãýæ Ïèò ¿ðãýëæë¿¿ëýâ. - Ëèø ãýíýý? Ýíý ÷èíü þó þì? - Õî¸ð äóãààð á¿ñèéí îõèí. Òýð àìüä áàéãàà áèç äýý? - Òèéìýý. Òýä áîëîí áèä õî¸ð, Áóòëàã÷, ¿íýã ¿ëäñýí. ¯íýã ãýæ áè òàâäóãààð á¿ñèéí îõèíûã
íýðëýäýã þì. Áèå ÷èíü õýð áàéíà äàà? - ª÷èãäºðèéíõèéã áîäâîë õàìààã¿é äýýðäñýí. Øàâàð äóíä áàéñàíòàé õàðüöóóëàõûí àðãàã¿é. Öýâýð õóâöàñ, óíòëàãûí õºíæèë, ýì òà áàñ... ÷è ãýýä ë. Òýãýëã¿é ÿàõàâ ðîìàíòèê áàéãàà áèç. Òýð ìèíèé õàöàðò íü õ¿ðñýí ãàðûã áàðüæ àâààä óðóóëäàà õ¿ðãýëýý. Ààâ ¿ðãýëæ òýãäýã áàéñàí þì. Õàðèí Ïèò ¿¿íèéã õààíààñ ñóðñàí þì áîë? Ýöýã íü ëàâ øóëàìòàéãàà òýãäýãã¿é áàéæ òààðíà. - ªã뺺íèé õîîë èäýõã¿é áîë ÿìàð ÷ ¿íñýëò áàéõã¿é ãýæ áè øèð¿¿í õýëýâ. Áè ò¿¿íèéã ºíäèéëãºí àãóéí õàíà ò¿øèí ñóóëãàõàä íóõñàí æèìñèéã èäñýí ÷ ãðóçëèíãèéí ìàõíààñ àõèàä òàòãàëçëàà. - ×è óíòààã¿é áèç äýý. - Ýíý ÷óõàë áèø ãýæ áè ÿäðàíãóé õýëýâ. - Îäîî óíò. Áè õàðóóëäàæ áàéÿ. ßìàð íýã þì áîëâîë ÷àìàéã ñýðýýíý ãýñíýý íàìàéã òýýíýãýëçýõýä, - Êèòíèññ ÷è ¿¿ðä óíòàõã¿é áàéæ ÷àäàõã¿é ø¿¿ äýý ãýëýý. Ò¿¿íèé çºâ ýðò îðîé õýäèé ÷ áè óíòàõ ë áîëíî. Èéìýýñ îäîî ¿¿íèéã Ïèòèéí äýðãýä áàéõàä õèéñýí íü äýýð. - Ñàéí áàéíà. Õî¸ð öàãèéí äàðàà íàìàéã ñýðýýãýýðýé. Óíòëàãûí õºíæèëä îðîõîä ãàäàà õýò õàëóóí áàéëàà. Áè àãóéí øàëàí äýýðõ õºíæ뺺 òýíèéëãýýä øààðäëàãà ãàðâàë õàðâàõàä áýëýí ãàðòàà íóìàà áàðèëàà. Ïèò äýðãýä õàíà íàëàí ñóóãààä ¿¿ä ð¿¿ õàðñíàà, - Óíò äàà ãýæ àÿàðõàí õýëýýä äóõàí äýýð áàéñàí ¿ñèéã èëáýâ. ¯íñýëòýýñ ÿëãààòàé íü ýíý òàéâøèðóóëñàí õºäºë㺺í àãóóëñàí ó÷èð áè ò¿¿íèéã áîëèîñîé ãýæ õ¿ññýíã¿é. Òýð íàìàéã óíòàõ õ¿ðòýë èëáýñýýð áàéâ. Áè óäààí óíòëàà. Á¿ð õýòýðõèé óäààí ãýäãèéã í¿äýý íýýíã¿¿ò îéëãîâ. ¯ä äóíä áîëæýý. Ïèò õàíà íàëàí ñóóñàí õýâýýð. Áè ñ¿¿ëèéí ºäð¿¿äèéã áîäâîë õàìààã¿é äýýð àìàðñàí ÷ óíòóóöàí ºíäèé뺺. - Ïèò ÷è íàìàéã õî¸ð öàãèéí äàðàà ñýðýýõ ¸ñòîé áàéñàí! - ßàõ ãýæ? Þó ÷ áîëîîã¿é ø¿¿ äýý. Òýãýýä ÷ ÷èíèé äýðãýä ñóóãààä óíòàõûã ÷èíü õàðàõ íàäàä òààòàé áàéñàí. ×è ç¿¿äýíäýý õºìñºã çàíãèääàãã¿é. Áàðãàð òºðõ ÷èíü àëãà áîëäîã.
Ýíý ¿ãèéí äàðàà áè ¿íýõýýð áàðàéñàíä Ïèò èíýýëýý. Ò¿¿íèé óðóóë õàòàæ îìãîëòæýý. Õàöðûã íü áàðüæ ¿çýõýä í¿¿ðñíèé çóóõ øèã õàëóóí áàéëàà. Íàìàéã òàéâøèðóóëàõûí òóëä þì óóñàí ãýæ áàéãàà ÷ ëîíõòîé óñ ä¿¿ðýí áàéâ. Áè àõèí õýäýí ýì ºãººä óñ óóëãàâ. Ò¿ëýãäýëò, çºãèéíä õàòãóóëñàí íü ýäãýðýõ ÿíçàíäàà îðæýý. Ýöýñò íü ýð çîðèãîî õºâ÷ëºí áàéæ õºëèéí áîîëòûã àâòàë ç¿ðõ ïàëõèéâ. Áàéäàë ñàíàñíààñ õàìààã¿é äîðäæýý. Èäýý áàéõã¿é áîëñîí ÷ õàâäàëò óëàì èõñýí ¿ðýâññýí àðüñ òàòàëäàæ óëààí ñóäàë áèé áîëæýý. Öóñàíä íü õàëäâàð îðñîí áàéíà! Ýì÷ëýõã¿é áîë ¿õýõ áîëíî. Çàæèëñàí íàâ÷, ò¿ëýíõèéíèé òîñ òóñ áîëñîíã¿é. Êàïèòîëèéí õàëäâàðûí ýñðýã õ¿÷òýé ¿éë÷èëãýýòýé ýì õýðýãòýé. Òèéì ýì õè÷íýýí ¿íýòýé áîëîõûã áè òºñººëæ ÷àäñàíã¿é. Õåéìèò÷èéí îëñîí èâýýí òýòãýã÷äèéí ìºí㺠õ¿ðýõ áîëîâ óó? Ýðãýëçýæ áàéíà. Òîãëîîì ñóíæðàõ òóñàì áýëýã óëàì ¿íýòýé áîëäîã. Ýõíèé ºäºð á¿òýí õîîë õóäàëäàæ àâ÷ áàéñàí áîë àðâàí õî¸ð äàõü ºäºð ãàíö æèãíýìýã àâàõ áîëíî. Õàðèí Ïèòýä ñàéí ÷àíàðûí ýì õýðýãòýé. - Õàâäàð íü íýìýãäñýí ÷ èäýý áàéõã¿é áîëæ ãýæ áè ÷è÷èðñýí õîîëîéãîîð õýëýâ. - Êèòíèññ, õýäèéãýýð ìàíàé ýýæ ýì÷ áèø ÷ ãýëýý áè öóñàíä áîõèð îðñíûã ìýäýæ áàéíà. - ×è áóñäààñ óäààí àìüäàðíà, Ïèò. Õýðâýý áèä ÿëâàë Êàïèòîë ÷àìàéã ýì÷èëíý. - Ñàéõàí òºëºâëºãºº áàéíà ãýæ òýð ñàéøààâ. - ×è þì èäýõ õýðýãòýé. Õ¿÷ýý ãàìíà. Áè øºë õèéãýýäõýå. - Ãàë áèòãèé àñààãààðàé. - Õàðæ ë áàéÿ. Áè ñàâàà àâààä ãîëûí ýðýã ð¿¿ ÿâëàà. Õàëóóí òýñýõèéí àðãàã¿é òººíºíº. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä çîðèóä ºäðèéí öàãààð òåìïåðàòóðûã íýìýãä¿¿ëñíýý øºíº îãöîì óíàãàæ áàéâ. Ãîë äýýðõ ãàð õ¿ðýõèéí àðãàã¿é íàðàíä õàëñàí ÷óëóó íàäàä íýã ñàíàà òºð¿¿ëýâ. Ìàãàäã¿é ãàë àñààõ õýðýã ãàðàõã¿é ÷ þì áèë¿¿. Áè àãóé ãîë õî¸ðûí äóíäàõ òîì õàâòãàé ¿õýð ÷óëóóí äýýð ñóóãààä òîãîîòîé óñàíä éîä õèéæ öýâýðø¿¿ëýí íàðàíä òàâèàä ºíäºãíèé õýìæýýòýé õýäýí õàëóóí ÷óëóó äîòîð íü õèéâ. Õýäèéãýýð áè ñàéí ÷àääàãã¿é ÷ ãýëýý øºë õèéõýä îíöãîé óõààí õýðýãã¿é. Óñàíä õýðýãòýé ç¿éëñýý õèéãýýä õ¿ëýýõýä áîëíî. Áè ãðóçëèíãèéí ìàõ æèæèãëýí õýð÷èæ, Ðóòûí ¿íäýñ íýìýðëýâ. Àç áîëîõîä õî¸óëàà øàðàãäñàí áîëîõîîð õàëààõàä ë áîëîõ áàéëàà. Íàðàíä òàâüñàí óñ á¿ëýýñ÷ýý. Áè ìàõ, ¿íäñýý óñàíä õèéí ÷óëóóãàà ñîëèîä øºëºíä õà÷èðëàõ íîãîî õàéâ. Íýã õàäíû ¸ðîîëä çýðëýã ñîíãèíî óðãàæýý. Ýíý ë íàäàä õýðýãòýé. Æààõíûã õýð÷èí òîãîîíä õèéãýýä òàãûã íü òàâüæ õ¿ëýýâ. Áè õî¸ð ÷ óäàà îð÷èí òîéðîíä àíãèéí óë ìºð õàðñàí ÷ Ïèòèéã ãàíöààð îðõèæ ñýòãýë òºâäºëã¿é àçàíä íàéäàí õýäýí óðõè òàâèëàà. Ñîíèðõîëòîé íü áóñàä îðîëöîã÷ õîîë õ¿íñíèé ýõ ñóðâàëæ áàéõã¿é áîëñîí õîéíî ÿàæ áàéãàà áîë? Ò¿¿íä Êàòî, Ëèø, ¯íýã ãóðàâ áàãòàíà.
Áóòëàã÷ ëàâ áèø. Òýð Ðóò øèã õîîë õ¿íñýý ººðºº îëæ äàäñàí áèç. Òýä ººð õîîðîíäîî òýìöýæ áàéãàà áîëîâ óó? Áèäíèéã ýðæ áàéãàà þó? Ìàãàäã¿é õýí íýãýí áèäíèé íóóãäñàí ãàçðûã îëîîä äàéðàõ òîõèðîìæòîé ìº÷ õ¿ëýýæ áàéãàà áèø áàéãàà äàà? Áè àãóé ðóó ò¿ãøèí áóöëàà. Ïèò õàäíû ñ¿¿äýðò óíòëàãûí õºíæèë äýýð õýâòýæ áàéâ. Íàìàéã õàðààä áàÿðëàñàí ÷ áèå íü ìóó ãýäýã íü èëò áàéëàà. Áè äóõàí äýýð íü õ¿éòýí æèí òàâèõàä äîðõíîî õàëóóí áîë÷èõîâ. - ×àìä õ¿ñýõ þì áàéíà óó? - ¯ã¿é. Àñóóñàíä áàÿðëàëàà. Õ¿ëýýãýýðýé, áàéãàà þì áàéíà. Íàäàä ÿìàð íýã ò¿¿õ ÿðèà÷. - ßðèõ ãýíýý? Þóíû òóõàé? Áè òèéì ÷ îëîí ò¿¿õ ìýääýãã¿é. ßã ë äóó øèãýý. Çàðèìäàà Ïðèì íàìàéã øàëæ ÿðèóëäàã þì. - ßìàð íýã õºãæèëòýé. Õàìãèéí àç æàðãàëòàé ºäðèéíõºº òóõàé ÿðèà÷. Áè óíòóóöñàíäàà ¸îëîõ ñàíàà àëäàõûí õîîðîíä äóó àëäàâ. Àç æàðãàëòàé ºäºð ãýíýý? Ýíý ÷ øºë ÷àíàõààñ èõ ÷àðìàéëò øààðäàæ áàéñàí ø¿¿. Áè òàðõèà îíãè÷èí ñàéõàí äóðñàìæ îëîõûã õè÷ýýñýí ÷ áàðàã á¿ãäýýðýý Ãåéëòýé àí õèéæ áàéñàíòàé õîëáîîòîé ç¿éë áàéâ. ¯¿íèéã Ïèò áîëîí ¿çýã÷äýä òîõèðîìæòîé ñýäýâ ãýæ áîäîõã¿é áàéíà. Òýãýõýýð Ïðèì ¿ëäëýý. - Áè Ïðèìèéí ÿìààã ÿàæ îëñîí òóõàéãàà ÿðüæ áàéñàí óó? Ïèò òîëãîé ñýãñðýýä ãîðüäîíãóé õàðàõàä áè ìàø áîëãîîìæòîéãîîð ÿðüæ ýõëýâ. Ó÷èð íü ìèíèé ¿ãèéã á¿õ Ïàíåì äàÿàð ñîíñîæ áàéñàí áºãººä õóóëü áóñ àí õèéäãýý ìýäýãäâýë Ãåéë, Òîñëîã Ñýé, ìàõíû õóäàëäàà÷èí, æóðàì ñàõèóëàã÷èä áîëîí õóäàëäàí àâàã÷èä íàðòàà ãàé ó÷ðóóëæ áîëîõ þì. ¯íýí õýðýãòýý Ïðèìèéí Õàòàãòàé ãýæ äóóääàã ÿìààíû ìºíãèéã ÿàæ îëñîí áý ãýâýë òàâàí ñàðûí ñ¿¿ë÷èéí áààñàí ãàðèãèéí îðîé áàéëàà. Ìàðãààø Ïðèì àðâàí íàñ õ¿ðýõ ãýæ áàéñàí áîëîõîîð ñóðãóóëèéí äàðàà Ãåéë áèä õî¸ð øóóä îé ðóó ÿâëàà. Áè Ïðèìä áýëýã õóäàëäàæ àâàõûí òóëä îëç îìîã èõ îëîõûã õ¿ñ÷ áàéâ. Ìàãàäã¿é øèíý äààøèíç þìóó ¿ñíèé ñàì àâ÷ áîëîõ þì. Îéãîîð ä¿¿ðýí óðõè çàíãà òàâüñàí ÷ áóñàä áààñàí ãàðèãààñ îëç òààðóóõàí îðëîî. Áè ñýòãýëýýð óíàí áóöàõàä ìàðãààø èë¿¿ àç òààðíà ãýæ Ãåéë ÿòãàâ. Áèä ãîðõèíû äýðãýä çîãñîæ àìðàõ ¿åäýý çàëóóõàí ýâýð íü äºíãºæ öóõóéñàí áóãà òààðàëäëàà. Òýð çóãòàõàä áýëýí ¿ë òàíèõ õ¿ì¿¿ñèéã õàðàâ. ¯çýñãýëýíòýé ñ¿ðëýã àìüòàí áàéâ. Ãýâ÷ õ¿ç¿¿ öýýæèíä íü õî¸ð ñóì çîîãäñîíû äàðàà ãîî ¿çýñãýëýí àëäàãäëàà. Ãåéë áèä õî¸ð çýðýã õàðâàñàí þì. Áóãà äîãîëîí çóãòàõàä Ãåéë íàìàéã ñýõýý îðîõûí çóóðã¿é õîîëîéã íü îãòëîâ. Òèéì ãýì çýìã¿é ¿çýñãýëýíòýé àìüòíûã àëñàíä ç¿ðõ ìèíü çîãñîõ øèã áîëæ áèëýý. Ãýñýí ÷ äàðààãèéí àãøèíä øèíýõýí ìàõ õàðààä ãýäýñ õîíõîëçîâ. Á¿òýí áóãà! Ãåéë áèä õî¸ðûí àãíàæ áàéõ õóãàöààíä åð人 ãóðàâ òîõèîëäîæ èðñýí þì. Àíõíû óäààãûí ñîãîîíû õºë äîãîëîí áàéñàí òóë áàðàã òîîöîõã¿é áàéæ áîëíî.
Áèä àãíàæ áàéñàí ¿åèéí òóðøëàãààðàà ìàõàà çýýë äýýð àâàà÷ñàíã¿é. Õýðâýý õóäàëäàæ ýõýëâýë õ¿í á¿ð ç¿ñýì ìàõ îëæ àâàõûã õè÷ýýí ¿éìýýí ñàìóóí áîëíî. Áèä õàðàíõóé áîëòîë îéä ñóóæ áàéãààä ìàõíû õóäàëäàà÷íû àðûí õàøààíû í¿õýýð øóðãàí îðëîî. Áèäíèé àãíàäàãûã á¿ãä ìýäýõ õýäèé ÷ õýðâýý çóóí òàâèí ôóò áóãà àâ÷ ÿâæ áàéãàà áîë í¿äýíä ºðòºæ áîëîõã¿é. Àðûí õààëãûã íü òîãøèõîä Ðóá ãýäýã íàìõàí ýìýãòýé ãàð÷ èðëýý. Ðóá íàéìààëöäàãã¿é ¿íýý øóóä õýëäýã áºãººä õýðâýý çºâøººðºõã¿é áîë ÿâæ áîëíî. Ãýâ÷ ¿íý øóäàðãà áàéñàí òóë áèä çºâøººð÷ Ðóá ìàõàà ýâäýí áèäýíä øàðàõ õî¸ð ç¿ñýì ºãºâ. Ãåéë áèä õî¸ð àìüäðàëäàà õýçýý ÷ èéì èõ ìºí㺠áàéòóãàé õàãàñûã íü áàðüæ áàéñàíã¿é. Ãýð á¿ëèéíõýíäýý ãýíýòèéí áýëýã áàðèõûã òóëä ìàõíû õóäàëäàà÷íààñ ìºí㺠àâñàí òóõàéãàà õýëýõã¿é áàéõààð øèéäýâ. Ãýõäýý Ïèòýä áîë ìºí㺠õààíààñ àâñàí òóõàéãàà ýýæèéí õóó÷èí ìºíãºí ç¿¿ëòèéã çàðñàí ãýæ õýëñýí. Ýíý õýíä ÷ õîð áîëîõã¿é. Äàðàà íü Ïðèìèéí òºðñºí ºäðèéí òóõàé ÿðèëàà. Õîîëíû äàðàà Ãåéë áèä õî¸ð çýýëýýð ÿâæ äààøèíç õèéõ ìàòåðèàë ¿çýâ. Áè çóçààí öýíõýð àëòàñ èìýð÷ ¿çýæ áàéòàë í¿äýíä íýã ç¿éë ºðòºâ. Àòèðààíû íºãºº òàëä õýäýí ÿìààòàé ãàíö õºãøèí áàéäàã. Á¿ãä ò¿¿íèéã ÿìàà÷èí ãýæ äóóäàã áîëîõîîñ æèíõýíý íýðèéã íü ìýääýãã¿é áàéâ. Óóðõàéä îëîí æèë àæèëëàñíû óëìààñ ¿å ìº÷ íü òàõèéí õàâäàæ á¿ãø¿¿ëýí õàíèàëãàäàã áîëæýý. Ãýõäýý òýð àçòàé áàéëàà. ßìàð íýã àðãààð ìºí㺠õóðààí ÿìàà õóäàëäàí àâñàí òóë ºòºëñºí õîéíîî ºëñºæ ¿õýõã¿é áîëñîí áàéâ. ªâãºí áîõèð óóðòàé ÷ ÿìàà íü öýâýðõýí ñ¿¿ ñàéòàé. Òýðãýí äýýð õàð ñóäàëòàé öàãààí ÿìàà õýâòýæ áàéâ. ßìàð íýã àìüòàí çýðëýã íîõîé ÷ þìóó ìºðíººñ íü íîöîí øàðõäóóëæýý. ßìàà÷èí ñ¿¿ ñààæ ÷àäàõã¿é áîëîõîîð òºõººðºõººð øèéäæýý. Õàðèí áè ò¿¿íèéã ýì÷èëæ ÷àäàõ õ¿íèéã ìýäíý. - Ãåéë. Áè Ïðèìä ÿìàà áýëýãëýõèéã õ¿ñ÷ áàéíà ãýæ áè øèâíýâ. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä ÿìààòàé áàéõ íü àìüäðàëä îëîí ç¿éë ººð÷èëíº. Àìüòàí õîîëëîõ ç¿éë áàéõã¿é ÷ ÿìààíû òýæýýë áîëîõ ºâñ íóãààð ä¿¿ðýí áèé. Ǻâõºí ãàíö ÿìààíààñ ºäºðò õàãàñ õóâèí ñ¿¿ ãàðäàã áàéâ. Óóæ, áÿñëàã øàõàõ þìóó çàðæ áîëíî. ¯¿íä õóóëèéí ýñðýã þì áàéõã¿é. - Òýð õ¿íä øàðõàäñàí áàéíà. Îéðòîæ õàðúÿ ãýæ Ãåéë õýëýâ. Áèä õî¸ð àÿãà ñ¿¿ õóäàëäàæ àâààä ÿìàà ðóó ñîíèó÷èðõàí õàðàâ. - Þóãàà õàðàà âý? ãýæ ºâãºí àñóóâ. - Ç¿ãýýð ë õàðæ áàéíà ãýæ Ãåéë õýëëýý. - Òýãâýë àìüä áàéãàà äýýð íü ñàéí õàðæ àâ. Áè îäîî ìàõíû õóäàëäàà÷èíä çàðàõ ãýæ áàéíà. Ò¿¿íèé ñ¿¿ã õýí ÷ àâàõûã õ¿ñýõã¿é áîëîõîîð õàãàñ ¿íýýð íü çàðæ áàéãàà þì. - Õóäàëäàà÷èí õýäèéã ºãñºí áý? ãýæ áè àñóóõàä õºãøèí ìºðºº õàâ÷ëàà.
- Õ¿ëýýæ áàéãààä õàðàõã¿é þó. Òýãòýë ýíý àãøèíä òàëáàéí íºãºº òàëààñ Ðóá èðëýý. - ×è öàãàà îëæ èðëýý. Îõèí ÷èíèé ÿìààíä í¿ä óíàãààä áàéíà. - Çà ÿàõàâ. Õóäàëäâàë õóäàëäàíà áèç ãýæ áè õàéõðàìæã¿é õýëýâ. Ðóá íàä ðóó õàðñíàà ÿìàà ðóó òààã¿éõýí õÿëàìõèéâ. - ¯ã¿é, áè ýíý ÿìààã àâàõã¿é. ̺ðèéã íü õàð. Áèåíèé õàãàñ íü ºìõèéðñºí áàéæ òààðíà õèàì ÷ õèéæ áîëîõã¿é. - Þó ãýíýý? Áèä òîõèðîëöñîí áèç äýý ãýæ ÿìàà÷èí óóðñàâ. - Ýíý òóõàé òîõèðîëöîîã¿é. ×è õî¸ðõîí ø¿ä îðñîí ãýòýë ¿¿íèéã õàð. Îõèíä õóäàëäàõã¿é þó. Õýðâýý òýð ä¿¿ð÷èõñýí òýíýã áèø áîë õóäàëäàæ àâàõã¿é áàéõ ãýýä Ðóá ÿâàõäàà í¿ä èðìýâ. ßìàà÷èí èõýä óóðñ÷ýý. Áèäýíòýé õàãàñ öàãèéí òóðø ¿íý õýëýëöñýíèé ýöýñò çºâøººð뺺. Ä¿¿ðýí õ¿í öóãëààä òóñ á¿ð ººðñäèéí áîäëîî õýëýâ. Íýã íü ÿìàà àìüä ¿ëäâýë ñàéí íàéìàà áîëíî ãýæ áàéõàä íºãºº íü õýðâýý ¿õâýë äýýðýìä¿¿ëëýý ãýñýí ¿ã õýìýýí ñºðíº. Õ¿ì¿¿ñèéã ìàðãàæ áàéõ çóóð áè ÿìààãàà àâàí áóöëàà. Ãåéë íàäàä àâ÷ ÿâàõàä òóñëàâ. Ò¿¿íä ÷ ãýñýí Ïðèìèéí áýëãýý õàðààä ÿàõ íü ñîíèðõîëòîé áàéâ. Áè áàÿðëàñàíäàà ãýðòýý îðîõûí ºìíº ÿãààí òóóç õóäàëäàæ àâàí ÿìààíûõàà õ¿ç¿¿íä óÿâ. Ïðèì áèäíèéã ãýðò òèéì áýëýãòýé îðìîãö õÿçãààðã¿é áàÿðëàí ñýòãýë õººðñºí人 óéëàõ èíýýõ çýðýãöýâ. Ýýæ øàðõûã íü ¿çýýä Ïðèìèéí õàìò ýì÷ëýí ºâñ íîãîî íóíòàãëàí õàíäàëæ áîîâ. - ßã ë ÷èíèé íàìàéã ýì÷èëñýí øèã ãýæ Ïèò õýëýõýä áè ò¿¿íèé áàéãààã áàðàã ìàðòñàí áàéëàà. - ¯ã¿é äýý, Ïèò. Òýä ãàéõàìøèãòàé àæèëëàñàí. Òýãýýä ÷ ÿìàà ¿õýõ ãýýã¿é áàéñàí þì ãýýä áè õýëýý õàçëàà. Ïèò ¿¿íèéã ñîíñîîä ìèíèé ÷àäâàðã¿é ãàðò ¿õíý ãýäãýý îéëãîñîí áàéõ. - Ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é äýý. Áè îðîëäîæ ¿çýõã¿é ãýæ Ïèò òîãëîîìîîð õýëýýä, - Öààøàà ÿðèà÷ ãýâ. - Áàðàã ë äóóñëàà. Òýð øºíº Ïðèì Õàòàãòàéòàé ãàëûí óðä íýã õºíæèëä óíòñàíûã ñàíàæ áàéíà. Óíòàõûí ºìíº ÿìàà ò¿¿íèé õàöðûã ñàéõàí íîéðñîõûã õ¿ñýæ áàéãàà þì øèã äîëîîñîí. Òýð Ïðèìèéã øóóä ë õàéðëàæ ýõýëñýí äýý. - Òýð îäîî õ¿ðòýë ÿãààí òóóçòàé áàéãàà þó?
- Ìàãàäã¿é ë þì. ßìàð ÿëãàà áàéíà. - Ç¿ãýýð ë ¿éë ÿâäëûã òºñººëºõèéã õ¿ññýí þì. ßàãààä ýíý ÷èíèé õóâüä æàðãàëòàé ºäºð áàéäãèéã îéëãîæ áàéíà ãýæ òýð áîäëîãîøèðîíãóé õýëýâ. - Òèéìýý áè ÿìààã àëòíû óóðõàé ãýäãèéã íü ìýäýýä áàéñàí þìàà. - Òýãýëã¿é ÿàõàâ áè ¿¿íèéã ÷èíü õýëýýä áàéíà. ×è ä¿¿äýý õàéðòàé áîëîõîîð óðãàöûí ºäºð ºìíººñ íü ãàðñàí áèç äýý ãýæ Ïèò õºíäèé õýëýâ. - ßìàà õóäàëäàæ àâñàí ¿íýý òºëñºí. Íýã áóñ óäàà ø¿¿ ãýæ áè ø¿¿ìæëýíã¿é õýëýâ. - Ìýäýýæ ø¿¿ äýý ÷è ò¿¿íèé àìèéã àâàðñàí áèç äýý. Áè ÷ ãýñýí òºëºõèéí òóëä õè÷ýýíý. - ¯íýí ¿¿? Þó òºëºõ ãýæ áàéãààãàà ñàíóóë äàà? - Ó÷ðóóëñàí á¿õ òºâ㺺. Ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é. Áè á¿ãäèéã íü áóöààæ òºëíº. - ×è óòãàã¿é þì ÿðèàä áàéíà ãýýä áè äóõûã íü èëæ ¿çýõýä õàëóó øàòàæ áàéñàíä, - Õàëóóí íü æààõàí íàìäñàí áàéíà ãýæ õóäàë õýëýâ. Á¿ðýýí äóóí òàñõèéõýä áè äàâõèéí öî÷ñîíîî þó çàðëàõûã íü àëãàñàõã¿éí òóëä àãóéí ¿¿äýýð óõàñõèéí ãàðëàà. Ìèíèé øèíý íàéç Êëàâäèÿ Òåìïëñìèò áîäîæ áàéñíààð áèäíèéã íàéðàíä óðèâ. ¯ã¿é äýý, áàÿðëàëàà áèä ºëñººã¿é áàéíà. Áè õàéõðàìæã¿é ãàðàà ñàâ÷òàë Êëàâäèÿ ¿ðãýëæë¿¿ëýí, - Îäîî õàìãèéí ãîë ç¿éëýý çàðëàÿ. Òà íàðûí çàðèì ÷èíü óðèëãààñ òàòãàëçàõ ãýæ áàéãàà áàéõ. Ãýõäýý ýíý åð áóñûí íàéð áàéõ áîëíî. Õ¿í á¿ðò õýðýãòýé ç¿éë íü áàéãàà. Ýäãýýð ç¿éëñèéã ìàðãààø ¿¿ð õàÿàðàõàä Ýâýð äýýð á¿ñèéí äóãààðòàé ¿¿ðãýâ÷èíä õèéí õàÿíà. Øèéäâýð ãàðãàõààñàà óðä ñàéí áîäîõûã çºâëºæ áàéíà. ªºð áîëîìæ îëäîõã¿é ø¿¿ ãýâ. Òèéìýý òýð áàéãàà îíîëîî. Íàäàä Ïèòýä ºãºõ ýì ë õýðýãòýé áàéãàà áèëýý. Çàðëàë äóóñìàãö ¿ã àãààðò õºâºí ¿ëäýõ øèã ñàíàãäàâ. Ïèò àðààñ ìºðºíä õ¿ðýõýä áè öî÷èâ. - Õýðýãã¿é. ×è ìèíèé òºëºº ýðñäýëä îðîõ øààðäëàãàã¿é. - ×è þóíû òóõàé ÿðèàä áàéíà? ãýæ áè ãàéõàâ. - Òýãýõýýð ÷è ÿâàõã¿é þì óó? - Ìýäýýæ ÿâàõã¿é. Ýðãýëçýõ ÿâäàëã¿é. Áè Êàòî, Ëèø, Áóòëàã÷ íàðòàé í¿¿ð òóëàõ õ¿ðòëýý ãàëçóóðààã¿é áàéíà. Òýíýã áàéõ õýðýãã¿é. Òýä ë áèå áèåý õýìëýæ áàéã. Ìàðãààø õýí ¿ëäýõèéã õàðæ áàéãààä öààø þó õèéõýý áîäîæ îëú¸.
- Êèòíèññ, ÷è õ¿í õóóð÷ ÷àääàãã¿é þì áàéíà. Îäîî õ¿ðòýë ÿàæ àìüä ¿ëäñýíèéã ÷èíü ìýäýõ þì àëãà ãýýä Ïèò íàìàéã äààæèãíàí, "Òèéìýý áè ÿìààã àëòíû óóðõàé ãýäãèéã íü ìýäýýä áàéñàí þìàà. Õàëóóí íü æààõàí íàìäñàí áàéíà. Ìýäýýæ ÿâàõã¿é" ãýíý ¿¿ õýìýýí òîëãîé ñýãñýðñíýý, - ×è õýçýý ÷ ìºðèéòýé òîãëîõ õýðýãã¿é. Õàìàã ìºí㺺 àëäàõ þì áàéíà ãýëýý. Ìèíèé óóð ä¿ðñõèéâ. - Çà ÿàõàâ íàìàéã ÿâàõ þì áîë ÷è ÿàõ þì! - Áè ÷èíèé àðààñ ÷àäàõààðàà äàãàíà. Ýâýðò õ¿ðýõã¿é áàéæ ìàãàäã¿é ÷ õýí íýãýí èðýýä íàìàéã äóóñãàõ õ¿ðòýë ÷èíèé íýðèéã õàøãèðàõ áîëíî. - ×è èéì õºëòýé àðàâ ÷ àëõàæ ÷àäàõã¿é. - Òýãâýë ìºëõºíº. ×àìàéã ÿâñàí öàãò áè ÷ ãýñýí ÿâàõ áîëíî. Ïèò çºð¿¿ä áîëîõîîð ìîäîí äóíäóóð àðààñ äàãàæ ìàãàäã¿é þì. ßìàð íýã îðîëöîã÷ ò¿¿íèéã îëäîãã¿é þìàà ãýõýä ººð ìàõ÷èí àìüòàí îëâîë ÿàíà. Òý𠺺ðèé㺺 õàìãààëæ ÷àäàõã¿é. Îäîî ÿàõ âý àãóéí ¿¿äèéã ÷óëãóóãààð òàãëàõ óó? Òýð çàéëóóë÷èõâàë ÿàíà. - Òýãýýä áè ÿàõ áîëæ áàéíà? Ñóóãààä ÷èíèé ¿õýõèéã õàðàõ õýðýã ¿¿? Ïèò èíãýæ áîëîõã¿éã îéëãîæ áàéëàà. ¯çýã÷èä íàìàéã ¿çýí ÿäíà. Áè ÷ ãýñýí ººðèé㺺 ¿çýí ÿäàõ áîëíî. - Áè ¿õýõã¿é. Àìëàæ áàéíà.Õàðèí ÷è ÿâàõã¿é ãýæ àìëà. Áèä àöàí øàëààíä îðæýý. Ìàðãààä íýìýðã¿éã ìýäýæ áàéñàí òóë äóðã¿éõýí çºâøººðñºí ä¿ð ¿ç¿¿ëýýä, - Òýãâýë ìèíèé õýëñýí á¿õíèéã õèéíý ãýæ àìàë. Óñ óóæ, õýëñýí öàãò ñýðýýæ, ºãñºí á¿õ øºëèéã óó! ãýâ. - Ǻâøººð÷ áàéíà. غë áýëýí ¿¿? - Îäîîõîí àâààä èðüå. Íàð ºíäºðò õººð÷ áàéñàí ÷ ñýð¿¿í áàéëàà. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä òåìïåðàòó𠺺ð÷èëñºí áîëîëòîé. Õýðâýý õýí íýãýí îðîëöîã÷èä äóëààí õºíæèë õýðýãòýé ãýâýë ëàâ ãàéõàõààðã¿é áàéíà. Òºìºð ñàâòàé øºë õºðººã¿é áàéâ. Àìò íü äàæã¿é áîëæýý. Ïèò ýëäâèéí ãîìäîë òàâèõã¿é õîîëëîîä óðàì çîðèãòîéãîîð ñ¿¿ë÷èéí ººäñèéã õ¿ðòýë øàâõàâ. Äàðàà íü óäòàë ñàéõàí øºë õèéñíèéã ìàãòëàà. Õýðâýý ò¿¿íèéã õàëóóðñíûã ìýäýýã¿é áîë áè
áàÿðëàõ ë áàéëàà. Ãýñýí ÷ ýíý íü ñîãòóó Õåéìèò÷èéã ñîíñîõîîñ ÿëãààã¿é áàéñàí þì. Õàëóóí íàìäààõ ýì àõèí íýã òóíã ºã뺺. Áè øèëýý óãààõààð ãîë ðóó ÿâàõàä òîëãîéä õýðâýý íàéðàíä ÿâàõã¿é áîë Ïèò ¿õíý ãýñýí ãàíöõàí áîäîë ýðãýëäýæ áàéâ. Ò¿¿íèéã àõèí õî¸ð ºäºð òýñãýýæ áîëîõ ÷ õàëäâàð ç¿ðõ, óóðàã òàðõè, óóøãèíä íü õ¿ðýõ öàãò òºãñãºë áîëíî. Òýãýýä áè àõèí ãàíöààðàà ¿ëäýíý. Íàìàéã ã¿íçãèé áîäîëä àâòàõ çóóð óðä ø¿õýð áóóëàà. Óõàñõèéí ã¿éæ óñàíä äàëä îðîõîîñ íü ºìíº àâààä äààâóóã óðàõàä õóðóó øèë áàéâ. Õåéìèò÷ ÷àäæýý! ßàæ îëñíûã íü ìýäýõã¿é áàéãàà ÷ ýì ÿâóóëñàí áàéíà. Ìàãàäã¿é ÿìàð íýã ñàéõàí ñýòãýëòýé èâýýí òýòãýã÷èéã ÿòãàí ¿íýò ÷óëóóã çàðóóëñàí áèç. Ïèò àâðàãäëàà! Øèë æèæèãõýí áàéñàí áîëîõîîð... ýì õ¿÷òýé áàéæ òààðíà. Òýãòýë ýðãýëçýý òºðñºíä òàãûã îíãîéëãîí ¿íýðëýæ ¿çòýë áàÿð õººð áºõ뺺. Èòãýëòýé áàéõûí òóëä õýëýý õ¿ðãýæ ¿çýõýä ãàðöààã¿é òàéâøèðóóëàã÷ õàíä áàéâ. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä ¿¿íèéã ò¿ãýýìýë àøèãëàäàã. Õÿìäõàí õîðõîé õ¿ðýì àìòòàé. Áàðàã õ¿í á¿ð ¿¿íèéã õýðýãëýæ ¿çñýí áàéõ. Ìàíàé ãýðò ÷ íýã ëîíõ áàéäàã. Ýýæ ò¿¿íèéã õ¿íä øàðõòàé õ¿íèéã î¸õ ¿åä òàéâøèðóóëàõààð ºãäºã. Ýì õ¿÷òýé ¿éë÷èëãýýòýé. Ãàíö æèæèãõýí ëîíõ Ïèòèéã á¿òýí ºäºð óíòóóëæ äºíãºíº. Áè Õåéìèò÷èéí èëãýýìæèíä óóðñàí ÷óëóóäàõ ãýñíýý áîëèâ. Á¿òýí ºäºð? Ýíý ë íàäàä õýðýãòýé áàéëàà. Áè øèëòýé ýìèéã íóõñàí æèìñòýé õîëèîä àìòûã íü ìýäýãä¿¿ëýõã¿éí òóëä ãààòàé íàâ÷ íýìýðëýí àãóé ðóó áóöëàà. - ×àìä àìòòàí àâ÷èðëàà. Ãîëîîñ õýäýí æèìñ îëñîí þì. Ïèò þó ÷ ñýæèãëýëã¿é àì ðóóãàà æèìñ õèéãýýä çàëãèñíàà õºìñºã çàíãèäàí, - Õýòýðõèé íÿëóóí þì ãýâ. - Òýãýëã¿é ÿàõàâ. ×èõýðëýã æèìñ. Ýýæ ¿¿ãýýð ÷àíàìàë õèéäýã áàéñàí. ×è óðüä íü èäýæ áàéãààã¿é þì óó? ãýýä áè ò¿¿íèé àìàíä äàðààãèéí õàëáàãûã õèéâ. - ¯ã¿é. Íýã ë òàíèë àìò áàéõ ÷èíü. ×èõýðëýã æèìñ ãýíýý? ãýæ òýð áîäëîãîøèðîí õýëëýý. - Çýýë äýýð äàéðàëäààä áàéäàãã¿é çºâõºí îéä óðãàäàã æèìñ áàéãàà þì ãýýä áè àõèí íýã õàëáàãûã àìàíä íü õèéâ. - ×èõýðòýé õàíä øèã àìòòàé þì ãýæ òýð ñ¿¿ë÷èéí õàëáàãûã àìàíäàà õèéñíýý þó áîëñíûã îéëãîí, - Õàíä! ãýæ í¿ä íü òîìðîõîä áè çàëãèóëàõûí òóëä àìûã íü õ¿÷ýýð äàðàâ. Òýð áóöààí ãàðãàõûã õè÷ýýñýí ÷ õîæèìäîæ õýäèéí í¿ä íü àíèëäàõàä áè õàðöíààñ íü óó÷ëàøã¿é ç¿éë õèéñíýý õàðëàà. Áè Ïèò ð¿¿ ãóíèãòàé ñàíààøèðàí õàðààä ýð¿¿í äýýð íü áàéñàí æèìñíèé ¿ëäýãäýëèéã àð÷èâ.
- Çà õýí íü çàëüòàé áàéíà äàà, Ïèò? Òýð íàìàéã ñîíññîíã¿é ÷ ýíý ÷óõàë áàéñàíã¿é. Ãîë íü Ïàíåì ñîíññîí.
XVIII Òýð øºíº áè ÷óëóó 纺æ àãóéí ¿¿äèéã äàëäëàâ. Ýíý àæèëä èõýýõýí õ¿÷ çàðñàí ÷ ¿ð ä¿íä íü ñýòãýë õàíãàëóóí áàéëàà. Àãóéí ¿¿ä õàæóó òàëààñàà îâîîëîîñòîé ÷óëóó õýâòýæ áàéãàà ìýò õàðàãäàíà. Áè ãàäíà òàëààñ Ïèò ð¿¿ ìºëõºæ îðæ áîëîõ æààõàí í¿õ ¿ëäýýâ. Ãàäíààñàà áîë åð àíçààðàãäàõã¿é. ªíºº øºíº àõèí Ïèòòýé óíòëàãûí õºíæèë õóâààëöàõ õýðýã ãàðàõ íü. Õýðâýý áè íàéðààñ ýðãýæ ýðãýæ èðýõã¿é áîë òýð í¿äíýýñ äàëä áàéõ õýäèé ÷ ýìã¿é áîë óäààí òýñýõã¿é. Õýðâýý áè ¿õâýë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ ÿëàã÷ã¿é ¿ëäýíý. Ãîðõèíîîñ æèæèãõýí ÿñàðõàã çàãàñ áàðüæ õîîë áýëäýýä, ëîíõîî óñààð ä¿¿ðãýæ öýâýðø¿¿ëýí, çýâñãýý øàëãàâ. Åð人 åñºí ñóì ¿ëäæýý. Ïèòýä õóòãàà ¿ëäýýæ áîëîõ ÷ õýðýãëýõ õ¿÷ õ¿ðýõã¿é áàéõ. ªíãºëºí äàëäëàëò áîë ò¿¿íèé öîðûí ãàíö õàìãààëàëò. Õóòãà íàäàä èë¿¿ õýðýã áîëíî. Óðä þó õ¿ëýýæ áàéãààã õýí ìýäýõ áèëýý. Êàòî, Ëèø, Áóòëàã÷ íàð íàéðàíä õîæèìäîõã¿é íü ýðãýëçýýã¿é. ¯íýãèéí õóâüä èòãýëã¿é áàéíà. Øóóä òóëãàðàëò ò¿¿íèé àðãà áàðèë áèø. Òýð íàäààñ æèæèãõýí áèåòýé ñàÿõàí îëæ àâñàí õóòãàíààñ ººð çýâñýãã¿é òóë îéðõîí íóóãäààä òýìöëèéí äàðàà þì îëäîõ ýñýõèéã õ¿ëýýõ áèç. Õàðèí áóñäûí õóâüä... Òèéìýý õàëóóõàí ºäºð óðä áàéíà äàà. Ìèíèé äàâóó òàë áîëîõ çàéíû õàðâàëò ýíý óäààä òóñ áîëîõã¿é. ¯¿ðãýâ÷èíä õ¿ðýõèéí òóëä òóëààíû ã¿íä îðîõ õýðýãòýé. Áè øºíèéí òýíãýð ë¿¿ õýí íýã ºðñºëäºã÷ ¿õñýí áàéæ ìàãàäã¿é ãýæ íàéäàí õàðñàí ÷ ºíººäºð öàðàé ãàðñàíã¿é. Ìàðãààø ãàðàõ áîëíî. Íàéð öóñò òýìöýëã¿éãýýð ºíäºðëºæ áàéñàí óäààã¿é. Áè àãóé ðóó øóðãàí îðîîä øºíèéí õàðààíû øèëýý ç¿¿æ Ïèòèéí äýðãýä ºâä㺺 òýâðýí ñóóëàà. Àç áîëîõîä ºäºð ñàéí óíòàæ àìàð÷ýý. Õýí íýãýí áèäíèéã äîâòëîõã¿é ÷ ¿¿ð ãýãýýðýõ ìº÷èéã àëäàæ áîëîõ òóë îäîî óíòàæ áîëîõã¿é. Àéìøèãòàé õ¿éòýí äîòîð íýâò æèíäýâ. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä á¿ñýä ìºñºí öàã óóð òîãòîîõîîð øèéäñýí áîëîëòîé. Ïèòèéí õºíæèëä îðîîä íààëäàí õýâòñýí ÷ äîðîî äóëààöñàíã¿é. Õà÷èðõàëòàé íü Ïèòèéí áèå äýðãýä áàéãàà ÷ îãò áàéõã¿é þì øèã ìýäðýìæ òºðºõ àæýý. Êàïèòîë þìóó àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ ýñâýë ñàð ò¿¿íýýñ ÷ àëñàä áàéãàà þì øèã. Áè òîãëîîì ýõýëñíýýñ õîéø õýçýý ÷ èéì ãàíöààðäìàë áàéñàíã¿é. Àìüäðàëûí íýãýí òààã¿é øºíº ãýäýãòýéãýý ýâëýð ãýæ áè ººðòºº õýëýâ. Ýýæ, Ïðèì õî¸ðûí òóõàé áîäîõã¿é áàéõûã õè÷ýýñýí ÷ á¿òñýíã¿é. Òýä ºíººäºð óíòàæ ÷àäàõ áîëîâ óó? Òîãëîîì òºãñãºëèéí ¿åäýý îðîõîä íàéð ìýòèéí öóãëàðàëò ÷óõàë ç¿éëä òîîöîãääîã áîëîõîîð ìàðãààø ñóðãóóëèéí õè÷ýýë öóöëàãäàõ íü ëàâòàé. Ýýæ, Ïðèì õî¸ð ¿¿íèéã õààíà ¿çýõ áîë? Ãýðèéí æèðýëçñýí õóó÷èí çóðàãòààð þìóó ýñâýë òàëáàé ðóó î÷èæ òîì ºðãºí äýëãýöýýð ¿çýõ áîëîâ óó? Ãýðò äàíãààðàà ¿çäýã áàéõàä òàëáàé äýýð ñýòãýë ñàíààíû äýìæëýã èðíý. Õ¿ì¿¿ñ óðìûí ¿ã õýëæ, õîîë õ¿íñíýýñýý èë¿¿÷èëíý. Èíãýõýä òàëõ÷èí òýäýíä òóñàëæ áàéãàà áîëîâ óó? ßëàíãóÿà îäîî Ïèò áèä õî¸ðûã õîëáîîòîí áîëñîíû äàðàà Ïðèìä ñàíàà òàâèíà ãýñýí àìëàëòàà áèåë¿¿ëýõ áîëîâ óó? Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õ¿ì¿¿ñ ñýòãýëèéí õººðºëä àâòñàí áàéãàà. Òîãëîîìûí òºãñãºëä
äýìæèõ õ¿í ãàðäàãã¿é áàéòàë õàðèí îäîî øóóä õî¸ð õ¿í ¿ëäñýí áàéäàã. Áè í¿äýý àíèàä òýäíèé õýðõýí õàøãèðàí øóóãèëäàæ áèäýíä çààâàð çºâºë㺺 ºã÷ áàéãààã òºñººë뺺. Òîñëîã Ñýé, Ìàæ áîëîí ìèíèé ìàõ çàðäàã áàéñàí æóðàì ñàõèóëàã÷èä õ¿ðòýë. Áàñ Ãåéë. Òýð õàøãèð÷ ãóóãëàõã¿é. Ç¿ãýýð ë ìº÷ á¿ðèéã àíõààðàëòàé õàðæ íýã ÷ ç¿éë õàðààíààñàà àëäàõã¿é áàéõ áîëíî. Íàìàéã ýðãýæ èðýõèéã õ¿ñ÷ áàéãàà. Ïèòýä òèéì ç¿éë õ¿ñ÷ áóé ýñýõèéã íü ìýäýõã¿é þì... Ãåéë ìèíèé íàéç çàëóó áèø ÷... ýñâýë õ¿ññýí þì áîëîâ óó? Õàìòäàà çóãòàõûã ñàíàë áîëãîñíîîðîî á¿ñýýñ õîëäîîä àìüä ¿ëäýõ áîëîìæûã òîîöñîí õýðýã ¿¿? Ýñâýë ¿¿íýýñ èë¿¿ ç¿éë áàéíà óó? Òýð áèäíèé ¿íñýëòýíä ÿàæ õàíäñàí áîë? Áè ÷óëóóíû çàâñðààð òóñàõ ñàðíû ãýðëýýð õóãàöàà áàãöààëæ áàéâ. Îéðîëöîîãîîð ãóðâàí öàãèéí äàðàà ¿¿ð õàÿàðàõ áîëîõîä ãàðàõ áýëòãýëýý õèéëýý. Ïèòèéí äýðãýä ýìèéí ñàíòàé óóò, óñòàé òàâèâ. Õýðâýý áè ýðãýæ èðýõã¿é áîë ò¿¿íä ººð ç¿éë øààðäàãäàõã¿é áèç. Äàðàà íü æààõàí òýýíýãýëçñýíýý ò¿¿íèéã õ¿ðìèéã òàéëàí õóâöñàí äýýðýý äàâõàðëàí ºìñ뺺. Îäîî òýð óíòëàãûí õºíæèëä õàëóóíòàé áàéãàà áîëîõîîð ºäºð çóóõàíä æèãíýæ áàéãàà þì øèã øàðàãäàõ áîëíî. Õ¿éòíýýñ õàìãààëàí Ðóòûí õîñ îéìñèéã öîîëñîí í¿õíèé çàâñàð õóðóóãàà ãàðãàí ºìñºâ. Æààõàí ÷ ãýñýí íýìýðòýé. Ðóòûí æèæèãõýí ¿¿ðãýâ÷èíä æààõàí õîîë, ëîíõòîé óñ, áîîëò õèéæ, á¿ñýíäýý õóòãà ç¿¿ãýýä íóì ñóìàà àâëàà. Òýãòýë ÿâàõûíõàà óðä çîëã¿é äóðëàãñàä ãýäãýý çîëòîé ìàðòñàíã¿é òóë Ïèò ð¿¿ áºõèéí óäààí ìàø óäààí ¿íñëýý. Êàïèòîëûí ¿çýã÷èä îäîî ºðºâäñºí人 äóó àëäàí íóëèìñ óíàãàæ áàéãàà áèç. Íóëèìñàà àð÷èõ ä¿ð ¿ç¿¿ëýýä í¿õýýð ãàäàãø øóðãàí ãàðàâ. Àìíààñ õ¿éòýí óóð ñàâñàâ. ßã ë àðâàí íýãýí ñàðûí õ¿éòýí øèã. ªã뺺 ãýðýýñýý ãàðààä îé ðóó ÿâàõàä Ãåéë áàéðàíäàà õ¿ëýýæ áàéäàã áàéëàà. Äýðãýä íü ñóóãààä îëçîî õàðóóëäàí òºìºð ñàâòàé óðãàìëûí öàé óóíà. Àé äàà, Ãåéë! Õýðâýý ÷è ìèíèé õàìòðàã÷ áàéñàí áîë... Ò¿ðãýí ÿâàõûã õè÷ýýõèéí çýðýãöýý àþóë îñëûã óìàðòñàíã¿é. Øèë ãàéõàìøèãòàé òîäõîí áàéñàí ÷ ä¿ëèé ÷èõ ñààä áîëíî. Äýëáýðýëòýíä õ¿íä ãýìòñýí áîëîëòîé. Ãýâ÷ ýíý ÷óõàë áèø. Áè ãýðòýý õàðüäàã þì áîë ÿìàð ÷ ýì÷èëãýýíèé ìºí㺠òºëæ ÷àäàõ áàÿí áîëíî. غíèéí îé í¿äíèé øèëýíä õà÷èðõàëòàé ¿ë òàíèõ ¿çýãäýíý. ªäðèéí ìîä, öýöýã, ÷óëóó íîéðîíä àâòàæ îðîíä íü ñ¿ðëýã àéìøèãòàé ä¿ð òºðõ áîñîæ èðñýí ìýò. Áè óë ìºð ¿ëäýýõã¿éí òóëä îíäîî ãàçðààð ÿâëàà. Ãîðõè äàãàí ºãñºæ íóóðûí äýðãýäýýñ Ðóòûí ìýðãýæëèéíõíèé áóóäëûã àæèãëàæ áàéñàí íóóö ãàçàð õ¿ðýâ. Ýðãýí òîéðîí îðîëöîã÷äûí áàðàà ñ¿¿äýð áàéòóãàé ìîä áóò ñàëõèíû àÿñààð ãàíõàõã¿é àæ. Á¿ãä öýâýð. Íýã áîë áè ò¿ð¿¿ëæ èðñýí ýñâýë òýä øºíººð áàéðàà ýçýëñýí áàéõ. ¯¿ð ãýãýýðýõýä õî¸ð öàãèéí çàé áàéñàí òóë ñàãëàãàð áóòíû ¸ðîîëä àòèðàëäàí õ¿ëýýëýý. ªã뺺íèé õîîë áîëãîí ãààòàé íàâ÷ çàæëàâ. Þì èäýõèéã õ¿ññýíã¿é. Ïèòèéí õ¿ðìèéã ºìñººã¿é áîë äóëààöàõûí òóëä èéø òèéø õîëõèõ õýðýã ãàðàõ áàéëàà. Òýíãýðò ºã뺺íèé ñààðàë ãýðýë á¿¿äèéõýä îðîëöîã÷äûí áàðàà ñóðàã õàðàãäààã¿é õýâýýð. Õ¿÷òýé ºðñºëäºã÷èä ¿ëäñýí áîëîõîîð ¿¿íä ãàéõàõ ÿâäàë ¿ã¿é áàéëàà. Èíãýõýä òýä íàìàéã Ïèòã¿é èðñíèéã òààìàãëàæ áàéãàà áîëîâ óó? ¯íýã, Áóòëàã÷ õî¸ð Ïèòèéí øàðõàäñàíûã ìýäýõã¿é áîëîõîîð íàìàéã ¿¿ðãýâ÷ àâàõààð ã¿éõ ¿åä ýíý íü õàëõàâ÷ áîëíî ãýæ íàéäàæ áàéíà.
Ãýõäýý ¿¿ðãýâ÷ õààíà áàéãàà þì áîë? Ýðãýí òîéðîí õàíãàëòòàé ãýãýý îðîõîä áè øèëýý òàéëëàà. Øóâóóä ºã뺺 ýðòèéã óãòàí æèðãýíý. Öàã íü áîëîîã¿é áàéãàà þì áîëîâ óó? Áè áóðóó ãàçàð èðñýí þì áèø áèç äýý? ¯ã¿é äýý, Êëàâèäèÿ Òåìïëñìèò Ýâýð ãýæ öîõîí õýëñíèéã ñàéí ñàíàæ áàéíà. Ýâýð òýíä áàéíà. Õàðèí áè ýíä. Ìèíèé èäýý áóäàà õàà áàéíà? Àëòàí Ýâýð äýýð íàðíû àíõíû öàöðàã òóñàõàä òàëáàé äýýð àæèãëàãäàì õºäºë㺺í ãàðëàà. Ýâýðíèé àìíû óðä ãàçàð ãóëãàí íýýãäýæ äîòðîîñ íü öàñàí öàãààí á¿òýýëýãòýé äóãóé øèðýý ãàð÷ èðýâ. Øèðýýí äýýð äºðâºí ¿¿ðãýâ÷ áàéñíû õî¸ð íü òîì áºãººä õî¸ð, àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí äóãààðòàé, òàâûí äóãààðòàé íîãîîí àðàé áàãàõàí ¿¿ðãýâ÷ áîëîí áóãóéíäàà ç¿¿æ áîëîõîîð áÿöõàí øàðãàë ¿¿ðãýâ÷ áàéëàà. Äóãààð íü õàðàãäñàíã¿é. ×àãõèéõ ÷èìýý ãàðààä øèðýý áàéðàíäàà òîãòîõîä Ýâðèéí àìíààñ ä¿ðñ ñ¿¿òýãíýí ¿ñýð÷ íîãîîí ¿¿ðãýâ÷èéã àâààä õàð õóðäààðàà îé ðóó çóãòààëàà. ¯íýã! Õýíèé òîëãîéä èéì çàëüæèí ýðñäýëòýé òºëºâëºãºº îðîõ áèëýý! Áèä òàëáàéí ýðãýí òîéðîíä ¿éë ÿâäëûã öýãíýí áàéõàä òýð õýäèéí àæèëäàà îð÷èõñîí áàéæ. ¯ëäñýí õ¿ì¿¿ñ ººðñäèéíõ íü ¿¿ðãýâ÷ øèðýýí äýýð õýâòýæ áàéõàä ãàð õºë íü òóøààòàé áîëîõîîð ò¿¿íèéã õººæ ç¿ðõëýõã¿é. ¯íýã áóñäûí ¿¿ðãýâ÷èíä õ¿ðñýíã¿é çºâ ç¿éë õèéëýý. Èíãýõ ë ¸ñòîé áàéæ! Áè ãàéõàæ, áàõäàõ, óóðñàõ, àòààðõàõûí çýðýãöýý ìîäíû çàõàä øàðãàë ¿ñ ãÿëñõèéí õàðâàõ òàëáàéãààñ ãàðàõûã õàðàâ. ¯ã¿é åð! Áè öàã ¿ðãýëæ áóñàä ºðñºëäºã÷人ñ ýìýýæ áàéñàí õýð íü æèíõýíý ºðñºëäºã÷ ìèíü ¯íýã áàéæ. Ò¿¿íýýñ áîëæ õóãàöàà àëäñàí òóë äàðààãèéí õ¿í áè áàéõ íü îéëãîìæòîé. Ìèíèé ¿¿ðãýâ÷ æèæèãõýí áîëîõîîð õýí ÷ ø¿¿ðýýä àâ÷ áîëíî. Èéìýýñ øèðýý ë¿¿ óõàñõèéãýýä àþóë îéðòñîíûã õàðààã¿é õýäèé ÷ çºí㺺𺺠ìýäðýâ. Àçààð ýõíèé õóòãà áàðóóí òàëààñ íèñýæ èðñýí òóë èñãýðýëòèéã íü ñîíñîîä íóìàà ñàâ÷èí õààâ. Áè îãöîì ýðãýýä íóìàà õºâ÷ëºí Ëèøèéã õàðâàëàà. Òýð çàéëæ àìæààã¿é áîë ñóì ç¿ðõýíä íü çîîãäîõ áàéâ. Ãýñýí ÷ ç¿¿í ãàðûã íü îíîëîî. Çîëã¿é íü Ëèø õóòãàà áàðóóí ãàðààðàà øèääýã ÷ çîãñîæ ñóìàà ñóãàëàõ çóóð õýäýí ñåêóíò õîæëîî. Áè öààø ã¿éõ çóóðàà àíãèéí äàäëààðàà äàðààãèéí ñóìàà ñóãàëààä øèðýýíä õ¿ðýí æèæèãõýí ¿¿ðãýâ÷èéã ø¿¿ðýí àâ÷ ìºðºí人 ¿¿ðýõýä õýòýðõèé áàãàäàõ òóë áóãóéíäàà øóðãóóëàí æèæèãõýí ö¿íõ øèã ç¿¿ëýý. Ñóìàà òàòàí ýðãýí õàðòàë õî¸ð äàõü õóòãà áàðóóí òàëûí õºìñºãíèé äýýä òàëä îíîæ í¿äíýýñ ãàë áóòðàõ øèã áîëîîä í¿¿ð äàãàí öóñ óðñàæ àìàíä òºìðèéí çýâ àìòàãäàâ. Íàéãàí óõðààä ºðñºëäºã÷ ð¿¿ãýý ñóìàà òàâñàí ÷ îíîñîíã¿é. Äàðààãèéí àãøèíä Ëèø íàìàéã ãàçàð ÷óëóóäààä ìºðºí äýýð ºâäºãëºí ãàçàðò øàõëàà. "Òºãñãºë èðëýý" ãýæ áè áîäîîä Ïðèìèéí òºëºº óäààí çîâîõã¿é áàéõ ãýæ íàéäàâ. Ëèø õàðâààñ ýíý ìº÷èä òóéëûí öýíãýæ áàéãàà áîëîëòîé ÿàðñàíã¿é. Ìàãàäã¿é Êàòî, Áóòëàã÷ þìóó Ïèòèéã ãàð÷ èðýõ áàéõ õ¿ëýýæ áàéñàí áàéõ. - ×èíèé àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí íàéç õààíà áàéíà? - Òýð îéä Êàòîã äóóñãàæ áàéãàà ãýæ áè õýäýðëýýä,
- Ïè-è-èò! ãýæ ÷àíãà õàøãèðëàà. Ëèø íóäàðãààðàà õîîëîé ðóó öîõèí îðèëîõûã òàñàëäóóëààä ýðãýëçñýí áàéðòàé ç¿ã á¿ð òèéø õàðëàà. Ïèò ãàð÷ èðñýíã¿éä íàä ðóó ýðãýýä, - Õóäàë÷. Äóðëàëò çàëóó ÷èíü àìü òàâèõ ãýæ áàéãàà áèç äýý. Êàòî ò¿¿íèéã õ¿íä øàðõäóóëñàí. ×è ò¿¿íèéã ìîäíû îðîéä õ¿ë÷èõýýä àâðàõûí òºëºº ã¿éæ áàéíà óó? ¯¿ðãýâ÷èíä ÷èíü þó áàéãàà þì? Õàéðòäàà ºãºõ ýì ¿¿? ßìàð õàðàìñàëòàé þì áý. Òýð ò¿¿íèéã õ¿ðòýõã¿é íü ãýâ. Ëèø òàëáàé äýýð õ¿ðìýý äýëãýí òàâèõàä á¿õýë á¿òýí õóòãàíû öóãëóóëãà áàéâ. Äîòðîîñ íü äóíä çýðãèéí ìàõèð èðòýé õóòãà ñîíãîæ àâàâ. - Áè Êàòîä ÷àìàéã áàðüäàã þì áîë ¿çýã÷äýä ñàéõàí ñýòãýãäýë òºð¿¿ëíý ãýæ àìàëñàí þì. Áè ìóëòðàõûã õè÷ýýí ìóðèëçñàí í¿ñýð áèåýðýý áàõü øèã õàâ÷ñàí òóë ÷àäñàíã¿é. - Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îõèí ìèíü òîíãî÷èõ õýðýãã¿é. Áèä ÷àìàéã àëàõ áîëíî. ßã ë ÷èíèé ºðºâäºëòýé õîëáîîòîí øèã... ò¿¿íèéã õýí ãýäýã áèëýý? Ðóò áèë¿¿? Ðóòûí àðààñ ÷àìàéã èëãýýãýýä õàéðòàä ÷èíü ñàíàà òàâèõ áîëíî. ßìàð ñîíñîãäîæ áàéíà äàà? ãýæ Ëèø ýëýãëýñíýý, - Çà ýõëýõ ¿¿? ãýëýý. Òýð õàíöóéãààðàà ìèíèé í¿¿ðíèé öóñûã íÿìáàéëàí àðèëãààä ÿìàð õýý óãàëç ãàðãàí õààíààñ ç¿ñýõýý áîäîæ ýõëýâ. Áè ò¿¿íèé ãàðûã õàçàõûã õè÷ýýñýí ÷ ¿ñíýýñ çóóðààä ãàçàð äàðëàà. - Òýãýõýýð... àìíààñ ÷èíü ýõýëäýã þì áèë¿¿ ãýæ Ëèø ã¿íãýíýýä õóòãàíû èðèéã óðóóëä õ¿ðãýâ. Áè ø¿äýý ÷àíãà çóóñàí ÷ í¿äýý àíüñàíã¿é. Ðóòûí òóõàé õýëñýí ¿ã óóðûã ìèíü áàäðààâ Ýíý óóð íàìàéã ýðýëõýãýýð ¿õýõýä òóñ áîëíî ãýæ íàéäàæ áàéíà. Áè õàðæ ÷àäàæ áàéãàà öàãòàà í¿ä ð¿¿ íü øèðòýõ áîëíî. Õàøãèð÷ îðèëæ ãóéõã¿é. - Òèéìýý, óðóóë ÷èíü öààøèä õýðýã áîëîõã¿é áàéõ. Äóðëàëò çàëóóäàà ñ¿¿ë÷èéí ¿íñýëò èëãýýõã¿é þìóó? Áè àìàíäàà áàéñàí öóñòàé ø¿ëñèéã õóðààí í¿¿ð ë¿¿ íü íóëèìàõàä Ëèø ãàëçóóðòëàà óóðëàâ. - Çà ÿàõàâ òýãâýë ýõýëöãýýå. Áè á¿õ áèåý ÷àíãàëàí òàìëàëûã õ¿ëýýâ. Õóòãàíû ¿ç¿¿ð óðóóë ç¿ñýâ ¿¿ ¿ã¿é þó åð áóñûí õ¿÷ Ëèøèéã õóó òàòàõàä ºâäñºí人 îðèëîâ. Áè ãàéõàæ ìýãäñýíäýý þó áîëñíûã îéëãîñîíã¿é. Ïèò ÿìàð íýã àðãààð áîñîîä òóñëàõààð èðñýí þì áîëîâ óó? Ýñâýë çîõèîí áàéãóóëàã÷èä õºãæèëäºõººð àâðàãà áèåò çýðëýã àìüòàí îðóóëñàí õýðýã ¿¿? Ëèøèéã îíãîö ºðãºíº ãýæ áàéìààðã¿é þìàà? Ãýâ÷ õºøñºí ãàðàí äýýðýý ºíäèé㺺ä àëü ÷ òààìàãëàë îíîñîíã¿éã õàðëàà. Ëèøèéã Áóòëàã÷
ãàðòàà ñàðâàëçóóëàí ºëãºæýý. Ò¿¿íèé öàìõàã àäèë ñ¿íäýðëýñýí ¿ëýìæ áèåèéã õàðààä áè ãàéõñàíäàà àì àíãàéëàà. Ëèø ò¿¿íèé ãàðò ¿íãýãäñýí õ¿¿õýëäýé àäèë òèé÷èãíýíý. Áóòëàã÷ óðüä íü òèéì æèæèã áàéãààã¿é àòàë á¿ñýä èë¿¿ òîì õ¿÷èðõýã áîëñîí ìýò ñàíàãäàâ. Òýð Ëèøèéã ãàçàð ÷óëóóäààä, - ×è æèæèãõýí îõèíûã ÿàñàí ãýíýý? ×è ò¿¿íèéã àëñàí óó? ãýæ í¿ðãýë¿¿ëýí õàøãèðàõàä áè äàâõèéí öî÷ëîî. Ëèø øàâüæ øèã äºðâºí õºëëºí óõðààä öî÷èðäñîíäîî Êàòîã äóóäàæ ÷àäñàíã¿é. - ¯ã¿é, ¿ã¿é! Áè áèø! - ×è ñàÿ ò¿¿íèé íýðèéã õýëñíèéã áè ñîíññîí. ×è ò¿¿íèéã àëñàí óó? ãýýä Áóòëàã÷ óóðññàíäàà í¿¿ð íü ìóðóéí, - ×è ýíý îõèíûã ýðýìäýãëýõ ãýæ áàéñàí øèãýý ò¿¿íèéã õýäýí õýñýã áîëãîí îãòîëñîí óó? ãýâ. - ¯ã¿é! ¯ã¿é, áè áèø... ãýýä Ëèø Áóòëàã÷ûí ãàðò áàãàõàí òàëõíû õýìæýýòýé ÷óëóó áàéõûã õàðààä óõààí àëäàæ, - Êàòî! Êàòî! ãýæ áàðõèðàâ. - Ëèø! ãýæ Êàòî õàøãèðñàí ÷ òóñëàõàä õýòýðõèé õîë áàéëàà. Òýð òýíä þó õèéæ áàéñàí þì áîë? ¯íýã, Ïèò õî¸ðûã õàéæ áàéñàí þì áîëîâ óó? Ýñâýë Áóòëàã÷ûã áóðóó ãàçðàà îòîâ óó? Áóòëàã÷ ÷óëóóãàà Ëèøèéí øàíààíä áóóëãàâ. Öóñ ãàðààã¿é õýäèé ÷ ãàâëûí ÿñ íü öºìðºí àâðàãäàõ íàéäëàãàã¿é áîëæýý. Òýð àðàé ÿäàí àìüñãàëæ õýâòýõýä öýýæíýýñ íü àÿàðõàí ¸îëîõ äóó ãàðàâ. Áóòëàã÷ ÷óëóóãàà ºð㺺ä ìèíèé ç¿ã ýðãýõýä çóãòààä àøèãã¿é áàéëàà. Ñóìàà òàòàæ ÷àäñàíã¿é. Áè Áóòëàã÷ûí õ¿ðýí í¿ä ð¿¿ õàðòàë õà÷èðõàëòàé àëòàí î÷ ãÿëñõèéõèéâ. - Òýð þó ÿðèàä áàéñàí áý? ×è Ðóòûí õîëáîîòîí áàéñàí þì óó? - Áè... áè... áèä áàã áàéñàí. Ìýðãýæëèéíõíèé õîîëûã äýëáýëñýí. Áè ò¿¿íèéã àâðàõûã õ¿ññýí. Ìàø èõ õ¿ññýí ø¿¿. Ãýõäýý òýð ò¿¿íèéã íàäààñ óðüä îëñîí. Íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóó ãýýä áè ìàãàäã¿é Áóòëàã÷ Ðóòýä òóñàëæ áàéñíûã ìýäýõ þì áîë çîâæ øàíàëãàõã¿é ò¿ðãýí äóóñãàõ áàéõ ãýæ íàéäëàà. - ×è òýð çàëóóã àëàà þó? ãýæ òýð çàíäðàâ. - Òèéìýý áè ò¿¿íèéã àëñàí. Òýãýýä Ðóòûí áèåèéã öýöãýýð ÷èìñýí. Íîéðñîõ õ¿ðòýë íü äóó
äóóëæ ºãñºí. Ìèíèé í¿äýíä íóëèìñ öèéëýãíýëýý. Ñýòãýëýý áàðèõ ãýñýí ìèíü òàëààð áîëæ òîëãîéä çºâõºí ºâäºëò, Áóòëàã÷ààñ àéõ àéäàñ, õî¸ð àëõàìûí çàéä ¿õýæ áóé îõèíû ãîíãèíîõ ÷èìýý ¿ëäýâ. - Íîéðñîõ ãýíýý? - ¯õñýí. Áè ò¿¿íèéã ¿õýõ õ¿ðòýë äóó äóóëæ ºãñºí. Òàíàé á¿ñ ÷èíü... íàäàä òàëõ èëãýýñýí ãýýä áè õàìðàà àð÷ààä, - Áóëòàã÷ ¿¿íèéã ò¿ðãýí õèéãýýðýé, çà þó? ãýâ. Òýð õàðâààñ ñýòãýë õºäëºëòýéãýý òýìöýæ áàéãàà áîëîëòîé. Òýãñíýý ÷óëóóãàà õàÿàä, - Ýíý óäààä áè ÷àìàéã ñóë òàâüÿ. Æèæèãõýí îõèíû òºëºº. Áèä òýíö¿¿ áîëñîí. Õýí õýíäýý ÷ ºðã¿é. Îéëãîæ áàéíà óó? ãýâ. Áè îéëãîñîíû òýìäýã áîëãîí òîëãîé äîõèëîî. Õýðâýý òýð á¿ñäýý ÿëààä î÷èõ þì áîë ä¿ðìèéã çºð÷èí íàäàä òàëàðõñàí ÿâäàëä õàðèó òàëàðõàë õ¿ðòýíý. Îäîî Áóòëàã÷ ìèíèé òîëãîéã ÷óëóóãààð õàãàëàõã¿é íü áîëîëòîé. - Ëèø! ãýæ Êàòî õàøãèðàâ. Òýð õýäèéí îéðòîæ èðýýä ãàçàð õýâòýæ áàéãàà îõèíûã õàðëàà. - ×è ÿàðñàí íü äýýð ø¿¿, ãàëò Êèòíèññ ãýæ Áóòëàã÷ õýëýâ. Áè õî¸ð óäàà äàâòóóëàõûã õ¿ëýýñýíã¿é. Õàð õóðäààðàà òàëáàéãààñ çóãòàõàä Áóòëàã÷, Ëèø, Êàòîãûí õîîëîé àðä õîöîðëîî. Îéí çàõàä õ¿ðñýí õîéíîî ýðãýæ õàðàâ. Áóòëàã÷ õî¸ð òîì ¿¿ðãýâ÷òýé ç¿éëèéã àâ÷ òàëáàéí çàõ ðóó ã¿éæ áàéâ. Êàòî æàä áàðèí Ëèøèéí õàæóóä ºâäºã뺺ä îðõèõã¿é áàéõûã ãóéíà. Òýð óäàõã¿é ò¿¿íèéã àâðàãäàõ íàéäëàãàã¿éã îéëãîõ áîëíî. Í¿ä ð¿¿ öóñ ãîîæèí òàãëàñàí òóë áè øàðõàäñàí çýðëýã àðààòàí øèã ìîä áóò äàéðàí ã¿éëýý. Õîðìûí äàðàà èõ áóóíû áóóäàëò ãàðàí Ëèø ¿õýâ. Îäîî Êàòî Áóòëàã÷ áèä õî¸ðûí íýãèéã ìºðäºõ áîëíî. Áè øàðõàíäàà ñóëüäàæ àéñàíäàà á¿õ áèå ÷è÷èð÷ áàéâ. Íàäàä íóì áàéãàà ÷ Êàòî æàäàà ìºí àäèë õîëîîñ øèääýã. Ǻâõºí ãàíö ç¿éë òàéâøèðóóëæ áàéñàí íü Áóòëàã÷ Êàòîãûí ¿¿ðãýâ÷èéã àâñàí ÿâäàë áàéëàà. ¯¿ðãýâ÷èí äîòîð ò¿¿íä õýðýãöýýòýé ç¿éë áàéãàà áîëîõîîð íàìàéã áèø Áóòëàã÷ûã ìºðäºõ íü ëàâòàé. Áè ãîë õ¿ðýýä àëõààãàà óäààøðóóëàëã¿é ãóòàë õóâöàñòàéãàà òóó÷èí ã¿éëýý. Áýýëèéíèé îðîíä óãëàñàí Ðóòûí îéìñîîð öóñàà òîãòîîõûã õè÷ýýí äàðñàí ÷ øàëáà íîðëîî. Àãóéã îëîîä áóøóóõàí äîòîãø øóðãàí îðîâ. ×óëóóíû çàâñàð òóñàõ á¿¿äãýð ãýãýýíä ãàð äàõü øàðãàë ¿¿ðãýâ÷ýý òàéëààä ãàçàð ñýãñðýõýä òàðèóðòàé óðò íàðèéõàí õàéðöàã óíàñàíä óäààí áîäîëã¿é ç¿¿ã Ïèòèéí ãàðò çîîãîîä á¿ë¿¿ðèéã íü óäààíààð øàõëàà. Òîëãîéíîîñ öóñ óðñàí ãàð ºâäºã äýýð äóñëàíà.
Ìèíèé õàìãèéí ñ¿¿ëä ñàíàñàí ç¿éë ãýâýë ìºíãºëºã íîãîîí ºíãèéí ãàéõàëòàé ¿çýñãýëýíòýé ýðâýýõýé áóãóé äýýð ñóóñàí ÿâäàë áàéëàà.
XIX Íîéðîí äóíä áàéøèíãèéí äýýâýð áàëáàõ áîðîîíû ÷èìýý ñîíñîãäîâ. Áè äóëààõàí õºíæèëä àþóëã¿é òóõëàí õýâòýýä ñýðýõèéã õ¿ññýíã¿é. Òîëãîé ¿ë ìýäýã õàòãóóëíà. Íàìàéã èéì óäààí óíòàæ áàéõàä ñýðýýõã¿é áàéãààãûí ó÷èð íü õàíèàä òóññàí áàéõ íü. Ýýæèéí ãàð õàöàð èëáýõýä äóðã¿éöñýí ÷ ò¿ëõýæ ÷àäñàíã¿é. Òýãòýë ýýæèéí áèø ººð õ¿íèé õîîëîé ãàðàõàä äîòîð àéìøèãòàé áîëîâ. - Êèòíèññ, Êèòíèññ ÷è íàìàéã ñîíñîæ áàéíà óó? Áè í¿äýý íýýìýãö äóëààõàí àÿòàé áàéäàë óòàà øèã çàìõðàâ. Áè ãýðòýý ýýæòýéãýý áàéñàíã¿é. Á¿¿äãýð õ¿éòýí àãóéä õýâòýýä õó÷ëàãà äîðõ í¿öãýí õºë õºëäºõ øàõàæ àãààðò öóñíû ¿íýð õàíõàëíà. Ìèíèé ºìíº ç¿äýíãè öîíõèãîð çàëóóãèéí öàðàé õàðàãäàõàä ýõýíäýý àéñàí ÷ äàðàà íü õýí áîëîõûã òàíèàä òàéâøèðëàà. - Ïèò. - Ñàéí óó. ×èíèé í¿äèéã àõèí õàðàõàä òààòàé áàéíà. - Áè õýð óäààí óõààíã¿é áàéñàí áý? - Ñàéí ìýäýõã¿é áàéíà. Íàìàéã º÷èãäºð îðîé ñýðýõýä ÷è äýðãýä öóñàíä õóòãàëäààä õýâòýæ áàéñàí. Îäîî öóñ ÷èíü òîãòñîí ÷ áè ÷èíèé îðîíä áàéñàí áîë áîñîõã¿é áàéñàí äàà. Áè òîëãîéäîî áîëãîîìæòîé õ¿ð÷ ¿çýõýä áîîëòîé áàéëàà. Æààõàí õºäëºâ ¿¿ ¿ã¿é þó äîòîð ìóóõàéðàâ. Ïèò àìàíä ëîíõòîé óñ îéðòóóëàõàä öàíãàñàíäàà õîìõîéðîí çàëãèëàâ. - ×è äýýðäñýí õàðàãäàæ áàéíà. - Õàìààã¿é äýýðäñýí ø¿¿. ×èíèé íàäàä àâ÷èðñàí ýì õýðãýý ãàðãàñàí. ªíºº ºã뺺 ãóÿíû õàâäàð áàðàã áóó÷èõñàí. Òýð íàìàéã íîéðñóóëàã÷ ýì ºã÷ ìýõëýí íàéð ëóó ÿâñàíä óóðëààã¿é áîëîëòîé. Ýñâýë áèå òýíõðýõèéã õ¿ëýýæ áàéãààä äàðàà íü çýìëýõ ãýæ áàéãàà þì áîëîâ óó. ßìàðòàé ÷ ýíý àãøèíä ýåëäýã 纺ëºí áàéâ. - ×è þì èäñýí ¿¿? - Íàìàéã óó÷ëààðàé áè ãðóçëèíãèéí ìàõ áàðàã ¿ëäýýã¿é ãýäãèéã ìýäýëã¿é ãóðâàí õýð÷èì èä÷èõñýí. Ãýõäýý ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é äýý öàãààí õîîëíû äýãëýìäýý ýðãýí îðñîí. - Ç¿ãýýðýý, ñàéí áàéíà.. ×è þì èäýõ õýðýãòýé. Áè óäàõã¿é àíä ÿâíà. - Òèéì õóðäàí áèø áèç äýý? Îäîî ìèíèé ÷àìä ñàíàà òàâèõ ýýëæ.
Íàäàä ñîíãîëò ¿ëäñýíã¿é. Ïèò íàäàä ç¿ñýì ãðóçëèíãèéí ìàõ ¿çýìòýé ºãººä óñ óóëãàâ. Äàðàà íü õºë ¿ðýí äóëààöóóëæ õ¿ðìýýðýý õó÷ààä óíòëàãûí õºíæëèéí öàõèëãààíûã ýð¿¿ õ¿ðòýë òàòëàà. - ×èíèé ãóòàë îéìñ íîéòîí áîëîõîîð èéì öàã àãààðòàé ¿åä îäîî õ¿ðòýë õàòààã¿é. Ãàäàà àÿíãà íèæèãíýí ÷óëóóíû çàâñðààð òýíãýðò öàõèëãààí öàõèëàâ. Àäðûí ÷óëóóíû çàâñðààð áîðîî äóñàëíà. Ïèò òîëãîé äýýð õóâàíöàð òàòàí óñíààñ õàìãààëñàí áàéëàà. - Èéì áîðîîã åð íü õýíä õýðýãòýé þì áý? - Êàòî, Áóòëàã÷ õî¸ðò. ¯íýã õàà íýãòýý îðîãíîæ áàéãàà áèç. Ëèø... íàìàéã... õóòãààð ç¿ñýõ ãýýä... ãýýä áè ¿ã õýëæ ÷àäñàíã¿é òàã áîëîâ. - Áè Ëèøèéí ¿õñýíèéã ìýäíý. ª÷èãäºð îðîé òýíãýðò õàðñàí. ×è ò¿¿íèéã àëàà þó? - ¯ã¿é Áóòëàã÷ òîëãîéã íü ÷óëóóãààð õàãà öîõü÷èõñîí. - ×è ò¿¿íä ºðòººã¿é íü ñàéí õýðýã áîëæ äýý. Áè íàéðûí òóõàé ñàíàìàãö äîòîð ìóóõàéðààä, - Áè ò¿¿íòýé òààðàëäñàí ÷ íàìàéã ñóë òàâüñàí ãýýä á¿ãäèéã ÿðèëàà. Ó÷èð íü Ïèò àñóóëò òàâèõàä õýòýðõèé ñóëüäñàíû äýýð áè ýíý á¿õíèéã àõèí òýâ÷èõ õ¿÷ áàéñàíã¿é. Äýëáýðýëò, ÷èõíèé ºâäºëò, Ðóòûí ¿õýë, àíõíû àëëàãà, àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí òàëõ, íàéð äýýð Áóòëàã÷ ºðºº õýðõýí òºëñºí ãýýä ë. - Òýð ÷àìä ºðòýé ¿ëäýõã¿éí òóëä ñóë òàâüñàí ãýæ ¿¿? õýìýýí Ïèò ãàéõàâ. - Òèéìýý. ×è þìààð äóòàæ ¿çýýã¿é áîëîõîîð ¿¿íèéã îéëãîõã¿é. Õýðâýý Àòèðààíä àìüäàðäàã áàéñàí áîë òàéëáàðëàõ õýðýã ãàðàõã¿éñýí. - Îðîëäîõ õýðýãã¿é äýý. Íàäàä îéëãîõîä õýòýðõèé á¿ðõýã áàéíà. - Ýíý ÿã ë ÷èíèé òàëõ øèã. Ìàãàäã¿é áè ÷àìä ¿¿ðä ºðòýé áàéõ. - Òàëõ ãýíýý? ßìàð òàëõ? ×è õ¿¿õýä áàéõàä áîëñîí ÿâäëûí òóõàé ÿðüæ áàéíà óó? Ò¿¿íèé òóõàé îäîî ìàðòàæ áîëíî. ×è íàìàéã ñàÿ ¿õëýýñ àâàðñàí ø¿¿ äýý. - Ãýõäýý ÷è íàìàéã ìýääýãã¿é áàéñàí. Áèä õîîðîíäîî õýçýý ÷ ÿðüæ áàéãààã¿é... Åð íü ýõíèé áýëãèéã áóöààí òºëºõºä ¿ðãýëæ õýö¿¿ áàéäàã þì. ×àìàéã íàäàä òóñàëñàíû ÷èíü òºëºº þó ÷ õèéæ ÷àäààã¿é. ×è ÿàãààä òýãñýí þì áý? - ßàãààä ãýíýý? ×è ººðºº ìýäýæ áàéãàà. Õåéìèò÷ ÷àìàéã èòã¿¿ëýõýä àìàðã¿é ãýæ õýëñýí.
- Õåéìèò÷ ãýíýý? Òýð ýíä ÿìàð õàìààòàé þì? - Ç¿ãýýð ë... Òýãýõýýð Êàòî, Áóòëàã÷ õî¸ð õººöºëäºæ áàéãàà þì áèç äýý? Òýäíèéã áèå áèåíýý çýðýã äóóñãàíà ãýæ íàéäàæ áîëîõ óó? Ò¿¿íèé íàðãèàí íàìàéã ñýòãýëýýð óíàãàõàä, - Íàäàä Áóòëàã÷ äàæã¿é çàëóó øèã ñàíàãäñàí. Ò¿¿íèéã àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí íºõºð ãýæ áîäîæ áàéíà ãýâ. - Òýãâýë áèäíèéã õèéãýýã¿é áàéãàà äýýð Êàòî ò¿¿íèéã àëñàí íü äýýð þì áàéíà ãýæ Ïèò áàðãàð õýëýâ. Áè Êàòî Áóòëàã÷ûã àëààñàé ãýæ õ¿ññýíã¿é. ªºð õýí ÷ ¿õýõèéã õ¿ññýíã¿é. Ýíý íü á¿ñèéí ÷ ÿëàã÷ûí ÷ òóõàé ÿðèà áèø áàéëàà. Ìèíèé í¿äýíä íóëèìñ öèéëýãíýâ. Ïèò íàä ðóó ò¿ãøèí õàðàâ. - ×è ÿàãàà âý? ªâ人ä áàéíà óó? - Ïèò, áè ãýðòýý õàðèõûã õ¿ñ÷ áàéíà ãýæ áè õ¿¿õýä øèã ãîíãèíîâ. - ×è ãýðòýý õàðèíà. Àìàëæ áàéíà ãýýä Ïèò áºõèéí íàìàéã ¿íñëýý. - Îäîî ë ãýðòýý õàðèìààð áàéíà. - Þó ãýäãèéã ìýäýõ ¿¿. Õýðâýý ÷è îäîî óíòàõ þì áîë ãýðèéíõýý òóõàé ç¿¿äýëíý. Äàðàà íü ýðãýæ õàðæ ÷ àìæààã¿é áàéõàä òýíä ¿íýõýýð áàéõ áîëíî. Çà þó? - Çà. Íàìàéã æèæ¿¿ðëýõ áîëîõîîð ñýðýýãýýðýé. - Ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é äýý áè Õåéìèò÷ òà õî¸ðûí à÷ààð ñàéí àìàð÷ òýíõýðñýí. Ýíý á¿õýí õýð óäàõûã õýí ìýäýõ áèëýý? Òýð þóíû òóõàé ÿðèàä áàéãàà þì áîë? Áîðîîíû òóõàé þó? Áèäýíä ºãñºí áîãèíî àìðàëòûí òóõàé þó? Ýñâýë òîãëîîì þì óó? Áè þó áîëîõûã íü ìýäñýíã¿é ÷ ãóíèãëàæ ÿäàðñàíäàà àñóóñàíã¿é. Ïèò íàìàéã ¿äýø ñýðýýëýý. Øèð¿¿í áîðîî õóâèíãààð öóòãàæ àäðààñ óñ äóñëàõ áèø ãîîæèíî. Ïèò äóñààë òîñîæ øèë òàâüñàí áàéëàà. Ìèíèé áèå äýýðäýæ òîëãîé ýðãýõýý áîëüñîí ÷ ºëñºæ ¿õýõ øàõàæ áàéâ. Ïèò ÷ ãýñýí. Òýð íàìàéã ñýðýâ ¿¿ ¿ã¿é þó èäýõ þì íýõíý ãýæ áîäîîã¿é áîëîëòîé. Õîîë áàãà ¿ëäýæ åð人 õî¸ð ç¿ñýì ãðóçëèíãèéí ìàõ, æààõàí ¿íäýñ, àòãà ä¿¿ðýí õàòààñàí
æèìñ áàéëàà. - Ìàðãààø þì ¿ëäýýõ ¿¿? ãýæ Ïèò àñóóâ. - ¯ã¿é, á¿ãäèéã íü èäüå. Ãðóçëèíãèéí ìàõ óäñàí áîëîõîîð ãýäýñ ºâòãºæ ìàãàäã¿é ãýýä áè õîîëûã õî¸ð õýñýã õóâààëàà. Áèä èõýä ºëññºí òóë óäààí áºãººä àëãóóð èäýõèéã õè÷ýýõýä ãýäýñ ãîìäîëòîé õ¿ðæèãíýâ. - Ìàðãààø àíä ÿâàõààñ. - Áè óðüä íü àíä ÿâæ áàéãààã¿é áîëîõîîð íýã èõ òóñàëæ ÷àäàõã¿é áàéõ. - Íàìàéã àãíàõààð ÷è õîîë áýëòãýýðýé. Ýñâýë æèìñ íîãîî ò¿¿æ áîëíî. - Ýíä òàëõíû áóò óðãàäàã áîë ñàéíñàí. - Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñýýñ íàäàä èëãýýñýí òàëõ á¿ëýýíýýðýý áàéñàí ãýýä áè ñàíàà àëäàí Ïèòýä õî¸ð ãààòàé íàâ÷ ºãººä àìàíäàà õýäèéã çàæëàâ. Áîðîîíû óëìààñ òýíãýðèéí áàéäëûã ÿëãàí õàðàõàä áýðõòýé áîëñîí ÷ ºíººäºð õýí ÷ ¿õýýã¿é íü îéëãîìæòîé áàéëàà. Êàòî, Áóòëàã÷ õî¸ð òààðàëäñàíã¿é. - Áóòëàã÷ õàà÷ñàí þì áîë? Åð íü á¿ñèéí öààä õýñýãò þó áàéäàã þì áý? - ̺ð õ¿ðòýë ºíäºð óðãàñàí ºâñòýé òàëáàé. Çàðèì òºðëèéí òàðèà áàéæ ìàãàäã¿é. Õýñýã á¿ð íü ººð ººð ºíãºòýé. Ãýõäýý òýíä ÿìàð ÷ æèì áàéõã¿é. - Òýíä òàðèà áàéãàà ãýäýãò ìºðèéöñºí ÷ áîëîõ þì. Áóòëàã÷ òýäíèéã ìýääýã áàéõ. Òà íàð òèéøýý ÿâñàí óó? - ¯ã¿é. Áóòëàã÷ûí àðààñ ºâñºíä îðîõûã õýí ÷ õ¿ñýýã¿é. Àéìøèãòàé ãàçàð. Ãýíýòõýí ìîãîé, ãàëçóó àìüòàí ãàð÷ èðýõ þìóó ñîðäîã ýëñýíä øèãäâýë ÿàíà. Áè õàðèó õýëýýã¿é ÷ ýíý íü àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí ýðãýí òîéðíû òàëáàéí òóõàé îðøèí ñóóã÷äûã àéëãàäàã áàéñàí ¿ãèéã ñàíàãäóóëñàíä Ãåéëòýé õàðüöóóëàõã¿é áàéæ ÷àäñàíã¿é. Ãåéë òàëáàéã àþóë çàíàëààñ èë¿¿ õîîë õ¿íñíèé ýõ ñóðâàëæààð õàðàõ áàéñàí. Áóòëàã÷ áàñ òýãñýí áàéæ òààðíà. Ïèò áèäíèé ºäºð á¿ð õóóëü çºð÷äºãèéã þó ãýæ áîäîæ áàéãàà áîë? Áèäíèé Ïàíåìûí òóõàé áîëîí Êàïèòîëûí ýñðýã ÿðèàã ñîíññîí áîë öî÷èðäîõ áàéñàí áîëîâ óó? - Òàëáàé äýýð òàëõíû áóò óðãàäàã áàéõ. Áóòëàã÷ òîãëîîì ýõëýõ ¿åèéíõýýñ õàìààã¿é òàðãàí öàòãàëàí õàðàãäàæ áàéñàí. - Ýñâýë ìàãàäã¿é ºãººìºð èâýýí òýòãýã÷òýé áèç. Õåéìèò÷ýýñ òàëõ àâàõûí òóëä ÿàõ ¸ñòîéã ìýäýõ þì àëãà.
Áè Ïèòèéã Õåéìèò÷èéí äàëä ñàíààòàé èëãýýñýí èëãýýìæèéí òóõàé ìýäýýã¿é ÿâäàëä ãàéõàí õºìñ㺺 ºðãºëºº. Íýã ¿íñýëò íýã ñàâ øºë. Ýíý òóõàé ÷àíãà ÿðèõ þì áîë á¿òýõã¿é. ¯çýã÷èä áèäíèéã æ¿æèãëýæ áàéñíûã îéëãîîä õîîë õ¿íñã¿é õîöîðíî. ¯éë ÿâäëûã àëãóóð õýðýãòýé ç¿ã ð¿¿ íü çàëàõ õýðýãòýé. Áè Ïèòèéí ãàðààñ áàðèàä, - Ìàãàäã¿é òýð ÷àìàéã àâðàõàä òóñëàõûí òóëä õàìàã íººöºº áàðñàí áàéõ ãýâ. - Äàõèí àõèí èéì ç¿éë õèéõ ãýæ áîäîõ ÷ õýðýãã¿é ø¿¿ ãýæ Ïèò ìèíèé ãàðûã àòãàëàà. - Òýãâýë ÿàíà ãýæ? - Òýãâýë... òýãâýë ãýýä Ïèò þó õýëýõýý ìýäñýíã¿é. – Õ¿ëýýæ áàéãààðàé áîäîîäîõú¸ ãýâ. - Àñóóäàë þóíä áàéãàà þì? - Áèäíèé õî¸óë àìüä ãýäýãò áàéíà. Èéì ó÷ðààñ ÷àìä çºâ ç¿éë õèéñýí þì øèã ñàíàãäàæ áàéãàà. - Áè ¿íýõýýð çºâ ç¿éë õèéñýí. - ¯ã¿é! Êèòíèññ, òýãæ ÿðèõ õýðýãã¿é! Ìèíèé òºëºº ¿õýõ õýðýãã¿é. Áè ¿¿íèéã õ¿ñýõã¿é áàéíà. Îéëãîìæòîé þó? ãýæ Ïèò óóðñàí õýëýýä ìèíèé ãàðûã ºâäòºë áàçàâ. Ò¿¿íèé øààðäàíãóé áàéäàë íàìàéã àéëãàñàí ÷ ººðººð õîîë îëîõ ñàéõàí áîëîìæ á¿ðäñýíä àëäàõã¿éã õè÷ýýí, - Ïèò, ìàãàäã¿é áè ¿¿íèéã ººðèéíõºº òºëºº õèéñýí áàéæ áîëîõ þì ãýæ ÷èíèé òîëãîéä îðñîíã¿é þó? Ìàãàäã¿é ÷è ¿¿íä ãàíöààðàà... ñàíàà çîâæ àéæ áàéãàà...... ãýâ. Áè òýýíýãýëçýí Ïèò øèã òîõèðîìæòîé ¿ã ñîíãîæ ÷àäñàíã¿é. ¯íýíäýý Ïèòèéã àëäàõ áîëñîí íü íàäàä õè÷íýýí õ¿íä öîõèëò áîëæ ò¿¿íèé ¿õýõèéã õ¿ñýõã¿é áàéãààãàà îéëãîñîí ìº÷èéí òóõàé ÿðüæ áàéëàà. Ò¿¿íýýñ èâýýí òýòãýã÷èä þìóó ãýðòýý áóöàõ òóõàé áîëîí ãàíöààð ¿ëäýõèéã õ¿ñýýã¿é òóõàé áèø. Ǻâõºí ò¿¿íèé òóõàé. Áè òàëõ áýëýãëýñýí õ¿¿ãýý àëäàõûã õ¿ñýýã¿é. - Êèòíèññ, þóíààñ àéñàí ãýíýý? õýìýýí òýð àÿàðõàí àñóóâ. Áè áîëäîãñîí áîë õîîë õ¿íñýý àëäàõ áàéñàí ÷ õàìààã¿é õàëõàâ÷íû öààíà á¿õ Ïàíåìûí í¿äíýýñ íóóãäàõûã õ¿ñëýý. Áè õýíä ÷ áèø çºâõºí ººðòºº õàìààòàé ç¿éëèéí òóõàé ÿðüæ áàéñàí þì. - Õåéìèò÷ íàìàéã ýíý ñýäâýýð ÿðèõûã õîðèãëîñîí ãýæ áè áóëçàí õýëýõäýý ò¿¿íèé òýãæ õýëýýã¿éãýýð ¿ë áàðàì îäîî ñ¿¿ë÷èéí ¿ãýýðýý õàìàã þìûã ãóòààëàà ãýæ õàðààæ áàéãààã îéëãîæ áàéâ. Ãýâ÷ Ïèò ¿¿íýýñ ººð þì ºëãºæ àâñàí áîëîëòîé.
- Òýãâýë áè ººðºº òààÿ ãýýä îéðòîâ. Áèä õýí íü ÷ ºâäºëòºíä øàíàëàí óõààíã¿é õýâòýýã¿é áîëîõîîð àíõ óäààãàà æèíõýíýýñýý ¿íñýëäýâ. Áèäíèé óðóóë õàëóó øàòñàí þìóó õ¿éòýíä õºðñºí áàéñàíã¿é. Àíõ óäààãàà ¿íñýëäýõýä öýýæèíä äóëààõàí òààòàé ìýäðýìæ òºð뺺. Áè àðààñ íü ººð ¿íñýëò õ¿ëýýñýí ÷ òýð õàðöàà áóðóóëàâ. - ×è àõèàä ë öóñ àëäàõ íü áàéíà. ßâæ õýâò. Óíòàõ öàã áîëñîí. Áè ýâýðñýí îéìñîî ºìñºí, Ïèòèéí õ¿ðìèéã áóöààæ ºã뺺. Òýð íýâò æèíäýõ õ¿éòýíä õºëäºõ øàõñàí áàéâ. Áè ò¿ð¿¿ëæ æèæ¿¿ðëýõèéã øààðäñàí ÷ èéì öàã àãààðòàé áàéõàä õýí èðýõ áèëýý ãýýä Ïèò çºâøººðñºíã¿éä óíòëàãûí õºíæèëä äàãæèí øóðãàëàâ. Õî¸ð øºíèéí ºìíº Ïèò îëîí ñàÿ áýýðèéí õîë çàéä áàéõ øèã ñàíàãäàæ áàéñàí áîë îäîî õýòýðõèé îéð áàéëàà. Áèä õýâòýõýä Ïèò õàìãààëæ áàéãàà þì øèã òîëãîé äîð ãàðàà äýðë¿¿ëýýä óíòàâ. Ýöãèéã ìèíü íàñ áàðñíààñ õîéø óäààí õóãàöààíû òóðøèä íàäàä õýí ÷ íàäàä èéì ñýòãýãäýë òºð¿¿ëæ áàéñàíã¿é. Áè øºíèéí øèëýý ç¿¿í õýâòýýä áîðîîíû äóñàë àãóéí øàëàí äýýð äóñëàõûã õàðàâ. Íýãýí õýìýýð òîã òîã õèéí á¿¿âýéëíý. Õýäýí ÷ óäàà öî÷èí ñýðýýä ç¿¿ðìýãëýõäýý óóðñàâ. Ãóðàâ þìóó äºðâºí öàãèéí òóðø èéì áàéäàëòàé òýñýýä Ïèòýýñ ñàëàâ. Òýð ýñýðã¿¿öñýíã¿é. - Ìàðãààø áîðîî íàìäâàë ºíäºð ìîäîí äýýð òàéâàí óíòàõ áîëîìæòîé ãàçàð îëíî ãýæ áè ç¿¿äýíäýý àìëàâ. Ìàðãààø öàã àãààð äýýðäñýíã¿é. Ààäàð áîðîî çîãñîëòã¿é öóòãàí çîõèîí áàéãóóëàã÷èä áèäíèéã æèâ¿¿ëæ àëàõààð øèéäñýí ìýò àæýý. Àÿíãûí í¿ðãýýíä ãàçàð ÷è÷èðíý. Ïèò õîîë ýðýõýýð ÿâàõ ãýñýí ÷ áè óñàí áîðîîíä õàìðàà öóõóéëãàõ íü íýâò íîðîõîîñ àøèãã¿é ãýæ ÿòãàâ. Òýð ¿¿íèéã îéëãîæ áàéñàí ÷ ãýäýñ òýñýõèéí àðãàã¿é õîíõîëçîæ áàéëàà. Àõèí íýã èéì áàéäàëòàé ¿äýø ºíãºðºõºä öàã àãàà𠺺ð÷ëºãäºõ øèíæ ¿çýãäñýíã¿é. Õåéìèò÷ áèäíèé ãàíö íàéäâàð áàéñàí ÷ ìºí㺠íü õ¿ðýýã¿é þìóó áèäíèé áàéäàëä ñýòãýë õàíãàëóóí áóñ áàéãàà áîëîëòîé þì èëãýýñýíã¿é. Ñ¿¿ë÷èéíõ íü áàéæ òààðíà. Áèäíýýñ ãàéõàìøèãòàé ç¿éë þó ÷ õàðàõã¿é ãýäýã íü èëò áàéâ. ªëñºæ äîðîéòîí øàðõàà õºíäºõã¿éí òóëä õºäëºõã¿éã õè÷ýýí óíòëàãûí õºíæèëä îðîîí òýâðýëäýí ñóóñàí íü õýí ÷ õàðñàí õºëäºæ ¿õýõ ãýæ áàéãàà ãýõýýñ áèø õàëóóí õàéðààñàà áîëñîí ãýõã¿é íü ëàâòàé. Öààøèä áèäíèé äóðëàëûí õàðüöàà ÿàõ áîë? ª÷èãäºðèéí ¿íñýëò ìóóã¿é áîëñîí ÷ õîîë àâàõûí òóëä àõèí àæèëëàõ õýðýãòýé. Àòèðààíä áàéäàã çàðèì îõèä ¿¿íèéã ó÷ðûã àìàðõàí îëîõ ÷ áè õýçýý ÷ òèéì ç¿éëýýð õººöºëäºæ áàéñàíã¿é. Ǻâõºí ¿íñýëäýýä õîîë àâàõã¿é ãýäýã íü ºíãºðñºí øºíº èëò áîëëîî. Õåéìèò÷ îëîí íèéòèéí ºìíº ¿ç¿¿ëýõ ººð ç¿éë õ¿ñ÷ áàéâ. Òýð íàìàéã ÿðèëöëàãàä áýëòãýõèéã îðîëäîæ áàéõäàà þó õýëæ áàéëàà. Áè ãóòààæ îðõèñîí ÷ Ïèò áîë ¿ã¿é. Ìàãàäã¿é ò¿¿íòýé àõèí ÿðèëöàõûã îðîëäîæ ¿çäýã þì áèë¿¿? - Ïèò ÷è ÿðèëöëàãàí äýýð ¿ðãýëæ íàäàä õàéðòàé áàéñàí ãýæ õýëñýí. ¯ðãýëæ ãýäýã ÷èíü õýçýýíýýñ ýõýëñýí þì áý?
- Ý-ý áîäîõ õýðýãòýé. Ñóðãóóëèéí àíõíû ºäºð áàéõ. Áèä òàâàí íàñòàé áàéñàí. ×è óëààí äºðâºëæèí õýýòýé äààøèíç ºìñººä ¿ñýý îäîîíûõ øèãýý íýã áèø õî¸ð ñàëàà ñ¿ëæñýí áàéñàí. Ààâ áèäíèéã æàãñàõûã õ¿ëýýí çîãñîæ áàéõäàà ÷àìàéã çààæ ¿ç¿¿ëñýí þì. - Ààâ ÷èíü ¿ç¿¿ëñýí ãýíýý? ßàãààä? - Òýð îõèíûã õàðæ áàéíà óó? Áè ýýæòýé íü ãýðëýõèéã õ¿ññýí ÷ óóðõàé÷èíòàé çóãòñàí þìäàà ãýñýí. - Þó ãýíýý? ×è çîõèîãîîä áàéíà óó! ãýæ áè äóó àëäàâ. - ¯ã¿é äýý, ¿íýí. Áè òýãýõýä ààâààñ ÿàãààä ò¿¿íèéã óóðõàé÷èíòàé çóãòñàíûã àñóóñàí. Õàðèí òýð íàäàä ÿàãààä ãýâýë ò¿¿íèéã äóóëàõ ¿åä øóâóóä õ¿ðòýë çîãñîí ÷àãíàäàã ãýñýí. - Ýíý ¿íýí. Øóâóóä òýãäýã þì. Áè òàëõ÷èíû Ïèòýä õýëñýí ¿ãýíä ìýë ãàéõëàà. Áîäîîä ¿çýõýä äóóëàõ äóðã¿é áàéäàã ìèíü äýìèé öàã ¿ðñýí ãýæ áîääîãîîñ áóñ õºãæèì ààâûã ìèíü ñàíàãäóóëäàã áàéñíààñ áîëñîí áàéõ. - Äàðàà íü òýð ºäºð õºãæìèéí õè÷ýýë äýýð áàãø "Õºíäèéí äóóã" õýí ìýäýõ âý ãýõýä ÷è øóóä ãàðàà ºðãºñºí. Áàãø ÷àìàéã ñàíäàë äýýð ãàðãààä äóóëóóëñàí. Òýãýõýä öîíõíû öààäàõ á¿õ øóâóóä ÷èìýýã¿é áîëñîí ãýæ òàíãàðàãëàñàí ÷ áîëæ áàéíà. - Áîëüæ ¿ç ãýýä áè èíýýëýý. - ¯ã¿é, òýãñýí. ×àìàéã äóóëæ äóóñàõàä áè àìüäðàëûí ýöýñò õ¿ðòýë õàéðëàõàà ìýäñýí þì. Äàðààãèéí àðâàí íýãýí æèëä ÷àìòàé ÿðèëöàõûí òóëä ñýòãýë ñàíààãàà áýëäýæ áàéëàà. - Òýãýýä á¿òýëã¿é áîëæ ãýæ áè íýìýðëýâ. - Òèéìýý, á¿òýëã¿é áîëñîí ÷ óðãàö äýýð ìèíèé íýðèéã ñóãàëñàí íü æèíõýíý àçòàé õýðýã áîëñîí. Äàðààãèéí àãøèíä áè òýíýãä¿¿õýí áàÿðëàõàà ìýäðýâ. Ó÷èð íü áèä ¿¿íèéã õàéðàíä øàòñàíäàà áèø äóðëàãñàä áîëîí òîãëîõûí òóëä õèéæ áàéãàà áèëýý. Ãýõäýý Ïèòèéí ò¿¿õýíä ¿íýí ç¿éë áàéñàí þì. Ýöãèéí ìèíü òóõàé, øóâóóäûí òóõàé õàðèí ñóðãóóëèéí àíõíû ºäºð äóóëñíàà ñàíàñàíã¿é... Íàäàä ¿íýõýýð äºðâºëæèí õýýòýé äààøèíç áàéñàí áºãººä äàðàà íü Ïðèìä ºã÷ ýöãèéí íàñ áàðñíû äàðàà ìóó ñàéí þìòàé çàðæ áèëýý. ¯¿íèéã áàñ Ïèò ÿàãààä òýð àéìøèãòàé õîîñîí ºäºð íàäàä òàëõ ºãñíººð òàéëáàðëàæ áîëíî. Õýðâýý òèéì îëîí þì òààð÷ áàéãàà þì áîë... ¿íýí þì áîëîâ óó? - ×è èõ... ñàéí îéòîé þì ãýæ áè ò¿ãä÷èâ.
- Áè ÷àìòàé õîëáîîòîé á¿õ ç¿éëèéã ñàíàäàã ãýýä Ïèò ìèíèé ñóë óíæñàí ¿ñèéã ÷èõíèé àðäóóð õèéí, - Õàðèí ÷è íàäàä åð àíõààðàë õàíäóóëæ áàéãààã¿é ãýâ. - Îäîî õàíäóóëæ áàéíà. - Òýãâýë ýíä áè òýìöýõ õýðýãã¿é áîëîëòîé. Áè àõèàä ë á¿ãäýýñ õàëõàâ÷íû öààíà íóóãäàõûã õ¿ññýí ÷ ÷àäñàíã¿é. ×èõýíä Õåéìèò÷èéí "Ò¿¿íä õýë! Õýë!" ãýõ øèâíýëò ñîíñîãäîõîä ø¿ëñýý çàëãèàä, - ×àìä àõèàä òýìöýõ øààðäëàãà ãàðàõã¿é ãýâ. Ýíý óäààä áè Ïèò ðóó ò¿ð¿¿ëæ íàëëàà. Áèäíèé óðóóë äºíãºæ ø¿ðãýëöòýë àãóéí ãàäàà þì ò¿ñõèéí àéëãàëàà. Áè íóìàà ø¿¿ðýí àâñàí ÷ ººð ÷èìýý ãàðñàíã¿é. Ïèò í¿õíèé çàâñàð øàãàéãààä áàÿðòàéãààð óóëãà àëäàâ. Äàðààãèéí àãøèíä òýð õýäèéí áîðîîíä ãàðààä íàäàä íýã ç¿éë ñóíãàëàà. ̺íãºí ø¿õýðòýé ñàãñ! Äîòîð íü æèíõýíý íàéð áîëîõ øèíýõýí òàëõ, ÿìààíû áÿñëàã, àëèì õàìãèéí ãîë íü òîì òàâàãòàé áóäààí õà÷èðòàé õóðãàíû æèãíýñýí ìàõ áàéëàà. Öåçàðü Ôëèêåðìàíä ìèíèé Êàïèòîëä ñýòãýãäýë òºð¿¿ëýõèéí òóëä õýëñýí õîîë. Ïèò àãóé ðóó áóöàí îðæ èðýõýä öàðàé íü íàð øèã ãèéæ áàéâ. - Õåéìèò÷ ëàâ áèäíèéã ºëñºæ ¿õýõ ãýæ áàéãààã õàðààä çàëõñàí áàéõ. - Ìàãàäã¿é ë þì ãýæ áè çºâøººðºâ. Ãýñýí ÷ òîëãîéä Õåéìèò÷èéí ÿäðàíãóé õîîëîé "Òèéìýý òèéì íàäàä ýíý ë õýðýãòýé, õîíãîð ìèíü" ãýõ íü ñîíñîãäîõ øèã áîëîâ.
XX Áè ãàðàà òýñ÷ ÿäàí òàâàãòàé õóðãàíû ìàõ ðóó ÿâóóëòàë Ïèò çîãñîîæ, - ¯¿íèéã áàãà áàãààð èäñýí íü äýýð áàéõ. Áèäíèé ãàëò òýðãýíä ÿâñàí ýõíèé øºíèéã ñàíàæ áàéíà óó? Áè òýãýõýä ºëñººã¿é õýð íü ãýäñýý ä¿¿ðòýë èäýýä äîòîð ìóóõàéðñàí ãýâ. - ×èíèé çºâ. ×àääàã þì áîë á¿õëýýð íü çàëãè÷èõìààð áàéíà! ãýæ áè õàðàìñàíãóé õýëñýí ÷ òýãñýíã¿é. Áèä óõààëàã çàãíàí òóñ á¿ðäýý òàëõ, òàë àëèì, ºíäºãíèé õýìæýýòýé õóðãàíû ìàõ áóäààòàé àâëàà. Áè ñàãñíû ¸ðîîëä äàãàëäàí èðñýí æèæèãõýí õàëáàãààð ¿ìõ á¿ðèéã õàìàí èäýýä àõèí òàâàã ðóó õàðëàà. - Àõèàä èäìýýð áàéíà. - Áè ÷ ãýñýí. Òýãýõýýð èíãýå. Öàãèéí äàðàà àõèàä èäüå. - Òýãüå ë äýý. Ãýõäýý öàã ãýäýã ÷èíü äýíä¿¿ óðò áàéíà. - Òèéì ÷ óðò áèø. ×è ñàÿ õîîë èðýõèéí óðä þó ÿðèàä áàéëàà? Íàäàä... òýìöýõ õýðýã áàéõã¿é ãýýä áàéñàí... ×èíèé àìüäðàëä òîõèîëäñîí õàìãèéí ñàéõàí ç¿éë ãýñýí. - Ñ¿¿ë÷èéí ¿ãèéã íü õýëñíýý ñàíàõã¿é áàéíà ãýýä áè àãóéä õàðàíõóé áàéñàí áîëîõîîð ¿çýã÷èä óëàéõûã ìèíü õàðàõã¿é ãýæ íàéäàâ. - Ààí òèéì ë äýý. Áè áîäîæ áàéñíàà õýë÷èõýæ... Ò¿ðãýëýýðýé áè õºëäºæ õºëäºõ íü. Áè öààø çàé÷èëàí ñóóõàä Ïèò õºíæèëä îðæ èðëýý. Áèä àãóéí õàíà íàëàí ñóóãààä òýð íàìàéã òýâýðýõýä òîëãîéãîî ìºðºí äýýð íü òàâèëàà. Õåéìèò÷ íàìàéã ¿ðãýëæë¿¿ë ãýæ íóäðààä àâàõ øèã áîëîâ. - Òýãýõýýð ÷è òàâàí íàñòàéãààñàà õîéø áóñàä îõèäîä àíõààðàë õàíäóóëààã¿é õýðýã ¿¿? - ¯ã¿é äýý. Áè á¿õ ë îõèäûã àíçààð÷ áàéäàã. Ãýõäýý òýäíèé õýí íü ÷ ÷àì øèã ñýòãýãäýë òºð¿¿ëýýã¿é. - Àòèðààíû îõèíä äóðëàñíûã ýöýã ýõ ÷èíü ìýäâýë ÿàæ áàÿðëàõûã òºñººëæ áàéíà. - Òýð õàìààã¿é. Òýãýýä ÷ áèä áóöàõ þì áîë ÷è Àòèðààíû îõèí áàéõàà áîëüæ ßëàã÷ûí òîñãîíû îõèí áîëíî. Ýíý ¿íýí áàéëàà. Õýðâýý áèä ÿëààä áóöàæ î÷âîë õîòûí ¯õëèéí òîãëîîìûí ÿëàã÷äàä çîðèóëàí áàðüñàí õýñýãò àìüäðàõ áîëíî. Óäààí õóãàöààíû ºìíº òîãëîîìûí ýõýí ¿åä Êàïèòîë á¿ñ áîëãîíä àðâàí õî¸ð ¿çýìæòýé ñàéõàí áàéøèí áîñãîñîí áèëýý. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä ãàíö ë
õ¿í ¿¿íèéã ýçýëäýã ó÷ðààñ áóñäàä íü õýí ÷ àìüäàð÷ áàéñàíã¿é. Íàäàä ãýíýòõýí òààã¿é áîäîë òºð뺺. - Ìàíàé öîðûí ãàíö õºðø Õåéìèò÷ áîëîõ íü! - Ýíý ÷èíü ñàéõàí ø¿¿ äýý ãýýä Ïèò ìºðººð ÷àíãà òýâýð÷, - ×è, áè áîëîí Õåéìèò÷. ¨ñòîé ÿíçòàé. Õàìòäàà ñàëõèíä ãàð÷, òºðñºí ºäºð òýìäýãëýí, ºâëèéí óðò øºíº çóóõíû ºìíº ñóóãààä ¯õëèéí òîãëîîìûí òóõàé õóó÷ëàõ áîëíî ãýâ. - Òýð íàìàéã ¿çýí ÿääàã ãýæ õýëñýí áèç äýý! ãýæ áè óíòóóöñàí ÷ Õåéìèò÷èéã íàéçàà áîëãîí òºñººëºõººñ èíýýõã¿é áàéæ ÷àäñàíã¿é. - Çàðèìäàà ë áàéõ. Ýð¿¿ë óõààíòàé áàéõ ¿åäýý ÷èíèé òóõàé íýã ÷ ìóó ¿ã õýëæ áàéõûã íü ñîíñîîã¿é. - Õåéìèò÷ ýð¿¿ë óõààíòàé áàéäàãã¿é! - Òèéì ë äýý. Òýãâýë õýíèé òóõàé ÿðèõ óó?... ßã òèéì, Öèííà. Òýð ÷àìä äóðòàé ø¿¿ äýý. Ìàãàäã¿é ÷èíèé õóâöñàíä ãàë àñààõàä çóãòààã¿éãýýñ áîëñîí áàéõ. Õàðèí Õåéìèò÷èéí õóâüä õîë áàéñàí íü äýýð... Òýð ÷àìàéã ¿çýí ÿääàã. - Áè ÷àìàéã ò¿¿íèéã íàäàä äóðòàé ãýæ õýëñýí ãýæ áîäñîí þìñàí. - Òýð íàìàéã èë¿¿ ¿çýí ÿääàã þì. Åð íü èõýíõè õ¿ì¿¿ñ ò¿¿íèé ¿çýìæèä íèéöäýããã¿é áàéõ. ¯çýã÷èä Õåéìèò÷èéã ¿íýëñýí ¿ãýíä áàÿññàí íü ëàâòàé. Òýð òîãëîîìä ýðòíýýñ áàéãàà áîëîõîîð îëîí õóó÷èí íàéçóóäòàé. Òýãýýä ÷ óðãàöûí ºäºð òîëãîéãîîðîî ãàçàð õàðóóëäàí óíàñíààð çàõûí íîõîé õ¿ðòýë òàíèõ áîëñîí. Îäîî ëàâ õÿíàëòûí ºðººíººñ ÷èðæ ãàðãààä áèäíèé òóõàé ÿðèëöëàãààð áóëæ áàéãàà äàà. Òýð òýäýíä þó õýëñýí áîë? Åð íü áîë àòààðõàõààðã¿é ë áàéíà. Èõýíõè çºâëºã÷ íà𠺺ðñäèéí õ¿íýý ÿëóóëàõûí òóëä õîîðîíäîî ºðñºëäºã÷èä áàéäàã. Õåéìèò÷ ¿ðãýëæ ãàíöààðàà àæèëëàæ èðñýí. ßã ë íàä øèã ãàíöààðäìàë. Òýð áèäíèé õàëàìæèëñàí ÿðèëöëàãûí äàðàà óóõ þìààð áóõèìäëàà òàéëàõ áàéõ äàà. Õºãæèëòýé íü íü Õåéìèò÷ áèä õî¸ð áèå áèåíýý òýâ÷äýãã¿é áàéëàà. Ìàãàäã¿é Ïèòèéí áèäíèéã àäèëõàí ãýæ õýëñýí íü çºâ áàéõ. Ò¿¿íýýñ áè ÿàæ äîõèîã íü òàéëæ áýëýã àâàõ âý äýý? Óñàíä îéðõîí áàéñàí áîëîõîîð íàäàä èëãýýãýýã¿é ÿâäàë, Ïèòèéí ºâ÷íèéã íàìäààõûí òóëä òàéâøèðóóëàã÷ ýì ºãººã¿éã ìýäñýí áîëîõîîð õàðèí îäîî äóðëàñàí õ¿íèé ä¿ðä òîãëîõ ¸ñòîé áàéäàã. Õåéìèò÷ òèéì àðãààð Ïèòòýé õîëáîãäîõûã îðîëäñîíã¿é. Òýð Ïèò ñàâòàé øºëèéã ç¿ãýýð øºë ãýæ áîäîõûã íü ìýäýæ áàéãàà. - Òýð ÿàæ ÷àäñàí þì áîë? Õà÷èðõàëòàé íü ýíý àñóóëò ìèíèé òîëãîéä îðæ áàéñàíã¿é. Ìàãàäã¿é ñàÿõíààñ Õåéìèò÷èéã
îéëãîæ ýõýëñíýýñ áîëñîí þì áîëîâ óó. - Õýí? Þó ÷àäñàí ãýæ? õýìýýí Ïèò îéëãîñîíã¿é. - Õåéìèò÷. Òýð òîãëîîìä ÿàæ ÿëæ ÷àäñàí þì áîë? Ïèò õàðèóëàõûí ºìíº áîäëîãîøèðîâ. Õåéìèò÷ áèåèéí õóâüä Êàòî, Áóòëàã÷ õî¸ð øèã ñ¿ðëýã áèø. Ãàäíà òºðõººðºº ÷ öàðàéëàã áèø. Èéì ó÷ðààñ èâýýí òýòãýã÷èä õººðºí áýëãýýð äàðààã¿é íü ëàâòàé. Ò¿¿í÷ëýí õýí íýãýíòýé áàã áîëîõîä õýòýðõèé óöààðòàé. Ò¿¿íèé ÿëàã÷ áîëîõ áîëîìæûã áè Ïèòèéí õýëýõýýñ óðüä ò¿ð¿¿ëæ òààâàðëàâ. - Õåéìèò÷ áóñäààñ èë¿¿ çàëüæèí áàéõ ãýæ Ïèò õýëýâ. Áè ÷èìýýã¿é òîëãîé äîõèîä Õåéìèò÷èéí òóõàé ¿ðãýëæë¿¿ëýí áîäëîãîøèðîâ. Ìàãàäã¿é òýð Ïèò áèä õî¸ðûã àìüä ¿ëäýõ ÷àäâàðòàé ãýæ ¿çýõ þì áîë óäòàë óóõã¿é ÷ þì áèë¿¿? Ìàãàäã¿é ìºíõèéí ñîãòóó áàéõàà áîëèîä îðîëöîã÷èä òóñëàõûã õè÷ýýäýã áîëîõ ÷ þì áèë¿¿? Ãýõäýý òýñ÷ ÷àäàõã¿é áîë ÿàõ âý? Á¿õèé ë ñýòãýë ç¿ðõýý çîðèóëæ áàéñàí õî¸ð õ¿¿õýä íü ¿õýõèéã õàðàõ ÿìàð àéìøèãòàé áîëîõûã òºñººëæ áàéíà. Æèëýýñ æèëä äàâòàãäààä ë. Õýðâýý áè ýíäýýñ ãàðäàã þì áîë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îõèíä ñàíàà òàâèõ ¿¿ðýãòýé áîëíî. Åð íü ýíý òóõàé áîäîõã¿é áàéñàí íü äýýð þì áàéíà. Îéðîëöîîãîîð õàãàñ öàãèéí äàðàà áè äàõèí èäýõýýð øèéäýâ. Ïèò áàñ ºëñºæ áàéñàí ó÷èð ìàðãàñàíã¿é. Íàìàéã òàâãàí äýýðõ õî¸ð æèæèãõýí õóðãàíû ìàõíû íýãèéã áóäààòàé àâàõ ¿åä ñ¿ëä äóóëàë òîãëîæ ýõëýâ. Ïèò í¿õíèé çàâñðààð òýíãýð ë¿¿ øàãàéí õàðëàà. - ªíººäºð òýíä õýí ÷ õàðàãäàõã¿é ãýæ áè òýíãýðýýñ èë¿¿ õîîë ñîíèðõîí õýëýýä, - Èõ áóó áóóäààã¿é þì ÷èíü ãýâ. - Êèòíèññ ãýæ Ïèò àÿàðõàí õýëëýý. - ßàñàí? Òàëõàà àõèàä õóâààõ óó? - Êèòíèññ ãýæ òýð äàâòñàí ÷ áè òîîñîíã¿é. - Áè íýãèéã íü õóâààëàà ø¿¿. Áÿñëàãàà ìàðãààø èäüå ãýýä áè Ïèòèéí øèðòñýí õàðöûã õàðæ, - Þó áîëñîí áý? ãýâ. - Áóòëàã÷ ¿õ÷èõýæ. - Áàéæ áîëîìã¿é þì! - Àÿíãûí ÷èìýýíä èõ áóóíû äóó ñîíñîãäîîã¿é áàéæ òààðíà.
- ×è èòãýëòýé áàéíà óó? Áîðîî õóâèíãààð öóòãàæ áàéõàä þó õàðàãäàíà ãýæ ãýýä áè Ïèòèéã ò¿ëõýí õàðàíõóé óñàðõàã áîðîîòîé òýíãýð ë¿¿ õàðàõàä Áóòëàã÷ûí öàðàé òýíãýðò õýäýí ñåêóíò ãÿëàëçñàíàà ¿¿ðä ¿çýãäýõýý áîëèâ. Áè äîîøîî ëàãõèéí ñóóãààä õýñýã çóóð þó õèéæ áàéñíàà ìàðò÷èõëàà. Áóòëàã÷ ¿õýæ. Áè ¿¿íä áàÿðëàõ ¸ñòîé þó? Áàñ íýã õ¿÷èðõýã ºðñºëäºã÷ººñºº ñàëëàà ãýæ. Ãýñýí ÷ áàÿðëàõûí îðîíä Áóòëàã÷ íàìàéã ãýäñýíäýý æàä çîîëãîí ¿õñýí Ðóòûí òºëºº òàâèí çóãòààëãàñàí òóõàé áîäîâ. - ×è ç¿ãýýð ¿¿? ãýæ Ïèò àñóóâ. Áè òîäîðõîéã¿é ìºðºº õàâ÷ààä ñýòãýë õºäëºëºº ¿ç¿¿ëýõã¿éí òóëä äààðñàí ä¿ð ¿ç¿¿ëýí ýëãýý òýâýðëýý. Õýí ºðñºëäºã÷èéíõºº àðààñ óéëäàã õ¿íä ìºðèé òàâèíà ãýæ? Ðóòûí òóõàéä ººð õýðýã. Òýð ìèíèé õîëáîîòîí áàéñàí. Áàñ õè÷íýýí æèæèãõýí áèëýý äýý. Õýí ÷ ìèíèé Áóòëàã÷ûí àðààñ ãàøóóäàæ áàéãààã îéëãîõã¿é. Àëëàãà! Àç áîëîõîä ÷àíãà õýëñýíã¿é. Òýãâýë á¿ñýä ÿëàõ áîëîìæ îëäîõã¿é. - Ç¿ãýýð ë... õýðâýý áèä ÿëàõã¿é áîë... Áóòëàã÷ûã ÿëààñàé ãýæ õ¿ññýí þìñàí. Òýð íàìàéã Ðóòûí òºëºº ÿâàõûã çºâøººðñºí. - Òèéìýý, îéëãîæ áàéíà. Ãýõäýý ýíý ÷èíü áèä àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä íýã àëõàì îéðòëîî ãýñýí ¿ã ãýýä Ïèò ìèíèé ãàðò áàéãàà òàâãèéã íóäàð÷, - Õºðººã¿é áàéãàà äýýð íü èä ãýâ. Áè õàéõðàìæã¿é öàðàéëàõûã õè÷ýýí õóðãàíû ìàõûã àâñàí ÷ öàâóó øèã ñàíàãäàí õ¿íäõýí çàæèëëàà. - ªºð áàñ Êàòî áèäíèéã àãíàõààð õººöºëäºæ ýõëýíý ãýñýí ¿ã. - Áàñ ººðèéíõºº þìûã àâñàí áàéäàã ãýæ Ïèò íýìýðëýâ. - Òýð øàðõàäñàí áàéõ äàà. - ×è ÿàãààä èéì èòãýëòýé áàéãàà þì? - Áóòëàã÷ ç¿ãýýð íýã ¿õýõ õ¿í áèø. Òýð áèåðõ¿¿ ìàø õ¿÷òýé. Òýãýýä ÷ ººðèéí ãýñýí ãàçàð íóòàãòàé áàéñàí. - Ñàéí áàéíà. Êàòî õ¿íä øàðõäàõ òóñìàà äýýð. Èíãýõýä ¿íýã ÿàæ áàéãàà áîë? - ªº, ò¿¿íèé á¿õ ç¿éë õýâèéí ãýæ áîäîæ áàéíà ãýæ áè îäîî õ¿ðòýë ò¿¿íèé ýâýð äýýð íóóãäñàí ÿâäàëä óóðëàñàí õýâýýð áàéñàí òóë óíòóóöàí õýëýýä, - Êàòîã áîäîõîä õàìààã¿é àìàðõàí áàéõ ãýâ.
- Ìàãàäã¿é òýä áèå áèåíýý õºíººõ þì áîë áèä ãýð ë¿¿ãýý ÿâæ áîëîõ þì. Àíõààðàëòàé æèæ¿¿ðëýõ õýðýãòýé áîëîõ íü. Áè õî¸ð óäàà ç¿¿ðìýãëýñýí. - Áè ÷ ãýñýí. Ãýõäýý ºíºº øºíº ç¿¿ðìýãëýæ áîëîõã¿é. Áèä õîîëîî äóóñààä ÷èìýýã¿é áîëîîä ò¿ð¿¿ëæ æèæ¿¿ð õèéõ ¿¿ðãèéã Ïèò ººðòºº àâëàà. Áè äýðãýä íü õºíæèëä øóðãàæ õýâòýýä äóðàíãààñ çóãòàí í¿¿ðýý þ¿äýíãýýð õàëõëàâ. Íàäàä ñýòãýë õºäëºëòýéãýý òýìöýõ õýäýí õîðîì õýðýãòýé áàéâ. Áè Áóòëàã÷òàé ÷èìýýã¿éõýí ñàëàõ ¸ñòîé ã¿éöýòãýæ àìüä ¿ëäýýñýí ÿâäàëä òàëàðõàí ñàíàæ ÿâàõ áºãººä òîãëîîìä ÿëâàë ò¿¿íèé áîëîí Ðóòûí ãýð á¿ëä òóñëàõààð õè÷ýýõýý àìëàâ. Äàðàà íü ãýäýñ öàäàæ Ïèòèéí áèåíä äóëààöñàí áîëîõîîð íîéð õ¿ðýâ. Ïèò íàìàéã ñýðýýõ ¿åä ÿìààíû áÿñëàã õàíõëàâ. Áè í¿äýý íýýãýýä óðäàà çóçààí öºöãèéí òîñ ò¿ðõñýí õàãàñ ç¿ñýì òàëõ, àëèìíû ººäºñòýé õàìò áàéõûã õàðëàà. - Áèòãèé óóðëààðàé. Áè ò¿ð¿¿ëýýä èä÷èõñýí. Ýíý ÷èíèéõ ãýæ Ïèò õýëýâ. - Ç¿ãýýð äýý ãýýä áè òàëõàà òîì õàçëàà. Áÿñëàã Ïðìèèéí õèéäýã øèã ñàéõàí ¿íýðòýé ñ¿¿ àìòàãäñàí àæýý. - Áèä òàëõíû ãàçàð ÿìààíû áÿñëàãòàé àëèìòàé áÿëóó õèéäýã áàéñàí ãýæ Ïèò õýëýâ. - ¯íýòýé áàéõ äàà. - Ìàíàé ãýð á¿ëèéí õóâüä èäýõýä õýòýðõèé ¿íýòýé. Ǻâõºí õóó÷èðñàí õîéíî íü èäýæ áîëíî. Åð íü øèíýõýí òàëõ ÷ õîâîð èääýã þì ãýýä òýð óíòëàãûí õºíæèëä îðæ õóðõèðëàà. Õººõ! Ìóõëàãûí õóäàëäàà÷äûã ñàéõàí àìüäàðäàã ãýæ áîäñîí þìñàí. Ãýõäýý ¿íýíäýý Ïèò õîîëîîð äóòàæ áàéãààã¿é íü ¿íýí áèëýý. Õàòñàí òàëõûã õýí ÷ àâàõûã õ¿ñäýãã¿é áîëîõîîð çàæëàõààñ ººð ÿàõàâ. Õàðèí áèäíèé õóâüä ºäºð á¿ð èäýõ þì îëæ èðäýã áîëîõîîð øèíýõýí áàéäàã áàéëàà. Õýñýã õóãàöààíû äàðàà ìèíèé æèæ¿¿ðëýõ ýýëæ äóóñàõàä áîðîî àëãóóðõàí áèø òýð äîðîî íàìäàâ. Äóñààë ãîîæèõ íü çîãñîæ, ìº÷ðººñ óñ äóñëààä, ¿åðëýñýí ãîë ýðãýý õàëèí øóóãèõ ñîíñîãäîíî. Òýíãýðò äóãàðèã ¿çýñãýëýíòýé ñàð ìàíäàõàä æèíõýíý ñàð þìóó äýëãýöýí äýýð ¿ç¿¿ëæ áàéãàà ýñýõèéã íü ìýäñýíã¿é. Ãýðýýñ ÿâñíààñ õîéø á¿òýí ñàð ºíãºð÷ýý. Ãåéë áèä õî¸ð ñ¿¿ëä àãíàõ ¿åäýý èéì ñàð õàðñàí. Áè õè÷íýýí óäààí õóãàöààíä ãýðòýý áàéñàíã¿é âý? Êàïèòîëä áýëòãýë õèéõèéí òóëä äîëîî õîíîã, á¿ñýä îéðîëöîîãîîð õî¸ð äîëîî õîíîã. Áàðàã ë ñàð áîëñîí áàéõ. Áè ÿàãààä ÷ þì ýíý ñàðûã àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä îéä õàðñàí ñàð áàéãààñàé ãýæ õ¿ñ÷ áàéëàà. Á¿õ ç¿éë íü ýðãýëçýýòýé áàéäàã á¿ñýä íýã ÷ ãýñýí áîäèò þì áàéñàí íü äýýð. Áèä äºðâ¿¿ëýý ¿ëäñýí.
Áè àíõ óäààãàà æèíõýíýýñýý ÿëàí ãýðòýý õàðèõ áîëîìæûí òóõàé ñàéòàð áîäîæ ¿çëýý. Àëäàð íýð, ýä áàÿëàã, ÿëàã÷ûí áàéøèí. Ýýæ, Ïðèì õî¸ð íàäòàé àìüäðàíà. ªëñºõèéí çîâëîíã¿é, øèíý ýðõ ÷ºëºº. Ãýâ÷ äàðàà íü ÿàõ áèëýý? Áè ºäºð òóòàì þó õèéõ áîëæ áàéíà? Èõýíõè öàãàà õîîë õ¿íñ õóäàëäàæ àâàõàä çîðèóëàõ õýðýã ¿¿? Áè ýíý áîäîëòîéãîî ýâëýð÷ ÷àäñàíã¿é. Óõààíä àõèí Õåéìèò÷ áîëîí ò¿¿íèé ìºí㺠ñàíàãäàâ. Ò¿¿íèé àìüäðàë þó áîëæ õóâèðñàí õýðýã âý? Ýõíýð õ¿¿õýäã¿é öîð ãàíöààðàà àìüäàð÷ óíòààã¿é ¿åäýý ¿ðãýëæ ñîãòóó áàéäàã. Äàéñàíäàà ÷ òèéì òºãñãºëèéã õ¿ñýõ þì áèø. - Ãýõäýý ÷è ãàíöààðàà áèø ø¿¿ äýý ãýæ áè ººðòºº øèâíýâ. Íàäàä ýýæ Ïðèì õî¸ð áàéãàà. Öàã íü èðýõýýð áîäîõîîñ áèø îäîî Ïðèìèéí ºñ÷ òîì áîëîîä, ýýæèéí ¿ã¿é áîëîõ òóõàé áîäîõûã õ¿ñýõã¿é áàéíà. Áè õ¿¿õýäòýé áîëîõã¿éí òóëä õýçýý ÷ íºõºðò ãàðàõã¿é ãýæ áîääîã áàéëàà. Òîãëîîìä ÿëàõ íü ìèíèé õ¿¿õä¿¿äèéã õàìãààëàõã¿é. Òýäíèé íýð óðãàöûí ¿åýð áóñäûí àäèë îðîõ áîëíî. Áè èéì ç¿éë áîëîõûã çºâøººðºõã¿é. Íàð ìàíäàõàä ÷óëóóíû çàâñàð òóÿà òóñàí Ïèòèéí í¿¿ðèéã ãèéã¿¿ëýâ. Áèäíèéã ãýðòýý áóöâàë òýð ÿàõ áîë? Ýíýõ¿¿ íóóöëàã ñàéõàí ñýòãýëòýé õóäàë ÿðèàãààðàà Ïàíåìûã èòã¿¿ëýõ ÷àäàëòàé õ¿¿ íàäàä õàéðòàé. Áèä íàéç õýâýýð ¿ëäýíý ãýæ íàéäàæ áàéíà. Á¿ñýä áèå áèåíýý àâàð÷ áàéñàí íü ººð÷ëºãäºõã¿é. Òýð ìèíèé õóâüä ¿ðãýëæ òàëõ áýëýãëýñýí õ¿¿ãýýð ¿ëäýõ áîëíî. Ñàéí íàéçóóä. Òýãòýë... Ìèíèé Ïèòèéã õàðæ áàéãàà øèã îëîí áýýðèéí öààíààñ øèðòýõ Ãåéëèéí ñààðàë í¿äèéã ìýäýðëýý. Äîòîð ýâã¿éöýõýä Ïèò ð¿¿ î÷èí ìºðºíä íü õ¿ðýí ñýðýýâ. Òýð íîéðìîã í¿äýý íýýìýãö íàìàéã õàðààä òàòàí óäààíààð ¿íñëýý. - Áèä àãíàõ öàãàà õîîñîí àëäààä áàéíà ãýæ áè Ïèòýýñ õºíäèéðººä õýëýâ. - Áè ëàâ ¿¿íèéã õîîñîí öàã àëäàõ ãýæ íýðëýõã¿é. Òýãýõýýð àíä ãàðàõ íü õîîñîí ãýäýñòýé ÿâàõààð òèéì ÿàðàëòàé þì óó? - Õîîëëîíî. Àãíàõàä õ¿÷òýé áàéõ õýðýãòýé. - Íàìàéã ÷ ãýñýí òîîö÷èõîîðîé ãýýä Ïèò ìèíèé òàâãàí äýýð õóâààí òàâüñàí ìàõûã õàðæ ãàéõñàí, - Á¿ãäèéã íü èäýæ áàéãàà þìóó? ãýëýý.. - ªíººäºð áóöààãààä îë÷èõíî ãýæ áè àìòàðõàí çàæèëæ õýëëýý. Õîîë õºðñºí ÷ àìò íü õýâýýð áàéâ. Áè òàâãàí ñýðýýãýý òàâèàä ñ¿ìñèéã íü õóðóóãààðàà àð÷èíãàà, - Ýôôè ¿¿íèéã õàðñàí áîë ÿàõ áàéñàí áîë? ãýâ. - Õººå, Ýôôè ¿¿íèéã õàðàà÷! ãýæ Ïèò õàøãèðààä ñýðýýãýý ÷óëóóäàí òàâãàà äîëîîæ òàìøààëààä àãààðûí ¿íñýëò èëãýýí, - Áèä ÷àìàéã ñàíàæ áàéíà, Ýôôè! ãýâ.
Áè èíýýä àëäñàíàà àìûã íü äàðààä, - Áîëüæ ¿ç! Êàòî áèäíèé àãóéã îë÷èõâîë ÿàíà ãýâ. Ïèò ìèíèé ãàðûã õîëäóóëààä, - Òýãâýë ÿàíà ãýæ? ×è íàìàéã õàìãààëæ áàéãàà áèç äýý ãýýä íàìàéã ººð ë¿¿ãýý òàòëàà. - Õàíãàëòòàé ãýýä áè óóðñààä Ïèòèéã ¿íñýæ àìæèõààñ ºìíº òýâðýëòýýñ íü ìóëòàðëàà. Áèä àãóéãààñ ãàðìàãöàà ÷óõàë òºðõòýé áîëîâ. Óñàí áîðîî öóòãàñàí ñ¿¿ë÷èéí õýäýí ºäºð àìðàëòàíä áàéãàà þì øèã áàéëàà. Áèäíèéã õàä õàìãààëæ áàéõàä Êàòî Áóòëàã÷ûã ìºøãèæ áàéñàí. Îäîî òýíãýð öýëìýæ íàð ãàðààä òîãëîîìûí øèð¿¿í áîäèò áàéäàë ýðãýí èðæýý. Áè õóòãàà Ïèòýä ºãºõºä á¿ñýíäýý ç¿¿ëýý. Òàâàí ñóìàà àëäñàí áîëîõîîð ñààäàã õîîñîð÷ äîëîîí ñóì ¿ëäæýý. ¯ëäñýí ñóìàà í¿äíèé öºöãèé øèã õàéðëàõààñ. - Òýð îäîî áèäíèéã àãíàõ áîëíî. Êàòî îëç íü ººðºº èðýõèéã õ¿ëýýæ ñóóäàãã¿é þì ãýæ Ïèò õýëýâ. - Ãýõäýý òýð øàðõàäñàí áîë… - Òýð õàìààã¿é. ßâæ ÷àäàæ áàéâàë èðýõ ë áîëíî. Áèä áîðîîíû óñàíä õàëüæ ¿åðëýñýí ãîëûí ýðãýýð ÿâæ óñàà ñýëáýýä õýäýí ºäðèéí ºìíº òàâüñàí çàíãàà ¿çýõýä õîîñîí áàéëàà. Èéì öàã àãààðòàé áàéõàä ººð ÿàõ ÷ áèëýý. Îéð õàâüä àí àìüòíû áàðàà õàðàãäñàíã¿é. - Õîîëòîé áîëú¸ ãýâýë ìèíèé ºìíº àãíàæ áàéñàí ãàçàð ëóó ÿâñàí íü äýýð áàéõ. - Øèéäâýðèéã ÷è ãàðãàíà ø¿¿ äýý. Ǻâõºí þó õèéõèéã õýëýõýä áîëíî. - Ýðãýí òîéðíîî ñàéí õàðààðàé. ̺ð ¿ëäýýõã¿éí òóëä ÷óëóóí äýýã¿¿ð ÿâ. Áàñ õî¸ð õ¿íèé ºìíººñ ñîíñîõ õýðýãòýé ø¿¿. Äýëáýðýëòýíä ìèíèé ç¿¿í ÷èõ ä¿ëèéðñýí íü òîäîðõîé áàéëàà. Áè óë ìºð ¿ëäýýõã¿éí òóëä óñàí äóíäóóð ÿâàõûã õ¿ññýí ÷ Ïèòèéí õºë òèéì óðñãàëä ÿâæ ÷àäàõààðã¿é áàéëàà. Ýì öóñàíä îðñîí õàëäâàðûã óñòãàñàí ÷ òýíõðýýã¿é ñóë äîðîé áàéâ. Ìèíèé äóõ áàñ ºâäñºí õýâýýð öóñ ãîîæèõ íü íàìäñàí ÷ òîëãîéíû áîîëòîî àâààã¿é áàéâ. Áèä ýðýã äàãàí ÿâñààð Ïèòèéã øàâàð äîð íóóãäàæ áàéñàí ãàçàð õ¿ðëýý. Áîðîîíä õàëüñàí ãîëûí óñ ýðãýý äàâàí ¿åðëýæ òýíä áàéñàí á¿õ óë ìºðèéã óñòãàæýý. Òýãýõýýð áèä àãóé ðóóãàà áóöàæ èðæ áîëîõ íü. Áè Êàòîã ìºðäºí èðýõýýñ àéæ áàéñàí þì. ¯õýð ÷óëóóä ààæìààð õàéðãà áîëîí õóâèð÷ ýöýñò íü íàðñíû øèëì¿¿ñ òààðàëäàõàä ìèíèé
ñàíàà àìàðëàà. Áèä îéä áàéâ. Òýãòýë øèíý àñóóäàë òóëãàð÷ èðëýý. ×óëóóí äóíäóóð ÿâàõàä õºëºíä ÿäàðãààòàéãààñ áèø ÷èìýý áàãà ãàðãàäàã. Ãýòýë Ïèò îéä õýòýðõèé èõ ÷èìýý øóóãèàí ãàðãàæ áàéâ. Øóóãèàí ÷ ãýæ õýëýõýä ÷ áàãòàíà. Ñ¿ðýã ¿õýð ÿâæ áàéãàà þì øèã. Áè çîãñîîä õàðëàà. - ßàñàí? - Àÿàðõàí ÿâàõûã õè÷ýýæ áîëîõã¿é þó. Êàòîãûí òóõàé ìàðòúÿ ãýõýä îéð õàâèéí àðâàí ìèëü äýõ á¿õ òóóëàéã ¿ðãýýõ íü áàéíà. - Òèéì ãýæ ¿¿? Óó÷ëààðàé áè ìýäñýíã¿é. Öààøàà ÿâàõàä àðàé äýýðäñýí ÷ áè ýð¿¿ë ÷èõýíä ñîíñîãäîõ ò¿¿íèé àëõàà áîëãîíä öî÷èæ áàéâ. - Ãóòëàà òàéëæ áîëîõ óó? - ßàæ äýý? Ýíä ¿¿? ãýæ òýð òýð íàìàéã óëàéññàí í¿¿ðñýí äóíäóóð õºë í¿öãýí àëõàõûã õ¿ññýí þì øèã ãàéõøèðàâ. Ìýäýýæ ò¿¿íèé õóâüä àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îé ¿ðãýëæ àéìøèãòàé õîðèîòîé ãàçàð áàéñàí þì ÷èíü. Áè Ãåéëèéí õè÷íýýí àíèðã¿é àëõäàã òóõàé áîäëîî. Îëçîî ¿ðãýýõã¿éí òóëä õàòñàí íàâ÷èí äóíäóóð ÷ ÷èìýýã¿é ãýòýæ ÷àäíà. Òýð ¿¿íèéã õàðààä õºõºð÷ áàéãàà áàéõ äàà. - Òèéìýý. Áè ÷ ãýñýí òàéëíà. Òýãâýë ÷èìýý õàìààã¿é áàãà ãýæ áè ìºí àäèë ÷èìýý ãàðãàñàí þì øèã õýëëýý. Áèä ãóòàë îéìñîî òàéëààä öààø õºäëºõºä ñàéæðàë ãàðñàí ÷ Ïèò çàìäàà òààðàëäñàí ìº÷èð áîëãîíûã ãèøãýí õóãàëàõààð øèéäñýí ìýò áàéâ. Õýäýí öàãèéí äàðàà Ðóòòýé õîíîãëîæ áàéñàí ãàçðàà õ¿ðýõýä àí àìüòàí òààðàëäñàíã¿é. ªºð ¿åä çàãàñ áàðüæ áîëîõ ÷ îäîî øèð¿¿í óðñãàëä áîëîìæã¿é áàéëàà. Áè àìàð÷ óñ óóõ çóóðàà öààøàà ÿàõûã áîäîõûã õè÷ýýâ. Ïèòèéã ¿íäýñ öóãëóóëàõààð ¿ëäýýí ººðºº àíä ÿâæ áîëîõ ÷ ãàíöõàí õóòãàòàé õ¿íèéã Êàòîãûí õ¿÷èðõýã æàäíû ýñðýã ÿàæ ¿ëäýýõ þì áý. Ýñâýë ò¿¿íèéã íàéäâàðòàé ãàçàð íóóæ ¿ëäýýãýýä àíãàà õººñºí õîéíîî èðæ àâàõ óó. Áàðäàì çàí íü èéì ç¿éë çºâøººðºõã¿é ãýäýãò àéæ áàéíà. - Êèòíèññ áè àíã ÷èíü ¿ðãýýãýýä áàéãàà áîë õî¸óëàà õóâààãäàõ óó. - Õºë ÷èíü ºâäºæ áàéãààä ÷è áóðóóã¿é ãýæ áè ýíý ãîë øàëòãààí áèøèéã ìýäýæ áàéñàí õýð íü ºãººìºð ñýòãýëýýð õýëëýý. - Áóðóóã¿é ë äýý. Ãýõäýý ÷è öààø íàäã¿é ÿâñàí íü äýýð. Íàäàä èääýã óðãàìàë çààãààä ºã. Áèäýíä õî¸óëàíä àøèãòàé. - Õýðâýý Êàòî ÷àìàéã àëâàë àøèãã¿é ãýæ áè ýåëäýãýýð õýëýõèéã õè÷ýýñýí ÷ òààðóóõàí áîëîâ.
Õà÷èðõàëòàé íü òýð èíýýä àëäàâ. - Êàòîã ÿàõûã ìèíü õàðààðàé. Ò¿¿íòýé ÿìàð òóëãàð÷ ñóðààã¿é áèø. Ýíý ÷èíü þó ãýñýí ¿ã âý. Øàâàðò çîëòîé ¿õýýã¿é áèç äýý. Áè õîðîí ¿ã õýëýõ ãýñíýý õýëýý õàçëàà. Ïèò ìèíèé àìüäðàëûã Êàòîãîîñ àâàðñàí ø¿¿ äýý. ªºð àðãà õýðýãëýýä ¿çýõýýñ. - Åð íü ÷è íàìàéã àãíàæ áàéõ çóóð ìîäîí äýýð ÿàãààä òàéâàí ñóóæ áîëîõã¿é ãýæ? õýìýýí áè àëáàðõóó õýëýâ. - Õàðèí ÷è ÿàãààä íàäàä ìàõ îëîõîîð ÿâàõûí ºìíº èäýøíèé óðãàìàë çàãààä ºã÷ áîëîõã¿é ãýæ? õýìýýí Ïèò õîîëîéíû ºí㺠äóóðàéí äààæèãíàí õýëëýý. Áè ñàíàà àëäààä Ïèòýä ¿íäýñ õààíààñ îëîõ áîëîìæòîéã çààâ. Õîîë áèäýíä çàéëøã¿é õýðýãòýé. Ãàíö àëèì, õî¸ð ç¿ñýì òàëõ, ç¿ñýì áÿñëàã õàìàðò ÷ ¿ã¿é àìàíä ÷ ¿ã¿é. Êàòîã èðýõã¿é ãýæ íàéäààä îéðõîí ë áàéõààñ. Áè ÿâàõûí ºìíº Ïèòýä á¿õ ç¿éë õýâèéí ãýæ ìýäýãäýõ äîõèîíû äóó ñóðãàâ. Àç áîëîõîä Ïèò èñãýðýëòèéã äîð íü ñóðëàà. Áè ò¿¿íä þì õóìàà îðõèîä öààø ÿâàâ. Àðâàí íýãýí íàñòàé áàéõàä õàøààíààñ ãàðñàí ¿åèéí àéäàñ àõèí òºðºõºä îéðõîí õîðèîñ ãó÷èí ÿðäûí çàéä àãíàõààð øèéäëýý. Ïèòèéí ¿ã¿éä îé àìèëàõ øèã áîëîîä àí àìüòàí øóðõèéí ã¿éëäýíý. Áè Ïèòèéí òîãòìîë õóãàöààíä èñãýðýõèéã ñîíñîîä òàéâøèð÷ æààõàí öààøèëàí õî¸ð òóóëàé, òàðãàí õýðýì àãíààä õàíãàëòòàé ãýæ ¿çýâ. Óðõè òàâèàä çàãàñ áàðèõûã îðîëäîæ ¿çäýã õýðýã. Ïèòýä áàñ èääýã ¿íäýñ áàéãàà. Áè áîãèíî çàéí àÿëàë õèéãýýä áóöàõäàà ãýíýòõýí Ïèò äîõèîíû ÷èìýý ºãºõã¿é óäñàíûã àíçààðëàà. Áè èñãýðñýí ÷ õàðèó ºãñºíã¿éä ã¿éëýý. ¯¿ðãýâ÷ äýðãýä íü íÿìáàéëàí õóðààñàí ¿íäýñ áàéíà. Ãàçàð õóâàíöàð äýýð æèìñ äýëãýæýý. Ïèò õààíà áàéíà? - Ïèò! Ïèò! ãýæ áè ñàíäðàí õàøãèðòàë áóò øàæèãíàñàíä ýðãýýä ò¿¿íèéã çîëòîé ë ñóìààð ñ¿ëáý÷èõñýíã¿é. Àç áîëîõîä íóìàà çàéëóóëæ àìæààä äýðãýäýõ öàðñàíä íü çîîãäëîî. Ïèò àëõàì óõðàõàä íàâ÷èñ äóíä æèìñ íü àñãàðàâ. Ìèíèé àéäàñ óóð õèëýí áîëîí ñîëèãäîâ. - ×è ÿàãààä ÿâñàí þì? ×èíèé ¿¿ðýã ýíä áàéõ ¸ñòîé áîëîõîîñ áèø îéãîîð òýíýõ áèø! - Áè ãîðõèéí òýíä æèìñ îëñîí ãýæ òýð ìèíèé óóðëàñàí ÿâäàëä ìýãäýí õýëýâ. - Òýãâýë ÿàãààä èñãýðýõýä õàðèóëàõã¿é áàéñàí þì? - Áè ñîíñîîã¿é. Ãîë ¿åðëýýä õ¿÷òýé øóóãèæ áàéñàí ãýýä òýð ìºðºí äýýð àëãàà òàâèõàä ìèíèé õàìàã áèå ÷è÷èð÷ áàéâ.
- Áè Êàòî ÷àìàéã àëñàí ãýæ áîäëîî! ãýæ áè áàðàã ë õàøãèðëàà. - Êèòíèññ ç¿ãýýð äýý, áè ñàéí ãýýä Ïèò íàìàéã òýâðýõýä ýñýðã¿¿öñýíã¿é ÷ ò¿ëõýýä õýâèéí áàéäàëä îðîõûã õè÷ýýâ. - Õî¸óëàà äîõèî ºãºõ áîëîí õîë ÿâàõã¿é òàëààð òîõèðîëöñîí. Õýðâýý äîõèîíä õàðèóëàõã¿é áîë ãàé çîâëîí òîõèîëäñîí ãýñýí ¿ã. Ýíý ¿íýõýýð òèéì îéëãîìæã¿é áàéíà ãýæ ¿¿? - Îéëãîìæòîé. - Áè èíãýæ ÿâààä Ðóòûí ÿàæ ¿õýõèéã õàðñàí þì! Áè ýðãýýä ¿¿ðãýâ÷ýý íýýí ëîíõòîé óñ àâòàë æààõàí ¿ëäñýí áàéâ. Áè Ïèòèéã àìàð óó÷èëñàíã¿é. Òýãòýë õàìàã àíõààðàë õîîëîíä òàòàãäàâ. Òàëõ, àëèìàíä õ¿ðýýã¿é ÷ á¿òýí áÿñëàã áàãàñ÷ýý. - ×è íàìàéã ¿ã¿éä þì èäýý þó! ãýæ áè ñºðãºëäºõ øàëòãààí ºä뺺. - Èäñýí ãýíýý? ¯ã¿é äýý, þó ÷ èäýýã¿é. - Òýãâýë áÿñëàã àëèì õàà÷ñàí áîëæ áàéíà. - Áÿñëàã ÿàñíûã ìýäýõ þì àëãà ãýæ Ïèò áèåý áàðèõûã õè÷ýýí óäààíààð õýëýýä, - Áè áÿñëàã èäýýã¿é. Ãîëîîñ æèìñ ò¿¿æ áàéñàí. Õàð ë äàà ãýâ. Ãýñýí ÷ áè õóðäàí áóóæ ºãºõèéã õ¿ñýýã¿é áîëîõîîð çîãñîîä æèìñ ð¿¿ øèðòýâ. Óðüä íü õýçýý ÷ õàðæ áàéãààã¿é ¿ë òàíèõ æèìñ áàéëàà. ¯ã¿é áè ò¿¿íèéã õàà íýãòýý õàðñàí. Á¿ñýä ëàâ áèø. Ðóòûí æèìñòýé òºñòýé þì. Áýëòãýë äýýð ¿¿íèéã áèäýíä ¿ç¿¿ëæ áàéñàí. Áè õýäýí æèìñ àâààä õóðóóãààðàà ºíõð¿¿ëæ ¿çýâ. Òýãòýë ààâûí "¯¿íèéã ë áèø ø¿¿, Êèòíèññ. ßìàð ÷ òîõèîëäîëä ¿¿íýýñ èäýæ áîëîõã¿é. Ýíý áîë õîðòîé æèìñ. Çàëãèæ ÷ àìæààã¿é áàéõäàà ¿õíý" ãýæ çàõèæ áàéñàí íü ñàíàãäàâ. Èõ áóó áóóäëàà. Áè îãöîì ýðãýæ Ïèòèéã ãàçàð óíàõûã õ¿ëýýñýí ÷ ãàéõøèðñàí áàéðòàé õºìñ㺺 ºðãºâ. Çóóí ÿðäûí çàéä îíãîö èðýýä ¯íýãèéí ýöýíõèé áèåèéã àâ÷ ÿâàõàä øàðãàë ¿ñ íü íàðàíä ãÿëñõèéâ. Áè áÿñëàãûã õàðàíãóóòàà òààâàðëàõ ¸ñòîé áàéæ... Ïèò ìèíèé ãàðààñ áàðèàä ìîä ðóó ò¿ëõýâ. - Ò¿ðãýë. Áè àðààñ ÷èíü àâèðúÿ. Äýýðýýñ õàìãààëàõàä àìàð. Áè ò¿¿íèéã çîãñîîãîîä òàéâíààð,
- ¯ã¿é, Ïèò. Ò¿¿íèéã Êàòî áèø ÷è àëñàí ãýëýý. - Þó? Áè ò¿¿íèéã ýõíèé ºäðººñ õîéø õàðààã¿é áàéæ ÿàæ àëàõ áîëæ áàéíà? Áè õàðèóä íü æèìñèéã ¿ç¿¿ëýâ.
XXI Ïèò þó áîëñíûã øóóä îéëãîñîíã¿éä áè ¯íýã õýðõýí ìýðãýæëèéíõíèé õîîë õ¿íñèéã äýëáýëýõýýñ ºìíº õýíä ÷ àæèãëàãäàõã¿é õóëãàéëæ áàéñàí òóõàé òàéëáàðëàæ ºã뺺. Õàðèí îäîî áèäíèé ò¿¿ñýí æèìñèéã èäýõýýð ò¿¿ñýí àþóëã¿é ãýäýãò èòãýýä õóëãàéëæýý. - Òýð ÿàæ áèäíèéã îëñîí þì áîë. Áè õýòýðõèé èõ ÷èìýý øóóãèàí ãàðãàñàí áîëñîí áàéõ ãýæ Ïèò õýëýâ. Áèäíèéã äàãàõ íü ñ¿ðýã ¿õýð äàãàõààñ ÷ àìàðõàí áàéñàí ÷ áè ýåëäýã áàéõûã õè÷ýýí, - Ïèò, òýð ìàø óõààíòàé. ×àìàéã ò¿¿íèéã ìýõëýõ õ¿ðòýë èõ óõààíòàé áàéñàí ãýâ. - Áè ò¿¿íèéã õóóðààã¿é. Õýäèéãýýð øóäàðãà áèø ÷ ãýëýý òýð æèìñèéã ò¿ð¿¿ëæ èäýýã¿é áîëä áèä ¿õýõ áàéëàà ãýñíýý, - Ìýäýýæ èäýõã¿é áàéñàí áàéõ. ×è õîðòîé æèìñ ãýäãèéã íü òàíüñàí áèç äýý? ãýâ. - Òèéì ãýýä áè òîëãîé äîõèëîî. - Êèòíèññ, íàìàéã óó÷ëààðàé. Áè ÷èíèé ë ò¿¿ñýí æèìñ þì áàéõ ãýæ áîäëîî. - Óó÷ëàë ãóéõ õýðýãã¿é äýý. Îäîî ãýðòýý íýã àëõàì îéðòñîí áèç òèéì ¿¿? - Áè ¿ëäñýíèéã íü õàÿ÷èõúÿ ãýýä Ïèò ¿ëäñýí æèìñèéã õóâàíöàð äýýð öóãëóóëàí áóò ðóó ÿâëàà. - Õ¿ëýýãýýðýé! ãýæ áè õàøãèðààä ¿¿ðãýâ÷íýýñ íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóóãèéí õ¿¿äèéã ãàðãàæ èðýí õî¸ð àòãà æèìñ õèéãýýä, - ¯íýãèéã õóóð÷ äºíãºñºí þì ÷èíü Êàòî äýýð á¿òýõ ÷ þì áèë¿¿. Òýð áèäíèé àðààñ ìºðäâºë ñàíààíäã¿é þì øèã óóòàà õàÿàä èäýõèéã íü õàðúÿ... ãýâ. - Òýãâýë ÷ àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ ñàéí áàéíà óó áîëíî äîî. - ßã òèéì ãýýä áè óóòûã á¿ñýíäýý óÿëàà. - Òýð áèäíèéã õîëã¿é áàéãààã ìýäñýí. Îíãîö õàðààä ¿íýãèéã àëñàí ãýæ ìýäýõ áîëîõîîð èðýõ áàéõ äàà. Ïèòèéí çºâ. Êàòî çºâõºí áîëîìæ õ¿ëýýæ áàéãàà. Ãýõäýý ýíäýýñ çóãòñàí ÷ õîîë öàéãàà áýëòãýõ ãàëààð õààíà áàéãààã îëîîä èðýõ áîëíî. - Òýãâýë ýíä ò¿¿äýã àñààÿ ãýýä áè ìº÷èð öóãëóóëàâ. - ×è ò¿¿íòýé óóëçàõàä áýëýí áàéãàà þì óó? ãýæ Ïèò ãàéõëàà.
- Áè èäýõýä áýëýí áàéíà. Áîëîìæ îëäñîí äýýð íü õîîëîî áýëäýýä àâúÿ. Êàòî áèäíèéã ýíä áàéãààã ìýäñýí ÷ ¯íýãèéã õî¸óëàà àãíàñíûã ìýäñýí áîëîõîîð ÿàæ ÷ ÷àäàõã¿é. Òýãýýä ÷ ÷èíèé áèå òýíõýðñýí. Áèä ò¿¿äýã àñààñíààðàà ò¿¿íýýñ àéõ áèø èðýõèéã óðüæ áàéãàà þì. ×è òèéì òîõèîëäîëä èðýõ ¿¿? - Åðººñºº ÷ ¿ã¿é. Ïèò íîéòîí ìº÷ðººð ãàë ÷àäìàã àñààõ çóóð áè òóóëàé, õýðìýý øàðàõàä áýëäýí ¿íäñýýð õà÷èðëàí íàâ÷èíä îðîîãîîä õàëóóí íóðìàí äýýð òàâèâ. Ò¿¿í÷ëýí èäýøíèé íîãîî ò¿¿íãýý Êàòî èðýõ íü ¿¿ ãýæ àíõààðàëòàé õàðæ áàéñàí ÷ ¿çýãäñýíã¿é. Õîîë áýëýí áîëîõîä áè ¿¿ðãýâ÷èíäýý õèéãýýä çàìäàà èäýõýýð òóóëàéí õºëèéã ¿ëäýýâ. Áè øºíº õîíîãëîõ òîõèðîìæòîé ìîä ýðýõèéí òóëä òîëãîä ðóó ºãñºõèéã õ¿ññýí ÷ Ïèò ýñýðã¿¿öýæ, - Êèòíèññ, áè ìîäîíä àâèð÷ ÷àäàõã¿é. Òýãýýä ÷ õºë ºâ÷òýé áàéíà. ßàæ ãàçðààñ òàâèí ôóòûí ºíäºðò óíòàõ þì áèëýý ãýâ. - Äîð õîíîãëîõ àþóëòàé. - Àãóéäàà ýðãýýä î÷èõ óó? Òýíä óñíû äýðãýä õàìãààëàõàä ýâòýéõýí. Áè ñàíàà àëäëàà. Îé äóíäóóð õýäýí öàã ÿâàí ÷óëóóíààñ ººð þó ÷ áàéäàãã¿é àíã¿é ãàçàð ëóóãàà áóöàõ ãýæ ¿¿? Ïèòýä þó ãýæ õýëýõ âý? Òýð ºäºðæèí㺺 ìèíèé çààâðûã áèåë¿¿ëñýí áîëîõîîð ìîäîí äýýð õîíîãëîõûã ýñýðã¿¿öýæ áàéãàà áàéõ. Áè ºíººäºð Ïèòòýé ñàéíã¿é õàðüöàí õýòýðõèé èõ ÷èìýý ãàðãàëàà ãýæ ÿíøèæ, àëãà áîëñîíä íü õàøãè÷èæ çàãíàñàí. Àãóéí ðîìàíòèê áàéäàë õàëóóí íàðàíä Êàòî õýçýý ãàð÷ èðýõ íü ìýäýãäýõã¿é çàíàëõèéëæ áàéãààä îðã¿é àëãà áîëæýý. Õåéìèò÷ ëàâ ººðèé㺺 ìýäýõýý áîëüñîí áàéõ. Õàðèí ¿çýã÷èä... Áè Ïèòèéí õ¿ç¿¿ãýýð òýâðýýä ¿íñëýý. - Òýãýëã¿é ÿàõàâ. Àãóé ðóóãàà áóöàöãààÿ. Ïèò ñàíàà àìàðñàí áàéðòàé, - Áè ÷àìàéã èéì õóðäàí çºâøººðíº ãýæ áîäñîíã¿é ø¿¿ ãýâ. Áè ñóìíû çýâýý ãýìòýýõã¿éã õè÷ýýí öàðñíààñ áîëãîîìæòîé ñóãàëæ àâëàà. Ñóì õîîë õ¿íñ, àþóëã¿é áàéäàë òºäèéã¿é àìüä ¿ëäýõýä ÷óõàë õýðýãöýýòýé áàéâ. ßâàõäàà ò¿¿äãýý àñààëòòàé îðõèâ. Èéì áàéäàëòàé õýäýí öàã óóãèõ õýäèé ÷ Êàòî õóóðòàãäàíà ãýäýãò ýðãýëçýæ áàéíà. Ãîðõèéí óñ íàìäàæ óðñãàë íü àëãóóð áîëæýý. Áè óñààð ÿâàõûã ñàíàë áîëãîõîä Ïèò çºâøººð뺺. Ò¿¿íèé äýýð óñàíä ãàçàð äýýðõýýñ ÷èìýý áàãàòàé áàéñàí áîëîõîîð
äàâõàð àøèãòàé áàéâ. Àãóé ðóó î÷èõ çóóðàà òóóëàéãàà èäýí õ¿÷ ñýëáýñýí ÷ çàì òºãñãºëã¿é ñàíàãäñàí õýâýýð. Áèä õýò ºëñºæ äîðîéòñîí áîëîõîîð þì èäýõèéã òýñãýëã¿é õ¿ñ÷ áàéëàà. Áè Êàòîã ãýíýò ãàð÷ èðýõýýñ ñýðãèéëýí áàñ çàãàñ òààðàëäâàë õàðâàõààð íóìàà áýëõýí áàðüæ ÿâàâ. Ãîëûí óñàíä õà÷èðõàëòàé õîîñîð÷ýý. Ýöýñò íü íàð òýíãýðèéí õàÿàíä î÷èõ ¿åä ýðýã äýýð ãàðëàà. Ëîíõîî óñààð ä¿¿ðãýí ñýëáýýä îðîãíîõ ãàçðàà î÷èõ æèæèãõýí íàëóó ðóó ºãñºâ. Ýíýõ¿¿ çýë¿¿ä òààã¿é ãàçàðò áàéðëàõ àãóé áàðàã ë áèäíèé ãýð áîëæýý. Áàðóóí ç¿ãýýñ õ¿÷òýé ñàëõè ñàëõèëæ ýõëýõýä àãóéä ìîäîí äýýð áàéñíààñ äóëààõàí íºìºðòýé áàéâ. Áè îðîéí õîîëîî äýëãýõ çóóð Ïèò äîõèëçîæ ýõëýâ. Õýäýí ºäðèéí õºäºë㺺íã¿é áàéäëûí äàðàà ºíººäðèéí àÿëàë õ¿íä áîëñîí ãýäýã íü èëò. Íàìàéã óíòëàãûí õºíæèë äýëãýâ ¿¿ ¿ã¿é þó õýâòýýä ºãºõºä õºíæëèéí öàõèëãààíûã ýð¿¿ õ¿ðòýë íü òàòààä ¿çýã÷äýä áèø ººðòºº çîðèóëàí äóõàí äýýð íü ¿íñëýý. Ó÷èð íü áè ò¿¿íèéã íàäòàé áàéæ ¿õýýã¿éä áàÿðëàæ áàéâ. Áàñ Êàòîòîé ãàíöààð í¿¿ð òóëãàðàõã¿é ãýäýãò áàÿðòàé áàéñàí þì. Õýðöãèé äîãøèí Êàòî õ¿íèé õ¿ç¿¿ã ãàíö ìóøãèí õóãàëàõ ÷àäâàðòàé áºãººä Áóòëàã÷ûã äèéëæ òîãëîîìûí ýõíýýñ íàäòàé òóëãàðàõûã ìºðººäñºí. Ìèíèé áýëòãýë äýýð èë¿¿ îíîî àâñàíä ýãä¿¿öñýí áàéæ áîëîõ þì. ªºð õ¿í áàéñàí áîë ìºðºº õàâ÷ààä ºíãºðºõ áàéñàí ÷ Êàòî óõààíã¿é óóðëàñàí áîëîëòîé. ¯¿íä îëîí øàëòãààí õýðýãã¿é áàéñàí þì. Õîîë õ¿íñèéã íü äýëáýëñýíä óóðëàñàí! Áóñàä íü ÷ ãýñýí íýã èõ áàÿðëààã¿é ÷ Êàòî ãàëçóóðòëàà óóðëàñàí. Åð íü ò¿¿íèé òîëãîé õýâèéí áîëîâ óó. Òýíãýðò ñ¿ëä ãÿëàëçàí ¿íýãèéí öàðàéã ¿ç¿¿ëýýä ¿¿ðä àëãà áîëëîî. Ïèò þì õýëýýã¿é ÷ ¯íýã ò¿¿íèé áóðóóãààñ áîëæ ¿õñýíä ýâã¿é áàéñàí áàéõ. Ò¿¿íèé ¿õýëä õàðàìñàæ áàéíà ãýæ õýëýõã¿é ÷ áèøèð÷ áàéãààãàà õýëýõ ¸ñòîé. Áèäýíä ÿìàð íýã äààëãàâàð ºãñºí áîë ¯íýã ÿìàð ÷ îðîëöîã÷îîñ çóóí îíîîãîîð ò¿ð¿¿ëýõ áàéñàí. Òýãýýä ÷ áèä æèìñèéã çîðèóä õîðäóóëàõààð òàâüñàí áîë ñýæèãëýýä àâàõã¿é áàéñàí ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. Ïèòèéí õàéõàðàìæã¿é çàí ò¿¿íä ãàé áîëæýý. ªðñºëäºã÷ºº õýò ¿íýëýõ íü äîîãóóð ¿íýëýõýýñ èë¿¿ àþóëòàé. Ìèíèé áîäîë Êàòî äýýð ýðãýí èðëýý. Áè ¯íýãèéí õ¿÷òýé áîëîí ñóë òàëûã îéëãîæ áàéõ øèã ñàíàãäàæ áàéñàí ÷ Êàòîãûí òóõàéä þó áèëýý? Ñàéí áýëòãýãäñýí õ¿÷èðõýã. Ãýâ÷ õýð óõààíòàé áîë? Ìýäýõ þì àëãà. ßìàð ÷ ãýñýí ¯íýã øèã óõààíòàé áèø. Áàñ áèåý áàðèõ ÷àäâàðã¿é ò¿ðãýí óóðòàé. ¯íýíäýý áèä ¿¿ãýýðýý òºñòýé. Áè çîõèîí áàéãóóëàã÷äûã òîîõã¿é áàéíà ãýæ óóðëàí øàðñàí òîîðîé ðóó ñóì èëãýýí õàðâàñàí áèëýý! Ìàãàäã¿é èéìýýñ Êàòîã ñàéí îéëãîæ áàéæ ìàãàäã¿é. Áè ÿäàðñíàà ¿ë õàðãàëçàí ç¿¿ðìýãëýëã¿é Ïèòýä åðäèéíõººñ óäààí óíòàõ áîëîìæ îëãîîä ¿¿ð ãýãýýðýõ ¿åýð ìºðíººñ íü òàòàí ñýðýýëýý. Ïèò ò¿ãøèí õàðëàà. - Áè øºíºæèí㺺 óíòñàí áàéíà. Êèòíèññ ýíý ÷èíü øóäàðãà áèø õýðýã ø¿¿ äýý. ×è íàìàéã ñýðýýõ ¸ñòîé áàéñàí þì. Áè õºíæèë ð¿¿ øóðãàí îðîîä, - Îäîî óíòëàà. ßìàð íýã ñîíèðõîëòîé þì áîëâîë ñýðýýãýýðýé ãýâ.
Þó ÷ áîëñîíã¿é áîëîëòîé íàìàéã ñýðýõýä ¿äýýñ õîéøèéí õóðö íàð ÷óëóóíû çàâñðààð ýýæ áàéâ. - Ìàíàé íàéç ¿çýãäýýã¿é áàéíà óó? ãýæ áè àñóóõàä Ïèò òîëãîé ñýãñðýâ. - ¯ã¿é. Ò¿¿íèé ýíý áàéäàë íàìàéã ò¿ãøýýæ áàéíà ø¿¿. - Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä áèäíèéã õýçýý íýã äîð õººí öóãëóóëàõ þì áîë? - ¯íýã íýã ºäðèéí ¿õñýí áîëîõîîð ¿çýã÷èä óéäàæ ýõýëñýí áàéõ. Õýçýý ÷ áàéæ ìàãàäã¿é. - Òèéì ø¿¿ íàäàä ýíý ºíººäºð áîëíî ãýñýí ìýäðýìæ òºðººä áàéíà. Òýäíèéã ÿàæ õèéõèéã ìýäýõ þìñàí ãýýä áè ãàäàãøàà øàãàéí õàðëàà. Ïèòýä ñàéíã¿é áîäîë òºðñºí áîëîëòîé þì õýëñýíã¿é. - Þó ÷ áîëîîã¿é áàéõàä àãíàæ öàã ¿ðìýýðã¿é áàéíà. Ýõëýýä òýíõýý îðæ àâàõ õýðýãòýé. Ãýíýòõýí çàìä þì òààðàëäàõ ÷ þì áèë¿¿. Ïèò þìàà áàãëàõàä áè òóóëàéí ìàõ, ¿íäýñ, íîãîî, ñ¿¿ë÷èéí ç¿ñýì áÿñëàãòàé àðâèí èõ õîîë èäýâ. ͺºö áîëãîí õýðýì, àëèìàà ¿ëäýýëýý. Áèäíèéã ÿâàõààð ãàðàõàä òóóëàéí ÿñàí îâîî ¿¿ñ÷ýý. Ãàð öóë òîñ áîëñîí íü ýâã¿é ñàíàãäàíà. Àòèðààíä áèä ºäºð áîëãîí óñàíä îðîîä áàéäàãã¿é ÷ öýâýðõýí áàéäàã áèëýý. Õºëíººñ áóñàä ãàçàð òýð ÷èãýýðýý áîõèð áîëñîí áàéâ. Áèä àãóéãàà ¿¿ðä îðõèâ. Á¿ñýä àõèí õîíîíî ãýæ áîäîõã¿é áàéíà. Àìüä ¿õñýíèé àëèí ÷ áàé ºíººäºð ýíäýýñ ãàðàõ áîëíî. Áè õàäòàé ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýýä ãîðõè ðóó óãààëãà õèéõýýð óðóóäàâ. Òîëãîéãîî óãààæ ¿ñýý íîéòíîîð íü ñ¿ëæèõýýñ. Òýð ÷ áàéòóãàé õóâöñàà õºíãºõºí óãààãààä àâ÷ áîëîõ þì. Áèä ãîë ðóó õ¿ðëýý. ªºðººð õýëáýë ãîë áàéñàí ãàçàð ëóó. Ãîëûí øàâàðëàã õºðñ íàðàíä ýâýð÷ õàòñàíûã áè ãàðààðàà òýìòýð÷ ¿çýâ. - ª÷¿¿õýí ÷èéã ÷ àëãà áàéíà. Áèäíèéã óíòàæ áàéõ õîîðîíä àëãà áîëñîí áàéõ. Áè óñã¿é öàíãàæ áàéñíàà ñàíàòàë àéäàñ òºðºí õýë àðãàæ, á¿õ áèå õºøººä áîäîë ñàíàà çàìáàðààãàà àëäàâ. Ëîíõ äàøìàã ä¿¿ðýí õýäèé ÷ èéì õàëóóíä õî¸ð õ¿í äîð íü õîîñëîõ áîëíî. - Íóóð. Áèäíèéã òèéø íü àâàà÷èõààð òºëºâëºæ áàéãàà áàéõ õýìýýí Ïèò õýëýõýä, - Çàðèì íýã öººðºì ¿ëäñýí áàéæ ìàãàäã¿é ãýæ áè íàéäàíãóé õýëýâ. - Çàìäàà øàëãà÷èõúÿ. Áè ººðºº ººðèé㺺 õóóð÷ áàéãààãàà ìýäýæ áàéñàí ÷ õºëºº ä¿ðæ áàéñàí öººðºì ð¿¿ ÿâëàà. Õîîñîí òîîñòîé õîíõîð ¿ëäæýý. Ýíý íü áèäíèé áîäñîí ç¿éë ¿íýí ãýäãèéí áàòàëãàà áîëëîî.
- ×èíèé çºâ. Òýä áèäíèéã íóóð ëóó õººæ áàéíà ãýæ áè õýëýâ. Íóóð èë ãàçàð áîëîõîîð ¿çýã÷äýä öóñò òóëààíûã õàðàõàä ñààä áîëîõ ç¿éëã¿é. - Øóóä ÿâàõ óó ýñâýë óñàà äóóñàõûã õ¿ëýýõ þì óó? - Îäîî áèä öàòãàëàí ñàéí àìàðñàí áàéãàà áîëîõîîð øóóä ÿâñàí íü äýýð. Á¿ãäèéã ò¿ðãýí äóóñãàÿ. Áè òîëãîé äîõèëîî. Õà÷èðõàëòàé íü òîãëîîì ýõýëñýí àíõíû ºäðèéíõ øèã ìýäðýìæ òºðºâ. Õîðèí íýãýí îðîëöîã÷ ¿õñýí ÷ Êàòî ºìíºõèéí àäèë àìüä õýâýýð áàéãàà. Òýð ìèíèé àëàõ ¸ñòîé ãîë äàéñàí áàéñàí ãýæ ¿¿? Îäîî áóñàä îðîëöîã÷èä øèéäâýðëýõ òóëààíû ºìíºõ ÿëèõã¿é ñààä áàéñàí ñàíàãäàõ àæ. Êàòî áèä õî¸ðûí äóíäàõ òóëààí. Ãýñýí ÷ ¿ã¿é áàéëàà. Äýðãýä çîãñîæ áàéñàí Ïèò ìºðºí äýýð ãàðàà òàâèàä, - Õî¸ðûí ýñðýã íýã. Ç¿ñýì áÿëóó ë ãýñýí ¿ã ãýâ. - Äàðààãèéí óäààä áèä Êàïèòîëä õîîë èäýõ áîëíî. - ×è ¿¿íä ìºðèéöºæ áîëíî ø¿¿. Áèä íàðíû ãýðýëä òýâðýëäýí çîãñîîä õºë äîð ºâñ ñýð÷èãíýõèéã ñîíñîâ. Òýãýýä íýã ÷ ¿ã õýëýëã¿é ñàëààä íóóð ëóó ÿâëàà. Îäîî íàìàéã Ïèòèéí àëõààíä ìýðýã÷èä ¿ðãýí, øóâóó äýðõèéí íèñýæ áàéãàà íü çîâîîñîíã¿é. Áèä óäàõã¿é Êàòîòîé òóëàëäàõ ãýæ áàéíà. ªºð ñîíãîëò áàéõã¿é. Õýðâýý çîõèîí áàéãóóëàã÷èä òóëààíûã íýýëòòýé ãàçàð ÿâóóëàõûã õ¿ñ÷ áàéãàà áîë íýýëòòýé ãàçàð áîëîõ ë áîëíî. Áèä ìèíèé ìýðãýæëèéíõíýýñ çóãòàí àâèðñàí ìîäíû äýðãýä àìðàõààð çîãñîâ. Äîð çºãèéí ¿¿ð õýâòñýí õýâýýð áîðîîíä õýëáýð ä¿ðñã¿é øàë÷èéí õàòæýý. Ãóòëûí õîíøîîðîîð õ¿ð÷ ¿çñýíä òîîñ áîëîí ñàëõèíä äýãäýâ. Áè Ðóòûí íóóãäàæ áàéñàí ãàçàð ëóó õàðëàà. Àëóóð÷èí çºãèé, Ãÿëáààãûí õººæ õàâäñàí áèå, àéìøèãòàé õèé ¿çýãäýë... - ßâúÿ ãýæ áè ýíýõ¿¿ áàðãàð ãàçðààñ õóðäàí ÿâàõûí ò¿¿ñ áîëîí õýëýõýä Ïèò ýñýðã¿¿öñýíã¿é. ªíººäºð áèä îðîéòîæ ãàðñàí ó÷èð òàëáàéä ¿äýø õ¿ðëýý. Êàòî õàà ÷ ¿çýãäñýíã¿é. Ǻâõºí æàðãàæ áóé íàðíû ãýðýëä àëòàí Ýâýð ãÿëàëçàõ àæ. Áèä Êàòîã ¯íýãèéí àðãûã õýðýãëýõýýð øèéäñýí ýñýõèéã øàëãàõààð òîéð÷ ¿çýõýä õîîñîí áàéëàà. Äàðàà íü íóóð ëóó î÷èæ óñàà ñýëáýâ. - Ò¿¿íèéã õàðàíõóé áîëîõîîñ ºìíº èðíý ãýæ íàéäàæ áàéíà. Áèäýíä ãàíöõàí í¿äíèé øèë áàéãàà ãýýä áè íàð ëóó õºìñºã çàíãèäàí õàðëàà. - Ìàãàäã¿é òýä ¿¿íèéã ë õ¿ëýýæ áàéãàà þì áèë¿¿. Îäîî þó õèéõ âý? Àãóé ðóó áóöàõ óó? ãýýä Ïèò óñàíä éîä äóñààâ. - Õîíîãëîõ ìîä îëñîí íü äýýð. Õàãàñ öàã õ¿ëýýãýýä èðýõã¿é áîë ÿâöãààÿ.
Áèä íóóðûí ýðýã äýýð èë ñóóëàà. Íóóãäàõ áîäîë áàéñàíã¿é. Òàëáàéí çàõàä óðãàñàí ìîäîí äýýð øîî÷ ÿòãà øààçãàé öóõàëçàíà. Áè Ðóòûí äºðâºí õºãòýé àÿûã äóóëàõàä øóâóóä ñîíèó÷èðõàí ÷èìýýã¿é áîëîí ñîíñîâ. Íàì ã¿ì äóíä áè äóóãàà àõèí äàâòàâ. Ýõëýýä íýã ÿòãà øààçãàé äàðàà íü ººð íýã òýãýýä àð àðààñàà ìèíèé äóóã äàìæóóëàõàä îéãîîð íýã öóóðàéòàâ. - ×è ÿã ë ýöýã øèãýý þì ãýæ Ïèò õýëýâ. Áè ýíãýðòýý áàéñàí ç¿¿ãýý õóðóóãààðàà òýìòýð÷ ¿çýýä, - Ýíý Ðóòûí äóó áàéãàà þì. Òýäíèéã ñàíàæ áàéãàà ãýæ áîäîæ áàéíà ãýâ. Óÿíãûí äóó ýãøèëýõýä áè ÿìàð ãàéõàìøèãòàé áîëîõûã íü ìýäýðëýý. Àÿ ýãøèã íü õºãëºãäºí ñýòãýë òàòàì äóóðñàíà. Èéì ÷èìýý Ðóòûí àæèëëàæ áàéñàí àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí æèìñíèé öýöýðëýãò ¿äýø áîëãîí ýãøèãëýäýã áàéñàí. Îäîî òýð ¿õñýí áîëîõîîð õýí ò¿¿íèé îðîíä äóóëàõ áèëýý? Áè í¿äýý àíèàä óÿíãàëàã õºãæìèéã ÷àãíàâ. Õºãæèì ýõýëñýí øèãýý ãýíýò çîãñîîä òààã¿é ÷èìýý áîëîí ººð÷ëºãäºâ. Øóâóóä äóóëàõàà áîëèîä ÷èõ äºæðºì îðèëîâ. Áèä õºë äýýðýý ¿ñðýí áîñëîî. Ïèò õóòãàà ãàðãàõàä, áè íóìíûõàà õºâ÷èéã òàòëàà. Ìîäíû öààíààñ Êàòî ãàð÷ èðýýä áèäíèé ç¿ã ã¿éâ. Ãàðò íü æàä áàéòóãàé ÿìàð ÷ çýâñýã áàéñàíã¿é. Ìèíèé ñóì öýýæèíä íü òóñòàë õà÷èðõàëòàéãààð îéëîî. - Òýð õóÿãòàé áàéíà! ãýæ áè Ïèòýä õàøãèðàâ. Ýíý àãøèíä Êàòî äýðãýä èðýõýä áè á¿õ õ¿÷ýý õóðààí áýëòãýòýë... òýð õóðäàà ñààëã¿é õàæóóãààð íèñýí ºíãºðºâ. Áè àãøèí çóóð ò¿¿íèé àìüñãààäàí ìèí÷èéæ óëàéñàí õºëñòýé í¿¿ðèéã õàðëàà. Òýð õîëîîñ ã¿éñýí áîëîëòîé. Áèäýí ð¿¿ áèø ººð ç¿éëýýñ àâðàãäàõûã îðîëäîæ áàéíà. Þóíààñ òýð þì áîë? Áè îéí çàõ ðóó àíõààðàëòàé õàðòàë íýã àìüòàí ¿ñðýí ãàð÷ èðýâ. Òýãýýä ýðãýõèéíõýý óðüä ººð çóðãààí àìüòàí íýãäýõèéã õàðààä Êàòîãûí àðààñ çóãòàí àâðàãäàõààñ ººð çàì ¿ëäñýíã¿é.
XXII Ìóòàíòóóä. Ýðãýëçýýã¿é. Áè õýçýý ÷ èéì àìüòàí õàðæ áàéñàíã¿é. Àâàðãà òîì ÷îíûã ñàíàãäóóëàì õýäèé ÷ ÷îíî õàðàéõäàà àðûí õºëºí äýýðýý òýíöâýðýý õàäãàëàí ¿ëääýã áèë¿¿? ßìàð ÷îíî óðä òàëûí ñàðâóóãàà ãàð øèã äàëëàí áóñäûãàà äóóääàã þì áý? Ãýâ÷ ýíý ìèíèé àëñààñ õàðñàí ç¿éë. Îéðòîæ èðýõýä íü ººð ÿìàð ÷ àéìøèãòàé ç¿éë õàðàãäàõ þì áèëýý. Êàòî Ýâýð ð¿¿ ã¿éõýä áè ýðãýëçýýã¿é àðààñ íü äàãàëäàâ. Õýðâýý òýð òýíä àþóëã¿é ãýæ áîäñîí áîë ýðãýëçýõ õýðýã þó áàéíà. Äýðãýäýý áàéãàà ìîä ðóó àâèð÷ áîëîõ ÷ ºâ÷òýé õºëòýé Ïèòèéã õî¸ð õàðàéãààä ã¿éöíý. - Ïèò! Áè Ýâðèéí øîâõ ¿ç¿¿ðòýé òºìºð ñ¿¿ëýíä õ¿ðýýä õàìòðàã÷ûíõàà òóõàé ñàíàëàà. Òýð àðâàí òàâàí ÿðäûí çàéä á¿õ õ¿÷ýý ãàðãàí ã¿éæ àðààñ íü ìóòàíòóóä ò¿ðãýí îéðòîæ áàéëàà. Áè ñóì õàðâàõàä íýã íü óíàñàí ÷ áóñàä íü õýòýðõèé îëóóëàà áàéâ. Ïèò Ýâðèéí ç¿ã ãàðàà ñàâ÷èí, - Êèòíèññ, äýýøýý! Ò¿ðãýë! ãýæ õàøãèðëàà. Ò¿¿íèé çºâ áàéëàà. Áè ãàçà𠺺ðèé㺺 ÷ ò¿¿íèéã ÷ õàìãààëæ ÷àäàõã¿é. Áè Ýâýð ë¿¿ ãàð õºëººðºº çóóðàí àâèðëàà. Õýâòýæ áóé ýâðèéã ñàíàãäóóëàì öýâýð àëòàí ãàäàðãóó äýýðõ æèæèãõýí õîâèëíîîñ áàðüæ áîëîõîîð àæýý. Ãýâ÷ ºäðèéí íàðàíä óëàéñòàë õàëñàí òºìºðò ãàð ò¿ëýãäýí öýâð¿¿òýâ. Êàòî Ýâðèéí îðîé äýýðõ õîðèí ôóòûí ºíäºð äýõ ºðãºí òàëáàé äýýð õýâòýýä ò¿ðãýí àìüñãààäàíà. Îäîî ë ò¿¿íèéã äóóñãàõ òîõèðîìæòîé ìº÷ èðëýý. Áè ýâðèéí äóíä çîãñîîä ñóìàà õàðààëæ àìæààã¿é áàéòàë Ïèòèéí õàøãèðàëò ñîíñîãäîõîä îãöîì ýðãýýä ñ¿¿ëýíä äºíãºæ õ¿ð÷ àðä íü àìüòàí ºñãèé äàðàí ìºøãèæ áàéõûã õàðëàà. - Àâèð! ãýæ áè îðèëîâ. Ïèò õ¿íäõýí àâèð÷ ýõëýõýä øàðõàäñàí õºë, õóòãà áàðüñàí ãàð íü ñààä áîëîâ. Áè òºìðºíä ñàðâóóãàà õ¿ðãýñýí ýõíèé àìüòàíû õ¿ç¿¿íä ñóìàà çîîõîä õàæóó òèéø ¿õýäõèéí óíàõäàà ñ¿ðãèéíõýý íýãèéã ìààæèí øàðõäóóëàâ. Òýãýõýä ë áè ñàõëûí õóòãà øèã óðò õóðö õóìñòàé ñàðâóóòàé áîëîõûã íü õàðëàà. Ïèò ýöýñòýý íàäàä õ¿ðýõýä ãàðíààñ áàðèàä ººð ë¿¿ãýý òàòëàà. Êàòîãûí òóõàé ñàíààä ýðãýòýë õàõàæ öàöàí àòèðàëäàí áèäíýýñ èë¿¿ ìóòàíòààñ àéæ áàéãàà áîëîëòîé. Òýð ÿìàð íýã þì îðèëñîí ÷ àìüòàí õ¿ðõðýõ ÷èìýýí äóíä áè þó ÷ ñîíñîæ ÷àäñàíã¿é. - Þó? ãýæ áè îðèëëîî. - Òýäíèéã àâèð÷ ÷àäàõ ýñýõèéã àñóóæ áàéíà õýìýýí Ïèò õýëýõýä ìèíèé àíõààðàë ýâðèéí ¸ðîîë ðóó áóöàæ òàòàãäàâ.
Àìüòàä íýã äîð öóãëàðààä áèå áèåíýý ò¿øèí àðûí õºë äýýðýý áîñîæ õ¿íòýé òºñòýé ýâã¿éöýì àéìààð áîëîâ. Òýä øóëóóí, ãÿëãàð, áóðæãàð ãýýä ÿíç á¿ðèéí ºòãºí ñàõëàã ¿ñòýé àãààä ºí㺠íü õ¿ðòýë òàñ õàð, öàéâàð ãýýä îíäîî àæýý. Òýäýíä íýã ë òîëãîéòîé ¿ñ áîñãîìîîð àéìøèãòàé ç¿éë áàéñàí ÷ áè þó ãýäãèéã íü õýëæ ÷àäñàíã¿é. Àìüòàä õîøóó ýâýðò õ¿ðãýí òºìðèéã øèíøèëæ, ñàðâóóãààðàà ìààæèí õîîðîíäîî ÷èõ äºæðºì óðõèð÷ áàéâ. Òýãñíýý çºâëºëäñºí áîëîëòîé çàé òàâèí óõðàõàä òýäíèé íýã áîëîõ òîì áèåòýé öàéâàð ¿ñòýé àìüòàí ýâýð ë¿¿ äàâõèæ èðýí õàðàéãààä õ¿÷èðõýã àðûí ñàðâóóãààðàà áèäíýýñ àðâàí ôóòûí çàéä ãàçàðäàí ø¿äýý ÿðçàéëãàí àðõèðàâ. Àðààòàí õîðìûí òóðø áàéðàíäàà òîãòîõîä áè òàéâàí áàéëãàõã¿é íü ãýäãèéã îéëãîâ. Íîãîîí àñàí ä¿ðýëçñýí í¿ä íü ÷îíî íîõîéíû àëèíòàé ÷ òºñòýé áàéñàíã¿é. Òýäíèé í¿ä ìèíèé õàðæ áàéñàí íýã ÷ àìüä àìüòíû í¿äòýé òºñã¿é áàéëàà. ßàãààä ãýâýë ýíý õ¿íèéõ áàéñàí þì. Ýíý áîäîë òºðºõ àãøèíä áè íýã äóãààðòàé ¿íýò ÷óëóóí øèãòãýýòýé õ¿ç¿¿â÷èéã õàðààä àéäàñò àâòàâ. Öàéâàð ¿ñ, íîãîîí í¿ä äóãààð... ýíý Ãÿëáàà áàéëàà! Ìèíèé àìíààñ õàøãèðàëò ãàðàõàä íóìíûõàà õºâ÷èéã àëä÷èõàëã¿é òýñëýý. Ñóì áàãà ¿ëäñýí ó÷èð õàðâàõûã ÿàðñàíã¿é àìüòàí ýâýð ë¿¿ àâèð÷ ÷àäàõ ýñýõèéã õ¿ëýýõýýð øèéäýâ. Òýãòýë àìüòàí ãºëãºð òºìºð äýýð òîãòîæ ÷àäàëã¿é õóìñààðàà ÷àõðóóëàí çóðæ äîîø ãóëãàõàä õîîëîé ðóó íü õàðâàëàà. Áèå ÷è÷èðñíýý ãàçàð ò¿ñõèéí óíàâ. - Êèòíèññ? ãýýä Ïèò ìèíèé ãàðíààñ áàðèëàà. - Ýíý òýð áàéíà! - Õýí? Áè ýðãýí òîéðîíäîî áàéãàà ìóòàíòóóäûã õàðààä ÿíç á¿ðèéí ºí㺠õýìæýýòýé áîëîõûã íü õàðëàà. Æèæèãõýí øàðãàë ¿ñ õóâàí øàð í¿äòýé... ¯íýã! Áàñ òýíä ¿íñýí ñààðàë ¿ñ öàéâàð õ¿ðýí í¿äòýé... íàäòàé ¿¿ðãýâ÷ áóëààöàëäàõ ¿åýðýý àëóóëñàí åñä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóó áàéíà. Á¿õíýýñ èë¿¿ äîð ç¿éë ãýâýë õàãìèéí æèæèãõýí ìóòàíò áîëîõ ãÿëàëçñàí õàð ¿ñ, òîì õ¿ðýí í¿äòýé àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí äóãààð á¿õèé õ¿ç¿¿â÷ á¿õèé õóðö ø¿äýý ÿðçàéëãàñàí. Ðóò... - Þó áîëîî âý, Êèòíèññ? ãýýä Ïèò ìèíèé ìºðíººñ ñýãñýðëýý. - Ýíý òýä áàéíà. Á¿ãäýýðýý. Ðóò, ¯íýã áîëîí áóñàä îðîëöîã÷èä ãýæ áè àðàé ÿäàí õýëëýý. Ïèò äóó àëäàâ. - Òýäíèéã ÿà÷èõàà âý? Ýíý ÷èíü... ¿íýõýýð òýäíèé í¿ä ãýæ ¿¿? Í¿ä íàìàéã á¿õíýýñ èë¿¿ àéëãàæ áàéâ. Òýäíèé òîëãîéä þó áàéãàà áîë? Îðîëöîã÷äûí äóðñàìæ áàéãàà áîëîâ óó? Áèäíèéã àìüä ¿ëäýõèéí òóëä ºðºâäºõ ñýòãýëã¿é õýðöãèéãýýð àëñíûã ¿çýí ÿäàæ áàéãàà áîëîâ óó? Áèä òýäíèéã ¿íýõýýð àëñàí áîëîõîîð... ºøººãºº àâàõ ãýñýí þì áîëîâ óó?
Íàìàéã ¿¿íèéã õýëýõýýñ óðä ìóòàíòóóä äàéðàëòàíä îðëîî. Òýä ýâðèéí õî¸ð òàëä õóâààãäàí õ¿÷èðõýã àðûí ñàðâóóí äýýðýý äýâõýð÷ áèäýíä õ¿ðýõèéã õè÷ýýâ. Õî¸ð ÷ ÿðçàéñàí ø¿äòýé ýð¿¿ ìèíèé ãàðíààñ äþéìèéí çàéä ºíããºðºõºä Ïèòèéí õàøãèðàõ ÷èìýýã ñîíñîîä ýðãýòýë íýã ìóòàíò äîîøîî çóóí ÷èðýõèéã õàðëàà. Õýðâýý òýð ìèíèé ãàðààñ áàðèàã¿é áîë õýäèéí ãàçàð óíàõ áàéâ. Áè á¿õ õ¿÷ýý ãàðãàí òàòàõàä ¿ëäñýí îðîëöîã÷èä îéðòîí èðëýý. - Ïèò, ò¿¿íèéã àë! Àë! ãýæ áè Ïèòýä õàøãèðàõàä òýð àìüòíûã òàâèóëàõûí òóëä õóòãààð ä¿ðýâ. Áè ýöýñò íü ò¿¿íèéã Ýâýð äýýð ÷èðæ ãàðãàõàä îðîé äýýð ¸ðûí õî¸ð àìüòàí õ¿ëýýæ áàéâ. Êàòî õºë äýýðýý ºíäèé㺺ã¿é áàéñàí ÷ àìüñãàà íü æèãäýð÷ óäàõã¿é áèäíèéã ýâýð äýýðýýñ ¿õëèéí ñàâàð ëóó àâ÷ õàÿõààð õ¿÷òýé áîëîõ íü. Áè íóìàà òàòàí ìóòàíò ðóó ñóì òàâèëàà. Áóòëàã÷. ªºð õýí òýãæ ºíäºð ¿ñýð÷ ÷àäàõ áèëýý äýý? Áè àìüòàí áèäýíä õ¿ðýõã¿é áîëñîíä ñàíàà àìðàí ýðãýòýë Ïèòèéã õàæóóíààñ ÿìàð íýã ç¿éë óãç òàòëàà. Áè ñ¿ðýã ÿìàð íýã àðãààð ò¿¿íä õ¿ð÷ ãýæ áîäîõîîñ í¿¿ð ë¿¿ öóñ ¿ñðýõ øèã áîëîâ. Êàòî ýâðèéí èðìýã äýýð çîãñîîä Ïèòèéí õ¿ç¿¿ãýýð õ¿÷òýé áîîìèëæýý. Ïèò àìüñãàë íü äàâõöàí Êàòîãûí ãàðààñ ñàìàðäñàí ÷ õýòýðõèé ñóëüäñàíû äýýð ç¿¿í õºëèéí øàðõíààñ íü öóñ ãîîæèíî. Áè ¿ëäñýí õî¸ð ñóìíû íýãèéã Êàòîãûí òîëãîé ðóó ÷èãë¿¿ëýýä öàéâàð ÿãààí ºíãèéí áàðèó òîðîí õóâöàñ ºìññºíèéã õàðëàà. Êàïèòîë ÿìàð õ¿÷èðõýã õóÿã õèéãýý âý. Òýãýõýýð íàéðûí ¿åýð ýíý ¿¿ðãýâ÷èíä íü áàéñàí õýðýã ¿¿? Ìèíèé ñóìíû ýñðýã áèå õàìãààëàõ õóÿã? Òýä öàðàéã íü õàìãààëàõàä ñàíàà òàâèàã¿é íü ñàéí õýðýã äýý. Êàòî èíýýä àëäàâ. - Õàðâà ë äàà òýð íàäòàé õàìò óíàíà ø¿¿! Ò¿¿íèé çºâ áàéëàà. Õýðâýý Êàòî àìüòàä ðóó óíàâàë Ïèò ÷ ãýñýí óíàíà. Áèä ìóõàðäàëä îðëîî. Áè Ïèòèéã àëàõã¿éí òóëä Êàòî ðóó õàðâàæ ÷àäàõã¿é. Êàòî òàðõèíäàà ñóì çîîëãîõã¿éí òóëä Ïèòèéã àëàõã¿é. Õºøºº øèã çîãñîîä öààøèä ÿàõàà áîäîâ. Ìèíèé áóë÷èí øºðìºñ õºâ÷èðºí ø¿äýý çóóëàà. Ìóòàíòóóä íàì ã¿ì áîëîîä áàðóóí ÷èõýíä öóñ øóóãèõ ñîíñîãäîíî. Ïèòèéí óðóóë õºõºð÷ýý. Õýðâýý áè ÿìàð íýã ç¿éë õèéõã¿é áîë òýð á¿òýæ ¿õýí Êàòî áèåèéã íü áàìáàé áîëãîí àøèãëàõ áàéõ. Êàòî èíãýæ áîäñîí áîëîëòîé óðóóë äýýð íü ÿëãóóñàí èíýýìñýãëýë òîäîðëîî. Ïèò ñ¿¿ë÷èéí õ¿÷ýý ãàðãàí öóñàíä áóäàãäñàí àëãààðàà Êàòîãûí ãàðààñ çóóðñíàà õ¿ç¿¿íýýñýý õîëäóóëàõûí îðîíä áóãóéí äýýð íü äîëîîâîð õóðóóãààðàà õýðýýñ çóðëàà. Êàòî þó áîëñíûã íàäààñ ñåêóíòûí õîæóó îéëãîîä èíýýìñýãëýë íü àëãà áîëîâ. Ýíý àãøèí ë íàäàä õàíãàëòòàé áàéëàà. Ñóì ò¿¿íèé õóÿãíû õàìãààëàëòã¿é áóãóéä çîîãäîâ. Êàòî õàøãèðààä Ïèòèéã òàâüæ õºë äýýðýý òîãòîæ ÷àäàëã¿é óíàâ. Àéìøèãòàé íýã õîðìûí òóðøèä òýä õî¸óë óíàõ øèã ñàíàãäàõàä
áè óõàñõèéí Ïèòèéã çóóð÷, Êàòî öóñàíä áóäàãäñàí òºìºð äýýã¿¿ð ãóëãààä ãàçàð óíàâ. Ïèäõèéõ ÷èìýý ãàðààä ñººí㺠àìüñãàë ñîíñîãäîõîä ìóòàíòóóä ò¿¿í ð¿¿ äàéðëàà. Ïèò áèä õî¸ð áèå áèåýñýý çóóðààä òîãëîîì òºãññºíèé òýìäýã áîëîõ èõ áóóíû äóó õ¿ëýýâ. Áóóäàëò ãàðñàíã¿é. ¯õëèéí òîãëîîìûí îðãèë ¿åèéã ¿çýã÷èä öýíãýí ¿çýæ áàéãàà áîëîëòîé. Áè äîîøîî õàðààã¿é ÷ çýðëýã àðõèðàëò, õàøãèðàëò ¸îëîõ äóó ãàð÷ Êàòî ñ¿ðýãòýé òýìöýëäýæ áàéëàà. Òýð ÿàãààä îäîî õ¿ðòýë àìüä áàéãàà þì áîë? Òýä ÿàãààä ò¿¿íèéã òàñ÷èæ õàÿõã¿é áàéãàà þì áîë? Òýãýëã¿é ÿàõàâ äýý! Òýð øàãàéíààñàà õ¿ç¿¿ãýý õ¿ðòýë á¿õ áèåý ºâ÷ õàìãààëñàí õóÿãòàé ø¿¿ äýý. Óðò øºíº áîëîõ íü äýý. Êàòî õóâöñàíäàà õóòãà íóóñàí áàéñàí áîëîëòîé ¿å ¿å àìüòàíû àìü òàâüæ áóé îðèëîëò ãàðààä õóòãà àëòàí ýâýðò õàâèðíà. Òýìöýë Ýâðèéí äýðãýä ¿ðãýëæèëñýýð ò¿¿íèé àìèà àâðàõ öîðûí ãàíö àðãà áîë ñ¿¿ë ð¿¿ àâèðàí áèäýíòýé íýãäýõ ÿâäàë áàéâ. Ãýâ÷ õè÷íýýí ãàéõàìøèãòàé õ¿÷òýé áàéëàà ãýñýí òýð ýöýñòýý äèéëýãäýâ. Õè÷íýýí óäñàíûã íü ìýäýõã¿é ÷ îéðîëöîîãîîð öàãèéí äàðàà Êàòî ãàçàð óíàõàä àìüòàä ýâðèéí äîîä òàë ðóó ÷èðæ àâ÷èðàõ íü ñîíñîãäîâ. Òýä îäîî ë ò¿¿íèéã äóóñãàõ áàéõ. Ãýâ÷ èõ áóó äóóãàðñàíã¿é. غíèéí òýíãýðò ñ¿ëä äóóëàë òîãëîñîí ÷ Êàòîãûí çóðãèéã ¿ç¿¿ëñýíã¿é. Òºìºð äîðîîñ ñóëõàí ¸îëîëò ñîíñîãäîí çàäãàé òàëáàéä õ¿éòýí ñàëõè ¿ëýýæ òîãëîîì äóóñààã¿é ÿëàã÷ òîäðîîã¿é ãýäãèéã ñàíóóëíà. Áè Ïèò ð¿¿ õàðàõàä öóñàíä áóäàãäñàí õºë íü õ¿íä ãýìòñýí áàéâ. ¯¿ðãýâ÷ íóóðàí äýýð ¿ëäñýí áîëîõîîð àìüòäûí áàéõàä ã¿éíý ãýæ ñàíàëòã¿é. Áîîëòã¿é áîë óðñàõ öóñ òîãòîõã¿é. Áè õ¿éòýí ñàëõèíä äàãæèí öàìöàà ò¿ðãýí òàéëààä õ¿ðýìíèéõýý öàõèëãààíûã áóöààæ òàòìàãö ø¿ä òà÷èãíàæ ýõëýâ. Ñàðûí öàéâàð òóÿàíä Ïèòèéí í¿¿ð ñààðàëòàí õàðàãäàíà. Áè ò¿¿íèéã õýâò¿¿ëýýä øàðõèéã íü ¿çýõýä õóðóóíû çàâñðààð á¿ëýýí öóñ óðñàâ. Åðäèéí áîîëò òóñ áîëîõã¿é. Áè õî¸ð ÷ óäàà ýýæèéí öóñ òîãòîîõ áîîëò õèéæ áàéõûã õàðæ áàéñàí. Öàìöíûõàà õàíöóéã óðæ õî¸ð õóâààãààä ºâäºãíèé äîîãóóð íü áîîæ ¿ç¿¿ðèéã íü çàíãèäàâ. Ñàâààíû îðîíä ñ¿¿ë÷èéí ñóìàà àøèãëàí ãîãöîîíä îðóóëæ ÷àäàõààðàà ÷àíãàëàâ. Èéì áîîëò ýðñäýëòýé Ïèò õºëºº àëäàæ áîëíî. Ãýâ÷ òýð àìèà àëäàõ ãýæ áàéõàä áè ººð þó õèéæ ÷àäíà ãýæ? Áè öàìöíûõàà ¿ëäñýí õýñãýýð øàðõûã íü áîîãîîä äýðãýä íü õýâòýâ. - Áèòãèé óíòààðàé. ßàãààä ãýäãèéã ìäýýõã¿é ÷ õýðâýý òýð óíòàõ þì áîë ¿¿ðä ñýðýõã¿é øèã ñàíàãäàæ áàéâ. - ×è äààð÷ áàéíà óó? ãýæ Ïèò àñóóãààä õ¿ðýìíèéõýý ýíãýðèéã ÿðàí íàìàéã òýâðýýä àõèí õó÷ëàà. Øàõöàëäàæ ñóóõàä äóëààõàí áàéñàí ÷ øºíº äºíãºæ ýõýëæ áàéâ. Àãààðûí òåìïåðàòóð îãöîì áóóðëàà. Ò¿ð¿¿õýí àâèðàõàä õàëóó øàòàæ áàéñàí Ýâýð ìºñ øèã õ¿éòýí áîëæýý.
- Êàòî ÿëæ ìàãàäã¿é ãýäãèéã ìýäýõ ¿¿ ãýæ áè Ïèòýä øèâíýâ. - Òýãæ áîäîõ õýðýãã¿é ãýýä òýð òîëãîéä þ¿äýí ºìñãºõºä íàäààñ èë¿¿ ÷è÷èð÷ áàéâ. Äàðààãèéí õýäýí öàã ìèíèé àìüäðàëä òîõèîëäñîí õàìãèéí àéìøèãòàé ìº÷¿¿ä áîëëîî. Õ¿éòýí òàìëàõ íü áàãà õýðýã Êàòîãûí ¸îëæ, ãóéæ, àÿàðõàí ãîíãèíîõûã ñîíñîõ íü æèíõýíý õàð äàðñàí ç¿¿ä áàéâ. Òºäºëã¿é íàäàä ò¿¿íèé õýí áîëîîä þó õèéñýí íü õàìààã¿é áîëæ çºâõºí çîâëîí øàíàëàëûã íü äóóñãàõûã õ¿ñëýý. - Òýä ÿàãààä ò¿¿íèéã ç¿ãýýð ë àëàõã¿é áàéãàà þì áîë? - ×è ÿàãààä ãýäãèéã íü ìýäýæ áàéãàà ãýýä òýð íàìàéã ÷àíãà òýâýðëýý. Òýãýýä ÷ áè ìýäýæ áàéñàí þì. Îäîî íýã ÷ ¿çýã÷ çóðàãòûí äýëãýöíýýñ õºíäèéðºõã¿é áàéãàà áîëîõîîð çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ¿ç¿¿ëáýðèéíõýý ýöñèéí ¿åèéã äóóñãàõàä ÿàðñàíã¿é. Ýíý á¿õýí òºãñãºëã¿é ¿ðãýëæèëñýýð ìèíèé óõààíä äóðñàìæ, ìàðãààøèéí íàéäâàð ¿ã¿é áîëîîä áàéäàë õýçýý ÷ ººð÷ëºãäºõã¿é þì áàéíà ãýæ èòãýæ ýõëýâ. Õ¿éòýí, àéäàñ, ýâðèéí äîð ¿õýæ áóé çàëóóãèéí çîâæ øàíàëñàí ¸îëîëò. Ïèò ¿å ¿å ç¿¿ðìýãëýõýä áè öºõºðñºí õîîëîéãîîð ÷àíãà õàøãèðàí ñýðýýæ áàéâ. Ó÷èð íü òýð ÿâàõ þì áîë, õýðâýý ìèíèé í¿äýí äýýð ¿õýõ þì áîë áè óõààí ñîëèîðîõ áîëíî. Ïèò ººðººñºº èë¿¿ ìèíèé òºëºº òýìöýæ áàéãàà ÷ óõààí àëäàõààñ çàéëñõèéõ àðãàã¿éã íü îéëãîæ áàéâ. Õýðâýý áè ò¿¿íèéã áàéãààã ìàðòâàë! Ãýâ÷ áè ÷àäñàíã¿é. Ç¿ðõ ìèíü ãàëçóóðñàí ìýò öîõèëîí ò¿¿íèéã ÿâàõûã çºâøººð÷ ÷àäñàíã¿é. ßàãààä ÷ ÷àäàõã¿é. Ñàðíû áàéäëààñ ¿çýõýä áàãàã¿é õóãàöàà ºíãºðñºí áîëîëòîé. Ïèò ºã뺺 óäàõã¿é áîëíî èòã¿¿ëýõýä ä¿ðñõèéí íàéäëàãà òºðñíºº áºõºæ àéìøèãò øºíº àõèí çàëãèíà. Òýãòýë Ïèò "íàð ìàíäàæ áàéíà" ãýæ øèâíýëýý. Áè í¿äýý íýýãýýä ºã뺺íèé á¿¿äãýð òóÿàíä àíèâ÷èõ îäîäûã õàðàâ. Ïèòèéí í¿¿ð öóñã¿é öàéñíààñ ¿çýõýä àìüäðàõ õóãàöàà áàãà ¿ëäñýí áîëîëòîé. Áè ò¿¿íèéã Êàïèòîë ðóó àâàà÷èõ ¸ñòîé! Èõ áóó äóóãàðñàíã¿é. Áè ÷èõýý òºìºðò íààæ ¿çýõýä ñóëõàí ¸îëîëò ñîíñîãäîâ. - Òýð îéðõîí áàéõ ¸ñòîé äîî. ×è õàðâàæ ÷àäàõ óó? ãýæ Ïèò àñóóâ. Õýðâýý Êàòî èðìýãèéí îéðîëöîî õýâòýæ áàéâàë áè ÷àäíà. Ýíýðýíã¿é ñýòãýëýýñ àâààä ¿çýõýä ÷ ¿¿íèéã õèéõ ¸ñòîé áàéëàà. - Áè ñ¿¿ë÷èéí ñóìààðàà öóñûã ÷èíü òîãòîîñîí. - Ò¿¿íèéã àâ.
Ïèò õ¿ðìýý äýëãýõýä áè áîñîîä áýýðñýí õóðóóãààðàà ÷àíãàðñàí áîîëòûã òàéëàâ. Àëãàà äóëààöóóëàõûí òóëä ¿ðýýä èðìýãèéí àìñàð äýýð õýâòýí ä¿¿æëýãäýõýä Ïèò àðààñ áàðèëàà. Óäàëã¿é á¿ðýíõèéä öóñàíä áóäàãäàí õýâòýæ áàéãàà Êàòî õàðàãäàâ. Òýð íÿëöàéæ ø¿¿ðñýí ò¿¿õèé ìàõòàé òºñòýé áîëñîí áàéëàà. ¨îëîõ äóóãààð íü àìûã íü áàðèìæààëæ îëîâ. Òýð "ãóéæ áàéíà" ãýæ õýëýõèéã îðîëäîæ áàéãàà áîëîëòîé. ªñ õîíçîí àâàõààñ èë¿¿ ºðºâäºõ ñýòãýëä õºòëºãäºí áè ñóìàà òàðõèíä íü çîîëîî. - Îíîñîí óó? ãýæ Ïèò íàìàéã áóöààæ ãàðãààä àñóóõàä õàðèóä íü èõ áóó áóóäàâ. - Êèòíèññ, áèä ÿëëàà ãýæ Ïèò ºíãºã¿é õîîëîéãîîð õýëýâ. - Òèéìýý áèä ãýæ áè îãòõîí ÷ áàÿð õººðã¿é õàðèóëëàà. Òàëáàéä í¿õíèé àìñàð íýýãäýí ¿ëäñýí àìüòàä òóøààë àâñàí þì øèã äîòîãø õàðàéí àëãà áîëîâ. Áèä Êàòîãûí áèåèéã îíãîö àâàõààð èðýí, ÿëàëòûí á¿ðýý ¿ëýýõèéã õ¿ëýýñýí ÷ þó ÷ áîëñîíã¿é. - Õººå! Þó áîëîî âý? ãýæ áè òýíãýð ë¿¿ õàøãèðàõàä øóâóóäûí æèðãýýíýýñ îíäîî þì ñîíñîãäñîíã¿é. - Ìàãàäã¿é Êàòîãûí áèåíýýñ áîëñîí þì áîëîâ óó. Áèäíèéã õîëäîõîîð àâ÷ ÿâàõ ãýæ áàéãàà áàéõ ãýæ Ïèò õýëýâ. Áè ºíãºðñºí òîãëîîìûí òóõàé ñàíàõûã õè÷ýýëýý. ßëàã÷ ñ¿¿ë÷èéí õîõèðîã÷îîñ ÿâàõ ¸ñòîé áèë¿¿? ªºð ñààòàõ ÿìàð øàëòãààí áàéæ áîëîõûã áîäòîë òîëãîé ñàìóóð÷ ã¿éöýâ. - Àëèâ. Íóóð ëóó î÷èõ óó? - Îðîëäîîä ¿çüå. Áèä ýâðèéí ñ¿¿ë ð¿¿ óäààíààð ãóëãàí áóóãààä ãàçàð óíàëàà. Ãàð õºë õºøèí çàõèðàãäàõàà áîëüæ Ïèòèéíõ ÷ ãýñýí äýýðäýõ þìã¿é áîëîëòîé. Áè ò¿ð¿¿ëæ ºíäèé㺺ä õºë ãàðàà ñàâ÷èí äàëëàæ ìýäýý îðóóëààä, Ïèòýä áîñîõîä òóñëàâ. Áèä íóóðàíä õ¿ðýõýä ãàðààðàà óñ õóòãàí Ïèòýä ºãººä äàðàà íü ººðºº óóëàà. Øîî÷ ÿòãà øààçãàé óäààíààð àÿàðõàí èñãýðýí îíãîö èðýýä Êàòîãûí áèåèéã àâ÷ ÿâàõàä í¿äíèé íóëèìñ ä¿¿ðëýý. Îäîî áèäýí ð¿¿ èðæ îäîîõîí ãýðòýý õàðèõ áàéõ äàà. Àõèí þó ÷ áîëñîíã¿é. - Òýä þóãàà õ¿ëýýãýýä áàéãàà þì áîë? ãýæ Ïèò ñóë äóóãàðàâ.
Öóñ òîãòîîñîí áîîëòîî òàéëæ íóóð ëóó õ¿ðýõ ãýæ ÷àðìàéñíû ¿ð ä¿íä øàðõ íü ýðãýí çàäàð÷ýý. - Ìýäýõã¿é. ßìàð ÷ øàëòãààíòàé áàéëàà ãýñýí áè Ïèòèéã öóñ àëäàæ áàéõàä çîãñîîä õ¿ëýýæ áàéæ ÷àäñàíã¿é. Áè ñàâàà õàéõààð áîñòîë Êàòîãûí õóÿãàíä îéñîí ñóì îëäëîî. Áîîõîîð áºõèéæ àìæààã¿é áàéòàë òàëáàéä Êëàâäèÿ Òåìïëñèìòèéí õ¿÷èðõýã õîîëîé öóóðàéòàæ, - Äàëàí äºðºâ äýõ ¯õëèéí òîãëîîìûí òºãñãºëä ¿ëäýãñäýä áàÿð õ¿ðãýå! Ñàÿõàí ä¿ðýì ººð÷ëºãäñºíèéã ìýäýãäýõ áàéíà. Ä¿ðìèéã àõèí ñóäàëæ ¿çñýíèé ¿íäñýí äýýð ãàíöõàí ÿëàã÷ áàéõ ¸ñòîé ãýäãèéã òîãòîîëîî. Òîãëîîì ¿ðãýëæèëñýýð! Àìæèëò ¿ðãýëæ òà íàðûí òàëä áàéõûã õ¿ñýí åðººå! ãýâ. Àãøèí çóóð ÷èìýý øóóãèñíàà íàì ã¿ì áîëëîî. Áè ÷èõýíäýý èòãýõã¿é øàõàì Ïèò ð¿¿ ìýëðýí õàðàâ. Òýä áèäíèéã õî¸óëàíã íü àìüä ¿ëäýýõã¿é íü. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä á¿ãäèéã óðüä÷èëàí áîäîæ òîãëîîìûí ò¿¿õýí äýõ õàìãèéí æ¿æèã÷èëñýí òîãëîëò ÿâóóëàõûí òóëä áèäíèéã àøèãëàæýý. Áè ò¿¿íä èòãýæ áàéäàã ÿìàð òýíýã þì áý. - Õýðâýý ýíý òóõàé áîäîîä ¿çâýë ãàéõàõ ç¿éë åð àëãà ãýæ Ïèò òàéâàí õýëýâ. Òýð ºâ÷èí人 ýìçýãëýí áîñîæ èðýýä ìèíèé ç¿ã àëãóóð ÿâàõäàà á¿ñýíäýý áàéñàí õóòãàà ñóãàëàâ. Áè þó õèéæ áàéãààãàà ìýäýõýýñ óðä íóìàà õºâ÷ëºí Ïèòèéí ç¿ðõýíä ñóì îíèëëîî. Òýð ãàéõàí õºìñ㺺 ºðãºõºä õóòãà õýäèéí ãàðò íü áàéõã¿é áîëîîä íóóðûí óñàíä ö¿ëõèéí óíàâ. Áè çýâñãýý áóóëãààä è÷ñýíäýý àëõàì óõðàâ. - ¯ã¿é ¿¿íèéã õèé ãýýä Ïèò ìèíèé ç¿ã äîãîëîí èðýýä íóìûã áóöààí ÷èãë¿¿ëýâ. - Áè ÷àäàõã¿é. Òýãæ ÷àäàõã¿é. - ×è òýãýõ ¸ñòîé. ¯ã¿é áîë òýä àõèí ìóòàíòóóä ãàðãàõ þìóó ººð íýã ç¿éë áîäîæ îëíî. Áè Êàòî øèã ¿õìýýðã¿é áàéíà. - Òýãâýë ÷è íàìàéã õàðâà. Õàðâààä ãýð ë¿¿ãýý àìüä áóö! ãýæ áè óóðñàí õýëýýä íóìûã ò¿ëõëýý. Èíãýýä îäîîõîí ¿õñýí íü òèéì àìüäðàëààñ äýýð ãýäãèéã îéëãîâ. - ×è íàìàéã ÷àäàõã¿é ãýäãèéã ìýäýæ áàéãàà. ßìàð ÷ ãýñýí áè ÷àìààñ ºìíº ¿õíý ãýýä Ïèò çýâñãèéã õàÿâ. Òýð õºëèéíõºº áîîëò ðóó áºõèé㺺ä ñ¿¿ë÷èéí öóñ òîãòîîæ áàéñàí äààâóóã ñóãà òàòàí õàÿëàà. - ¯ã¿é, ººðèé㺺 áèòãèé àë! ãýæ áè õàøãèðààä ºâäºãëºí óíàæ øàðõûã áîîëòîîð òîãòîîõûã àõèí õè÷ýýâ.
- Êèòíèññ, áè ¿¿íèéã õ¿ñ÷ áàéíà. - Íàìàéã áèòãèé ãàíöààð îðõèî÷ ãýæ áè ãóéõäàà õýðâýý Ïèò ¿õâýë õýçýý ÷ ãýðòýý æèíõýíýýñýý î÷èõã¿é ãýäãèéã ìýäýæ áàéëàà. Á¿õ ¿ëäñýí àìüäðàëàà ýíä á¿ñýä ºíãºð¿¿ëæ àõèí äàõèí áîäîëäîî ò¿¿íèéã àâðàõ áîëîìæ áàéñàí ýñýõèéã áîäîõ áîëíî. - Ñîíñîî÷ áèä õî¸óë òýäýíä ãàíöõàí ÿëàã÷ õýðýãòýé ãýäãèéã ìýäýæ áàéãàà ãýýä òýð íàìàéã õºëººñºº ò¿ëõýí, - Áèäíèé íýã. ×àìààñ ãóéÿ ò¿¿íèéã õèé. Ìèíèé òºëºº ãýâ. Òýð àõèí íàäàä õàéðòàé, íàäã¿é áîë àìüäðàë íü ÿàõ áàéñàí òóõàé ÿðèõàä áè ñîíññîíã¿é òîëãîéä ºìíºõ ¿ã íü ýðãýëäýæ áàéâ. Áèä õî¸óë òýäýíä ãàíöõàí ÿëàã÷ õýðýãòýé ãýäãèéã ìýäýæ áàéãàà. Òèéìýý òýäýíä ÿëàã÷ õýðýãòýé. ßëàã÷ã¿é áîë çîõèîí áàéãóóëàã÷äûí áîëîâñðóóëñàí çàëüæèí òºëºâëºãºº óòãàã¿é áîëíî. Êàïèòîë òýíýã õýâýýðýý ¿ëäýæ áóðóóòàí íü çîõèîí áàéãóóëàã÷èä áîëíî. Ìàãàäã¿é ¿¿íèéõ íü òºëºº çîâæ òàð÷èëñàí óäààí ¿õëýýð ¿õ¿¿ëýí îðîí äàÿàð çóðàãòûí ñóâãààð öàöàæ ìàãàäã¿é. Ïèò áèä õî¸ð õî¸óëàà ¿õýõ ¸ñòîé ýñâýë òýä áèäíèéã... Áè õóðóóãààðàà á¿ñýíäýý ç¿¿ñýí àðüñàí õ¿¿äèéã òýìòýðëýý. Ïèò áóãóéíààñ áàðèâ. - Áè ÷àìä çºâøººðºõã¿é. - Íàäàä èòãý ãýæ áè øèâíýâ. Òýð ìèíèé í¿ä ð¿¿ óäààíààð õàðààä ãàðàà áóóëãàëàà. Áè õ¿¿äèéã íýýæ õî¸ð æèìñ àâààä íýãèéã íü Ïèòèéí àëãàí äýýð òàâüæ íºãººã íü ººðòºº ¿ëäýýâ. - Ãóðàâ õ¿ðòýë òîîëîõ óó? Ïèò íàä ðóó áºõèé㺺ä ýíõðèéëýí ¿íñýâ. - Ãóðàâ õ¿ðòýë òîîëú¸. Áèä íóðóóãàà íèéë¿¿ëýí çîãñîîä ñóë ãàðàà ÷àíãà áàðèëöëàà. - Òýäýíä ¿ç¿¿ë. Á¿ãä õàðàã ãýæ Ïèò ãóéâ. Áè àëãàà äýëãýõýä õàð æèìñ íàðíû ãýðýëä ãÿëàëçëàà. ͺ㺺 ãàðààðàà Ïèòòýé ñàëàõ ¸ñíû äîõèî áîëãîí àòãààä òîîëæ ýõëýâ, - Íýã (Ìàãàäã¿é ìèíèé áóðóó áîë ÿàíà?). Õî¸ð (Òýäýíä áèäíèé õî¸óë ¿õýõ õàìààã¿é áîë
ÿàíà?) Ãóðàâ! Áóöàõ çàì ¿ã¿é áîëëîî. Áè ãàðàà àìàíäàà îéðòóóëààä ñ¿¿ë÷èéí óäàà íàðò åðòºíöèéã àæèãëàí æèìñèéã õýëýíäýý õ¿ðãýìýãö á¿ðýý õàíãèíàâ. Òýãòýë á¿ðýýíèé äóóã äàðàí Êëàâäèÿ Òåìïëñìèòûí öºõðºíã¿é õîîëîé, - Çîãñîîðîé! Çîãñîîðîé! Íî¸ä õàòàãòàé íàðàà òà íàðò äàëàí äºðºâ äýõ ¿õëèéí òîãëîîìûí ÿëàã÷äûã òàíèëöóóëàõäàà áàÿðòàé áàéíà. Êèòíèññ Ýâåðäèí, Ïèò Ìåëëàðê! Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îðîëöîã÷èä! ãýâ.
XXIII Áè æèìñèéã àìíààñàà áóöààæ ãàðãààä õ¿ðýìíèéõýý çàõààð õýëýý àð÷ëàà. Ïèò íàìàéã íóóð ëóó àâàà÷èõàä áèä àìàà óñààð çàéëæ òýâðýëäýí óíàâ. - ×è çàëãèæ àìæààã¿é þó? ãýõýä òýð òîëãîé ñýãñýðñíýý, - Õàðèí ÷è? ãýâ. - Õýðâýý çàëãèñàí áîë õýäèéí ¿õýõ áàéëàà. Ïèò õàðèóëàõ ãýòýë Êàïèòîëûí ÷àíãà ÿðèã÷ààð øóóãèæ áàéãàà ¿çýã÷äèéí ÷èìýýíä ñîíñîãäñîíã¿é. Áèäíèé äýýð îíãîö ãàð÷ èðýýä õî¸ð øàò áóóëãàâ. Áè Ïèòèéã òàâüæ ÷àäñàíã¿é ãàðààðàà òýâðýí ºíäèéõºä òóñëààä õî¸óë øàòíû ýõíèé ãèøã¿¿ð äýýð õºë òàâèëàà. Ýëåêòðîí ã¿éäýë áèäíèéã õºäºë㺺íã¿é áîëãîõîä Ïèòèéã ººðºº òýñ÷ ÷àäíà ãýäýãò èòãýëã¿é áàéñàí òóë áàÿðòàé áàéâ. Áè í¿äýý ã¿éëãýí õºäºë㺺íã¿é áîëñîí áóë÷èíãàà õàðàõàä Ïèòèéí ºâäºãíººñ öóñ ÷ºëººòýé óðñàíà. Õîðìûí äàðàà áèäíèé àðä õààëãà õààãäìàãö ã¿éäýë çîãñîí Ïèò øàëàí äýýð óõààíã¿é óíàëàà. Áè õóðóóãààðàà ò¿¿íèé õ¿ðýìíýýñ ÷àíãà çóóðñàí áàéñàí òóë òýäíèéã öààø àâ÷ ÿâàõàä ãàðò õàð äààâóóíû ººäºñ ¿ëäýâ. Öàñàí öàãààí õàëàòòàé àìíû õààëò, áýýëèé ç¿¿ñýí ýì÷ íàð ìýñ çàñàë õèéõýä áýëýí çîãñîæ áàéñíàà àæèëäàà îðëîî. Ïèò öîíõèéí öàéæ ìºíãºëºã øèðýýí äýýð õºäºë㺺íã¿é õýâòýýä áèåä íü îëîí òîîíû ãóóðñ çàëãàëàà. Ãýíýòõýí áè òîãëîîì äóóññàíûã ìàðòààä ýì÷ íàð ìóòàíòûí ñ¿ðýã øèã Ïèòèéã àëàõ ãýæ áàéãàà ýýëæèò àþóë çàíàë ãýñýí áîäîë òºðºâ. Áè àéäàñò àâòàí ò¿¿í ð¿¿ óõàñõèéñýí ÷ îíäîî ºðºº ð¿¿ ò¿ëõ¿¿ëýí îðîîä áèäíèéã çààãëàí òóíãàëàã õààëãà õààãäàâ. Áè ãàðààðàà øèëèéã í¿äýí îðèëæ õàøãèðñàí ÷ õàà íýãòýýãýýñ àðä ãàð÷ èðýýä óóõ þì ºãñºí çàðöààñ ººð õýí ÷ íàäàä àíõààðàë õàíäóóëñàíã¿é. Áè øàëàí äýýð ëàãõèéí ñóóãààä òîëãîéãîîðîî õààëãà ò¿øèí áîëîð øèëýí àÿãûã ãºëðºí õàðàâ. Ãóóðñòàé ìºñ øèã õ¿éòýí ç¿ðæèéí ø¿¿ñ áàéëàà. Ìèíèé öóñàíä áóäàãäñàí áîõèð õóìñòàé, ñîðâèîð ä¿¿ðýí ãàðò ÿìàð çîõèìæã¿é õàðàãäàíà âý. Àíõèëàì ¿íýðò ø¿ëñ àñãàðñàí ÷ õýòýðõèé öýâýðõýí ¿çýñãýëýíòýé þóíä ÷ èòãýõã¿é áàéñàí ó÷èð àÿãûã øàëàí äýýð òàâèëàà. Áè øèëíèé àðààñ Ïèòèéã òîéðîí ýðãýëäýõ ýì÷ íàð äóõàà àòèðóóëàõûã õàðëàà. Ãóóðñààð øèíãýí äàìæèí ã¿éæ, õàíàíä áàãàæíû ãýðýë àíèâ÷èõûã õàðñàí ÷ þó ÷ îéëãîñîíã¿é. Èòãýëã¿é áàéñàí õýäèé ÷ Ïèòèéí ç¿ðõ õî¸ð óäàà çîãñîõ øèã ñàíàãäàâ. Ýíý áàðàã ë ãýðò ìèíü óóðõàéí äýëáýðýëòýíä ºðòºí íàéäâàðã¿é çýðýìäýãäñýí õ¿í þìóó òºðºõ ãýýä ãóðàâ äàõü ºä𺺠ºâäºæ áàéãàà ýìýãòýé, óóøãèíû ¿ðýâñýëä øàíàëæ áàéãàà ýöýíõèé õ¿¿õýä àâ÷èðàõòàé àäèë áàéñàí þì. Òýãýõýä ýýæ, Ïðèì õî¸ðûí öàðàéä ýäãýýð ýì÷ íàðûíõ øèã öàðàéíû õóâèðàë ãàðäàã áèëýý. Õàðèí áè îé ðóó çóãòààä ìîäîí äóíä íóóãäàí ºäºðæèí㺺 òýíýæ áàéãààä áóöàæ èðýõýä ºâ÷òºí õýäèéí ¿õýýä Àòèðààíû íºãºº çàõàä àâñûã íü õèéæ áàéäàã áàéâ. Ãýâ÷ ýíä çóãòàõ áîëîìæã¿é îíãîöíû õàíààð òóñãààðëàãäàí çîãñîîä îéð äîòíû
õ¿íèéõýý ¿õýõèéã õàðàõ áîëíî. Áè òýäýí ð¿¿ ìàíàé ãàë çóóõûí øèðýýã òîéðîí çîãññîí þì øèã õàðàõäàà "Òýä ÿàãààä ÿâàõã¿é áàéãàà þì áîë? ßàõ ãýæ ¿¿íèéã õàðóóëæ áàéãàà þì áîë?" ãýæ áîäëîî. - Õººõ òýä á¿õ áèåíä ÷èíü íºõºí ñýðãýýëò õèéæ. Àðüñàíä ÷èíü ÿìàð ÷ ºº ñýâ àëãà ãýæ Ôëàâèóñ àòààðõàíãóé õýëýâ. Áè í¿öãýí áèåý òîëèíä õàðààä õè÷íýýí èõ òóðñíàà àíçààðëàà. Á¿ñýä ¿¿íýýñ äîð áàéñàí íü ëàâòàé ÷ îäîî õàâèðãàà òîîëæ áîëîõîîð áîëñîí áàéâ. Òýä íàìàéã õàëóóí óñàíä îðóóëààä ¿ñ, õóìñ çàñàæ, í¿¿ð áóäàëò õèéõ çóóðàà íýã ÷ õîðîì ÷èìýýã¿é áàéñàíã¿é. Íàäàä ÿðèàíä îðîëöîõ õýðýã áàéãààã¿é íü ñàéí õýðýã áîëëîî. Õà÷èðõàëòàé íü òýä òîãëîîìûí òóõàé ÿðèëöàõààñ èë¿¿ õàà áàéñàí, þó õèéñýí, á¿ñýä ÿìàð íýã ç¿éë áîëîõîä þó ìýäýðñíýý ÿðüæ áàéâ. "Áè òýãýõýä áîñîî ÷ ¿ã¿é áàéñàí! Áè ñàÿõàí õºìñ㺺 áóäñàí! Àðàé óõààí àëäàæ óíààã¿é ãýäãýý òàíãàðàãëàÿ!" Õàìãèéí ãîë íü òýä. Á¿ñýä àìü ¿ðýãäñýí õºâã¿¿ä îõèä þó ìýäýðñýí íü ÿìàð ÿëãàà áàéíà. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä òîãëîîìûã òààòàé õ¿ëýýí àâäàãã¿é. Áèä òýäíèéã äóóññàí õîéíî àæèë õýðýãòýý ò¿ðãýí ýðãýí îðîõûí òóëä ø¿ä çóóí õàðæ áàéäàã þì. Áè áýëòãýë áàãèéíõíàà ¿çýí ÿäàõã¿éí òóëä òýäíèé ÿðèàíààñ ñàòààðàõûã õè÷ýýâ. Öèííà îðæ èðýõäýý ãàðòàà ýíãèéí øàðãàë äààøèíç áàðüæýý. - Ãàëò Êèòíèññ òºãñãºë áîëîî þó? ãýæ áè àñóóâ. - Îäîî õàðíà àà ãýýä òýð íàäàä íàìèðñàí äààøèíçûã ºìñãºâ. Áè öýýæèí áèåíèé ºëñãºëºíä àëäñàí õýñýã äýýð íýìýëò äîòîðëîãîî õèéñíèéã àæèãëààä õºìñºã çàíãèäàâ. - Îéëãîæ áàéíà. Ãýõäýý çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ÷àìä ïëàñòèê ìýñ çàñàë õèéëãýõýýð øààðäñàí. Õåéìèò÷ õàìàã õ¿÷ýýðýý ÿòãàæ áàéæ çîõèöñîí øèéäâýð ãàðãóóëñàí þì ãýæ Öèííà íàìàéã óóðëàõààñ ºìíº õýëýýä íàìàéã ººðèé㺺 õàðàõ áîëîìæ ºãºëã¿é, - Õ¿ëýýæ áàé áàñ øààõàé áàéãàà ãýâ. Âåíèà íàäàä ºñãèéã¿é àðüñàí øààõàé ºìñºõºä òóñëàõàä áè òîëèíû ºìíº ýðãýëýý. Áè Ãàëò Êèòíèññ õýâýýðýý áàéâ. Íèìãýí òóíãàëàã äààâóó 纺ëíººð òóÿàðàí º÷¿¿õýí õºäëºõ á¿ðèé äîëãèî ìýò óðñàíà. ¯¿íòýé õàðüöóóëàõàä ìèíèé òýðãýí äýýð ºìññºí õóâöàñ õýòýðõèé õóðö, ÿðèëöëàãûí ¿åýð ºìññºí äààøèíç õýòýðõèé ãî¸ìñîã áàéñàí ñàíàãäàâ. Îäîî áè ëààíû ñ¿¿ìýëçñýí äºë ºìññºí ìýò áàéëàà. - Çà þó õýëìýýð áàéíà? ãýæ Öèííà àñóóëàà.
- Ìèíèéõýýð áîë õàìãèéí øèëäýã íü áîëæ ãýýä áè ýöýñòýý ãÿëàëçñàí äààâóóíààñ õàðàà ñàëãàõ ¿åýð áàãàã¿é öî÷èðäìîîð ç¿éë õ¿ëýýæ áàéâ. Ìèíèé ¿ñèéã àðä åðäèéí òóóçààð çàíãèäñàí áàéâ. Í¿¿ðíèé ºí㺠òîäðóóëàõ õºíãºõºí áóäàëò õèéæýý. Õóìñàíä ºíãºã¿é áóäàã ò¿ðõýí, õàíöóéã¿é äààøèíç äºíãºæ ºâäºã ø¿ðãýíý. ªñãèéã¿é ãóòàëòàé áè æèíõýíý ºíä𺺠õàðëàà. Áè æèðèéí åðäèéí îõèí øèã áàéâ. Çàëóóõàí àðâàí äºð⺺ñ õýòðýýã¿é ãýì õîðã¿é, íîìõîí. Òèéìýý ýíý ÷ ¯õëèéí òîãëîîìûí ÿëàã÷ûã ¿ç¿¿ëýõ õà÷èðõàëòàé àðãà áàéíà äàà. Á¿ãäèéã óðüäààñ áîäñîí íü èëò. Öèííà õýçýý ÷ ýíãèéí ç¿éë õèéæ áàéãààã¿é. Áè óðóóëàà õàçëàí ò¿¿íèé ¿éë õºäëºëèéã òààìàãëàõûã îðîëäîâ. - Ìèíèéõýýð èë¿¿... ãî¸ìñîã áàéñàí áîë. - Ïèòýä ýíý íü èë¿¿ òààëàãäàíà ãýæ áîäñîí þìñàí ãýæ Öèííà áîëãîîìæòîé õýëýâ. Ïèòýä ãýíýý? Ýíä Ïèò ÿìàð õàìààòàé þì áý? Ýíý Êàïèòîë, çîõèîí áàéãóóëàã÷èä, îëîí íèéòýä õàìààòàé ç¿éë. Îéëãîîã¿é õýäèé ÷ ãàíö ç¿éë òîäîðõîé áàéñàí íü òîãëîîì äóóñààã¿é òàéâøèðàõàä ýðò áàéëàà. Öèííà ýåëäýã áóëçñàí õàðèóëòààðàà íàäàä àþóëûí òóõàé ñàíóóëàâ. Èéì ¿ãèéã áýëòãýë áàãèéíõíèé óðä õýëæ áîëîõã¿é. Áèä öàõèëãààí øàòààð áýëòãýëèéí äàâõàð ðóó áóóëàà. Óëàìæëàë ¸ñîîð ÿëàã÷ûã ¸ñëîëûí ¿åýð òàéçàí äîð áàéðëóóëñàí ºðã¿¿ðýýð ºðãºí ãàðàõ áºãººä ýõëýýä áýëòãýë áàãèéíõàí, äèçàéíåð, çºâëºã÷ ñóóäëàà ýçýëñíèé ýöýñò ÿëàã÷ íýãäýíý. Ýíý æèë ÿëàã÷ õî¸ð áàéõàä çºâëºã÷ ãàíö áàéñàí áîëîõîîð á¿õ ç¿éë ¿¿íèé äàãóó áîëñîíã¿é. Áè ìóóõàí ãýðýëòýé òàéçàí äîð äýýø íü ºðãºõ çîðèóëòòàé òºìºð òàâãàí äýýð çîãñîâ. Ìîäíû ¿ðòýñ õºãëºð÷, øèíýõýí áóäàã õàíõëàíà. Öèííà áýëòãýë áàãèéíõàíòàéãàà õóâöñàà ñîëèîä áàéðàà ýçëýõýýð ÿâàí íàìàéã ãàíöààð ¿ëäýâ. Áè õîðèí àëõàìûí öààíà áàéãàà õèéìýë õàíàíû öààíà Ïèò áàéãàà áàéõ äàà ãýæ áîäîâ. Öóãëàñàí õ¿ì¿¿ñ ÷àíãà øóóãèæ áàéñàí áîëîõîîð Õåéìèò÷ èðýýä ìºðºíä õ¿ðýõèéã àíçààðñàíã¿é. Áè òàëáàéä áàéñàí ¿åèéíõ øèãýý àéäàñ õ¿ð÷ îãëî ¿ñðýí õîëäîâ. - Òàéâøèð äàà åð人 áè áàéíà. Àëèâ ÷àìàéã õàðààäõàÿ ãýýä íàìàéã ãàðàà ºðãºí ýðãýõýä, - Ìóóã¿é þì áàéíà ãýâ. Ýíý íü òèéì ÷ ººäðºã ñîíñîãäñîíã¿é. - ßàñàí? ãýæ áè àñóóëàà. Õåéìèò÷ ýðãýí òîéðíûã øèðòýí øèéäâýð ãàðãàæ áàéãàà áîëîëòîé. - Þó ÷ áîëîîã¿é. Àëèâ àç õ¿ñýýä òýâðýå. Õåéìèò÷èéí ç¿ãýýñ ýíý íü õà÷èðõàëòàé ãóéëò áàéëàà. Áèä õî¸óë ÿëàã÷ áîëñîí ø¿¿ äýý. Áè
ò¿¿íèé õ¿ç¿¿íä ãàðàà õ¿ðãýòýë òýð íàìàéã ãýíýò õ¿÷òýé òýâðýýä òîä áºãººä òàéâíààð ÷èõýíä óðóóëàà õ¿ðãýí, - Àíõààðàëòàé ñîíñ. ×àìä àñóóäàë ¿¿ñýýä áàéíà. ×è Êàïèòîëûí óóð õèëýíã õºäºëãºñºí ç¿éë òàëáàéä õèéñýí. Òýäíèé ãàíö òýâ÷èæ ÷àääàãã¿é ç¿éë áîë á¿õ Ïàíåìûí ºìíº ýëýã äîîã áîëîõ ÿâäàë ãýâ. Ìèíèé íóðóóãààð øîðãîîëæ ã¿éõ øèã áîëñîí ÷ Õåéìèò÷ ÿìàð íýã õºãæèëòýé ç¿éë õýëñýí þì øèã èíýýä àëäààä, - Òýãâýë ÿàõ áîëæ áàéíà? ãýâ. - ×èíèé ãàíö àâðàãäàõ çàì áîë óõààíã¿é õàéðàíäàà ñîõðîîä þó ÷ õèéæ áàéãààãàà ìýäýýã¿é ä¿ð ¿ç¿¿ëýõ ÿâäàë ãýýä Õåéìèò÷ àëõàì óõàðñíàà ìèíèé ¿ñíèé òóóçûã çàñ÷ ºã뺺. - Á¿ãäèéã îéëãîâ óó, õîíãîð ìèíü? - Îéëãîëîî. Òà Ïèòýä õýëñýí ¿¿? - ßàõ ãýæ. Ò¿¿íèéã ñóðãàõ õýðýã áàéõã¿é. - Õàðèí íàìàéã ñóðãàõ õýðýãòýé þì áèç äýý? ãýæ áè óóðñààä õàðâààñ Öèííà ç¿¿ëãýñýí áîëîëòîé òîä óëààí ºíãèéí ýðâýýõýé çàíãèàã íü çàñàâ. - Ìèíèé áîäñîí ç¿éë ÷èíèé ñàíààã çîâîîæ áàéíà ãýæ ¿¿? Çà, áèä áàéðàà ýçýëñýí íü äýýð áàéõ ãýýä òýð íàìàéã äóãóé òºìºð òàâãàí äýýð ãàðãààä äóõàí äýýð ¿íñýæ, - Ýíý ÷èíèé øºíº, õîíãîð ìèíü. Áàÿðëàæ õººð ãýýä ÿâëàà. Áè äààøèíçíû õîðìîéãîî äîîøëóóëàí ºâäë㺺 õàëõëàõ ãýñýí ÷ áîëñîíã¿é. Áè íàìðûí íàâ÷ øèã ë ÷è÷èð÷ áàéâ. Ýíý á¿õíèéã ñýòãýë õººð뺺ñ áîëñîí ãýæ íàéäàõààñ. Ýöñèéí ýöýñò ìèíèé áàÿð ø¿¿ äýý. Àãààðò íîéòîí ÷èéã õºãöíèé ¿íýð õàíõàëæ àìüñãàëàõàä áýðõòýé áîëîâ. Àðüñàíä õ¿éòýí õºëñ äààâàðëàõàä òàéç äýýðýýñ ìèíü íóðæ àìüäààð îðøóóë÷èõ âèé ãýæ àéëàà. Áèä á¿ðýýí äóóíä á¿ñèéã îðõèõ ¿åäýý ¿ëäñýí àìüäðàëûí òóðøèä þó ÷ çàíàëõèéëýõã¿é ãýæ áîäñîí þìñàí. Ãýòýë Õåéìèò÷ ¿íýíèéã õýëëýý. Ò¿¿íä õóäàë õýëýõ ÿìàð õýðýã áàéãàà ãýæ? Áè àìüäðàëäàà õýçýý ÷ èéì àþóëòàé ãàçàð áàéñàíã¿é. Á¿ñýä õàìààã¿é äýýð áàéñàí þì. Òýíä íàìàéã àëñíààð àæèë õýðýã òºãñãºë áîëîõ áàéëàà. Ãýòýë áè ýíä Õåéìèò÷èéí ñàíàë áîëãîñîí óõààíã¿é õàéðàíäàà ñîõîðñîí îõèíû ä¿ðä òîãëîõã¿é áîë Ïðèì, ýýæ, Ãåéë áîëîí àðâàí õî¸ð äóãààð á¿ñèéí íàäàä ¿íýòýé á¿õíèéã øèéòãýõ áîëíî. Òýãñýí ÷ ãýñýí íàäàä áîëîìæ áàéíà. Õà÷èðõàëòàé íü áè á¿ñýä çîõèîí áàéãóóëàã÷äûã ìýõëýõ
ãýæ áîäñîíîîñ áóñ ìèíèé ¿éëäýë Êàïèòîëä ÿàæ íºëººëºõ òóõàé áîäñîíã¿é. Ãýâ÷ ¯õëèéí òîãëîîì áîë òýäíèé çýâñýã áîëîõîîð õýí ÷ ä¿ðìèéã íü ñºðæ çîãñîæ ÷àäàõã¿é. Îäîî Êàïèòîë á¿õ ç¿éë õÿíàëòàíä áàéãàà ãýäãèéã ñàíóóëæ áàéíà. Òýãýõýýð áè òýäýíòýé òîãëîõ ¸ñòîé. Áàñ Ïèò... Ïèò çîâæ øàíàëñàí ÷ õýðýãòýé á¿õ ç¿éëèéã õèéíý. Õåéìèò÷ ò¿¿íä àíõààðóóëñàí ÷ ¿ã¿é. "ßàõ ãýæ. Ò¿¿íèéã ñóðãàõ õýðýãã¿é" Òýð ¿¿ãýýðýý þóíû òóõàé õýëñýí þì áîë? Ïèò á¿õíèéã ººðºº îéëãîõ óõààíòàé þì áîëîâ óó? Ýñâýë... Ïèò õýäèéí óõààíã¿é õàéðàíä àâòñàí þì áîëîâ óó? Ìýäýõã¿é þì äàà. Áè ººðèéíõºº ìýäðýìæèéí ó÷ðûã îëæ ÷àäñàíã¿é. Á¿õ ç¿éë äýíä¿¿ òºâºãòýé áàéëàà. Áè òîãëîîìä îðîëöñîíîîðîî þó õèéâ? Êàïèòîëûí óóð õèëýíã òºð¿¿ëýâ ¿¿? Ýñâýë ãýðèéíõýý òóõàé áîäîõîîñ àéæ áàéíà óó? ªºðººð áàéæ áîëîõã¿é õýðýã ¿¿? Ýñâýë Ïèò ¿íýõýýð ìèíèé õóâüä ¿íýòýé þì áîëîâ óó? Ýíý á¿õ àñóóëòûí ó÷ðûã ãýðòýý íàì ã¿ì îéä î÷îîä áîäîæ ¿çüå. Ýíäýõ øèã õàà ñàéã¿é í¿ä äàãàëäñàí ãàçàð áèø. Ãàíöààð áàéíà ãýäýã ÿìàð ñàéõàí õýðýã âý! Áè àõèí ãàíöààð áàéõûã õýí ìýäýõ þì. ¯õëèéí òîãëîîìûí õàìãèéí àþóëòàé ¿å îäîî ë ýõýëæ áàéíà.
XXIV Ñ¿ëä äóóëàë äóóðñàí Öåçàðü Ôëèêåðìàí ¿çýã÷èäòýé ìýíäëýâ. Òýð õýëýõ ¿ã íü õè÷íýýí ÷óõëûã ìýäýæ áàéãàà áîëîâ óó? Òèéì áàéæ òààðíà. Òýð áèäýíä òóñëàõûã õ¿ñ÷ áàéãàà. ¯çýã÷èä áýëòãýë áàãèéíõàíûã óãòàí àëãà òàøëàà. Áè Ôëàâèóñ, Âåíèà, Îêòàâèà íàð òàéçàí äýýð õýðõýí èíýýäòýé òîíãîëçîæ áàéãààã òºñººëºâ. Ñàíàà àìàð òýíýã õ¿ì¿¿ñ. Òýä þó ÷ ñýæèãëýõã¿é áàéãàà. Äàðàà íü Ýôôèã òàíèëöóóëàâ. Òýð ýíý ìº÷èéã õè÷íýýí óäààí õ¿ëýýñýí áîë. Ò¿¿íèéã õººðºí äîãäîëæ áàéãàà ãýæ íàéäàõààñ. Ýñâýë ìàãàäã¿é ñýòãýëèéí ã¿íäýý áèäýíä àñóóäàë òóëãàðñàí ãýäãèéã òààâàðëàñàí þì áîëîâ óó. Ïîðòèà, Öèííà õî¸ðûã ãàð÷ èðýõýä àëãà íèæèãí¿¿ëýí òàøëàà. Ìýäýýæ òýä òýìöýýíä àíõ óäàà îðîëöîæ áàéãàà ÷ ãàéõàìøèãòàé áàéñàí. Áè îäîî ë Öèííà ÿàãààä ýíý ¿äýø èéì äààøèíç ñîíãîñíûã îéëãîëîî. Áè ãýìã¿é öàãààõàí õàðàãäàõ òóñìàà ñàéí. Äàðàà íü Õåéìèò÷ ãàð÷ èðýõýä ¿çýã÷èä äóó àëäàí í¿ðãýë¿¿ëæ òàâàí õîðìûí òóðø çîãñîëòã¿é àëãà òàøèâ. ªºð ÿàõ ÷ áèëýý! Òýð ºìíº íü íýã ÷ óäàà îðîëöîã÷ ãàðãàæ áàéãààã¿é àòàë õàðèí îäîî øóóä õî¸ð îðîëöîã÷ íü ÿëñàí áàéäàã. Õýðâýý òýð íàäàä àíõààðóóëààã¿é áàéñàí áîë ÿàõ áàéñàí áîë? Áè áèåý àâ÷ ÿâæ ÷àäàõ áàéñàí áîëîâ óó? Æèìñèéã àøèãëàõ àðãà áîäîæ îëñíîîðîî õè÷íýýí óõààíòàéãàà Êàïèòîëûí í¿¿ðýí äýýð ñàéðõàõ áàéñàí óó? ¯ã¿é òýãæ áîäîõã¿é áàéíà. Ãýõäýý áè îäîî èë¿¿ èòãýëòýé áàéõûã õè÷ýýõ õýðýãòýé. ßã îäîî. Òºìºð òàâàã òàéç ðóó äýýø ºðãºãä뺺. Ãýðëýí òýíãèñèéí äàâàëãàà ãÿëàëçàæ öóãëàñàí îëîí äóó àëäàõàä õºëèéí äîðõ òºìºð òàðæèãíàâ. Íàäààñ õýäõýí ÿðäûí çàéä Ïèò çîãñîæ áàéëàà. Òýð ýð¿¿ë öýâýðõýí ¿çýñãýëýíòýé áàéñàí ó÷èð áè àðàé ÿäàí òàíèâ. Ãýâ÷ èíýýìñýãëýë íü îãò ººð÷ëºãäñºíã¿é Êàïèòîëä ãîëûí øàâàðò áàéñàí ¿åèéíõ øèãýý èíýýìñýãëýæ áàéíà. Áè ò¿¿í ð¿¿ õýä àëõààä õ¿ç¿¿íýýñ íü ç¿¿ãäëýý. Ïèò òýíöâýð àëäàí íàéãàõàä ãàðòàà ãÿëàëçñàí íàðèéõàí òºìºð òàÿã áàðüñàí áàéëàà. Áèä òýâðýëäýí çîãñîîä ¿íñýëäýõýä ¿çýã÷èä ãàëçóóðñàí ìýò àëãà òàøèâ. Áè ýíý àãøèíä "×è ìýäýæ áàéíà óó? Áèä ÿìàð àþóëä áàéãààã ìýäýæ áàéíà óó?"ãýñýí áîäëîîñîî ñàëæ ÷àäñàíã¿é. Àðâàí õîðìûí äàðàà Öåçàðü Ôëèêåðìàí Ïèòèéí ìºðºí äýýð àëãàäàí øîóã ¿ðãýëæë¿¿ëýõèéã õ¿ñýõýä õàéõðàëã¿é õàæóó òèéø íü ò¿ëõýâ. Îëîí íèéò ÷èõ äºæðºì õàøãèð÷ òýð õ¿ì¿¿ñòýé çºâ òîãëîæ áàéëàà. Ýöýñò íü Õåéìèò÷ áèäíèéã ñàëãàæ ÿëàã÷ûí ñàíäàë ðóó ò¿ëõýâ. Åðäèéíõººðºº ãî¸æ ÷èìýãëýñýí ãàíö ñàíäàë äýýð ÿëñàí îðîëöîã÷ ñóóãààä òîãëîîìûí õóðö òîä àãøèíóóäûã ¿çäýã þì. Ãýâ÷ ýíý óäààä áèä õî¸óë áîëîõîîð çîõèîí áàéãóóëàã÷èä óëààí ºíãèéí òàíñàð õèëýí áóéäàí òàâüæýý. Ýýæ ò¿¿í äýýð çºâõºí õî¸ð õ¿í áàãòäàã áàéñàí áîëîõîîð õàéðûí ñóóäàë ãýæ íýðëýäýã áàéâ. Áè Ïèòèéí ºâäãèéã ò¿øèí îéðõîí ñóóñàí ÷ Õåéìèò÷ ð¿¿ ãàíö õàðààä ýíý íü õàíãàëòã¿é ãýäãèéã îéëãîâ. Èéìýýñ øààõàéãàà òàéëæ õºëºº áóéäàí äýýð ãàðãààä ìºðèéã íü òîëãîéãîîðîî íàëàí ñóóõàä òýð àãóéä äóëààöóóëæ áàéñàí ¿åèéíõ øèãýý íýã ãàðààðàà òýâðýâ. Ïèò ìèíèé äààøèíçòàé àäèë øàðãàë ºíãèéí äààâóóãààð õàòãàìëàñàí öàìö, óðò õàð ºíãèéí ºìä, ãóòàë ºìñ÷ýý. Öèííà íàìàéã ò¿¿íòýé àäèë õóâöàñëààã¿é íü õàðàìñàëòàé. Áè áîãèíîõîí ñèéìãèé äààøèíçòàéãàà õýòýðõèé ýìçýã ñàíàãäàæ áàéâ. Öåçàðü Ôëèêåðìàí õýäýí õîøèí ¿ã õýëýýä õºòºëáºðèéí äàãóó êèíî ãàðãàõ ìº÷ áîëîâ. Ýíý íü îéðîëöîîãîîð ãóðâàí öàãèéí òóðø ãàðäàã áºãººä á¿õ Ïàíåì äàÿàðàà ¿çäýã þì. Ãýðýë óíòàð÷ äýëãýöýí äýýð ñ¿ëä ãàðàõàä áè ãýíýòõýí ¿¿íä áýëýí áèø áàéãààãàà îéëãîâ. Áè õîðèí õî¸ð
ºðñºëäºã÷èéíõºº ¿õëèéã ¿çýõèéã õ¿ñýõã¿é áàéëàà. Áè ¿¿íèéã õýòýðõèé õàíãàëòòàé õàðñàí. Ç¿ðõ öýýæèíä ãàëçóóðñàí ìýò öîõèëîí ýíäýýñ çóãòàõûã õ¿ñýâ. ªìíºõ ÿëàã÷èä ãàíöààðàà ÿàæ òýñâýðëýæ áàéäàã áàéñàí þì áîë? Äýëãýöíèé áóëàí äýýð ¿å ¿å ÿëàã÷ûí êèíî ¿çýæ áàéãàà áàéäëûã ¿ç¿¿ëíý. Ìèíèé áîäîë ºíãºðñºí ¿å ë¿¿ áóöëàà... ßëàã÷ûí çàðèì íü õººðºí ãàðàà ñàâ÷èæ, íóäàðãààðàà öýýæýý í¿äýæ áàéõàä èõýíõè íü ìýãäñýí áàéäàëòàé õàðàãäàæ áàéñàí. Áè Ïèòèéí õàìò áàéãààäàà òàëàðõàí ãàðûã íü ÷àíãà àòãàëàà. ªìíºõ ÿëàã÷äàä Êàïèòîëîîñ àéõ ç¿éë áàéãààã¿é. Á¿ñýä ìàø îëîí äóðàí çýðýã àæèëëàõ ó÷èð òîãëîîìûí õýäýí äîëîî õîíîãèéã õóðààíãóéëàí ãóðâàí öàãò áàãòààõ íü àìàðã¿é àæèë áàéâ. Èéìýýñ çóðàãòûíõàí ÿìàð ò¿¿õ ºã¿¿ëýõýý ñîíãîæ àâàõ õýðýãòýé áîëíî. Ýíý æèë àíõ óäààãàà õàéðûí ò¿¿õ ¿ç¿¿ëæ áàéíà. Ïèò áèä õî¸ð ÿëàã÷ áîëîõîîð êèíîíû ýõíýýñ áèäýíä èõýýõýí àíõààðàë òàâüæ áàéâ. Ýíý íü áèäíèé óõààíã¿é õàéðûí ò¿¿õèéã äýìæèæ áàéãààðàà Êàïèòîëûí ýñðýã õàìãààëàëò áîëæ áàéãààä áè áàÿðòàé áàéëàà. Ýõíèé õàãàñ öàãèéí òóðø òîãëîîìûí ýõýí ¿åèéã ¿ç¿¿ëýâ. Óðãàö, òýðãýí äýýðõ òîéðîã, áýëòãýëèéí îíîî, ÿðèëöëàãà ãýýä ë. Öîãëîã õºãæèì äîð ¿ç¿¿ëæ áàéñàí ÷ äýëãýöýí äýýð áàéãàà á¿õýí óäàõã¿é ¿õíý ãýäãýýñ õî¸ð äàõèí àéìøèãòàé õàðàãäàæ áàéâ. Äàðàà íü á¿ñèéã ãàðãàí Ýâýð äýýðõ öóñò òýìöëèéí àãøèí á¿ðèéã òîäîðõîé ¿ç¿¿ëýâ. Öààø Ïèò áèä õî¸ð áîëîí áóñàä îðîëöîã÷äûí ¿éë õºäëºëèéã ¿ç¿¿ëýõýä ãîë áààòàð íü Ïèò áàéëàà. Áèäíèé õàéðûí ò¿¿õ ò¿¿íèé á¿ðýí ãàâúÿà áàéâ. Áè îäîî ë ¿çýã÷èéí áàéðíààñ òýð ìýðãýæëèéíõýíèéã õýðõýí òººðºãä¿¿ëæ, çºãèéí ¿¿ðòýé ìîäíû äîð øºíèéã öóðàìõèéëã¿é ºíãºð¿¿ëýí, íàìàéã çóãòààëãàõûí òóëä Êàòîòîé òóëàëäàæ, øàâàðò øàðõòàé õýâòýõäýý íýðèéã ìèíü äóóäàæ áàéãààã õàðëàà. Ò¿¿íòýé õàðüöóóëàõàä áè õýò õàéõðàìæã¿é ñàíàãäàâ. Ãàëò áºìáºëºãººñ áóëòàæ, çºãèéí ¿¿ð õàÿí, ìýðãýëæèéíõíèé õîîëûã äýëáýëæ, Ðóò ðóó ÿâæ áàéãàà. Ò¿¿íèé áèåä æàä çîîãäîõîîñ àâõóóëààä, íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóóãèéí õîîëîéä ñóì òóñàí, Ðóò ñ¿¿ë÷èéí àìüñãàë àâàõäàà ìèíèé ãàðààñ áàðüæ áàéñàí òóõàé äýëãýðýíã¿é ¿ç¿¿ëýâ. Áàñ äóó. Ýõíýýñ íü àâõóóëààä ñ¿¿ë÷èéí õºãèéã íü õ¿ðòýë ãàðãàëàà. Áè ¿¿íèéã ñîíñîîä äîòîð íýã ç¿éë õîîñîð÷ õºë ãàð õºøººä þó ÷ ìýäýðñýíã¿é. Òîãëîîìûã ãàäíû õ¿í øèã õàðæ ñóóëàà. Ðóòûí áèåèéã öýöãýýð õó÷ñàí õýñãèéã õàñ÷ýý. Òýãýõ ¸ñòîé. Ó÷èð íü ýíäýýñ áîñëîãî õàíõàëæ áàéëàà. Áè ººðèé㺺 äýëãýö äýýð íýã á¿ñýýñ õî¸ð õ¿í àìüä ¿ëäýõ òîãëîîìûí øèíý ä¿ðìèéã òàíèëöóóëàõ ¿åýð Ïèòèéí íýðèéã õàøãèðñíàà àìàà äàðàõûã õàðàâ. ªìíº íü áè ò¿¿íä õàéõðàìæã¿é õàíäàæ áàéõ øèã ñàíàãäàæ áàéñàí áîë îäîî ò¿¿íèéã õàëàìæèëæ, ýì îëîõûí òºëºº íàéð ëóó ÿâæ àëõàì á¿ðäýý ¿íñýæ áàéëàà. Ìóòàíòóóä áîëîí Êàòîãûí ¿õýë õàð äàðñàí ç¿¿ä øèã ÿâäàë õýäèé ÷ áè òýíä áàéãààã¿é þì øèã õàéõðàìæã¿é ºíãºð¿¿ëýâ. Ýöýñò íü àìèà õîðëîõîîð æèìñ ãàðãàæ áàéãàà ìº÷ èðëýý. ¯çýã÷èä þó ÷ àëäàõã¿éí òóëä ººð õîîðîíäîî øèâíýëäýâ.
Áè êèíî á¿òýýã÷äýä áèäíèé ÿëààã¿éã çàðëàñàí ìº÷ áîëîí, îíãîöîíä øèëýí õààëãà í¿äýí Ïèòèéí íýðèéã õàøãèðñàí ÿâäëûã õàññàí ÿâäàëä òàëàðõàæ áàéâ. Àõèí ñ¿ëä äóóëàë òîãëîõîä áèä áîñîæ åðºíõèéëºã÷ Ñíîó òàéçàí äýýð òèòýìòýé äýð áàðüñàí æèæèãõýí îõèíû õàìò ãàð÷ èðýâ. Ãàíöõàí òèòýì áàéñàíä öóãëàñàí õ¿ì¿¿ñ õýíä ºãºõ þì áîë ãýäýãò ãàéõøèðàõ íü ñîíñîãäîâ. Ãýâ÷ åðºíõèéëºã÷ òèòìèéã àâààä ýðã¿¿ëñíýý õî¸ð õýñýã áîëãîí õóâààæ íýãèéã íü Ïèòèéí òîëãîéä èíýýìñýãëýí óãëàëàà. Äàðàà íü íàä ðóó èíýýìñýãëýñýí õýâýýð ýðãýí õî¸ð äàõü õýñãèéã ºìñãºõ人 í¿ä íü ºðøººëã¿é ìîãîéí õàðöààð íýâò öîðãèëîî. Áèäíèéã æèìñ èäýõýä õ¿ðñýí ÿâäàëä áè áóðóóòàé. Áè áîë ºäººí õàòãàã÷. Òèéìýýñ íàìàéã øèéòãýæ áàéíà. Òºãñãºëã¿é ìýõèéí ¸ñëîëò àëãà òàøèëò. Áè ¿çýã÷èäòýéãýý ìýíä÷èëýýä ãàðàà áóóëãàñíû äàðàà Öåçàðü Ôëèêåðìàí ýöýñòýý ¿çýã÷èäòýé ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýýä ìàðãààø èðæ ýöñèéí øàòíû ÿðèëöëàãà ¿çýõèéã óðèëàà. ßã ë òýäýíä ñîíãîëò áàéãàà þì øèã. Ïèò áèä õî¸ð åðºíõèéëºã÷èéí îðäîíä áîëñîí áàÿðûí öàéëëàãàä îðîëöîõîä þì èäýæ óóõ áîëîìæ áàðàã ãàðñàíã¿é áºãººä Êàïèòîëûí ºíäºð àëáàíû õ¿ì¿¿ñ, ÿëàíãóÿà ºãººìºð èâýýí òýòãýã÷èä áèäýíòýé çóðàã àâàõóóëàõûí òóëä òîõîéãîîðîî ò¿ëõýëöýí ºðñºëäºæ áàéâ. Ãýðýëòñýí öàðàé õàà ñàéã¿é ãÿëñõèéí á¿ãä óóæ èíýýí õºãæèëäºíº. Çàðèìäàà Õåéìèò÷òýé õàðö òóëãàðàõ ¿åä óðàìøóóëàí òîëãîé äîõèæ áàéâ. Áè åðºíõèéëºã÷ ð¿¿ õàðàõààñ àéæ áàéñàí ÷ õ¿ì¿¿ñèéí áàÿð õ¿ðãýëòèéã õ¿ëýýí àâ÷ õàðèó èíýýìñýãëýí òîãëîîì õèéíãýý ýíý ¿äøèéí òóðø Ïèòèéí ãàðààñ ñàëñàíã¿é. Íàð òýíãýðèéí õàÿàíä æàðãàõ ¿åä áèä áýëòãýëèéí òºâèéí àðâàí õî¸ðäóãààð äàâõàðòàà áóöàí èðëýý. Áè îäîî ë Ïèòòýé ãàíöààð ¿ëäýí ¿ã ñîëèõ áîëîìæ ãàðëàà ãýæ íàéäòàë Õåéìèò÷ ò¿¿íèéã Ïîðòèàòàé ÿðèëöëàãàíä áýëäýõýýð ÿâóóëààä íàìàéã ºðººíä õ¿ðãýæ ºãºâ. - Áè ÿàãààä ò¿¿íòýé ÿðèëöàæ áîëäîãã¿é þì áý? - Ãýðòýý î÷îîä õ¿ññýíýýðýý ÿðèàðàé. ßâæ óíò õî¸ð öàãèéí äàðàà ýôèðò ãàðíà ø¿¿. Ãýñýí ÷ Õåéìèò÷èéí ¿ãèéã ¿ë õàðãàëçàí áè Ïèòòýé óóëçàõûã õ¿ñëýý. Õî¸ð öàã îðîíäîî õýâòýýä õîíãèëîîð ÿâàâ. Ýõëýýä äýýâýð ë¿¿ ãàð÷ ¿çýõýä õýí ÷ áàéñàíã¿é. Äîð ãóäàìæèíä áàÿðûí äàðàà õ¿íã¿é áîëæýý. Áè îð ëóóãàà áóöñàíàà õýñýã õóãàöààíû äàðàà ò¿¿íèé ºðºº ë¿¿ î÷èõîîð øèéäýýä õààëãàíû áàðèóë ýðã¿¿ëòýë ãàäíààñàà ò¿ãæýýòýé áàéâ. Õåéìèò÷! Òýð ìàãàäã¿é íàìàéã õÿíàæ áàéãàà áîëîõîîð øèéòã¿¿ëýõã¿éí òóëä ò¿ãæñýí áàéõ. Áè òîãëîîìûí ýõíýýñ ÷ºëººòýé áàéãààã¿é ÷ ãýìò õýðýã õèéñíèé òºëºº áàðèâ÷ëàãäààä áàéöààëòàíä äóóäàãäàõàà õ¿ëýýæ áàéãàà ìýò ýâã¿é ñýòãýãäýë òºðºâ. Îðîíäîî ò¿ðãýõýí õýâòýýä óíòàæ áóé ä¿ð ¿ç¿¿ëñýí ÷ Ýôôè Òðèíêåò àõèí íýã ìàø ÷óõàë ºäºð õ¿ëýýæ áàéãààã ñàíóóëàõààð îðæ èðýâ. Áè áýëòãýë áàãèéíõàí ðóó óðóóäàõààñ óðä òàâàí õîðîì õàëóóí áóäàà èäýâ. Òýäýíä äºíãºæ "¯çýã÷èä òà íàðûã õàðààä õººð÷ áàéñàí!" ãýæ õýëæ àìæààä äàðààãèéí õî¸ð öàãèéí òóðø àì
íýýõ áîëîìæ ãàðñàíã¿é. Äàðàà íü Öèííà èðýýä òýäíèéã õààëãààð ãàðãàæ íàäàä öàãààí íèìãýí ñèéìõèé äààøèíç, ÿãààí øààõàé ºìñ¿¿ëýâ. Äàðàà íü ººðèéí áèåýð 纺ëºí ÿãààí ºí㺺ð í¿¿ð áóäëàà. Áèä ýëäýâ äýìèé ç¿éë ÿðèëöàæ áàéñàí ÷ èë¿¿ ÷óõàë ç¿éë àñóóõààñ àéëàà. Õààëãàòàé õîëáîîòîé áîëñîí ÿâäëûí äàðàà áàéíãà õàðààíä áàéãàà ãýæ áîäîõîîñ ÷è÷èðýõã¿é áàéæ ÷àäñàíã¿é. ßðèëöëàãà äýðãýäýõ òàíõèìä áîëîõ áàéâ. Òýíä çàé ÷ºëººëºí áóéäàí òàâüæ ÿãààí, óëààí ñàðíàé á¿õèé âààðòàé öýöýã òîéðóóëàí òàâüæýý. Ýðãýí òîéðîíä õýäýí äóðàí áàéñàí áºãººä ÿìàð ÷ ¿çýã÷ áàéñàíã¿é. Öåçàðü Ôëèêåðìàí íàìàéã õàëóóí äîòíîîð òýâðýýä, - Áàÿð õ¿ðãýå, Êèòíèññ. Õýð áàéíà äàà? ãýëýý. - Õýâèéí. ßðèëöëàãàíä æààõàí ñàíàà çîâæ áàéíà. - Òýãýõ õýðýãã¿é. Áèä öàãèéã ¿ëãýðèéí þì øèã ºíãºð¿¿ëýõ áîëíî ãýýä õàöàð äýýð 纺ëºí àëãàäàâ. - Áè ººðèéíõºº òóõàé ÿðüæ ÷àääàãã¿é. - ×è þó ÷ õýëñýí á¿õ ç¿éë ñàéõàí áàéõ áîëíî. "ªº, Öåçàðü ýíý ¿íýí áàéñàí áîëîîñîé! Ìàãàäã¿é ýíý àãøèíä åðºíõèéëºã÷ Ñíîó íàäàä çîëã¿é ÿâäàë òîõèîëäóóëàõààð áýëòãýæ áàéæ áîëîõ þì" ãýæ áè áîäëîî. Òýãòýë Ïèò öàéâàð óëààí ºíãèéí ãî¸ìñîã õ¿ðýìòýé ãàð÷ èðýýä íàìàéã õàæóó òèéø àâàà÷èí, - Áè ÷àìàéã áàðàã õàðñàíã¿é. Õåéìèò÷ áèäíèéã áèå áèåòýé íü óóëçóóëàõûã õ¿ñýõã¿é áàéíà ãýëýý. Áè ¿íýí õýðýãòýý ò¿¿íèé áèäíèé àìèéã àâðàõûã õè÷ýýæ áàéãààã îéëãîæ áàéñàí ÷ õýòýðõèé îëîí ÷èõ áàéñàí òóë, - Òèéìýý òýð ñ¿¿ëèéí ¿åä õýò õàðèóöëàãàòàé áàéãàà ãýâ. - Æààõàí õ¿ëýý÷èõâýë ãýðòýý õàðèíà. Òýð òýíä áèäíèéã ¿ðãýëæ äàãààä áàéæ ÷àäàõã¿é. Áè ÿàãààä ãýäãèéã íü ìýäýõã¿é äàâõèéñýí ÷ ÿðèëöëàãà àâàõàä á¿õ ç¿éë áýëýí áîëñîí áàéëàà. Áèä ¸ñûí äàãóó áóéäàí äýýð ñóóõàä Öåçàðü, - Çîâîõ õýðýãã¿é äýý õýðâýý õ¿ñ÷ áàéâàë îéðòîîä ñóó. Ò¿ð¿¿÷èéí óäàà òà íàð ìàø àÿòàéõàí õàðàãäàæ áàéñàí ãýëýý. Áè àõèí õºëºº áóéäàí äýýð ãàðãàõàä Ïèò íàìàéã òýâýðëýý.
Õýí íýãýí "10, 9, 8… 3, 2, 1" ãýæ òîîëîîä áèä á¿õ îðîí äàÿàð öàöàãäàõ ýôèðò ãàðëàà. Öåçàðü Ôëèêåðìåí ¿ðãýëæèä áàéäàã øèãýý òîãëîîì íààäàì õèéæ áàéâ. Ïèò òýð õî¸ð ýõíèé ÿðèëöëàãûí ¿åýð îéëãîëöñîí áîëîõîîð õºíãºõºí ÿðèëöàõ àãààä áè àëü áîëîõ áàãà ÿðèõûã õè÷ýýí èíýýìñýãëýæ ñóóëàà. Ãýâ÷ Öåçàðü ààæìààð á¿ðýí õàðèóëò øààðäñàí íîöòîé àñóóëò òàâüæ ýõýëëýý. - Òýãýõýýð Ïèò ÷è àãóéä áàéõäàà Êèòíèññä òàâàí íàñòàéãààñàà äóðëàñàí ãýæ õýëñýí ¿¿? - Òèéìýý, ò¿¿íèéã õàðñàí àãøèíäàà. - Õàðèí Êèòíèññ ÷àìä ÿìàð õóãàöàà øààðäñàí áèý? ×è Ïèòýä õàéðòàé ãýäãýý õýçýý îéëãîñîí áý? - Ý-ý, õýëýõýä õýö¿¿ áàéíà... ãýæ áè ñóëõàí èíýýìñýãëýýä öºõðºí ãàð ëóóãàà õàðëàà. Òóñëàà÷! - Áè õàðèí ¿¿íèéã ìýäýæ áàéõ øèã ñàíàãäàæ áàéíà. ×èíèé ìîäîí äýýð ñóóæ áàéõäàà ò¿¿íèé íýðèéã õàøãèðñàí ¿å ãýæ Öåçàðü õýëýâ. Áàÿðëàëàà, Öåçàðü! Áè óóõàéí òàñ ÿðèàã íü äýìæëýý. - Òèéìýý òýãñýí ãýæ áîäîæ áàéíà. ¯íýíèéã õýëýõýä áè òýð ìº÷èéã õ¿ðòýë ººðèéí ìýäðýìæèéí òàëààð áîäîõã¿éã õè÷ýýæ áàéñàí þì. Õýðâýý ºìíº íü îéëãîñîí áîë á¿õ ç¿éë áóäëèàíòàé õýö¿¿ áîëîõ áàéñàí. Òýãòýë ìîäîí äýýð á¿õ ç¿éë ººð÷ëºãäñºí. - ßàãààä èíãýñýí ãýæ áîäîæ áàéíà? - Ìàãàäã¿é... ÿàãààä ãýâýë... íàäàä àíõ óäààãàà ò¿¿íèéã àëäàõã¿é áàéõ íàéäëàãà òºðñºí þì. Çóðàãëàà÷ûí àðä çîãñîæ áàéñàí Õåéìèò÷ ñýòãýë àìàðñàí ÿíçòàé ñàíàà àëäàõàä áè á¿õ ç¿éëèéã çºâ õèéñíýý îéëãîëîî. Öåçàðü ñýòãýëýýð óíàñàí áàéðòàé õàëààñíààñàà íóñíû àë÷óóð ãàðãàæ èðýâ. Ïèò äóõàà ìèíèé øàíààíä íààãààä, - Îäîîíîîñ ýõëýýä áè ¿ðãýëæ ÷àìòàé õàìò áàéõ áîëîõîîð ÷è þó õèéõ âý? ãýâ. - ×àìàéãàà á¿ðýí àþóëã¿é áàéëãàõ ãàçàð ýðæ îëíî ãýýä áè ò¿¿íèé í¿ä ð¿¿ õàðëàà. Èíãýýä òýð íàìàéã ¿íñýõýä ºðººíä áàéñàí õ¿ì¿¿ñ ø¿¿ðñ àëäàâ. Ýíäýýñ ÿðèà á¿ñèéí àþóëòàé ãàçàð ëóó õýëáèéæ ãàëò áºìáºëºã, àëóóð÷èí çºãèé, øàðõíû òóõàé ÿðèëàà. Òýãòýë Öåçàðü Ïèòýýñ øèíý õºë íü õýð òààëàãäàæ áàéãààã àñóóëàà. - Øèíý õºë ãýíýý? ãýæ áè äóðàíãûí ºìíº áàéãààãàà ìàðòàí õàøãèðààä Ïèòèéí ºìäèéã ñºõºæ,
- ªº ¿ã¿é ýý! ãýâ. Ò¿¿íèé àðüñíû îðîíä òºìºð õóâàíöàð òºõººðºìæ áàéëàà. - ×àìä õýëýýã¿é þì óó? ãýæ Öåçêàðü íàìóóõàí àñóóõàä áè òîëãîé ñýãñýðëýý. - Íàäàä õýëýõ áîëîìæ áàéñàíã¿é ãýýä Ïèò ìºðºº õàâ÷èâ. - Ýíý á¿õýíä áè áóðóóòàé. Áè öóñ òîãòîîõ áîîëò õýðýãëýñýí áîëîõîîð... - Òèéìýý ÷è íàìàéã àìüä ¿ëäñýíä áóðóóòàé. - Ò¿¿íèé çºâ. Õýðâýý ÷è áàéãààã¿é áîë òýð öóñ àëäàæ ¿õýõ áàéñàí ãýæ Öåçàðü õýëýâ. Òýãñýí ÷ ñýòãýëýýð óíàñàíäàà ìèíèé í¿äýíä íóëèìñ öèéëýãíýõýä îëíû ºìíº óéëàõã¿éí òóëä Ïèòèéí öýýæèíä í¿¿ðýý íààëàà. Òýä íàìàéã õî¸ð õîðìûí òóðø àðãàäààä äóðàíãûí ºìíº áóöààí ãàðãàõàä Öåçàðü òàéâøèðàõ õ¿ðòýë àñóóëò àñóóñàíã¿é. Ãýâ÷ ¿íýíäýý òýð íàäààñ æèìñíèé àñóóëò àñóóõ ãýæ ò¿ð ¿ëäýýæýý. - Êèòíèññ ÷àìä õ¿íä áàéãààã îéëãîæ áàéãàà ÷ áè àñóóõ ¸ñòîé... ×è æèìñèéã ãàðãàõ àãøèíä... þó áîäñîí áý? Áè øóóä õàðèóëñàíã¿é áîäîë ñàíààãàà öýãöëýõèéã õè÷ýýâ. Ýíý Êàïèòîëûí ýñðýã çîãññîí ÿâäëàà Ïèòèéã óõààíã¿é õàéðààñàà áîëæ àëäàõûã õ¿ñýýã¿é ãýäýãò á¿ãäèéã èòã¿¿ëýõ øèéäâýðëýõ ìº÷ áàéëàà. Ìýäýýæ èë¿¿ èòãýëòýé õýëýõ ¸ñòîé áàéñàí ÷ áè äóóëäàõ òºäèé, - Ìýäýõã¿é áàéíà... ç¿ãýýð ë... ò¿¿íã¿é ÿàæ àìüäðàõàà òºñººëæ ÷àäààã¿é þì ãýâ. - Ïèòã¿é þó? ªºð íýìæ õýëýõ þì áàéíà óó? - ¯ã¿é. Áèäýíä õî¸óëàíä ìààíü èéì áîäîë òºðñºí ãýæ áîäîæ áàéíà. Öåçàðü çóðàãòûí ¿çýã÷èäòýé ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòòãýí äóðàí óíòðàâ. Èíýýä óéëàõ, áàÿð õ¿ðãýõ ÷èìýý ñîíñîãäñîí ÷ áè á¿õ ç¿éë õýâèéí ºíãºðñºíä èòãýæ ÷àäàëã¿é Õåéìèò÷ ð¿¿ î÷îîä, - Áîëñîí óó ? ãýæ øèâíýëýý. - ¯¿íýýñ ñàéí ãýæ þó áàéõàâ. Áè ºðºº ð¿¿ãýý þìàà öýãöëýõýýð áóöàõàä Ìàæûí áýëýãëýñýí øîî÷ ÿòãà øààçãàéòàé ç¿¿ëòýýñ ººð þó ÷ áàéñàíã¿é. Õýí íýãýí ò¿¿íèéã òîãëîîìûí äàðàà èéø íü àâ÷èð÷ýý. Áèäíèéã Êàïèòîëûí ãóäàìæààð öîíõîíäîî õàð òåíüòýé ìàøèíààð àâ÷ ÿâëàà. Áóóäàë äýýð ãàëò òýðýã õ¿ëýýæ áàéâ. Áèä Öèííà, Ïîðòèà õî¸ðòîé õýäýí ñàðûí äàðàà ÿëàã÷ûí òîéðîí àÿëàë á¿ñ¿¿äýýð õèéõýýð àõèí óóëçàõ áîëîõîîð ò¿ðãýõýí ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýâ. Èíãýæ Êàïèòîë àðä ò¿ìýíä ¯õëèéí òîãëîîì õýçýý ÷ æèíõýíýýñýý äóóñàõã¿é ãýäãèéã ¿ç¿¿ëäýã þì. Áèäýíä õýíä ÷ õýðýãã¿é
õ¿íäýòãýëèéí òýìäýã ãàðäóóëàí á¿ãä õàéðòàé ä¿ð ýñãýíý. Ãàëò òýðýã õºäëºõºä áèä õàðàíõóé õîíãèëä îðîîä äàðàà íü ãýðýëä ãàðàõàä áè óðãàöûí ¿åýñ õîéø àíõ óäààãàà ýðõ ÷ºëººã ìýäýâ. Ýôôè áèäýíòýé áóöàõààð íýãäýæ Õåéìèò÷ áàñ õàìò ÿâëàà. Áèä öàäòàë õîîëëîîä ÷èìýýã¿éõýí çóðàãòààð ÿðèëöëàãà äàâòàõûã ¿çýâ. Êàïèòîë àãøèí òóòàì àëñëàí õîëäîõ òóñàì áè ãýðèéíõýý òóõàé áîäîæ ýõëýâ. Ïðèìèéí òóõàé, ýýæ, Ãåéëèéí òóõàé. Áè ºðººí人 îðîîä äààøèíçàà ýíãèéí ºìä öàìöààð ñîëüæ ºìñºâ. Í¿¿ð áóäàëòàà íÿìáàéëàí óãààæ àðèëãààä, ¿ñýý ñ¿ëæèí àëãóóð óðüäûí òºðõºí人 îðëîî. Êèòíèññ Ýâåðäèí. Îéä àãíàñàí îëçîî çýýë äýýð õóäàëääàã Àòèðààíû îõèí. Áè òîëèíû óðä óäòàë çîãñîîä ¿íýí õýðýãòýý õýí áîëîõîî ñàíàõûã õè÷ýýâ. Ýöýñò íü áóñàäòàéãàà íýãäýõýýð ãàðàõ ¿åä Ïèòèéí ìºðºí äýýð ãàð òàâüñàí äóðñàìæ õîë õºíäèé ñàíàãäàâ. Ãàëò òýðýã øàòàõóóí àâàõààð ò¿ð çîãñîõîä áèäíèéã öýâýð àãààðò ãàð÷ çóãààëàõûã çºâøººðºâ. Õàìãààëàõ õýðýã áàéñàíã¿é. Ïèò áèä õî¸ð õîëã¿é îðøèõ çàìààð ãàð ãàðààñàà áàðèëöàí ÷èìýýã¿éõýí ÿâàõàä ãàäíû õ¿íã¿é ¿ëäñýí õîéíî áè þó ÿðèõàà ìýäñýíã¿é. Ïèò çîãñîîä íàäàä òýâýð ä¿¿ðýí öýöýã çóëãààæ ºãºõºä ÷àäëààðàà áàÿðëàæ áóé ä¿ð ýñãýñýí ÷ îðîé äýýðýý çýðëýã ñîíãèíîòîé ýíýõ¿¿ öàéâàð ÿãààí ºíãèéí öýöýã Ãåéë áèä õî¸ð îéä ò¿¿æ áàéñíûã ñàíàãäóóëàâ. Ãåéë. Ò¿¿íòýé óäàõã¿é óóëçàíà ãýæ áîäîõîîñ õàìàã áèå õ¿éò äààâ. ßàãààä þì áîëîî? Áè ýíý áîäëûíõîî ó÷ðûã îëæ ÷àäààã¿é ÷ íàäàä èòãýäýã õ¿íèéã õóóðñàí ìýò ñýòãýãäýë òºðºâ. Ýñâýë õî¸ð õ¿íèéã õóóðñàí ÷ áàéæ ìàãàäã¿é. Ãýñýí ÷ ýíý ìèíèé ñàíààã çîâîîñîíã¿é. Òîãëîîì äóóññàí. Ãýðò òîãëîîì ÿâàãäàõã¿é. - Þó áîëîî âý? ãýæ Ïèò àñóóâ. - Ç¿ãýýðýý, þó ÷ áèø. Áèä ãàëò òýðýãíèé áóóäëûí òºãñãºë õ¿ðòýë ¿ðãýëæë¿¿ëýí ÿâàõàä õîëã¿é îðøèõ áóòàí äóíä äóðàí áàéõã¿é ãýäýãò èòãýëòýé áàéñàí ÷ íàäàä õýëýõ ¿ã îëäñîíã¿é. Õåéìèò÷ ìèíèé íóðóóí äýýð àëãàäàí öî÷îîñíîî íàì äóóãààð àÿàðõàí ÿðèõûã õè÷ýýí, - Òà õî¸ð ñàéí àæèëëàà. Á¿ñýä î÷îîä äóðàíãààñ õîëäîõ õ¿ðòýë ä¿ð ýñãýõèéã õè÷ýýãýýðýé. Á¿õ ç¿éë ñàéõàí áîëíî ãýâ. Áè Ïèòèéí õàðöíààñ çóãàòàí ò¿¿íèé àðààñ äàãóóëàí õàðëàà. - Òýð þóíû òóõàé ÿðèàä áàéíà? - Áèäýíä àñóóäàë òóëãàðñàí. Êàïèòîëä áèäíèé æèìñòýé ¿ç¿¿ëáýð òààëàãäààã¿é. - Þó ãýíýý? ×è þóíû òóõàé ÿðèàä áàéíà? - Õýòýðõèé çîðãîîðîî àâèðëàñàí ÿâäàë ãýæ ¿çýæ áàéãàà þì. Õåéìèò÷ íàìàéã ñ¿¿ëèéí õî¸ð ºäºð ìóó þìàíä îðîîöîëäîõã¿éí òóëä áèåý àâ÷ ÿâàõàä ñóðãàñàí.
- Ñóðãàñàí ãýíýý? ßàãààä çºâõºí ÷àìä ãýæ? - Òýð ÷àìàéã óõààíòàé áîëîõîîð á¿ãäèéí ó÷ðûã îëæ ÷àäíà ãýñýí. - Áè þóíû ó÷ðûã îëîõîî ÷ ìýäýýã¿é áàéíà. Õåéìèò÷èéí ñàÿ õýëñíýýñ ¿çýõýä... á¿ñýä ÷ áàñ òýãñýí ¿¿. Òà õî¸ð õîîðîíäîî òîõèðîëöîî þó. - ¯ã¿é, þó ãýæ äýý. Áè Õåéìèò÷òýé á¿ñýä ÿðèëöàæ ÷àäàõã¿é áàéñàí. - Ãýõäýý ÷è ò¿¿íèé þó õ¿ñ÷ áàéñíûã ìýäýæ áàéñàí òèéì áèç äýý? ãýýä Ïèò ìèíèé ãàðûã òàâèëàà. - ×èíèé á¿ñýä õèéñýí á¿õýí òîãëîîìûí òºëºº áàéñàí. - Á¿ãä áèø ãýýä áè áàãëàà öýöãýý ÷àíãà àòãàëàà. - Á¿ãä áèø ãýíýý? Òýãâýë õýä íü? Çà, ìàðòàæ ¿ç äýý. Àñóóäàë ãýâýë áèäíèéã ãýðòýý õàðèõ ¿åä þó áîëîõ âý ãýäýãò áàéíà. - Ìýäýõã¿é. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ îéðòîõ òóñàì á¿õ ç¿éë óëàì áóäëèàíòàé áîëîîä áàéíà. Ïèò íàìàéã öààø ÿìàð íýã ç¿éë õýëýõèéã õ¿ëýýñýí ÷ äóó ãàðñàíã¿é. - Òýãâýë ó÷ðûã íü îëîõîîðîî õýëýýðýé ãýæ òýð øàíàëñàí õîîëîéãîîð õýëýâ. Ìèíèé ýäãýðñýí ÷èõ ãàëò òýðýãíèé õºäºëã¿¿ðèéí ÷èìýýã ¿ë õàðãàëçàí Ïèòèéí àëõàì á¿ðèéã ñîíñîæ áàéëàà. Áè ãàëò òýðýã ð¿¿ áóöàæ îðîõîä Ïèò ºðººí人 îðîí àëãà áîëæýý. Ìàðãààø ºã뺺 íü áè ò¿¿íèéã õàðñàíã¿é ÷ àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä õ¿ðýõýýñ ºìíº ãàð÷ èðýýä õ¿éòíýýð òîëãîé äîõèâ. Áè ò¿¿íä ýíý á¿õýí øóäàðãà áóñ ãýæ õýëýõèéã õ¿ñëýý. Íàäààñ áîëîìæã¿é ç¿éë øààðäàæ áîëîõã¿é. Áèä ÷èíü õºíäëºíãèéí õ¿ì¿¿ñ. Áè á¿ñýä õî¸ð áèåíýý àìüä ¿ëäýõèéí òóëä õýðýãòýé á¿õíýý õèéñýí. Áàñ ººðºº ÷ ñàéí îéëãîõã¿é áàéãàà áîëîõîîð Ãåéëä þó áîëñíûã òàéëáàðëàæ ÷àäàõã¿é. ßàãààä íàäòàé èíãýæ õàðüöàæ áàéãàà þì. Áè õýçýý ÷ íºõºðò ãàðàõã¿é áîëîõîîð Ïèò íàìàéã ¿çýí ÿäàæ áàéãàà ýñýõ íü õàìààã¿é. Áè õýçýý ÷ ãýð á¿ë õ¿¿õýäòýé áîëîõã¿é áîëîõîîð ò¿¿íèé òàëààð þó ìýäýð÷ áàéãàà íü õýíä õàìààòàé þì áý. Õàðèí òýð ÷àäàõ áîëîâ óó? Ýíý á¿õ áîëñîí ç¿éëèéí äàðàà? Áè ò¿¿íèéã õýäèéí ñàíàæ ýõýëæ áàéãààãàà õýëýõèéã õ¿ññýí ÷ ÷àäñàíã¿é. Ýíý ìèíèé ç¿ãýýñ øóäàðãà áóñ õýðýã áàéëàà. Áèä ÷èìýýã¿é çîãñîîä æèæèãõýí ä¿íñãýð áóóäàë ãàð÷ èðýõèéã õàðëàà. Áóóäàë äýýð çóðàãòûí äóðàí ä¿¿ðýí áàéâ. Õ¿í á¿ð áèäíèé áóöàæ èðýõèéã õàðàõûã òýñýí ÿäàí õ¿ëýýæ áàéëàà. Í¿äíèéõýý áóëàíä Ïèò ãàðàà ñóíãàõ íü ¿çýãäýõýä áè èòãýëã¿éõýí àòãàëàà.
- Àõèí íýã óäàà? ¯çýã÷äèéí ºìíº õèéõ ¿¿? Ò¿¿íèé õîîëîé õºíäèé áàéñàí íü þóíààñ ÷ äîð ñîíñîãäîâ. Áè òàëõ áýëýãëýñýí õ¿¿ãýý àëäæýý. Áè ò¿¿íèé ãàðààñ ÷àíãà àòãààä õàìòäàà äóðàí óãòàí ãàðëàà.
ÒªÃѪÂ

More Related Content

PDF
Mockingjay
byLibrarian
 
PDF
Catching fire
byLibrarian
 
PDF
Collecting statistical information
byBaterdene Batchuluun
 
PDF
1001 shunu
bytseegii6
 
DOC
2
byДэлхийд Дуралсан Сар
 
DOCX
êàòîëîã
byturoo
 
PDF
Чөлөөт худалдаа мандтугай
byAltanxg
 
PDF
Түлээ хагалахаас эхэлсэн мөнхийн хөдөлгүүр
byAltanxg
 
Mockingjay
byLibrarian
 
Catching fire
byLibrarian
 
Collecting statistical information
byBaterdene Batchuluun
 
1001 shunu
bytseegii6
 
2
byДэлхийд Дуралсан Сар
 
êàòîëîã
byturoo
 
Чөлөөт худалдаа мандтугай
byAltanxg
 
Түлээ хагалахаас эхэлсэн мөнхийн хөдөлгүүр
byAltanxg
 

What's hot

PDF
Алсын хараа - Л.ОЮУН-ЭРДЭНЭ
byGankhuleg Munguntsog
 
PDF
цаг хугацааны товч түүх
byssuserb994bc
 
PDF
хар нүх ба шинэ ертөнц
byssuserb994bc
 
PDF
Ургамал судлал
byMuuluu
 
PDF
Hun michnees uuseegui
byMunkhbat Munhuu
 
PDF
Micro Economic
byThe National Defense University
 
PDF
Bagshiin hugjil setguul 2020
byJavzaals
 
PDF
Tatvariin hyanalt shalgaltiin arga helberuud
byE-Gazarchin Online University
 
DOC
Monte kristo gyn 3
bybayarankh
 
PDF
Botany
byMuuluu
 
PDF
Lecture 11
byKhishigsaikhan Jargalsaikhan
 
PPTX
лекц №12
byazora14
 
PPT
Lecture.8
byTj Crew
 
PPT
1 eruulajturuhyos
bytulgaa14
 
PDF
Мөнгө бол цаас биш
byAltanxg
 
PDF
Мөнгө бол цаас биш
byAltanxg
 
TXT
Ugeer urlahui
byBayarka Lkhagvasuren
 
PDF
Hulgana arslan hoyor
bytengerleg
 
Алсын хараа - Л.ОЮУН-ЭРДЭНЭ
byGankhuleg Munguntsog
 
цаг хугацааны товч түүх
byssuserb994bc
 
хар нүх ба шинэ ертөнц
byssuserb994bc
 
Ургамал судлал
byMuuluu
 
Hun michnees uuseegui
byMunkhbat Munhuu
 
Micro Economic
byThe National Defense University
 
Bagshiin hugjil setguul 2020
byJavzaals
 
Tatvariin hyanalt shalgaltiin arga helberuud
byE-Gazarchin Online University
 
Monte kristo gyn 3
bybayarankh
 
Botany
byMuuluu
 
Lecture 11
byKhishigsaikhan Jargalsaikhan
 
лекц №12
byazora14
 
Lecture.8
byTj Crew
 
1 eruulajturuhyos
bytulgaa14
 
Мөнгө бол цаас биш
byAltanxg
 
Мөнгө бол цаас биш
byAltanxg
 
Ugeer urlahui
byBayarka Lkhagvasuren
 
Hulgana arslan hoyor
bytengerleg
 

Viewers also liked

PPTX
Kolin's Successful Writing at Work - Chapter 4
byBrooksie Lane
 
PDF
Διόδωρος Σικελιώτης-(7) - http://www.projethomere.com
byHélène Kémiktsi
 
PPTX
umbisi dan keselamatan negara
byierafieqa
 
PDF
Dictionarul plantelor de_leac[1]
byWu Dang
 
PDF
효케어
by보광 박
 
DOCX
ใบงานที่1 แบบสำรวจตัวเอง
byNattapon Nawapongpaiboon
 
PPTX
RITA Education
byAnn Treacy
 
PPTX
Power tea
byRuth Parra Ortega
 
PPTX
3434
byIbram Haikal
 
PDF
NHA - T3 - Seleccion
bycolegiolascumbres
 
DOC
IDCC 2793 protocole d'accord du 8 mars 2016
bySociété Tripalio
 
PDF
Compliance at a Crossroads: One Step Forward, Two Steps Back?
byAccenture Insurance
 
PPS
Le foglie-morte
byRimini Residence
 
Kolin's Successful Writing at Work - Chapter 4
byBrooksie Lane
 
Διόδωρος Σικελιώτης-(7) - http://www.projethomere.com
byHélène Kémiktsi
 
umbisi dan keselamatan negara
byierafieqa
 
Dictionarul plantelor de_leac[1]
byWu Dang
 
효케어
by보광 박
 
ใบงานที่1 แบบสำรวจตัวเอง
byNattapon Nawapongpaiboon
 
RITA Education
byAnn Treacy
 
Power tea
byRuth Parra Ortega
 
3434
byIbram Haikal
 
NHA - T3 - Seleccion
bycolegiolascumbres
 
IDCC 2793 protocole d'accord du 8 mars 2016
bySociété Tripalio
 
Compliance at a Crossroads: One Step Forward, Two Steps Back?
byAccenture Insurance
 
Le foglie-morte
byRimini Residence
 

Hunger games

  • 2.
  • 3.
    I Íàìàéã ñýðýõýäîðíû õàæóó òàë õîîñîí áàéâ. Áè Ïðèìûí áèåèéã õàéí òýìòýðñýí ÷ îðîíä íü á¿ä¿¿ëýã õèéöòýé ãóäàñ áàðèãäëàà. Òýð ìàãàäã¿é õàð äàðñàí ç¿¿ä ç¿¿äýëñýí ó÷èð ýýæ ð¿¿ ÿâñàí áàéõ. ªíººäºð óðãàöûí ºäºð áîëîõîîð ¿¿íä ãàéõàõ õýðýãã¿é þì. Áè òîõîé äýýðýý ºíãèéí óíòëàãûí ºðººíèé á¿äýã ãýðýëä Ïðèì ýýæòýé õàöðàà íèéë¿¿ëýí òýâðýýä óíòàæ áàéõûã õàðëàà. Ýýæ óíòàæ áàéõ ¿åäýý çîâæ ç¿äýðñýí áèø çàëóóõàí õàðàãäàíà. Ïðèìûí öàðàé ò¿¿íä íýðèéã íü ºãñºí ø¿¿äðèéí øèíýõýí äóñàë á¿õèé ÿðãóé öýöýã øèã ÿãààðíà. Ýýæ ÷ áàñ çàëóóäàà öàðàéëàã áàéñàí ãýæ ÿðüöãààäàã þì. Ïðèìûí õºëä ¿íýí÷ õàìãààëàã÷ íü áîëîõ åðòºíöèéí õàìãèéí çýâ¿¿í ìóóð õýâòæýý. Òýð ÷èõ÷èõñýí þì øèã õàìàð, ÷èõíèé òàë íü áàéõã¿é áºãººä í¿ä íü ìóóäñàí õóëóóíû ºíãºòýé. Ïðèì ò¿¿íèéã Õîëòñîí öýöýã ãýæ íýðëýõ àãààä áîõèð õ¿ðýí ºíãèéí àðüñ íü òîä ºíãèéí öýöýãòýé àäèëõàí ãýäýãò èòãýëòýé áàéäàã þì. Ìóóð íàìàéã ¿çýí ÿäàæ èòãýäýãã¿é áàéëàà. Õýäýí æèëèéí ºìíº õóâèíä æèâ¿¿ëýõ ãýæ îðîëäîõîä ä¿¿ ìèíü ãàðãàí ãýðò îðóóëñíûã ìàðòààã¿é áàéãàà áîëîëòîé. Õàòàíãèð òóðàíõàé íîõîé Ẻñíèé ¿¿ð áîëñîí àìüòàí. Èéì õîîëíû ñàâ íàäàä äóòààä áàéæ ãýíý. Ãýâ÷ Ïðèì ò¿¿íèéã ¿ëäýýõèéã óéëàí ãóéñàí þì. Ìàãàäã¿é ýíý íü ÷ äýýð áàéæ áîëîõ þì. Ýýæ ò¿¿íèéã øèìýã÷ýýñ íü ñàëãàæ òýðáýýð õóëãàíà áàðèõ áîëñîí áèëýý. Çàðèìäàà õàðõ ÷ áàðèõ óäàà áèé. ¯å ¿å áè îëçíûõîî ãýäýñ äîòðûã ò¿¿íä õàÿæ ºãäºã áàéëàà. Õàðèí ¿ð ä¿íä íü òýð íàìàéã õàðààä õ¿ðæèãíýõýý áîëüñîí. Èíãýýä ë áîëîî. Ãýäýñ äîòîð ÿìàð ÷ õ¿ðæèãíýëò áàéõã¿é. ¯¿ãýýð áèäíèé õàðüöàà õÿçãààðëàãäàæ áàéãàà íü òýð. Áè îðíîîñ õºëºº áóóëãàí àíãèéí 纺ëºí àðüñàí ãóòàëäàà øóðãóóëàâ. ªìä öàìöàà ºìñººä óðò õàð ãýçãýý ìàëãàéäàà ÷èõýæ ¿¿ðãýâ÷ýý àâàâ. Øèðýýí äýýð õàðõ þìóó ºëñãºëºí ìóóð õ¿ðãýõã¿éí òóëä õºìð¿¿ëñýí òàâüñàí ìîäîí òàâãàí äîð Ïðèìýýñ óðãàöûí ºäðèéã òîõèîëäóóëàí íàäàä ºã÷ áàéãàà áýëýã áîëîõ áàçèëèéí íàâ÷èíä îðîîëòòîé ç¿ñýì ÿìààíû áÿñëàã õýâòýæ áàéëàà. Áè ò¿¿íèéã àÿòàéõàí õàëààñëààä ãóäàìæèíä ãàðëàà. Áèä àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí Àòèðàà ãýæ íýðëýãäýõ õýñýãò ñóóäàã áºãººä ýíä ºã뺺 ýðò åðäèéíõººðºº ýýëæýý ñîëèëöîõîîð ÿâæ áàéãàà óóðõàé÷èä áîëîõ áºãòºð íóðóó õàâäñàí ºâäºãòýé ýðýãòýé, ýìýãòýé õ¿ì¿¿ñ ä¿¿ðýí õîëõèëäîæ òýäíèé èõýíõ íü õºíõºð í¿¿ðíèéõýý ¿ð÷ëýýíä òîãòñîí í¿¿ðñíèé òîîñûã ýìòýðñýí õóìñààðàà ìààæëàí àðèëãàõ ãýæ îðîëäîõîî ÷ áîëüæýý. Ãýñýí ÷ ºíººäºð ïàä õàð ¿íñ íóðàìòàé ãóäàìæ õîîñîí, íàìõàí áàéøèíãóóäûí ñààðàë öîíõíû õààëò õààëòòàé áàéâ. Óðãàö õî¸ð öàãààñ ýõëíýíý. Òýð õ¿ðòýë ç¿¿ðìýãëýæ àìæèõ áàéõ. Ìàíàé ãýð Àòèðààíû õàìãèéí çàõàä áàéõ áºãººä åð人 õýäõýí õààëãà ºíãºðººä íóãà ãýæ íýðëýäýã áîõèð òàëáàé ¿ðãýëæèëíý. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéã íóãààñ òóñãààðëàí ºíäºð òîðîí õàøààãààð õ¿ðýýëæ îðîéãîîð íü ºðãºñò òîð òàòñàí áàéâ. Îíîë ¸ñîîð áîë òîãòîé õàøàà á¿ñèéã
  • 4.
    õîðèí äºðâºí öàãèéíòóðø îéí ìàõ÷èí àìüòàä áîëîõ çýðëýã íîõîéí ñ¿ðýã, èðâýñ, áààâãàéíààñ õàìãààëàõ ¸ñòîé. Òýä óðüä íü ãóäàìæèíä îðîîä èðäýã áàéñàí þì. Ãýõäýý àç áîëîõîä öàõèëãààíûã ¿äýýñ õîéøèéí õî¸ð ãóðâàí öàãààñ çàëãàäàã áîëîõîîð îäîî àþóëã¿é áàéâ. Ãýñýí ÷ áè ¿ðãýëæ áîëãîîìæòîé çîãñîæ ÷èìýý àíèðäàíà. Îäîîõîíäîî íàì ã¿ì áàéëàà. Áè ºòãºí áóòàíä õó÷èãäñàí ãàçàð ýëýãëýí õýâòýýä õî¸ð æèëèéí ºìíº óðàãäñàí òîðîí äîîãóóð øóðãàí ãàðëàà. Õàøààíä ººð öîîðõîéíóóä áàéõ õýäèé ÷ áè ãýðòýéãýý îéðõîí ýíý ãàçðààð ¿ðãýëæ ìîä ðóó îðäîã áàéâ. Îéä îðñîí õîéíîî õºãøèí õîæóóëûí õºíäèéä õèéñýí íóì áîëîí ñààäàãòàé ñóìàà àâëàà. Òîãã¿é áàéñàí ÷ õàøàà ìàõ÷èí àðààòàíãóóäûã àéëãàõ òóë òýä á¿ñýä õàëäàõã¿é. Õàðèí îéä äóðààðàà òýí¿¿ë÷èëíý. Èéìýýñ ÷èõýý ñîíîð áàéëãàõ õýðýãòýé. ªºð áàñ õîðò ìîãîé áèé. Ãýñýí ÷ ÿàæ õèéõýý ìýäýõ þì áîë õîîëòîé áîëæ áîëíî. Ýöýã ìèíü èíãýäýã áàéñàí þì. Òýð óóðõàéí îñîëä ºðòºæ íàñ áàðàõààñàà ºìíº íàäàä æààë þì ñóðãàæ áèëýý. Ò¿¿íýýñ îðøóóëàõ ç¿éë þó ÷ ¿ëäýýã¿é. Áè òýãýõýä àðâàí íýãòýé áàéñàí þì. ¯¿íýýñ òàâàí æèë ºíãºðñºí ÷ áè ç¿¿äýíäýý "ÿé!" ãýæ õàøãèðñàí õýâýýð áàéëàà. Åð íü áîë îéä õóóëü áóñààð íýâòýð÷ àí õèéõ íü õîðèîòîé áºãººä õàòóó øèéòãýë îíîîäîã õýäèé ÷ ýíý íü çýâñýãòýé õ¿ì¿¿ñèéã çîãñîîäîãã¿é áàéâ. Ààâûí ìèíü óðëàñàí íóì ñóì òýäíèé íýã áºãººä áè îéä óñ íýâòýðäýãã¿é àë÷óóðààð íÿìáàéëàí õó÷èæ íóóäàã áàéëàà. Ìèíèé ýöýã òýäíèéã çàðæ ìóóã¿é ìºí㺠îëæ áàéñàí íü àëáàí ¸ñîîð áîë îëîí íèéòèéã áîñëîãîíä òóðõèð÷ áàéãàà õýðýã áàéâ. Ãýñýí ÷ æóðàì ñàõèóëàã÷èä àíãóó÷äûã í¿äýý àíèí ºíãºð¿¿ëíý. Áàñ ë øèíý ìàõ èäýõèéã õ¿ñ÷ áàéãàà õýðýã. ¯íýíäýý òýä ìàíàé ãîë õóäàëäàí àâàã÷èä áàéëàà. Ãýõäýý Àòèðààíä áîë çýâñýãòýé ÿâàõûã õýíä ÷ çºâøººðºõã¿é. Íàìàð áîëîõîîð çàðèì çîðèãòîé õ¿ì¿¿ñ ìîäîíä ãàð÷ àëèì ò¿¿õýýð ÿâíà. Ãýñýí ÷ íóãàä õîë ÿâàõã¿é áºãººä àþóë òîõèîëäâîë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñäýý ò¿ðãýí èðýõ áîëîìæòîé. "Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ. Òà ýíä ºëñºæ ¿õýæ áîëîõ ÷ àþóëã¿é àìüäðàõ áîëîìæòîé" ãýæ áè áóâòíààä ýðãýæ õàðëàà. Ýíä õ¿ðòýë ÷àìàéã õýí íýãýí ñîíñîõîîñ àéõ õýðýãòýé. Áè æààõàí áàéõäàà àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ áîëîí ò¿¿íèéã àëñààñ óäèðääàã Ïàíåìèéí Êàïèòîëèéí òóõàé þó áîääîãîî õýëæ ýýæèéãýý ¿õòýë íü àéëãàæ áèëýý. Òýð ¿åýñ ýõëýí èíãýõ íü ãàé çîâëîíä ºðòºõèéí ¿íäýñ ãýäãèéã îéëãîæ èðýýä¿éä õýëýý õàçàí þó áîäîæ áàéãàà íü îéëãîãäîõûí àðãàã¿é õàéõðàìæã¿é áàã ç¿¿æ ñóðàõàä òóñàëñàí þì. Ñóðãóóëü äýýð ÷ ýíý òàëààð ÿðüæ áîëîõã¿é. Õàðèí õàð çàõ äýýð çàðèìäàà õýí íýãýíòýé ýåëäýãýýð ÿðèëöàæ áîëîõ áºãººä áè èõýíõè ìºí㺺 òýíäýýñ îëäîã áàéâ. Ãýðòýý õ¿ðòýë õ¿íäõýí ñýäâèéí òàëààð ÿðèëöàõã¿éã õè÷ýýíý. Æèøýýëáýë óðãàö, õîìñ õîîë õ¿íñ, ¯õëèéí òýìöýýíèé òóõàé ãýõ ìýò. Ãýíýòõýí Ïðèì ìèíèé ¿ãèéã äàâòààä ýõýëâýë þó áîëîõ âý? Îéä ìèíèé öîðûí ãàíö ººðèéíõººðºº áàéæ ÷àääàã õ¿í õ¿ëýýæ áàéëàà. Áè õºíäèé㺺ñ õàäàðõàã òàâöàíãààð òóñãààðëàãäñàí áóñäûí í¿äíýýñ äàëä ãàçàð áîëîõ ºòãºí æèìñíèé áóòààð õ¿ðýýëýãäñýí áàãàõàí òîëãîä ðóó àëõààãàà õóðäàñãàâ. Ãåéë õîëîîñ íàä ðóó äîãäëîíãóé èíýýìñýãëýæ áàéâ. Òýð çºâõºí îéä ë èíýýäýã ãýæ õýëäýã áàéëàà.
  • 5.
    - Ñàéí óóÊýòíèï ãýæ òýð õàøãèðàâ. ¯íýí õýðýãòýý ìèíèé íýð Êýòíèññ àâ÷ àíõ óóëçàõ ¿åýð ñîíñäîõ òºäèé øèâíýñíèéã ìèíü òýð "Êýòíèïï" ãýæ îéëãîñîí õýðýã. Òýãýõýä îëçûã ìèíü áóëààõààð çýðëýã øèë¿¿ñ ìºøãèæ ººð þì õýëýõòýé ìàíàòàé áàéñàí òóë ýíý íü ìèíèé æèíõýíý íýð áîëñîí þì. Áè ýöýñò íü àéìøèãòàé òîãëîîìûíõîî òºãñãºëä øèë¿¿ñèéã àëñàí ÷ ìóóã¿é õºãæèëäñºí òóë áàðàã õàðàìñàõàä õ¿ðýâ. Ãýñýí ÷ àðüñûã íü ÷àìëàõààðã¿é ¿íýä õ¿ðãýñýí áèëýý. - Ìèíèé þó àâëàñíûã õàðàà÷. Ãåéëèéí ãàð äàõü ñóì öóõóéñàí á¿òýí òàëõûã áè õàðààä èíýýä àëäàâ. Òåññåðàä ºãäºã áàéñàí á¿ä¿¿í øèðõýãòýé áèø æèíõýíý òàëõ áàðèã÷èéí õèéñýí òàëõ áàéëàà. Áè òàëõíààñ ñóìûã ñóãàëæ àâààä àìòàðõàí ¿íýðëýõýä àì ä¿¿ðýí ø¿ëñ õóðàëäëàà. Èéì òàëõ çºâõºí îíöãîé áàÿð ¸ñëîëûí ¿åýð ë îëääîã áàéâ. - Ì-ì... á¿ëýýõýí áàéíà ãýæ áè øàãøëàà. Ãåéë ìýäýýæ ò¿¿íèéã òàëõ÷èíãààñ õóäàëäàæ àâñàí áàéæ òààðíà. - Õýäèéã ºãñºí áý? - Åð人 ãàíö õýðýì. Õºãøèí ºíººäºð ñàéõàí çàíòàé áàéñàí. Á¿ð àìæèëò õ¿ññýí ø¿¿. - ªíººäºð áèä áèå áèåíýý ñàéí ìýäñýí áîëîëòîé. Ïðèì íàäàä áÿñëàã ºãñºí ãýýä áè õàëààñíààñàà áîîäîëòîé öààñ ãàðãàëàà. Ãåéë èõýä áàÿðëàâ. - Ò¿¿íä áàÿðëàëàà. Áèä ÷ æèíõýíý íàéðëàõ íü äýý ãýýä òýð ãýíýòõýí Êàïèòîëûí Ýôôè Òðèíêåò æèë á¿ð óðãàöûí ýýëæèò îðîëöîã÷äûí íýðèéã çàðëàäàã øèã ñýðãýëýí äóóãààð, - Àðàé ë ìàðòñàíã¿é! ¯õëèéí òîãëîîìûí ìýíä õ¿ðãýå! Áàñ ìàãàäã¿é òàíüä... ãýýä Ãåéë îéðîëöîîõ áóòíààñ õýäýí Ẻðºëçãºíº çóëãààí ìèíèé ç¿ã øèäýõýä áàðüæ àâààä ø¿¿ñëýã æèìñèéã õàçàâ. - …õýçýý íýãýí öàãò àç òîõèîëäîæ áîëîõ þì!! ãýæ áè óðàì çîðèãòîéãîîð òºãñãºâ. Áèä ººð áóñàä íü ¿õòëýý àéõ ç¿éëýýð òîãëîîì õèéæ áàéëàà. Êàïèòîëûã äóóðàéí ÿðèõ íü õºãæèëòýé áàéñàí þì. Áè Ãåéëèéí õóòãààð òàëõ õýð÷èõèéã õàðæ ñóóâ. Ãåéë ìèíèé àõ áàéõààð èõ òºñòýé. Øóëóóí õàð ¿ñ, õ¿ðýí áîð àðüñ í¿ä íü õ¿ðòýë íàäòàé àäèë ñààðàë áàéëàà. Ãýñýí ÷ áèä õàìààòàí áèø áºãººä îéð äîòíû õîëáîî áàéñàíã¿é. Óóðõàé÷äûí èõýíõè ãýð á¿ë áèå áèåòýéãýý òºñòýé òóë ÿàãààä ÷ þì ìèíèé ýýæ Ïðèì õî¸ð öýíõýð í¿ä, öàéâàð ¿ñòýéãýý ýíä ¿ðãýëæ ãàäíû õàðàãääàã áàéëàà. ¯íýõýýð ãàäíû õ¿í áàéñàí þì. Ýýæèéí ýöýã ýõ àëáàí õààã÷äàä çîðèóëñàí àïòåê ýðõýëäýã
  • 6.
    áàéñàí áîëîõîîð Àòèðààãààñõî¸ð ãóðâàí ¿éë÷ë¿¿ëýã÷ îëäîæ àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õàìààã¿é àÿòàéõàí õýñýãò àìüäàðäàã áàéâ. Ýöýã ìèíü çàðèìäàà îéãîîñ ýìèéí ºâñ óðãàìàë öóãëóóëæ ýìèéí ñàíä çàðäàã áàéâ. Òýíä ýýæòýé òàíèëöæýý. Ýýæ ò¿¿íä èõ õàéðòàé áàéñàí áîëîõîîð Àòèðààä í¿¿æ èðýõèéã çºâøººðñºí. Áè òýäíèéã ñàíàõûã õè÷ýýñýí ÷ í¿äíèé ºìíº õ¿¿õä¿¿äýý ÿñ àðüñ áîëîí õóâèðàõûã õàðàí ñóóæ áóé ãºëèéñºí öàðàéòàé öîíõèãîð ýìýãòýé ãàð÷ èðýâ. Áè ò¿¿íèéã ýöãèéíõýý ºìíººñ óó÷ëàõûã îðîëäñîí þì. ¯íýíèéã õýëýõýä áè òèéì ÷ àìàð óó÷èëäàã õ¿í áèø áèëýý. Ãåéë ç¿ñýì òàëõ 纺ëõºí áÿñëàã áàçèëèéí íàâ÷èíä íÿìáàéëàí îðîîõ çóóð áè áóòíû æèìñ ò¿¿æ áàéëàà. Äàðàà íü áèä õàäíû äóíäàõ íóóöõàí ãàçàðòàà ñóóõàä àìüäðàë áóöàëñàí õºíäèé õºíäèé àëãàí äýýð òàâüñàí þì øèã ¿çýãäýí, íóóð, çàãàñ íàðíû ãýðýëä ñîëîíãîðîí ãÿëàëçàâ. Ǻºëºí ñýâøýý ñàëõèòàé öýëìýã ñàéõàí ºäºð áàéëàà. Õîîë ÷ áàñ àìòòàé ñàéõàí áàéæ 纺ëºí áÿñëàã íýâ÷ñýí á¿ëýýõýí òàëõ, ø¿¿ñëýã æèìñ àìàíä áóòàð÷ áàéâ. Á¿õ ç¿éë ãàéõàìøèãòàé ñàéõàí áàéñíààñ ãàíö ë ìóó ç¿éë áàéñàí íü Ãåéë áèä õî¸ð îðîéí õîîëîî îëîõûí òóëä óóëààð ò¿ðãýõýí õýñ¿¿÷èëýõ õýðýãòýé áàéâ. Õî¸ð öàãààñ òàëáàé äýýð íýð äóóäàõ ¿åä òýíä áàéõ ¸ñòîé. - Áèä ÷àäàõ áîëîâ óó þó ãýæ áîäîæ áàéíà? ãýæ Ãåéë àÿàðõàí àñóóëàà. - Þó? - Á¿ñýýñ ÿâàõ òóõàé. Çóãòàæ îéä àìüäàðúÿ. Áèä õî¸ð ÷àäíà ãýæ áîäîæ áàéíà. Íàäàä ýíý áîäîë óòãàã¿é ñàíàãäñàí òóë þó õàðèóëàõàà ìýäñýíã¿é. - Õýðâýý áèäýíä õ¿¿õä¿¿ä áàéãààã¿é áîë ãýæ Ãåéë ÿàðàí íýìýðëýâ. Ìýäýýæ áèäíèé õ¿¿õä¿¿ä áèø ë äýý. Ãýñýí ÷ ìàíàé õ¿¿õä¿¿ä áàéñàí þì. Ãåéëä ýðýãòýé ýìýãòýé õî¸ð ä¿¿ áèé. Íàäàä Ïðèì áîëîí ýýæ ìèíü áèé. Òýä áèäýíã¿é ÿàæ àìüäðàõ õýðýã âý? Õýí òýäíèéã òýæýýõ þì? Îäîîã õ¿ðòýë Ãåéë áèä õî¸ð ºäºð áîëãîí øºíº õ¿ðòýë àíãóó÷èëàí îëñîí îëçîî ººõíººñ øàõàæ àâñàí òîñ, ãóòëûí ¿äýýñ, íîîñîîð ñîëèí ºëñãºëºí õîðæèãíîñîí ãýäýñòýé óíòàæ áàéëàà. - Áè õýçýý ÷ õ¿¿õýäòýé áîëîõã¿é. - Áè ëàâ áîëíî. Ãýõäýý ýíä àìüäðàõã¿é áîë ãýæ Ãåéë õýëýâ. - Òýãâýë òýãýý÷ äýý ãýæ áè äààæèãíàõàä Ãåéë, - Ýíý òóõàé ìàðòàöãààÿ ãýæ óíäóóöàâ. ßðèà ìààíü òýíýã áîëîâ. ßâàõ ãýíýý? Áè ÿàæ åðòºíö äýýðõ öîðûí ãàíö õàéðòàé õ¿í áîëîõ Ïðèìèéã õàÿàä ÿâæ ÷àäàõ þì áý? Ãåéëä áàñ ãýð á¿ë íü ýðõýì. Áèä ýíäýýñ õýçýý ÷ ÿâæ ÷àäàõã¿é áàéæ ýíý òóõàé ÿðèëöàõ õýðýã áàéíà óó? Õýðâýý ÿâàõ þì áîë... õýðâýý ÿâàõ þì áîë... Áè ººðñäèéí õ¿¿õýäòýé áîëîõ õýðýã ¿¿? Ãåéë áèä õî¸ðûí õàðüöàà òèéì ðîìàíòèê áàéñàíã¿é. Áè ò¿¿íòýé àðâàí õî¸ð íàñòàé òóðàíõàé æèæèãõýí îõèí áàéõäàà òàíèëöàõàä íàäààñ õî¸ð àõ ýð
  • 7.
    õ¿í øèã õàðàãäàæáàéëàà. Òýãñýí ÷ áèä óäòàë ìàðãàëäàæ øóóä íàéçëààã¿é þì. Õýðâýý Ãåéë õ¿¿õýä õ¿ñ÷ áàéãàà áîë ýõíýð îëäîõ íü òóéëûí àìàðõàí õýðýã. Öàðàéëàã óóðõàéä àæèëëàæ áîëìîîð õ¿÷èðõýã áèåòýé òýðáýýð ãàéõàìøèãòàé ñàéí àíãóó÷ áàéñàí þì. Ñóðãóóëèàð ÿâàõ ¿åä íü á¿õ îõèä àðààñ íü øèâíýëääýã áàéëàà. Ýíý íü õ¿ì¿¿ñ íàäàä àòààðõàõ øàëòãààí áîëñîí ãýæ áîääîã þì. Àíãóó÷èëàõàä ¿¿íýýñ ñàéí õàìòðàã÷ûã îëîõîä áýðõ. - Þó õèéõ âý? ãýæ áè àñóóëàà. Áèä àíãóó÷ëàõ þìóó çàãàñ áàðüæ ýñâýë æèìñ ò¿¿æ áîëîõ þì. - Íóóðàíä äýãýýãýý òàâèàä äàðàà íü îéð ðóó ÿâöãààÿ. ¯äýø èäýõ ÿìàð íýã àìòòàé þì îëú¸. ¯äýø... Óðãàöûí äàðàà... àëáàí ¸ñíû áàÿð ýõëýíý. Îëîí õ¿ì¿¿ñ õ¿¿õä¿¿ä íü àõèí íýã æèë àìü õýëòýðñíèéã ÷èí ñýòãýëýýñýý òýìäýãëýí ºíãºð¿¿ëäýã áàéâ. Ãýâ÷ òýäíýýñ õî¸ð ãýð á¿ëèéí õààëãà öîíõ õààëòòàé áàéæ îðøèí ñóóã÷èä íü èðæ áóé àéìøèãòàé äîëîî õîíîãóóäàä õýðõýí àìü çóóõ òóõàéãàà ñàíààøèðíà. Á¿õ ç¿éë èíãýæ ÿâàãäàíà. Îäîî òýäýíä õàíãàëòòàé îëç áàéãàà áîëîõîîð ìàõ÷èí àðààòàíãóóäààñ àéõ õýðýãã¿é. ªã뺺 áàñ ÷ ãýæ äóóñ÷ààã¿é áàéõàä áèä õî¸ð àðâààä çàãàñ áàðüæ, á¿òýí ö¿íõ ä¿¿ðýí èäýøíèé íîãîî õàìãèéí àÿòàéõàí íü ãýâýë õàãàñ õóâèí ã¿çýýëçãýíý ò¿¿ëýý. Áè ýíý ã¿çýýëçãýíýòýé ãàçðûã õýäýí æèëèéí ºìíº îëñîí áºãººä Ãåéë ò¿¿íèéã çýðëýã àìüòíààñ õàìãààëàí òºìºð òîð òàòñàí þì. Áèä õàðèõ çàìäàà áàéãàà òîãîîíû òóõàé áîëîí õàð çàõ õàÿãäñàí í¿¿ðñíèé àãóóëàõûí òàëààð ÿðèëöàâ. Í¿¿ðñèéã óóðõàéãààñ øóóä ãàëò òýðãýýð òýýâýðëýõ íü ¿ð àøèãòàé àðãà îëîõ õ¿ðòýë çàõ äýýð õóäàëäààëæ áàéâ. ªíººäºð óðãàöûí ºäºð òóë èõýíõ äýëã¿¿ð ìóõëàã õààëòòàé áàéñàí ÷ çýýë äýýð õ¿í ä¿¿ðýí áóæèãíàæ áèä çóðãààí çàãàñàà õÿëáàðõàí ñàéí òàëõ áîëîí õî¸ð ñàâòàé äàâñààð ñîëèâ. Òîì òîãîîòîé õàëóóí øºë õóäàëäààëæ áàéñàí Òîñëîã Ñýé ãýäýã õýðçãýð òóðàíõàé ýìýãòýé áèäíýýñ èäýøíèé íîãîîíû õàãàñûã õî¸ð õóãàñ ëààíû òîñíû õýëòýðõèéãýýð àðèëæèí àâëàà. Õýí íýãíýýñ çºâõºí Òîñëîã Ñýéòýé ñàéí õàðüöàà òîãòîîæ áîëäîã þì. Òýð ë ãàíöààðàà çýðëýã íîõîé õóäàëäàæ àâäàã. Áèä òýäíèéã àãíàäàãã¿é ÷ õýðâýý äîâòëîõîä õ¿ðâýë õî¸ð ãóðâûã àëàõ áºãººä ìàõ ë áîë ìàõ ø¿¿ äýý. "¯õðèéí ìàõòàé øºë õóäàëäààëæ áàéíà" ãýæ Ñýé í¿ä èðìýâ. Àòèðààíû õýí ÷ íîõîéí ãóÿûã òîîäîã¿é ÷ õààÿà ¿çýãääýã æóðàì ñàõèóëàã÷èä àâàõààð èðäýã. Áèä çýýë äýýð õèéõ õóäàëäààãàà äóóñãààä ã¿çýýëçãýíèéõýý õàãàñûã õîòûí äàðãàä õóäàëäàõààð ãýð ë¿¿ íü ÿâëàà. Òýð ¿¿íä ìàø äóðòàé. Õààëãûã íü Ìàæ ãýäýã íàäòàé íýã àíãèä ñóðäàã îõèí íü íýýëýý. Õîòûí äàðãûí îõèä äýýã¿¿ð çàíòàé áàéäàã àòàë òýð õýâèéí íýãýí áèëýý. Áàñ ÿã ë íàä øèã îíöãîé. Íàäàä ÷ ò¿¿íä ÷ õýçýý ÷ æèíõýíý íàéçóóä áàéãààã¿é ó÷èð áèä ¿ðãýëæ çýðýãöýæ òààðäàã áàéâ. Ãóíàçàíä ÷ òýð, öóãëàðàëò, ñïîðò òîãëîîìä õàìòðàã÷ õýðýã áîëîõ ¿åä ãýõ ìýò. Áèä õîîðîíäîî õîâîðõîí ÿðüäàã áºãººä ýíý ÷ õî¸óëàíä ìààíü ñàéí áàéâ. ªíººäºð òýðáýýð óðãàöûí ºäðèéã òîõèîëäóóëàí ñóðãóóëèéí ñààðàë ä¿ðýìò õóâöñàà òàéëæ ¿íýòýé öàãààí äààøèíç ºìñºí öàéâàð ¿ñýíäýý ÿãààí òóóç ç¿¿æýý. - Ñàéõàí äààøèíç áàéíà ãýæ Ãåéë õýëýâ.
  • 8.
    Ìàæ ò¿¿íèéã ¿íýíýýñýýìàãòñàí þìóó ýñâýë äààæèãíàñàí ýñýõèéã îéëãîõûã õè÷ýýí õàðëàà. Äààøèíç ¿íýõýýð ñàéõàí áàéñàí áºãººä Ìàæ ò¿¿íèéã õýçýý ÷ åðäèéí ºäºð ºìñºæ áàéñàíã¿é. Òýð óðóóëàà æèìèéñíýý èíýýìñýãëýëýý. - Õýðâýý áè Êàïèòîë ðóó î÷âîë ñàéõàí õàðàãäàõ ¸ñòîé áèç äýý? Õàðèí îäîî Ãåéëä ò¿¿íèé ¿íýíýýñýý õýëñýí áîëîí òîãëîñîí ýñýõèéã òààâàðëàõ õýðýã ãàðàâ. Áè ÷ õî¸ð äàõü íü ãýæ áîäîæ áàéíà. - ×è Êàïèòîë ðóó ÿâàõã¿é ãýæ Ãåéë õ¿éòíýýð õýëýýä õàðö íü Ìàæûí äààøèíçíû ýíãýðòýý õàòãàí ÷èìýãëýñýí æèæèãõýí äóãóé ç¿¿ äýýð òóñàâ. Óðàí ãî¸ìñîã õèéöòýé æèíõýíý àëò áàéëàà. Á¿õýë á¿òýí ãýð á¿ëä ñàðûí òóðø òàëõ õóäàëäàæ àâ÷ õ¿ðýëöýõýýð. - ×àìàéã õýäýí óäàà áè÷ñýí áý? Òàâ óó? Íàìàéã àðâàí õî¸ð íàñòàé áàéõàä çóðãààí óäàà áè÷ñýí. - Òýð ¿¿íä áóðóóã¿é ãýæ áè õýëýâ. - Îãòõîí ÷ áóðóóã¿é.Òèéìýý, òýãýëã¿é ÿàõàâ. Ìàæûí öàðàé áàðàéñíàà æèìñíèé ìºíãèéã ãàðò àòãóóëàâ. - Àìæèëò õ¿ñüå, Êèòíèññ. - ×àìä ÷ ãýñýí. Õààëãà õààãäàâ. Áèäíèéã ãàäàà ãàðàõàä ãóäàìæ ÷èìýýã¿é áàéëàà. Íàäàä Ãåéëèéí Ìàæûã òºíõñºí ÿâäàë òààëàãäààã¿é ÷ ò¿¿íèé çºâ áàéâ. Óðãàöûí ñèñòåì øóäàðãà áóñ äîëîîí äîð áàéñàí þì. Ä¿ðìýýð ¸ñîîð áîë óðãàöûí ºäºð àðâàí õî¸ð õ¿ðñýí á¿õ õ¿í îðîëöîæ áîëíî. Òýð ¿åä íýð ÷èíü àíõ óäààãàà îðîîä, àðâàí ãóðàâòàé áàéõàä ÷èíü õî¸ð äàõü óäààãàà ãýõ ìýò÷èëýí òýãýýä öààøàà àðâàí íàéì õ¿ðýõýä ÷èíèé íýðèéã áè÷ñýí äîëîîí êàðò áèé áîëíî. Ýíý íü Ïàíåìûí íóòàãò áàéãàà á¿õ àðâàí õî¸ð á¿ñýä õàìààòàé. ¯¿íýýñ ë ñîíèðõîëòîé ç¿éë ýõëýíý. Õýðâýý ÷è õººðõèéëºëòýé ÿäóó áîë ºëñºæ ¿õíý. Òýãýõýä ÷è íýðýý àõèí áè÷¿¿ëýýä îðîíä íü òåññåðà àâ÷ áîëíî. ¯¿íä á¿òýí æèëèéí òóðø íýã õ¿íä á¿ä¿¿í õèéöèéí òàëõ, òîñ ºãíº. Öàòãàëàí õýäèé ÷ ñàéí ç¿éë ¿ã¿é. Ò¿¿í÷ëýí áàñ ãýð á¿ëèéí ãèø¿¿äèéí òîîãîîð àâñàí ÷ áîëíî. Íàìàéã àðâàí õî¸ð íàñ õ¿ðýõýä íýðèéã ìèíü äºðâºí óäàà áè÷ñýí. Íýã óäàà õóóëü ¸ñîîð áîëîí ýýæ, Ïðèì áîëîí ººðèéíõºº õàìò ãóðâàí óäàà. Äàðààãèéí æèë íü ýíý ìàÿãààð äàâòàãäñààð àðâàí çóðãàà õ¿ðýõ ¿åä ìèíèé íýð áè÷ñýí õîðèí êàðò áèé áîëæýý. Ãåéë àðâàí íàéìàí íàñòàé ÷ íàéìòàéãààñàà ýõëýí ãýð á¿ëèéíõýý òàâàí õ¿íèéã òýæýýæ èðñýí òóë ò¿¿íèé íýðèéã äº÷èí õî¸ð óäàà áè÷ñýí. Èéìýýñ Ìàæ ìýòèéí õýçýý ÷ òåññåðàãèéí òºëºº ýðñäýëä îðîõã¿é õ¿ì¿¿ñ Ãåéëèéí óóðûã
  • 9.
    õ¿ðãýæ áàéâ. Ãýñýí÷ ò¿¿íèé íýðèéã Àòèðààíû áóñàä îðøèí ñóóã÷èäòàé õàðüöóóëàõàä òîãëîîìä ñîíãîõ áîëîìæ áàéõã¿é. Áàðàã ë áàéõã¿é ãýæ áîëíî. Ìýäýýæ Êàïèòîëèéí ä¿ðýì ¸ñîîð á¿ñèéí áóñ õ¿í ìýäýýæ Ìàæûí ãýð á¿ë áèø ë äýý ç¿ñýì òàëõíû òºëºº ººðèéíõºº àðüñûã õóäàëääàã áàéâ. Ãåéë ººðºº ÷ Ìàæàä óóðëàñàí ó÷ðàà îéëãîæ áàéâ. Óðüä íü áèäíèéã îéä ÿâàõ ¿åä ò¿¿íèé òåññàðà ìàíàé á¿ñèéí ãàé áîëæ áàéãàà òóõàé õýðõýí çýâ¿¿öýí ÿðèõûã íü ñîíñäîã áàéâ. Èéì àðãààð Àòèðààíû ºëñºæ áàéãàà àæèë÷äûí äóíä ¿çýí ÿäàëò áèé áîëãîõ áºãººä íýã íýãíýý ò¿øèí òóëàõûí îðîíä õîîðîíäîî èòãýõã¿é áîëíî. "Êàïèòîëûí äàâóó òàë áîë áèäíèéã çààãëàí õóâààæ áàéãàà ÿâäàë" ãýæ òýð íýã áóñ óäàà õýëäýã áàéëàà. Ãýõäýý óðãàöûí ºäºð áèø ë äýý. Åð íü áîë àëòàí ç¿¿òýé òåññåðà àâ÷ ¿çýýã¿é îõèíûã ãîìäîîõîðã¿é ë ñýäýâ. Áè çàìäàà Ãåéë ð¿¿ õÿëàìõèéí õàðàõàä ÷óëóóæñàí öàðàéä íü óóð õèëýí õóðàëäñàí áàéâ. Ìèíèé õóâüä ýíý á¿õ óóð õèëýí íü óõààíã¿é ñàíàãäñàí ÷ ýíý òóõàé õýëñýíã¿é. Ó÷èð ÿâäàë áè ò¿¿íèéã çºâøººðºõ ýñýõýä áàéñàíã¿é. Ãýõäýý îéí äóíä Êàïèòîëèéí òóõàé õàøãèðëàà ãýýä ñàéí þì þó áàéãàà þì áý? Þó ÷ ººð÷ëºãäºõã¿é. Øóäàðãà ÿâäàë áîëîõã¿é. Ãýäñèéã ìèíü ä¿¿ðãýõã¿é. Ýñðýãýýðýý îëçóóäûã ìèíü àéëãàõ áîëíî. Ãýñýí ÷ áè ¿¿íèéã ýñýðã¿¿öýýã¿é áèëýý. Á¿ñýä áàéñíààñ îéä èíãýñýí íü äýýð áèç. Ãåéë áèä õî¸ð îëçíûõîî ¿ëäñýí õýñýã áîëîõ õî¸ð çàãàñ, õî¸ð òàëõ, èäýøíèé íîãîî, õýäýí àÿãà ã¿çýýëçãýíý, äàâñ, ëààíû òîñ, ¿ëäñýí æààõàí ìºí㺺 õóâààæ àâëàà. - Òàëáàé äýýð óóëçàÿ ãýæ áè õýëýâ. - ßìàð íýã àÿòàéõàí þì ºìñººðýé ãýæ Ãåéë áàðãàð õýëëýý. Ãýðò ýýæ ä¿¿ õî¸ð õýäèéí èðæýý. Ýýæ ýìèéí ñàíãèéí ¿åýñ ¿ëäýæ õîöîðñîí ñàéõàí äààøèíçàà ºìñ÷ýý. Õàðèí Ïðèì ìèíèé àíõ óäààãàà óðãàöûí ºäºð ºìñ÷ î÷ñîí õóâöàñ áîëîõ öàìö, õóíèàñòàé áàíçëûã ºìññºí áàéâ. Ãýðò ìîäîí ñàâòàé õàëóóí óñ íàìàéã õ¿ëýýæ áàéëàà. Áè ìîäîí äóíä áîëñîí øàâàð øîðîî áîëîí õºëñíººñºº ñàëæ ¿ñýý óãààëàà. Ýýæ íàäàä ººðèéíõºº õàéðòàé äààøèíçíóóäûí íýã áîëîõ öýíõýð íèìãýí äààøèíçûã áýëòãýñýí ÿâäàë ìèíèé ãàéõëûã èõýä òºð¿¿ëýâ. - Òà íàäàä ¿¿íèéã ºìñãºíº ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà óó? õýìýýí áè ãàéõëàà. Ãýõäýý äîòîð óóð õ¿ðýõèéí çýðýãöýý ò¿¿íèé þóã ÷ ºìñºõèéã õ¿ññýíã¿é. Ãýñýí ÷ ¿¿íýýñ òàòãàëçàõ õýðýãòýé áîëëîî. Ýíý íü îíöãîé òîõèîëäîë áàéâ. Òýð ºíãºðñºí àìüäðàëûã íü ñàíàãäóóëàõ õóâöàñíóóääàà òóí õàéðòàé. - Òýãýëã¿é ÿàõàâ. ×èíèé ¿ñèéã ÷èíü ñàìíààä ºãüå. Ýýæ ìèíèé ¿ñèéã õóóðàé áîëòîë àë÷óóðààð àð÷ààä õè÷ýýíã¿é ñàìíàæ ºãºâ. Áè õàíàí äàõü õàãàðõàé òîëèíä õàðàõ ¿åäýý ººðèé㺺 àðàé ÿäàí òàíèëàà.
  • 10.
    - ×è ñàéõàíõàðàãäàæ áàéíà! ãýæ Ïðèì àÿàðõàí äóó àëäàâ. - ªºðòýéãýý òºñã¿é áîëæ ãýýä áè ò¿¿íèéã òýâýðëýý. Ó÷èð íü ò¿¿íä äàðààãèéí õýäýí öàãèéí òóðø àéìøèãòàé áàéõ áîëíî. Òýð óðãàöàä àíõ óäààãàà îðîëöîæ áàéãàà áîëîõîîð àþóëã¿é áàéâ. Òýãýýä ÷ áè ò¿¿íèéã ÿìàð ÷ òåññåðà àâõóóëàõã¿é. Õàðèí òýð íàäàä ñàíàà çîâæ áàéëàà. Áè ¿ðãýëæ Ïðèìûã õàìãààëæ èðñýí ÷ óðãàöûí ýñðýã õ¿÷ã¿éäýæ áàéñàí òóë øàíàëàë öàðàéä èëðýí ãàðàõààñ àéëàà. Ò¿¿íèé öàìö áàíçëûíõàà ãàäóóð ãàð÷ýý. Áè àëü áîëîõ òàéâàí áàéõûã õè÷ýýí, - Æèæèãõýí íóãàñ ìèíü, ñ¿¿ëýý äàëä õèéãýýðýé ãýýä öàìöûã íü çàñëàà. - Êðÿ-êðÿ ãýæ Ïðèì õºõðºâ. - ªºðòºº ë ãóàãëà ãýýä áè èíýýâõèéëýí çóëàé äýýð íü ¿íýñýæ, - ßâæ õîîëëîöãîî¸ ãýâ. Çàãàñ íîãîî õýäèéí îðîéí õîîëîíä çîðèóëàãäàí çóóõàíä æèãíýãäýíý. Áèä ã¿çýýëçãýíý æèíõýíý òàëõàà ýíý îíöãîé ¿äýøò çîðèóëàí õýìíýí ¿ëäýýõýýð øèéäñýí áîëîõîîð îðîíä íü Ïðèìûí Õàòàãòàé ãýæ äóóääàã ÿìààíû ñ¿¿ óóæ òåññåðàíû øèð¿¿í òàëõ èäñýí ÷ õîîë èäýõ äóð õýíä ÷ áàéñàíã¿é.
  • 11.
    II Íýã öàãààñáèä òàëáàé ðóó ÿâëàà. Õýí íýãíèé ¿õëèéí õààëãà íýýãäýõ á¿ð îðîëöîõ ¸ñòîé. ¯äýø íü àëáàí õààã÷èä øàëãàõààð èðýýä ÿâààã¿é õ¿ì¿¿ñèéã øîðîíä õèéõ áîëíî. Ìóó íü ãýâýë óðãàö àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí öîðûí ãàíö òààòàé ãàçàð áîëîõ òàëáàé äýýð ÿâàãäàíà. Òàëáàéí ýðãýí òîéðîí äýëã¿¿ð õ¿ðýýëæ öàã àãààð ñàéõàí ¿åä ýíä ñýòãýë ñýðãýì ñàíàãäàíà. ªíººäºð òàëáàé äýýð òîä ºíãèéí òóãíóóä ºëãºñºí õýäèé ÷ ä¿íñãýð õàðàãäàæ áàéëàà. Äýýâýð äýýð ñàð øóâóó øèã ¸ðäîéõ òåëåâèçèéí äóðàí ÷ ñýòãýë ñàíàà äýýðä¿¿ëñýíã¿é. Õ¿ì¿¿ñ ÷èìýýã¿éõýí ãàðûí ¿ñýã çóðöãààâ. Êàïèòîë èéì ìàÿãààð òîîãîî àâäàã áàéâ. Àðâàí õî¸ðîîñ àðâàí íàéì íàñíû çàëóóñûã òàëáàé äýýð îëñîîð çààãëàí õóâààæ òîì÷óóä íü óðäàà çîãñîõ áºãººä Ïðèì ìýòèéí áàãà õ¿¿õä¿¿ä àðä íü çîãñîöãîîíî. Ãýð á¿ëèéíõýí íü ãàðààñàà ÷àíãà áàðèí çîãñ÷ýý. ªºð áàñ þóíä ÷ ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é õóäàëäàà÷èä ºíººäºð õýíèé íýð ãàðàõûã ¿çýõýýð èðöãýýíý... Òýäíèé èõýíõè íü ìýäýýëýã÷èä áàéâ. Æèøýýëáýë áè ºäºð á¿ð àí õèéñíýýðýý òýäíèé íàìàéã õàìãààëñíû äóðøèëûã òºëæ áàéãàà. Ãýõäýý á¿ãä èíãýæ áîääîãã¿é áàéëàà. ßìàð ÷ ãýñýí Ãåéë áèä õî¸ð ºëñºæ ¿õñýíýýñ òàðõèíäàà ñóì çîîëãîõ íü ò¿ðãýí ãýæ øèéäñýí þì. Õ¿ì¿¿ñ èõñýí çàé óëàì äàâ÷óó áîëëîî. Òàëáàé òîì õýäèé ÷ àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí á¿õ õ¿íèéã áàãòààõàä õ¿ðýëöýýã¿é áàéâ. Õîöîð÷ èðñýí õ¿ì¿¿ñ çýðãýëäýý ãóäàìæ ðóó îðîîä ¿éë ÿâäëûã çóðàãòààð ¿çíý. Á¿õ îðîí äàÿàð öàöàãääàã áàéñàí þì. Áè Àòèðààíû àðâàí çóðãàà õ¿ðýãñäèéí äóíä áàéëàà. Áèä õîîðîíäîî òîâ÷õîí òîëãîé äîõèîä õóóëü ç¿éí áàéøèí ðóó àíõààðëàà òºâëºð¿¿ëýâ. ¯éë ÿâäàëä çîðèóëàí ãóðâàí ñàíäàë, íýã èíäýð, õºâã¿¿ä îõèäóóä çîðèóëñàí õî¸ð òîì øèëýí áºìáºëºã òàâüæýý. Áè îõèäûí áºìáºëºãò áàéãàà öààñ ðóó øèðòëýý. Àðâàí õî¸ð õ¿ðýõýä ìèíü ò¿¿íä Êèòíèññ Ýâåðäèí ãýæ íÿìáàéëàí áè÷èæ õèéñýí þì. Ãóðâàí ñàíäëûí õî¸ðûã Ìàæûí ààâ õîòûí äàðãà áîëîõ ºíäºð õàëçàí òîëãîéòîé Àíäåðñ, Êàïèòîëîîñ ìàíàé á¿ñèéã õàðãàëçàõààð èðñýí íîãîîí õ¿ðýìòýé Ýôôè Òèðèíêåò ýçëýýä ÿãààí ¿ñòýé, öàðàéäàà òààã¿éõýí èíýýìñýãëýë òîäðóóëæ áàéâ. Òýä õîîðîíäîî õººðºëäºõ çóóðàà õîîñîí ñóóäàë ðóó ñýòãýë çîâñîí áàéðòàé õàðöãààíà. Õîòûí öàã õî¸ðûã çàðëàìàãö õîòûí äàðãà áîñ÷ èíäýð ð¿¿ ãàðàí óíøëàà. ¯ðãýëæ èíãýäýã áàéñàí þì. Òýðáýýð õýçýý íýã öàãò ºìíºä Àìåðèê ãýæ íýðëýäýã áàéñàí ¿íñýí äóíäààñ áîññîí Ïàíåìûí ò¿¿õ áîëîí àâààð îñîë, ãàí ãà÷èã, øóóðãà, ãàë ò¿éìýð, òýíãèñ ýðãýýñýý àõëèí ãàçàð äýëõèéã çàëãèæ õýðöãèé äàéíû ¿ëäýãäýë áîëîõ áàãàõàí õ¿íñ ¿ëäñýí òóõàé ÿðèíà. Ãýòýë Ïàíåìä ãó÷èí á¿ñòýé ãÿëàëçñàí Êàïèòîë áàéãóóëàãäàæ õ¿í àì ñóóëãàí õºãæèæ ýõýëæýý. Äàðàà íü Õàðàíõóé ºäð¿¿ä èðýõýä á¿ñ¿¿ä Êàïòîëèéí ýñðýã áîñîâ. ¯¿íýýñ àðâàí õî¸ð ÿëàãäàæ àðâàí ãóðàâ äàõü íü ãàçðààñ àð÷èãäñàí áºãººä óðâàí òýðñýëñýí á¿ñ¿¿äýä Õàð ºäð¿¿äèéã õýçýý ÷ ìàðòàãäàëã¿é ñàíóóëæ áàéõûí òóëä ¯õëèéí òîãëîîìûã çîõèîõ áîëæýý.
  • 12.
    Òîãëîîìûí ä¿ðýì ýíãèéíáàéëàà. Áîñëîãî ãàðãàñàí àðâàí õî¸ð á¿ñ øèéòãýë ¸ñîîð æèë á¿ð òîãëîîìä íýã îõèí íýã õ¿¿ ãàðãàæ îðîëöóóëàõ ¿¿ðýãòýé áàéâ. Õîðèí äºðâºí îðîëöîã÷èä ¿ã¿éð÷ õîîñîðñîí õºëä¿¿ õàÿãäìàë á¿õèé ºðãºí á¿ñ íóòãèéã íýýæ ºãíº. Òýíä òýä õýäýí äîëîî õîíîãèéí òóðø íýã íýãíèéõýý ýñðýã ¿õýëäýí òýìöýëäýíý. Ñ¿¿ëä àìüä ¿ëäñýí íü ÿëäàã. Õ¿¿õäèéã íü àâ÷ á¿ãäèéí í¿äýí äýýð áèå áèåý õºíººëãºõ çàìààð Êàïèòîë áèäýíä ñ¿ð õ¿÷ çàñàãëàë áîëîí àõèí íýã áîñëîãî ãàðãàõ þì áîë àìüä ¿ëäýõ áîëîìæ áàéõã¿é ãýäãèéã ¿ç¿¿ëæ áàéâ. Êàïèòîëûí ¿ã áîëãîíä íýã ë ñàíàà öóóðàéòàõ àæ. "Áèä òàíàé õ¿¿õä¿¿äèéã àâ÷ àìèéã íü çîëèîñëóóëàõàä òà íàð þó ÷ õèéæ ÷àäàõã¿é. Õóðóóãàà õºäºëãºõ þì áîë íýãèéã ÷ ¿ëäýýëã¿é óñòãàíà. ßã ë àðâàí ãóðàâäóãààð á¿ñ øèã". Êàïèòîë áèäíèéã ãóòààí äîðîìæèëæ òàìëàõûí òóëä ¯õëèéí òîãëîîìûã áàÿð öýíãýëýýð çàðëàæ, á¿ñ¿¿ä õîîðîíäîî ñïîðòûí òºð뺺ð òýìöýëäýæ áóé õýðýã ãýæ ¿çíý. Àìüä ¿ëäñýí ñ¿¿ë÷èéí îðîëöîã÷ á¿ñäýý áóöàæ èðñíýýð òîìîîõîí õîîë õ¿íñíýýñ á¿ðäñýí øàãíàë àâíà. ªºð áóñàä õ¿ì¿¿ñ ºëñºæ ¿õýæ áàéõàä ÿëàã÷èä ¿ëäñýí àìüäðàëûíõ íü òóðø Êàïèòîë ºãººìºð ñýòãýëýý õàðóóëàí òàëõ, òîñ, àìòàò ÷èõýð ºãºõ áîëíî. - Ãýìøèë áîëîí òàëàðõëûí ìº÷ èðëýý ãýæ õîòûí äàðãà çàðëàâ. Òýðáýýð ºíãºðñºí óäààãèéí á¿ñèéã ÿëàã÷ûã äóðüäàâ. Äàëàí äºðâºí æèëä õî¸ðõîí õ¿í áàéñíààñ íýã íü îäîî õ¿ðòýë àìüä áèé. Õåéìèò÷ Ýáåðíåòè õýìýýõ õèæýýë íàñòàé ã¿çýýòýé ýðýãòýé ýíý àãøèíä îéëãîìæã¿é ç¿éë õàøãèðñíàà òàâöàí ðóó ãóéâëàí ãàð÷ ãóðàâ äàõü ñàíäàë äýýð óíàâ. Òýð øàë ñîãòóó áàéëàà. Õ¿ì¿¿ñ ò¿¿íä áàÿð õ¿ðãýõýä òýð Ýôôè Òðèíêåòûã òýâðýõèéã îðîäñîí ÷ öààäàõ íü çàéëæ àìæèâ. Õîòûí äàðãà áóõèìäàíãóé õàðàãäàâ. ¨ñëîëûã çóðàãòààð ¿ç¿¿ëæ áàéãàà áîëîõîîð Ïàíåìèéí àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéíõýí øîîëîí èíýýæ áàéãààã ìýäýæ áàéñàí òóë óðãàöûí òóõàé ÿðüæ áàéãàà Ýôôè Òðèíêåòýä ÿàðàí àíõààðàë õàíäóóëàõûã õè÷ýýâ. ¯ðãýëæ ººäðºã îðãèëóóí áàéäàã òýðáýýð èíäýð äýýðýýñ ººðèéíõºº íýðèéí õóóäàñ áîëñîí ¿ã áîëîõ "¯õëèéí òîãëîîìä îðîëöîã÷äîä áàÿð õ¿ðãýå! Ìàãàäã¿é õýçýý íýãýí öàãò òàíüä àç òîõèîëäîæ áîëîõ þì!" ãýëýý. Ò¿¿íèé õèéìýë ãýäýã íü èëò ÿãààâòàð ¿ñ íü Õåéìèò÷òýé ìºðãºëäñºíèé äàðàà õàæóó òèéø ¿ë ìýäýã õàçàéæýý. Ìýíä÷èëãýýãýý äóóñãààä Ýôôè ò¿¿íèé á¿ñýýñ ÿëàã÷ òîäðîõ íü íü ÿìàð èõ õ¿íäýòãýë áîëîõ òóõàé ÿðüñàí ÷ õ¿í á¿õýí ò¿¿íèéã ÿëàã÷ íü ÿëàã÷ øèã áîëîõîîñ áèø á¿ãäèéí í¿äýí äýýð õîðãîîäîã ñîãòóó àìüòàí áèø èë¿¿ õ¿íäýòãýëòýé á¿ñ õ¿ñ÷ áàéãààã íü îéëãîæ áàéëàà. Îëíû äóíä áè Ãåéëèéã îëæ õàðàõàä òýð íàä ðóó èíýýâõèéëýâ. ßã ë õºãæèëòýé ¿éë ÿâäàëä áàéãàà þì øèã. Áè ãýíýòõýí øèëýí áºìáºëºãò Ãåéëèéí íýðòýé äº÷èí õî¸ð õóóäàñ áàéõàä õýð àç òîõèîõ òóõàé áîäëîî. Áóñàäòàé õàðüöóóëàõûí àðãàã¿é èõ. Õàðèí òýð ìèíèé àäèë ç¿éë
  • 13.
    áîäñîí áîëîëòîé áàðãàðöàðàéëàí öààø ýðãýõýä "Õóóäàñ õýäýí ìÿíãà ø¿¿ äýý" ãýæ áè ò¿¿íä øèâíýâ. Ñóãàëàõ ìº÷ èðýõýä Ýôôè çóðøñàí ¸ñîîðîî "Ýõëýýä õàòàãòàé íàð!" ãýýä îõèäûí íýðòýé áºìáºëºãò ãàðàà ã¿í øóðãóóëñíàà äîòðîîñ íü õóóäàñ öààñ ãàðãàæ èðýõýä á¿ãä ÿëàà íèññýí ÷ ñîíñîãäîõîîð ÷èìýýã¿é áîëëîî. Àéäàñ ìèíèé äîòîð õóðàëäàí äîòîð çºâõºí "áè áèø áàéãààñàé" ãýñýí ãàíö áîäîë ýðãýëäëýý! Ýôôè èíäýðò ýðãýí ãàðààä öààñûã äýëãýí òîäõîí õîîëîéãîîð íýð äóóäàõàä ýíý áè áèø áàéëàà. Ýíý áîë Ïðèìðîóç Ýâåðäèí áàéñàí þì. Íýã óäàà áè îëçîî îéä îòîæ áàéõ ¿åäýý ç¿¿ðìýãëýýä àðâàí ôóòûí ºíäðººñ ãàçàð íóðóóãààðàà óíàõàä õýñýã çóóð àìüñãàà àâàõ áàéòóãàé õºäºëæ ÷ ÷àäàõã¿é áîëæ áèëýý. Õàðèí îäîî èéì ìýäðýìæ àõèí òºðºõºä ¿ã õýëýõ ÷àäâàðã¿é áîëîîä áîëîîä ä¿¿ãèéí íýð òîëãîé ðóó äýëñýõ øèã áîëîâ. Àòèðààíû íýã õ¿¿ ìèíèé ãàðààñ áàðèâ. Ìàãàäã¿é óõààí àëäàæ óíàõ ãýõýä ò¿øñýí áàéõ. Ýíý áîë àëäàà! Áàéæ áîëîìã¿é þì! Ìÿíãàí õóóäàñ äóíäààñ Ïðèìûí íýðòýé ãàíöõàí öààñ! Áè ò¿¿íèéã ñîíãîãäîõ ýñýõ òàëààð îãòõîí ÷ ñýòãýë çîâîîã¿é. ¯¿íèé òºëºº á¿ãäèéã õèéãýýã¿é ãýæ ¿¿? Ò¿¿íèéã ýðñäýëä îðóóëàõã¿éí òóëä ÷ºòãºðèéí òåññåðàíààñ òàòãàëçñàí áèç äýý? Ãàíöõàí õóóäàñ. Ìÿíãààñ íýã ë. Òýð á¿ðýí áîëîìæòîé áàéñàí. Ãýõäýý ýíý îäîî ÷óõàë áèø áîëæýý. Àëñàä õ¿ì¿¿ñèéí àðâàí õî¸ð íàñòàé õ¿¿õýä ñîíãîãäñîí øóäàðãà áóñ áàéäàëä äóðã¿éöýí ã¿íãýíýõ ñîíñîãäîíî. Äàðàà íü áè öîíõèéí öàéæ ãàðàà ÷àíãà àòãààä óäààíààð óðàãøëàõ Ïðèìûã õàðëàà. Òýð ìèíèé äýðãýä¿¿ð ºíãºðºõºä öàìöíû õîðìîé íü àõèàä ë àðààñ íü öóõóéæ áàéâ. Ýíý íü íàìàéã áîäèò áàéäàëä ýðãýí èðýõýä òóñàëñàí þì. - Ïðèì! Ïðèì! ãýæ áè ýöýñò íü õºäëºõ ÷àäâàðòàé áîëîîä õ¿÷èëñýí õîîëîéãîîð äóóäëàà. Íàäàä îëíû äóíäóóð ç¿òãýëýõ õýðýã ÷ ãàðñàíã¿é óðä òàëûí õ¿¿õä¿¿ä çàì ÷ºëººëºí çîãñîâ. Áè ò¿¿íèéã øàòíû ãèøã¿¿ðò õºë òàâèõûí ºìíº ã¿éöýýä ãàðààñ íü òàòàí ýðã¿¿ëýâ. - Ñàéí äóðûí õ¿í! Áè ñàéí äóðààðàà îðîëöîõûã õ¿ñ÷ áàéíà! Òàâöàí õºíãºõºí ãàéõøèðàëä àâòàâ. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä ñàéí äóðûí õ¿í îëîí æèëèéí ºìíº ãàðñàí áºãººä á¿ãä èéì ÿâäàë áîëñíûã ìàðòæýý. Ä¿ðýì ¸ñîîð áîë íýð íü ñóãàëàãäñàíààñ îíäîî õ¿í (îõèä õºâã¿¿äèéí ÿìàð áºìáºëºãººñ ñóãàëñíààñ õàìààðíà) ò¿¿íèéã áàéðûã ýçëýõ õ¿ñýëò ãàðãàæ áîëíî. Çàðèì á¿ñ¿¿äýä òîãëîîìûí ÿëàã÷ òîìîîõîí õ¿íäýòãýë õ¿ëýýõ áîëîõîîð îëîí õ¿ì¿¿ñ ò¿¿íèé òºëºº àìüäðàëààðàà äýí÷èí òàâèõàä áýëýí áàéäàã ÷ ñàéí äóðûí õ¿í àìàð îëäîõã¿é. Áèäíèé õóâüä "îðîëöîã÷" ãýäýã íü "õ¿¿ð" ãýäýãòýé àäèë ñîíñîãäîõ ó÷èð ñàéí äóðûíõàí ýðò ¿åýñ ãàðàõàà áîëüæýý. - Ãàéõàìøèãòàé! ãýæ Ýôôè Áðÿê óóëãà àëäààä,
  • 14.
    - Ãýõäýý... ýõëýýäóðãàöûí ÿëàã÷ûã òàíèëöóóëñàí íü äýýð áàéõ... äàðàà íü ñàéí äóðûí õ¿í îëäñîí ýñýõèéã àñóóæ áîëîõ þì. Õýðâýý õýí íýãýí îðîëöîõûã õ¿ñâýë ìýäýýæ áèä... ãýæ èòãýëã¿éõýí ¿ðãýëæë¿¿ëýâ. - ßìàð ÿëãàà áàéíà? ãýæ õîòûí äàðãà ÿðèàíä îðîëöîâ. Òýð íàìàéã æèìñ àâ÷èð÷ ºãäºã îõèí ãýäãèéã òàíüñàí áîëîëòîé øàíàëàíãóé õàðëàà. Ýñâýë îõèí íü ìèíèé òàëààð ÿðüñàí ÷ áàéæ ìàãàäã¿é. ªºðººð òàâàí æèëèéí ºìíº ýýæ ä¿¿ õî¸ðòîéãîî øàõöàëäàí çîãññîí òîì îõèíä íü Ýð çîðèãèéí ìåäàëü ãàðäóóëàí ¿ã õýëæ áàéñíàà ñàíàñàí þì áîëîâ óó. Ìåäàëûã óóðõàéä ¿ðýãäñýí ýöýãò ìèíü çîðèóëàí îëãîñîí þì. - ßìàð ÿëãàà áàéíà? ãýæ õîòûí äàðãà àõèí óöààðëàíãóé õýëýýä, - Ò¿¿íèéã óðàãø íü ãàðãà ãýâ. Àðä Ïðèìûí æèíãýíýñýí õàøãèðàëò ñîíñîãäîæ òóðàíõàé ãàðààðàà àðààñ çóóðààä, - ¯ã¿é, Êèòíèññ! ¯ã¿é! Áèòãèé ÿâ! ãýëýý. - Ïðèì áîëüæ ¿ç! ãýæ áè íóëèìñàà áàðüæ òýñýõã¿é áàéõààñ àéí á¿ä¿¿ëãýýð çàíäàðëàà. Îðîé óðãàöûã çóðàãòààð äàâòàí ¿ç¿¿ëýõ ¿åä á¿ãä ìèíèé íóëèìñûã õàðâàë ñóëõàí îëç ãýäãèéã ìèíü ìýäýõ áîëíî. ¯ã¿é ýý, òýãýõã¿é! Áè õýíä ÷ òèéì áîëîìæ ºãºõã¿é. - Íàìàéã òàâü. Õýí íýãýí Ïðèìûã íàäààñ óãç òàòàí õîëäóóëàõàä áè Ãåéëèéã õàðëàà. - Àëèâ, Êèòíèê ÿâ ãýæ òýð õ¿÷èëñýí õîîëîéãîîð õýëýýä Ïðèìèéã ýýæ ð¿¿ àâàà÷èâ. Áè ø¿äýý çóóí òàâöàí ðóó ºãñ뺺. - Ç¿éòýé! Ýíý ÷èíü ë òîãëîîìûí àìèí ñ¿íñ áàéãàà þì! ×àìàéã õýí ãýäýã âý? ãýæ Ýôôè ýöýñòýý á¿ñä íü òààòàé ÿâäàë òîõèîëäñîí ÿâäàëä ñýòãýë õàíãàëóóí àñóóëàà. Áè àðàéõèéí ø¿ñýý çàëãèàä, - Êèòíèññ Ýâåðäèí ãýâ. - Ýíý ÷èíèé ä¿¿ þó. Ò¿¿íèéã õàìðûí óðäààñ ãàâúÿàã ÷èíü áóëààõûã õ¿ñýýã¿é þì áèç äýý? Àëèâ á¿ãäýýðýý øèíý îðîëöîã÷äîî àëãà òàøèí áàÿð õ¿ðãýöãýýå! ãýæ Ýôôè õ¿íãýí¿¿ëýâ. Àðâàí õî¸ð äóãààð á¿ñèéí îðøèí ñóóã÷äûí õýí ÷ àëãà òàøñàíã¿é. Òýäíèé îëîíõè íü íàìàéã çýýë äýýðýýñ ìýäýõ áîëñîí áºãººä ýñâýë ýöãèéã ìèíü òàíèõ þìóó ººðººð õàéðëàõã¿é áàéõûí àðãàã¿é Ïðèìèéã õàðñàí áèçýý. Íàìàéã õºäºë㺺íã¿é çîãñîæ áàéõàä îëîí ìÿíãàí õ¿ì¿¿ñ ñýòãýë õºäëºëºº ÷èìýýã¿é áàéäëààð èëýðõèéëæ áàéëàà. Íàì ã¿ì äóíäààñ áèä çºâøººðºõã¿é
  • 15.
    áàéíà ýíý ÷èíüøóäàðãà áóñ õýðýã ãýñýí íýã ë ¿ã öóóðàéòàõ ìýò. Òýãòýë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéíõíýýñ õ¿ëýýãýýã¿é ãýíýòèéí ÿâäàë áîëîâ. Íàìàéã Ïðèìûí áàéðûã ýçýëñýí öàãààñ ýõëýí ÿìàð íýã ç¿éë ººð÷ëºãäºæ ¿íý öýíòýé áîëæýý. Ýõëýýä íýã íü, äàðàà íü ººð íýã íü òýãñíýý áàðàã á¿ãäýýðýý ç¿¿í ãàðûí ãóðâàí õóðóóãàà óðóóëäàà õ¿ðãýýä ìèíèé ç¿ã ð¿¿ ñóíãàâ. Ýíý áîë çºâõºí ìàíàé á¿ñýä ë õîâîðõîí àøèãëàäàã ýðòíèé äîõèî áºãººä îðøóóëãàí äýýð õààÿà òîõèîëäîã áàéâ. Ýíý íü ãàéõàí áàõäàæ òàëàðõñàí áîëîí áîëîí õàéðòàé íýãýíòýéãýý ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýæ áàéãààãûí òýìäýã þì. Îäîî áè æèíõýíýýñýý óéëàõ øàõñàí ÷ àç áîëîõîä Õåéìèò÷ ñàíäëààñàà ãàíõàí áîñîîä áàÿð õ¿ðãýõýýð èðýâ. - Ò¿¿íèéã õàðöãàà. Ýíý îõèíûã õàðöãàà! ãýæ òýð ìèíèé ìºðººð òýâðýí îðèëîõîä àðõè, õºëñíèé ýõ¿¿í ¿íýð õàíõëàâ. - Ýíý þó áîëîõûã áè îéëãîæ áàéíà! Òýð… çàëóóõàí çîðèãòîé! ¯ã¿é ýý òà íàð! ãýýä íàìàéã òàâüæ çóðàãòûí äóðàí ðóó õóðóóãààðàà ÷è÷ëýí, - Òà íàð áîë õóë÷ãàð àìüòàä! ãýëýý. Òýð õýíèéã õýëñýí þì áîë? Öóãëàñàí îëíûã óó? Ýñâýë Êàïèòîëèéã þì áîëîâ óó. Åð íü áîë ýíý òóõàé õýí ÷ ìýäýæ àìæààã¿é áàéòàë Õåéìèò÷ óõààí àëäàæ óíàâ. Òýð æèãøìýýð áàéñàí ÷ áè ò¿¿íä òàëàðõàæ áàéëàà. Á¿õèé ë äóðàí ò¿¿íèé ç¿ã ÷èãëýñýí òóë íàäàä áèåý áàðèõ õóãàöàà îëäëîî. Áè ìºðºº öýõëýí ºã뺺 Ãåéëòýé áàéñàí àëñàä îðøèõ òîëãîä ðóó õàðàâ. Òýãòýë íàìàéã õºíãºõºí ãóíèã ýçýìäýâ… Áèä ÿàãààä á¿ñýýñ çóãòààã¿é þì áîë? ßàãààä îéä àìüäðààã¿é þì áý? Ãýõäýý áè çºâ àëõàì õèéñíýý ìýäýæ áàéâ. Ïðèìûí îðîíä ººð õýí ñàéí äóðààðàà áîñîõ áàéñàí ãýæ? Õåéìèò÷èéã äàìíóóðãàí äýýð 纺í ÿâñíû äàðàà Ýôôè Òðèíêåò á¿ãäèéã àõèí õýâèéí áàéäàëä îðóóëàõûã õè÷ýýâ. Òýð áàðóóí òèéø õàçàéñàí õèéìýë ¿ñýý çàñààä, - ßìàð ñýòãýë õºäºë캺ð ºäºð âý! Ãýñýí ÷ áàÿð äóóñààã¿é áàéíà! Õ¿¿ãèéí íýðèéã ñîíãîõ öàã èðëýý! ãýýä áºìáºëºã ð¿¿ ººäðºã àëõàæ ýõíèé òààðàëäñàí õóóäñûã àâëàà. Òýãñíýý íàìàéã Ãåéë áèòãèé áàéãààñàé ãýæ õàðàìñàæ ÷ àìæèõààñ óðüä, - Ïèò Ìåëëàðê! ãýëýý. "¯ã¿é ýý! Ǻâõºí òýð ë áèø ø¿¿!" ãýñýí áîäîë ìèíèé òîëãîéä õàðâàëàà. Áè ò¿¿íèéã ìýäýõ õýäèé ÷ íýã ÷ ¿ã ñîëüæ áàéñàíã¿é. Ïèò Ìåëëàðê. Àç ºíººäºð ìèíèé òàëä áàéñàíã¿é. Áè ò¿¿íèéã òàâöàí ðóó ãàð÷ èðýõýä ñààðàë ¿ñ íü äóõ ðóóãàà óíàõûã õàðàâ. Ïèò áèåý áàðèõûã
  • 16.
    õè÷ýýæ áàéñàí ÷öýíõýð í¿äýíä íü àéäàñ õóðàëäñàí áàéâ. Áè èéì àéäñûã àãíàñàí îëçíîîñîî õàðæ áàéñàí áèëýý. Ãýñýí ÷ òýðáýýð èòãýëòýé àëõëàí ìèíèé äýðãýä áàéð ýçëýâ. Ýôôè Òðèíêýò ººð ñàéí äóðûí õ¿í áàéãàà ýñýõèéã àñóóëàà. Õýí ÷ óðàãø àëõñàíã¿é. Ïèòýä õî¸ð àõ áàéñàíûã áè òàëõ÷èíû ãàçàð õàðñàí áèëýý. Íýã íü õýäèéí íàñàíä õ¿ðñýí ÷ íºãºº íü ñàéí äóðààðàà õºäºëñºíã¿é. Åðäèéí ë õýðýã áàéëàà. Óðãàöûí ºäºð ãýð á¿ëèéí õîëáîîñ õàìààã¿é. Èéì ó÷ðààñ á¿ãä ìèíèé õèéñýí àëõàìä ãàéõàí ìýãäñýí áàéâ. Õîòûí äàðãà óäààí ä¿íñãýð õîîëîéãîîð æèë á¿ð óíøäàã Óðâàëòûí ãýðýýíèé òóõàé óíøñàí ÷ áè íýã ÷ ¿ã ñîíññîíã¿é. "ßàãààä òýð ãýæ?" õýìýýí áè áîäñîîð áàéâ. Èéì ç¿éë áîëîîã¿é ãýæ ººðèé㺺 èòã¿¿ëýõèéã õè÷ýýëýý. Ïèò áèä õî¸ð íàéçóóä òýð ÷ áàéòóãàé õºðø¿¿ä áèø. Áèä õýçýý ÷ íýã íýãýíòýéãýý ÿðüæ áàéãààã¿é. Áèäíèéã îëîí æèëèéí ºìíº áîëñîí öîðûí ãàíö òîõèîëäëîîñ ººð õîëáîõ ç¿éë ¿ã¿é áºãººä ìàãàäã¿é òýð ýíý òóõàé ìàðòñàí áèç. Ãýñýí ÷ áè ñàíàæ áàéëàà. Áàñ õýçýý ÷ ìàðòàõã¿é. Ýíý áîë ìàíàé ãýð á¿ëèéí õàìãèéí õ¿íä ìº÷ áàéâ. Ýöýã ìèíü ãóðâàí ñàðûí ºìíº óóðõàéä çîëã¿é ÿâäàëä ºðòºí ºíãºðñíººñ õîéø ýõýíäýý áè óé ãàøóó äóíä áàðàã þó ÷ ìýäðýýã¿é ÷ äàðàà íü øàíàëàë õ¿÷òýé èðëýý. "×è õàà áàéíà? ßàãààä ÿâ÷èõñàí þì áý?" ãýæ áè áîäîëäîî õàøãèðëàà. Õàðèóëò áàéñàíã¿é. Á¿ñ áèäýíä ýýæèéã àæèë îëîõ õ¿ðòýë ñàðûí òóðø àìüäàð÷ áîëîõ áàãàõàí òºëººñíèé ìºí㺠ºãñºí. Ãýñýí ÷ òýð àæèë ýðñýíã¿é. Á¿òýí ºäºðæèí ñàíäàë äýýð ýâõðýëäýí ñóóõ þìóó ýñâýë îðîí äýýð àòèðàëäàí õýâòýýä õîîñîí çàé ðóó ãºëèéí øèðòýíý. ¯å ¿å ÿìàð íýã ç¿éëèéí òóõàé ñàíàñàí ìýò äàâõèéí áîññîíîî àõèí õºøñºí áàéäàëä îðæ Ïðèìûí ÿìàð ÷ ãóéëòûã õýðýãññýíã¿é. Íàäàä àéìøèãòàé áàéëàà. Áè îäîî ë ýýæèéã ÿìàð óé ãàøóóä àâòñàíûã îéëãîæ áàéâ. Òýð ¿åä íàäàä çºâõºí ýöãèéãýý òºäèéã¿é õàìò ò¿¿íèéã õàìò àëäñàí þì øèã ñàíàãäàæ áèëýý. Ïðèì åð人 äîëîîí íàñòàé áàéñàí òóë áè àðâàí íýãòýéãýýñýý ãýð á¿ëèéíõýý ãîë õ¿í áîëñîí þì. ªºð ÿàõ ¸ñòîé áàéñàí ãýæ? Áè çýýë äýýðýýñ þì õóäàëäàí àâ÷, õîîë óíäàà ÷àäàõààðàà áýëòãýí ºí÷èí õ¿¿õäèéí ãàçàð î÷èõã¿éí òóëä ººðèé㺺 áîëîí îõèí ä¿¿ãýý çîõèñòîé õóâöàñëàõûã õè÷ýýæ áàéëàà. Áè ñóðãóóëü äýýðýý òýíäõèéí õ¿¿õä¿¿äèéã õàðæ áàéñàí þì. Òýäãýýð íü ãóíèãòàé õàöàð äýýðýý õºõºðñºí òîëáîòîé ìºðºº íàéäëàãàã¿é öºõðºëä áºãòèéñºí íóðóóòàé áàéäàã. Áè Ïðèìûã áàñ òèéì áîëîîñîé ãýæ õ¿ñýýã¿é. Æèæèãõýí Ïðèì ìèíü óéëàí áàéæ ñóðãóóëüä ÿâàõûí ºìíº ýýæèéí ¿ñèéã ñàìíààä ¿äýø á¿ð ààâûí ñàõëàà õàðæ õóñäàã áàéñàí òîëèéã ç¿ëãýñýí õýâýýð áàéñàí þì. Òýð Àòèðààã á¿õýëä íü á¿ðõñýí í¿¿ðñíèé òîîñûã òýâ÷èæ ÷àääàãã¿é áàéëàà. Ïðèì ºí÷íèé ãàçàð òýñýõã¿é áàéñàí. Èéìýýñ áè õýö¿¿ áàéãàà òóõàéãàà õýíä ÷ õýëýýã¿é. Ýöýñò íü ìºí㺠÷ äóóñàæ áèäýíä ºëñºæ ¿õýõ àþóë òóëãàðàâ. ¯¿íýýñ ººð çàì áàéñàíã¿é. Öààøàà òàâàí ñàð õ¿ðòýë òýñýõ õýðýãòýé áàéñàí áºãººä òýð ¿åä áè àðâàí õî¸ð õ¿ð÷ òåññåðà àâàí áèäíèé õóâüä ¿íýòýé ç¿éë áîëîõ òàëõ, òîñ àâ÷ ÷àäàõ áàéëàà. Ãýñýí ÷ òàâàí ñàð õ¿ðýõýä õýäýí äîëîî õîíîã ¿ëäýýä áàéõàä áèä ºëáºð÷ ¿õýõèéí èðìýã äýýð èðýýä áàéâ.
  • 17.
    Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýäºëñºæ ¿õýõ íü òèéì ÷ õîâîð òîõèîëäîë áèø òóë ¿¿íèéã õàéæ õîë ÿâàõûí ÷ õýðýãã¿é. Àæèë õèéõ ÷àäâàðã¿é õºãøèí íàñòàé õ¿ì¿¿ñ, îëîí õ¿¿õýäòýé àéëûí õ¿¿õä¿¿ä áîëîí óóðõàéä àæèë÷èä îñëîîð ¿ðýãääýã áàéëàà. ª÷èãäºðõºí ãóäàìæààð ãýëäýð÷ áàéñàí õ¿í íóãûí õàøàà íàëàí ñóóãààä õºäºë㺺íã¿é áîëíî. Ýñâýë àð ãýðò íü óéëààí ñîíñîãäîæ æóðàì ñàõèóëàã÷ èðýýä áèåèéã íü àâ÷ ÿâíà. ªëñãºëºí õýçýý ÷ àëáàí ¸ñíû ¿õëèéí øàëòãààí áàéñàíã¿é. ¯¿íèéã ¿ðãýëæ õàíèàä òîìóó þìóó óóøãèíû ¿ðýâñëýýð òàéëáàðëàäàã áàéñàí þì. Òýð ºäºð õóâü çàÿà íàìàéã Ïèò Ìåëàðêîìòîé õîòîä ó÷ðóóëæ áèëýý. Áè çàõ äýýð Ïðèìûí õóó÷èí íîîðõîé õóâöñûã çàðàõûã îðîëäñîí ÷ õýí ÷ àâñàíã¿é. Óðüä áè ýöýãòýéãýý õýäýí óäàà çýýë äýýð èðæ áàéñàí ÷ áîëîõîîð ýíýõ¿¿ á¿ä¿¿ëýã ãàçàð ãàíöààð ÿâàõààñ àéæ áàéñàí þì... Çýâð¿¿í áîðîî çîãñîëòã¿é øààãèí ýöãèéí àíãèéí õ¿ðìèéã øàëáà íîðãîõîä õ¿éòýí ÿñàíä õ¿ðòýë æèíäýâ. Ñ¿¿ëèéí ãóðâàí ºäºð áèäýíä óñàíä ÷àíàñàí ãààòàé íàâ÷íààñ ººð àìàíä õèéõ ç¿éë áàéãààã¿é. Çàõ õààãäàõ ¿åä áè ãîëäîî îðòîë íîðæ äàãæèí øàëáààãò õ¿¿õäèéí õóâöñàà óíàãàñàí ÷ òîíãîéâîë áîñ÷ èðýõã¿é áàéõààñ àéæ àâñàíã¿é. Åð íü ýíý íîîðõîé õóâöàñíóóä õýíä õýðýãòýé þì áý? Ãýð ë¿¿ãýý ÿâæ áîëîõã¿é. Ýýæèéí ¿õýýíö í¿ä, ä¿¿ãèéíõýý îìãîëòñîí óðóóëûã õàðàõàä òýñýõ¿éåý áýðõ áàéëàà. Í¿¿ðñýý äóóñààä îéí çàõààñ ò¿¿æ èðñýí íîéòîí ìº÷èð ò¿ëæ áàéãàà áîëîõîîð ºðºº ä¿¿ðýí óòàà ñóóíàãëàíà. Áè ÿàæ òèéøýý õîîñîí ãàðòàé ÿìàð ÷ íàéäëàãàã¿é õàðèõ þì áý? Õºë ìèíü áîõèð ãóäàìæàà𠺺ðèéí ìýäýëã¿é õºòëºí ÿâàõàä àðä áàÿ÷óóäàä çîðèóëñàí ÿíç á¿ðèéí äýëã¿¿ð ìóõëàã ºíãºð÷ áàéëàà. Õóäàëäàà÷èä äýëã¿¿ðèéíõýý äýýä äàâõàðò àìüäðàíà. Èéìýýñ áè òýäíèé àðûí õàøààã øàãàéæ ÿâëàà. Ñàðàâ÷èíä õî¸ð ÿìàà áîëîí øàëáà íîðñîí ãèíæòýé íîõîé õàøààíû äóíä õàðàãäàíà. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä ÿìàð ÷ òºðëèéí õóëãàéä ¿õëèéí ÿë îíîîäîã ÷ õîãèéí ñàâûã áîë îíãè÷èæ áîëíî. Ãýíòõýí ìàõíû ìóõëàãààñ õàÿñàí ÿñ ýñâýë ºìõèéðñºí íîãîî îëäîõ ÷ þì áèë¿¿. Ìàíàé ãýð á¿ëýýñ ººð õýí ÷ òîîæ ºë çàëãàõã¿é ç¿éë. Ãýñýí ÷ àçã¿éòýõýä õîãèéí ñàâûã ñàÿõàí öýâýðëýñýí áàéëàà. Áè òàëõíû äýëã¿¿ðèéí õàæóóãààð ºíãºðºõ ¿åäýý øèíýõýí òàëõíû ¿íýðò òîëãîé ýðãýëýý. Çóóõíû ã¿íä æèãíýæ áàéãàà òàëõíû ¿íýð íýýëòòýé õààëãààð õàíõàëíà. Áè àíõèëóóí ¿íýðò òàòàãäàí õºäëºõ õ¿÷ã¿é çîãñîîä áýýðñýí õóðóóãààðàà òàëõ÷èíû ºìíºõ õîãèéí ñàâíû òàãûã íýýñýí ÷ ºðºâäºõ ñýòãýëã¿é õîîñîí áàéâ. Íàäàä ãýíýòõýí õàøãèðàëò ñîíñîãäîõîä õàðöàà ºðãºâ. Òàëõ÷èíû ýõíýð íàìàéã ººðèéíõººð çàìààð ÿâàõã¿é áîë õóóëü ñàõèóëàã÷äûã äóóäíà Àòèðààíû òýíýìýë ãóéëãà÷èí á¿ð õîãèéí ñàâûã íü íýãæèõèéã òýâ÷èæ ÷àäàõã¿é ãýæ õàøãèð÷ áàéâ. Íàäàä ò¿¿íèéã õàðààõ òýíõýë áàéñàíã¿éä òàãûã áîëãîîìæòîé òàâèàä ýðãýæ õàðàõäàà ýõèéíõýý àðààñ öàéâàð ¿ñòýé õ¿¿ øàãàéõûã õàðàâ. Áè ò¿¿íèéã óðüä íü ñóðãóóëü äýýð õàðæ áàéñàí. Òýð ìèíèé ¿åèéíõ õýäèé ÷ íýðèéã íü ìýäýõã¿é. Òý𠺺ð õ¿¿õä¿¿äòýé íèéëäýã. Ýìýãòýé òàëõíûõàà ãàçàð ëóó õàðààñààð ýðãýõýä õ¿¿ íàìàéã õóó÷èí àëèìíû ìîäîîð õèéñýí ãàõàéí áàéð ëóó ÿâàõûã õàðæ áàéâ. Ãýðòýý
  • 18.
    ÿìàð íýã èäýõþì àâ÷ õàðèõ ñ¿¿ë÷èéí íàéäëàãà áºõ뺺. ªâäºã ìèíü ººðèéí ìýäýëã¿é íóãàð÷ ãàçàð ñóóâ. Èíãýýä ë áîëîî. Áè õýòýðõèé ÿäàð÷ ñóëüäàí ýöñýí áàéâ... Õóóëü ñàõèóëàã÷èä èðýýä áèäíèéã ºí÷íèé ãàçàð àâàà÷èíà. Òýãñíýýñ ýíä áîðîîí äîð õýâòýýä ¿õñýí íü äýýð áèç ãýæ áè áîäëîî. Íàäàä ÷èìýý øóóãèàí ñîíñîãäîæ òàëõ÷èíû ýõíýð õàðààí öîõèõ äóó ãàðàõàä áè þó áîëñíûã ãàéõàí õàðëàà. Íàä ðóó øàâàð ¿ñ÷¿¿ëýí õýí íýãýí èðæ áàéâ. Ýíý òàëõ÷èíû ýõíýð áàéíà. Íàìàéã ñàâààãààð öîõèæ õººõ áèç áîäîâ. Ãýñýí ÷ õ¿¿ íü áàéëàà. Òýðáýýð ãàðòàà ãàë ðóó óíàñàí áîëîëòîé õàðëàæ ò¿ëýãäñýí çàõòàé õî¸ð òîì òàëõ áàðüæýý. - Òýäíèéã ãàõàéä õàÿæ ºã, ä¿éíãý àìüòàí ìèíü! ßìàð òýíýã íü ò¿ëýãäñýí òàëõ õóäàëäàæ àâàõ þì áý? ãýæ ýýæ íü àðààñ íü õàøãèðàâ. Òýð ò¿ëýãäñýí çàõûã óðàí èä¿¿ð ð¿¿ õàÿæ ýõëýõýä òàëõ÷èíû õîíõ æèíãýíýí ýýæ íü õóäàëäàí àâàã÷ ðóó ÿàðàâ. Õ¿¿ íàä ðóó õàðààã¿é ÷ áè ò¿¿íýýñ í¿ä ñàëãàëã¿é õàðæ áàéâ. ßàãààä ãýâýë ò¿¿íä òàëõ áàéñàí þì. Áàñ øàíààí äýýð íü óëààí ã¿âäð¿¿ áàéëàà. Ò¿¿íèéã ÿàëàà ãýæ öîõüñîí þì áîë? Ýöýã ýõ ìèíü áèäíèéã õýçýý ÷ çîäîæ áàéãààã¿é áîëîõîîð ÿàãààä ãýäãèéã íü òºñººëæ ÷àäñàíã¿é. Òýð ò¿ðãýõýí àðàãø õÿëàìõèéñíýý ãàõàéí áàéð ëóó ýðãýýä íýã òàëõàà íàä ðóó øèäýâ. Äàðàà íü þó ÷ áîëîîã¿é þì øèã òàëõíû ãàçàð ëóó îðîí õààëãàà ÷àíãà õààâ. Áè òàëõûã í¿äýíäýý èòãýõã¿é øàõàì õàðëàà. Òýð ò¿ëýãäñýí ÷ ãýëýý ìàø ñàéí òàëõ áàéâ. ¯íýõýýð íàäàä ºã뺺 ãýæ ¿¿? Òýãñýí áàéæ òààðíà. Ó÷èð íü òàëõ ìèíèé õºëä áàéëàà. Õýí íýãýí õàðàõààñ àéæ áè òýäíèé öàìöàí äîðîî õèéãýýä õ¿ðìýýðýý õó÷èæ ò¿ðãýí ÿâëàà. Õàëóóí òàëõ àðüñ òººíºõºä áè àìüäðàë áýëýãëýæ áóé òàëõûã áèåäýý óëàì ÷àíãà íààëàà. Íàìàéã ãýðòýý î÷èõ ¿åä òàëõ õºðñºí ÷ äîòîð íü á¿ëýýõýí áàéâ. Áè øèðýýí äýýð òàâèõàä Ïðèì èäýõýýð óõàñõèéñýí ÷ áè ò¿¿íèéã ýýæèéã àâ÷ðàí á¿ãäýä õàëóóí öàé àÿãàëòàë æààõàí õ¿ëýý ãýæ õýëýâ. Áè õàðëàñàí õýñãèéã íü ìààæèæ àðèëãààä òàëõàà ç¿ñëýý. Ýíý áîë ¿çýì ñàìàðòàé æèíõýíý àìòàò òàëõ áàéñàí þì. Áèä á¿òýí òàëõàà õýð÷èì õýð÷ìýýð èäëýý. Áè õóâöñàà õàòààõààð çóóõíû äýðãýä ºë㺺ä îðîíäîî îðæ ã¿í íîéðîíä àâòàâ. Ǻâõºí ºã뺺 ë õ¿¿ ò¿ëýãäñýí òàëõ ºãñºí íü ñàíààíä îðîâ. Ìàãàäã¿é øèéòã¿¿ëíý ãýæ ìýäñýýð áàéòàë òàëõàà íàäàä ºãºõèéí òóëä çîðèóä ãàë ðóó óíàãàñàí þì áèø áèç äýý. Ãýñýí ÷ áè ýíý áîäëîî îðõèëîî. Õýòýðõèé òîõèîëäëûí áàéñàí þì. Òýð ÿàãààä òàíèõã¿é îõèíä òóñàëñàí þì áîë? Ýñâýë ç¿ãýýð ºðºâäñºí人 òàëõûã íàäàä ºãñºí áàéæ áîëîõ ÷ ¿ð ä¿íä íü þó õ¿ëýýñýí áîë. Áè ¿¿íèéã îéëãîæ ÷àäñàíã¿é. Ìàðãààø íü áè ä¿¿òýéãýý àõèí òàëõ èäýýä ñóðãóóëüäàà ÿâëàà. Øºíº õàâàð àéë÷èëñàí ìýò äóëààðààä òýíãýðò ñýìæèí ¿¿ë õºøèãëºíº. Áè ñóðãóóëü ðóó îðîõ çàìäàà íºãºº õ¿¿òýé òààðàëäàâ. Õàöàð íü õàâäàæ í¿äýí äîð íü õºõºð÷ýý. Õ¿¿ íàéçóóäòàéãàà ÿðèëöàí íàìàéã ìýäýõ ÿìàð ÷ ä¿ð ¿ç¿¿ëñýíã¿é. Ïðèì áèä õî¸ð õè÷ýýëèéí äàðàà ãýð ë¿¿ãýý ÿâàõäàà ò¿¿íèéã ñóðãóóëèéí íºãºº õàøààíû ºíö㺺ñ õàðæ áàéõûã íü àæèãëàâ. Áèäíèé õàðö òóëãàðàõ ìº÷èä
  • 19.
    òýð öààø ýðãýýäáè è÷èíã¿éðýí ãàçàð øàãàéâ. Ýíý æèëèéí àíõíû áàãâààõàé öýöýã óðãàæýý. Òýãýõýä ë áè ýöýãòýéãýý õàìò îéä ãºðººëäºã áàéñíàà ñàíààä àìüä ¿ëäýõèéí òóëä þó õèéõ ¸ñòîéãîî îéëãîñîí þì. Áè îäîîã õ¿ðòýë íàéäâàð áýëýãëýñýí àâðàã÷ áàãâààõàé, Ïèò Ìåëëàðê áîëîí ò¿¿íèé òàëõòàé ÿìàð íýã òàëààð õîëáîîòîé ãýñýí õà÷èðõàëòàé áîäëîîñîî ñàëæ ÷àääàãã¿é. Äàðàà íü àõèí Ïèòèéí õàðöûã ìýäðýõ ¿åä òýð äàðóéõàí ýðãýýä àëãà áîëñîí áèëýý. Ýíý íàäàä ò¿¿íä ºðòýé þì øèã ñàíàãäóóëíà. Áè õ¿ì¿¿ñò ºðòýé áàéõûã ¿çýí ÿääàã áàéëàà. Ìàãàäã¿é áè ò¿¿íä òàëàðõàë èëýðõèéëâýë äýýð áîëîõ þì. Áè ýíý òóõàé óðüä íü áîäîæ ¿çñýí ÷ ýñðýãýýðýý õèéãýýã¿é. Õàðèí îäîî îðîéòæýý. Áèäíèéã òàëáàéä õàÿæ õîîðîíäîî ¿õýëäýí òóëàëäàíà. Áè òýíä "áàÿðëàëàà!" ãýñýí ¿ãýý õýëæ áîëîõ þì. Ãýñýí ÷ áè ò¿¿íèéã õîîëîéã îãòëîõûã îðîëäîæ áàéõàä õýòýðõèé ñýòãýëýýñýý áèø äóóëäàíà ãýæ àéæ áàéíà. Õîòûí äàðãà óéòãàðòàé ÿðèàãàà äóóñãààä Ïèò áèä õî¸ðûã ãàð áàðü õýìýýí çàíãàâ. Ïèòûí õàòóó àëãà õàëóóí òàëõ øèã á¿ëýýõýí áàéëàà. Òýð í¿ä ð¿¿ ìèíü ýãöëýí øèðòýýä ÷àíãà àòãàâ. Ýñâýë ìàãàäã¿é ìýäðýëèéí õ¿÷äýë áàéñàí þì áîëîâ óó? Ïàíåìèéí ñ¿¿ëä äóóëàë ÿâàõàä áèä îëîí ðóó ýðãýëýý. Õàðèí áè ýöñèéí ýöýñò áèä õîðèí äºðâ¿¿ëýý. ªºð õýí íýãýíä ò¿¿íèéã íàäààñ óðüä àëàõ áîëîìæ òîõèîëäîõ áèç ãýæ áîäëîî. Ìýäýýæ òèéì ÷ íàéäëàãàòàé ç¿éë áèø ÷ ãýëýý.
  • 20.
    III Ñ¿ëä äóóëàëäóóñìàãö áèä õîðèîíä îðîâ. Ãàâ ç¿¿ëãýýã¿é ë äýý. Ãýõäýý õóóëü ç¿éí áàéøèíä îðîõîä àðààñ á¿ëýã æóðàì ñàõèã÷èä äàãàëäàâ. Ìàãàäã¿é ºìíº íü îðîëöîã÷ çóãòñàí óäàà ãàðñàí áàéõ. Ãýõäýý ìèíèé õóâüä òèéì ç¿éë áîëîõã¿é. Íàìàéã äîòîãø ºðººíä îðóóëààä ãàíöààðàíã ìèíü îðõèâ. Áè õýçýý ÷ èéì áàÿí òàíñàã ãàçàð îðæ áàéñàíã¿é. Õºë äîð ñàõëàã çóçààí õèâñ äýâñýæ õèëýí á¿ðýýñòýé áóéäàí ñàíäàë òàâèëæýý. Ýýæèä ìèíü èéì õèëýí çàõòàé äààøèíç áàéäàã þì. Èéìýýñ áè áóéäàí äýýð ñóóìàãö á¿ðýýñèéã íü èëýõã¿é áàéæ ÷àäñàíã¿é. Ǻºëõºí àðüñ íàäàä õýðýãòýé òàéâøèðóóëàõ íºëºº ¿ç¿¿ëýâ. Õàéðòàé õ¿ì¿¿ñòýéãýý ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýõ òîãòñîí öàã áîëëîî. ªºðèé㺺 ñýòãýëýýð óíàñàí áàéõûã õàðóóëæ ýíäýýñ õàâäñàí, í¿ä óëààí õàìàðòàé ãàð÷ áîëîõã¿é. Óéëëàà ãýýä þóãààð ÷ òóñ áîëîõã¿é. Ãàëò òýðýãíèé áóóäàë äýýð õàà ñàéã¿é äóðàíãóóä áàéãàà. Ýýæ ä¿¿ õî¸ð ìèíü ò¿ð¿¿ëæ îðæ èðýâ. Áè Ïðèì ð¿¿ ãàð ñóíãàñàí ÷ òýð ìèíèé ºâäºã ð¿¿ àâèðàí õ¿ç¿¿ãýýð òýâðýýä æààõàí õ¿¿õýä øèã òîëãîéãîî ìºðºíä íààëàà. Ýýæ äýðãýä ñóóãààä õî¸óëàíã ìèíü òýâðýâ. Õýäýí õîðìûí òóðø áèäíèé õýíä ÷ ÿðèõ õ¿÷ áàéñàíã¿é. Äàðàà íü áè þó õèéõ ¸ñòîéãîî ñàíààä òýäýíä õèéõ ç¿éëèéã íü ÿàðàí òàéëáàðëàâ. Ïðèì ÿìàð ÷ òåññåðà àâ÷ áîëîõã¿é. Õýðâýý óõààí õ¿ðýëöâýë òýä ¿¿íã¿é áàéæ ÷àäíà. ßìààíû ñ¿¿, áÿñëàã õóäàëäàõ þìóó ýýæ Àòèðààíû õ¿ì¿¿ñò ýì òàí õèéæ áîëîõ þì. Ãåéë ýìèéí ºâñ óðãàìàë îëæ ºãºõººð àìàëñàí ÷ ñàéí õýëæ ºãºõã¿é áîë íàä øèã ë áàñ ¿¿íèé òóõàé þó ÷ ìýäýõã¿é. Áè ýíý òóõàé ºíãºðñºí æèë òîõèðñîí þì. Òýð õºëñ àâàõã¿é õýäèé ÷ ººð ÿìàð íýãýí àðãààð òàëàðõàë èëýðõèéëæ áîëíî... ñ¿¿ ýì ºãºõ ÷ þìóó. Áè Ïðèìèéã àíä ÿâ ãýæ õýëñýíã¿é. Ò¿¿íèéã õî¸ð ÷ óäàà ñóðãàõûã îðîëäñîí àâ÷ á¿òýëã¿é áîëñîí áèëýý. Òýð íàìàéã îéä ÿìàð íýã àìüòàí õàðâàõàä àéæ íóëèìñ óðñãàí ýì÷ëýõèéã ãóéñàí þì. ßìààãàà ë ñàéí àð÷èëäàã áàéëàà. ¯¿íèéãýý õèéæ áàéñàí íü äýýð áèç. Áè õààíààñ çóóõàíä õèéõ ò¿ëýý, í¿¿ðñ îëîõ áîëîí çàëèëóóë÷èõàëã¿é õóäàëäàõ òóõàé çààâàð ºã÷ Ïðèìèéã ñóðãóóëèà îðõèõã¿é áàéõûã ãóéëàà. Òýãýýä ýýæèéíõýý ãàðààñ áàðüæ í¿ä ð¿¿ íü øèéäýìãèé øèðòýâ. - Íàìàéã ñîíñ. Íàìàéã àíõààðàëòàé ñîíñ! Ýýæ ìèíèé øààðäàíãóé áàéäàëä ò¿ãøèíã¿é òîëãîé äîõèâ. Áàðàã þóí òóõàé ÿðèõ ãýæ áàéãààã òààâàðëàñàí áèç. - Òà àõèí ÿâàõ ¸ñã¿é ãýõýä òýð õàðöàà áóðóóëàí øàë øèðòýýä, - Áè ìýäíý. Áè ÿâàõã¿é. Òýãýõýä òýìöýæ ÷àäààã¿é þì... ãýâ. - Òà îäîî çààâàë òýìöýõ ¸ñòîé. Òà ººðèé㺺 çºíä íü îðõèæ Ïðèìèéã ãàíöààð õàÿæ áîëîõã¿é. Áè òà íàðò þóãààð ÷ òóñàëæ ÷àäàõã¿é. Çóðàãòààð þó ÷ ¿ç¿¿ëñýí áàéëàà ãýñýí òýìöýõ áîëíî ãýäãýý íàäàä àìëà! ãýýä ìèíèé õîîëîé ÷àíãàðàí áàðàã õàøãèðàëò áîëëîî. ¯¿íä á¿õèé ë óóð
  • 21.
    õèëýí õèëýí öºõðºëìèíü àãóóëàãäàæ áàéñàí þì. Òýð óóðòàéãààð ìèíèé àòãàñàí õóðóóíààñ ãàðàà ñóãà òàòàí àâëàà. - Áè ºâ÷òýé áàéñàí. Õàðèí îäîî íàäàä ýì áàéãàà áîëîõîî𠺺ðèé㺺 ýì÷èëæ ÷àäíà. Ìàãàäã¿é ¿¿íä ¿íýíèé õóâü áàéæ áîëîõ. Áè ò¿¿íèéã ãàøóóäàë çîâëîíãîîñîî àìüäðàëä áóöàí èðýõèéã õàðñàí. Ìàãàäã¿é ýíý íü áèäíèé ìýäýõã¿é ºâäºëò áàéñàí áàéæ áîëîõ þì. - Òýãâýë ò¿¿íèéãýý õèé. Ïðèìä ñàíàà òàâü! - Íàäàä ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é, Êèòíèññ. Õàìãèéí ãîë íü ººðòºº ë ñàíàà òàâü. ×è õóðäàí çîðèãòîé. Ìàãàäã¿é ÿëæ ÷àäàõ áàéõ ãýýä Ïðèì àëãààðàà ìèíèé í¿¿ðèéã èëýâ. ¯ã¿é ýý, áè ÷àäàõã¿é. Ïðèì ÷ ñýòãýëèéí ã¿íäýý ¿¿íèéã îéëãîæ áàéâ. Ýíý áîë ìèíèé õýð õýìæýýíýýñ õýòýðñýí ºðñºë人í áàéñàí þì. Èë¿¿ áàÿí á¿ñèéí ÿëàã÷ õ¿¿õä¿¿ä òîìîîõîí õ¿íäýòãýë õ¿ëýýõèéí òóëä àìüäðàëûí òóðøäàà ñóðãóóëèëñàí áàéäàã. Õºâã¿¿ä íü íàäààñ õî¸ð äàõèí òîì áèåòýé õàðèí îõèä íü õóòãà õýðýãëýõ àðâàí õî¸ð àðãà ìýääýã áàéëàà. Òèéìýý áè òèéì ë íºõöºëä áàéõ áîëíî. Æèíõýíý õºãæèë人í ýõëýýã¿é áàéíà. - Ìàãàäã¿é ë þì ãýæ áè çºâøººð뺺. Áè ýýæèéã ñàíàà òàâèõûã øààðäàæ áàéñàí ÷ ººðºº õýäèéí áóóæ ºãñºí áàéëàà. Ãýñýí ÷ òýìöýëäýõã¿é áóóæ ºãºõ íü ìèíèé òºðºëõ àðàíøèíä òîõèðîõã¿é. - ßëâàë áèä Õåéìèò÷ øèã áàÿí áîëíî. - Íàäàä áèäíèé áàÿí áîëîõ ýñýõ õàìààã¿é. Áè çºâõºí ÷àìàéã ãýðòýý ýðãýæ èðýõèéã õ¿ñ÷ áàéíà. ×è ¿¿íèé òºëºº õè÷ýýíý áèç äýý? Õè÷ýýãýýðýé ãóéæ áàéíà! - Áè ìàø èõ õè÷ýýõ áîëíî. Àìëàÿ. Áè Ïðèìèéí òºëºº ¿¿íèéã õèéæ ÷àäíà ãýäãýý ÷ ìýäýæ áàéëàà. Õààëãàí äýýð æóðàì ñàõèóëàã÷èä èðýí öàã äóóññàíû äîõèî ºãºâ. Áèä õîîðîíäîî òýâðýëäýõýä áè äàõèí äàõèí "Áè òà íàðò õàéðòàé. Áè òà õî¸ðò õî¸óëàíä ÷èíü õàéðòàé" ãýæ äàâòàæ áàéëàà. Ýöñèéí ýöýñò òýäíèéã æóðàì ñàõèóëàã÷èä õààëãààð ãàðãàâ. Áè á¿õèé ë åðòºíöººñ íóóãäàõûã õ¿ñ÷ áàéãàà þì øèã í¿¿ðýý õèëýí äýðýíä øèãòãýëýý. ªºð õýí íýãýí îðæ èðýõýä áè õàðöàà ºðãºí Ïèò Ìåëëàðêûí ýöýã òàëõ÷èí áîëîõûã ãàéõàí õàðëàà. Óäàõã¿é ò¿¿íèé õ¿¿ã àëàõ ãýæ áàéõàä íàä ðóó èðñýíä èòãýæ ÷àäàõã¿é íü. ªºð ºíö㺺ñ áîë áèä òàíèë áºãººä òýð Ïðèìèéã ìàø ñàéí ìýäíý. Ò¿¿íèéã çýýë äýýð ÿìààíû áÿñëàã õóäàëäàõ ¿åä ¿ðãýëæ õî¸ð ç¿ñìèéã àâ÷ õàðàìã¿é òîì òàëõ ºãäºã áàéëàà. Ãýõäýý áèä çºâõºí ò¿¿íèé ýõíýð áîëîõ øóëàì íü õàæóóä íü áàéõã¿é ¿åä õóäàëäàà õèéõèéã ýðõýìëýäýã áàéâ. Òýð õ¿íèé õóâüä ìóóã¿é õ¿í áàéñàí þì. Òýãýýä ÷ ò¿¿íèéã õ¿¿ãýý òàëõ ò¿ëñýíèé òºëºº çîäîõã¿é áàéñàí ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. Ãýõäýý òýð íàä ðóó ÿàõ ãýæ èðñýí þì áîë?
  • 22.
    Òàëõ÷èí õèëýí ñàíäëûíºíöºã äýýð ýâ õàâã¿éõýí ñóóëàà. Òîì ºðãºí ìºðòýé áºãººä öàðàé íü óäààí æèë çóóõíû óðä áàéñíû óëìààñ óëàéæýý. Õàðâààñ ñàÿõàí õ¿¿òýéãýý ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýñýí áîëîëòîé. Òýð õ¿ðýìíèéõýý õàëààñíààñàà öààñàíä áîîäîëòîé ç¿éë àâààä íàäàä ñóíãàëàà. Äîòîð íü æèãíýìýã áàéâ. Áèä õýçýý ÷ èéì òàíñàã ç¿éë èäýæ áàéñàíã¿é. - Áàÿðëàëàà ãýæ áè õýëýõýä òàëõ÷èí òºäèéëºí ÿðèà õ¿í áèøèéí äýýð öàãàà îëîîã¿é ÿâäàëä íýã ÷ ¿ã õýëæ ÷àäñàíã¿é. – Áè ºíºº ºã뺺 òàíû òàëõûã èäñýí. Ìèíèé íàéç Ãåéë ò¿¿íèéã òàíààñ õýðìýýð àâñàí. Òàëõ÷èí ýíý òóõàé ñàíàâ áîëîëòîé òîëãîé äîõèâ. - Òèéì ÷ ñàéí íàéìàà áèø áàéñàí ãýõýä òýð ýíý õàìààã¿é ãýñýí áàéðòàé ìºðºº õàâ÷èâ. Áè öààøàà þó õýëýõýý ìýäñýíã¿é. Áèä ÷èìýýã¿é ñóóñààð áàéñàí ÷ æóðàì ñàõèóëàã÷èä îðæ èðñýíã¿é. Òàëõ÷èí ÿâàõààð áîñîæ õîîëîé çàñàí õàíèàëãàâ. - Áè ä¿¿ã ÷èíü õàðæ áàéÿ. ªëñºõ áàéõ ãýäýãò ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é. Ò¿¿íèé ¿ãèéã ñîíñîîä ìèíèé öýýæèí äýõ äàðàìò õºíãºðºõ øèã áîëîâ. Õ¿ì¿¿ñ ìèíèé þó õèéäãèéã ìýääýã áîëîõîîð Ïðèìä ¿íýí ñýòãýëýýñýý õàéðòàé áàéäàã. Ìàãàäã¿é ýíý õàéð ò¿¿íèéã àìüä ¿ëäýõýä òóñëàíà áàéõ. Ìèíèé äàðààãèéí çî÷èí îãò õ¿ëýýãýýã¿é õ¿í áàéëàà. Íàä ðóó Ìàæ èòãýëòýé àëõààãààð îéðòîæ èðýâ. Òýð óéëñàíã¿é ÷ õîîëîéíû øààðäàíãóé ºí㺠íü íàìàéã ãàéõóóëàâ. - Á¿ñýä ÷àìàéã õóâèéí ãàíö ë ç¿éë àâ÷ îðîõûã çºâøººðºõ áîëíî. Ãýð îðíûã ÷èíü ñàíàãäóóëàõ ÿìàð íýã ç¿éë. ×è ¿¿íèéã ç¿¿õã¿é áèç? Òýð íàäàä ºã뺺 äààøèíçäàà õàòãàñàí áàéñàí ãî¸ëûí àëòàí ç¿¿ãýý ñóíãàõàä áè ò¿¿í äýýð íèñýæ áóé æèæèãõýí øóâóó ä¿ðñýëñýí áîëîõûã îëæ õàðàâ. - ×èíèé ç¿¿ þó? õýìýýí áè ãàéõëàà. - Áè ÷àìä ç¿¿ãýýä ºãüå, çà þó? ãýýä Ìàæ õàðèó õ¿ëýýëã¿éí òîíãîéí øóâóóãàà ìèíèé äààøèíçíû ýíãýðò õàòãàëàà. - Êèòíèññ, ò¿¿íèéã òàëáàéä áèòãèé òàéëààðàé. Àìàëæ áàéíà óó? - Òèéìýý. Æèãíýìýã, ç¿¿ ãýýä áè ºíººäºð ÿíç á¿ðèéí áýëýã àâëàà. ªºð áàñ Ìàæ ìèíèé õàöàð äýýð ¿íñëýý. Ìàãàäã¿é òýð ¿íýõýýð ñàéí íàéç ìèíü áàéñàí þì áîëîâ óó?
  • 23.
    Ýöýñò íü Ãåéëîðæ èðýâ. Áèäíèé õîîðîíä õýçýý ÷ óÿíãûí õîëáîî áàéãààã¿é ÷ ò¿¿íèéã ãàðàà ñóíãàõ ¿åä áè þó ÷ áîäîëã¿é óõàñõèéí òýâð¿¿ëëýý. Íàäàä ò¿¿íèé õºäºë㺺í, îéí ¿íýð ãýýä á¿õèé ë ç¿éë íü òàíèë áàéæ àíãèéí ÷èìýýã¿éõýí ìº÷èä ç¿ðõíèéõ íü öîõèëò ñîíñîãääîã áàéñàí. Ãýñýí ÷ ºíººäºð àíõ óäààãàà ò¿¿íèé ºíäºð áóë÷èíëàã áèåèéã ìýäðýâ. - Êèòíèññ, íàìàéã ñîíñ. ×è õóòãà àâàõ ÷ õàìãèéí ãîë íü íóì îëîõ õýðýãòýé. Íóìààð ÷àìä õàìààã¿é èë¿¿ áîëîìæ áàéãàà. - Òýíä ¿ðãýëæ íóì áàéãààä áàéäàãã¿é ãýýä áè íýã óäàà îðîëöîã÷èäîä áèå áèåý àëàõàä çîðèóëàí àéìøèãòàé õàäààñòàé áîðîîõîé îëãîñíûã ñàíàëàà. - Òýãâýë ººðºº õèé. ßìàð ÷ ìóó íóì áàéñàí íóìã¿é áàéñíààñ äýýð. Áè õýäýí óäàà ýöãèéíõýý íóìûã äóóðàéí õèéõèéã îðîëäñîí ÷ åð ãàâüòàé ç¿éë áîëîîã¿é þì. Ýíý òèéì ÷ àìàð ç¿éë øèã ñàíàãäààã¿é áèëýý. Ààâä ÷ áàñ àëäàà ãàðãàõ óäàà òîõèîëääîã. - Òýíä ìîä áàéãàà ýñýõèéã õýí ìýäýõ þì. Íýã óäàà á¿ãäèéã íàìõàí ñàðãàð áóò, ¿õýð ÷óëóó á¿õèé ýëñýðõýã ãàçàð õàÿñàí. Áè òýð æèëèéã ¿çýí ÿäñàí áèëýý. Îëîí õ¿ì¿¿ñ ìîãîéä õàçóóëàõ þìóó öàíãàñàíäàà ãàëçóóð÷ ¿õñýí. - Ìîä ¿ðãýëæ áàéäàã ãýæ Ãåéë ýñýðã¿¿öýýä, - Õýíä ÷ îðîëöîã÷äûí õàãàñ íü õºëäºæ ¿õýõèéã õàðàõ íü ñîíèðõîëòîé áèø ãýâ. Ýíý ¿íýí áàéëàà. Íýã óëèðëûí ¿åýð áèä òîãëîã÷èä øºíº õýðõýí õºëäºæ ¿õñýíèéã õàðñàí. Òýäýíä ò¿¿äýã þìóó áàìáàð àñààõ ìîä áàéãààã¿é ó÷èð íýã äîð øàâààðàëäàí ¿õñýíèéã õàðàõàä áýðõòýé áàéëàà. Êàïèòîë ¿¿íèéã ÿìàð ÷ ñîíèðõîëã¿é öóñã¿é òýìöýë ãýæ ¿çñýí ó÷èð ãàë ò¿ëýõ ìîä èõýíõèäýý áàéäàã áàéâ. - Òèéìýý, áàðàã ë ¿ðãýëæ áàéäàã ãýæ áè çºâøººðºâ. - Êèòíèññ ýíý ÷èíü åð人 àí ø¿¿ äýý. Õàðèí ÷è á¿ãäýýñ äýýð ãºðººëäºã áîëîõûã áè ìýäíý. - Ýíý ÷èíü åðäèéí íýã àí áèø. Òýä çýâñýãòýé áàñ áîäîæ ÷àääàã. - ×è ÷ ãýñýí. Áàñ èë¿¿ èõ ñóðãóóëèëò õèéñýí. Æèíõýíý ñóðãóóëèëò. Áàñ ÿàæ àëàõûã ìýäíý. - Õ¿ì¿¿ñèéã áèø! - ßìàð ÿëãàà áàéãàà þì áý? ãýæ Ãåéë áàðãàð àñóóâ. Õàìãèéí àéìøèãòàé íü òýäíèéã õ¿ì¿¿ñ ãýäãèéã ìàðòàõ þì áîë ÿìàð ÷ ÿëãàà áàéõã¿é áàéñàí þì.
  • 24.
    Æóðàì ñàõèóëàã÷èä óäàëã¿éáóöàæ èðýõýä Ãåéë æààõàí õ¿ëýýõèéã ãóéñàí ÷ òýä ò¿¿íèéã ãàðãàõàä áè ñàíäðàëä àâòàí, - Òýäýíä áèòãèé ºëñºæ ¿õýõ áîëîìæ ºãººðýé! ãýæ ãàðààñ íü çóóðàëäàí õàøãèðàâ. - Òýãýõã¿é! Òýãýõã¿é ãýäãèéã ìèíü ÷è ìýäíý ø¿¿ äýý! Êèòíèññ ñàíààðàé íàìàéã ÷àìä … Ãýñýí ÷ æóðàì ñàõèóëàã÷èä áèäèéã õî¸ð òèéø ñàëãàí õààëãà õààãäñàí ó÷èð áè õýçýý ÷ ò¿¿íèé þó õýëýõèéã õ¿ññýíèéã ìýäñýíã¿é. Õóóëü ç¿éí áàéøèíãààñ áóóäàë õ¿ðýõ çàìûã ìàøèíààð òóóëàâ. Áè óðüä íü ìàøèíààð ÿâæ áàéñàíã¿é. Ãàëò òýðãýíä õîâîðõîí ñóóæ ¿çñýí. Àòèðààíä á¿ãä ÿâãàí ÿâäàã þì. Ñàéí íü ãýâýë áè óéëñàíã¿é. Òàâöàíãààð ä¿¿ðýí ñóðâàëæëàã÷ õîëõèëäîí äóðàíãàà ìèíèé í¿¿ð ë¿¿ ÷èãë¿¿ëæ áàéâ. Ãýñýí ÷ áè ñýòãýë õºäëºëºº íóóæ ñóðñàí òóë îäîî ¿¿íèéãýý àøèãëàâ. Èðýõèéã ìèíü ¿ç¿¿ëæ áóé çóðàãòûí äýëãýö ð¿¿ õàëüò øèðòýýä ìèíèé áàéäàë áàðàã ë óéäñàí ÿíçòàé áàéõûã õàðààä áàÿðëàëàà. Õàðèí Ïèò Ìåëëàðê ýñðýãýýðýý óéëæ óíæèí õà÷èðõàëòàé íü ¿¿íèéãýý íóóõ ãýæ îãò îðîëäîõã¿é áàéâ. Ãýñýí ÷ ýíý íü ìèíèé òîëãîéä òàêòèê áèø áàéãàà äàà ãýñýí áîäîë òºð¿¿ëýâ. Ñóë äîðîé àéñàí øèíæ ¿ç¿¿ëýõ íü áóñàä îðîëöîã÷äîä ºðñºëäºã÷ áèø ãýñýí áîäîë òºð¿¿ëýí òàéâøèðóóëàõ áºãººä äàðàà íü ãýíýò äîòîð ìóóõàéðìààð àéìøèãòàé áîëíî. Õýäèéí æèëèéí ºìíº äîëäóãààð á¿ñèéí Æîííà Ìåéñîí ãýäýã îõèíä ýíý àðãà ìàø ñàéí ¿éë÷èëñýí þì. Òýð á¿ãäèéí í¿äýí äýýð óñàí í¿äëýí ãîíãèíîæ õóë÷ãàð õàðàãäàí ìóíõðóóëààä ìàø öººõºí ºðñºëäºã÷èéí ýñðýã ¿ëäýí õýðöãèé àëóóð÷èí áîëîí õóâèðñàí. Ñàéí áîäñîí ãýõýýñ ººð ç¿éë õýëýõ áèø. Ãýõäýý ýíý ¿ç¿¿ëáýð òàëõ÷èíû õ¿¿ Ïèò Ìåëëàðêàä òºäèéëºí çîõèìæã¿é áàéëàà. Õýçýý ÷ ºëñºæ çîâæ áàéãààã¿é ãýäýñ öàòãàëàí áàéñàí òýðáýýð ºðãºí ìºðòýé õ¿÷èðõýã áàéâ… Òèéìýýñ õè÷íýýí ÷ èõ óéëëàà ãýñýí õýíèéã ÷ ìýõëýõ àðãàã¿é þì. Õýäýí õîðìûí äàðàà áèä ãàëò òýðýãíèé ¿¿ä ð¿¿ î÷èõîä òåëåâèçèéí äóðàí õîìõîéðîí ÷èãëýâ. Äàðàà íü áèäíèéã äîòîãø îðîõûã çºâøººðñíººð õààëãà çîëîîð õààãäàí ãàëò òýðýã õºäºë뺺. Ãàëò òýðýã õóðäàà àâàõàä ìèíèé àìüñãàë äàâõöàâ. Ìýäýýæ áè ºìíº íü ãàëò òýðãýýð ÿâæ áàéñàíã¿é. Á¿ñèéí õîîðîíä çîð÷èõ íü àëáàí ¸ñíû òîõèîëäëîîñ áóñäàä õîðèîòîé áàéäàã þì. Ìàíàé á¿ñèéí õóâüä èõýíõèäýý í¿¿ðñíèé òýýâýðëýëò áàéäàã. Ãýñýí ÷ ýíý åðäèéí íýã í¿¿ðñíèé òýýâýð áèø öàãò õî¸ð çóóí òàâèí ìèëü õóðäàëäàã Êàïèòîëûí ºíäºð õóðäíû ãàëò òýðýã. Ìàíàé Êàïèòîë õ¿ðýõ àÿëàë íýã ºäðººñ õýòðýõã¿é. Áèäýíä ñóðãóóëü äýýð Êàïèòîëèéí áàðèëãà Õàäàðõàã ãýæ íýðëýäýã óóëàíä áàéäàã òóõàé ÿðüñàí. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ Àïïàëà÷èéí ìóæèä îðøäîã áàéâ. Çóóí æèëèéí ºìíººñ ë ýíä óóðõàéä í¿¿ðñ îëáîðëîæ áàéæ. Èéìýýñ îäîî óóðõàé óëàì ã¿í áîëæýý. Ñóðãóóëüä áèäýíä èõýíõäýý í¿¿ðñíèé òóõàé çààäàã áàéâ. Áàñ óíøèæ áè÷èõ àðãà áîëîí áàãà çýðýã òîî çààíà. Äîëîî õîíîã á¿ð Ïàíåìèéí ò¿¿õ çààâàë îðîõ ¸ñòîé. ¯ðãýëæ áèäíèéã
  • 25.
    Êàïèòîëûí ºìíº ºðòýéãýæ ÿíøèíà. Òýä áîñëîãûí ¿åýð þó áîëñîí òóõàé ÿðüäàãã¿é ÷ áè ýíý òóõàé ìýäíý. Ãýõäýý áîäîæ öàã ¿ðæ áàéñàíã¿é. ¯íýíäýý ýíý íü íàäàä õîîë îëîõîä ÿàæ ÷ òóñëàõ áèëýý äýý. Îðîëöîã÷äûã òýýñýí ãàëò òýðýã ø¿¿õèéí ºðººíººñ èë¿¿ áàÿí òàíñàã áàéëàà. Áèäíèéã òóñ á¿ð óíòëàãûí ºðºº, æîðëîí, ø¿ðø¿¿ð, õàëóóí õ¿éòýí óñ á¿õèé òàñàëãààíä îðóóëàâ. Áèäýíä ãýðò ìèíü õàëóóí óñ áàéõã¿é. Õàëààõ õýðýã ãàðíà. Õóâöàñíû ø¿¿ãýýíä ä¿¿ðýí ñàéí ÷àíàðûí õóâöàñ ºëãºæýý. Ýôôè Òðèíêåò þó õ¿ññýíýý ºìñºæ õèéæ áîëíî ãýñýí áîëîõîîð áè ººðèéí õóâöàñíààñàà àíãèæèðàõûã õ¿ñýâ. Îðîéí õîîë áîëòîë öàãèéí õóãàöàà áàéíà. Áè ýýæèéí ºãñºí öýíõýð äààøèíçûã òàéëààä ø¿ðø¿¿ðò îðîâ. Áè ºìíº õýçýý ÷ ø¿ðø¿¿ðò îðæ áàéñàíã¿é. Ýíý íü ÿã ë çóíû äóëààõàí áîðîîíä çîãñîæ áàéãàà ìýò áàéëàà. Äàðàà íü áàðààí íîãîîí ºíãèéí ºìä, öàìö ºìñºâ. Ýöýñò íü Ìàæûí àëòàí ç¿¿ã ñàíààä îéðòóóëàí ñàéòàð àæèãëàâ. Ýõëýýä õýí íýãýí àëòàí øóâóóã ò¿ð¿¿ëæ óðëààä öàãàðèãò òîãòîîñîí áîëîëòîé. Øóâóó äàëàâ÷íûõàà ¿ç¿¿ðýýð öàãàðèãò òîðãîîãäîæ áàéâ. Áè ãýíýòõýí þó áîëîõûã íü òàíèëàà. ¯ãëýý ÿòãà øààçãàé. Ýíý áîë Êàïèòîëèéí í¿¿ð ë¿¿ àëãàäñàí õºãæèëòýé øóâóó áàéñàí þì. Áîñëîãûí ¿åýð Êàïèòîë ãåíåòèêèéí õóâüä ººð÷ëºãäñºí àìüòäûã çýâñýã áîëãîí àøèãëàæýý. Òýäíèéã ãàæ ìóòàíòóóä ãýõ þìóó ýñâýë ç¿ãýýð ìóòòñ ãýäýã áàéâ. Òýäíèé íýã íü îíöãîé øóâóó áîëîõ ¿ãëýý ÿòãà øààçãàé áºãººä õ¿íèé ÿðèàã òîãòîîãîîä äàâòàõ ÷àäâàðòàé áèëýý. Òýä øóâóóäèéã Êàïèòîëèéí äàéñàí õààíà íóóãäñàí á¿ñýä òàâèõàä ¿ãèéã òîãòîîñíû äàðàà òºâä íèñýí èðæ äàâòàíà. Ýõýíäýý õ¿ì¿¿ñ Êàïèòîë ÿìàð àðãààð ÿðèàã íü ñîíñîîä áàéãààã¿é ìýäýýã¿é ÷ äàðàà íü þó áîëîîä áàéãààã îéëãîæýý. Èíãýýä áîñîã÷èä Êàïèòîëä ýöýñ òºãñãºëã¿é õóäàë õýëýí äààæèãíàæ ìàíãóóðóóëàõ áîëñîí àæ. Òºâ õààãäàõàä øóâóóä àëãà áîëîí ¿õýæ ¿ðýãäæýý. Ãýñýí ÷ òýä àëãà áîëñîíã¿é. ¯ãëýý ÿòãà øààçãàéíû îðîíä øîî÷ øààçãàé õýìýýõ øèíý òºðõòýé øóâóó áèé áîëñîí áºãººä èñãýðýëòèéã äàâòàõ ÷àäâàðòàé áàéëàà. Òýä ¿ãèéã òîä õýëýõã¿é ÷ õ¿íèé àâèàíû õ¿íãýíýñýí ºí㺠áîëîí õ¿¿õäèéí õàøãèðàõ ÷èìýýã äàâòàæ ÷àäíà. Õàìãèéí ãîë íü òýä õ¿í øèã äóóëæ ÷àääàã áàéâ. ßìàð íýã óÿíãûí äóó áø îëîí áàäàãòàé á¿õýë äóóã ýõíýýñ íü äóóñòàë äóóëæ ÷àäíà. Ǻâõºí ÷àìä òýäýíä òààëàãäòàë äóóëàõ òýâ÷ýýð áàéõ õýðýãòýé. Ààâ øîî÷ ÿòãà øààçãàéíóóäàä èõ õàéðòàé áàéëàà. Îéä àí õèéõ çóóðàà á¿ðäýý ¿ðãýëæ õýö¿¿ óÿíãàëàã äóó äóóëààä ýåëäýãýýð æààõàí õ¿ëýýõýä òýä ¿ðãýëæ õàðèó äóóëäàã áàéâ. Ãýñýí ÷ õ¿í á¿ðä òèéì õ¿íäýòãýë òîõèîëäîîä áàéõã¿é. Ààâûã äóóëàõ ¿åä á¿ñèéí á¿õ øóâóóä àíèðã¿é áîëîí ñîíñäîã áàéâ. Ò¿¿íèé õîîëîé ¿çýñãýëýíòýé õ¿÷èðõýã òîä ãýãýýëýã íýãýí çýðýã óéëàõ èíýýõèéã õ¿ñ÷ áàéãàà þì øèã àìüäðàë ä¿¿ðýí ñîíñîãääîã. Ýöãèéãýý ¿õñýíýýñ õîéø áè ýíý øóâóóäûí òóõàé ìàðòñàí… Îäîî ë æèæèãõýí øóâóóã õàðàõ ¿åäýý ñýòãýë òàéâøèðàõ øèã áîëîâ. ßã ë ààâûí ìèíü íýãýýõýí õýñýã íàìàéã õàìãààëæ áàéãàà þì øèã. Áè ç¿¿ã áàðààí öàìöíûõàà ýíãýðò õàòãàõàä øîî÷ ÿòãà øààçãàé ºòãºí ìîäîäûí äóíäóóð íèñýæ áóé ìýò áîëîâ. Ýôôè Òðèíêåò íàìàéã îðîéí õîîëîíä àâàà÷èõààð èðëýý. Áè äàâ÷óó õîíãèëîîð ò¿¿íèéã äàãàí ãÿëàëçñàí ìîäîí õàâòàíãààð äîòîðëîñîí õîîëíû ºðºº ðóó ÿâëàà. Øèðýýí äýýðõ ñàâ ñóóëãà íü õýâðýãõýí õàãàð÷èõìààð àæýý. Ïèò Ìåëëàðê õýäèéí øèðýýíä ñóóãààä äýðãýäýõ ñàíäàë íü
  • 26.
    õîîñîí áàéâ. -Õåéìèò÷ õààíà áàéíà? ãýæ Ýôôè ººäðºãººð àñóóâ. - Ñ¿¿ë÷èéí óäàà íàìàéã õàðàõ ¿åä ç¿¿ðìýãëýõýýð ÿâëàà ãýæ áàéñàí õýìýýí Ïèò õýëýâ. - Òèéìýý ºíººäºð ÷ ç¿äýðãýýòýé ºäºð áàéíà ø¿¿ ãýæ Ýôôè Õåéìèò÷èéí ¿ã¿éä ñàíàà àìàðñàí ÿíçòàé õýëýõýä áè áóðóóòãàñàíã¿é. Õýä õýäýí òºðëèéí õîîëíîîñ á¿ðäñýí îðîéí çîîã èðëýý. ªòãºí ëóóâàíãûí øºë, íîãîîíû çóóø, õîíèíû ìàõ, òºìñíèé íóõàø, áÿñëàã, æèìñ øîêîëàäòàé áÿëóó áàéâ. Ýôôè áèäýíä ººð õîîë èðýõ ó÷èð ãýäñýíäýý çàé ¿ëäýýõèéã ñàíóóëæ áàéñàí ÷ áè óðüä íü èéì ñàéõàí õîîë èäýæ ¿çýýã¿é ó÷èð õýðýãññýíã¿é. Õàìãèéí ãîë íü òîãëîîìä çîðèóëàí õýäýí ôóíò æèí íýìýõ õýðýãòýé áàéâ. - Ýöñèéí ýöýñò òà õî¸ð ìàø ñàéí õ¿ì¿¿æèëòýé þì. ªíãºðñºí æèëèéí õîñ á¿õíèéã ãàðààðàà çýðëýã þì øèã èäýæ áàéñàí. Ýíý ÷ ìèíèé õîîë èäýõ äóðûã ãóòààñàí ø¿¿ ãýæ Ýôôè áèäíèéã ¿íäñýí õîîëîî äóóñãàõàä õýëýâ. ªíãºðñºí æèëèéí õî¸ð áîë Àòèðààíû àìüäðàëäàà õýçýý ÷ öàäàæ ¿çýýã¿é õ¿¿õä¿¿ä áàéñàí òóë õîîëíû øèðýýíä áèåý õýðõýí àâ÷ ÿâñàí ÿâäàëä ãàéõàõ õýðýãã¿é áàéëàà. Õàðèí áèäíèé õóâüä ººð õ¿ì¿¿ñ. Ïèò òàëõ÷èíû õ¿¿ áîë, Ïðèì áèä õî¸ðò õóòãà ñýðýý ÿàæ õýðýãëýõèéã ýýæ ñóðãàñàí. Ãýñýí ÷ áè Ýôôè Òðèíêåòèéí ¿ãèéã ¿çýí ÿäñàíäàà îðîéí õîîëíû òºãñãºëèéã ãàðààðàà èäýýä øèðýýíèé á¿òýýëãýíä àð÷ñàíä Ýôôè óðóóëàà ÷àíãà æèìèéëýý. Öàäòàë èäñýí õîéíî á¿ãäèéã íü ãàäàãø ãàðãà÷èõã¿é áàéõ õýðýãòýé áîëîâ. Ïèò áàñ öîíõèéñîí õàðàãäàíà. Èéì íàéð áèäíèé ãýäñýíä äàñàë áîëîîã¿é ç¿éë áàéñàí þì. Ãýñýí ÷ Òîñëîã Ñýéí ºâºë ãîëöóó õèéäýã õàðõíû ìàõ, ãàõàéí ãýäýñ, ìîäíû õîëòîñîîð õèéñýí ç¿éëèéã èäýæ ñóðñàí áîëîõîîð ¿¿íèéã õèéõ ÷àäâàðòàé áàéëàà. Áèä ººð ºðººíä îðæ çóðàãòààð Ïàíåìûí óðãàöûí áàÿðûí ñóðâàëæëàãà ãàðãàõûã ¿çýâ. ßíç á¿ðèéí á¿ñýä ººð öàãò áîëñîí ÷ Êàïèòîëèéí òàëáàé ðóó ººðèéí áèåýð èðýõ øààðäëàãàã¿é îðøèí ñóóã÷äûí õóâüä á¿ãäèéã äýëãýöýýð øóóä õàðàõ áîëîìæòîé áàéëàà. Îðîëöîã÷äûã íýã íýãíèéõ íü àðààñ íýð äóóäàí ¿ç¿¿ëýõýä çàðèìäàà ñàéí äóðûíõàí ãàð÷ áàéëàà. Áèä ºðñºëäºã÷èäèéíõºº öàðàé àíõààðàëòàé øèíæèí ñóäëàâ. Çàðèì íü øóóä ñàíààíä õàäãàëàãäàí ¿ëäæýý. Õî¸ðäóãààð á¿ñèéí ñàéí äóðûí õ¿í áàéíà óó ãýæ àñóóõàä ãàð÷ èðñýí òîì áèåòýé õ¿¿. Òàâäóãààð á¿ñèéí øîâõ ¿íýã øèã öàðàéòàé àëòàí øàðãàë ¿ñòýé îõèí. Àðàâäóãààð á¿ñèéí äîãîëîí õ¿¿. Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí õàð ¿ñ, áîð àðüñòàé Ïðèìòýé òºñòýé æèæèãõýí îõèí. Òýð áàñ àðâàí õî¸ð íàñòàé áàéëàà. Ò¿¿íèéã òàâöàí ðóó ãàðìàãö ñàéí äóðûí õ¿í áàéíà óó ãýæ àñóóõàä ñàëõèíû èñãýðýëò ñîíñîãäîì íàì ã¿ì áîëîâ. Õýí ÷ ò¿¿íèé îðîíä ãàðñàíã¿é. Õàìãèéí ñ¿¿ëä àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéã ¿ç¿¿ëýâ. Ïðèìûí íýðèéã äóóäìàãö áè ñàéí äóðààð óðàãø ã¿éí ãàð÷ èðýýä ò¿¿íèéã àðàãø òàòàâ. Ìèíèé õàøãèðàëò ñîíñîãäñîíã¿é. Áè Ãåéë õýðõýí ä¿¿ã ìèíü õîëäóóëæ ººðèé㺺 òàâöàí ðóó ãàðàõûã õàðëàà. Äàðàà íü ÷èìýýã¿é áîëîâ.
  • 27.
    Àëãà òàøèõààñ òàòãàëçñàííàì ã¿ì ñàëàõ ¸ñíû ìýíä÷èëãýý. Òàéëáàðëàã÷ õýö¿¿ áàéäàëä îðîâ áîëîëòîé. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ õºãæè뺺ð õîöðîãäñîí áîëîõîîð îðîí íóòãèéí çàíøèë õàäãàëàãäàí ¿ëäñýí áàéõ ãýæ íýã ¿ã õýëýâ. Òýãòýë çàõèàëñàí þì øèã Õåéìèò÷ òàâöàí äýýð óíàæ õºõðºëò õàäàâ. Ïèòèéí íýðèéã äóóäàõàä ÷èìýýã¿éõýí ãàð÷ èðýýä áèä õî¸ð ãàð áàðèëàà. Äàðàà íü ñ¿ëä äóóëàë ýãøèãëýõýä õºòºëáºð òºãñºâ. Ýôôè Òðèíåò õèéìýë ¿ñ ð¿¿ãýý òààã¿éõýí õàðàâ. - Òàíàé çºâëºã÷ àëáàí ¸ñíû ¸ñëîë äýýð áèåý ÿàæ àâ÷ ÿâàõ ¸ñòîéã ñóðãàíà. ßëàíãóÿà çóðàãòààð ÿàæ ãàðàõ òàëààð. Ïèò èíýýä àëäàâ. - Òèéìýý òýð ñîãòóó áàéñàí. Æèë á¿ð óóäàã þì. - ªäºð á¿ð ãýæ áè òîäîòãîîä òýññýíã¿é èíýýâõèéëýâ. Ýôôèãèéí ¿ãýýð áîë Õåéìèò÷ á¿ä¿¿ëýã çàí àâèðàà õýäõýí çºâºë㺺 ºãñíººð çàñàõ áîëîìæòîé àæ. - Òèéì ë äýý. Õà÷èðõàëòàé íü ýíý òà õî¸ðò èíýýäòýé áàéãàà áîëîëòîé. Òà íàð çºâëºã÷ ãàäààä åðòºíöòýé õîëáîõ ãàíö óòàñ ø¿¿. Áàñ òà õî¸ðò çºâëºõºä èâýýí òýòãýã÷ íàð áýëýã èëãýýäýã þì. Õåéìèò÷ òà õî¸ðûí àìüäðàë ¿õëèéã øèéäýæ ÷àäíà! Ýíý àãøèíä ãàëò òýðýãíèé òàñàëãààíä Õåéìèò÷ íàéãàñààð îðæ èðýíãýý, - Áè îðîéí õîîëûã àëãàñ÷èõñàí óó? ãýæ ñîíèðõîîä ¿íýòýé õèâñ 𿿠Ẻëæñºíºº äýýð íü òýðèéãýýä óíà÷èõëàà. - Èíýýöãýý, èíýýöãýý! ãýæ Ýôôè Òðåíêèò ìýäýãäýýä øîâãîð ºñãèéòýé øààõàéãààðàà Ẻëæèñèéã òîéðîí ºðººíººñ ãàðëàà. Õî¸ð õîðìûí òóðø Ïèò áèä õî¸ð ìàíàé çºâëºã÷ õýðõýí çàâààí øèíãýí äóíä ºíäèéõèéã îðîëäîõûã õàðàâ. Áººëæèñíèé ýõ¿¿í ¿íýð àðõèòàé õîëèëäîí ìèíèé ç¿ã èðëýý. Áèä õàðö ñîëèëöîâ. Õåéìèò÷èéí òóõàé Ýôôè Òðèíêåòèéí õýëýí çºâ áàéñàí þì. Áèä Õåìèò÷èéí ãàðààñ òàòàí õºë äýýðýý áîñîõîä òóñëàâ. - Áè á¿äýð÷èõñýí ¿¿? Õººõ ýíý ¿íýðèéã ýý! ãýýä òýð àëãààðàà í¿¿ðýý àð÷èâ. - Áèä òàíûã ºðººíä ÷èíü àâàà÷úÿ. Æààõàí óãààëãà õèéõ õýðýãòýé ãýæ Ïèò õýëýâ. Õåéìèò÷ õºë äýýðýý àðàé òîãòîæ áàéñàí òóë áèä ò¿¿íèéã áàðàã ÷èðæ ÿâëàà. Ìýäýýæ ýíý áîõèð áèåèéã õàòãàìàëòàé á¿òýýëãýí äýýð õýâò¿¿ëæ áîëîõã¿é òóë óñàí îíãîö ðóó õèéí ø¿ðø¿¿ð ãîîæóóëàâ. Òýð ÿàñàí ÷ ¿ã¿é.
  • 28.
    - Áàÿðëàëàà. Öààøààáè ººðºº ãýæ Ïèò õýëýâ. Áè ò¿¿íä òàëàðõàõ ñýòãýë òºðñºí ÷ Õåéìèò÷èéí õóâöñûã òàéëàí öýýæèí äýýðõ Ẻëæèñèéã óãààí îð ëóó íü õýâò¿¿ëýõèéã õ¿ñ÷ áàéâ. Ìàãàäã¿é Ïèò ò¿¿íä ñàéõàí ñýòãýë òºð¿¿ëñíýýð òîãëîîì ýõëýõýä äóðòàé õ¿í íü áîëîõ ãýñýí áîëîëòîé. Ãýñýí ÷ Õåéìèò÷ ìàðãààø íü þó ÷ ñàíàæ ÷àäàõààðã¿é áàéëàà. - Çà ÿàõàâ. Ìàãàäã¿é ÷àìä òóñëóóëàõààð Êàïèòîëèéí õýí íýãíèéã äóóäàæ áîëîõ þì. Òýä ãàëò òýðãýýð ä¿¿ðýí áàéëàà. Áèäíèéã õîîëëîæ, õ¿ëýýí, õàìãààëæ áàéâ. Áèäýíä ñàíàà òàâèõ íü òýäíèé àæèë. - ¯ã¿é. Òýäíýýñ õýí ÷ õýðýãã¿é. Áè òîëãîé äîõèîä ºðºº ë¿¿ãýý ÿâàõäàà Ïèòèéí þó ìýäýðñíèéã îéëãîæ áàéâ. Áè Êàïèòîëèéí õ¿ì¿¿ñèéí õàðààíä ºðòººä çîãñîæ áàéæ ÷àäàõã¿é. Áàñ Õåìèò÷ ¿¿ãýýðýý áàãàõàí ýñýðã¿¿öýë èëýðõèéëñýí áàéæ áîëîõ. Ñîíèðõîëòîé íü Ïèò ÿàãààä èéì õàëàìæëàíãóé áîë÷èõèâ? Ãýíýòõýí ë òýð ¿ðãýëæ ýåëäýã áàéñàí þì øèã ñàíàãäàâ. Ó÷èð íü òýð íàäàä òàëõ ºãñºí. Ýíý áîäîë ñýòãýë ¿éìð¿¿ëýâ. Ñàéõàí ñýòãýëòýé Ïèò Ìåëëàðê ºðºâäºõ ñýòãýëã¿é íýãíýýñ èë¿¿ àþóëòàé áàéëàà. Ñàéõàí ñýòãýëòýé õ¿ì¿¿ñ ÷èíèé ç¿ðõýíä íýâòðýõ àðãà îëæ ÷àäíà. Ãýñýí ÷ áè ¿¿íèéã çºâøººðºõã¿é. ßìàð ÷ ãýñýí áèäíèé ÿâæ áàéãàà ãàçàðò ëàâ áèø. Ýíý ìº÷ººñ ýõëýí áè òàëõ÷èíû õ¿¿ãýýñ õîëõîí áàéõààð øèéäýâ. Íàìàéã ºðººí人 ýðãýí îðîõ ¿åýð ãàëò òýðýã áóóäàë äýýð ò¿ëø àâàõààð çîãñîæ áàéâ. Áè öîíõ ò¿ðãýí îíãîéëãîæ Ïèòèéí ýöãèéí ºãñºí æèãíýìýãèéã ÷óëóóäààä õààëàà. Õ¿ñýýã¿é þì. Òýäíýýñ þó ÷ õ¿ñýõã¿é áàéíà. Çîëã¿é íü ãýâýë áîîäîëòîé æèãíýìýã ãàçàð óíààä áàãâààõàé øèã çàäðàâ. Ãàëò òýðýã õºäºëñºí ÷ áè ñààðàë öýöãèéã õîðîìõîí çóóð õàðàâ. Ýíý íü íàäàä ñóðãóóëèéí õàøààíä áàéñàí ººð áàãâààõàéã ñàíàãäóóëàõàä õàíãàëòòàé áàéñàí þì... Õýäýí æèëèéí ºìíº áè Ïèò Ìåëëàðêûí õºõºðñºí öàðàéíààñ ýðãýýä áàãâààõàéã îëæ õàðìàãö á¿õ ç¿éë ºíãºð÷èõººã¿é þì áàéíà ãýäãèéã îéëãîñîí. Áè ò¿¿íèéã ýíõðèéëýí àâààä ãýð ë¿¿ãýý ÿàð÷ áèëýý. Õóâèí àâààä Ïðèìèéí õàìò íóãà ðóó ã¿éñýí. Òýíä àëòëàã öýöýã ä¿¿ðýí áàéëàà. Áèä õàøààíû çàõààñ õóâèí ä¿¿ðýí áàãâààõàéíû íîãîîí èø, öýöýã ò¿¿â. Îðîéí õîîëîí äýýð áàãâààõàéíû çóóø õèéñýí. Áàñ Ïèòèéí ºãñºí òàëõ áàéëàà. ¯äýø íü Ïðèì, - Áèä äàðàà íü þó èäýõ âý? ªºð õîîë îëäîõ áîëîâ óó? ãýæ àñóóâ. - Îëäîíî. Èë¿¿ èõèéã ãýæ áè àìëàâ. Ýýæèä ýìèéí ñàíãèéí äýëã¿¿ðèéí íîì íü õàäãàëàãäàí ¿ëäñýí áàéâ. Ò¿¿íèé õóó÷èí õóóäñóóä
  • 29.
    äýýð óðãàìàë íîãîîãáýõýýð çóðàí íü íýð óñ áàéãàà ãàçàð áîëîí õýçýý õàéõ ¸ñòîé, öýöýãëýõ ¿åäýý ÿìàð ºâ÷èíä òóñòàéã áè÷ñýí áàéäàã þì. Õàðèí ñóë õóóäñàí äýýð íü ààâ ººðèéíõºº àðãûã íýìýðëýí ýìèéí áóñ èäýæ áîëîõ óðãàìëûã áè÷ñýí áàéâ. Áàãâààõàé, çýðëýã ñîíãèíî, íàðñíû áîðãîöîé ãýýä ë. Ïðèì áèä øºíºæèí㺺 ýäãýýðèéã óíøèæ ºíãºð¿¿ëýâ. Ìàðãààø íü áèä õè÷ýýëäýý ÿâñàíã¿é. Áè íóãûí çàõààð æààõàí ýðãýëäñýíýý äàðàà íü ç¿ðõëýí õàøààí äîîãóóð øóðãàõààð øèéäýâ. Áè àíõ óäààãàà òýíä ýöãèéí õàìãààëàëòã¿é ãàíöààð áàéëàà. Áè ýöãèéíõýý íàäàä õèéæ ºãñºí æèæèãõýí íóì ñóì, ñààäàã õààíà íóóãààñòàé áàéãààã ñàíàæ áàéâ. Òýð ºäºð áè îéä õàãàñ çóóí àëõàìààñ èë¿¿ ÿâààã¿é þì. Èõýíõè öàãàà õºãøèí öàðñíû ìº÷èð äýýð ÿìàð íýãýí îëç èðýõ áàéõ ãýæ íàéäàí ºíãºð¿¿ëýâ. Õî¸ð ãóðâàí öàãèéí äàðàà ìèíèé íàéäëàãà áèåëæ òóóëàé àãíàëàà. Áè ºìíº íü ýöãèéíõýý ãóéëòààð õýäýí òóóëàé õàðâàæ áàéñàí ÷ îäîî á¿õíèéã ººðºº õèéæ áàéëàà. Òýð ¿åä áèä îëîí ñàðûí òóðø ìàõ èäýýã¿é áàéñàí òóë ýýæ òóóëàéã õàðìàãöàà ñýðãýõ øèã áîëñîí. Áîñîæ àðüñûã íü ºâ÷ººä ìàõûã íü Ïðèìèéí ò¿¿ñýí íîãîîòîé æèãíýñýí. Äàðàà íü àõèàä ë ñàìóóðñàí òºðõòýéãýýð îðîíäîî õýâòýýä õîîë áýëýí áîëîõ ¿åä áèä ò¿¿íèéã èä¿¿ëýõýýð ÿòãàæ áèëýý. Îé áèäíèé àâðàã÷ áîëæ áè ºäºð á¿ð óëàì çîðèãòîéãîîð íîãîîí òýâýð ë¿¿ íü àëõàæ áàéâ. Áè öààøèä ºëñºõã¿é ãýæ õàòóó øèéäýí àéäñàà øèéäýìãèéãýýð ÿëñàí. Áè øóâóóíû ºíäºã õóëãàéëæ, çàãàñàíä òîð òàâèí çàðèìäàà õýðýì þìóó òóóëàé õàðâàæ áàéëàà. Òýãòýë ¿íýõýýð ÿíç á¿ðèéí õîâîð óðãàìàëóóä ýíä òýíäã¿é îëäîâ. Òýäíèé îëîíõèéã èäýæ áîëîõ áàéñàí ÷ íýã ë óäàà àëäàõàä ºíãºðíº. Áè óðãàìëóóäûã ¿ðãýëæ õî¸ð äàõèí øàëãàæ ýöãèéíõýý çóðàãòàé òóëãàæ áàéâ. Áèä àìüä ¿ëäñýí. Ýõýíäýý ÿìàð íýã àþóë çàíàëõèéëýí àëñàä óëèëò ñîíñîãäîõ þìóó ìº÷èð òàñõèéõ áîëîíä áè õàøàà ðóó óõàñõèéæ áàéëàà. Äàðàà íü ìîä ðóó àâèðàí çýðëýã íîõäîîñ çóãòàæ ñóðàâ. Òýä äîð îòîõäîî ò¿ðãýí óéääàã þì. Áààâãàé, èðâýñ îéí ã¿íä àìüäàðíà. Ìàãàäã¿é á¿ñèéí ýõ¿¿í ¿íýð õºº òîðòîã òààëàãääàãã¿é áèç. Òàâàí ñàðûí íàéìàíä áè õóóëü ç¿éí áàéøèíä î÷èæ ãàðûí ¿ñýã çóðàí òåññåðà àâààä àíõíûõàà õóâü áëîõ òàëõ, Ïðèìèéí òîãëîîìîí ãàëò òýðãýíä õèéñýí òîñûã àâñàí. Áè îäîî òýäíèéã ñàð á¿ðèéí íàéìàíä àâ÷ áàéëàà. Òýãñýí ÷ àíãàà îðõèñîíã¿é. Òàëõààð àìüäðàõàä õàíãàëòòàé áàéñàíã¿é ººð áóñàä ñàâàí, ñ¿¿, óòàñ çýðýã ç¿éëñèéã õóäàëäàæ àâàõ õýðýã ãàðíà. Àìàà õºäºëãºõ õîîë îëîõûí òóëä áè çýýë ð¿¿ ÿâæ ýõëýâ. Àíõíû óäàà ò¿¿í ð¿¿ ãàíöààðàà ÿâàõàä àéìøèãòàé áàéñàí ÷ ýöãèéã ìèíü õ¿íäýòãýäýã õ¿ì¿¿ñ íàìàéã õ¿ëýýí àâñàí. Îëç áîë îëç ë ø¿¿ äýý. Õýí ò¿¿íèéã õàðâàñàí íü ÷óõàë áèø. Ò¿¿í÷ëýí áè õîòîä áàÿí ¿éë÷ë¿¿ëýã÷òýé áîëîõûí òóëä ýöãèéíõýý ÿðüñàí õýäýí ç¿éëèéã ñàíàëàà. Æèøýýëáýë ìàõíû õóäàëäàà÷èí çºâõºí òóóëàé àâàõààñ áèø õýðìèéã òîîõã¿é. Òàëõ÷èí ººðººð õýðýìä äóðòàé ÷ ýõíýðýý äýðãýä áàéõã¿é ¿åä õóäàëäàæ àâíà. Õàìãèéí ãîë íü æóðàì ñàõèóëàã÷èä çýðëýã öàöàãò õÿðóóë ºãºõ õýðýãòýé. Õîòûí äàðãàä ã¿çãýýëçãýíýýñ äýýð þó ÷ áàéõã¿é ãýõ ìýò. Çóíû ñ¿¿ë÷ýýð áè íóóðàíä óãààëãà õèéæ áàéõ ¿åä àíõààðëûã ìèíü óñíààñ öóõóéñàí íîãîî
  • 30.
    òàòàâ. Ãóðâàí öàãààíäýëáýý, ºíäºð ñóìíû òîëãîé øèã íàâ÷òàé àæýý. Áè óñàíä ºâäºãëºí ñóóãààä õóðóóãààðàà øàâàðòàé ¸ðîîëûã 纺ëõºí òºíõºæ àòãà ä¿¿ðýí ¿íäýñ àâëàà. Æèæèãõýí öýíõýð áîëöóó õýðâýý ÷àíàõ þì áîë òºìñã¿é îðëîæ áîëíî. "Êèòíèññ" ãýæ áè ººðòºº ÷àíãà õýëýâ. Ýíý áîë ìèíèé íýðòýé óðãàìàë áàéëàà. Òýãòýë ýöãèéí ìèíü "×è õààíà õàéõ ìýäýõ þì áîë ºëñºæ ¿õýõã¿é" ãýñýí õºãæèëòýé õîîëîé ñîíñîãäîõ øèã áîëæ áèëýý. Áè õýäýí öàãèéí òóðø öººðìèéã ñàâààãààð òºíõºõºä áóëöóóíóóä äýýø õºâºí ãàð÷ èðæ áàéëàà. ¯äýø íü áèä çàãàñ, Êýòíèññèéí ¿íäñýýð íàéðëàæ óäààí õóãàöààíû äàðàà àíõ óäàà öàäëàà. Ýýæ ààæìààð àìüäðàëä ýðãýí èðëýý. Òýð öýâýðëýãýý õèéõ þìóó õîîë áýëòãýí ìèíèé ºâºëä çîðèóëàí àâ÷èðñàí õîîëûã äàðøèëæ áàéâ. Äàðàà íü õ¿ì¿¿ñò ýì áýëòãýâ. ̺í㺺ð ºãºõ þìóó ººð ç¿éëýýð àðèëæèæ áàéëàà. Íýã óäàà á¿ð äóóëæ áàéõ íü ñîíñîãäñîí þì. Ïðèì ò¿¿íèéã àõèí àìüäðàëä ýðãýí ÿâäàëä õÿçãààðã¿é áàÿðëàñàí ÷ áè ýíý á¿õýí óäààí ¿ðãýëæëýõã¿é ãýõýýñ àéæ áîëãîîìæòîé áàéëàà. Áè ò¿¿íä èòãýýã¿é. Ìèíèé äîòîð ò¿¿íèé ñóë äîð õàéíãà çàíã ¿çýí ÿäàõ õýðöãèé ç¿éë óðãàí áèé áîëæýý. Ïðèì ò¿¿íèéã óó÷èëñàí ÷ õàðèí áè ¿ã¿é. Áèäíèé äóíä ººð ç¿éë áèé áîëæ áè õýçýý ÷ ýýæ õýðýãã¿é õàíàà𠺺ðèé㺺 õ¿ðýýë¿¿ëñýí áàéâ. Îäîî áè ¿õâýë þó ÷ çàñàæ ÷àäàõã¿é ºíãºðíº. Áè ºíººäºð ò¿¿íèé ø¿¿õèéí áàéøèíä ÿàæ õàøãèð÷ áàéñíûã ñàíàëàà. Ãýñýí ÷ áè ò¿¿íä õàéðòàé ãýæ õýëñýí. Èéìýýñ á¿õ ç¿éë òýíöâýðæñýí áàéæ áîëîõ. Áè öîíõíû ºìíº çîãñîîä õàðàõäàà àõèí íýýõèéã õ¿ññýí ÷ òèéì õóðäòàé ÿâæ áàéõàä þó òîõèîëäîõûã ìýäñýíã¿é. Àëñàä ººð á¿ñèéí ãàë æèðýëçýí ºíãºðíº. Äîëîî þì áîëîâ óó? Ýñâýë àðàâ óó? Áè òýäãýýð ãýðòýý óíòàõààð õýâòýæ áàéãàà õ¿ì¿¿ñèéí òóõàé áîäëîî. Äàðàà íü öîíõíû õààëòàà áóóëãàñàí ãýðýý òºñººëºâ. Îäîî Ïðèì ýýæ õî¸ð þó õèéæ áàéãàà áîë? Áèä îðîéí õîîëîíäîî æèãíýñýí çàãàñ, ã¿çýýëãýíý ¿ëäýýñýí. Òýä èäýæ ÷àäàõ áîëîâ óó? Ýñâýë õ¿ðýõã¿é îðõèõ þì áîëîâ óó? Àÿã¿é áîë õóó÷èí çóðàãòààðàà óðãàöûã äàâòàõûã ¿çýæ ñóóãàà áàéõ. Óéëààä ë. Ýýæ òýñýõ áîëîâ óó? Ïðèìèéí òºëºº. ¯íýõýýð àõèí á¿õ åðòºíöººñ òóñãààðëàãäàæ õýâðýãõýí ä¿¿ãèéí ìèíü ìºðºíä õàìàã à÷ààãàà ¿¿ð¿¿ëýõ þì áèø áèç? Ïðèì ìýäýýæ ýýæòýé óíòàõààð õýâòýíý. Äýðãýä íü õºãøèí ¿íýí÷ ìóóð ç¿¿äèéã íü ìàíàíà. Ýíý áîäîë íàìàéã ÿëüã¿é òàéâøèðóóëàâ. Õýðâýý Ïðèì óéëàõ þì áîë òýð îéðòîæ òàéâøèðóóëíà. Áè ò¿¿íèéã æèâ¿¿ëýýã¿é íü ñàéí õýðýã äýý. Ãýðèéí òóõàé äóðñàìæ ñýòãýëèéã ìèíü øàíàëãàâ. ªäºð òºãñãºëã¿é ¿ðãýëæèëñýýð. Ãåéë áèä õî¸ð ºíºº ºã뺺 ¿íýõýýð Ẻðºëçãºíº èäýæ áàéñàí ãýæ ¿¿? ¯¿íýýñ õîéø á¿òýí çóóí ºíãºðñºí ìýò ñàíàãäàõ àæýý. Õàð äàðñàí ç¿¿ä áîëæ õóâèðñàí óðò õóãàöààíû ç¿¿ä ìýò. Ìàãàäã¿é áè óíòâàë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñäýý ñýðýõ áàéõ. Ø¿¿ãýý ä¿¿ðýí óíòëàãûí õóâöàñ áàéñàí ÷ áè ºìä öàìöàà òàéëæ õàÿàä îðîíä øóðãàëàâ. Òîðãîìñîã 纺ëõºí äààâóó àðüñ èëáýí ñýâñãýð òóõòàé õºíæèë òººíºíº. Õýðâýý áè óéëâàë îäîî ë ¿¿íèéã õèéõ öàã èðëýý. ªã뺺 íóëèìñûíõàà îðûã óãààæ àðèëãàíà. Ãýâ÷ íóëèìñ ãàðñàíã¿é. Äîòîð á¿õ ç¿éë õàëóó îðãèæ áè õýòýðõèé ÿäàðñàíäàà ãýðòýý õàðèõûã
  • 31.
    õ¿ñ÷ áàéñàí ÷ãàëò òýðýãíèé íàìóóõàí á¿¿âýéëýëò äóíä ¿¿íèéã ìàðòàâ. Íàìàéã öîíõíû õºøèãíèé çàâñàð òóñàõ ñààðàë òóÿà áîëîí õààëãà òîãøèõ ÷èìýý ñýðýýëýý. Òýãòýë Ýôôè Òðèíêåòèéí äóó ñîíñîãäîí "Áîñîîðîé, áîñîîðîé! Áèäíèéã ìàø ÷óõàë àãóó ºäºð õ¿ëýýæ áàéíà!" ãýëýý. Ýíý ýìýãòýéí òîëãîéä þó îðñîí þì áîë? ßìàð áîäîë ñýðýõýä íü ò¿¿íèéã ýçýìäýæ áàéâ? Øºíº þó ç¿¿äýëñýí áîë? Ýíý òàëààð òºñººëºõºä áýðõ áàéâ. Áè îðîéíû õóâöñàà ºìñºõºä öýâýðõýí õýäèé ÷ øàëàí äýýð õàÿñíû óëìààñ áàãà çýðýã ¿ð÷èéñýí áàéâ. Õóðóóãààðàà æèæèãõýí àëòàí øóâóóã èëýýä îéí òóõàé áîëîí, ýöãèéíõýý òóõàé, ýýæ Ïðèì õî¸ð þó õèéæ áàéãàà òóõàé áîäëîî. Òýä ìèíèé ¿ã¿éä òýìöýæ ÷àäàõ áîëîâ óó? Áè øºíº ýýæèéí óðãàöûí ºìíº ãî¸ìñãîîð ñ¿ëæèæ ºãñºí ¿ñýý çàäëààã¿é óíòñàí þì. Ýíý íü ìóóã¿é ë õàðàãäàæ áàéâ. ¯¿ãýýð íü îðõèñîí íü äýýð áèç. Óäàõã¿é á¿õ ç¿éë õàìààã¿é áîëíî. Áè Êàïèòîëîîñ õîëã¿é çàéä áàéíà. Õîòîä õ¿ðýõ ¿åä ìèíèé ¿ñ íýýëòèéí ¸ñëîëä çîðèóëñàí þì øèã õàðàãäàõ áèç. Õýí íýãýí õîöðîãäñîí åðòºíöèéí ìàÿã ãýæ áîäîõã¿é ãýæ íàéäàæ áàéíà. Áè âàãîí-ðåñòîðàíä îðîõîä äýðãýä¿¿ð Ýôôè Òðèíêåò õàðààë áóâòíàí àÿãà õàëóóí êîôå áàðèàä ºíãºð뺺. Õåéìèò÷ èíýýä àëäàâ. Ò¿¿íèé öàðàé õººæ óëàéæýý. Ïèò äýðãýä íü òàëõ áàðèàä è÷ñýí ÿíçòàé ñóóæ áàéëàà. - Àëèâ ñóóãààðàé! Ñóóãààðàé! ãýæ Õåéìèò÷ äàëëàâ. Íàìàéã äºíãºæ ñàíäàë äýýð ñóóìàãö óðä òîì òàâèóðòàé õîîë èðëýý. Ãàõàéí óòñàí ìàõ, ºíäºã, øàðñàí òºìñ, ìºñòýé äîìáîíä õèéñýí æèìñ, ìàíàé ãýð á¿ëèéã á¿òýí äîëîî õîíîã õîîëëîæ õ¿ðýõýýð ñàãñòàé òàëõ áàéëàà. Ãî¸ìñîã õèéöòýé øèëýí àÿãàí äàõü øàðãàë ø¿¿ñèéã áè ç¿ðæèéí ø¿¿ñ áàéõ ãýæ áîäîâ. Áè ç¿ðæèéã àìüäðàëäàà ãàíö óäàà ààâ øèíý æèëýýð áýëýã áîëãîí õóäàëäàí àâ÷ ºãºõºä èäýæ ¿çñýí áèëýý. Áàñ àÿãà êîôå. Ýýæ êîôå óóõ äóðòàé ÷ áèä ò¿¿íèéã áàéíãà õóäàëäàæ àâ÷ ÷àäàõã¿é òóë ñàéí ýñýõèéã íü ìýäñýíã¿é. Ǻâõºí ãàøóóí àìò õàëóó îðãèóëàâ. Ò¿¿í äýýð íýìýýä ìèíèé õýçýý ÷ õàðæ áàéãààã¿é õ¿ðýí ºíãèéí øèíãýíòýé àÿãà áàéëàà. - Ýíý áîë õàëóóí øîêîëàä. Èõ àìòòàé ãýæ Ïèò òàéëáàðëàâ. Áè ºòãºí õàëóóí øèíãýíèéã çàëãèëàõàä íóðóóãààð øîðãîîëæ ã¿éõ øèã áîëîâ. Ìàø àìòòàé áàéñàí òóë áè ñ¿¿ë÷èéí äóñëûã óóæ äóóñàõ õ¿ðòëýý á¿õ õîîëîî ìàðòëàà. Äàðàà íü ãýäñýíäýý ñóë çàé ¿ëäýýõã¿éã õè÷ýýí àì ä¿¿ðýí õîîë ÷èõýâ. Íýã óäàà ýýæ ìèíü íàìàéã õýçýý ÷ õîîë õàðæ áàéãààã¿é þì øèã èäýõ þì ãýæ õýëñýí. Òýãýõýä íü áè "Õýðâýý áè ò¿¿íèéã ãýðò àâ÷ðààã¿é áîë ÷" ãýæ õýëñýí. ¯¿ãýýðýý ò¿¿íèé àìûã õààñàí áèëýý. Ìèíèé ãýäýñ õàãàðàõ ãýæ ñàíàãäàõàä õîéøîî íàëààä óðàãø ÷èìýýã¿éõýí øèðòýâ. Ïèò ç¿ñýì òàëõ õàëóóí øîêîëàäàíä ä¿ðæ èäíý. Õåìèò÷ óðäàõ òàâèóðààñàà áàðàã þó ÷ àâàëã¿é óëààí ø¿¿ñòýé àÿãàíä íýìýðëýõýýð òóíãàëàã øèíãýíòýé ëîíõ àâëàà. Ñïèðòèéí ¿íýð õàíõëàâ. Áè óðüä íü Õåìèò÷òýé ÿðèëöàæ áàéãààã¿é ÷ çýýë äýýð àòãà ä¿¿ðýí ìºí㺠àðõèíû õóäàëäàã÷èä ºãºõèéã õàðñàí. Áèäíèéã Êàïèòîëä õ¿ðýõ ãýæ áàéõàä òýð þó ÷ õýëýýã¿é ë áàéâ.
  • 32.
    Íàäàä Õåìèò÷èéã ¿çýíÿäàõ ñýòãýë òºðºâ. Ìàíàé á¿ñèéí õ¿¿õä¿¿ä ÿëäàãã¿é íü ãàéõàëòàé õýðýã áèø þì. Ýíý áîë õîîë õ¿íñíèé äóòàãäëààñ ÷ áèø áýëòãýë äóòàãäñàí ÿâäàë þì. Çàðèì íü ¿¿íã¿éãýýð òýìöýõ õàíãàëòòàé õ¿÷òýé áàéäàã. Áèäýíä çºâëºã÷ øèã çºâëºã÷, èâýýí òýòãýã÷ áàéäã¿éä õýí áóðóóòàé þì áý. Áàÿ÷óóä áîëîìæòîé õ¿íèéã äóðòàé äýìæäýã ÷ õýíèé òîëãîéä Õåìèò÷òýé õýëýëöýý õèéõ ñàíàà òºðíº ãýæ? - Òà áèäýíä çºâºë㺺 ºãºõ ¿¿? ãýæ áè Õåéìèò÷ýýñ àñóóâ. - Îäîîõîí ºã÷èõüå. Àìüä ¿ëä ãýýä Õåìèò÷ çýðëýãýýð õºõºð뺺. Áè ÿìàð íýã ç¿éë îéëãîõîîñîî óðüä Ïèò ð¿¿ øèðòýýä í¿äýíä íü õýðöãèé î÷ òîäðîõûã õàðààä ãàéõàâ. - Ìàø èíýýäòýé áàéíà. Ãýõäýý áèäíèé õóâüä ëàâ òèéì áèø ãýýä òýð Õåéìèò÷èéí àÿãûã îãöîì öîõèõîä ãàçàð óíàæ õàãàðààä öóñàí óëààí øèíãýí àñãàðàâ. Õåéìèò÷ àãøèí çóóð Ïèòûí ýð¿¿ ð¿¿ äýëñýí ñàíäëààñ íü óíàãàâ. Òýð ìèíèé óðä òàëûí ëîíõòîé ðóó ñóíãàñàí ÷ áè ëîíõ ò¿¿íèé ãàðûí õîîðîíäîõ çàéä õóòãà øèäýõäýý çîëòîé ë õóðóóã íü îíî÷èõñîíã¿é. Áè õàðèó öîõèëò ºãºõèéã õ¿ëýýñýí ÷ Õåìèò÷ ñàíäëûíõàà ò¿øëýãèéã íàëààä áèäíèéã í¿äýý îíèéëãîí øèðòýâ. - ¯¿íèéã þó ãýæ îéëãîõ âý? Ýíý æèë ¿íýõýýð íàäàä õîñ äàé÷èí îíîãäñîí ãýæ ¿¿? Ïèò øàëàí äýýðýýñ ºíäèé㺺ä æèìñòýé âààðíû äîðîîñ ìºñ àâ÷ ýð¿¿í äýýðõ óëààí òîëáîí äýýðýý òàâèëàà. - ¯ã¿é ýý õºõºðñºí òîëáîî ¿ç¿¿ëñýí äýýð. ¯çýã÷èä ÷àìàéã òàëáàéä èðýõèéí òóëä ººð íýã îðîëöîã÷òîé ¿çýëöýæ ãýæ áîäíî. - Ýíý ÷èíü õóóëü áóñ ø¿¿ äýý. - Òýãñýí íü äýýð. Òýãâýë ÷è çºâõºí ¿¿íèé òºëºº ÷ áèø áàðèãäàõã¿éí òóëä çîäîëäñîí áîëíî ãýýä Õåéìèò÷ íàä ðóó ýðãýëýý. - Àëèâ õóòãàà𠺺ð þó õèéæ ÷àääàãàà ¿ç¿¿ëýý÷? Ìèíèé çýâñýã áîë íóì ñóì áàéëàà. Ãýñýí ÷ õóòãà áàñ õýðýãëýæ ÷àäíà. Çàðèìäàà ñóìàíä øàðõàäñàí àìüòàíä îéðòîõûí ºìíº õóòãà øèäýí äóóñãàñàí íü äýýð áàéäàã þì Áè Õåéìèò÷èéí àíõààðëûã òàòàõûã õ¿ñ÷ áàéñàí òóë ýíý àãøèíûã àøèãëàí ñýòãýãäýë òºð¿¿ëýõýýð øèéäýâ. Áè øèðýýí äýýðýýñ õóòãàà ñóãàëàí àâààä èðíýýñ íü áàðüæ ýñðýã òàëûí õàíà ðóó øèäýõýä õ¿ññýí÷ëýí õî¸ð õàâòàíãûí õîîðîíäîõ çàéä çîîãäîâ. - Òà õî¸ð èéøýý çîãñ! ãýæ Õåéìèò÷ òóøààãààä ºðººíèé äóíä õýñýã ð¿¿ äîõèâ. Áèä äóóëãàâàðòàé çîãñîõîä òýð áèäíèéã òîéðîí çàõ äýýð áàéãàà ìîðü øèã ÷è÷èëæ, áóë÷èí
  • 33.
    øºðìºñ òýìòýð÷ ¿çýýäöàðàé ëóó õàðàâ. - Òèéì ÷ íàéäëàãàã¿é áèø þì áàéíà. Òýãýýä ÷ ¿ñíèé çàñàëò ÷èíü ñýòãýë òàòàì áîëãîæ. Ïèò áèä õî¸ð àñóóëòã¿é ¿¿íèéã îéëãîëîî. ¯õëèéí òîãëîîìä ãîî ¿çýìæ ÷óõàë áèø ÷ èâýýí òýòãýã÷èéã òàòàõûí òóëä ñàéõàí õàðàãäàõ ¸ñòîé áàéâ. - Çà ÿàõàâ õýëýëöýý õèéå. Õýðâýý ìèíèé óóõ þì óóõàä ñààä áîëîõã¿é ãýâýë õàíãàëòòàé ýð¿¿ë óõààíòàé áîëñîí ¿åäýý òà íàðò òóñëàÿ. Ãýõäýý ìèíèé õýëñíýýð õèéõ ¸ñòîé ø¿¿ ãýæ Õåéìèò÷ õýëýâ. Ýíý íü òèéì ÷ èõ ç¿éë áèø áàéñàí ÷ àðâàí õîðìûí ºìíº áàéñàíòàé õàðüöóóëàõàä òîì àëõàì áàéëàà. - Ǻâøººð÷ áàéíà ãýæ Ïèò õýëýâ. - Òýãýýä òóñëàà÷ äýý. Áèäíèéã òàëáàéä õàÿõ ¿åä ÿìàð íýãýí àðãààð... - Á¿ãäèéã øóóä áèø. Õî¸ð õîðìûí äàðàà áèä áóóäàëä õ¿ðíý. Òýäíèé þó õèéõèéã õ¿ñ÷ áàéãàà íü òà íàðò òààëàãäàõã¿é ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. Ãýñýí ÷ þó ÷ áàéëàà ãýñýí áèòãèé ýñýðã¿¿öýýðýé. - Ãýõäýý... - ßìàð ÷ ãýõäýý áàéõã¿é. Õýëñíýýð ìèíü õèé. Õåéìèò÷ øèðýýí äýýð áàéñàí ëîíõûã àâ÷ ÿâàâ. Õààëãà õààãäìàãö õàðàíõóé áîëëîî. Äîòîð á¿äýã ãýðýë óëàëçàí ãàäàà àõèí øºíº áîëñîí ìýò õàðàíõóéëíà. Áèä óóë í¿õýëñýí ãàðöàí äîîãóóð ÿâæ áàéãàà áîëîëòîé. Äîðíî ç¿ãýýñ Êàïèòîë ðóó õîíãèë íýâòëýí òóóëàõààñ ººð ÿìàð ÷ àðãà áàéõã¿é. Ýíý ãàçàðç¿éí äàâóó òàë á¿ñ¿¿ä äàéíä ÿëàãäàí ìèíèé îðîëöîã÷ áîëñîíû ãîë øàëòãààí. Áîñîã÷èä óóëàíä àâèðëàà ÷ ãýñýí Êàïèòîëèéí àãààðûí õ¿÷èíä õÿëáàðõàí îëç áîëíî. Ïèò Ìåëëàðê áèä õî¸ð ãàëò òýðýã õàðàíõóéã íýâòëýõ ¿åä ÷èìýýã¿éõýí áàéðàíäàà çîãñîæ áàéëàà. Õîíãèë òºãñãºëã¿é ìýò ñàíàãäàõàä õè÷íýýí òîíí õàä áèäíèéã òýíãýðýýñ òóñãààðëàæ áàéãàà áîë ãýæ áîäòîë ç¿ðõ áàçëàõ øèã áîëîâ. Áè äýýðýýñ õºìºðñºí ÷óëóóã ¿çýí ÿäàæ áàéâ. Ýíý íü óóðõàéä ìèíèé ýöýã çàíãàíä áàéãàà ìýò õààãäàí íàð ¿çýõ íàéäëàãàã¿é ¿¿ðä õàðàíõóéä îðøóóëàãäñàíûã ñàíóóëñàí þì. Ãàëò òýðýã ýöýñò íü óäààøèð÷ ýõëýõýä òàñàëãààíä ãýðýë ä¿¿ðýâ. Ïèò áèä õî¸ð òóøààë àâñàí þì øèã öîíõ ðóó óõàñõèéí îäîîã õ¿ðòýë çºâõºí çóðàãòààð õàðæ áàéñàí Êàïèòîëèéí ýçìøèëèéí ¿íäñýí õîò áîëîõ Ïàíåìûã õàðëàà. Çóðàãòààð ¿ç¿¿ëäýãýýñ õàìààã¿é ñ¿ð æàâõëàíòàé õàðàãäàíà. Íàðíû ãýðýëä áàéøèíãóóä ñîëîíãîðîí ãÿëàëçàæ, àãààðò öàìõàã ñ¿íäýðëýí, ºðãºí ãóäàìæèíä ãÿë öàë ìàøèíóóä õîëõèëäîæ, ýòãýýä ìàëãàé õà÷èðõàëòàé õóâöàñ ºìññºí õýçýý ÷ ºëñºæ áàéãààã¿é ºíãºëºã õ¿ì¿¿ñ. ªíã¿¿ä íü áîäèò áóñ ñàíàãäàí ã¿í
  • 34.
    ÿãààí, õóðö íîãîîí,öàéâàð øàðãàë ºíãºòýé áèäíèé õýçýý ÷ õóäàëäàí àâàõûã ìºðººäºæ áàéãààã¿é ¿íýòýé äýëã¿¿ðèéí ¿çìýðèéí öîíõ í¿ä ºâäºì ýðýýëæèëíý. Îðîëöîã÷äûí ãàëò òýðýã õîòîä îðæ èðýõýä õ¿ì¿¿ñ òàíüñàí áîëîëòîé áèäíèé ç¿ã çààíà. Áè òýäíèéã õýðõýí óëàé ¿çñýí õýðýý øèã ¿õýë ¿çýõýýð áàÿðëàæ áàéãààã õàðààä äîòîð ìóóõàéðàí õîëäîâ. Ãýñýí ÷ Ïèò áàéðàíäàà ¿ëäýýä ãàðàà äàëëàí èíýýìñýãëýæ ãàëò òýðýã áóóäàëä õ¿ðýõ õ¿ðòýë îëíû í¿äíýýñ íóóãäñàíã¿é. Òýð ìèíèé õýðõýí øèðòýæ áàéãààã ìýäýðñýí áîëîëòîé ìºðºº õàâ÷ëàà. - Õýí ìýäýõ þì áý? Òýäíèé äóíäààñ èâýýí òýòãýã÷ îëäîõ ÷ þì áèë¿¿. Áè ò¿¿íèé òàëààð àëäàæ áàéñàí þì áîëîâ óó! Áè Ïèòèéí òàâöàí ðóó ãàðñàí ìº÷ººñ ýõëýí ýíý ¿å õ¿ðòýëõ á¿õ ¿éë õºäëºëèéã ñàíàëàà. ͺõºðñºã ãàð áàðèëò. Ýöýã íü æèãíýìýã ºã÷ Ïðèìä òóñëàíà ãýæ àìàëñàí... ìàãàäã¿é Ïèò ò¿¿íèéã ººðºº èëãýýñýí õýðýã þì áîëîâ óó? Áóóäàë äýýðõ íóëèìñ. ª÷èãäºðèéí Õåìèò÷ýä ñàíàà òàâüñàí ÷ ºíºº ºã뺺 ñàéí õ¿¿ áîëîõ îðîëäëîãî íü á¿òýëã¿éòñýí. Õàðèí îäîî ýíý öîíõîîð äàëëàñàí ìýíä÷èëãýýãýýðýý öóãëàñàí îëîíä òààëàãäàõûã õ¿ñ÷ áàéíà. Áè ò¿¿íèé òºëºâëºãººã áîñãîí òîìú¸îëîâ. Ïèò ººðèé㺺 ¿õýõèéã çºâøººðºõã¿é. Òýð õýäèéí àìüä ¿ëäýõèéí òºëºº òýìöýæ ýõýëæýý. Òèéìýýñ ÷ íàäàä òàëõ áýëýãëýñýí òàë÷õèíû ýåëäýã õ¿¿ Ïèò Ìåëëàðê á¿õ õ¿÷ýý ãàðãàí àëàõûã õè÷ýýõ áèç.
  • 35.
    IV Øð-ð-ð-ð! Áèø¿äýý çóóõàä Âåíèà ãýäýã òýíãèñèéí äàâàëãààíû ºíãèéí ¿ñòýé, õºìñãºí äýýðýý àëòàí øèâýýñòýé ýìýãòýé íààëòóóðààð õºëèéí ¿ñèéã õóó òàòàí àâñíàà, - ªðøººãººðýé ãýõäýý ÷è õýòýðõèé èõ ¿ñòýé þì! ãýæ Êàïèòîëûí òýíýã ¿ãèéí ºðãºëòººð õýëýâ. Òýä ÿàãààä èéì òýíýã ÷àñõèéñýí õîîëîéòîé áàéäàã þì áîë? Áàñ ÿàãààä ýð¿¿ íü ÿðèõäàà áàðàã íýýãäýõã¿é äàíäàà ºã¿¿ëáýðèéíõýý òºãñãºëèéã àñóóëòààð òºãñãºäºã þì áîë? ¯ãýý ¿åýð òàñëàí "Ñ" ¿ñãèéã èñãýðýõ ìýò äóóäàõ àæ… Âåíèà íàìàéã ºðºâäñºí ÿíçòàé í¿¿ðýý ¿ð÷èéëãýñíýý, - ×àìä ñàéí ìýäýý äóóëãàÿ. Ýíý ñ¿¿ë÷èéíõ íü. Áýëýí ¿¿? ãýâ. Áè ãàðààðàà øèðýýíèé èðìýã áàðèí ñóóãààä òîëãîé äîõèëîî. Çóëãà òàòñàí ºâäºëò ìèíèé ºâäºãíººñ ñ¿¿ë÷èéí ¿ñèéã ñóãà òàòàõ øèã áîëîâ. Áè äàõèí ñýðãýýãäýõ òºâä ãóðâàí öàãèéí òóðø ñóóõäàà äèçàéíåðòàéãàà óóëçààã¿é ë áàéâ. Òýð õàðâààñ Âåíèà áîëîí áóñàä ãèø¿¿äýýñ á¿ðäñýí áàã àñóóäëûã ìèíü øèéäýæ äóóñàõ õ¿ðòýë óóëçàõã¿é áîëîëòîé. Ýõëýýä ìèíèé áèåèéã øèð¿¿í ¿ð¿¿ëýýð ç¿ëãýí çºâõºí õèð òºäèéã¿é àðüñíû ìèíü ãóðâàí äàâõàðãûã àðèëãààä, õóìñûã æèãä õýëáýðò îðóóëàí çàñàæ, õàìãèéí ãîë íü áèåíèé ¿ñíýýñ ñàëãàõ àæèëä îðîâ. Õºë, ãàð, èõ áèå, ñóãà òýð ÷ áàéòóãàé õºìñºãíèé òàëûã õ¿ðòýë ìóëç òàòñàíû äàðàà áè øàðàõàä áýëýí çóìëàãäñàí òàõèà øèã áîëîâ. Á¿õ àðüñ ò¿ëýãäýæ áàéãàà þì øèã õàëóó îðãèí ºâäºæ òààã¿é áàéëàà. Ãýâ÷ áè Õåéìèò÷èéí õýëñýí ¿ãèéã áèåë¿¿ëæ ýñýðã¿¿öñýí íýã ÷ ¿ã õýëñýíã¿é. - ×è èõ ñàéí áàéëàà. Áèä ãîíãèíîäîã õ¿ì¿¿ñò äóðã¿é. Ò¿¿íèéã òîñîë! ãýæ Ôëàâèóñ íýðòýé óðóóëûí áóäàãòàéãàà çîõèöóóëàí öàéâàð ÿãààí ºíãèéí õ¿ðýì ºìññºí õ¿í õýëýâ. Âåíèà, Îêòàâèà õî¸ð ººð íýã öàéâàð íîãîîí ºíãèéí õóâöàñòàé ìàõëàã ýìýãòýéí õàìò íàäàä òîñ ò¿ðõýæ çîâæ ç¿äýðñýí àðüñûã ìèíü òàéâøèðóóëàâ. Äàðàà íü øèðýý ð¿¿ àâàà÷ààä ò¿ð ºìñãºæ áàéñàí íèìãýí íºìðºãºº òàéëëàà. Áè í¿öãýí çîãñîîä òýð ãóðàâ òîéðîí ýðãýëäýæ ÷èìõ¿¿ðýýð áèåíèé ¿ëäñýí ¿ñèéã ò¿¿æ àâæ áàéõàä õà÷èðõàëòàé ýíý ãóðàâ õ¿íýýñ èë¿¿ õºë òîéðîí òîíøèæ áàéãàà õà÷èðõàëòàé øóâóó øèã ñàíàãäñàí áîëîõîîð åð è÷ñýíã¿é. Ýöýñò íü òýä àëõàì óõðàí çîãñîîä õèéñýí àæëûí ä¿íãýý áàõäàí õàðàâ. - Ìàø ñàéí áàéíà! ×è îäîî ë áàðàã õ¿í øèã õàðàãäàæ áàéíà! ãýæ Ôëàâèóñ õýëýõýä òýä èíýýëäýâ. Áè íàéðñàã áóñ ñàíàãäàõã¿éí òóëä õ¿÷ýýð èíýýìñýãëýâ. - Áàÿðëàëàà. Ìàíàé àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä ñàéõàí õàðàãäàõ íü õîâîð òîõèîëääîã þì.
  • 36.
    Ýíý íü òýäíèéºðºâäºõ ñýòãýëèéã ìèíèé òàëä ýðã¿¿ëýâ. - Ìýäýýæ ø¿¿ äýý, õººðõèé àìüòàí ìèíü! ãýýä Îêòàâèà íàìàéã òýâýðëýý. - Ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é äýý. ×àìòàé Öèííà àæèëëàñàíû äàðàà á¿ð ÷ ¿çýñãýëýíòýé áîëíî! ãýæ Âåíèÿ óðàìøóóëàâ. - Ýðãýëçýõ ÿâäàëã¿é! Îäîî ÷èíèé á¿õ áîõèð ¿ñèéã ÷èíü õóóëñàí áîëîõîîð òèéì ÷ àéìøèãòàé áèø áîëñîí! ßâæ Öèííèã äóóäúÿ ãýæ Ôëàâèÿ áàÿðòàé õýëýâ. Òýäíèéã ºðººíººñ ãàðàõàä áè áýëòãýë áàãèéíõíàà ¿çýí ÿäëàà. Õýäèéãýýð òýä ä¿¿ð÷èõñýí òýíýã àìüòàä ÷ ãýëýý õà÷èðõàëòàé íü íàäàä ¿íýí ñýòãýëýýñýý òóñëàõûã õè÷ýýæ áàéñàí þì. Áè õ¿éòýí öàãààí õàíà áîëîí øàë ðóó õàðæ íºìðºãºº íºìðºõã¿é áàéæ àðàéõèéí òýâ÷ëýý. Òýãñýí ÷ ìèíèé äèçàéíåð Öèííà äîð íü õóó òàòàõ áèç. Áè îðîíä íü áýëòãýë áàãèéíõíû öîðûí ãàíö õ¿ðýýã¿é îðõèñîí ãàçàð áîëîõ ¿ñýý òýìòýð÷ ¿çýõýä ýýæèéí íÿìáàéëàí ñ¿ëæèæ ºãñºí ãýçýã áàðèãäàâ. Ýýæèéí. Áè ò¿¿íèé öýíõýð äààøèíç, ºñãèéòýé ãóòëûã âàãîíû øàëàí äýýð îðõèõäîî ãýð îðíîî ñàíàãäóóëàõ ÿìàð íýã ç¿éë àâàõ òàëààð áîäîîã¿é. Îäîî ë áè ¿¿íäýý õàðàìñàæ áàéëàà. Õààëãà íýýãäýí õàðâààñ Öèííà áîëîëòîé çàëóó õ¿í îðæ èðýâ. Ò¿¿íèé ãàäààä áàéäàë ìàø ýíãèéí áàéñàí òóë áè ººðèéí ýðõã¿é ãàéõøèðëàà. Çóðàãòààð ÿðèëöëàãà ºãºí ãàðäàã èõýíõè äèçàéíåðóóä ïëàñòèê ìýñ çàñëûí óë ìºð áîëñîí í¿¿ðòýé õà÷èí þìíóóä áàéäàã. Ãýñýí ÷ Öèííà áàéãàëààñ çàÿàñàí áîãèíîõîí òàéðñàí õ¿ðýí ¿ñòýé àæýý. ̺í ýíãèéí õàð öàìö ºìä ºìññºí áàéâ. Ãàäààä òºðõºí人 öîðûí ãàíö ººð÷èëñºí ç¿éë ãýâýë í¿äíèéõýý ýðãýí òîéðîíä àëòëàã òåíü ò¿ðõæýý. Èéìýýñ Êàïèòîë áîëîí òýäíèé äóð ãóòàì õýâ çàãâàðûã æèãøèæ áàéñàí áè ýíýõ¿¿ àëòëàã òîëáîíîîñ öóõóéõ íîãîîí í¿äèéã õàðààä ñýòãýë òàòàãäàõã¿é áàéæ ÷àäñàíã¿é. - Ñàéí óó, Êèòíèññ. Áè áîë Öèííà, ÷èíèé äèçàéíåð ãýæ òýð Êàïèòîëèéí ¿ë ìýäýã àÿëãààð òàéâàí õýëýâ. - Ñàéí óó ãýæ áè áîëãîîìæòîé äóóãàðëàà. - Àëèâ, þó õèéæ áîëîõûã õàðöãààÿ. Öèííà ìèíèé í¿öãýí áèåèéã òîéðîí ÿâæ øèíæèí ¿çýõýä áè öýýæýý àëãààðàà äàðàõûã õ¿ñëýý. - Õýí ÷èíèé ¿ñèéã ñàìíàà âý? - Ýýæ. - Ãàéõàëòàé. Æèíõýíý ñîíãîäîã çàãâàð. ×èíèé òºðõòýé ìàø ñàéõàí çîõèöîæ áàéíà. Ýýæ ÷èíü óõààëàã ãàðòàé þì.
  • 37.
    Öèííà ìèíèé òºñººëæáàéñàíòàé ñàíàë íèéëñýíã¿é. Áè ò¿¿íèé îðîíä íàìàéã àìòëàõàä áýëýí ç¿ñýì ìàõ øèã ¿çýæ áàéãàà çàëóóõàí ýðýýí ìÿðààí íýãíèéã õ¿ëýýæ áàéñàí áèëýý. - Òà ñàÿõàí èðñýí ¿¿? Áè òàíûã óðüä íü õàðæ áàéãààã¿é þì áàéíà. Îðîëöîã÷èäòîé àæèëëàäàã èõýíõè äèçàéíåðóóä îëîíä àëäàðòàé áàéõ òóë áè òýäíèé çàðèìûã õ¿¿õýä áàéõààñàà ìýäýõ áàéëàà. - Òèéìýý ýíý ìèíèé òîãëîîìä îðîëöîæ áàéãàà àíõíû æèë. - Èéì ó÷ðààñ ë òàíûã òýä àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä õóâààðèëñàí áàéõ íü. Øèíýýð èðýãñýä åðäèéíõººðºº áóñäûí àâàõûã õ¿ñäýãã¿é õýñýãò îíîãääîã þì. - Áè ººðºº ãóéñàí þì. Çà õàëàòàà íºìºðñºí õîéíî ÷èíü ÿðèàãàà ¿ðãýëæë¿¿ëüå. Áè õóâöàñëààä Öèííàã äàãàí íàìõàí øèðýýíèé àðä õî¸ð òîõèëîã áóéäàí ñàíäàë òàâüñàí ºðººíä îðëîî. ªðººíèé ãóðâàí õàíà õîîñîí àãààä äºðºâ äýõýýð íü õîòûí áàéäàë íýâò ¿çýãäýíý. ªã뺺íèé íàðëàã òýíãýðò ¿¿ë á¿ðõýí îéðîëöîîãîîð ¿ä äóíä áîëæ áàéëàà. Öèííà íàìàéã ñóóõûã óðèàä ýñðýã òàëä áàéð ýçëýâ. Òýð øèðýýí äýýð áàéñàí òîâ÷ëóóðûã äàðàõàä òàâöàí ãóëñàí íýýãäýæ ºã뺺íèé öàéòàé òàâèóð ãàð÷ èðýâ. Ç¿ñýì ç¿ðæýýð àìòàëñàí öºöãèéíèé ñ¿ìñòýé òàõèàíû äýãäýýõýé, õà÷èðò íü ñóâäàí öàãààí áóäàà, æèæèãõýí íîãîîí âàíäóé, ñîíãèíî, öýöýã õýëáýðòýé òàëõ, àìòòàíä íü áàëûí áÿëóó áàéëàà. Èéì õîîë ãýðòýý áýëòãýäýã áîë ñàéõàí õýðýã. Ãýâ÷ ¿íýíäýý òàõèàíû ìàõ õýòýðõèé ¿íýòýé áîëîõîîð çºâõºí çýðëýã öàöàãò õÿðóóë îëäîæ áîëíî. Õî¸ð öàöàãò õÿðóóë àâëààä íýãèéã íü ç¿ðæýýð ñîëèíî. ßìààíû ñ¿¿ã öºöãèéíèé îðîíä àøèãëàæ, âàíäóéã íîãîîíû òàëáàéãààñ àâ÷ áîëîõ áºãººä çýðëýã ñîíãèíûã îéãîîñ ò¿¿æ áîëíî. Õàðèí áóäààíû õóâüä ÿàõàà ìýäñýíã¿é áèäýíä òåññàðíû íîðìîíä àìòã¿é õ¿ðýí àãøààìàë ºãäºã þì. Öýöãýí õýëáýðòýé òàëõíû õóâüä òàëõ÷èí ðóó ÿâæ õî¸ð ãóðâàí õýðýì ºã÷ áîëîõ. Áÿëóóíû õóâüä õàìãèéí õýö¿¿ áàéñàí áîëîõîîð ÿàæ õèéõèéã íü òºñººëñºíã¿é... Øààðäëàãàòàé á¿õ ç¿éëèéã öóãëóóëàõûí òóëä íýã áóñ ºäðèéã ãàðçäàõ ÷ Êàïèòîëèéí õîîëíû ýíä õ¿ðýõã¿é ºðºâäºëòýé õýâýýð ¿ëäýõ áîëíî. Ǻâõºí øèðýýí äýýðõ òîâ÷ëóóð äàðàõàä õîîë ãàð÷ èðäýã ÿìàð ãýý÷èéí åðòºíö âý? Áè á¿ãäèéã òýãæ õèéäýã áàéñàí áîë õîîë õ¿íñ õàéõûí òóëä õàìàã öàãàà îéä ¿ðýõ áàéñàí ãýæ ¿¿? ßàãààä Êàïèòîëèéí ýäãýýð õ¿ì¿¿ñ ººðñäèé㺺 ãî¸æ ÷èìýãëýýä ¿õëèéí ¿ç¿¿ëáýð ¿çýí õºãæèëäºõèéí òóëä ýýëæèò îðîëöîã÷äûã èðýõèéã õ¿ëýýæ áàéäàã þì áý? Áè äýýøýý õàðàõàä Öèííàòàé õàðö òóëãàðëàà. - ×è áèäíèéã ¿çýí ÿäàæ áàéãàà áàéõ. Ýíý á¿õýí ¿íýõýýð ìèíèé öàðàéä áè÷ýýòýé áàéíà ãýæ ¿¿? Ýñâýë òýð áîäëûã ìèíü óíøñàí þì áîëîâ óó? Ìýäýýæ ò¿¿íèé çºâ áàéëàà. Ýíý á¿õ áóçàð áóëàé ç¿éëýýñ ìèíèé äîòîð ìóóõàéð÷
  • 38.
    áàéâ. - Çàÿàõàâ ýíý íýã èõ ÷óõàë áèø. Òýãýõýýð Êèòíèññ ÷èíèé íýýëòèéí ¸ñëîëä ºìñºõ õóâöàñíû òóõàé ÿðèëöúÿ. Ìèíèé íàéç äèçàéíåð Ïîðòèà ÷èíèé íóòàã íýãò Ïèòòýé àæèëëàæ áàéãàà. Áèä òà õî¸ðûã á¿ñèéí îíöëîãûã òóñãàñàí èæèë çàãâàðààð õóâöàñëàõààð øèéäñýí ãýæ Öèííà ¿ðãýëæë¿¿ëýâ. Óëàìæëàë ¸ñîîð îðîëöîã÷èä íýýëòèéí ¸ñëîë äýýð á¿ñèéíõýý ¿íäñýí õýâ çàãâàðûã èëòãýñýí õóâöàñ ºìñäºã þì. Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñýä õºäºº àæ àõóé áàéäàã áîë, äºðºâä¿ãýýð á¿ñýä çàãàñíûõ, õàðèí ãóðàâäóãààð á¿ñ ¿éëäâýðèéíõ ãýõ ìýò. Ìàíàé àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õóâüä í¿¿ðñíèé óóðõàé áàéäàã íü äèçàéíåðóóäàä çîâëîí áîëäîã áàéëàà. Øóóäàé øèã õýëõãýð óóðõàé÷èíû õóâöàñ òèéì ÷ ñàéõàí õàðàãäàõã¿é áºãººä ìàíàé îðîëöîã÷èä åðäèéíõººðºº àðâèëàí õýìíýñýí õóâöàñ äýýðýý ÷èéäýíòýé ìàëãàé ºìññºí áàéäàã. Íýã æèë îðîëöîã÷èä í¿öãýí áèåí äýýðýý í¿¿ðñíèé òîîñûã òºëººë¿¿ëýí õàð íóíòàã ò¿ðõñýí áàéñàí. ¯çýã÷äèéí òààëàëä íèéö¿¿ëýí ¿¿íýýñ ÷ àéìøèãòàé þì áîäîæ îëäîã áàéëàà. Áè ìóó ç¿éëä áýëòãýëýý. - Òýãýõýýð áè óóðõàé÷íûã äóóðàéõ óó? ãýæ àëü áîëîõ õàéõðàìæã¿é àñóóâ. - ßã ÷ òèéì áèø. Ïîðòèà áèä õî¸ð í¿¿ðñíèé óóðõàé÷èí õýòýðõèé ¿åý ºíãºðººñºí ç¿éë ãýæ áîäîæ áàéíà. Îäîî ¿¿íä õýí ÷ ãàéõàõàà áîëüñîí. Õàðèí áèäíèé äààëãàâàð áîë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îðîëöîã÷äûã ìàðòàãäàõààðã¿é áîëãîõ ÿâäàë. Òýãòýë íàìàéã í¿öãýí áàéëãàõ íü ãýñýí áîäîë òîëãîéä çóðñõèéâ. - Òèéìýýñ áèä í¿¿ðñíèé óóðõàé÷èí áèø í¿¿ðñýíä òºâëºðºõººð øèéäñýí þì. ¯ã¿é åð áàñ í¿öãýí áèåí äýýðýý õàð òîîñòîé áàéõ íü. - Áèä í¿¿ðñýýð þó õèéõ âý ãýæ ¿¿? Øàòààíà! ×àìàéã ãàëààñ àéäàãã¿é ãýæ íàéäúÿ, Êèòíèññ? ãýýä Öèííà ìèíèé í¿¿ðíèé õóâèðëûã õàðñíàà èíýýä àëäëàà. Õî¸ð öàãèéí äàðàà áè òîãëîîìûí á¿õèé ë ò¿¿õýíä õàìãèéí ãàéõàìøèãòàé ýñâýë õàìãèéí ¿õëèéí õóâöñûã íýýëòèéí ¸ñëîëä çîðèóëàí ºìñºâ. Áè øàãàéíààñàà õ¿ç¿¿ãýý õ¿ðòýë åðäèéí õàð íèéëýã ýäýýð õèéñýí õóâöàñ ºìñºí, ºâäºã õ¿ðñýí ãÿëàëçñàí ñàâõèí ãóòàë óãëàâ. Áàñ øàðãàë, øàð, óëààí ºíãèéí äýðâýõ òóóçàí íºìðºã ç¿¿æ òîëãîéíû ç¿¿ëòòýéãýý õîñëóóëàâ. Öèííà áèäíèéã ÿâàõààñ ºìíº ò¿¿íä ãàë ºãºõººð òºëºâëºæ áàéâ. - Ýíý áîë æèíõýíý ãàë áèø. Ïðîòèà áèä õî¸ð áàãà çýðýã íèéëýã ýäèéí ãàë íýìñýí. ßìàð ÷ àþóëã¿é ãýæ Öèííà ÿòãàâ. Ãýñýí ÷ ýíý íàìàéã èòã¿¿ëñýíã¿é áºãººä õîòûí òºâä õ¿ðýõèéí óðüä ä¿ðýëçýí øàòàõ áàéõ ãýñýí áîäîë ñàëæ ºãñºíã¿é. Ìèíèé öàðàéä áàãàõàí áóäàëò õèéí õýäýí õºíãºí çóðààñ òàòëàà. ¯ñèéã ìèíü àõèí ñàìíàñàí ÷ ãýçãèéã åðäèéí òºðõººð ¿ëäýýëýý.
  • 39.
    - Áè òàíàéá¿ñèéíõýí ÷àìàéã òàíèàñàé ãýæ õ¿ñ÷ áàéíà. Ãàëò Êèòíèññ ãýæ Öèííà ìºðººäºíã¿é õýëýâ. "Òýð ç¿ãýýð ë ãàëçóó þì áàéíà. ¯¿íèéã ººð þó ãýæ õýëýõ áèëýý äýý" ãýæ áè áîäëîî. ªã뺺 Ïèòèéí óõààëàã òºëºâëºãººã òààâàðëàñíàà ¿ë õàðãàëçàí áè ò¿¿íèéã ìºí àäèë õ¿ðýìòýé èðýõýä áàÿðòàé áàéâ. Òýð ýöñèéí ýöýñò òàëõ÷èíû õ¿¿ áîëîõîîð ãàëûí òóõàé ìýäíý ø¿¿ äýý. Ò¿¿íèéã äèçàéíåð Ïîðòèà á¿ëýã òóñëàõûíõàà õàìò äàãàæ áàéñàí áºãººä á¿ãä õÿçãààðã¿é õººðºí áàÿðëàæýý. Öèííèãýýñ áóñàä íü. Òýð áàÿð õ¿ðãýëòýíä ÿäðàíãóé èíýýìñýãëýâ. Áèäíèéã öàõèëãààí øàò àâàðãà òîì æ¿÷ýý ìýò áàðèëãûí äîîä äàâõàðò õ¿ðãýëýý. Íýýëòèéí ¸ñëîë óäàõã¿é ýõëýíý. Îðîëöîã÷èä õîñîîðîî äºðâºí ìîðü õºëëºñºí òýðýã óíàõ áàéâ. Ìàíàé ìîðüä í¿¿ðñýí õàð ºíãºòýé áàéëàà. Òýäãýýð ñóðãóóëüòàé áîëîõîîð æîëîî÷èéí õýðýãã¿é õààøàà ÿâàõàà ñàéí ìýäýõ àæ. Öèííà, Ïîðòèà õî¸ð áèäýíä òýðãýí äýýð ÿàæ áîñîõûã çààæ ºãººä íºìðºãèéã ìèíü çàñàâ. Äàðàà íü õîëäîîä ººð õîîðîíäîî çºâëºëä뺺. - ×è þó ãýæ áîäîæ áéíà? Ãàëûí òóõàé? ãýæ áè Ïèòýä øèâíýâ. - Õýðâýý áè ÷èíèé íºìðºãèéã óðâàë ÷è ìèíèéõèéã ñàëãààðàé ãýæ òýð ø¿ä çóóí õýëýâ. - Òîõèðëîî ãýæ áè çºâøººðºâ. Ìàãàäã¿é áèä ãàë àâàëöàæ àìæààã¿é áàéõàä íºìðºãººñºº ñàëæ áîëîõ þì. Ãýñýí ÷ ñàéí ç¿éë áàãà áàéëàà. Áèäíèéã ò¿ëýãäñýí ýñýõèéã ¿ë õàðãàëçàí á¿ñýä õàÿõ ë áîëíî. - Áèä Õåéìèò÷èéí ¿ãèéã äàãàíà ãýæ àìëàñàí ÷ ¿¿íèéã õýëñýí ãýæ áîäîõã¿é áàéíà. - Èíãýõýä Õåéìèò÷ õààíà áàéíà? Òýð èéì òîõèîëäëîîñ áèäíèéã õàìãààëàõ ¸ñòîé áèç äýý? ãýæ Ïèò ñàíàëàà. - Õåéìèò÷ã¿éãýýð áàéñàí íü èë¿¿ àþóëã¿é. Òýð öóë ñïèðò õàíõàëñàí áîëîõîîð äîðõíîî ä¿ðýëçýíý ãýæ áè ýñýðã¿¿öëýý. Áèä èíýýëäýâ. Òèéìýý áèäíèéã òîãëîîìä ãàëò áàìáàð áîëãîõîîð øèéäñýí íü ãàéõàëòàé áèø! Íýýëòèéí õºãæèì ýõëýõýä ýíäýýñ Êàïèòîëûí îð÷èíä äýëáýðýõ ÷èìýý ñàéí ñîíñîãäîæ áàéëàà. Áèäíèé ºìíºõ í¿ñýð õààëãà íýýãäýí õî¸ð òàëààðàà õ¿ì¿¿ñ ýãíýí çîãññîí ãóäàìæ èë ãàðàâ. Á¿õ ÿâàëò õîðèí ìèíóòûã ýçëýõ áºãººä äóãóé òàëáàéä õ¿ðýõýä ìýíä÷èëãýýíèé ñ¿ëä äóóëàë ýãøèãëýæ òîãëîîì ýõýëòýë õîðèõ Áýëòãýëèéí òºâä õ¿ðãýñíýýð äóóñàõ þì. Öàñàí öàãààí ìîðü õºëëºñºí ýõíèé òýðãýíä íýãä¿ãýýð á¿ñèéíõýí ñóóæýý. Òýä ¿íýò ÷óëóó ãÿëàëçñàí ìºíãºëºã õóâöàñ ºìññºí íü ñ¿ð æàâõëàíòàé õàðàãäàæ áàéâ. Íýãä¿ãýýð á¿ñ Êàïèòîëèéíõîíä ãîî ñàéõíààð ãàéõóóëàõààð øèéäñýí áîëîëòîé. Òýäíèéã ãàðàõàä ¿çýã÷äèéí îðèëîõ ñîíñîãäîâ.
  • 40.
    Õî¸ðäóãààð á¿ñ òýäíèéäàðàà áàéðëàë ýçëýâ. Õýäýí õîðìûí äàðàà áèäíèé ýýëæ èðýí õààëãà ðóó äºõºõºä òýíãýð ¿¿ëøèí á¿ðõýæ á¿ðèé áîëæýý. Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí îðîëöîã÷èä õºäëºâ ¿¿ ¿ã¿é þó Öèííà áèäýí ð¿¿ ãàëò áàìáàð áàðèí ã¿éæ èðñíýý, - Çà áîëëîî ãýýä ýñýðã¿¿öýæ àìæèõààñ ºìíº øàòààãààä õýëýâ. Áè àéäàñò àâòàí äàâõèéñýí ÷ õà÷èðõàëòàé íü õàëóóí áèø õºíãºõºí ãèæèã õ¿ðýõèéã ìýäýðëýý. Öèííà òýðýã ð¿¿ àâèðàí òîëãîéí ÷èìýãèéã àñààãààä ñàíàà àìðàí "àæèëëàæ áàéíà" ãýæ õýëýâ. Äàðàà íü ýð¿¿ã ìèíü 纺ëõºí ºðãºæ, - Òîëãîéãîî ºðãº! Èíýýìñýãëý. Òýä òà íàðûã õàéðëàõ áîëíî! ãýâ. Òýãñíýý òýðýãíýýñ ¿ñðýí áóóìàãö ÿìàð ÷ íýã ç¿éë ñàíàâ áîëîëòîé õàøãèðñàí ÷ õºãæìèéí ÷èìýýíä äàðàãäàâ. Òýð àõèàä ë ãàð çàíãàí õàøãèðàâ. - Òýð þó õ¿ññýí þì áîë? ãýýä áè Ïèò ð¿¿ ýðãýòýë ò¿¿íèé õóâöàñíààñ í¿ä ãÿëáàì ãàëûí äºë öàöðàâ. Áè áàñ òýãæ áàéãàà áàéõ äàà. - Òýð áèäíèéã ãàðààñàà áàðèëö ãýýä áàéõ øèã áàéíà ãýýä Ïèò áàðóóí ãàðààðàà ìèíèéõèéã áàðèâ. Öèííà óðàìøóóëàíãóé òîëãîé äîõèîä ýðõèé õóðóóãàà ºðãºâ. Ýíý áîë ìèíèé õîò ðóó ÿâàõûí ºìíº õàìãèéí ñ¿¿ë÷èéí õàðñàí ç¿éë áàéëàà. Áèäíèéã ãàðàõàä ¿çýã÷èä ò¿ãøèí äóó àëäñàíàà ãàéõàí áàõàäñàí áàÿð õººðèéí äàâàëãàà äýëáýðëýý. "Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ! Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ!" Á¿ãäèéí õàðö áèäíèé ç¿ã ÷èãëýæ ¿ëäñýí òýðýãí¿¿ä ìàðòàãäàâ. Áè àâàðãà òîì çóðàãòûí äýëãýöýí äýýð ãàð÷ èðýõèéã ìèíü ¿ç¿¿ëýõèéã õàðàâ. ¯äøèéí á¿ðýíõèéä öàðàé ãàëûí ãýðýëä òóÿàð÷, íºìðºãíººñ ãàëàí ìºð ¿ëäýýæ áóé ìýò î÷ öàöðàí áèä ãàéõàìøèãòàé ñàéõàí õàðàãäàæ áàéëàà. Öèííà áàãàõàí áóäàëò õèéñýí íü ñàéí õýðýã. Áèä á¿ðýí òàíèãäàõààð áîëæýý. "Òîëãîéãîî ºð㺺ä èíýýìñýãëý. Òýä òà íàðûã õàéðëàõ áîëíî!" ãýñýí Öèííàãûí ¿ã òîëãîéä ñîíñîãäîâ. Áè ýð¿¿ãýý ºð㺺ä í¿¿ðýíäýý ÿëãóóñàí èíýýìñýãëýë òîäðóóëæ ñóë ãàðàà äàëëàâ. Àøã¿é äýðãýä Ïèò õàä øèã áºõ çîãñîæ òýíöâýð àëäóóëàõã¿é áàéõàä òóñëàâ. Áè ààæìàà𠺺ðòºº èòãýëòýé áîëæ ¿çýã÷èäýä àãààðûí ¿íñýëò èëãýýâ. Êàïèòîëèéíõîí õººðñºí人 óõààí àëäàõ øàõàí áèäíèé ç¿ã öýöýã øèäýí íýðñèéã ìèíü äóóäàæ áàéëàà. ×èõ äºæðºì õºãæèì, õàøãèðàëò, àëãà òàøèëò ìèíèé öóñûã õººðãºæ áàÿð õººð ýçýìäýâ. Öèííàä íàäàä òîìîîõîí äàâóó òàë îëãîñîíä áàÿðëàëàà. Á¿ãä Êèòíèññèéã ñàíàæ áàéõ áîëíî! Ãàëò Êèòíèññ! Ìèíèé ºìíº àíõ óäààãàà íàéäëàãà ñ¿¿ìýëçýâ. Îäîî íýã ÷ ãýñýí èâýýí òýòãýã÷ îëäîíî ãýäýãò íàéäàæ áàéíà! Õàðèí ýíý íü áèäýíä õîîë õ¿íñ, çîõèñòîé çýð çýâñýã ãýýä öààø òýìöýõýä øààðäëàãàòàé áàãàã¿é òóñëàìæ ºãºõ áàéëàà.
  • 41.
    Õýí íýãýí íàäðóó ãàë óëààí ñàðíàé øèäýâ. Áè ò¿¿íèéã áàðüæ àâààä ¿íñýæ ºãñºí õ¿íèé ç¿ã áóöààí øèäýõýä çóóãààä ãàð ò¿¿íèéã áàðèõààð äýýø ºðãºãäºâ. "Êèòíèññ! Êèòíèññ!" ãýæ ýðãýí òîéðîí öóóðàéòàí á¿ãä ìèíèé ¿íñýëòèéã õ¿ëýýæ áàéëàà. Áèäíèéã äóãóé òàëáàéä õ¿ðýõ ¿åä Ïèòýýñ ÷àíãà áàðüñàí ãàð õºøèæ ìýäýý àëäæýý. Áè ãàðàà ñóëëàí òàòàæ àâàõûã õè÷ýýñýí ÷ Ïèò òàâüñàíã¿é. - Õýðýãã¿é áèòãèé àâ. Ãóéæ áàéíà. Òýãýõã¿é áîë áè óíàõ íü áàéíà ãýýä ò¿¿íèé öýíõýð í¿äýíä ãàëûí î÷ ãÿëñõèéâ. - Ñàéí áàéíà ãýýä áè áàðüñàí õýâýýð ¿ëäñýí ÷ Öèííà áèäíèéã ÿàãààä õîëáîñîí ÿâäàëä ãàéõëàà. Áèäíèéã á¿ñýä õàÿìàãö ¿õëèéí äàéñàí áîëíî ø¿¿ äýý. Àðâàí õî¸ð òýðýã òàëáàéã ãîãöîîðîí ýðãýëäýâ. Çýðãýëäýýõ áàéøèíãèéí öîíõîîð Êàïèòîëèéí äýýä çèíäààíû ¿çýã÷èä ä¿¿ðýí áàéâ. Òýðýãíèé ìîðüä áèäíèéã åðºíõèéëºã÷èéí òàãòíû äîð àâàà÷èõàä õºãæèì çîãñëîî. Åðºíõèéëºã÷ áîëîõ òóðàíõàé æèæèãõýí áèå, öàãààí ¿ñòýé ýðýãòýé òàãòíààñ áèäýíä àëáàí ¸ñíû ìýíä÷èëãýý èëãýýâ. Óëàìæëàë ¸ñîîð çóðàãòûí äóðàíãóóä îðîëöîã÷äûí öàðàéã ¿ç¿¿ëæ áàéâ. Á¿õèé ë ¸ñëîë äýýð èíãýäýã áàéñàí þì. Áè äýëãýöýí äýýð õýíä õ¿íäýòãýë îíîãäîæ áàéãààã õàðëàà. Á¿ðýíõèéä áèäíèé ãÿëàëçàõ íü óëàì õ¿÷òýé áîëæ á¿ãäèéí õàðöûã áóëààæ áàéâ. ¯íäýñíèé ñ¿ëä äóóëàë ýãøèëýõýä äóðàíãóóä áóñàä õîñóóäûã ò¿ðãýõýí ã¿éëãýýä àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí òýðãèéã í¿ä ñàëãàëã¿é äàãàëäàõàä æàãñààëààðàà ýöñèéí óäàà òîéðîã õèéí áýëòãýëèéí òºâèéí õààëãààð îðëîî. Õààëãà õààãäàâ óó ¿ã¿é þó áèäíèéã áýëòãýë áàãèéíõíû ÷èìýý øóóãèàí õ¿ðýýëæ áàÿð õ¿ðãýëò öóóðàéòàâ. Áóñäààñàà òîäîðñîí ÿâäàëä îðîëöîã÷èä áèäíèé ç¿ã òààã¿é õÿëàéæ õàðàãäàíà. Öèííà, Ïîðòèà õî¸ð áèäíèéã òýðýãíýýñ áóóëãàõàä òóñëààä áîëãîîìæòîéãîîð àñàæ áóé òîëãîéí ç¿¿ëòèéã ñàëãàæ àâëàà. Ïîðòèà ãàëûã óíòðààõûí òóëä ñàâòàé ç¿éëýýð ø¿ðøèâ. Áè Ïèòèéí ãàðûã áàðüæ áàéãààãàà àíçààðààä àðàéõèéí ñóãàëàí àâ÷ õî¸óë ãàðòàà ìýäýý îðóóëàõûí òóëä õºäºëãºâ. - Íàìàéã òàâèàã¿éä ÷èíü áàÿðëàëàà. Õàðèóã¿é óíàõ øàõñàí ø¿¿ ãýæ Ïèò õýëýâ. - ¯íýí ¿¿? Õýí ÷ àæèãëààã¿é áàéõ. - Òýäíèéã ÷àìààñ ººð þó ÷ àæèãëààã¿é ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. ×èíèé í¿¿ðíýýñ ãàë áàäàð÷ áàéãàà þì øèã áàéñàí ãýýä òýð è÷èíã¿éðýí èíýýìñýãëýõýä áè ò¿¿íýýñ äóëààí ìýäýðëýý. "Òýíýã áàéõ õýðýãã¿é. Òýð çºâõºí ÷àìàéã ÿàæ äóóñãàõàà áîäîæ áàéãàà. ×è èíãýñíýýðýý õÿëáàðõàí ººø áàéõ áîëíî. Òýð ÷àìä òààëàãäàõ òóñìàà èë¿¿ àþóëòàé" ãýæ áè ººðºº õýëýâ.
  • 42.
    Ãýñýí ÷ ÿàãààäò¿¿íòýé òîãëîæ áîëîõã¿é ãýæ? Áè ºëìèé äýýðýý ºíäèéí õàöàð äýýð íü ¿íñëýý. ßã õºõºðñºí òîëáîí äýýð íü.
  • 43.
    V Ñóðãàëòûí òºâõýìýýõ ºíäºð öàìõàã îðîëöîã÷ íàðûã áýëòãýõ çîðèóëòòàé àæ. Áèä òîãëîîì ýõëýõ õ¿ðòýë ýíä àìüäðàõ áºãººä á¿ñ áîëãîíä çîðèóëàí á¿òýí äàâõàð îëãîñîí òóë öàõèëãààí øàòàíä îðîîä ººðèéí äóãààðòàé òîâ÷ûã äàðàõàä áîëíî. Ñàíàõàä òóí àìàðõàí. Áè àðâàí õî¸ð äóãààð á¿ñèéí ø¿¿õèéí áàéøèíä åð人 õî¸ð óäàà öàõèëãààí øàòààð ÿâæ ¿çñýí áàéñàí þì. Ýõíèéõ íü ýöãèéíõýý ¿õýëä çîðèóëàí îëãîñîí ìåäàëü àâàõ áîëîí óðãàöûí îðîé ãýð á¿ëèéíõýíòýéãýý ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýõ ¿åäýý. Ãýõäýý òýð öàõèëãààí øàòíû ºìõèé õàðàíõóé ºðººíä ìóóäñàí ñ¿¿ õàíõàëæ áàéñàí. Õàðèí ýíäõèéí öàõèëãààí øàòíû õàíà øèëýýð õèéãäñýí áîëîõîîð äýýøëýõ òóòàì íýã äàâõàðò áàéãàà õ¿ì¿¿ñ øîðãîîëæ øèã æèæèãõýí õàðàãäàíà. Ñàéõàí õýðýã. Áè õºõ¿¿íýýð Ýôôè Òðèíêåòýýñ àõèí ÿâæ áîëîõûã àñóóõ ãýñíýý õýòýðõèé õ¿¿õäèéí ñîíñîãäîõ áàéõ ãýæ àéëàà. Ýôôèãèéí ¿¿ðýã áîë áèäíèéã Êàïèòîëä õ¿ðãýýä çîãñîõã¿é Õåéìèò÷ òýð õî¸ð á¿ñýä õ¿ðýõ õ¿ðòýë õÿíàõ ¸ñòîé áàéâ. Ãýñýí ÷ ãàëò òýðãýíä òóñëàõààð àìàëñíààñ õîéø Õåéìèò÷ áàðàà ñóðàãã¿é àëãà áîëæýý. Àÿã¿é áîë õºë äýýðýý òîãòîæ ÷àäàõã¿é áàéãàà áèç. Õàðèí Ýôôè Òðèíåêò ýñðýãýýðýý äàëàâ÷òàé þì øèã íèñýæ áàéëàà. Àíõ óäààãàà ò¿¿íèé äàãàëäñàí îðîëöîã÷èä íýýëòèéí ¸ñëîëä øóóãèàí òàðüñàí ó÷èð áèäíèé õýð õàðàãäàæ áàéñàí áîëîí áèåý õýðõýí àâ÷ ÿâæ áàéñàí òóõàé õººðºí ÿðèâ. Ýôôèãèéí ÿðüñíààð áîë Êàïèòîëèéí õ¿í á¿ð ºäºðæèí㺺 áèäíèé òóõàé ÿðüæ èâýýí òýòãýã÷ áîëîõîîð ºðñºëäºæ áàéãàà þì áàéõ. - Õýäèéãýýð Õåéìèò÷ òà íàðûã ÿàõààð òºëºâëºæ áàéãàà òóõàéãàà ÿðèàã¿é ÷ ãýëýý áè ÷àäàõààðàà õè÷ýýæ áàéíà ãýýä òýð í¿äýý îíèéëãîñíîî, - Êèòíèññ õýðõýí ººðèé㺺 ä¿¿ãèéíõýý ºìíººñ çîëèîñëîæ á¿ñèéíõýý á¿ä¿¿ëýã áàéäëûã àìæèëòòàéãààð ýâäñýí òóõàé ÿðüñàí ãýâ. Á¿ä¿¿ëýã ãýíý ýý? Ýíý ýìýãòýé õîðîí å㺺ä뺺𺺠þó ãýæ õýëýõ ãýñýí þì áîë. Ýâäñýí ãýäýã ÷èíü þó ãýñýí ¿ã âý? ªºðèé㺺 øèðýýíä àâ÷ ÿâàõ ñî¸ë óó? - Íàäàä óðüäààñ òîãòñîí ç¿éëèéã ýâäýõ øààðäëàãà ãàðñàí. Òà íàð ÷èíü í¿¿ðñíèé á¿ñèéíõ ø¿¿ äýý. Áè òýäýíä ìàø óõààëãààð "Õýðâýý òà íàð í¿¿ðñýíä õàíãàëòòàé äàðàëò ¿ç¿¿ëýõ þì áîë ñóâä ÷ áîëãîí õóâèðãàæ ãýæ õýëñýí!" ãýýä Ýôôè áàÿñàí èíýýìñýãëýõýä áèäýíä ò¿¿íèé óõààëàã ¿ãèéã ìàãòàõààñ îíäîî çàì ¿ëäñýíã¿é. Í¿¿ðñ õýçýý ÷ ñóâä áîëæ õóâèðàõã¿é. Ñóâä õÿñààí äîòðîîñ óðãàäàã. Ìàãàäã¿é àëìàç áàéæ áîëîõ þì. Ãýñýí ÷ ýíý áàñ õóäàë. Áè íýãä¿ãýýð á¿ñèéíõýíä áàë ÷óëóóã àëìàç áîëãîí õóâèðãàäàã ìàøèí áèé ãýæ ñîíññîí. Õàðèí áèäýíä áàë ÷óëóó áàéõã¿é. Òýäíèéã óñòãàõ õ¿ðòýë ýíý àðâàí ãóðàâäóãààð á¿ñèéíõíèé àæèë áàéñàí áèëýý. Ñîíèðõîëòîé íü ò¿¿íèé áèäíèéã ìàãòñàí õ¿ì¿¿ñ áàñ òýãæ áîäñîí áîëîâ óó? Ýñâýë òýäýíä ÿìàð ÷ ÿëãààã¿é áîëîâ óó? - Õàðàìñàëòàé íü áè òà íàðûí èâýýí òýòãýã÷èéí ãýðýýíä ãàðûí ¿ñýã çóðæ ÷àäàõã¿é. Ǻâõºí
  • 44.
    Õåéìèò÷ ¿¿íèéã ÷àäíàãýæ òýð ãóíèãòàé õýëñíýý, - Ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é äýý! Áè ò¿¿íèéã øààðäëàãàòàé áîë øèðýý ð¿¿ áóó òóëãàæ áàéãààä àâàà÷èíà ãýâ. Õýäèéãýýð òýð ãÿëàëçñàí óõààíòàé áèø ÷ ãýëýý áè Ýôôè Òðèíåêòèéí øèéäýìãèé áàéäëûã ãàéõàí áèøèðëýý. Ìèíèé îðñîí ºðºº á¿õèé ë ãýðýýñ ìèíü òîì áàéâ. Ãàëò òýðãýíä áàéñàíòàé àäèë òàíñàã áºãººä îëîí òîîíû àâòîìàò õýðýãñë¿¿äèéã àæèëëóóëàõûí òóëä áè àðàé ÿäàí ó÷ðûã íü îëæ áàéëàà. Ǻâõºí ø¿ðø¿¿ðèéí ñàìáàð ë ãýõýä óñíû õàëóóí õ¿éòýí, äàðàëò, ñàâàí, øèíãýí ñàâàí, ¿íýð, àíõèëóóí ¿íýðòýé òîñ áîëîí èëëýãíèé óãààã÷ ñîíãîõ ãýýä çóóãààä ÿíçûí ñîíãîëòòîé áàéñàí þì. Øàëíû äýâñãýð äýýð ãèøãýâ ¿¿ ¿ã¿é þó õàëààãóóð àæèëëàí á¿õ áèå õàòààëàà. Øèðýëäñýí ¿ñòýéãýý çóóðàëäàõûí îðîõîä òîëãîéãîî õàéðöàãò øóðãóóëàõàä äîð íü õàòààæ çàíãèëààã íü ãàðãàí ñàìíàñàí íü ìºð äàãàí ãÿëàëçñàí õºøèã øèã àñãàðëàà. Õóâöàñíû ø¿¿ãýýíä íàäàä çîðèóëñàí õóâöàñ áàéâ. Öîíõ òóøààëààð íýýæ õààãäàí õîòûí ¿çýìæèéã ¿ç¿¿ëíý. Àâàðãà òîì öýñíýýñ ñîíãîí óòàñíû õàðèëöóóðò øèâíýõ òºäèéä óóð ñàâññàí õàëóóí õîîë èðíý. Áè ºðººí äóíäóóð õîëõèí ãàëóóíû ýëãýí õà÷èðòàé òàëõ èäýæ áàéòàë õààëãà öîõèí Ýôôè îðîéí õîîëîíä äóóäëàà. Ñàéí áàéíà. Áè ÿã ºëñºæ áàéñàí þì. Íàìàéã ãóàíçàíä îðîõîä ¿åä Ïèò, Öèííà, Ïîðòèà íàð òàãòàí äýýð çîãñîîä õîòûí ãàäíà ¿çýìæèéã õàðæ áàéâ. Áè ÿëàíãóÿà Õåéìèò÷èéã èðýõèéã ñîíññîíû äàðàà äèçàéíåðóóäûã õàðñàíäàà áàÿðòàé áàéëàà. Õýðâýý õîîëíû øèðýýíä çºâõºí Ýôôè, Õåéìèò÷ õî¸ð áàéâàë ñ¿éðýë ãýñýí ¿ã. Ãýñýí ÷ îäîî õîîë ÷óõàë áèø ãîë íü áèäíèé èðýýä¿éí òºëºâëºãººã ÿðèëöàõ áàéñàí áºãººä Öèííà, Ïîðòèà õî¸ð õýäèéí ÷àäâàðëàã ìàñòåðóóä ãýäãýý ¿ç¿¿ëñýí áèëýý. Öàãààí öàìöòàé ¿éë÷ëýã÷ çàëóó øèëýí õóíäàãàòàé äàðñ ÷èìýýã¿éõýí àâ÷ðàâ. Áè òàòãàëçàõûã õ¿ññýí ÷ ãýíýòõýí ¿çýýä àëäâàë ÿàñàí þì ãýæ áîäëîî. Áè óðüä íü çºâõºí ýýæèéí äàðñûã óóãààä õàíèàëãàõûã õàðæ áàéñàí áèëýý. Áàëãàõàä èñãýëýí àìòòàé ãàøóóí áàéñàí òóë õàëáàãà áàë íýìñýí áîë ìóóã¿é áîëîõñîí ãýæ áîäëîî. Õåéìèò÷ õîîë òàðààæ ýõëýõ ¿åýð èðýâ. Òýð öýâýðõýí ñàéõàí õóâöàñëàñíûã áîäâîë ò¿¿íòýé áàñ äèçàéíåðóóä àæèëëàñàí áîëîëòîé. Áàñ óðüä ºìíº õàðæ áàéãààã¿é ýð¿¿ë áàéâ. Òýðáýýð ñàíàë áîëãîñîí äàðñíààñ áàëãààä øºëºº óóæ ýõëýâ. Áè ºìíº íü ò¿¿íèéã çºâõºí óóõûã õàðñíààñ áèø èäýõèéã õàðæ áàéñàíã¿é. Ìàãàäã¿é òýð ¿íýõýýð áèäýíä ºãñºí àìëàëòàà áèåë¿¿ëýõ ãýæ áàéãàà þì áîëîâ óó? Öèííà, Ïîðòèà õî¸ð Õýéìèò÷, Ýôôè õî¸ðûí äýðãýä áèåý õàìààã¿é ñî¸ëòîé àâ÷ ÿâæ áàéâ. Ãýñýí ÷ õîîðîíäîî ýåëäýã õàðüöàõ àãààä òýä äèçàéíåðóóäûí ãàðãàñàí àìæèëòàíä áàÿð õ¿ðãýâ. Òýäíèéã ÿðèëöàæ áàéõ çóóð áè õîîëîíä òºâëºð뺺. ̺ºãòýé øºë, æèæèãõýí óëààí ëîîëü á¿õèé èñãýëýí íîãîî, ¿õðèéí øàðñàí ìàõ, íîãîîí ñ¿ìñòýé ãîéìîí, àìàíä îðìîãö õàéëäàã áÿñëàã áàéëàà. ¯éë÷ëýã÷ íàð öàãààí õóâöàñòàé çàëóó õ¿ì¿¿ñ áàéñàí áºãººä øèðýýíä
  • 45.
    ÷èìýýã¿éõýí ¿éë÷ëýí õóíäàãàä¿¿ðãýæ, òàâàãòàé õîîë ñîëüæ áàéâ. Àÿãàíû òàë õîîñîðñîí õîéíî òîëãîé ¿ë ìýäýã ýðãýëýý. Ýíý íü íàäàä òààëàãäààã¿é ó÷èð óäàõã¿é ç¿ãýýð áîëíî ãýæ íàéäàâ. Õåéìèò÷ ÿàæ ºäºðæèí㺺 èéì ç¿éë óóãààä ÿâæ ÷àääàã áàéíà? Áè ÿðèà õóâöàñíû òóõàé øèëæèõ ¿åä îðîëöîõûã õ¿ññýí ÷ ¿éë÷ëýã÷ îõèí øèðýýíä ãàéõàëòàé ñàéõàí áÿëóó àâ÷èðëàà. Áÿëóó àãøèí çóóð ä¿ðýëçýõýä äºë õ¿ðýýã íü äîëîîí ã¿éâ. Áè õîðìûí òºäèéä òýýíýãýëçñýíýý, - Þóãààð øàòààæ áàéãàà þì? Ñïèðò ¿¿? ãýýä îõèí ðóó õàðàí, - Ýíý ìèíèé ñ¿¿ëä... ªº, áè ÷àìàéã ìýäýõ þì áàéíà! ãýâ. Áè ò¿¿íèéã íýð áîëîí õààíà õàðñíàà ñàíàñàíã¿é ÷ ãàðöààã¿é õàðñàí áàéëàà. Óëààí õ¿ðýí ºíãèéí ¿ñ, òîäõîí í¿¿ðíèé õýëáýð, øààçàí øèã öàãààí àðüñ. Ãýñýí ÷ ¿ã õýëæ àìæèõààñ óðüä ìèíèé äîòîð àéäàñ ãýìøèëä àâòàí àãøèõ øèã áîëîâ. Ò¿¿íòýé õîëáîîòîé ñàéíã¿é äóðñàìæ áàéñàí ÷ ñàíàæ ÷àäñàíã¿é. Ìèíèé ýâã¿éöýí òýâäñýí òºðõèéã õàðààä îõèíû öàðàéä àéäàñ õóðàëäàâ. Òýð ¿ã¿éñãýí òîëãîé ñýãñðýýä øèðýýíýýñ ÿàðàí õîëäëîî. Áè øèðýý ð¿¿ ýðãýõýä íàñàíä õ¿ðýãñýä í¿äýý òîìðóóëàí õàðæ áàéëàà. - Êèòíèññ ýíý ÷èíü èíýýäòýé áèø áàéíà ø¿¿. ×è àâîêñóóäûã õààíààñ ìýääýã þì áý? Õààíààñ ÷èíèé òîëãîéä îðîâ? ãýæ Ýôôè çàíäàðëàà. - Àâîêñ ãýíýý? õýìýýí áè ä¿éíãýòýí àñóóëàà. - Ãýìò õýðýãòýí. Òýäíèé õýëèéã øèéòãýë áîëãîí îãòîëñîí áàéäàã. ßìàð íýã òºðëèéí óðâàëò áàéõ. ×è ò¿¿íèéã òàíèõ áîëîìæã¿é ãýæ Õåéìèò÷ òàéëáàðëàâ. - Õýðâýý ìýäýæ áàéñàí ÷ òóøààë ºãºõººñ áóñäààð õàðèëöàõ õîðèîòîé. Ìýäýýæ ÷è ò¿¿íèéã ìýäýõã¿é ãýæ Ýôôè íýìýðëýâ. Ãýñýí ÷ áè ò¿¿íèéã ìýäíý. Õåéìèò÷èéã óðâàã÷ ãýæ õýëìýãö áè õààíà õàðñíàà ñàíàâ. Ãýñýí ÷ ýíý ìèíèé óðüä ºìíº ÿðüæ áàéãààã¿é òààã¿é ç¿éë áàéëàà. - Òèéìýý áè ìàãàäã¿é òààâàðëàñàí áîëîëòîé. Ç¿ãýýð ë... ãýæ áè ÿàõàà ìýäýõã¿é ýýðýâ. Ïèò õóðóóãàà èí÷äýýä, - Äåëëè Êàðòðàéò. Ò¿¿íòýé òºñòýé! Áè ÷ ãýñýí òàíèë õàðàãäàæ áàéíà ãýæ áîäñîí. ßã ë ò¿¿íèé õóóëáàð íü þì ãýâ. Äåëëè Êàðòðàéò áîë öîíõèãîð öàðàé, øàðãàëäóó ¿ñòýé ìàíàé ¿éë÷ëýã÷ýýñ èë¿¿ ýìãýí õóìñ,
  • 46.
    ýðâýýõýéòýé òºñòýé õàðàãäàõààðáîëõè îõèí áèëýý. Ãýñýí ÷ åðòºíöèéí õàìãèéí íºõºðñºã îõèí áîëîõîîð ñóðãóóëü äýýð õ¿í á¿ðòýé èíýýìñýãëýí ìýíäýëäýã áàéëàà. Íàäòàé õ¿ðòýë. Õàðèí óëààí õ¿ðýí ¿ñòýé îõèí èíýýìñýãëýæ áàéõûã áè õýçýý ÷ õàðààã¿é… Òýãñýí ÷ Ïèòèéí ñàíàë áîëãîñîíä áàÿðëàí, - Òèéìýý, ¿íýí. Áè ò¿¿íòýé àíäóóð÷èõàæ. Ìàãàäã¿é ¿ñíýýñ íü áîëñîí áàéõ ãýâ. - Í¿ä íü ÷ ãýñýí àäèë ãýæ Ïèò äýìæèõýä øèðýýíèé óóð àìüñãàë 纺ëºð뺺. - ªº, ñàéí áàéíà. Á¿ãäèéí ó÷èð îëäëîî ãýýä Öèííà, - Òèéìýý ýíý ñïèðò áîëîõîîð øàòàæ áàéãàà þì. Áè ÷èíèé ãàëò ¿ç¿¿ëáýðò çîðèóëàí îíöãîéëîí çàõèàëñàí ãýâ. Îðîéí õîîëîî äóóñààä áèä çî÷íû ºðºº ë¿¿ãýý ÿâæ íýýëòèéí ¸ñëîëûã äàâòàõûã ¿çëýý. Õýäýí õîñ ìóóã¿é õàðàãäàæ áàéñàí ÷ áèäýíòýé ýí çýðýãöýõýýðã¿é áàéâ. Áèä õààëãààð ãàð÷ èðýõýý õàðààä ººðñ人 õ¿ðòýë äóó àëäëàà. - Ãàðíààñ áàðèõ õýíèé ñàíàà áàéñàí áý? ãýæ Õåéìèò÷ ñîíèðõîâ. - Öèííà ãýæ Ïîðòèà õýëýâ. - Ñàéí áîäîæ. Æààõàí ýñýðã¿¿öñýí ºí㺠àÿñòàé þì. Ýñýðã¿¿öñýí ãýíý ýý? Áè õýñýã çóóð ýíý òóõàé áîäëîãøèðñíîî áóñàä îðîëöîã÷èä íýã íýãýíäýý õ¿ðýõ íü áàéòóãàé äýðãýäýý îãò áàéõã¿é þì øèã çîãñîæ áàéñíûã ñàíààä Õåéìèò÷ þó õýëýõ ãýñíèéã îéëãîëîî. Áèäíèé ãàðàà íýãòãýñýí íºõºðëºë àñàæ áóé õóâöàñíààñ äóòóóã¿é îíöãîé õàðàãäóóëæýý. - Ìàðãààø ºã뺺 ýõíèé áýëòãýë ø¿¿. ªã뺺íèé öàéíû ¿åýð óóëçàæ öààø þó õèéõ ¸ñòîéã ÷èíü õýëüå ãýýä Õåéìèò÷ Ïèò áèä õî¸ðò õàíäàí, - Îäîî íàñàíä õ¿ðýã÷äèéã ÿðüæ áàéõ ¿åä æààõàí óíòàæ àìàð ãýâ. Áèä õîíãèëîîð ºðºº ë¿¿ãýý ÿâëàà. Íàìàéã õààëãàíä õ¿ðýõ ¿åä Ïèò àíõààðëûã ìèíü òàòàí ñàòààðóóëàâ. - Òýãýõýýð Äåëëè Êàðòðàéò èõýð áîëñîí þì áèç äýý? Òýð òàéëáàð õ¿ëýýæ áàéñàí òóë áè áàðàã ë ºãºõ øàõëàà. Áèä õî¸óë ò¿¿íèé íàìàéã àâàðñíûã îéëãîæ áàéâ. Èíãýýä àõèí ºð. Õýðâýý áè ò¿¿íä îõèíû òóõàé ¿íýíèéã õýëâýë íèìãýðýõ áàéõ. Íàäàä ýíý õîð ó÷ðóóëàõ áîëîâ óó? Áè åð人 ãýð÷ ø¿¿ äýý. Õýðâýý áîäîîä ¿çâýë áè ººðºº ÷ îõèíû òóõàé ÿðèëöàõûã õ¿ñ÷ áàéëàà. Õýí íýã íàìàéã îéëãîõ õ¿íòýé. ¯¿íä á¿õíýýñ èë¿¿ Ãåéë òîõèðîõ áàéñàí ÷ ò¿¿íèé áàðààã àõèí õàðíà ãýæ ¿¿? Ýíý íü
  • 47.
    Ïèòýä äàâóó òàëîëãîæ áàéñàí ÷ áè õààíààñ ýõëýõýý ìýäñýíã¿é. Ìàãàäã¿é õóâààëöñàíààðàà ò¿¿íèéã àíä íºõ𺺠ãýæ ¿çýí èòãýæ áàéãàà õýðýã áàéæ áîëîõ þì. Ãýñýí ÷ õýëã¿é îõèíû òóõàé áîäîë àéìøèãòàé áàéëàà. Òýð ýíä ÿàãààä áàéãàà áîëîõûã ìèíü ñàíóóëñàí. Áè ãî¸ìñîã õóâöñààð ãàíãàëàí, àìòòàé õîîë èäýõèéí òºëºº áèø ¿çýã÷äèéí øààðäàæ áàéãàà öóñò òóëààíûã ¿ç¿¿ëýí àëóóð÷èí áîëîõûí òºëºº èðñýí. Õýëýõ ¿¿ áîëèõ óó? Òîëãîé äàðñàíä ìàíàðñàí õýâýýð áàéñàí òóë õîîñîí õîíãèë ðóó õàðèóëò îëäîíî ãýæ íàéäñàí ìýò õàðàâ. Ïèò ìèíèé ýðãýëçñýíèéã áîëîëòîé. - ×è äýýâýð äýýð ãàð÷ ¿çñýí ¿¿? ãýõýä áè òîëãîé ñýãñýðëýý. - Öèííà íàìàéã àâàà÷ñàí. Òýíäýýñ á¿õ õîò õàðàãäàæ áàéñàí. Æààõàí ñàëõèíû øóóãèàíòàé þì áèëýý. Òèéìýý ìàãàäã¿é òýíä õýí ÷ áèäíèéã ñîíñîõã¿é áàéõ. Íàäàä áèäíèéã äàãààä ÷ áàéãàà þì øèã ìýäðýìæ òºðºâ. - Òèéøýý ç¿ãýýð ë ãàð÷ áîëíî ãýæ ¿¿? - Òýãýëã¿é ÿàõàâ. ßâöãààÿ. Áè Ïèòèéã äàãàí øàòààð ºãñºæ äýýâýð ë¿¿ ãàðëàà. Ýíý íü ãàäàãøàà ãàðàõ ãàðö á¿õèé æèæèãõýí ïºìáºãºð îðîéòîé ºðºº áàéâ. Áèäíèéã ¿äøèéí ñýð¿¿í àãààð óãòàí àâàõ ¿åä ñýòãýë ñýðãýëýý. Êàïèòîë ëààíû äºë àñààñàí àâàðãà òîì òàëáàé øèã àíèâ÷èí ãÿëàëçàíà. Àðâàí õî¸ð äóãààð á¿ñýä öàõèëãààí çºâõºí ºäðèéí öàãààð èðäýã ó÷èð ¿äøèéã èõýíõèäýý ëààíû ãýðýëä ºíãºð¿¿ëíý. Ǻâõºí çóðàãòààð òîãëîîìûí òóõàé ãàðàõ þìóó àëáàí ¸ñíû ÷óõàë ìýäýãäýë õèéõ ¿åä öàõèëãààí èðäýã. Ãýòýë ýíä õýìíýñýí ç¿éëã¿é áàéâ. Áèä äýýâðèéí èðìýã ð¿¿ î÷îîä ä¿¿ðýí õ¿í õºëõºæ áàéãàà ãóäàìæ ðóó õàðëàà. Ìàøèí õ¿íãýíýí, õà÷èðõàëòàé òºìºð æèíãýíýõ ñîíñîãäîíî. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä îäîî á¿ãä óíòàæ áàéãàà. - Áè Öèííàãààñ áèäíèéã ÿàãààä ýíä àâ÷èðñíûã àñóóñàí àñóóñàí. Çàðèì îðîëöîã÷ûí òîëãîéä äîîø ¿ñðýõ ñàíàà îðæ áîëíî ø¿¿ äýý. - Òýð òýãýýä þó õýëñýí áý? - Á¿òýõã¿é ãýñýí ãýýä Ïèò ãàðàà õîîñîí çàé ðóó çàíãàæ, - Ýíä öàõèëãààíæñàí òàëáàé áàéãàà áîëîõîîð ÷àìàéã áóöààãààä äýýâýð ë¿¿ õàÿíà ãýâ. - Áèäíèé àþóëã¿é áàéäàëä ¿ðãýëæ ñàíàà çîâæ áàéõ þìàà!
  • 48.
    Õýäèéãýýð Öèííà Ïèòèéãèéø íü àâ÷èðñàí ÷ ãýñýí èéì îðîéòñîí õîéíî áàéæ áîëíî ãýäýãò èòãýëã¿é áàéëàà. Îðîëöîã÷äûí õýí ÷ ñóðãàëòûí òºâèéí äýýâýð äýýð õàðàãäàæ áàéãààã¿é. Ãýõäýý ýíý íü ýíä êàìåð áàéõã¿é ãýñýí ¿ã áèø. - Áèäíèéã îäîî õàðæ áàéãàà ãýæ áîäîæ áàéíà óó? - Áîëîõ ë þì. Àëèâ öýöýðëýã ð¿¿ õàðöãààÿ. Ϻìáºãºð øèëíèé íºãºº òàëä öýöãèéí ìàíäàë àëàãëàæ, ñóóëãàòàé ìîä òàðüñàíû ìº÷èð ñàëõèíä ñàâëàí ìèíèé ñîíññîí ÷èìýýã ãàðãàñàí áàéâ. Èéì ñàëõèíä áèäíèéã ñîíñîõã¿é. Ïèò íàä ðóó àñóóíã¿é õàðàõàä öýöýã øèðòýæ áóé ä¿ð ýñãýâ. - Íýã óäàà áèä îéä àãíàõààð ÿâæ áàéõ ¿åäýý îòîîíä ñóóæ áàéñàí þì ãýæ áè øèâíýõýä, - Ýöýãòýéãýý þó? ãýæ Ïèò õàðèó øèâíýëýý. - ¯ã¿é ýý, ìèíèé íàéç Ãåéëòýé. Òýãòýë ãýíýòõýí á¿õ øóâóóä íýãýí çýðýã àíõààðóóëàõ ãýæ áàéãàà þì øèã ÷èìýýã¿é áîëîîä áè íýã îõèíûã õàðñàí. ßã òýð îõèíûã. Çàëóóòàé áàéñàí. Õî¸óëàíãûõ íü õóâöàñ óðàãäààä í¿äíèé äîð íü õºõºðñºí áàéñàí. Òýä ¿¿íýýñ àìüäðàë íü õàìààðàãäàõ þì øèã çóãòàæ áàéñàí. Áè õîðìûí òóðø ÷èìýýã¿é áîëîîä ýíýõ¿¿ ìàíàé á¿ñýä õàðàãäàæ áàéãààã¿é õà÷èðõàëòàé õîñ ìîäîí äóíäààñ ÿàæ ãàð÷ èðñíèéã ñàíàëàà. Õîæèì áè ººðººñºº òýäíèéã çóãòàõàä òóñàëæ ÷àäàõ áàéñàí óó ãýæ àñóóñàí áèëýý. Ìàãàäã¿é ë þì. Õýðâýý ò¿ðãýí õºäºëâºë íóóæ ÷àäàõ áàéñàí. Ãåéë áèä õî¸ð õººãäñºí îëç ÿìàð õàðàãääàãûã ìýäýõ áîëîõîîð èõ ãàéõñàí. Àíõíû õàðöààð ë ýíý çàëóó õ¿ì¿¿ñ àþóëä îðñîí ãýäýã íü îéëãîìæòîé áàéñàí þì. Ãýõäýý ç¿ãýýð ë øèðòýæ áàéëàà. - Äàðàà íü õàà íýãòýýãýýñ îíãîö ãàðààä èðñýí. Ñàÿõàí ë òýíãýð õîîñîí áàéñàí ÷ äýýð ãýíýò ÷èìýý øóóãèàíã¿é ãàðààä èðñýí. Îõèíûã òîðëîîä äýýøýý ìàø ò¿ðãýí äýýø òàòñàí. Çàëóóä àç õàìààã¿é áàãà òîõèîñîí. Ò¿¿íèéã æàäòàé ãàí îëñîîð ñ¿ëáýæ áàñ îíãîö ðóó ºðãºí îðóóëñàí. Ëàâ ¿õñýí áàéõ. Áèä îõèíûã çàëóóãèéíõàà íýðèéã õàøãèðàí äóóäàæ áàéõûã ñîíññîí. Äàðàà íü îíãîö àãààðò óóññàí ìýò àëãà áîëîîä øóâóóä þó ÷ áîëîîã¿é þì øèã àõèàä æèðãýæ ýõëýñýí. - Òýä òà íàðûã õàðñàí óó? - Ìýäýõã¿é. Áèä õàäíû òàâöàí äîð ñóóæ áàéñàí. Ãýñýí ÷ áè õóäàë õýëñýí þì. Øóâóóäûí íàì ã¿ì áîëñíû äàðàà íèñäýã òýðýã èðýõýýñ ºìíº áè îõèíòîé õàðö òóëãàðàõ ¿åä í¿äýíä íü ãóéëò áàéñàí. Ãýñýí ÷ Ãåéë áèä õî¸ð ò¿¿íä òóñëàõààð õóðóóãàà ÷ õºäºë㺺ã¿é. - ×è ÷è÷èð÷ áàéíà.
  • 49.
    Áè ¿íýõýýð äààð÷áàéâ. Ñàëõè ãàäíààñ äàãæóóëàí õàðèí äóðñàìæ äîòðîîñ õ¿éò îðãèóëæ áàéëàà. Îõèíû õàøãèðàëò ÷èõýíä õàäíà. Ìàãàäã¿é ýíý ò¿¿íèé õýëñýí õàìãèéí ñ¿¿ë÷èéí ¿ã áàéõ. Ïèò õ¿ðìýý òàéëààä ìºðèéã ìèíü õó÷èâ. Áè ýñýðã¿¿öýõèéã çàâäñàíàà ÿàãààä ¿ã¿é ãýæ áîäëîî. ͺõºðñºã ãýâýë çºâ ÷ þì óó? - Òýä ýíäýýñ èðñýí áîëîâ óó? ãýýä Ïèò ìèíèé õ¿ç¿¿íèé òîâ÷ûã òîâ÷ëîâ. Áè òîëãîé äîõèëîî. Òýäýíä ¿íýõýýð Êàïèòîëèéí ÿìàð íýã ç¿éë áàéñàí. - ×è òýäíèéã õàà÷èõ ãýæ áàéñàí ãýæ áîäîæ áàéíà? - Ìýäýõã¿é ãýæ áè ¿íýíýý õýëýâ. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ áîë õàìãèéí çàõûí õÿçãààð áºãººä ò¿¿íýýñ öààø çýë¿¿ä ãàçàð áîëîí õèìèéí äàéðàëòûí äàðàà àðâàí ãóðàâäóãààð á¿ñýýñ ¿ëäñýí ¿íñ íóðàì ¿ðãýëæèëíý. Áèäíèéã á¿¿ ìàðò ãýæ õààÿà òýäíèéã çóðàãòààð ¿ç¿¿ëäýã þì. - ßàãààä òýäíèéã ýíäýýñ çóãòñàíûã îéëãîõã¿é þì. Õåéìèò÷ òýäíèéã óðâàñàí ó÷èð øèéòãýñýí ãýæ õýëñýí. Þóíààñ óðâàñàí þì áîë? Êàïèòîëîîñ þì áîëîâ óó. Ãýòýë ýíä á¿õ þì áàéíà ø¿¿ äýý. Àìüäàð áàÿðëà. Ýñýðã¿¿öýõ ÿìàð õýðýãòýé ãýæ? Ïèò ýðãýí òîéðíîî áóõèìäàíãóé õàðñíàà æèíãýíýõ äóóíààñ ÷àíãààð, - Áè ýíä ¿ëäýõ áàéñàí. Òýäíèéã çºâøººðñºí ¿åä ë ãýð ë¿¿ãýý ÿâíà. Ãýõäýý ýíä èë¿¿ ñàéí õîîëòîé ãýäãèéã õ¿ëýýõ ¸ñòîé ãýýä èíýýëýý. Àõèàä ë íàìàéã àâàðëàà. Ýíý íü àéñàí îðîëöîã÷èä Êàïèòîëûí ñàéí ñàéõíûã ìàãòàæ áàéãàà þì øèã ñîíñîãäñîí íü ãàðöààã¿é. - Õ¿éòýí áàéíà. Äîòîãø îðöãîîõ óó? ãýýä Ïèò äóëààõàí ãýðýëòýé øèëýí õîðãûí äîòîð îðñíîî, - ×èíèé íàéç Ãåéë ãýæ Óðãàö äýýð ä¿¿ã ÷èíü õîëäóóëñàí çàëóó þó? ãýâ. - Òèéìýý. ×è ò¿¿íèéã ìýäýõ ¿¿? - Òèéì ÷ ñàéí áèø. Îõèä ò¿¿íèé òóõàé ÿðèëöàõûã ñîíññîí þì áàéíà. ×èíèé ¿åýë àõ þìóó õàìààòàí ãýæ áîääîã áàéëàà. Òà õî¸ð íýã íýãýíòýéãýý èõ òºñòýé. - ¯ã¿é áèä õàìààòàí áèø. Ïèò îéëãîõûí àðãàã¿é õàðöààð òîëãîé äîõèëîî.
  • 50.
    - Òýð ÷àìòàéñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýõýýð èðñýí ¿¿? - Èðñýí. Áàñ ààâ ÷èíü èðñýí. Æèãíýìýã ºãñºí ãýýä áè ò¿¿íèé öàðàé ëóó àíõààðàëòàé õàðëàà. Ïèò àíõ óäààãàà ñîíñîæ áóé àÿòàé õºìñ㺺 ºðãºâ. Ýñâýë ä¿ð ýñãýñýí þì áîëîâ óó. - ¯íýí ¿¿? Åð íü áîë òýð òàíàé ä¿¿ õî¸ðò õàéðòàé. Áè ò¿¿íèéã ãýð ä¿¿ðýí õ¿¿ãèéí îðîíä îõèíòîé áîëîõûã õ¿ñäýã áàéñàí ãýæ áîäîæ áàéíà. Òýð ÷èíèé ýýæèéã õ¿¿õýä áàéõààñàà ìýäíý. Áàñ íýã ãýíýòèéí áýëýã. Áàðàã ë ¿íýí áàéõ. - Ààí òèéì ë äýý. Òýð õîòîä ºññºí ãýýä áè ýýæ õýçýý ÷ Ïèòèéí ýöãèéí òàëõûã àâàõäàà òàëõ÷èíû òóõàé äóðñàæ áàéãààã¿é òóõàé áîäëîî. Áè ºðººí人 èðýýä Ïèòýä õ¿ðìèéã íü áóöààæ ºãºâ. - Áàÿðòàé. ªã뺺 óóëçúÿ. - Ìàðãààø óóëçòàë áàÿðòàé ãýýä òýð õîíãèëîîð öààø ÿâëàà. Íàìàéã õààëãà îíãîéëãîõîä óëààí õ¿ðýí ¿ñòýé îõèí øàëàí äýýðýýñ ìèíèé óñàíä îðîõûí ºìíº òàéëàí õàÿñàí ãóòàë õóâöñûã öóãëóóëàí àâ÷ áàéâ. Áè òºâºã óäñàíäàà óó÷ëàë ãóéõûã õ¿ññýí ÷ äàðàà íü ò¿¿íä çºâõºí òóøààë ºã÷ áîëíî ãýäãýý ñàíàëàà. - ªº, ºðøººãººðýé. Ýäíèéã Öèííàä àâàà÷èæ ºãººðýé. Óó÷ëààðàé ÷è ò¿¿íä àâàà÷èæ ºã÷ ÷àäàõã¿é áèç? Îõèí ìèíèé õàðöíààñ çóãòàí òîëãîé äîõèîä õààëãà ÷èãëýâ. Áè ò¿¿íä óó÷ëàëò ãóéæ õýëñýí ¿ã áîëîí îðîéí õîîëîí äýýð áèåý àâ÷ ÿâñàí áàéäàëäàà õàðàìñëàà. Íàäàä ò¿¿íä îéä òóñëàëã¿é çàëóóã íü àëóóëàõàä õ¿ðñýíä è÷ã¿¿ðòýé áàéâ. ßã ë çóðàãòààð òîãëîîì ¿çñýí þì øèã. Áè ãóòëàà òàéëààä õóâöàñòàéãàà îðîíä øóðãàí îðëîî. ×è÷èðýëò íàìäæýý. Ìàãàäã¿é òýð íàìàéã ñàíàõã¿é áàéãàà áàéõ. ¯ã¿é ýý, ººðèé㺺 õóóðàõ ÿìàð õýðýãòýé ãýæ. ×èíèé ñ¿¿ë÷èéí íàéäëàãà áàéñàí õ¿íèéã ìàðòàíà ãýæ ¿¿. Áè õºíæ뺺 òîëãîé äýýã¿¿ðýý á¿òýýãýýä óëààí õ¿ðýí ¿ñòýé îõèíîîñ íóóãäàõûã õè÷ýýñýí ÷ õàðö íü õàíà õààëãà íýâò ñ¿ëáýæ áàéãàà ìýò ñàíàãäàâ. Ìàãàäã¿é òýð ìèíèé ¿õýõèéã õàðààä áàÿðëàõ áîëîâ óó?
  • 51.
    VI Áè øºíºæèí㺺õàð äàðæ ç¿¿äëýâ. Óëààí õ¿ðýí ¿ñòýé îõèí, ºíãºðñºí ¯õëèéí òîãëîîìûí öóñò ¿çýãäýë, ñýòãýëýýð óíàñàí ýýæ, òóðàíõàé àéñàí Ïðèì ãýýä ë... Áè ààâûí àæèëëàæ áàéñàí óóðõàé ìÿíãàí õýñýã áîëîí äýëáýðýõýä "Àâðààðàé!" õàøãèðëàà. Öîíõîîð ¿¿ðèéí òóÿà òóñàõàä Êàïèòîë ìàíàí äóíä ñ¿¿ìýëçýí õàðàãäàíà. Òîëãîé ÿíãèíàí ºâäºæ ç¿¿äýíäýý óðóóëàà õàçñàí áîëîëòîé àìàíä öóñ àìòàãäàâ. Áè óäààíààð áîñîîä õàëóóí óñàíä îðëîî. Õÿíàëòûí ñàìáàðûí òîâ÷ëóóðûã òààìãààðàà äàðñàíä äîðîîñ õ¿éòýí, õàëóóí ¿ñ ø¿ðøèâ. Äàðàà íü íèìáýãíèé õººñºíä óìáàí øèð¿¿í ñîéçîîð ¿ðýâ. Îäîî ë ìèíèé öóñ ã¿éæ áàéõ øèã áàéíà. Áè áèåý õàòààí ÷èéãòýé òîñ ò¿ðõýýä õóâöàñíû ø¿¿ãýýíýýñ õàð áàðèó ºìä, óðò õàíöóéòàé õ¿ðýí öàìö, øèðýí ãóòàë àâ÷ ºìñººä ¿ñýý ñ¿ëæèí íóðóó ëóóãàà óíæóóëàâ. Óðãàöààñ õîéø àíõ óäàà áè ººðèéíõººðºº õàðàãäàæ áàéëàà. ßìàð ÷ ãî¸ëûí ñàìíàëò, äààøèíç, ãàëò íºìðºã áàéõã¿é. Ǻâõºí áè. ßã ë îéä áàéãàà þì øèã. Ýíý íàìàéã òàéâøèðóóëëàà. Õåéìèò÷ èðñýíã¿éí äýý𠺺ð õýí ÷ ¿çýãäñýíã¿éä áè ºëññºí人 õîîëíû ºðººíä óðèëãàã¿é îðîõîîð ÿâëàà. Õîîë áýëýí áîëñîí ¸ñòîé. Íàéäëàãà íàìàéã õóóðñàíã¿é øèðýýíèé òàâöàí õîîñîí áàéñàí ÷ õàíàíû äýðãýäýõ óðò ëàíãóóí äýýð õîðèîñ äîîøã¿é õîîë áàéëàà. Äýðãýä íü õýëã¿é ¿éë÷ëýã÷ çîãñîíî. Òýð ìèíèé àñóóëòàíä òîëãîé äîõèîä õîîë àâ÷ áîëíî ãýëýý. Áè ºíäºã, çàéäàñ, ç¿ðæèéí ÷àíàìàëòàé áÿëóó, ç¿ñýì òàðâàñ àâëàà. Ýíý á¿õíýý èäýõ çóóð Êàïèòîëèéí äýýã¿¿ð íàð õýðõýí ìàíäàõûã õàðæ ñóóâ. Äàðàà íü õî¸ð äàõü õîîë áîëîõ õàëóóí áóäàà, ¿õðèéí ìàõ àâëàà. Ýöýñò íü òàëõ àâààä Ïèòèéí ãàëò òýðãýíä èäýæ áàéñíû àäèë õàëóóí øîêîëàäàíä ä¿ðæ èäëýý. Áîäîëä ýýæ, Ïðèì õî¸ð ýðãýëäýíý. Òýä áîññîí áàéõ ¸ñòîé. Ýýæ ºã뺺íèé öàéíä øèíãýí áóäàà õèéæ áàéãàà. Õàðèí Ïðèì ñóðãóóëüä ÿâàõûí ºìíº ÿìààãàà ñààõ ¸ñòîé. Åð人 õî¸ð ºäðèéí ºìíº áè ãýðòýý áàéñàí. Ýíý á¿õýí ¿íýí ãýæ ¿¿? Òèéìýý, åð人 õî¸ð. Õàðèí îäîî ãýð ìèíü õè÷íýýí àëñàä ñàíàãäàíà âý. Òýä ìèíèé º÷èãäºðèéí ãàëò ¿ç¿¿ëáýðèéã õàðààä þó ãýæ áîäñîí áîë? Íàéäëàãà òºðñºí áîëîâ óó ýñâýë õîðèí äºðâºí îðîëöîã÷îîñ çºâõºí íýã ¿ëäýíý ãýõýä ñýòãýëýýð óíàñàí áîëîâ óó? Õåéìèò÷, Ïèò õî¸ð îðæ èðýýä ºã뺺íèé ìýíä ìýäýí ñóóâ. Íàäàä Ïèòèéí àäèë õóâöàñ ºìññºí íü òààëàãäñàíã¿é. Öèííàòàé ÿðèõ õýðýãòýé. Áèä ýöñèéí ýöýñò òîãëîîì äýýð èõð¿¿äèéã äóóðàéõ ãýæ áàéãàà áèø áèç äýý? Äèçàéíåðóóä ¿¿íèéã ìýäìýýð þì. Ãýñýí ÷ Õåéìèò÷ õýëñýí á¿õíèéã õèéõèéã òóøààñíûã ñàíàëàà. Öèííàãûí îðîíä ººð õýí íýãýí áàéñàí áîë áè ¿ë òîîìñîðëîæ áîëîõ áàéëàà. Ãýâ÷ º÷èãäðèéí ÿëàëòûí äàðàà ò¿¿íèéã ýñýðã¿¿öýæ ç¿ðõëýõã¿é áîëæýý. Áè áýëòãýëä ñàíàà çîâæ áàéâ. Îðîëöîã÷èä ãóðâàí ºäðèéí òóðø õàìòäàà áýëòãýë õèéõ áºãººä ñ¿¿ë÷èéí ºäðèéí ¿äýýñ õîéø çîõèîí áàéãóóëàã÷äèéí ºìíº õóâèéí àâúÿàñ ÷àäâàðàà ¿ç¿¿ëíý. Áè ñàãñíààñ òàëõ àâñàí ÷ áóñàä îðîëöîã÷èäòîé óóëçàíà ãýõýýñ õîîë èäýõ ñîíèðõîëã¿é áîëîâ.
  • 52.
    Õåéìèò÷ õýäýí òàâàãæèãíýñýí ìàõ õîîñëîîä òàâãàà õîëäóóëæ ñàíàà àëäëàà. Òýðáýýð õàëààñíààñàà äàøìàã ãàðãàí áàëãàñíàà øèðýý òóëàí áºõèéæ, - Òýãýõýýð àæèë õýðýãòýý îðú¸. Íýãä¿ãýýð òà íàðûã ÿàæ áýëäýõ âý? Õàìòàä íü óó òóñäàà þó? Øèéäýöãýý ãýâ. - Òóñäàà ãýäýã ÷èíü þó ãýæ áàéãàà þì? ãýæ áè àñóóëàà. - Åð íü áîë ÷àìä íóóö ÷àäâàð áàéãààä áóñäàä ìýäýãäýõèéã õ¿ñýõã¿é áàéãàà áîë. Áè Ïèò ð¿¿ õàðëàà. - Íàäàä ÿìàð ÷ íóóö ÷àäâàð áàéõã¿é. Õàðèí ÷èíèéõèéã áîë ìýäíý. Áè ÷èíèé õàðâàñàí áàãàã¿é õýðìèéã èäñýí. Áè Ïèòèéã õýçýý ÷ ìèíèé àãíàñàí õýðìèéã èääýã ãýæ òºñººëæ áàéñàíã¿é. Íàäàä ¿ðãýëæ òàëõ÷èí òýäíèéã ÷èìýýã¿éõýí øàðààä ãàíöààð èääýã þì øèã ñàíàãääàã áàéâ. Øóíàõàéäàà áèø ë äýý. Ç¿ãýýð ë õîòûí ãýð á¿ë¿¿ä èõýâ÷ëýí ìàõíû õóäàëäàà÷èíãààñ ¿õýð, òàõèà, àäóóíû ¿íýòýé ìàõ àâ÷ èääýã þì. - Áèäíèéã õàìòàä íü áýëòãý ãýæ áè õýëýõýä Ïèò çºâøººðºí òîëãîé äîõèëîî. - Òîõèðîëöëîî. Îäîî íàäàä òà íàðûí ÷àäâàðûí òóõàé òºñººëºë õýðýãòýé áàéíà. - Õýðâýý òàëõ æèãíýõèéã òîîöîõã¿é þì áîë áè þó ÷ ÷àäàõã¿é ãýæ Ïèò õýëýâ. - Õàðàìñàëòàé íü òèéì ç¿éë áîëîõã¿é. Õàðèí ÷è, Êèòíèññ? Áè ÷èíèé õóòãà ýçýìøèæ ÷àääàãûã ÷èíü õàðñàí. - Òèéì ÷ ñàéí áèø. Ãýõäýý áè íóì ñóìààð àãíàæ ÷àäíà. - Ñàéí óó? Áè áîäëîãîøèðîâ. Áè äºðâºí æèëèéí òóðø øèðýýíä òàâèõ õîîëîî îëæ áàéñàí. Ýíý àìàðã¿é áàéëàà. Ýöýã ìèíü õàìààã¿é òóðøëàãàòàé áàéñàí þì. Ãýñýí ÷ ñóìààð õàðâàõäàà Ãåéëýýñ èë¿¿ áºãººä òýð óðõè çàíãà òàâèõäàà ñàéí. - Äàæã¿é ãýæ áîäîæ áàéíà. - Òýð ìàø ñàéí. Ààâ õýðýì õóäàëäàæ àâàõ ¿åäýý ¿ðãýëæ í¿äèéã íü îíîñîí áàéõàä ãàéõäàã áàéëàà. Áàñ ìàõíû õóäàëäàà÷èíä çàðäàã òóóëàéíû õóâüä ÷ àäèë. Òýð á¿¿ õýë áóãà ÷ àãíàæ ÷àäíà. Ìèíèé ÷àäâàðûí òóõàé Ïèòèéí ¿íýëãýý èõýä ãàéõøèðóóëàâ. Ò¿¿íèéã íàìàéã òèéì ñàéí ìýääýã ãýæ áîäñîíã¿é. Òýð ÿàãààä íàìàéã ìàãòààä áàéãàà þì áîë?
  • 53.
    - ×è ¿¿ãýýðýýþó õýëýõ ãýñýí þì? ãýæ áè ñýæèãòýé àñóóâ. - ßàñàí ãýæ? Õåéìèò÷ ÷àìä òóñëàõûí òóëä áîäèò ÷àäâàðûã ÷èíü ìýäýõ õýðýãòýé áèç äýý. ªºðèé㺺 äóòóó ¿íýëýõ õýðýãã¿é. ßàãààä ÷ þì ìèíèé óóð óëàì èõ õ¿ðëýý. - Õàðèí ÷è ººðºº ÿìàð ãýæ? Áè ÷àìàéã çýýë äýýð çóóí ôóíòûí øóóäàéòàé ãóðèë ºðãºæ áàéõûã ÷èíü õàðñàí. ×è ÿàãààä ò¿¿íä þó ÷ õýëýõã¿é áàéãàà þì? Ýñâýë ýíý ÷èíèé õóâüä þó ÷ áèø õýðýã ¿¿? - Òèéì ø¿¿ òàëáàéãààð ä¿¿ðýí ìèíèé ºðñºëäºã÷ ð¿¿ãýý øèäýõ øóóäàéòàé ãóðèë áàéãàà áàéõ äàà. Øóóäàé áîë çýâñýã áèø. ×è ¿¿íèéã îéëãîõã¿é áàéíà. - Òýð áàðèëäàæ ÷àäíà. ªíãºðñºí æèë ñóðãóóëèéí òýìöýýí äýýð àõûíõàà äàðàà õî¸ðò îðñîí ãýæ áè Õåéìèò÷ýä õýëëýý. - Òýãýýä þó ãýæ? ×è íýã íü íºãººãºº ¿õòýë áàðèëäàõûã õýð îëîí óäàà õàðñàí þì? ãýæ Ïèò çýâ¿¿öýíã¿é õýëýâ. - Òýíä ¿ðãýëæ ãàðûí òýìöýë ÿâàãääàã. Õýðâýý ÷è õóòãà õýðýãëýõ þì áîë á¿ð ÷ èë¿¿ èõ áîëîìæ áàéãàà. Õàðèí íàäòàé õ¿í íîöîëäâîë øóóä ë ¿õäýë áîëíî! ãýæ áè óóðñàí õýëëýý. - Õýí ÷ ÷àìàéã íîöîëä ãýýã¿é áàéíà. ×è ìîäíû îðîéä ãàðààä ò¿¿õèé õýðýì èäýæ ºðñºëäºã÷人ñºº ñóìàà öóãëóóëæ áîëíî ø¿¿ äýý. Ýýæ íàäòàé ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýõýýð èðýõäýý þó õýëñíèéã ìýäýõ ¿¿. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýýñ ÿëàã÷ ãàðàõ áîëîìæòîé ãýñýí. Áè ò¿¿íèéã íàìàéã óðàìøóóëàõ ãýæ áàéíà ãýæ áîäñîí ÷ õàðèí äàðàà íü ÷àìàéã õýëñíèéã îéëãîñîí! - Ìýäýýæ òýð ÷àìàéã õýëñýí! - ¯ã¿é òýð íýã ë õ¿í ÿëàã÷ áîëíî ãýñýí. ßëàã÷ áîë ÷è! Áè ãàéõøèðëàà. ¯íýõýýð ò¿¿íèé ýõ òýãæ õýëëýý ãýæ ¿¿? Õ¿¿ãýýñýý íàìàéã äýýð ¿íýëæ áàéíà ãýæ ¿¿? Ïèòèéí í¿äíýýñ õàðâàë õóäàë õýëýýã¿é áîëîëòîé. Ãýíýòõýí áè àõèàä ë òàëõíû ãàçðûí ãàäàà çîãñîæ áàéâ. Õ¿éòýí áîðîî íóðóó äàãàí óðñàæ ãýäýñ õîíõîëçîíî. Òýãòýë àðâàí íýãýí íàñòàé îõèí íàäàä, - ßàãààä ãýâýë íàäàä íýã õ¿í òóñàëñàí ãýëýý. Ïèò ÷ áàñ òýð ºäðèéã ñàíàñàí áîëîëòîé ìèíèé ãàðòàà áàðüñàí òàëõ ðóó õàðñíàà ìºðºº õàâ÷ààä, - Á¿ñýä ÷ ãýñýí ÷àìä õ¿ì¿¿ñ òóñëàõ áîëíî. Òýä ÷àìàéã èâýýí òýòãýõèéí òóëä õîîðîíäîî
  • 54.
    ºðñºëäºæ áàéãàà ãýâ. - ×àìààñ èë¿¿ã¿é. Ïèòèéí í¿ä Õåéìèò÷ äýýð òóññàíàà, - Òýð õ¿ì¿¿ñò ÿìàð ñýòãýãäýë òºð¿¿ëäãýý îéëãîõã¿é áàéíà ãýýä äîîø õàðàí òàâöàí äýýã¿¿ð õóðóóãààðàà çóðàâ. Òýð þó õýëýõèéã õ¿ññýí þì áîë? Íàäàä òóñëàíà ãýíý ¿¿? Áèäíèéã ºëñºæ ¿õýõýä Ïèòýýñ ººð õýí ÷ òóñëààã¿é! Ãýñýí ÷ îëç îëäîõ ¿åä ººð áîëñîí. Áè çàðæ ÷àääàã áàéëàà. Ýñâýë ¿ã¿é þì áîëîâ óó? Áè ÿìàð íºëºº ¿ç¿¿ëñýí ãýæ? Ñóë äîðîé òóñëàìæ õýðýãòýé õàðàãäñàí þì áîëîâ óó? Ò¿¿íèé áîäëîîð áîë õ¿ì¿¿ñ íàìàéã ºðºâäñºí人 õóäàëäàæ àâäàã áàéñàí áîëæ áàéíà óó? Ýíý ¿íýí áàéæ áîëîõ þì. Ìàãàäã¿é çàðèì õ¿í ýöýãòýé ìèíü íºõºðëºæ áàéñíûõàà òºëºº åðäèéíõººñ ºãººìºð õàíääàã áàéæ áîëîõ. Òèéìýý îëç ¿ðãýëæ äýýä çýðýãëýëèéíõ áàéõã¿é. ¯ã¿é ýý, õýí ÷ íàìàéã ºðºâ人ã¿é! Áè ò¿¿íèé ¿ãýíä óöààðëàñàíäàà òàëõ øèðòýâ. Ãýñýí ÷ õîðìûí äàðàà Õåéìèò÷, - Çà òèéì áàéæ, Êèòíèññ á¿ñýä íóì ñóì îëäîõ áàòàëãàà áàéõã¿é ÷ çîõèîí áàéãóóëàã÷äàä þó õèéæ ÷àääàãàà ¿ç¿¿ëýýðýé. Ãýõäýý òýð õ¿ðòýë íóìíààñ õîë áàéãààðàé. ×è õýð çýðýã çàíãà ñàéí òàâüäàã âý? ãýâ. - Æèðèéí õýäýí óðõè ãýæ áè áóâòíàëàà. - Ýíý ÷ õýðýã áîëæ áîëîõ ë þì. Òýãýýä ÷ ò¿¿íèé çºâ, Ïèò. Á¿ñýä õ¿÷èéã äóòóó ¿íýëæ áîëîõã¿é. Çàðèìäàà áèåèéí õ¿÷ òîëãëîã÷ûí äàâóó òàë áîëîõ íü áàéäàã. Õàðèí áýëòãýëèéí òºâä õè÷íýýíèéã ºðãºæ ÷àääàãàà áóñàä îðîëöîã÷äîä ¿ç¿¿ëæ áîëîõã¿é ø¿¿. Òà õî¸ðûí õóâüä òºëºâëºãºº àäèë. Õàìòäàà áýëòãýë õèéíý. Àëü áîëîõ ìýäýõã¿é ç¿éë ñóðàõûã õè÷ýýãýýðýé. Æàä øèäýõ, áîðîîõîé ýðã¿¿ëýõ, çàíãèëàà çàíãèäàæ ñóðàõ ãýõ ìýò. Øèëäýã ÷àäâàðàà õóâèéí ¿ç¿¿ëáýðòýý çîðèóëàí õàäãàë. Á¿ãä îéëãîìæòîé þó? Ïèò áèä õî¸ð òîëãîé äîõèëîî. - Ñ¿¿ë÷èéí ãàíö ç¿éë. Õ¿ì¿¿ñèéí äýðãýä ¿ðãýëæ õàìò áàéæ áèå áèåíäýý òóñàë ãýýä áèäíèéã ýñýðã¿¿öýõèéã çàâäàõàä àëãààðàà øèðýý öîõèîä, - ¯ðãýëæ ø¿¿! Ýíý òóõàé àõèæ ÿðèëöàõã¿é! Òýãýýä ÷ òà õî¸ð ìèíèé õýëñýí ç¿éëèéã õèéíý ãýæ àìàëñàí! Òà õî¸ð õàìòäàà ñàéí íàéçóóä øèã áàéõ ¸ñòîé. Îäîî ÿâöãàà. Ýôôè òà íàðûã àðâàí äàâõàð ëóó öàõèëãààí øàòààð áýëòãýëä ÷èíü õ¿ðãýæ ºãíº ãýëýý. Áè óðóóëàà õàçëàí ºðººí人 îðîîä õààëãàà Ïèòýä ñîíñîãäîõîîð ÷àíãà õààâ. Òýãýýä îðîí äýýðýý ñóóí Õåéìèò÷, Ïèò, ººðèé㺺 áîëîí òýð ºäðèéã ñàíàãäóóëñàí áîðîîã ¿çýí ÿäëàà.
  • 55.
    Þó ãýý÷èéí ñàíààâý! Ïèò áèä õî¸ð íàéçûí ä¿ð ýñãýõ ¸ñòîé ãýíý ¿¿! Áèå áèåíèéõýý õè÷íýýí õ¿÷èðõýã áîëîõûã áàõäàæ äýìæèõ ¸ñòîé þì ãýíý. Ãýñýí ÷ öàã íü èðýõýýð õýðöãèé ºðñºëäºã÷èä áîëíî ø¿¿ äýý. Õýðâýý Õåéìèò÷ õàìòäàà áýëòãýë õèéõ òýíýã çààâàð ºãººã¿é áîë áè îäîîíîîñ ¿¿íä áýëäýõ áàéëàà. Õàìòäàà áýëòãýë õèéõèéã çºâøººðñºí íü ìèíèé áóðóó. Ãýõäýý ýíý íü á¿ãäèéã Ïèòòýé õàìò õèéíý ãýñýí ¿ã áèø. Òýãýýä ÷ òýð íàäàä òóñëàõûã õ¿ñýõã¿é áàéãàà. ×èõýíä Ïèòèéí "Òýð õ¿ì¿¿ñò ÿìàð ñýòãýãäýë òºð¿¿ëäýãýý îéëãîõã¿é áàéíà" ãýñýí ¿ã ñîíñîãäëîî. Òýð ¿¿ãýýðýý äîðîìæëîõûã õ¿ññýí áàéõ. Ýñâýë íàìàéã òààëàãääàã ãýæ õýëýõ ãýñýí þì áîëîâ óó. Ìèíèé òóõàé îëîí ç¿éë ìýäýæ áàéñàí íü õà÷èðõàëòàé… Áè ÷ ãýñýí òàëõ÷èíû õ¿¿ã õàðààíààñàà àëäààã¿é. Ãóðèë. Áàðèëäààí ãýýä ë… ò¿¿íèé àëõàì á¿ðèéã õàðæ áàéëàà! Àðâàí öàã îéðòëîî. Áè ø¿äýý óãààæ, ¿ñýý òîëèéëãîí èëýâ. Óóð õèëýí áóñàä îðîëöîã÷èäòýé óóëçàõ àéäñûã ìàðòàõàä õ¿ðãýñýí ÷ ñýòãýë çîâíèë àõèí èðëýý. Áè öàõèëãààí øàòàíä Ýôôè, Ïèò õî¸ðòîé óóëçàõààð ÿâàõäàà õóìñàà ìýðýõ ãýñíýý áîëèâ. Áýëòãýë íýãä¿ãýýð äàâõàðò áîëîõ áàéâ. Ýíä öàõèëãààí øàò õîðìûí äîòîð õ¿ðíý. Õààëãà íýýãäýõýä áèäíèé ºìíº îëîí òîîíû çýâñýã, òîíîã òºõººðºìæ á¿õèé ãèìíàñòèêèéí óóæèì òàíõèì íýýãäýâ. Àðâàí öàã õàðààõàí áîëîîã¿é ÷ áèä õàìãèéí ñ¿¿ëä èðæýý. Áóñàä îðîëöîã÷èä äóãóéðàí çîãñîîä õóâöñàí äýýðýý á¿ñèéíõýý äóãààðòàé äºðâºëæèí òýìäýã ç¿¿ñýí áàéâ. Õýí íýãýí íóðóóí äýýð äóãààð òîãòîîõîä áè îð÷íîî ò¿ðãýí àæèãëàâ. Ǻâõºí Ïèò áèä õî¸ð àäèë õóâöàñ ºìñ÷ýý. Áèäíèéã áýëòãýëèéí ýãíýýíä íýãäýõ ¿åä Àòàëà íýðòýé ºíäºð ãèìíàñòèê÷èí ýìýãòýé ñóðãàëòûí õóâààðèéã òàíèëöóóëàâ. Òàíõèì òóñ á¿ðäýý çààâàðëàã÷ á¿õèé õýñã¿¿äýä õóâààãäæýý. Áèä çºâëºã÷èéíõºº çààâðûí äàãóó õýñýã õîîðîíä ÷ºëººòýé äàìæèí õè÷ýýëëýæ áîëîõ áàéëàà. Íýã õýñýãò àìüä ¿ëäýõèéã çààæ áàéõàä íºãººä íü òóëààíû àðãà áàðèë ýçýìø¿¿ëíý. Òóëàëäààíû äàñãàëûí ¿åýð áóñàä îðîëöîã÷èä îéðòîõ íü õîðèîòîé. Õýðâýý õàìòðàã÷ õýðýãòýé áîë ìýðãýæëèéí òóñëàã÷ áàéãàà. Àòàëà õýñã¿¿äèéí òàéëáàðûã óíøèõ ¿åýð áè áóñàä îðîëöîã÷äûã ã¿éëãýí õàðàâ. Áèä àíõ óäààãàà ýíãèéí õóâöàñòàé çýðýãöýí çîãñ÷ýý. Ìèíèé ç¿ðõ ïàëõèéëýý. Áàðàã á¿õ õºâã¿¿ä, îõèäûí õàãàñ íü íàäààñ áèåðõ¿¿ òîì áàéñàí ÷ îëîíõè íü õàãàñ ºëñãºëºíãèéí óëìààñ àðüñ ÿñ áîëñîí, õºíõèéñºí í¿äòýé áàéëàà. Õàðèí áè òóðàíõàé ÷ õ¿÷èðõýã áàéñàí þì. Ãýð á¿ëèéíõýý òºëºº îéä ãºðººëñººð áóñäûã áîäâîë õàìààã¿é ýð¿¿ë ÷èéðýã áàéâ. Èë¿¿ áàÿí á¿ñýýñ èðñýí ñàéí äóðûíõàíû õóâüä áîë ººð õýðýã. Òýä á¿õèé ë àìüäðàëûíõàà òóðøèä òîãëîîìä áýëòãýäýã áîëîõîîð õýçýý ÷ ºëñºæ çîâæ áàéñàíã¿é. Åðäèéíõººðºº ýäãýýð íü íýã õî¸ð, äºðºâä¿ãýýð á¿ñèéí îðîëöîã÷èä áàéëàà. Ä¿ðìèéí äàãóó òýä áóñàä îðîëöîã÷èäòîé öóã áýëòãýë õèéõ õîðèîòîé ÷ ýíý íü àëü ýðòíýýñ ìºðäºãäºõºº áîëüæýý. Ìàíàé àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä òýäíèéã ìýðãýæëèéí îðîëöîã÷èä ãýõ þìóó ýñâýë ç¿ãýýð ìýðãýæëèéíõýí ãýäýã áàéâ. Ìàãàäã¿é àðâûí ýñðýã íýãèéã òàâüñàí ÷ ÿëàõ áàéõ.
  • 56.
    ªðñºëäºã÷äèéí ìèíü íàéäñàí¸ñîîð áèäíèé º÷èãäºðèéí îëîí íèéòèéí ºìíº îëñîí äàâóó òàë óòàà øèã ñàðíèí àëãà áîëîâ. Áóñàä ºðñºëäºã÷èä áèäíèé ãàéõàëòàé áàéñàíä áèø äèçàéíåðóóäàä ìèíü àòààðõàæ áàéëàà. Ìýðãýæëèéíõýí áèäíèé ç¿ã çýâ¿¿öýíã¿é õàðíà. Òýä áèåðõ¿¿ òîì õ¿÷òýé áºãººä õàìãèéí áàãà íü ãýõýä íàäààñ òàâèí ôóíòààð õ¿íä áàéâ. Àòàëàã òàéëáàðàà äóóñìàãö òýä ¿õëèéí àþóëòàé çýâñãèéí õýñýã ð¿¿ î÷îîä ýçýìøèõ ÷àäâàðàà ¿ç¿¿ëýí ãàéõóóëæ ýõëýâ. "Õóðäàí ã¿éæ ÷àääàã ìèíü ÿìàð àç âý" ãýæ áîäòîë Ïèò õàæóóíààñ íóäàðëàà. Òýð Õåéìèò÷èéí çààâàð ¸ñîîð äýðãýä õàëàìæëàíãóé çîãñîæ áàéëàà. - Þóíààñ ýõëýõèéã õ¿ñ÷ áàéíà? Áè á¿ãäèéã àéëãàõûã õè÷ýýæ áóé ìýðãýæëèéíõíèé ¿ç¿¿ëáýðèéã õàðëàà. Áóñàä òóðàíõàé ºðñºëäºã÷èä íü òýäíèé õóòãà, ñ¿õ ýçýìøèõèéã õàðààä ÷è÷ðýõã¿é áàéõûí àðãàã¿é àæýý. - Çàíãèëàà ñóðàõ óó? ãýæ áè ñàíàë áîëãîâ. - Òýãüå ë äýý ãýæ Ïèò çºâøººðººä áèäíèéã õîîñîí õýñýãò îðîõîä çààâàðëàã÷ ñóðàã÷èä èðñýíä áàÿðòàé áàéñàí ÷ ¯õëèéí òîãëîîìä òèéì ç¿éë õýðýã áîëîõã¿é íü îéëãîìæòîé áàéëàà. Ãýñýí ÷ òýðáýýð ìèíèé óðõè ñîíèðõîæ áàéãààã îéëãîîä ºðñºëäºã÷èéíõºº õºëèéã ìîäíîîñ ä¿¿æëýõ ýíãèéí áºãººä ¿ð ä¿íòýé çàíãà áýëòãýõèéã ¿ç¿¿ëýâ. Áèä ¿¿íèéã ñóðàõ õ¿ðòýë öàãèéí òóðø òºâëºðºâ. Äàðàà íü ºíãºëºí äàëäëàëòûí õýñýãò î÷èõîä Ïèò õýëæ áîëîìæã¿é æàðãàëòàéãààð öàéâàð àðüñàà øàâàð, øîðîî, æèìñíèé ø¿¿ñýýð áóäàí îðîîíãûí íàâ÷ààð õó÷èæ çààâàðëàã÷ûã èõýä áàÿðëóóëàâ. - Áè áÿëóó áîëæ áàéíà ãýæ Ïèò òàéëáàðëàâ. - Áÿëóó ãýíý ýý? ßìàð áÿëóó? ãýæ áè ãàéõààä õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ àðâàí òàâàí ÿðäûí çàé äàõü õèéìýë õ¿íèé ç¿ðõýíä æàä øèäýí îíîõûã ñýòãýë øèìøðýí õàðëàà. - Áàÿðûí á¿ðìýë áÿëóó. Ýíý íü íàäàä òàëõ÷èíû øèëýí ëàíãóóíä øèíý æèëýýð áàéñàí öýöýãòýé á¿ðìýë áÿëóóã ñàíàãäóóëàâ. Áèäíèéã òàëáàéä áàéõàä Ïðèì ¿ðãýëæ íàìàéã òèéø ÷èðäýã áàéñàí ÷ õóäàëäàæ àâàõ ìºí㺠áàéñàíã¿é. Ãýñýí ÷ àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä òèéì ñàéõàí ç¿éë õîâîð áèëýý. Áè Ïèòèéí ãàð äàõü çàíãèëààã àíõààðàëòàé øèðòýâ. Ìîäíû ìº÷èð íýâòëýí íàðíû ãýðýë òóññàí íàâ÷ øèã ãî¸ìñîã àæýý. Ñîíèðõîëòîé íü òýð ¿¿íèéã õààíà õàðñàí þì áîë? Àðûí õàøààíäàà áàéäàã õºãøèí àëèìíû ìîäíîîñ þì áîëîâ óó? ßàãààä ÷ þì Ïèòèéã ºíãºëºí äàëäëàëòûí ìýðãýæèëòýí ìàãòàõàä áÿëóóíû òóõàé äóðñàìæ ìèíèé óóðûã õ¿ðãýâ. - Ìàø ñýòãýë õºäºë캺ð þì. Õýðâýý ÷è õýí íýãíèéã ¿õòýë íü á¿ðæ ÷àäàõ þì áîë ãýæ áè äààæèãíàí õýëýâ.
  • 57.
    - Á¿ñýä þóáîëîõûã õýí ÷ ìýäýõã¿é áèç äýý. Ãýíýòõýí òîì áÿë... - ×è öààøàà ÿâàõ þìóó ¿ã¿é þìóó? ãýæ áè ò¿¿íèé ÿðèàã òàñëàâ. Äàðààãèéí ãóðâàí ºäðèéã áèä èéì áàéäàëòàé õýñãýýñ õýñýã äàìæèí ºíãºð¿¿ëýõäýý çàðèì àøèãòàé ç¿éë áîëîõ ãàë àñààõ, õóòãà øèäýõ, ºíãºëºí äàëäëàõ áàéð õèéõèéã ñóðëàà. Õåéìèò÷èéí òóøààë ¸ñîîð Ïèò ãàðäàí òóëààíû ¿åä òààðóóõàí ä¿ð ¿ç¿¿ëñýí ÷, áè èääýã óðãàìëûí òóõàé øàëãàëòûã í¿ä èðìýõ çóóð ºãºâ. Ò¿¿í÷ëýí õóâèéí ¿ç¿¿ëáýðýý õ¿ðòýë õ¿íäèéí ºðãºëò áîëîí, íóì ñóìíû õýñãýýñ õîëõîí áàéëàà. Òýìöýýí çîõèîí áàéãóóëàã÷èä áîëîõ óëààí õóâöàñ ºìññºí õîðèîä ýðýãòýé, ýìýãòýé õ¿í áýëòãýëèéí ýõíèé ºäºð èðýâ. Òýä òàíõèìûí õàíà äàãóó òàâüñàí ñàíäàë äýýð ñóóãààä çàðèìäàà áèäíèéã õàðæ õîëõèí òýìäýãëýë õèéõ õýäèé ÷ óðäàõ øèðýýíä íü õîîë àâ÷ðàõ ¿åä ¿ë òîîìñîðëîõ àæýý. Ãýñýí ÷ õî¸ð óäàà òýäíèé ç¿ã ýðãýõýä íàìàéã õàðæ áàéõ íü àíçààðàãäñàí þì. ªã뺺íèé öàé áîëîí îðîéí õîîëûã äàâõàðòàà èäýæ áàéñàí ÷ ºäðèéí õîîëîíä á¿õ õîðèí äºðâºí îðîëöîã÷ áýëòãýëèéí òàíõèìä çýðýãöýí ñóóæ áàéëàà. Òýðãýíöýðòýé õîîë ÿâàõ áºãººä þó õ¿ññýíýý àâ÷ áîëíî. Ìýðãýæëèéíõýí øèëäãýý ãàéõóóëàõ ìýò íýã øèðýýíä ñóóæ øóóãèëäàí áóñäûã ¿ë òîîìñîðëîíî. ¯ëäñýí îðîëöîã÷èä ñ¿ðãýýñýý òººðñºí õîíü øèã ãàíöààð ñóóæ áàéëàà. Õýí ÷ áèäýíòýé ÿðüñàíã¿é. Ïèò áèä õî¸ð Õåéìèò÷èéí õýëñýí ¸ñîîð õàìòäàà õîîëëîæ íºõºðñºã ÿðèà ºðí¿¿ëíý. ßðèàíû ñýäýâ îëîõîä õýö¿¿ áàéëàà. Ãýðèéí òóõàé ÿðèõ íü òýñýõèéí àðãàã¿é ãóíèãòàé ñàíàãäàíà. Íýã óäàà Ïèò ñàãñíààñ òàëõ ãàðãàæ èðýýä íàäàä ÿíç á¿ðèéí òºðëèéíõèéã ¿ç¿¿ëýâ. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ñàãñàíä á¿õèé ë á¿ñèéí òºëººëëèéã îðîëöóóëàõàä ñàíàà òàâüæýý. ĺðºâä¿ãýýð á¿ñèéí çàìãàí õà÷èðòàé, çàãàñàí õýëáýðòýé òàëõ. Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí áóóäàé öàöñàí, õàãàñ ñàðàí õýëáýðòýé òàëõ. ßàãààä ÷ þì á¿ãä èæèë ç¿éëýýð õèéñýí ÷ ãýðò áàéäãààñ èë¿¿ àìòòàé õàðàãäàæ áàéëàà. - Òýãýõýýð èéì áàéíà ãýýä Ïèò òàëõûã ñàãñàíä áóöààæ õèéâ. - ×è èõ îëîí ç¿éëèéã ìýääýã þì áàéíà. - Ǻâõºí òàëõíû òóõàé ãýæ òýð ýñýðã¿¿öýýä, - Çà îäîî íàìàéã ÿìàð íýã èíýýäòýé ç¿éë õýëñýí þì øèã èíýýìñýãëý ãýâ. Áèä õî¸óë àëü áîëîõîîð ¿íýìøèëòýé èíýýä àëäàõäàà áóñàä õ¿ì¿¿ñèéí õàðöûã òîîõã¿é áàéõûã õè÷ýýâ. - Ñàéí áàéíà îäîî íàìàéã èíýýëãýõýýð ç¿éë õýë ãýæ Ïèò ¿ðãýëæë¿¿ëýâ. Ýíý íü íàéç õàðàãäàõ ãýñýí ç¿äýðñýí îðîëäëîãî áàéëàà. Ãýñýí ÷ õààëãà õààãäàõàä áèäíèé äóíäàõ õîëáîî ¿ã¿é áîëíî. Ãýõäýý òóøààë áîë òóøààë ø¿¿ äýý.
  • 58.
    - Áè íýãóäàà áààâãàéä õººãäñºíºº ÿðüñàí óó? - ¯ã¿é, ãýõäýý ñîíèðõîëòîé ñîíñîãäîæ áàéíà. Áè äîõèæ çàíãàí áààâãàéòàé çºãèéí áàë áóëààöàëäñàí ò¿¿õýý ÿðüæ ýõýëëýý. Ïèò èíýýä àëäàíãàà àñóóëò òàâèíà. Ò¿¿íèé õóâüä ýíý íü èë¿¿ ñàéí áîëæ áàéâ. Õî¸ð äàõü ºäºð áèä æàäààð õ¿÷ýý ñîðèõîä Ïèò ìèíèé ÷èõýíä, - Áèä àõèí íýã ñ¿¿äýðòýé áîëñîí áîëîëòîé ãýæ øèâíýâ. Áè îéðûí çàéä æàä øèäýõýä ìóóã¿é áîëæ áàéñàí áºãººä õîëã¿éõýí àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí Ïðèìòýé àäèëõàí îõèí çîãñîîä øèðòýæ áàéâ. Òýð àðâàí õî¸ðòîé õýäèé ÷ àðàâòàé þì øèã õàðàãäàíà. Ãÿëàëçñàí õàð í¿ä, òîëèãîð õ¿ðýí àðüñòàé àæ. Îõèí óðàãø ¿ë ìýäýã áºõèéí º÷¿¿õýí ÷èìýý ãàðàõàä íèñýõ ãýæ áàéãàà øóâóó øèã áîëîâ. Ïèòèéã øèäýõ ¿åä áè äàðààãèéí æàä ðóó áºõèéõºä, - Ò¿¿íèéã Ðóò ãýäýã ñàíàãäàæ áàéíà ãýæ àÿàðõàí õýëýâ. Áè óðóóëàà õàçëàà. Ðóò áîë íóãàä óðãàäàã æèæèãõýí øàð öýöýã þì. Ðóò áîëîí Ïðèìðîóç. Òýäíèé õýí ÷ íîéòîí õóâöàñòàé áàéñàí ÷ äàëàí ôóíò õ¿ðýõã¿é. - ×è ¿¿ãýýð þó õýëýõ ãýñýí þì? ãýæ áè øààðäàíãóé àñóóëàà - Þó ÷ áèø. Ç¿ãýýð ë ÿðèàãàà äýìæèõ ãýñýí þì. Áè îäîî ë ò¿¿íèéã äýðãýä áàéõàä òîîìñîðëîõã¿é áàéõûí àðãàã¿é áîëñíûã ìýäýâ. Îõèí áèäíèéã õýñýã á¿ðò äàãàí ñóðàëöàæ áàéëàà. Òýð óðãàìëûí ó÷ðûã íàäààñ äóòóóã¿é îëæ áàéñàí áºãººä ÷àâõààð á¿õ áàéãàà àëäààã¿é îíîíî. Ãýõäýý ÷àâõààð òîì áèåòýé èëäòýé çàëóóãèéí óðäààñ þó õèéíý ãýæ? ªã뺺íèé öàé, îðîéí õîîëíû ¿åýð Õåéìèò÷, Ýôôè õî¸ð áèäíèé þó õèéñýí áîëîí, õýí áèäíèéã õàðñàí, áóñàä îðîëöîã÷äîä ÿìàð ñýòãýãäýë òºð¿¿ëñýí ãýýä ë áýëòãýëèéí òàíõèìä ºíãºð¿¿ëñýí àãøèí á¿ðèéí òóõàé àñóóæ áàéâ. Öèííà, Ïîðòèà õî¸ð èðýõã¿é áàéãàà áîëîõîîð ìàíàé çààâàðëàã÷äûã ñàòààðóóëàõ ç¿éë þó ÷ ¿ã¿é áîëæýý. ¯ã¿é ýý òýä ººð õîîðîíäîî òýìöýõýý áîëüæ íýãýí çýðýã áèäýí ð¿¿ äîâòëîõîîð øèéäñýí ìýò áàéâ. Ïèò ÿàæ ýíýõ¿¿ áýëòãýëèéí ¿åýð õèéñýí, õèéãýýã¿é ç¿éëñèéí òóõàé çààâðûã òýâ÷äýãèéã ìýäýõã¿é ÷ ìèíèé òýâ÷ýýð áàðàãäàæ ã¿éöëýý. Õî¸ð äàõü ºäðèéí ¿äýø ýöýñò íü òýäíýýñ çàéëñõèéõ áîëîìæ òîõèîëäîõîä Ïèò, - Õåéìèò÷ àõèàä ë óóñàí áîë äýýð áàéæ ãýæ áóâòíàâ.
  • 59.
    Áè èíýýä àëäàõãýñýí ÷ òóðãèëàõààñ õýòýðñýíã¿é. - Õýðýãã¿é. Ýíä õ¿í áàéõã¿é áàéõàä ä¿ð ýñãýõ ÿìàð õýðýãòýé ãýæ. - Çà ÿàõàâ, Êèòíèññ ãýæ Ïèò ÿäðàíãóé õýëýýä áèä ¿¿íèé äàðàà çºâõºí õ¿ì¿¿ñèéí òóõàé ÿðèëàà. Ãóðàâ äàõü ºäðèéí õîîëíû äàðàà áèäíèé çîõèîí áàéãóóëàã÷äàä ¿ç¿¿ëýõ õóâèéí ¿ç¿¿ëáýð ýõëýâ. Á¿ñ á¿ñýýðýý äàðààëàí ýõëýýä ýðýãòýé÷¿¿ä íü ãàð÷ áàéëàà. Åðäèéíõººðºº àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ õàìãèéí ñ¿¿ëä áîëëîî. Áèä ãàë çóóõàíä ýýëæýý õ¿ëýýí õîëõèæ áàéâ. Ãàð÷ ÿâñàí õ¿ì¿¿ñýýñ õýí íü ÷ ýðãýæ èðñýíã¿é. ªðºº ààæìààð õîîñîðëîî. Ðóòûã äóóäàõ ¿åä Ïèò áèä õî¸ð ¿ëäýýä ò¿¿íèéã äóóäàõ õ¿ðòýë ÷èìýýã¿é ñóóâ. Òýð áîñëîî. - Õåéìèò÷ ÷àìàéã á¿õ õ¿÷ýý àøèãëà ãýæ çºâëºñíèéã ñàíààðàé. - Áàÿðëàëàà. Òýãæ õèéíý. Áè òîëãîé äîõèëîî. Áè ÿàõ ãýæ òýãæ õýëñíýý ìýäñýíã¿é. Ãýñýí ÷ õîæèãäîõîî õ¿ðâýë Ïèò õîæñîí íü äýýð. Ìàíàé á¿ñýä ýýæ, Ïðèì õî¸ðò ÷ äýýð áàéõ áîëíî. Àðâàí òàâàí õîðìûí äàðàà ìèíèé íýðèéã äóóäëàà. Áè ¿ñýý èëæ, ìºðºº òýãøëýýä ãèìíàñòèêèéí òàíõèì ðóó îðîõîä ÿìàð ÷ ñàéí ç¿éë óãòñàíã¿é. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä áóñàä õîðèí ãóðâàí òîãëîã÷äûí ¿ç¿¿ëáýðèéã ¿çýæ õýòýðõèé óäààí ñóóæ çàëõààä èõýíõè íü ñîãòæýý. Áóøóóõàí ãýðòýý õàðèõûã õ¿ñ÷ áàéãàà áîëîëòîé. Íàäàä ººð áîäñîí ç¿éë áàéñàíã¿é òóë íóì ñóìûí õýñýã ð¿¿ ÿâàâ. ªº, ýäãýýð ºäð¿¿äýä ãàð õ¿ðýõã¿é òýâ÷èæ áàéñàí óäààí õ¿ëýýñýí çýâñýã ìèíü áàéíà! Ìîä, õóâàíöàð, òºìºð áîëîí ¿ë òàíèõ ìàòåðèàëààð õèéñýí íóì áàéâ. ªº ñýâã¿é æèãäõýí ºä á¿õèé ñóì. Áè õºâ÷èéã íü òàòàæ ¿çýí íóìàà ñîíãîîä ìºðºí人 ñóìòàé ñààäàã ç¿¿â. Õàðâàõ áàé õýòýðõèé õÿçãààðëàãäìàë áàéëàà. Åðäèéí õ¿íèé ä¿ðñòýé áàéíóóä. Áè òàíõèìûí ãîë ðóó ÿâæ õóòãààð ñóðãóóëü õèéæ áàéñàí õèéìýë õ¿íèéã ýõíèé áàéãààð ñîíãîîä íóìàà òýëòýë äàäñàíààñ ººð áàéëàà. Õºâ÷ íü ìèíèé õóó÷èí íóìààñ ÷àíãà, ñóì íü õàòóó àæýý. Ìèíèé ñóì õèéìýë õ¿íèéã õýäýí äþéìèéí çàéòàé çºðºí ºíãºðºõºä õýí ÷ àíçààðñàíã¿é. Èíãýæ ë ººðèé㺺 ¿ç¿¿ëíý äýý! Áè ãàðòàà äàñàë áîëîõ õ¿ðòýë õýäýí ñóì òàâèëàà. Àõèí òàíõèìûí ãîëä áàéðàà ýçëýýä õèéìýë õ¿íèé ç¿ðõýíä õàðâàâ. Äàðààãèéí ñóìààðàà ýëñòýé øóóäàé ºëãºñºí îëñ õàðâàõàä ãàçàð óíààä çàäðàâ. Áè ºâäºãëºí ñóóãààä àäðààñ ºë㺺òýé áàéãàà ãýðëèéã õàðâàõàä áóò ¿ñðýí î÷ àñãàðëàà. Õàðâàëò ñàéí áîëëîî. Áè çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ðóó ýðãýýä ÿàõûã íü õ¿ëýýâ. Çàðèì íü óðàìøóóëàíãóé òîëãîé äîõüñîí ÷, èõýíõè íü øèðýýíä ñàÿõàí àâ÷èðñàí øàðñàí ãàõàéíä òºâëºðººä çàâã¿é áàéëàà. Ãýíýòõýí óóð õºäëºâ. Ìèíèé àìüäðàë ¿¿íýýñ õàìààð÷ áàéõàä òýäíèé áàéæ áàéãààã. Òîîðîéíîîñ ÷óõàë þì àëãà! Ç¿ðõ õ¿÷òýé öîõèëîí, õàöàð óëàéõàä þó ÷ áîäîëã¿é ñóìàà
  • 60.
    ñààäàãíààñ àâààä çîõèîíáàéãóóëàã÷äûí øèðýý ð¿¿ ÷èãë¿¿ëýâ. Õàøãèðàëò ñîíñîãäîîä á¿ãä õàæóó òèéø áóòðàõàä ñóì òîîðîéí àìàí äàõü àëèìûã îíîîä õàíàíä õàäàâ. Á¿ãä ìèíèé ç¿ã í¿äýíäýý èòãýëã¿é øèðëýý. - Àíõààðàë õàíäóóëñàíä áàÿðëàëàà ãýýä áè ¸ñëîíãîî çºâøººðºë õ¿ëýýã¿é ãàðëàà.
  • 61.
    VII Áè öàõèëãààíøàò õ¿ðýõ çàìäàà íóìàà ìºðºí人 ç¿¿ãýýä ãàéõñàí õýëã¿é õàìãààëàã÷ûí äýðãýä¿¿ð ºíãºð÷ öàõèëãààí øàòíû àðâàí õî¸ð äóãààðòàé òîâ÷ëóóðûã íóäàðãààðàà öîõèëîî. Õààëãà ãóëãàí õààãäàæ äýýø õºäëºâ. Äàâõàðòàà õ¿ðýâ ¿¿ ¿ã¿é þó óéëàõã¿é áàéõûã õè÷ýýí áóñäûíõàà çî÷íû ºðººíººñ õàøãèðàí äóóäàõûã òîîëã¿é õîíãèëîîð ã¿éãýýä ºðººí人 îðæ îðîí äýýð óíàí íóëèìñ ñóë àñãàðóóëàâ. Ýíý áîë òºãñãºë! Áè á¿ãäèéã áàëëàëàà! Õýðâýý íàäàä º÷¿¿õýí òºäèé áîëîìæ áàéñàí áîë çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ðóó ñóì èëãýýñíýýð ¿ã¿é áîëãîëîî. Îäîî òýä íàìàéã ÿàõ áîë? Áàðèâ÷ëàõ áîëîâ óó? Öààçëàõ þì óó? Õýëèéã ìèíü îãòëîîä îðîëöîã÷äîä ¿éë÷èëäýã õ¿í áîëãîõ óó? Áè çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ðóó õàðâàõäàà þóãàà áîäîæ áàéñàí õýðýã âý? Ìýäýýæ áè òýäýí ð¿¿ áèø àëèì ðóó õàðâàñàí. Òîîõã¿é áàéãààä íü óóðëàñàí þì. Õýðâýý áè õýí íýãíèéã àëàõûã õ¿ññýí áîë àëäàõã¿é áàéñàí! Ãýõäýý ÿìàð ÿëãàà áàéíà? Óãààñàà áè òîãëîîìä ÿëàõã¿é. Íàìàéã ÿàõ íü õýíä õàìààòàé þì áý? Ìèíèé ãàíö àéæ áàéñàí ç¿éë ãýâýë ýýæ, Ïðèì õî¸ðûã ÿàõ áîë ãýäýãò áàéëàà. Ýíý òýíýã àëõàì òýäýíä õýðõýí íºëººëºõ áîë? Ýýæèéã øîðîíä õîðüæ, Ïðèìèéã ºí÷èí õ¿¿õäèéí ãàçàð èëãýýõ áîëîâ óó? Ýñâýë òýäíèéã àëâàë ÿàíà? ¯íýõýýð àëíà ãýæ ¿¿? ßàãààä ¿ã¿é ãýæ? Òýä ººð þó õ¿ññýí ãýæ? Áè îäîî þó õèéõ âý? Óó÷ëàë ãóéõ þìóó èíýýæ õºõðºí á¿ãäèéã òîãëîîì íààäìààð ºíãºð¿¿ëæ áîëíî. Ìàãàäã¿é çàðèìûíõ íü ºðøººíã¿é çàíã õºäºëãºõ áèç. Ýôôè, Õåéìèò÷ õî¸ð õààëãà öîõèâ. Áè òýäíèéã çàéë ãýæ õàøãèðñàí ÷ çîãññîîð áàéâ. Öàã þìóó ò¿¿íýýñ èë¿¿ õóãàöàà ºíãºðñíèé äàðàà áè óéëàõàà áîëüæ òîðãîìñîã äààâóóã èëáýíãýý æàðãàæ áóé íàðíû ãýðýëä Êàïèòîëèéí áàéøèíãèéí äýýâýð ìºñºí ÷èõýð àäèë ãÿëàëçàõûã õàðàâ. Áè ýõýíäýý õàðóóë èðýõèéã õ¿ëýýæ áàéëàà. Ãýñýí ÷ öàã õóãàöàà ºíãºðºõ òóñàì àëãóóð òàéâøèðàâ. Òýäýíä óðüäûí àäèë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îðîëöîã÷ îõèí õýðýãòýé áàéãàà þì áîëîâ óó? Õýðâýý çîõèîí áàéãóóëàã÷èä íàìàéã øèéòãýõèéã õ¿ññýí áîë îëîí íèéòèéí í¿äýí äýýð õèéõ áàéñàí. Íàìàéã á¿ñýä ºëñãºëºí çýðëýã àðààòíóóäûí äóíä õàÿõûã õ¿ëýýæ áàéãàà áàéõ. Íóì ñóì çýðýã ººðèé㺺 õàìãààëàõ ç¿éë ºãºõã¿é íü îéëãîìæòîé. Ò¿¿íýýñ ãàäíà õàìãèéí äîîä îíîî ºã÷ õýíèé ÷ òîëãîéä èâýýí òýòãýã÷ áîëîõ ñàíàà îðîõã¿é. Îíîîã ºíººäºð ìýäýãäýíý. Áýëòãýë ¿çýã÷äýýñ õààëòòàé ÿâàãääàã áîëîõîîð çîõèîí áàéãóóëàã÷èä îðîëöîã÷ á¿ðèéí áîëîìæûã îíîîãîîð ìýäýãääýã þì. Ýíý íü ¿çýã÷äýä òîãëîîìûí ýõíýýñ äóóñàõ õ¿ðòýë ñýòãýë õàíàìæòàéãààð ìºðèéöºõ áîëîìæ îëãîäîã. Õàìãèéí áàãà îíîî áîë íýã áàéñàí áºãººä ¿¿íýýñ ìóóã áîäîõ ÷ þì áèø. Õàðèí õàìãèéí ºíäºð íü àìüäðàë äýýð õýçýý ÷ õ¿ðøã¿é àðâàí õî¸ð áàéëàà. Ãýâ÷ ¿íýëãýý ÿëàëòàíä õ¿ðýõ çàìûã õÿçãààðëàõã¿é. Ýíý íü çºâõºí áýëòãýëèéí ¿åýð ¿ç¿¿ëñýí àâúÿàñ ÷àäâàðûí ¿íýëãýý þì. Ò¿¿í÷ëýí á¿ñýä ºíäºð îíîî àâñàí õ¿í õàìãèéí ò¿ð¿¿íä ¿õýõ ÿâäàë îëîíòîî áàéäàã. Õî¸ð æèëèéí ºìíº ãóðâàí îíîîòîé õ¿¿ ÿëñàí. Ãýñýí ÷ èâýýí òýòãýã÷èéí õóâüä îíîî ¿íýõýýð òóñ áîëíî. Ýñâýë õîð õ¿ðãýõ òàëòàé. Áè íóì ñóìààð çóðãàà þìóó äîëîîí îíîî àâàõûã íàéäàæ
  • 62.
    áàéñàí ÷ îäîîõîðèí äºðâºí õ¿íýýñ õàìãèéí ìóó àâàõ íü îéëãîìæòîé áîëîâ. Íýã ÷ èâýýí òýòãýã÷ã¿é áîë àìüä ¿ëäýõ áîëîìæ òýãòýé òýíöýíý. Ýôôè õààëãà öîõèí îðîéí õîîëîíä äóóäàõàä ÿâàõààð øèéäýâ. ¯äýø îíîîã çóðàãòààð ¿ç¿¿ëíý. Áè ýíä ¿¿ðä íóóãäààä áàéæ áîëîõã¿é ø¿¿ äýý. Èéìýýñ óãààëãûí ºðººíä îðæ íóëèìñàíäàà õàâäàæ óëàéñàí í¿¿ðýý óãààëàà. Øèðýýíä Öèííà, Ïîðòèà õî¸ðûã îðîëöóóëààä á¿ãä öóãëàðñàí áàéâ. Ãýñýí ÷ áè äèçàéíåðóóäûí óðìûã õóãàëàõã¿éí òóëä òýäíèéã áàéõã¿é áàéãààñàé ãýæ õ¿ñëýý. Òýäíèé íýýëòèéí ¸ñëîë äýýð õèéñýí á¿õ àæëûí ýöýñò õàìãèéí ñ¿¿ëä îðëîî. Áè çàãàñíû øºë õàëáàãàäàíãàà õààøàà ÷ õàðàõã¿é áàéõûã õè÷ýýâ. Äàâñòàé øºë íóëèìñ ñàíàãäóóëàâ. Íàñàíä õ¿ðýã÷äèéã öàã àãààðûí òóõàé ÿðèëöàæ áàéõ çóóð áè Ïèòòýé õàðö òóëãàðëàà. Ò¿¿íèéã àñóóíã¿é õàðö ºðãºõºä áè òîëãîé ñýãñðýâ. Íýãä¿ãýýð õîîë ºãºõ ¿åä Õåéìèò÷ áèäýíä õàíäàí, - Çà äýìèé ÿðüæ áîëëîî ººð ç¿éë ÿðüöãààÿ. Òà íàð ºíººäºð õýð áàéâ äàà? ãýõýä Ïèò, - Þó áîëñíûã ìýäýõ þì àëãà. Íàìàéã òèéøýý îðîõ ¿åä õýí ÷ òîîõîî áîëüñîí áàéñàí. Óóãààä äóóëæ áàéñàí. Õýí ÷ ìèíèé ç¿ã õàðààã¿é. Íàìàéã õýäýí õ¿íä ç¿éë ºðãºñºíèé äàðàà ÿâæ áîëíî ãýñýí ãýâ. ¯¿íèéã ñîíñîîä ìèíèé ñýòãýë àðàé äýýðäëýý. Ãýõäýý ø¿¿ã÷èä ¿ë òîîìñîðëîñîí ÷ ãýëýý Ïèò äàéðààã¿é áàéíà. - Õàðèí õîíãîð ìèíü ÷è? ãýæ Õåéìèò÷ íàäàä õàíäàâ. Ò¿¿íèé èíãýæ äóóäñàíä áè óóðëàñàíäàà ÿðèõ ÷àäâàðòàé áîëîâ. - Áè çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ðóó õàðâàñàí. Á¿ãä èäýõýý áîëèõîä, - Þó ãýíýý? ãýñýí Ýôôèãèéí õîîëîé äàõü àéäàñ ìèíèé õàìãèéí ìóó áîëãîîìæëîëûã áàòëàâ. - Áè òýäýí ð¿¿ õàðâàñàí. ßã ÷ òýäýí ð¿¿ áèø ë äýý. Ãýõäýý òýäíèé ç¿ã ð¿¿. Ýõëýýä Ïèòèéí õýëñýí øèã õàðâààä ë áàéëàà ãýñýí ÷ òýä òîîõã¿é áàéñàí... Òýãýõýýð íü áè òýð òýíýã øàðñàí òîîðîéíûõ íü àìàí äàõü àëèì ðóó õàðâà÷èõñàí! - Òýãýýä òýä þó ãýæ õýëñýí áý? ãýæ Öèííà áîëãîîìæòîé àñóóâ. - Þó ÷ õýëýýã¿é. Ãýõäýý ìýäýõã¿é áàéíà. Áè øóóä ãàðààä ÿâ÷èõñàí. - ×àìàéã ÿâóóëëàà ãýæ ¿¿? õýìýýí Ýôôè äóó àëäàâ. - Áè ººðèé㺺 ÿâóóëñàí ãýýä Ïðèìä ÿëàõûí òºëºº á¿õíèéã õèéíý ãýæ àìëàñíàà ñàíàòàë á¿òýí
  • 63.
    òîíí í¿¿ðñ äýýðýýñäàð÷èõ øèã áîëîâ. - Òýãñýí þì áàéæ ãýýä Õåéìèò÷ òàëõàíä òîñ ò¿ðõýâ. - Íàìàéã áàðèâ÷ëàõ áîëîâ óó? - Ìàãàäã¿é ë þì. Ãýõäýý ÷àìä îðëîã÷ îëîõîä õýö¿¿. - Ýýæ, Ïðèì õî¸ðûã ÿàõ áîë? Òýäíèéã øèéòãýõ áîëîâ óó? - Òýãæ áîäîõã¿é áàéíà. ßàñàí ãýæ? Õýðâýý áîëñîí ÿâäëûã äýëãýâýë òýäýíä àøèãã¿é áàéõ áîëíî. Ýñâýë ìàãàäã¿é ÷èíèé á¿ñ äýõ àìüäðàëûã òàì áîëãîæ áîëîõ þì. - Ãýõäýý òîãëîîì áèäýíä àìòòàé àìüäðàëûã àìëààã¿é ãýæ Ïèò õýëýâ. - ßã òèéì ãýæ Õåéìèò÷ çºâøººðºõºä áè òýäíèé òîãëîîì õèéñíèéã îéëãîâ. Õåéìèò÷ ãàðààðàà ãàõàéí øàðñàí ìàõ àâààä õóíäàãàòàé äàðñàíä ä¿ðýõýä Ýôôè õºìñºã çàíãèäëàà. Äàðàà íü ìàõûã ¿åýð ñàëãàíãàà èíýýä àëäàí, - Òýäíèé öàðàé ÿìàð õàðàãäàæ áàéñàí ãýíý ýý? ãýæ àñóóâ. - Öî÷èðäñîí, àéñàí. Íýã ýðýãòýé á¿ð òàâãàí äýýð ñóó÷èõñàí ãýýä áè èíýýâõèéëýõýä í¿äíèé ºìí¿¿ð ä¿ð çóðàã õºâºð뺺. Õåéìèò÷ ÷àíãà õºõðºõºä áóñàä õ¿ì¿¿ñ äàãàæ èíýýëäýí, Ýôôè èíýýìñýãëýõ÷ýý àÿäñàíàà áóõèìäàíãóé, - Òýäíèéã òýãýõ ë õýðýãòýé. Òýäíèé àæèë áîë òà íàðûã õàðàõ. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýýñ èðñýí õ¿ì¿¿ñ ¿ë òîîìñîðëîõûã òýâ÷äýãã¿é þì ãýñíýý ýðãýí òîéðíîî õàðæ, - Íàìàéã óó÷ëààðàé ãýõäýý ýíý çºâõºí ìèíèé áîäîë ãýæ õýíä ÷ õàíäñàí þìã¿é íýìýðëýâ. - Áè õàìãèéí äîîä îíîî àâñàí áàéõ. - Îíîî ºíäºð áàéõ òóñìàà òîãëîîìä ãîë ¿¿ðýãòýé. Ìóó þìóó äóíä çýðãèéí õ¿í õýíèé ÷ àíõààðëûã òàòàõã¿é. Ãýõäýý ÷èíèé àâúÿàñàà íóóõ çîðèëãîîð çîðèóä äîîä îíîî àâñíûã õýí ìýäýõ þì áý? Çàðèìäàà õ¿ì¿¿ñ òèéì àðãà õýðýãëýäýã ãýæ Ïîðòèà ýñýðã¿¿öýâ. Ýôôè õààëãà öîõèí íàìàéã àõèí íýã "ìàø ÷óõàë" ºäºð õ¿ëýýæ áàéãààã ñàíóóëàâ. Ìàðãààø áèäíýýñ çóðàãòûí ÿðèëöëàãà àâàõ ó÷èð á¿ãä áèäíèéã áýëòãýõýýð çàâã¿é áàéëàà. Áè áîñîæ òîâ÷ëóóðûã áîëãîîìæòîé äàðàí ò¿ðãýõýí ø¿ðø¿¿ðò îðîîä õîîëíû ºðºº ë¿¿ ÿâëàà. Ïèò, Ýôôè, Õåéìèò÷ íàð øèðýýíä íàì äóóãààð ÿðèëöàíà. Ýíý þó áîëîõûã áè ñîíèó÷èðõñàí ÷ ºëññºí人 òàâàã ä¿¿ðýí ºã뺺íèé õîîë àâààä òýäýíòýé íýãäëýý.
  • 64.
    ªíººäºð õàòñàí ÷àâãààðõà÷èðëàñàí õóðãàíû ìàõ, õàð áóäààòàé ºãºâ. Ǻâõºí òàâãàíä õîîëíû òàë ¿ëäñýí õîéíî á¿ãä ÷èìýýã¿é áàéõûã àæèãëàâ. Áè ç¿ðæèéí ø¿¿ñ òîì áàëãààä àìàà àð÷èâ. - Þó áîëñîí áý? ªíººäºð áèäíèéã ÿðèëöëàãàíä áýëäýíý áèç äýý? - Òèéìýý ãýæ Õåéìèò÷ çºâøººðºâ. - Òýãâýë ñàòààðàõ õýðýãã¿é. Áè èäýõèéíõýý çýðýãöýý ñîíñîæ ÷àäíà. - Îéëãîæ áàéíà óó òºëºâëºãºº áàãà çýðýã ººð÷ëºãäñºí. Áèäíèé îäîîãèéí àðãûí õóâüä... - ßìàð àðãà? ãýýä áè ãàéõøèðàí áóñàä îðîëöîã÷äûí ºìíº òààðóóõàí õàðàãäàõààñ îíäîî ÿìàð çààâàð ºãñíèéã ñàíàõûã õè÷ýýõýä Õåéìèò÷ ìºðºº õàâ÷ñàíàà, - Ïèò òóñäàà áýëòãýõèéã ãóéñàí ãýëýý.
  • 65.
    VIII Óðâàã÷! Õåéìèò÷èéí¿ãèéã ñîíñîîä òîëãîéä îðæ èðñýí àíõíû áîäîë èéì áàéëàà. Òýíýã áîäîë. Õýçýý ÷ èòãýýã¿é áàéæ óðâàã÷ ãýæ íýðëýæ ÿàæ áîëîõ áèëýý. Òèéìýý îðîëöîã÷äûí õîîðîíä ÿìàð èòãýë áàéæ áîëíî ãýæ? Ãýõäýý ë... øèéòã¿¿ëíý ãýäãýý ìýäñýýð áàéæ íàäàä òàëõ ºãñºí, òýðãýí äýýð ò¿øèí çîãñîæ, Õåéìèò÷èéí ºìíº õýëã¿é îõèíû òóõàé ÿðèàíààñ àâàðñàí õ¿¿ä... Áè æààõàí ÷ ãýñýí èòãýë ¿¿? ªºð ºíö㺺ñ áîë áèä ýöýñòýý íàéç íºõäèéí ä¿ð ýñãýõ õýðýãã¿é áîëñîíä ñàíàà àìàðëàà. Õýðâýý áèäíèé õîîðîíä º÷¿¿õýí òºäèé õîëáîîñ áàéñàí áîë îäîî òºãñãºë áîëîâ. Öàã íü ÷ áîëñîí. Õî¸ð ºäðèéí äàðàà òîãëîîì ýõëýõýä ýíý íü ñóë òàë áàéõ áîëíî. Ïèò ÿìàð ÷ øèéäâýð ãàðãàñàí áàéëàà áè ò¿¿íä òàëàðõàõ ¸ñòîé. Ìàãàäã¿é òýð óäàõã¿é äàéñàí áîëíî ãýäýãòýéãýý ýâëýðñýí áîëîëòîé. Ýíý íü ÷ äýýð. - Ñàéí áàéíà. Áèäíèé õóâààðü ÿìàð âý? - Ýôôè äºðâºí öàãèéí òóðø íýãèéã ÷èíü áèåý õýðõýí àâ÷ ÿâàõàä ñóðãàæ áàéõàä õàðèí áè íºãººòýé ÷èíü þó õýëýõ ¸ñòîé òàëààð ÿðèíà. Êèòíèññ ÷è Ýôôèòýé ýõëýýðýé. Ýôôèòýé äºðâºí öàã ñóðàëöàõàä íýã ÷ ñóë õîðîì ãàðàõ ýñýõèéã òºñººëºõºä áýðõ áàéëàà. Áèäíèéã ìàíàé ºðººíä îðîõ ¿åä Ýôôè íàäàä ¿äýøëýãíèé óðò äààøèíç, ºíäºð ºñãèéòýé ãóòàë ºìñ㺺ä ÿâàõûã ñóðãàâ. Ãóòàë äýýð ÿâàõ õýö¿¿ áàéëàà. Áè õýçýý ÷ ºíäºð ºñãèéòýé ãóòàë ºìñºæ áàéãààã¿é áîëîõîîð õºë ìèíü èéø òèéø õàçàéæ ýâã¿é ñàíàãäàâ. Ãýñýí ÷ Ýôôè ºäºð á¿ð òýãæ ÿâäàã áîëîõîîð áè ¿¿íèéã ÷àäíà ãýæ áîäëîî. Äààøèíçû õóâüä ººð àñóóäàë ãàðàâ. Ò¿¿íèéã õºëä îðîîöîëäîõ áîëãîíä çàñàõààð òîíãîéõîä Ýôôè õàðöàãà øèã ä¿¿ëýí èðýýä "Øàãàéãàà áèòãèé ºíäºð ºðãº!" ãýæ õàøãèð÷ ãàð ëóó öîõèæ áàéëàà. Áè ýöýñòýý ÿâæ ñóðñàí ÷ ãàð äàëëàí èíýýìñýãëýæ ñóðàõ õýðýã ãàðàâ. Çàé çàâñàðã¿é èíýýìñýãëýõ ¸ñòîé áàéëàà. Ýôôè íàìàéã í¿¿ðíýýñýý èíýýìñýãëýëýý àðèëãàõã¿é áàéõ òàëààð çàé çàâñàðã¿é ÿíøñààð ¿äèéí õîîëíû öàã áîëîõîä õàöàð öóë õºíä¿¿ð áîëæýý. - Çà áè ÷àäàõ ë ç¿éëýý õèéëýý. Êèòíèññ ¿çýã÷èä ÷àìàéã õàéðëàõ ¸ñòîéã á¿¿ ìàðòààðàé ãýýä Ýôôè ñàíàà àëäàâ. - Òà ¿¿íèéã áîëîìæòîé ãýæ áîäîæ áàéíà óó? - Õýðâýý ÷è òýäýí ð¿¿ ìóóõàé õàðàõã¿é áîë áîëíî. ßàãààä á¿ñèéíõýý òºëºº óóð õèëýíãýý äàðæ áîëîõã¿é ãýæ? Íàéç íºõäèéíõºº äóíä áàéíà ãýæ òºñººë. - Íàéç íºõºä ãýíýý! Òèéìýý òýä íàìàéã õýð óäààí àìüä áàéõ ýñýõýä ìºðèéöºæ áàéãàà! - Òýãâýë ä¿ð ýñãý! ãýæ Ýôôè õàøãèðñíàà áèåý áàðèí èíýýìñýãëýæ, - ßã èíãýæ. ×è íàìàéã õè÷íýýí èõ óóðëóóëñàí ÷ ãýëýý èíýýìñýãëýæ áàéõûã ìèíü õàðæ áàéíà óó ãýëýý.
  • 66.
    - Ìàø èòãýëòýéáàéíà. Áè õîîë èäýõýýð ÿâëàà. Áè ºíäºð ºñãèéòýé ãóòëàà ºøèãëºí òàéëààä õîîëíû ºðºº ë¿¿ õºë í¿öãýí ÿâàõäàà äààøèíçíûõàà õîðìîéã øóóëàà. Ïèò, Õåéìèò÷ õî¸ð ìàø ñàéõàí ààøòàé áàéñàí òóë õî¸ð äàõü õè÷ýýë ýõíèéõòýé õàðüöóóëàõàä àìæèëòòàé áîëíî ãýñýí íàéäëàãà òºðºâ. Õîîëíû äàðàà Õåìèò÷ íàìàéã çî÷íû ºðºº ð¿¿ àâàà÷ààä áóéäàí äýýð ñóóëãàí õºìñºã çàíãèäàí õàðëàà. - ßàñàí? ãýæ áè òýñãýëã¿é àñóóâ. - ×àìòàé þó õèéõýý îéëãîõûã õè÷ýýæ áàéíà. Áèä ÷àìàéã ÿìàð áîëãîõ âý. Äóð áóëààì óó? Õ¿éòýí õºíäèé þó? Äîãøèí øèð¿¿í ¿¿? ×è ä¿¿ãèéíõýý ºìíººñ òîãëîîìä îðîëöñîí áîëîõîîð îäîî îä øèã ãÿëàëçàæ áàéãàà. Öèííà ÷àìàéã ìàðòàãäàøã¿é áîëãîñîí. Áàñ áýëòãýë áýëòãýë äýýð õàìãèéí ºíäºð îíîî àâñàí. Îëîí íèéòèéí ñîíèðõîë õºäºëæ áàéãàà ÷ ¿íýí õýðýãòýý õýí ãýäãèéã ÷èíü ìýäýõã¿é. ×èíèé ìàðãààø ÿìàð ñýòãýãäýë òºð¿¿ëýõýýñ õàìààðàí áè èâýýí òýòãýã÷èä îëæ ºãºõ áîëíî. Áè õ¿¿õýä áàéõààñàà ýõëýí îðîëöîã÷äûí ÿðèëöëàãà ¿çýæ áàéñàí áîëîõîîð Õåéìèò÷èéí çºâ ãýäãèéã îéëãîæ áàéëàà. Õýðâýý ÷è îëîí íèéòýä òààëàãäâàë òîìîîõîí äàâóó òàë áîëíî. - Ïèò áèåý ÿàæ àâ÷ ÿâæ áàéãàà âý? Ýñâýë íóóö óó? - Àÿòàéõàí çàëóó õ¿íèé ¸ñîîð. Òýð èõ ýëýãñýã áîëîõîîð õîøèãíîí èíýýæ ÷àäíà. Õàðèí ÷è àì íýýõ áîëãîíäîî äàéñàãíàñàí õàðöòàé áàðãàð áàéäàã. - Òèéì áèø! ãýæ áè ýñýðã¿¿öëýý. - Áîëüæ ¿ç. Ìèíèé ºìíº ÷ õîéíî ÷ õàðæ áàéãààã¿é òýðãýí äýýð ãàð äàëëàñàí õºãæèëòýé îõèí õààíààñ ãàðààä èðñíèéã ìýäýõã¿é þì. - Õàðèí òà íàäàä õºãæèëòýé áàéõ îëîí áîëîìæ ºãñºí ¿¿? ãýæ áè óíòóóöàâ. - ×è íàäàä òààëàãäàõ øààðäëàãàã¿é. Áè èâýýí òýòãýã÷ áèø. Òýãýõýýð íàìàéã îëîí íèéò ãýæ òºñººëººä áàÿðëóóë. - Ñàéí áàéíà! ãýæ áè õýäýðëýâ. Õåéìèò÷ ÿðèëöëàãà àâæ áóé õ¿íèé ä¿ð ýñãýõýä áè àñóóëòàíä ýåëäýãýýð õàðèóëàõûã ÷àäàõ ÿäàõààðàà õè÷ýýâ. Ãýâ÷ áîëñîíã¿é. Áè Õåéìèò÷èéí ¿ãýíä õýòýðõèé óóðëàñàíû äýýð õàðààë èäñýí òîãëîîìûí òýíýã ÿðèëöëàãàíä á¿ð óóð õ¿ð÷ áàéëàà. Ýíý á¿õýí ÿìàð øóäàðãà áóñ þì áý! Áè ÿàãààä ¿çýí ÿääàã õ¿ì¿¿ñòýý òààëàãäàõûí òóëä ñóðãóóëüòàé íîõîé øèã äýâõöýæ áàéõ ¸ñòîé ãýæ? Õîðîì ºíãºðºõ òóñàì ìèíèé óóð óëàì èõññýýð ýöýñòýý ÿðüæ ÷àäàõàà áîëèâ. - Çà áîëíî, õàíãàëòòàé. ªºð àðãà ýðæ îëú¸. Äàéñàãíàñàí áàéäëààñ ÷èíü áîëîîä áè þó ÷ ìýäýæ
  • 67.
    ÷àäñàíã¿é. Áè ÷èíèéàìüäðàë, ãýð á¿ë þóíä äóðòàé òóõàé ÷èíü àñóóëò òàâúÿ. Òýä ÷èíèé òóõàé ìýäýõèéã õ¿ñ÷ áàéãàà, Êèòíèññ! - Òýãâýë áè òýäíèéã ìýäýýñýé ãýæ õ¿ñýõã¿é áàéíà. Òýä õýäèéí èðýýä¿éã ìèíü áýëòãýñýí ÷ ºíãºðñºí ¿åèéã ìèíü ìýäýæ ÷àäàõã¿é! - Òýãâýë õóäàë õýë! ßìàð íýã ç¿éë çîõèîãîîä ÿðü! - Áè òèéì ÷ ñàéí õóäàë ÿðüæ ÷àäàõã¿é. - Òýãâýë ñóð. Àëü áîëîõ ò¿ðãýí ø¿¿. ×èíèé áàéäàë ºìõèé çàãàñíààñ äýýðäýõ þì àëãà. Õººõ. Òýð íàäàä ÿàæ õàíäàæ áàéãàà õýðýã âý! Õåéìèò÷ õàðâààñ õàòóó ¿ã õýëñíýý îéëãîñîí áîëîëòîé 纺ëðººä, - Íýã ñàíàà áàéíà! Äàðóóõàí îõèíû ä¿ðä òîãëî ãýëýý. - Äàðóóõàí ãýíýý? - Òèéìýý àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí ýíãèéí íýã îõèíä èéì àç òîõèîñîíä èòãýæ ÷ ÷àäàõã¿é áàéíà ãýæ òºñººë. ×è òèéì ç¿éëèéã ç¿¿äýíäýý ¿çýæ ÷ áàéãààã¿é. Öèííàãûí õèéñýí õóâöñûã ìàãò. Õîòûã õýðõýí ãàéõàí áèøèð÷ áàéãààãàà ÿðü. Åð íü áîë õýðâýý ººðèéíõºº òóõàé ÿðèõûã õ¿ñýõã¿é ë áàéãàà áîë ìàãòààä áàéõ õýðýãòýé. ¯ðãýëæ ººðèéíõºº òóõàé ÿðèàíààñ çàéëñõèé. Ñýòãýë õººð뺺 ãàðãà. Äàðààãèéí çîâæ ç¿äýðñýí íýã öàãèéí òóðø íàäààñ ä¿ðýëçñýí õººð áàÿð ãàðàõã¿é íü òîäîðõîé áîëîâ. Áèä èõýìñýã áàéõûã îðîëäîæ ¿çñýí ÷ õÿìñãàð áàéæ ÷àäñàíã¿é. Áè õýòýðõèé "ýìçýã" óóðòàé áàéâ. Áàñ óõààíòàé, õºãæèëòýé, íóóöëàã áèø. Õè÷ýýëèéí òºãñãºëä ÿìàð ÷ ¿ð ä¿í ãàðñàíã¿é. Íàìàéã óõààíòàé áîëîí æ¿æèãëýõýä Õåéìèò÷ òýñãýëã¿é óóæ ýõëýýä àæèãëàëò íü óëàì õîðîí å㺺òýé áîëæ áàéëàà. - Áè áóóæ ºã뺺, õîíãîð ìèíü. Ç¿ãýýð ë àñóóëòàíä õàðèóëààä ¿çýã÷äèéã ¿çýí ÿäàëòààðàà õîðäóóëàõã¿é áàéõûã õè÷ýýãýýðýé äýý. Îðîéí õîîëîî áè ºðººí人 çàõèàëæ äîòîð ìóóõàéðòàë èäýýä Õåéìèò÷, ¯õëèéí òîãëîîì, Êàïèòîëä àìüäàðäàã õ¿í á¿ðèéã ¿çýí ÿäñàíäàà àÿãà òàâãàà ÷óëóóäàí õàãàëëàà. Óëààí õ¿ðýí ¿ñòýé îõèí îð çàñàõààð îðæ èðýýä í¿ä íü òîìðîâ. - Îðõè! Ãàíöààð ìèíü îðõèæ ¿ç! ãýæ áè îðèëîâ. Áè ò¿¿íèéã áàñ ¿çýí ÿäàæ ýíýõ¿¿ çýìëýíã¿é õàðö íàìàéã õóë÷ãàð, ìàíãàñ, Êàïèòîëûí ãàðò îðñîí õ¿¿õýëäýé ãýæ õýëæ áàéãààã îéëãîæ áàéëàà. Ò¿¿íèé õóâüä ýöýñòýý øóäàðãà ç¿éë áîëíî. Ìèíèé ¿õýë îéä àìèà àëäñàí çàëóóãèéí ¿õëèéã òºëºõ áèç.
  • 68.
    Ãýñýí ÷ òýðÿâàõûí îðîíä õààëãà õààãààä óãààëãûí ºðºº ë¿¿ ÿâæ àë÷óóð íîðãîí àâ÷ðààä í¿¿ð àð÷èí, õàãàðõàéä ç¿ñýãäñýí ãàðûã ìèíü öýâýðëýæ ºãºâ. Òýð ÿàãààä ¿¿íèéã õèéæ áàéãàà þì áîë? ßìàð ó÷ðààñ áè ò¿¿íä çºâøººð÷ áàéíà? - Áè ÷àìàéã àâðàõ ¸ñòîé áàéñàí ãýæ áè øèâíýëýý. Òýð òîëãîé ñýãñðýâ. Òýð ¿¿ãýýðýý þó õýëñýí þì áîë? Áèäíèé çîãñîîä õàðæ áàéñàí íü çºâ ãýõ íü ¿¿? Ýñâýë íàìàéã óó÷èëñàí þì áîëîâ óó? - ¯ã¿é, ¸ñòîé áàéñàí. Òýð õóðóóãààðàà óðóóëàà äàðààä ìèíèé öýýæ ð¿¿ çààâ. Ìàãàäã¿é íàìàéã áàñ õýëã¿é áîëîõûã õ¿ññýí áîëîëòîé. Á¿ðýí áîëîìæòîé. Õýëã¿é þìóó ¿õäýë. Áèä á¿òýí öàãèéí òóðø ºðºº öýâýðëýí á¿õ õîãîî õîãèéí ñàâàíä õèéõýä óëààí ¿ñòýé îõèí íàìàéã îðîíä õýâò¿¿ëýâ. Áè òàâàí íàñòàé õ¿¿õýä øèã àòèéí õýâòýõýä õó÷ààä ÿâñàí ÷ ò¿¿íèéã ¿ëäýõèéã õ¿ññýíäýý óíòñàíã¿é. Áè ò¿¿íèéã õàìãààëàõûã õ¿ññýí ÷ òýð áîëîìæ îëãîñîíã¿é. ªã뺺 íàìàéã áýëòãýë áàãèéíõàí óãòàí àâàâ. Ýôôè, Õåéìèò÷ õî¸ðûí õè÷ýýë àðä õîöîð÷ýý. Ýíý ºäºð Öèííàä çîðèóëàãäñàí. Òýð ìèíèé ñ¿¿ë÷èéí íàéäëàãà áàéëàà. Ìàãàäã¿é òýð íàìàéã ãàéõàìøèãòàé õàðàãäóóëâàë õýí ÷ õýëýõ ¿ãýíä ìèíü ñàíàà òàâèõã¿é áàéõ. Áàãèéíõàí íàäòàé ¿äýýñ õîéø õ¿ðòýë àæèëëàæ àðüñûã ìèíü ãÿëàëçñàí òîëèãîð áîëãîí, ãàð õýýëæ ÷èìýãëýí, õóìñûã ìèíü çàñàæ ÿíçëààä ãàëò äºëíèé õýý óãàëç çóðàâ. Âåíèà ìèíèé ¿ñèéã ãàëò óëààí ºí㺺ð ñ¿ëæýýä ç¿¿í òàëààð òîëãîé îðîîí äàâóóëæ áàðóóí òàëûí ìºð ë¿¿ óíæóóëàâ. Ò¿¿í÷ëýí í¿¿ðýíä òàâüñàí öàéâàð òîñíû äàâõðàãàà àðèëãàæ õýâèéí áàéäàëä íü îðóóëààä òîì õàð í¿ä, óëààí óðóóë, àíèâ÷èõàä ãýðýë öàöàðäàã ñîðìóóñòàé áîëãîâ. Ýöýñò íü ìèíèé áèåèéã ãÿëàëçñàí àëòàí òîîñîîð á¿ðýõýä Öèííà áîîäîëòîé äààøèíç áàðèí îðæ èðýýä, - Í¿äýý àíü ãýæ òóøààâ. Áè òîðãîìñîã äààâóó áèå äàãàí ãóëñààä ìºðºí äýýð äàðàõûã ìýäðýâ. Äààøèíç äº÷èí ôóíòààñ äîðã¿é æèíòýé áàéëàà! Áè Îêòàâèàãûí ãàðààñ áàðèàä ºñãèéòýé øààõàéãàà ºìñºõ人 Ýôôèãèéíõýýñ õî¸ð äàõèí íàìõàí áîëîõûã áàÿðòàéãààð ìýäýâ. Õî¸ð ìèíóòûí òóðø ÿìàð íýã ç¿éë çàñàâ. Äàðàà íü íàì ã¿ì áîëëîî. - Í¿äýý íýýæ áîëîõ óó? - Òèéìýý ãýæ Öèííà õýëýõýä áè óðäàà áàéãàà òîì òîëèíä åðòºíö ººð÷ëºãäºí ãÿëàëçñàí àðüñ, äºë ä¿ðýëçñýí í¿ä, ¿íýò ÷óëóóí øèãòãýý á¿õèé õóâöàñòàé õ¿í çîãñîæ áàéõûã õàðëàà. Äààøèíç èòãýìýýðã¿é ãàéõàìøèãòàé áàéëàà! Ò¿¿íèéã á¿õýëä íü óëààí, øàðãàë, öàéâàð ºíãèéí í¿ä ãÿëáàì ýðäýíèéí ÷óëóóãààð ýðýýëæ ÷èìýãëýí, çàõààð íü öýíõýð äºë óãàëçàëñàí íü õºäëºõ á¿ðèéä ãàë áàäðàõ ìýò áîëæ áàéâ.
  • 69.
    ¯ã¿é ýý, áèõººðõºí, ¿çýñãýëýíòýé ÷ áèø íàð øèã í¿ä ãÿëáàì áîëæýý. Õýñýã çóóð áèä áèøðýí çîãñëîî. - Öèííà, áàÿðëàëàà ãýæ áè øèâíýëýý. - Ýðãýýäýõ äýý. Áè ãàðàà ñóíãàí ýðãýëäýõýä áýëòãýë áàãèéíõàí áàõäàí äóó àëäàâ. Öèííà áýëòãýë áàãèéíõíààñ íàìàéã äààøèíç, ãóòàë äýýðýý ÿâæ ñóðãàõûã ãóéñàí ÷ Ýôôè çààñàí òóë õÿëáàð áàéâ. Äààøèíç õºäºë㺺íä ñààä áîëîõã¿é ñàíàà çîâîëòã¿é ÷ºëººòýé ÿâæ áîëîõîîð áîëæýý. - Çà òýãýõýýð ÿðèëöëàãàíä áýëýí ¿¿? ãýæ Öèííà àñóóõàä áè ò¿¿íèé öàðàéíû õóâèðëààñ Õåéìèò÷òýé ÿðèëöñàí áîëîõûã òààâàðëàâ. Ìèíèé ÿìàð àéìààð áàéñíûã ìýäñýí áèç. - Àéìøèãòàé. Õåìèò÷ íàìàéã ºìõèé çàãàñ ãýñýí. Áèä õè÷íýýí îðîëäîæ ¿çñýí ÷ þó ÷ á¿òýýã¿é. Ò¿¿íèé ñàíàë áîëãîñîí íýã ÷ ç¿éëèéã õýðýãæ¿¿ëæ ÷àäààã¿é. Öèííà õîðìûí òóðø áîäëîãîøèðñíîî, - ×è ÿàãààä ººðèéíõººðºº áàéæ áîëäîãã¿é þì áý? ãýâ. - ªºðèéíõººðºº ãýíýý? Òýð á¿ð á¿òýõã¿é. Õåìèò÷ íàìàéã áàðãàð äàéñàãíàñàí òºðõòýé ãýæ õýëñýí. - Õåéìèò÷èéí äýðãýä áîë ÷... òèéì áàéõ ãýýä Öèííà èíýýìñýãëýí, - Õàðèí áè ÷àìàéã òýãæ áîäîõã¿é áàéíà. Áýëòãýë áàãèéíõàí ÷àìàéã áèøèðäýã. Òýð ÷ áàéòóãàé ÷è çîõèîí áàéãóóëàã÷äûã ÿëñàí. Êàïèòîëîîð ä¿¿ðýí ÷èíèé òóõàé ÿðüæ áàéíà. Õýí ÷ ÷èíèé ìºí ÷àíàðûã ãàéõàí áàõäàõã¿é áàéæ ÷àäàõã¿é ãýëýý. ̺í ÷àíàð ãýíýý? Áè ¿¿íèéã õ¿ëýýãýýã¿é. Ò¿¿íèé þó áîäñîíûã îéëãîîã¿é ÷ íàìàéã óóðòàé, èòãýëã¿é áèø äàé÷èí, çîðèãòîé ãýæ áàéõ øèã áàéíà. Òèéìýý áè óóëçñàí õ¿í áîëãîíäîî èíýýìñãýëýäýãã¿é ÷ õàéðòàé õ¿ì¿¿ñòýéãýý áîë ººð õýðýã. Öèííà äóëààõàí àëãààðàà ìèíèé õ¿éòýí ãàðûã áàðèëàà. - Àñóóëòàíä õàðèóëàõ ¿åäýý ãýðòýý íàéçòàéãàà áàéíà ãýæ òºñººë çà þó? ×àìä ñàéí íàéç áàéãàà áèç äýý? - Ãåéë ãýæ áè äîð íü õàðèóëñàí ÷, - Ãýõäýý ýíý ÷èíü òýíýã õýðýã, Öèííà. Áè Ãåéëòýé õýçýý ÷ òèéì ç¿éë ÿðüæ áàéãààã¿é. Òýð
  • 70.
    ìèíèé òóõàé á¿ãäèéãìýäíý ãýâ. - Òýãâýë ìèíèé òóõàéä ÿàæ áàéíà? ×è íàìàéã íàéçàà ãýæ áîäîæ áîëíî áèç äýý? Öèííà ìèíèé òºðºëõ á¿ñýýñ èðñýí öàãààñ õîéø óóëçñàí õ¿ì¿¿ñýýñ õàìãèéí èõ òààëàãäàæ áàéëàà. Áè ò¿¿íèé óðàì õóãàëäàãã¿éä íü äóðòàé áàéäàã þì. - Òèéìýý, áîëîõ ë þì ãýõäýý... - Áè òàâöàí äýýð áóñàä äèçàéíåðóóäûí õàìò ýõíèé ýãíýýíä ñóóæ áàéõ áîëíî. ×àìä õàðàãäàõ áîëîìæòîé. Àñóóëò òàâèõ ¿åä íàä ðóó õàðààä þó áîäîæ áàéãààãàà ¿íýíýýð íü õýëýýðýé. - Õýðâýý áè àéìøèãòàé ç¿éë áîäîæ áàéâàë ÿàõ âý? Ýíý ÷ ìàãàäã¿é ë þì ø¿¿. - ßëàíãóÿà àéìøèãòàé ç¿éë áîäîæ áàéâàë òýãýõ õýðýãòýé. Çà òîõèðîëöîâ óó? Áè òîëãîé äîõèëîî. ¯¿íä íýã ç¿éë áàéëàà. Ýöñèéí ñ¿ðëèéã ø¿¿ð÷ àâàõ õýðýãòýé. Óäàëã¿é áèäíèé ÿâàõ öàã áîëîâ. ßðèëöëàãûã áýëòãýëèéí òºâèéí ºìíºõ ãàäíà òàëáàéä àâàõ áàéëàà. ªðººíººñ ãàðàõàä ãàð÷ á¿õ Ïàíåìèéí ºìíº êàìåðèéí óðä çîãñîõîä õýäõýí õîðîì ¿ëäæýý. Öèííà õààëãàíû áàðèóëûã ýðã¿¿ëýõýä áè àéñàíäàà ÷è÷èð÷, - Öèííà... ãýëýý. - Òýäíèéã ÷àìä õàéðòàé ãýäãèéã ñàíà. Ç¿ãýýð ë ººðèéíõººðºº áàé. Öàõèëãààí øàòàíä õ¿ðýõ çàìä áèäýíòýé àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí íºãºº õýñýã íèéëýâ. Ïîðòèà áîëîí ò¿¿íèé áàãèéíõàí ìàø ñàéí àæèëëàæýý. Ïèò äºë õàòãàìëàñàí õàð õ¿ðýì ºìññºí íü ãàéõàìøèãòàé ñàéõàí õàðàãäàâ. Ýíý óäààä áèäíèé õóâöàñ àäèëõàí áèø áàéñàí òóë áèå áèåíèéãýý ñàéí õàðëàà. Õåéìèò÷, Ýôôè õî¸ð èõýä õººð÷ýý. Áè Õåéìèò÷ýýñ çóãòààñàí ÷ Ýôôèãèéí ìàãòààëûã õ¿ëýýí àâëàà. Òýð õè÷íýýí çàëõóóòàé ÿðøèãòàé ÷ Õåéìèò÷ øèã õîðëîíòîé áèø. Öàõèëãààí øàòíû õààëãà íýýãäýõýä áóñàä îðîëöîã÷èä òàëáàé ðóó ãàðàõààð äóãóéðàí ñóóæýý. Îõèäóóä íü ò¿ð¿¿íä ãàðàõ ó÷èð ìèíèé ÿðèëöëàãà õàìãèéí ñ¿¿ëä áîëíî. Ãýñýí ÷ õàìãèéí ò¿ð¿¿íä ãàð÷ ò¿ðãýí çîâîõûã õ¿ñýâ! ¯ã¿é, áè ýõëýýä óõààíòàé, õºãæèëòýé, äàðóó, óóðòàé, ñýòãýë òàòàì áóñàä ºðñºëäºã÷人 õàðàõ õýðýãòýé. Ìèíèé ýýëæ èðýõýä ¿çýã÷èä ºíãºðñºí óäààãèéí çîõèîí áàéãóóëàã÷èä øèã óéäñàí áàéõ áîëíî. Õàðèí íàäàä òýäíèé àíõààðëûã òàòàõ ñóì áàéõã¿é. Áèäíèéã òàâöàí ðóó ãàðàõààñ ºìíº Õåéìèò÷ èðýýä "Õàìòäàà õñóóä áîëîõîî á¿¿ ìàðòààðàé "
  • 71.
    ãýëýý. Þó ãýíýý?Áè Ïèòèéí òóñäàà áýëòãýë õèéõèéã ñàíàë áîëãîñîîñ õîéø ¿¿íèéã òºãñãºë áîëñîí ãýæ áîäñîí þìñàí. Ãýâ÷ õóâèàðàà áýëòãýë õèéõ íýã õýðýã îëîí íèéòèéí ºìíº ãàðàõ áîë ººð íýã õýðýã áîëëîî. ¯¿íä áèåý îíöãîé àâ÷ ÿâàõ øààðäëàãàã¿é ç¿ãýýð ë íýã íýãíèéõýý àðààñ ãàðààä áàéðàíäàà ñóóõàä áîëíî. Áè òàëáàé ðóó àëõàí ãàðìàãö àìüñãàë äàâõöàí ÷àìàðõàéíû ñóäàñíû öîõèëò ò¿ðãýñëýý. Õºë ìèíü ÷è÷èðýí á¿äðýõýýñ àéæ áàéñàí ó÷èð ñóóäàëäàà ñóóãààä ñýòãýë àìðàâ. Äóãóé òàëáàéä ¿äýø áîëîí çóíû öýëìýã ñàéõàí ºäºð áàéëàà. Êàïèòîëûí íýð õ¿íäòýé õ¿ì¿¿ñ ÿðàéí ñóóñíû ýõíèé ýãíýýã äèçàéíåðóóä ýçýëæýý. Êàìåð òýäíèé ç¿ã õàíäàõ áîëãîíä ¿çýã÷èä õºäºëìºðèéã íü øàãøèí ìàãòàíà. Áàðóóí òàëûí áàéøèíãèéí òîì òàãòûã òîãëîìûí çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ýçýëæýý. ¯ëäñýí áàðàã á¿õ òàãòàí äýýð çóðàãòûíõàí áàéâ. Äóãóé òàëáàé áîëîí ãóäàìæèíä ä¿¿ðýí õ¿í öóãëàæýý. Áàéøèí áàðèëãà á¿ðèéí äîòîð çóðàãò àñààñòàé áàéëàà. Ïàíåìèéí íýã ÷ îðøèí ñóóã÷èéí òîãûã ºíººäºð òàñëàõã¿é. Òàëáàé äýýð Öåçàðü Ôëèêåðìàí ãàð÷ èðýâ. Òýð îðîëöîã÷äîîñ äº÷èí æèëèéí òóðø ÿðèëöëàãà àâñàí õýð íü çàëóóõàí õàðàãäàõ íü àéäàñ õ¿ðìýýð áàéâ. ¯ðãýëæ íýã ÿíçûí öàãààí í¿¿ð áóäàëò, ¿ñíèé çàñàëòòàé áàéäàã ÷ òîãëîîì á¿ð äýý𠺺ð ºíãèéí ¿ñòýé áàéäàã. Òýðáýýð øºíèéí òýíãýðò àíèâ÷èí ãÿëàëçàæ áóé îäîä ìýò îëîí ìÿíãàí æèæèã ãýðýë àññàí áàðààí õºõ ºíãèéí ¸ñëîëûí õóâöàñ ºìñ÷ýý. Êàïèòîëûí ìýñ çàñàë÷èä õ¿ì¿¿ñèéã çàëóóõàí òóðàíõàé õàðàãäóóëàõ ÷àäâàðòàé. Ìàíàé àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä õ¿ì¿¿ñ çàëóóãààðàà ýðò ¿õäýã ó÷èð õºãøðºõ íü áàðàã ãàâúÿà áàéëàà. Õèæýýë íàñíû õ¿íèéã õàðààä óäààí æèë àìüäàðñàíä áàÿð õ¿ðãýí àìüä ¿ëäñýí íóóöûã àñóóõ íü áèé. Òàðãàí õ¿ì¿¿ñò áèäýí øèã õàãàñ ºëñãºëºí àìüäàðäàãã¿éä íü àòààðõàíà. Ãýõäýý ýíä áîë ººð õýðýã. ¯ð÷ëýýãýý íóóõûã õè÷ýýíý. Ö¿äãýð ãýäýñ àìæèëòûí òýìäýã áèø. Ýíý æèë Öåçàðü öàéâàð öýíõýð ºíãèéí ¿ñòýé áàéñàí áºãººä çîâõè, óðóóëàà ìºí òèéì ºí㺺ð áóäæýý. Ýíý íü ýòãýýä õàðàãäàõ õýäèé ÷ ºíãºðñºí æèëèéíõ øèã ç¿¿äýíä îðîì öóñàí óëààí ºíãèéã áîäîõîä àéìøèãòàé áàéñàíã¿é. Öåçàðü ¿çýã÷äèéã õºã溺õ õýäýí õîøèí ¿ã õýëýýä àæèëäàà îðëîî. Òàëáàéí ãîëä íýãä¿ãýýð á¿ñèéí íýâò ãýðýëòñýí àëòàí äààøèíç ºìññºí îõèí ÿðèëöëàãà ºãºõººð ãàð÷ èðýâ. Òýðáýýð öàéâàð ¿ñ, ìàðãàä íîãîîí í¿ä, ºíäºð áèå ãîîëèã áèåòýé áºãººä í¿ä ñàëãàõûí àðãàã¿é õàðàãäàâ. ßðèëöëàãà á¿ðä ãóðâàí ìèíóò îðæ áàéëàà. Õîíõ ä¿íãýíýõýä äàðààãèéí îðîëöîã÷ áîñîæ áàéâ. Öåçàðü ÿìàð ÷ îðîëöîã÷ûí ñàéí òàëûã äºâèéëãºí ¿ç¿¿ëýõ ÷àäâàðòàé. Òýðáýýð õóë÷ãàð íýãíèéã óðàìøóóëàí òîëãîé äîõèõ þìóó, ÿìàð ÷ ñóëõàí õàðèóëòûã òîãëîîì íààäàì õèéí àíõààðëûí òºâä îðóóëæ äºíãºíº. Áè Ýôôèãèéí ñóðãàñàí ¸ñîîð õàòàãòàé õ¿í øèã ñóóæ áàéõàä á¿ñ¿¿ä íýã íýãíèéõýý àðààñ áîñ÷ áàéëàà. Õî¸ð, ãóðàâ, äºðºâ äýõ íü ãàðëàà. Á¿õ îðîëöîã÷èä òóñãàéëàí çààâàð àâñàí áîëîëòîé. Õî¸ðäóãààð á¿ñèéí òîì áèåòýé çàëóó ºðºâäºõ ñýòãýëã¿é õýöãèé àëëàãûí ìàøèí áîëæýý.
  • 72.
    Òàâäóãààð á¿ñèéí ¿íýãøèã öàðàéòàé îõèí çàëüæèí áóëçàìõàé áàéëàà. Áè Öèííàãèéí áàéðàà ýçýëñíèéã õàðñàí ÷ ñýòãýë õºäëºë òàéâøèðñàíã¿é. Íàéì, åñ, àðàâ äóãààð ãàðëàà. Àðàâäóãààð á¿ñèéí äîãîëîí õ¿¿ ìàø àÿàðõàí äóóòàé áàéâ. Ìèíèé àëãà íýâò íîðæ õºëºðñºí ÷ ýðäýíèéí ÷óëóóòàé äààøèíçàà ìóóõàé áîëãîõîîñ àéí àð÷èæ ç¿ðõýëñýíã¿é. Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñ ãàðëàà. Ðóò ààëçíû ø¿ëñ øèã ñèéìõèé äàëàâ÷òàé äààøèíçàà äýðâ¿¿ëñýýð Öåçàðü ëóó ÿâëàà. ¯çýã÷èä ýíýõ¿¿ á¿òýýëèéã ÷èìýýã¿é áîëîí àæèãëàâ. Öåçàðü ò¿¿íòýé ìàø ýëýãñýã õàðüöàí æèæèãõýí áèåòýé áàéæ áýëòãýë äýýð ºíäºð îíîî àâñàíä áàÿð õ¿ðãýâ. Ò¿¿íèéã õ¿÷íèéõ íü äàâóó òàë þóíä áàéãààã àñóóõ ¿åä Ðóò îãò ýðãýëçýëã¿é, - Íàìàéã áàðüæ àâàõàä ìàø õýö¿¿. Õýðâýý áàðüæ àâ÷ ÷àäàõã¿é áîë àëæ ÷àäàõã¿é ãýñýí ¿ã. Òýãýõýýð íàìàéã òîîöîîíîîñ ºìíº õàñàõ õýðýãã¿é ãýëýý. - Áè õýçýý ÷ òýãýõã¿é! ãýæ Öåçàðü óðàìøóóëàâ. Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí Ðóò øèã áîð àðüñòàé õ¿¿ òîì áèåòýíã¿¿äèéí íýã áàéñàí áºãººä çóðãààí ôóíò õàãàñ ºíäºð, áóõ øèã áóë÷èíëàã áèåòýé áàéâ. Ãýñýí ÷ ò¿¿íèéã ìýðãýæëèéíõýí óðèõàä òàòãàëçñàíûã áè õàðñàí þì. Òýð ¿ðãýëæ ãàíöààðàà çîæèãðîí õýíòýé ÷ õàðüöàõã¿é áºãººä áýëòãýë ñóðãóóëüä õàéõðàìæã¿é õàíäàæ áàéñàí ÷ àðâàí îíîî àâñàí. Òýð Öåçàðûí ÿìàð ÷ îðîëäëîãûã ¿ë òîîìñîðëîí "òèéì, ¿ã¿é" ãýõ þìóó ÷èìýýã¿é áîëæ áàéâ. Õýðâýý áè ò¿¿íèé áèåíèé õýìæýýòýé áàéñàí áîë ¿ãíèé ÷ øààðäëàãàã¿éãýýð ãóðàâ äàõèí áàðãàð äàéñàãíàñàí õàðàãäàõ áàéñàí. Èâýýí òýòãýã÷äèéí õàãàñ íü ò¿¿íèé òóõàé ÿðüæ áàéãàà ãýæ ìºðèéöºõºä ÷ áýëýí áàéíà. Áè ÷ ãýñýí ò¿¿í äýýð ë òàâèõ áàéñàí. Òýãòýë Êèòíèññ Ýâåðäèí ãýæ äóóäàõàä áè ç¿¿äýëæ áàéãàà þì øèã ÿâñààð òàëáàéí ãîëä î÷èí Öåçàðûí ñóíãàñàí ãàðûã ñýãñýðëýý. - Çà òýãýõýýð Êèòíèññ Êàïèòîë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýýñ áàãàã¿é ÿëãààòàé áàéõ ¸ñòîé. ×àìàéã ýíä èðýõýä þó õàìãèéí èõ ãàéõóóëàâ? Þó ãýíýý? Òýð þó õýëñýí áý? ¯ã ÷èõýíä ñîíñîãäñîí ÷ ÿìàð ÷ áîäîë òºð¿¿ëñýíã¿é. Áè öºõðºí Öèííàã í¿äýýðýý õàéãààä õàðö òóëãàðìàãö ò¿¿íèé àìíààñ íü “×àìàéã ýíä èðýõýä þó õàìãèéí èõ ãàéõóóëàâ?" ãýñýí ¿ã ãàð÷ áàéíà ãýæ òºñººëºâ. Ãàéõóóëñàí, ãàéõóóëñàí.... ÿìàð íýã àÿòàéõàí þì õýëýõ õýðýãòýé. "Øóäàðãà áàé. ¯íýíèéã õýë " ãýæ áè ººðòºº òóøààëàà. - Õóðãàíû æèãíýñýí ìàõ. Öåçàðü èíýýõýä çàðèì ¿çýã÷ äàãàæ èíýýëýý. - Õàòñàí ÷àâãàòàé þó? ãýæ Öåçàðü òîäðóóëàõàä òîëãîé äîõèîä, - Áè áàðàã õóâèí ä¿¿ðýí èäñýí ãýëýý. Òýð ¿çýã÷èä ð¿¿ ýðãýýä ãýäñýý çààí,
  • 73.
    - Àæèãëàãäàõã¿é áàéíàóó? ãýæ àñóóõàä äýìæñýí õàøãèðàëò, àëãà òàøèëò öóóðàéòàâ. Öåçàðü ¿ðãýëæ õýíèéã ÷ äýìæèõ àðãà îëæ ÷àäíà. - Çà òýãýõýýð, Êèòíèññ ÷àìàéã íýýëòèéí ¸ñëîë äýýð õàðààä ìèíèé ç¿ðõ çîãñîõ øèã áîëñîí. Õàðèí ÷è õóâöñàà õàðààä þó áîäñîí áý? Öèííà ¿íýíýý õýë! ãýæ õºìñ㺺 ºðãºâ. - Òà ìèíèé àìüäààðàà øàòàõààñ àéæ áàéñàí òóõàé ÿðüæ áàéíà óó? ¯çýã÷äèéí ç¿ãýýñ èíýýä õàäàâ. - Òèéìýý, ÿã òèéì ãýæ Öåçàðü äýìæèâ. Þóíààñ èë¿¿ áè ýíý òóõàé Öèííàä õýëýõ ¸ñòîé. - Öèííàã ìèíèé àìüäðàëäàà õàðæ áàéãààã¿é õóâöàñ õèéñýí ãàéõàìøèãòàé äèçàéíåð ãýæ áîäîæ áàéíà. Áè ò¿¿íèéã ºìñºæ áàéãààäàà èòãýæ ÷àäààã¿é. Îäîî ÷ ýíý äààøèíçûã ºìñººä çîãñîæ áàéãààäàà èòãýõã¿é áàéíà. Òà íàìàéã õàð ë äàà! ãýýä õîðìîéãîî ºðãºëºº. ¯çýã÷èä óóëãà àëäàõàä Öèííà íàìàéã ýðãý! ãýæ õóðóóãààðàà äóãóé õºäºë㺺í çóðàâ. Áè íýã ýðãýëò õèéõýä ¿ð ä¿í íü äàðóéõàí ãàðàâ. - Õººõ àõèàä õèéãýý÷! ãýæ Öåçàðü äóó àëäàõàä áè ãàðàà ºð㺺ä ìàø ò¿ðãýí ýðãýëäýõýä äààøèíçíû õîðìîé äýðâýëçýí ãàëûí äºëºíä õó÷èãäàâ. Õ¿ì¿¿ñ õººðñºí人 óõààíã¿é áîëëîî. Áè Öåçàðûí ãàðààñ çóóðàí çîãñîâ. - Áèòãèé çîãñîîðîé! ãýæ òýð ãóéëàà. - Òýãýõã¿é áîë òîëãîé ýðãýýä áàéíà! ãýæ áè õºõðººä àìüäðàëäàà àíõ óäàà ººðèé㺺 èéì õºíãºìñºã õàðàãäàæ áàéíà ãýæ áîäëîî. Öåçàðü íàìàéã ãàðààðàà òýâðýýä, - Àéõ õýðýãã¿é äýý, áè ÷àìàéã áàðüæ áàéíà. Ǻâëºã÷èä ÷èíü ÷ ºãºõã¿é áàéæ ìàãàäã¿é ãýëýý. ¯çýã÷èä íºõºðñ㺺ð õàøãèðàëäàõàä êàìåð óðãàöûí ºäºð òîëãîéãîîðîî õàðóóëäàí óíàñàí Õåéìèò÷èéã ¿ç¿¿ëýõýä ãàð äàëëàâ. - Á¿õ ç¿éë õýâèéí. Òýð íàäòàé áàéõàä àþóëã¿é ãýæ Öåçàðü ¿çýã÷äèéã èòã¿¿ëýýä, - Çà îäîî áýëòãýë äýýð àâñàí îíîîíû ÷èíü òóõàé ÿðèëöúÿ? Àðâàí íýã! ×è ÿàæ òèéì èõ îíîî àâ÷ ÷àäñàí áý? Þóãààðàà ÿëãàðñàí þì? ãýâ.
  • 74.
    Áè óðóóëàà õàçëàíãààçîõèîí áàéãóóëàã÷èäûí òàãò ðóó õàðàâ. - Ì-ì... ìèíèé ãàíö õýëæ ÷àäàõ ç¿éë áîë... àíõ óäàà òèéì ç¿éë áîëñîí ãýæ áîäîæ áàéíà. Á¿õ äóðàíãóóä çîõèîí áàéãóóëàã÷äûí ç¿ã ÷èãëýõýä èíýýëäýí çºâøººðñíèé òýìäýã áîëãîí òîëãîé äîõèâ. - ×è áèäíèéã çîâîîæ áàéíà ø¿¿! ãýæ Öåçàðü øàíàëñàí áàéðòàé õýëýýä, - Òîäîðõîé ÿðèà÷ ãýâ. Áè òàãò ðóó ýðãýýä, - Áè ýíý òóõàé ÿðüæ áîëîõã¿é áèç äýý? ãýæ õàøãèðàõàä òàâãàí äýýð óíàñàí õ¿í "Áîëîõã¿é!" ãýæ îðèëîâ. - Áàÿðëàëàà. Óó÷ëààðàé. Áè àìàà ò¿ãæèõ ¸ñòîé. - Òýãâýë óðãàöûí ºäºð ä¿¿ãèéí ÷èíü íýðèéã äóóäñàí ìº÷ ð¿¿ ýðãýýä î÷èöãîî¸ ãýæ Öåçàðü ÷óõàë÷ëàí õýëýýä, - ×è ñàéí äóðààðàà ãàðñàí. Áèäýíä ò¿¿íèé òóõàé ÿðèà÷? ãýâ. ¯ã¿é. ßàãààä ÷ ¿ã¿é. Òà íàðò ë áèø ø¿¿. Ãýõäýý... Öèííàä áîë áîëîõ þì. Íàäàä ò¿¿íèé öàðàéíû çîâæ øàíàëñàí ºí㺠õàðàãäàõ øèã áîëîâ. - Ò¿¿íèéã Ïðèì ãýäýã. Åð人 àðâàí õî¸ð íàñòàé. Áè ò¿¿íä åðòºíö äýýðõ á¿õ ç¿éëýýñ èë¿¿ õàéðòàé. Äóãóé òàëáàé ÿëàà íèññýí ÷ ñîíñîãäîõîîð íàì ã¿ì áîëîâ. - Òýð ÷àìä óðãàöûí äàðàà þó õýëñýí áý? ¯íýí. ¯íýíèéã õýë. Áè ø¿ëñýý çàëãèàä, - Òýð íàìàéã ÿëàõûí òóëä õè÷ýýõèéã ãóéñàí ãýâ. ¯çýã÷èä õºøèí ìèíèé ¿ã á¿ðèéã ñîíñëîî. - Õàðèí ÷è ò¿¿íä þó ãýæ õýëñýí áý? ãýæ Öåçàðü ýåëäýãýýð àñóóõàä äîòîð õ¿éò îðãèí áóë÷èí øºðìºñ àëóóëàõ ãýæ áàéãàà ¿åèéíõ øèã ÷àíãàðëàà. Áè àìàà íýýãýýä àÿàðõàí äóóãààð, - Áè ò¿¿íä õè÷ýýíý ãýæ òàíãàðàãëàñàí ãýëýý. - Òýãñýí ãýäýãò ýðãýëçýýã¿é. Áèäíèé öàã äóóññàí íü õàðàìñàëòàé áàéíà. Àðâàí õî¸ðäóãààð
  • 75.
    á¿ñèéí îðîëöîã÷ ÊèòíèññÝâåðäèíä àìæèëò õ¿ñüå. Íàìàéã áàéðàà ýçýëñíèé äàðàà àëãà òàøèëò óäòàë íàìäñàíã¿é. Áè àõèí Öèííà ðóó õàðæ äýìæñýí òýìäýã õ¿ëýýëýý. Òýð íàäàä ÷èìýýã¿éõýí õî¸ð ýðõèé õóðóóãàà ãîçîéëãîâ. Ïèòèéí ÿðèëöëàãàíû ýõíèé õýñýã ìàíàí äóíä ºíãºðñºí ÷ ¿çýã÷äèéã òàòàõûã õ¿ññýí íü îéëãîìæòîé áàéñàí áºãººä òýä õàøãèðàëäàí èíýýëäýâ. Òàëõ÷èíû õ¿¿ á¿ñ¿¿äèéí òàëõûã õàðüöóóëñíàà äàðàà íü Êàïèòîëûí óãààëãûí ºðººíä òóëãàðñàí àþóëûí òóõàé õºãæèëòýé ò¿¿õ ÿðèâ. "Íàäààñ ñàðíàé ¿íýðòñýí õýâýýð áàéíà óó?" ãýæ òýð Öåçàðààñ àñóóãààä õî¸óëàà áèå áèåý ¿íýðëýí ¿çýã÷äèéã èíýýëãýâ. Áè Öåçàðü Ïèòýýñ ãýðòýý íàéç îõèíòîé áàéñàí ýñýõ òóõàé àñóóëò òàâèõ ¿åä õýâèéí áàéäàëä îðëîî. Ïèò ýðãýëçñýíýý èòãýëã¿éõýí òîëãîé ñýãñðýâ. - Èéì ñàéõàí çàëóóä õàéðòàé îõèí áàéõã¿é ãýäýã áîëîìæã¿é þì! Àëèâ ò¿¿íèé íýðèéã õýë! ãýæ Öåçàðü øààðäàâ. Ïèò àìüñãàà àâëàà. - Åð íü áîë íýã îõèí áàéãàà... Áè ò¿¿íä õè÷íýýí õàéðòàé áîëîõîî ÷ ìýäýõã¿é áàéíà. Ãýõäýý... óðãàö äýýð ãàðàõ õ¿ðòýë òýð ìèíèé áàéãààã ìýäýýã¿é. ¯çýã÷èä ºðºâäñºíèé òýìäýã áîëãîí äóó àëäëàà. Çîëã¿é äóðëàë... ÿìàð óÿðìààð þì áý! - Ò¿¿íä ººð çàëóó áàéãàà áîëîâ óó? ãýæ Öåçàðü àñóóâ. - Ìýäýõã¿é ò¿¿íä ìàø îëîí çàëóóñ õàéðòàé áàéäàã. - Òýãâýë ÷èíèé õèéõ ¸ñòîé ç¿éë ãýâýë ÿëàëò... ßëàëò áàéãóóëààä ãýðòýý õàðü. Òýãýõýä òàòãàëçàõã¿é áèç ãýæ Öåçàðü óðàìøóóëàâ. - Õàðàìñàëòàé íü á¿òýõã¿é. ßëàëò... ìèíèé õóâüä á¿òýõã¿é. - ßàãààä ¿ã¿é ãýæ? Ïèò õàâ÷ ÷àñ óëàéñíàà ýýðýí, - ßàãààä ãýâýë... ÿàãààä ãýâýë... áèä èéøýý õàìò èðñýí ãýëýý.
  • 76.
  • 77.
    IX Õýñýã õóãàöààíûòóðø äóðàíãóóä Ïèò ðóó ÷èãëýñýí õýâýýð áàéëàà. Äàðàà íü áè äýëãýöýíä ãàéõàæ ìýëðýí àìàà õàãàñ àíãàéñàí öàðàéãàà õàðëàà. Ýíý áîë áè! Òýð ìèíèé òóõàé ÿðüæ! Áè ñýòãýë õºäëºëºº íóóõûí òóëä óðóóëàà æèìèéí øàë øèðòýâ. - Òèéìýý ýíý á¿òýõã¿é ãýæ Öåçàðü øàíàëàíãóé õýëýâ. ¯çýã÷èä çºâøººðºí øóóãüæ õýäýí õ¿í çîâæ øàíàëñàí áàéðòàé õàøãèðàâ. - Á¿òýõã¿é ãýæ Ïèò çºâøººð뺺. - Áèä ÷àìàéã ìàø ñàéí îéëãîæ áàéíà. Èéì ñàéõàí çàëóó õàòàãòàéã òîëãîéíîîñîî ãàðãàæ õàÿõàä áýðõ. Èíãýõýä òýð ¿¿íèéã ÷èíü ìýääýã áîëîâ óó? - Ýíý ìº÷èéã õ¿ðòýë ¿ã¿é ãýýä Ïèò òîëãîé ñýãñýðëýý. Áè äýëãýö äýýð àõèí õàöàð íü óëàéñàí öàðàéãàà îëæ õàðàâ. - Ò¿¿íèéã àõèí òàëáàéí ãîëä àâ÷èðààä þó õýëýõèéã íü ñîíñâîë äýýð þì áèø ¿¿? ãýæ Öåçàðü õ¿ì¿¿ñò õàíäàí õýëýõýä äýìæñýí øóóãèàí ãàðàâ. - Õàðàìñàëòàé íü ä¿ðýì áîë ä¿ðýì. Êèòíèññèéí öàã äóóññàí. Àìæèëò õ¿ñüå, Ïèò Ìåëëàðê. Õýðâýý áè àíäóóðààã¿é áîë á¿õ Ïàíåìûí ç¿ðõ ÷èíèé öîõèëæ áàéãàà ø¿¿ ãýäãèéã õýëýõ áàéíà. ¯çýã÷èä ÷èõ äºæðºì øóóãèâ. Ïèò íàäàä õàéðòàéãàà õ¿ëýýñíýýð áóñàä îðîëöîã÷äûã çàìààñàà àð÷èæ õàÿëàà. ×èìýý øóóãèàí íàìäàõ ¿åä Ïèò õ¿÷èëñýí õîîëîéãîîð "Áàÿðëàëàà" ãýýä áàéðàíäàà ýðãýæ ñóóëàà. Ñ¿ëä äóóëàë ýõëýõýä áèä áîñîâ. Áè õ¿íäýòãýëã¿é õàðàãäàõã¿éí òóëä òîëãîéãîî ºðãºõºä ýðãýí òîéðíû äýëãýö áîëãîí äýýð Ïèò áèä õî¸ðûí õîîðîíäîõ çàéã ¿ç¿¿ëæ áàéâ. Õººðõèé àìüòàä! Ñ¿ëä äóóëëûí äàðàà îðîëöîã÷èä áýëòãýëèéí òºâèéí ¿¿äíèé òàíõèì ðóó îðæ öàõèëãààí øàò ðóó îðîõîä áè Ïèòòýé íýã á¿õýýãò ñóóõã¿éã õè÷ýýâ. Áèäýíòýé äèçàéíåð, çºâëºã÷, äàãàëäàãñàä ãýýä îëîí õ¿í áàéëàà. Õýí ÷ ¿ã äóóãàðñàíã¿é. Ìèíèé îðñîí öàõèëãààí øàò äºðâºí óäàà çîãñîæ îðîëöîã÷äûã áóóëãàñíû ýöýñò ãàíöààð ¿ëäýõýä õîðìûí äàðàà àðâàí õî¸ðäóãààð äàâõàðûí õààëãà îíãîéëîî. Ïèòèéã á¿õýýãíýýñýý ãàðàâ óó ¿ã¿é þó áè öýýæ ð¿¿ íü õ¿÷òýé ò¿ëõýõýä òýíöâýð àëäàí âààðòàé öýöýã äàéðàí óíààä áóò ¿ñýðñýí õýëòýðõèéä íü ãàðàà ç¿ñýâ. - Þóíû òºëºº? ãýæ òýð ìýãäýí àñóóâ. - ×èíèé áóðóó áàéñàí! ×è ìèíèé òóõàé õóäàë õýëñýí! ãýæ áè õàøãèðëàà. Òýãòýë öàõèëãààí øàòíààñ Ýôôè, Õåéìèò÷, Öèííà, Ïîðòèà íàðûí á¿ëýã õ¿ì¿¿ñ ãàð÷ èðëýý. - Þó áîëîîä áàéíà? ×è óíàà þó? ãýæ Ýôôè ñàíäðàí àñóóâ.
  • 78.
    - Òèéìýý. Ò¿¿íèéãò¿ëõñýíèé äàðàà ãýæ Ïèò õýëýõýä Ýôôè, Öèííà õî¸ð áîñîõîä íü òóñëàâ. - ×è ò¿¿íèéã ò¿ëõýý þó? ãýæ Õåéìèò÷ óóðòàé àñóóëàà. - Ýíý á¿õíèéã ÷è áîäîæ îëñîí, òèéì ¿¿? Á¿ãäèéí ºìíº íàìàéã òýíýã õàðàãäóóëàõààð? ãýæ áè äàéðàâ. - Ýíý ìèíèé ñàíàà áàéñàí. Õåéìèò÷ íàäàä çºâõºí òóñàëñàí ãýýä Ïèò àëãàíààñàà øèëíèé õàãàðõàéã ÿðâàéí àâ÷ õàÿëàà. - Òèéìýý, Õåéìèò÷ ÷ ñàéí òóñëàã÷ äàà. - Òýíýã àìüòàí! Òýð ÷àìä õîðëîñîí ãýæ áîäîîä áàéãàà õýðýã ¿¿? Òèéìýý ýíý çàëóó ÷èíèé àìüäðàëäàà îëîõã¿é ç¿éëèéã áýëýãëýñýí! - Ò¿¿íýýñ áîëîîä íàìàéã á¿ãä ñóë äîðîé ãýæ áîäîæ áàéíà! - Òýð ÷àìàéã äóð áóëààì áîëãîñîí! Øóóäõàí õýëýõýä ÷èíèé îðîíä áàéñàí áîë áè ýíý òóñëàìæûã àøèãëàõ áàéëàà. Îäîî ÷è á¿ãäèéí õàéðòàé õ¿í áîëñîí. Á¿ãä çºâõºí àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí çîëã¿é äóðëàãñàäûí òóõàé ÿðüæ áàéíà. - Áèä çîëã¿é äóðëàãñàä áèø! ãýõýä Õåéìèò÷ ìèíèé ìºðíººñ áàðèàä õàíà ðóó øàõëàà. - Õýíä õàìààòàé þì? Ýíý á¿õýí ÷èíü åð人 øîó. Õàìãèéí ãîë íü ÷èíèé á¿ãäèéã ÿàæ îéëãîõîîñ õàìààðíà. ×èíèé ÿðèëöëàãàíû òóõàéä þó õýëýõ âý ãýâýë? Ãàéõàëòàé íü ÷è ñàíàñíààñ õàìààã¿é ýåëäýã áàéñàí. Õàðèí îäîî áîë ÷è ñýòãýë ç¿ðõ áóëààã÷. Àé-àé, ãýðòýý õàðèõ ¿åä óóðõàéí õºâã¿¿ä ÷èíèé õºëä ÿàæ óíàõ áîë! Èâýýí òýòãýã÷ îëäîõûí õóâüä á¿ð ÿàíà ãýæ áîäîæ áàéíà? Õåéìèò÷èéí àìíààñ äîòîð ìóóõàéðàì äàðñíû ¿íýð õàíõëàâ. Áè ò¿¿íèé ìºð ë¿¿ ò¿ëõýí õîëäîîä óõààí ñàíààãàà öýãöëýõèéã õè÷ýýâ. Öèííà ìèíèé íóðóóí äýýð ãàðàà òàâèàä, - Êèòíèññ, ò¿¿íèé çºâ ãýëýý. Áè þó áîäîõîî ÷ ìýäýõýý áîëèâ. - Íàäàä àíõààðóóëñàí áîë òèéì òýíýã õàðàãäàõã¿é áàéñàí þì. - ×è ãàéõàìøèãòàé õàðèóëñàí ø¿¿ äýý. Õýðâýý óðüä íü ìýäñýí áîë èòãýëòýé áîëîõã¿é áàéñàí ãýæ Ïîðòèà ýñýðã¿¿öýâ. - Òýð çºâõºí ººðèéíõºº íàéç çàëóóä ñàíàà çîâæ áàéãàà þì ãýæ Ïèò ÿðäàãëààä öóñòàé âààðíû
  • 79.
    õýëòýðõèé ÷óëóóäàâ. Ãåéëèéíòóõàé áîäîë îðæ èðýõýä ìèíèé õàöàð àõèí óëàéëàà. - Íàäàä ÿìàð ÷ íàéç çàëóó áàéõã¿é! - Íàäàä õàìààã¿é ë äýý. Ãýõäýý ò¿¿íä ä¿ð ýñãýñíèéã îéëãîõ õàíãàëòòàé óõààí áàéãàà ãýæ áîäîæ áàéíà. Òýãýýä ÷ ÷è íàäàä õàéðòàé ãýæ õýëýýã¿é áèç äýý. Òýãýõýýð þóíä ÷ ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é. Áè àëãóóð õýâèéí áàéäàëäàà îðîí óóð õèëýí íàìäñàí ÷ íàìàéã àøèãëàñàí þìóó äàâóó òàë áýëýãëýñýí ýñýõèéã îéëãîæ ÷àäñàíã¿é. Õåéìèò÷èéí çºâ. Áè ÿðèëöëàãà ºãºõ人 ÿàñàí áèëýý? Ãÿëàëçñàí äààøèíçòàé òýíýã îõèí ýðãýëäýýä õºõðººä ë. Ǻâõºí Ïðèìèéí òóõàé ÿðèõ ¿åä ë ººðèéíõººðºº áàéñàí. Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí ÷èìýýã¿é õ¿÷èðõýã çàëóóãûí äýðãýä þó ÷ áèø. Òýíýã ãÿëàëçñàí ÿìàð ÷ õýðýãã¿é. Ãýõäýý áýëòãýë äýýð àðâàí íýãýí îíîî àâñàí áîëîõîîð òèéì ÷ õýðýãã¿é áèø áàéõ. Ïèò íàìàéã õàéðûí ø¿òýýí áîëãîí õóâèðãàæýý. Ò¿¿ãýýð ÷ çîãñîõã¿é õýëñíýýñ íü ¿çýõýä áè îëîí ø¿òýí áèøðýã÷òýé áîëîëòîé. Õýðâýý õ¿ì¿¿ñ áèäíèéã ¿íýõýýð çîëã¿é äóðëàãñàä ãýæ èòãýõ þì áîë... Òýä Ïèòèéí ¿íýíýý õýëñíèé õàðèóä ÿàñàí áèëýý! Çîëã¿é äóðëàãñàä! Õåéìèò÷èéí çºâ. Èíãýõýä õàðèí áè áèåý çîõèõ ¸ñîîð íü àâ÷ ÿâæ ÷àäñàí áîëîâ óó? - Ò¿¿íèéã íàäàä õàéðòàé ãýæ õýëýõýä á¿ãä íàìàéã áàñ õàéðòàé ãýæ áîäñîí áàéõ äàà? - Áè ëàâ òýãæ áîäñîí. ×è äóðàíãààñ õàðö áóðóóëàí óëàéãààä ë... ãýæ Ïîðòèà õýëýõýä áóñàä íü äýìæèí äóóãàðëàà. - Çà ¿çýñãýëýíò õîíãîðõîí ìèíü. Èâýýí òýòãýã÷èä ÷èíèé àðààñ ¸ñòîé äóãààðëàíà äàà ãýæ Õåéìèò÷ õýëýâ. Áè õèéñýí ç¿éëäýý è÷èíã¿éðýí Ïèòýä, - Íàìàéã ò¿ëõñýí ÿâäàëä óó÷ëààðàé ãýâ. - Ç¿ãýýð äýý. Õýäèéãýýð õóóëü áóñ áàéñàí ÷ ãýëýý. - ×èíèé ãàð ç¿ãýýð ¿¿? - Ç¿ãýýð, ýäãýðíý. Íàì ã¿ì äóíä çîîãèéí ºðººíººñ õîîëíû ñàéõàí ¿íýð õàíõëàâ. - ßâæ õîîë èäüå ãýæ Õåìèò÷ ñàíàë áîëãîõîä áèä ò¿¿íèéã äàãàëäàí øèðýýíä áàéðàà ýçýëëýý. Ïèòèéí öóñ òîãòîîã¿é òóë Ïîðòèà áîîõîîð àâ÷ îäîâ. Òýäíèéã ýðãýæ èðýõýä áèä ñàðíàéí
  • 80.
    äýëáýýòýé øºëºº äóóñãààäáàéëàà. Ïèòèéí ãàðûí áîîëòûã õàðààä íàäàä ãýìøèõ ñýòãýë òºðºâ. Ìàðãààø á¿ñýä õàÿãäàíà. Ïèò ìèíèé òºëºº ñàéí ç¿éë õèéñýí áàéõàä áè õàðèóä íü ãýìòýýñýí. ¯íýõýýð áè ò¿¿íèé ºìíº ¿¿ðä ºðòýé áàéõ ¸ñòîé ãýæ ¿¿? Õîîëíû äàðàà áèä çî÷íû ºðººíä îðæ ÿðèëöëàãà äàâòàõûã ¿çëýý. Áè ãî¸ìñîã äààøèíçòàéãàà ýðãýëäýí õºõºð÷ òýíýã þì øèã ñàíàãäñàí ÷ áóñàä õ¿ì¿¿ñ ñýòãýë òàòàì ãýæ èòã¿¿ëæ áàéâ. Õàðèí Ïèò ¿íýõýýð äóð áóëààì õàðàãäàæ áàéëàà. Òýð õàéðàà õ¿ëýýñíýýð á¿ãäèéã íàì äàðæýý. Áè àõèàä ë Öèííàãûí óðëàñàí äààøèíç, Ïèòèéí ¿íýíýý õ¿ëýýñýí ÿâäàë, çîëã¿é õóâü çàÿà á¿ãäèéí àíõààðëûã òàòñàíûã ñàíàõààñ è÷èíã¿éðëýý. Ñ¿ëä äóóëàë äóóñàí äýëãýö õàðëàõàä ºðººíä íàì ã¿ì áîëîâ. Ìàðãààø ¿¿ðýýð áèäíèéã òàëáàéä àâàà÷èõààð ñýðýýõ áîëíî. Êàïèòîëûíõîí îðîéòîæ áîñäîã ó÷èð òîãëîîì àðàâ õ¿ðòýë ýõëýõã¿é. Ãýñýí ÷ òîãëîîìä çîðèóëàí áýëòãýñýí á¿ñ õýð õîë áîëîõûã ìýäýõã¿é áîëîõîîð Ïèò áèä õî¸ð ýðò ãàðàõ ¸ñòîé áèëýý. Õåéìèò÷, Ýôôè õî¸ð áèäýíòýé ÿâàõã¿é áàéëàà. Òýä òîãëîîìûí óäèðäëàãûí áàéð ëóó ÿâæ èâýýí òýòãýã÷ íàðòàé ãýðýý áàéãóóëàí áèäíèéã àìüä ¿ëäýõýä òóñ áîëîõ òºëºâëºãºº áîëîâñðóóëàõ ¸ñòîé áàéâ. Õàðèí Öèííà, Ïîðòèà õî¸ð ýöñèéí òàëáàé õ¿ðòýë õàìò ÿâàõ þì. Áèä ñàëàõ ¸ñíû ¿ãýý ýíä õýëëýý. Ýôôè áèäíèé ãàðààñ áàðèàä íóëèìñ öèéëýãí¿¿ëýí ñàéí ñàéõíûã õ¿ñýæ õýçýý ÷ áàéãààã¿é àëäàðòàé îðîëöîã÷èä áàéñàíä òàëàðõàë èëýðõèéëýâ. Ãýñýí ÷ òýðáýýð ÿìàð íýã òààã¿é ¿ã õýëýõã¿é áàéæ òýñýõã¿é ó÷èð "Õýðâýý èðýõ æèë íàäàä èë¿¿ äýýð á¿ñ îíîãäâîë ãàéõàõã¿é áàéíà" ãýëýý. Äàðàà íü òýð áèäíèé õàöàð äýýð ýýëæëýí ¿íñýýä ÿàðàí ÿâëàà. Õåéìèò÷ ãàðàà çºð¿¿ëýí áèäíèéã øèðòëýý. - ßìàð íýã çºâºë㺺 áàéíà óó? ãýæ Ïèò ñîíèðõîâ. - Õàðàíãà öîõèìîãö ò¿ðãýí ã¿éãýýðýé. Òàâöàí äýýð öóñàí äàëàé áîëîõîîñ ºìíº õîëäîõ ¸ñòîé ø¿¿. Áóñäààñ àëü áîëîõ õîë áàéæ óñíû ýõ ¿¿ñâýð ýðæ îëñîí íü äýýð. Îéëãîìæòîé þó? - Õàðèí äàðàà íü? ãýæ áè àñóóëàà. - Äàðàà íü àìüä ¿ëäýõèéã õè÷ýý. Òýð ãàëò òýðãýíä ºìíº íü èíãýæ çºâëºæ áàéñàí ÷ ýíý óäààä ýð¿¿ë áàéñàí áºãººä øîîëîí èíýýñýíã¿é. Áèä òîëãîé äîõèâ. Íàìàé㠺𺺠ð¿¿ãýý ÿâàõ ¿åä Ïèò Ïîðòèàòàé þì ÿðèõààð ñààòñàíä ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýõ ¿ã õýëýýã¿éäýý áàÿðòàé áàéëàà. Îð äýýð çàñààñòàé áàéñàí ÷ óëààí õ¿ðýí ¿ñòýé îõèí áàéñàíã¿é. Ò¿¿íèéã íýðèéã ìýäýýã¿é íü õàðàìñàëòàé. Õýðâýý àñóóñàí áîë áè÷èæ ºãºõ áàéñàí äàà. Ýñâýë äîõèîãîîð ¿ç¿¿ëýõ ÷ þìóó. Ãýõäýý ¿¿íýýñ áîëæ øèéòã¿¿ëæ áîëîõ þì.
  • 81.
    Áè ø¿ðø¿¿ðò îðæáèåíèéõýý àëòàí áóäãûã óãààæ àðèëãàâ. Äèçàéíåðûí áàãèéí ç¿òãýëýýñ çºâõºí õóìñàí äýýð ãàëûí äºë ¿ëäæýý. Áè ¿çýã÷äýä õýí ãýäãýý ñàíóóëàõûí òóëä ò¿¿íèéã àðèëãàõã¿é áàéõààð øèéäýâ. Ãàëò Êèòíèññ. Õýðâýý ýíý òóõàé ñàíàæ áàéâàë äàðààãèéí ºäð¿¿äýä àìüä ¿ëäýõýä òóñëàõ ÷ þì áèë¿¿. Áè õºâñãºð 纺ëºí óíòëàãûí õóâöàñ ºìñººä îðîíä îðñîí ÷ óíòàæ ÷àäàõã¿é íü ãýäãýý ìýäýâ. Ãýñýí ÷ óíòàõ øààðäëàãàòàé áàéëàà. Á¿ñýä ÿäàðñàí áàéõ íü ¿õýë ð¿¿ãýý øóóä õ¿ðýõ çàì ãýñýí ¿ã. Ãýñýí ÷ á¿òñýíã¿é. Íýã, õî¸ð, ãóðâàí öàã ºíãºðñºí ÷ çîâõè åð àíèëäñàíã¿é òóë áèäíèéã õààíà õàÿõ òóõàé òºñººëºí áîäîõûã õè÷ýýâ. Ýíý ÿìàð áàéõ áîë? Õîîñîí öºë ¿¿? Íàìàã óó? Õàÿãäñàí ãàçàð óó? Áè õîîë õ¿íñ îëîõ íóóãäàõ áîëîìæòîé îé áàéæ ìàãàäã¿é ãýæ íàéäñàí ÷ ¿çýã÷äýä õàðààíààñ äàëäóóð ãàçàð óéòãàðòàé áàéäàã òóë òîãëîîìûã íýýëòòýé ãàçàð ò¿ðãýí äóóñãàñàí íü äýýð áàéäàã. ßìàð öàã àãààðòàé ãàçàð áîë? ¯çýã÷äèéí àíõààðëûã òàòàõûí òóëä òóëä çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ÿìàð çàíãà áýëäñýí áîë? Áàñ ìèíèé ºðñºëäºã÷èä... Áè óíòàõûã õè÷ýýõ òóñàì óëàì íîéð õ¿ðñýíã¿éä ýöýñò íü îðíîîñîî áîñîîä ºðººí äóíäóóð õîëõèõîä àìüñãàë äàâõöàí ç¿ðõíèé öîõèëò ò¿ðãýñýâ. ßã ë øîðîíãèéí ºðººíä áàéãàà þì øèã. Õýðâýý îäîîõîí öýâýð àãààðò ãàðàõã¿é áîë àõèàä ë ýä ç¿éë ÷óëóóäàæ ýõëýõ íü áàéíà. Áè õîíãèëûí øàòààð äýýâýð ë¿¿ ã¿éí ãàðëàà. Õààëãà íü ò¿ãæýýã¿é ÿëèìã¿é îíãîðõîé áàéâ. Ýíý þóíû òýìäýã âý? Ìàãàäã¿é õýí íýãýí õààõàà ìàðòñàí þì áîëîâ óó. Äýýâðèéí ýðãýí òîéðîí öàõèëãààí öýíýãòýé òàëáàéãààð õ¿ðýýëýãäñýí áîëîõîîð çóãòàõ îðîëäëîãî á¿òýõã¿é áàéëàà. Ãýõäýý áè çóãòàõ ãýñýíã¿é çºâõºí öýâýð àãààð àìüñãàëàõ ãýñýí þì. Õýí ÷ íàìàéã àãíàæ ýõëýýã¿é áàéõàä ñ¿¿ë÷èéí óäàà øºíèéí òýíãýðèéã õàðàõûã õ¿ñëýý. Äýýâýð õàðàíõóé áàéñàí ÷ áè í¿öãýí õºëºº õàâòàí äýýð òàâèàä õàðàíõóéä àíèâ÷èí ãÿëàëçàõ Êàïèòîëûí ãýðýëä çîãññîí ä¿ðñèéã õàðëàà. Äîð ãóäàìæèíä áàÿð òýìäýãëýí õºãæèì õàíãèíàæ, ìàøèí ñèãíààëäàõ äóó ãàðíà. Áè àæèãëàãäàëã¿é õîëäîæ ÷àäàõ áàéñàí ÷ øºíèéí ñýð¿¿í àãààðò á¿ã÷èì ºðºº ð¿¿ãýý áóöàõûã õ¿ññýíã¿é. Åð íü áèäíèé ÿðèëöñàí ÿðèëöààã¿é õýíä õàìààòàé þì áý? Áè Ïèòèéí àðä ÷èìýýã¿éõýí î÷èæ õî¸ð àëõàìûí çàéä çîãñîîä, - ×è óíòàæ àìðàõ õýðýãòýé ãýëýý. Òýð äàâõèéñýí ÷ ýðãýæ õàðñàíã¿é òîëãîéãîî ¿ë ìýäýã ñýãñðýâ. - Áàÿðûã àëãàñàõûã õ¿ñýõã¿é áàéíà. Ýöñèéí ýöýñò áèäíèé áàÿð ø¿¿ äýý. Áè äýðãýä íü çîãñîîä õàøëàãà äýýã¿¿ð áºõèéí õàðëàà. ªðãºí ãóäàìæèíä ä¿¿ðýí õ¿ì¿¿ñ á¿æèãëýíý. Áè í¿äýý îíèéëãîí æèæèãõýí ä¿ðñ¿¿äèéã ñàéí õàðàõûã îðîëäîâ. - Òýä ÿìàð õóâöàñòàé áàéíà?
  • 82.
    - Õýí ìýäýõþì? Ýíäõèéí õ¿ì¿¿ñ ¿ðãýëæ áàãò íààäàìä áàéãàà þì øèã ýòãýýä õóâöàñòàé áàéäàã. Õàðèí ÷è ÿàãààä óíòàõã¿é áàéãàà þì? - Òîëãîéä ÿíç á¿ðèéí áîäîë îðæ èðýýä. - Ãýð á¿ëèéíõýý òóõàé þó? - ¯ã¿é ãýæ áè ãýìøèíã¿é õýëýýä, - Ìàðãààøèéí ºäðººñ ººð áîäîõ þì àëãà ãýâ. Áè ãóäàìæíû ãýðýëä ò¿¿íèé áîîëòòîé ãàðàà ýâ õàâã¿éõýí áàðüæ áàéõûã õàðëàà. - Ãàð ÷èíü èéì áîëñîí íü õàðàìñàëòàé. - Êèòíèññ, ýíý ÷óõàë áèø. Òýãýýä ÷ áè òîãëîîìä óäààí òýñ÷ ÷àäàõã¿é. - Òýãæ áîäîõûí ÷ õýðýãã¿é. - ßàãààä õýðýãã¿é ãýæ? Ýíý ¿íýí áèç äýý. Ìèíèé õàìãèéí íàéäàæ áàéãàà ç¿éë ãýâýë ãóòàìøèã áîëîëã¿é... ãýýä òýð òýýíýãýëçëýý. - Òýãýýä þó ãýæ? - Þó õýëýõèéã õ¿ññýíýý ººðºº ÷ ìýäýõã¿é áàéíà. Áè çºâõºí... ººðºº ¿õýõèéã õ¿ñ÷ áàéíà. Îéëãîìæòîé þó? Áè òîëãîé ñýãñýðëýý. Òýð ÿàæ ººðºº ¿õýæ áîëíî ãýæ? Òýäíèéã íàìàéã ººð÷èëæ çýðëýã àðààòàí áîëãîîñîé ãýæ õ¿ñýõã¿é áàéíà. Áè óðóóëàà õàçëàà. Áè ìîäíû òóõàé ñàíàà çîâæ áàéõàä õàðèí Ïèò ººðèé㺺 õýâýýð àâ÷ ¿ëäýõ òóõàé áîäîæ áàéäàã. - ×è õýíèéã ÷ àëàõã¿é ãýæ õýëýõ ãýýä áàéíà óó? - ¯ã¿é ë äýý, öàã íü èðýõýä õýíèéã ÷ àëæ áîëíî. Áè òýìöýëã¿éãýýð ÿâàõã¿é. Ǻâõºí... Êàïèòîëä ºðã¿é ãýäãýý ¿ç¿¿ëýõèéã õ¿ñ÷ áàéíà. Ç¿ãýýð íýã òîãëîîìûí õ¿¿ãýýñ èë¿¿. - Ãýõäýý òèéì áèø ø¿¿ äýý. Áèäíèé õýí ÷ áèø. ¯¿íä ë òîãëîîìûí ãîë óòãà íü áàéãàà þì. - Çà ÿàõàâ òèéì áîëîã. Ãýõäýý ò¿¿íèé äîòîð ÷è áèä õî¸óë áàéíà. Îéëãîæ áàéíà óó? - Æààõàí ë. Áèòãèé ãîìäîîðîé, Ïèò. Åð íü ýíý õýíä õàìààòàé þì áý?
  • 83.
    - Íàäàä. Òèéìíºõöºëä áè ººð þóíû òóõàé ñàíàà çîâîõ ¸ñòîé ãýæ? Áè àëõàì óõàðëàà. - Õåéìèò÷èéí õýëñýí ç¿éëä ñàíàà çîâ. Àìüä ¿ëäýõèéí òóëä ãýõýä Ïèò ãàøóóäàëòàé èíýýìñýãëýæ, - Ñàéí áàéíà. Ǻâºë㺺 ºãñºíä áàÿðëàëàà, õîíãîð ìèíü ãýâ. Ò¿¿íèé Õåéìèò÷èéí ¿ãèéã àøèãëàñàí ÿâäàë ìèíèé öàðàé ëóó àëãàäàõ øèã áîëîâ. - Çà ÿàõàâ, õýðâýý ÷è àìüäðàëûí ñ¿¿ë÷èéí ìº÷ºº òàëáàéä õýðõýí òàëàðõàëòàéãààð ¿õýõýä çàðöóóëàõûã õ¿ñ÷ áàéãàà áîë ýíý ÷èíèé ñîíãîëò. Õàðèí áè àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä ýðãýæ î÷îîä àìüäðàõûã õ¿ñ÷ áàéíà! - Õýðâýý ÷àìàéã èíãýâýë áè ëàâ ãàéõàõã¿é. Ýðãýæ î÷îîä ýýæèä ìèíèé ìýíäèéã äàìæóóëààðàé, çà þó? - Õè÷ýýå ãýýä áè ýðãýýä ÿâëàà. Áè øºíèéí ¿ëäñýí õýñãèéã õàãàñ ç¿¿ðìýãëýí ºíãºð¿¿ëýõäýý ìàðãààø ºã뺺 Ïèò Ìåëëàðêàä õýðõýí ¸æòîé ¿ã õýëýõ òóõàéãàà áîäîæ áàéëàà. Àìüäðàë ¿õëèéí ìº÷ èðýõýä õýð òàëàðõàëòàé áàéõûã íü õàðúÿ. Ìàãàäã¿é àëñàí ºðñºëäºã÷èéíõºº ç¿ðõèéã íü èääýã õýðöãèé ìàíãàñ áîëæ õóâèð÷ áîëîõ ø¿¿ äýý. Õî¸ð æèëèéí ºìíºõ çóðãàäóãààð á¿ñèéí Òèòóñ ãýäýã çàëóó òýãñýí áèëýý. Èéìýýñ çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ò¿¿íèéã èäýõýýñ ºìíº àëñàí îðîëöîã÷äûíõ íü áèåèéã àâàõûí òóëä öàõèëãààí öýíýãòýé áóóãààð áóóäàí ìóóæðóóëàõ õýðýã ãàðñàí. Òàëáàéä ÿìàð ÷ õóóëü ä¿ðýì áàéõã¿é ÷ õ¿íèé ìàõ èäýõ íü Êàïèòîëèéí ¿çýã÷äýä òààëàãäààã¿é. Òýìöýýíèé ÿëàã÷ààð ãàëçóó õ¿í òîäðóóëàõã¿éí òóëä ò¿¿íèéã àëáàí ¸ñîîð ãàëò óóëûí ëàâàíä õàÿñàí ãýæ ÿðüöãààæ áàéñàí áèëýý. ªã뺺 áè Ïèòòýé òààðàëäñàíã¿é. ¯¿ð öàéõàä Öèííà èðýýä íàäàä æèðèéí õóâöàñ ºìñãºí äýýâýð ë¿¿ äàãóóëàí ÿâàâ. Óëààí õ¿ðýí ¿ñòýé îõèí áàðèãäñàí ¿åèéíõ øèã îíãîö àãààðààñ ãýíýò ãàð÷ èðýýä øàò áóóëãàâ. Íàìàéã äîîä òàëûí ãèøã¿¿ð äýýð çîãñîõîä ãàð õºë áýõëýãäýýä äýýø ºðãºãäºí äîòîãø îðóóëàâ. Áè øàò òàâèãäàõûã õ¿ëýýñýí ÷ öàãààí õàëàò ºìñ÷ ãàðòàà òàðèóð áàðüñàí ýìýãòýé äºõºæ èðëýý. - Êèòíèññ ýíý áîë ÷èíèé õààíà áàéãààã èëð¿¿ëýã÷. Õýðâýý ÷è òàéâàí áàéâàë áè áîëãîîìæòîé õèéå. Òàéâàí áàéõ ãýíýý. Áè ÿã ë õºøºº øèã áàéëàà! Ãýñýí ÷ ç¿¿ áóãóéí àðüñûã íýâòëýí ìåòàëü èëð¿¿ëýã÷ ñóóðèëóóëàõàä õàòãóóëàí ºâä뺺. Îäîî òîãëîîìûí çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ìèíèé õààíà áàéõûã ¿ðãýëæ ìýäýõ áîëíî. Õýíèéã ÷ àëäàõã¿éí òóëä ñàíàà òàâüæ áàéãàà þì. Èëð¿¿ëýã÷èéã ñóóðèëóóëñàí õîéíî øàò ÷ºëººëºãäºâ. Ýìýãòýé ÿâñàí õîéíî Öèííà äýýøýý
  • 84.
    ãàð÷ èðýõýä õýëã¿éçàðö ºã뺺íèé õîîë áýëòãýñýí ºðººíä îðóóëàâ. Áè ÷àäàõààðàà èäýõèéã õè÷ýýñýí ÷ õîîë èäýõ äóð òºðñºíã¿é í¿¿ðñíèé òîîñ çàæèëæ áàéãàà þì øèã ñàíàãäëàà. Öîíõíû öààíà õîò æèðýëçýí ºíãºðººä îé, òàë ýõëýâ. Øóâóóä ë èéì ç¿éë õàðäàã áàéõ. Ǻâõºí òýä ÷ºëººòýé áàéõàä áè ¿ã¿é. Íèñëýã ýõýëñíýýñ õàãàñ öàãèéí äàðàà áèäíèé òàëáàéä îéðòîæ áàéãààãûí òýìäýã áîëîí öîíõ õàðàíõóéëàâ. Îíãîö ãàçàðäàõàä Öèííà áèä õî¸ð øàòààð óðóóäàí ºðãºí õîîëîéãîîð òàëáàéí äîîä òàëûí õºíäèé ð¿¿ îðîâ. Çààâðûí äàãóó ýíä ìèíèé áýëòãýë õàíãàãäàõ ¸ñòîé áàéâ. Êàïèòîëûíõíû ¿¿íèéã Ýõëýëèéí ºðºº ãýæ íýðëýäýã ÷ á¿ñýä áîë òºõººðºõèéí ºìíº àìüòàí õººæ îðóóëäàã íÿäëàãûí õàøàà ãýæ íýðëýíý. ªðººíèé á¿õ ç¿éë öîî øèíýõýí áºãººä áè ýíä îðñîí öîðûí ãàíö îðîëöîã÷ áîëëîî. Òîãëîîì äóóññàíû äàðàà òàëáàéã ò¿¿õèéí äóðñãàëò ãàçàð áîëãîæ Êàïèòîëèéíõîí àìðàëòààðàà èðýõ áºãººä ¿õëèéí òóëààí áîëñîí ãàçðààð æóóë÷èëíà. Òýð ÷ áàéòóãàé æ¿æèã÷èëñýí òîãëîëòîíä ÷ îðîëöîõ áîëîìæòîé. Õîîë íü ìàø ñàéõàí àìòòàé ãýæ ÿðüöãààäàã. Áè ºã뺺íèé öàéãàà äîòðîîñîî ãàðãà÷èõã¿éí òóëä ø¿ä çóóí òýñëýý. Öèííà ìèíèé ¿ñèéã ãýðýýñýý èðñýí ¿åèéíõ øèã ñ¿ëæèâ. Äàðàà íü áóñàä îðîëöîã÷èäòîé àäèë õóâöàñ ãàðãàæ èðëýý. Öèííà ººðºº ÷ áîîäîëä þó áàéãààã ìýäýõã¿é áºãººä áèå äààí øèéäýõ ýðõã¿é áàéâ. Òýð íàìàéã õóâöàñëàõàä òóñëàí åðäèéí õ¿ðýí ºíãèéí ºìä, öàéâàð íîãîîí öàìö, õ¿ðýí øèðýí á¿ñ, þ¿äýíòýé õàð õ¿ðýì ºìñ¿¿ëýâ. - Ýíý õ¿ðìèéã õ¿íèé áèåèéí äóëààí õàäãàëäàã ìàòåðèàëààð õèéñýí þì. Øºíº õ¿éòýí áàéæ ìàãàäã¿é ãýæ Öèííà õýëýâ. Ãóòëàà ñàíàñíààñ èë¿¿ àÿòàéõàí áàéëàà. Ãýðò ºìñäºã øèã 纺ëºí àðüñòàé, óÿí õàòàí 纺ëõºí óëòàé àæ. ÿéõýä ìàø ýâòýéõýí. Áè äóóññàí ãýæ áîäñîí ÷ Öèííà õàëààñíààñàà øîî÷ ÿòãà øààçãàéòàé àëòàí ç¿¿ ãàðãàæ èðýâ. Áè áàðàã ë ò¿¿íèé òóõàé ìàðòñàí áàéëàà. - Õààíààñ àâàà âý? - Ãàëò òýðãýíä ºìññºí õóâöàñíààñ ÷èíü ãýæ Öèííà õýëýõýä áè ñàÿ ë ò¿¿íèéã ýýæèéí äààøèíçíààñ àâ÷ öàìöàíäàà õàòãàñíàà ñàíàëàà. - Ýíý òàíàé á¿ñèéí ø¿òýýí áèç äýý? Áè òîëãîé äîõèõîä òýð öàìöàíä ç¿¿æ ºãºâ. - Êîìèññèéíõîí ò¿¿íèéã àðàé ë õîðèãëîîã¿é. Çàðèì íü ç¿¿ã çýâñýã áîëãîí àøèãëàæ áîëîõ áîëîõîîð ÷àìä øóäàðãà áóñ äàâóó òàë áèé áîëíî ãýæ ¿çñýí þì. Ãýñýí ÷ äàðàà íü çºâøººðñºí. Õàðèí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí îõèíû ÷óëóóã íü ýðã¿¿ëýõýä õîðòîé ç¿¿ ãàð÷ èðäýã áºãæèéã õîðèãëîñîí. Îõèí ìýäýýæ ýíý òóõàé þó ÷ ìýäýýã¿é ãýæ õýëñýí. Çà áýëýí áîëëîî. Õºäºë 人 ÷àìä õýð ýâòýéõýí áàéãàà ýñýõèéã õàðöãààÿ.
  • 85.
    Áè ãàðàà ñàâ÷èíòîéðîí ã¿éëýý. - Òèéìýý ìàø ñàéí áàéíà. Á¿ãä ÿã òààð÷. - Òýãâýë äîõèî õ¿ëýýõýýñ ººð õèéõ þì àëãà. Ýñâýë ÷è æààõàí þì èäýõ þì óó? Áè õîîë èäýõýýñ òàòãàëçñàí ÷ áàëãà óñ çàëãèàä áóéäàí äýýð ñóóæ õ¿ëýýëýý. Áè óðóóëàà õàçëàõ þìóó õóìñàà ìýðæ ÷àäñàíã¿é òóë õàöðûíõàà äîòîð òàëûã õàçàõàä õî¸ð ºäðèéí ºìíºõººñ õîéø á¿ðýí ýäãýýã¿é áàéñàí òóë àìàíä öóñ àìòàãäàâ. Þó õ¿ëýýæ áàéãààã áîäîõîîñ àéìøèãòàé áàéëàà. Öàãèéí äàðàà ãýõýä áè ¿õýõ þìóó ¿õëèéí èðìýã äýýð èðñýí áàéõ áîëíî. Áè õóðóóãààðàà áóãóéí äýýðõ ýìýãòýéí îðóóëñàí æèæèãõýí õàòóó ç¿éëèéã ºâäòºë õ¿÷òýé äàðàõàä õºõºð뺺. - ×è ÿðèëöàõûã õ¿ñ÷ áàéíà óó, Êèòíèññ? Áè òîëãîé ñýãñðýýä ãàðàà ñóíãàõàä Öèííà àëãààðàà õàâñðàí áàðèâ. Áèä á¿ñýä îðîõîä áýëòãýõèéã ñàíóóëñàí àÿòàéõàí ýìýãòýéí õîîëîé ãàðàõ õ¿ðòýë èéì ìàÿãòàé ñóóãààä ë áàéëàà. Áè Öèííàä ãàðàà áàðèóëñàí õýâýýð äóãóé òºìºð òàâàã äýýð ãàð÷ çîãñîâ. - Õåìèò÷èéí õýëñýí ¿ãèéã ñàíà. ÿé óñ õàé. Òàâöàíãààñ õîëõîí áàé. Áàñ íýã ç¿éë íýìæ õýëýõýä áè ìºðèéöºõèéã çºâøººðººã¿é ÷ õýðâýý òýãñýí áîë á¿õ ìºí㺺 ÷àì äýýð òàâèõ áàéñàí ãýäãèéã ñàíààðàé. - ¯íýí ¿¿? ãýæ áè øèâíýëýý. - ¯íýí ãýýä Öèííà áºõèéí äóõàí äýýð ¿íñýýä, - Àìæèëò õ¿ñüå, ãàëò Êèòíèññ ãýâ. Òýãòýë äýýðýýñ òóíãàëàã áîðòîãî áóóæ èðýí áèäíèé áàðèëöñàí ãàðûã ñàëãàâ. Öèííà õóðóóãàà ýð¿¿íäýý õ¿ðãýýä "Tîëãîéãîî ºðãº!" ãýëýý. Áè ýð¿¿ãýý äýýøë¿¿ëýí öýõëýí çîãñîâ. Áîðòîãî ºãñºæ ýõýëñíýý îéðîëöîîãîîð àðâàí òàâàí ñåêóíòûí òóðø õàðàíõóé ¿ðãýëæèëýí äàðàà íü òºìºð òàâàã íàìàéã ò¿ëõýí öýâýð àãààðò ãàðãàâ. Áè ýõëýýä íàðíû õóðö ãýðýëä ãÿëáàí þó ÷ õàðàõã¿é áàéñíàà ñàëõè õ¿÷òýé øóóãèí, íàðñíû ¿íýð õàíõëàõûã ìýäðýâ. Òýãòýë äîìîãò çàðëàã÷ Êëàâäèÿ Òåìïëèñìèòèéí õîîëîé, - Íî¸ä õàòàãòàé íàðàà äàëàí äºðºâ äýõ ¯õëèéí òîãëîîìûã íýýñíèéã ìýäýãäýå! ãýâ.
  • 86.
    Õ Æàðàí ñåêóíò.Ýíý áîë õàðàíãà öîõèõ õ¿ðòýë áèäíèé äóãóé òàâãàí äýýð çîãñîõ õóãàöàà. Õýðâýý õóãàöààíààñ ºìíº óðàãø ãèøãýâýë õºë äîð òýñðýõ áºìáºã äýëáýðíý. Æàðàí ñåêóíòûí õóãàöààíä îðîëöîã÷èä àâàðãà òîì ñ¿¿ëýý òàõèéëãàñàí ýâýð õýëáýðòýé õàæóóëäñàí àëòàí êîíóñààñ àäèë çàéä äóãóéðàí çîãñîõ áºãººä õîðèí ôóòûí ºíäºðò áàéðëàõ àìàíä íü òàëáàéä àìüä ¿ëäýõýä õýðýãòýé õîîë õ¿íñ, óñòàé ñàâ, çýð çýâñýã, ýì òàí, ãàäóóð õóâöàñ áîëîí ãàë ãàðãàõ õýðýãñýë ãýõ ìýò ç¿éëñ õèéñýí áàéëàà. Ò¿¿í÷ëýí Ýâðèéí ýðãýí òîéðîíä ò¿¿íýýñ äóòóóã¿é ¿íý öýíýòýé ç¿éëñ òàðààí õàÿëæýý. Æèøýýëáýë íàäààñ åð人 õî¸ð àëõàìûí çàéä õààø õààøàà ãóðâàí ôóòûí õýìæýýòýé ààäàð áîðîîíîîñ õîðãîäîõîä àøèãëàæ áîëîõ óñ íýâòýðäýãã¿é õóëäààñ áàéëàà. Áàñ ýâðèéí àìàíä ÿìàð ÷ öàã àãààðààñ õàìãààëàõ õóéëààñòàé ìàéõàí õàðàãäàíà. Ãýõäýý ¿¿íèé òºëºº áóñàä õîðèí ãóðâàí îðîëöîã÷òîé òýìöýõ õýðýãòýé. ¯¿íèéã íàäàä Õåéìèò÷ õîðèãëîñîí. Áèä íàð çàäãàé òàëáàéä áàéñàí áºãººä áàðóóí òàëä íóóð áàéëàà. Ç¿¿í òàëä áîëîí àðûí õýñãýýð òàð÷èãõàí íàðñàí îé ¿ðãýëæèëíý. Õåéìèò÷ íàìàéã èéøýý ë îðîõûã õ¿ññýí. Äàðóéõàí. "Áóñäààñ àëü áîëîõ õîë áàéæ óñíû ýõ ¿¿ñâýð îë" ãýñýí Õåéìèò÷èéí çààâàð òîëãîéä öóóðàéòàâ. Ãýâ÷ óðä îâîîëîîòîé áàéãàà ç¿éëä ñýòãýë òàòàãäàõã¿é áàéõûí àðãàã¿é àæýý. Òýäíèéã áè àâàõã¿é áîë ººð õýí íýãýí àâàõ áîëíî. Îëçíû èõýíõèéã èõýâ÷ëýí ìýðãýæëèéíõýí õîîðîíäîî õóâààæ àâäàã áàéâ. Ãýíýòõýí ìèíèé õàðöàíä íýã ç¿éë ºðòºâ. Ýâðèéí äýðãýä õýâòýæ áóé áóñàä ýä ç¿éëèéí äóíä ìºíãºí ñààäàãòàé íóì ñóì áàéëàà! Òýð ìèíèéõ. Òýð íàäàä îíîãäîõ ¸ñòîé! Áè õóðäàí ã¿éäýã. Ñóðãóóëü äýýð îéðûí çàéä á¿õ îõèäûã ò¿ð¿¿ëäýã áàéñàí ÷ õîëûí çàéä õî¸ð ãóðàâò îðäîã áàéëàà. Ãýâ÷ ýíý áîë åð人 äº÷èí ÿðäûí çàéä áîëîõîîð àìæèõ áîëíî. Õýðâýý áè ò¿ð¿¿ëæ õ¿ðýýä íóìûã àâ÷ àìæâàë... òýíäýýñ ÿàæ õóðäàí õîëäîõ âý ãýäýã àñóóäàë áîëæ áàéëàà. Íàìàéã çýâñãýý àâàõ õîîðîíä áóñàä íü õ¿ðýýä èðíý. Íýã õî¸ðûã íü õàðâàæ áîëîõ ÷ ¿¿íýýñ îëóóëàà áàéâàë ÿàíà. Õýäèéí äýðãýä èðýýä æàäààð ñ¿ëáýõ þìóó áîðîîõîéãîîð äýëñýõ áèç. Ýñâýë àéìøèãò íóäàðãààðàà áàëáàíà. Ãýõäýý ýõíèé ýýëæèíä èë¿¿ õ¿÷èðõýã îðîëöîã÷äîî äóóñãàñàí íü äýýð áàéäàã áîëîõîîð çºâõºí á¿ãä íàä ðóó äàéðàõã¿é áàéõ. Õåéìèò÷ õýçýý ÷ ìèíèé ã¿éæ áàéõûã õàðààã¿é. Òýãñýí áîë ìàãàäã¿é ¿¿íèéãýý àøèãëàí çýâñýã îëæ àâàõûã çºâëºõ áàéñàí áèç. Çýâñýã ìèíèé ãàíö àâðàë áàéëàà. Îâîîëòòîé ç¿éë äóíäààñ áè çºâõºí íóì ñóìûã õàðæ áàéâ! Íýã ìèíóòûí õóãàöàà äóóñàõàä çýâñãèéí ç¿ã ã¿éõýýð øèéäýýä õºëºº áýëäòýë ãýíýòõýí áàðóóí òàëä òàâàí îðîëöîã÷ûí öààíà çîãñîæ áàéñàí Ïèò íàä ðóó õàðààä òîëãîé ñýãñðýâ. Ýñâýë íàðíû ãýðýëä í¿ä ãÿëáààä òýãæ ñàíàãäñàí þì áîëîâ óó. Õàðàíãà äóóãàðëàà. Èíãýýä áè õîöîð÷ áîëîìæîî àëäëàà! Áè õýäýí ñåêóíòûí òóðø õààøàà ã¿éõýý ìýäýõã¿é õºøñºíºº äàðàà íü óðäàà áàéãàà õóëäààñ áîëîí òàëõûã àâààä Ïèòèéí ñààòóóëñàí ÿâäàëä óóðëàñààð öààø àõèí õîðèí ÿðäûí öààíàà áàéãàà þó íü ìýäýãäýõã¿é øàðãàë ¿¿ðãýâ÷òýé ç¿éëèéã àâàõààð ã¿éëýý. Ýíäýýñ õîîñîí ãàðòàé ÿâàõã¿é ø¿¿!
  • 87.
    Åñä¿ãýýð á¿ñèéí õ¿¿íàäòàé çýðýãöýí ¿¿ðãýâ÷ ð¿¿ õ¿ð÷ î÷îîä áóëààöàëäñàíàà ãýíýò õàíèàëãàí í¿¿ð ë¿¿ öóñààð òóðãèëëàà. Áè çýâ¿¿öýí óõàðòàë çàëóó ãàçàð óíàõàä íóðóóíä íü õóòãà çîîãäñîí áàéâ. Ýâýðò õ¿ð÷ àìæñàí áóñàä îðîëöîã÷èä äàéðàëòàíä îðæýý. Ãàðòàà çóðãààí õóòãà áàðüñàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îõèí íàä ðóó óõàñõèéâ. Áè ò¿¿íèéã ÿàæ øèäýõèéã áýëòãýë äýýð õàðñàí. Òýð õýçýý ÷ àëäàæ áàéãààã¿é. Áè ò¿¿íèé äàðààãèéí áàé. Áè ýíýõ¿¿ àðààòàí øèã îõèíû ºìíº àéäàñò àâòàí çîãññîíîî ¿¿ðãýâ÷èéã ìºðºí人 ¿¿ðýýä ìîäíû ç¿ã õàð õóðäààðàà çóãòàâ. Àðààñ õóòãà èñãýðýõ ÷èìýý ãàðàõàä çºí㺺𺺠òîëãîéãîî õàìãààëàí íóãäàéòàë ¿¿ðãýâ÷èí äýýð çîîãäîâ. Õî¸ð äàõü îîñðûã ìºðºí人 óãëààä öààø ã¿éëýý. Îõèí íàìàéã öààø õººñºíã¿é ýâýð ë¿¿ áóñàä ¿íýò ç¿éëñýý àëäàõààñ ºìíº áóöëàà. Ìèíèé óðóóë äýýð èíýýìñýãëýë òîäðîâ. Õóòãà ºãñºíä áàÿðëàëàà. Áè ìîäíû çàõàä õ¿ðñýí õîéíîî òàëáàé äýýðõ òóëàëäààíûã õàðàâ. Îéðîëöîîãîîð àðâààä îðîëöîã÷èä ýâýð äýýð áèå áèå ð¿¿ãýý äàéð÷ áàéëàà. Ãàçàð ¿õñýí õýä íü õýâòýíý. Çàðèì íü õýäèéí îéä îðîõ þìóó ýñðýã òàëûí íóãà ðóó ã¿éæ áàéâ. Áè ìîäîí äóíäóóð áóñàä îðîëöîã÷îîñ íóóãäàí ã¿éñíýý öààø íýãýí æèãä àìüñãàëàí ã¿éëýý. Õî¸ð öàãèéí äàðàà áè àëõàõ øîãøèõûí çàâñàð áóñàä ºðñºëäºã÷人ñºº õîëäñîí áàéâ. Åñä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóóòàé çîäîëäîõ ¿åä òàëõàà óíàãàñàí ÷ õóëäààñ õàíöóéä ¿ëäñýíèéã íÿìáàéëàí õóéëæ õàëààñàíäàà õèéâ. Äàðàà íü õóòãàà ñóãàëàí ¿çýõýä óðò õóðö èðòýé áàðèóë äýýðýý þì õºðººäºæ áîëìîîð àðçãàð á¿õèé ñàéí õóòãà áàéñíûã á¿ñýíäýý ç¿¿ëýý. Öààø ÿâàõ õýðýãòýé áàéñàí òóë ¿¿ðãýâ÷èíä þó áàéãààã ¿çñýíã¿é. Áè öààø ÿâàíãàà çºâõºí àðààñ ìºðäºæ áàéãàà ýñýõèéã ñîíñîõûí òóëä çîãñîæ áàéëàà. Áè îéä àíõ ÿâæ áàéãàà õýðýã áèø òóë óäààí ÿâæ ÷àäíà. Ãýâ÷ óñã¿é áîë á¿òýõã¿é. Óñ îë ãýñýí Õåéìèò÷èéí õî¸ð äàõü çààâàð. Áè ýõíèéõèéã íü áèåë¿¿ëýýã¿é òóë ýðãýí òîéðíîî õàðàâ. Þó ÷ áàéñàíã¿é. Îé ààæìàà𠺺ð÷ëºãäºí íàðñàí äóíä ìèíèé ìýäýõ áîëîí õàðæ áàéãààã¿é ìîäîä ¿çýãäýæ ýõëýâ. Øóðõèéõ ÷èìýý ãàðàõàä áè õàìãààëàõàä áýëýí õóòãàà ºðãºñºí ÷ åð人 òóóëàé áàéñàí õýðýã áàéæ. "Õàðàãäñàíä áàÿðëàëàà" ãýæ áè øèâíýâ. Õýðâýý íýã áàéãàà áîë áóñäûã íü óðõèàð áàðüæ áîëíî ãýñýí ¿ã. Ãàçðûí áàéäàë õýâãèé áîëæ ýõýëñýí íü íàäàä òààëàãäñàíã¿é. Äàéñíàà õàðààíäàà áàéëãàõûí òóëä ºíäºðëºãò ãàðàõ õýðýãòýé. Æèøýýëáýë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí òîëãîä øèã. Ãýâ÷ ººð ñîíãîëò áàéñàíã¿é òóë öààø ÿâëàà. Õà÷èðõàëòàé íü áè îãò ÿäàðñàíã¿é. Øºíº áàãà óíòñàí ÷ ýð÷ õ¿÷ýýð ä¿¿ðýí áàéâ. Îé íàìàéã øèíý õ¿÷ýýð ñýëáýæýý. Ãàíöààð áàéõ íü àÿòàéõàí áàéñàí ÷ îäîî íàìàéã äýëãýöýí äýýð ¿ç¿¿ëæ áàéãàà ó÷èð ýíý íü åð人 õóóðìàã ¿çýãäýë áàéâ. ¯ðãýëæ áèø ¿å ¿å ãàðãàíà. Àíõíû ºäºð îëîí õ¿í ¿õäýã ó÷èð îéä òàéâàí ÿâæ áàéãàà íü îëîí õ¿íèé àíõààðàë òàòàõ áîëîõîîð àìüä ãýìòýëã¿é ÿâæ áàéãàà ãýäãèéã íü ¿ç¿¿ëíý. ¯äýýñ õîéø áè èõ áóóíû äóó ñîíñëîî. ¯õñýí îðîëöîã÷ á¿ðèéí òîîãîîð íýã áóóäíà. Ýâýð äýýðõ òýìöýë äóóñ÷ òýä àëóóð÷äûã õîëäñîíû äàðàà õîõèðîã÷äûí áèåèéã öóãëóóëæ àâñàí áàéõ íü. Íýýëòèéí ºäºð õýí íü àìü ¿ðýãäñýíèéã ìýäýõýä õýö¿¿ áàéäàã ó÷èð òóëààíû ¿åýð èõ áóó
  • 88.
    áóóäàõã¿é. Áè àìüñãààäàíçîãñîîä áóóäàëòûã òîîëëîî. Íýã... õî¸ð... ãóðàâ... äºðºâ... àõèàä öààøàà... àðâàí íýã. Àðâàí íýã àëàãäàæ òîãëîîìä àðâàí ãóðâàí õ¿í ¿ëäæýý. Áè åñä¿ãýýð á¿ñèéí õ¿¿ãèéí öàðàéä õàòàæ íààëäñàí öóñûã ìààæèí àðèëãàâ. Òýð ãàðöààã¿é ¿õñýí. Õàðèí Ïèò? Òýð àìüä áàéãàà áîëîâ óó? Õýäõýí öàãèéí äàðàà àìü ¿ðýãäñýí õ¿ì¿¿ñèéí çóðãèéã òýíãýðò ãàðãàí ¿ç¿¿ëýõ áîëíî. Ãýíýòõýí íàäàä Ïèò áàéõã¿é áîëæ öóñàíä áóäàãäñàí öàéâàð áèåèéã íü àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ ð¿¿ ìîäîí õàéðöàãò õèéí èëãýýõèéí òóëä Êàïèòîëä àâàà÷èæ áàéíà ãýñýí ò¿ãø¿¿ðòýé áîäîë òºð뺺. Òýð ýíä áàéõã¿é ãýð ë¿¿ãýý ÿâñàí þì áîëîâ óó? Á¿õ á¿õ õ¿÷ýý ãàðãàí þó áîëñíûã ñàíàõûã õè÷ýýñýí ÷ çºâõºí ò¿¿íèé òîëãîéãîî ñýãñýðñíèéã ë ñàíàëàà. Ïèò ¿õñýí áîë äýýð áàéæ ìàãàäã¿é. Ò¿¿íä ÿëàõ èòãýë áàéõã¿é áàéñàí. Íàäàä ÷ ãýñýí ò¿¿íèéã àëàõ òààã¿é äààëãàâàð áèåë¿¿ëýõ õýðýãã¿é áîëíî. Ìàãàäã¿é ýíý íü ÷ äýýð áàéõ. Áè ÿäàðñàíäàà ãàçàð ñóóãààä ¿¿ðãýâ÷ýý òàéëàâ. Õàðàíõóé áîëîõîîñ ºìíº äîòîð íü þó áàéãààã ¿çñýí íü äýýð. Íàäàä þó îíîãäñîíûã õàðöãààÿ. ¯¿ðãýâ÷ äàæã¿é ÷ õàðàìñàëòàé íü øàðãàë ºíãºòýé áàéëàà. Õàðàíõóéä èéì ºí㺠íýâò õàðàãäàõ òóë ìàðãààø ºã뺺 ºíãèéã íü õóâèðãàõ àðãà áîäîæ îëîõîîñ. Áè ¿¿ðãýâ÷íèé àìûã íýýëýý. Ýíý àãøèíä þóíààñ èë¿¿ óñ õ¿ñ÷ áàéñàí þì. Õåéìèò÷ äàðóéõàí óñ ýðæ îëîõûã òóøààñàí. Ò¿¿íã¿é áîë óäààí òýñýõã¿é. Áè öàíãàëòòàéãàà õî¸ð ºäºð òýìöýæ áîëîõ ÷ äàðàà íü ñóëàð÷ äîðîéòîí ¿õýõ áîëíî. ¯¿ðãýâ÷ýý áîëãîîìæòîé ¿çýõýä áèåèéí äóëààí õàäãàëàõ çîðèóëòàé íèìãýí óíòëàãûí õàð õºíæèë, óóòòàé æèãíýìýã, õàòààñàí ¿õðèéí ìàõ, øèëòýé éîä, õàéðöàã ø¿äýíç, æèæèãõýí îðîîìîãòîé òºìºð óòàñ, íàðíû øèë áàéëàà. Áàñ õàãàñ ëèòðèéí áàãòààìæòàé òàãòàé õóâàíöàð ñàâ áàéñàí íü õîîñîí áàéâ. Óñ áàéñàíã¿é. Ëîíõûã ä¿¿ðãýõýä òèéì õýö¿¿ áàéëàà ãýæ ¿¿? Àì õàòàí õîîëîé õóóðàéøæýý. Áè ºäºðæèí㺺 ÿâñàí áîëîõîîð õàëóóöàæ èõ õºëñ àëäñàí. Ãýðòýý îéä áàéñàí áîë ÿìàð íýã ãîë ãîðõèíû óñ þìóó ýñâýë öàñ õàéëóóëàí óóõ áàéëàà. Ýä ç¿éëñýý áóöààí õèéõ ¿åä íàìàéã àéìøèãòàé áîäîë ýçýìäýâ. Íóóð! Õàðàíãàíû ÷èìýý öîõèõûí ºìíº áè íóóð õàðñàí! Òýð ýíý á¿ñèéí öîðûí ãàíö óñíû ýõ ñóðâàëæ áàéâàë ÿàíà? Áèäíèéã íýã äîð öóãëóóëàõ àðãà þì áîëîâ óó? Îäîî ìèíèé ñóóæ áàéãàà ãàçðààñ íóóð õ¿ðòýë á¿òýí ºäðèéí çàéòàé ÷ óóõ þìã¿é áîë õ¿íäõýí àÿëàë áîëíî. Òýãýýä ÷ íóóðûã ìýðãýæëèéí îðîëöîã÷èä õàìãààëæ áàéãàà ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. Áè öî÷èðäñîíîî ºíººäºð õàðñàí òóóëàéí òóõàé ñàíàëàà! Òýð ìýäýýæ óñ óóæ òààðíà! Áè çºâõºí õàéõ ë õýðýãòýé. Á¿ðýíõèé áîëîõîä áè ñýòãýëýýð óíàëàà. Ìîäîä äýýð íü ãàð÷ íóóãäàõàä õýòýðõèé íàðèéõàí áàéâ. Íàðñíû øèëì¿¿ñ õºëèéí ÷èìýýã äàðæ áàéñàí ÷ óñ ðóó ÿâñàí íýã ÷ àìüòíû ìºð õàðàãäñàíã¿é. Ãýñýí ÷ áè ýöýñ òºãñãºëã¿é ìýò ñàíàãäàõ õýâãèé ð¿¿ óëàì óðóóäàí ÿâñààð áàéëàà. Äýýðýýñ íü ãýäýñ ºëñºõºä ¿íýò íººö áîëîõ æèãíýìýã, ¿õðèéí ìàõàíäàà õ¿ð÷ ç¿ðõýëñýíã¿é. ¯¿íèéõýý îðîíä íàðñ ðóó î÷èæ õóòãààð ãàäíàõ õîëòñûã íü õóóëàí 纺ëºí ãîëûã íü àâààä óäààíààð çàæëàí öààø ÿâëàà. Äîëîî õîíîãèéí äàðàà åðòºíö äýýð ¿¿íýýñ äýýð õîîë îëäîõã¿é ÷
  • 89.
    õîîëîéãîîð äàâàõàä õ¿íäõýíáàéâ. Ãýñýí ÷ áè àìüäðàëäàà îëîí íàðñ èäýæ áàéñàí áîëîõîîð ò¿ðãýí äàñàõ áîëíî. Öàãèéí äàðàà õàðàíõóéëàõ ó÷èð õîíîãëîõ ãàçàð îëîõ øààðäëàãàòàé áàéëàà. غíèéí ìàõ÷èí àìüòàä õýâòðýýñýý àíä ãàð÷, óóëü ãóóãëàíà. Òóóëàéíû àðààñ çºâõºí áè ãºðººëäºãã¿é áîëîõîî𠺺𺺠îëç áîë÷èõã¿é áîë ñàéí õýðýã. Ìàãàã¿é ýíý àãøèíä ìèíèé àðààñ á¿òýí ñ¿ðýã äàãàæ áàéõ ÷ þì áèë¿¿! Ãýñýí ÷ ºðñºëäºã÷èä ìèíü ýí òýðã¿¿íä àþóëòàé õýâýýð áàéâ. Òýäíèé îëîíõè íü øºíº àíãàà ¿ðãýëæë¿¿ëýõ áîëíî. Ýâýð äýýð áîëñîí òóëààíä àìüä ¿ëäñýí õ¿ì¿¿ñò õîîë õ¿íñ, íóóðààñ àâñàí óñ, áàìáàð, ãàð ÷èéäýí, çýâñýã áèé. Áè çºâõºí òýäíýýñ õîëäîæ ÷àäñàí ãýæ íàéäàæ áàéëàà. Áè òºìºð óòñàà àøèãëàí áóòàíä õî¸ð çàíãà òàâèëàà. Ýíý àðààñ ìºðäºæ áàéãàà ¿åä àþóëòàé õýäèé ÷ õîîë õ¿íñ þóíû ò¿ð¿¿íä õýðýãòýé áàéâ. Òýãýýä ÷ ºäðººð çóãòàæ áàéõ ¿åäýý çàíãà òàâüæ ÷àäàõã¿é. Äàðàà íü æààõàí àëõààä õîíîãëîõ ãàçðàà îëîâ. Áè íóóãäàõ ìîäîî àíõààðàëòàé ñîíãîëîî. Áóñàä óäíóóäûãàà áîäâîë òèéì ÷ ºíäºð áèø ºòãºí øèã¿¿ ìº÷èðò íü õÿëáàðõàí íóóãäàæ áîëîõîîð àÿòàéõàí ìîä áàéëàà. Áè äýýøýý àâèðààä èõ áèåíä îéðõîí óíòàæ áîëîõîîð á¿ä¿¿í ñàëàà ìº÷èð äýýð ãàðàâ. Õýäèéãýýð àìàðã¿é áàéñàí ÷ óíòëàãûí õºíæè뺺 àÿòàéõàí áàéðëóóëàí äîîøîî ãóëãàæ óíàõààñ ñýðãèéëýí õºë人 ¿¿ðãýâ÷ýý òàâèàä á¿ñýýðýý ìº÷èðòýé ãîãöîîëäîí á¿ñëýâ. Îäîî áè ñàíàìñàðã¿é íîéðîíäîî õºð⺺ñºí ÷ ãàçàð óíàõààðã¿é áîëëîî. Áèå ìèíü æèæèãõýí áîëîõîîð õºíæèë õàíãàëòòàé õ¿ðýëöñýí ÷ þ¿äýíãýý ºìñºâ. Øºíº ò¿ðãýí õ¿éòýðäýã. Áè ¿¿ðãýâ÷èéã àâñàí íü ñàéí õýðýã áîëæýý. Ò¿¿íèé äýýð áèåèéí äóëààíûã õàäãàëàõ óíòëàãûí õºíæëèéã ¿íýëæ áàðàõûí àðãàã¿é. Áóñàä îðîëöîã÷èä øºíèéã ÿàæ ºíãºð¿¿ëýõ âý ãýäýãò ñàíàà çîâæ áàéõàä áè òàéâàí óíòàæ áàéõ áîëíî. Õýðâýý öàíãàëò çîâîîãîîã¿é áàéñàí áîë ÷... Øºíº áîëìîãö ñ¿¿ëä äóóëàë ÿâàõàä áè ìº÷ðèéí çàâñàð òýíãýðò õººðºõ Êàïèòîëèéí ñ¿ëäèéã õàðëàà. Äýëãýöèéã òýíãýðò ¿ë ¿çýãäýõ îíãîöíóóä òàòàí ¿ç¿¿ëíý. Ñ¿ëä äóóëàë äóóñìàãö øóóä õàðàíõóéëäàã. Á¿ñèéí çóðàãòààð àëëàãûã òîäîðõîé ¿ç¿¿ëäýã÷ ÷ õàðèí ýíä áîë îðîëöîã÷äîä øóäàðãà áóñ äàâóó òàë îëãîíî ãýæ ¿çäýã. Æèøýýëáýë áè íóì ñóìààð õýí íýãíèéã õàðâàñàí áîë çýâñãèéí íóóö á¿ãäýä èë÷ëýãäýõ áîëíî. Òèéìýýñ áýëòãýë äýýð àâñàí îíîîã ¿ç¿¿ëæ áàéãààòàé àäèë çóðàã íü ãàðàõ õýäèé ÷ çºâõºí îíîîíû îðîíä á¿ñèéí äóãààð áàéõ àæ. Áè ñàíàà àëäààä òîîëîõîä áýëòãýí õóðóóãàà áýëäýâ. Äýëãýöýí äýýð ýõëýýä ãóðàâäóãààð á¿ñèéí îõèí ãàð÷ èðýâ. Òýãýõýýð íýã õî¸ðäóãààð á¿ñèéí ìýðãýæëèéí îðîëöîã÷èä àìüä ¿ëäñýí áàéõ íü. Ãàéõàõ ÿâäàëã¿é. Äàðàà íü äºðºâä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóó. Ìýðãýæëèéíõýí ýõíèé ºäºð á¿ðýí á¿ðýëäýõ¿¿íýýðýý ¿ëääýã ó÷èð ýíý íü õà÷èðõàëòàé õýðýã áàéëàà. Òàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿... ¿íýã øèã öàðàéòàé îõèí àìüä ¿ëäñýí áàéõ íü. Çóðãàà áîëîí äîëäóãààð á¿ñèéí îðîëöîã÷èä. Íàéìäóãààð á¿ñèéí õ¿¿. Åñä¿ãýýð á¿ñèéíõ õî¸óëàà. Òèéìýý ýíý áîë ìèíèé ¿ðãýâ÷ áóëààöàëäñàí çàëóó áàéíà. Òîîëæ äóóñàõàä çºâõºí ãàíö îðîëöîã÷ ¿ëäëýý. Ïèò þì áîëîâ óó? ¯ã¿é ýý, àðàâäóãààð á¿ñèéí îõèí áàéíà. Òºãñãºë.
  • 90.
    ¨ñëîëûí õºãæèì ÿâààäÊàïèòîëûí ñ¿ëä ãàðëàà. Äàðàà íü õàðàíõóé áîëæ îé øóóãèâ. Ìèíèé ç¿ðõ ¿ñ÷èí öîõèëîâ. Ïèò àìüä áàéíà. Áè ººðèé㺺 àëàãäàõàä õ¿ðâýë ò¿¿íèé ÿëàëò ýýæ Ïðèìä àøèãòàé áàéõ áîëíî ãýæ õýëñýí ÷ äóðûí àãøèíä òóëæ áîëîõîä àéäàñ õ¿ðýâ. Àðâàí íýãýí õ¿í ¿õñýí ÷ àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýýñ áèø. Áè õýí ¿ëäñýíèéã òîîëîõûã õè÷ýýâ. Ìýðãýæëèéí òàâàí îðîëöîã÷, ¿íýã, Áóòëàã÷ áà Ðóò. Ðóò... òýð ìýäýýæ ýõíèé ºäºð òýñýõ áàéñàí! Áè ¿¿íä áàÿðòàé áàéëàà. Áèäýíòýé àðàâ áîëíî... ¿ëäñýí ãóðâûã íü ìàðãààø ñàíàõààñ. Îäîî õàðàíõóé áîëîîä áè õîë ãàçàð àÿëæ ºíäºð ìîäîí äýýð áàéãàà ó÷èð àìðàõ õýðýãòýé. Áè ñ¿¿ë÷èéí õî¸ð øºíº áàðàã óíòààã¿é õýð íü ºäºðæèí㺺 ã¿éñýí áèëýý. Áóë÷èí ààæìààð ñóëðàí í¿äíèé çîâõè àíèëäàâ. Õóðõèðäàãã¿é ìèíü ñàéí õýðýã äýý.. Òàñ íÿñ! ̺÷èð õóãàðàõ ÷èìýý íàìàéã ñýðýýëýý. Áè õýð óäààí óíòñàí áîë? ĺðâºí öàã óó? Òàâ þì áîëîâ óó? Õàìðûí ¿ç¿¿ð ìºñ øèã õ¿éòýí áîëæýý. Òàñ! Òàñ! Ýíý þó áîëîîä áàéíà? Õýí íýãýí ÿâæ áàéãàà þì áîëîâ óó? ¯ã¿é ýý, òèéì áèø. Ìîä õóãàëæ áàéãàà áîëîëòîé. Áàðóóí òàëä çóóãààñ õîëã¿é ÿðäûí çàéä áàéíà. Áè óäààíààð ÷èìýýã¿éõýí òîëãîéãîî ýðã¿¿ëýâ. Õýñýã çóóð þó ÷ õàðàãäàõã¿é áàéñíàà äàðàà íü î÷ ä¿ðñõèéí áàãàõàí ò¿¿äýã àñààä õî¸ð ãàðàà äºëºí äýýð äóëààöóóëàõààñ ººð þó ÷ õàðàãäñàíã¿é. Áè õýíèéã íü ìýäýõã¿é ãàë ò¿ëñýí îðîëöîã÷ûã õàðààõã¿éí òóëä õýëýý õàçàí òýñëýý. Òýð þóíû òóõàé áîäîæ áàéãàà áîë? غíèéí õàðàíõóéä ò¿¿äýã àñààõ íýã õýðýã. Ýâýð äýýð ¿çýëöýæ áàéñàí õ¿ì¿¿ñ õîëîîñ ãàëûã õàðàõã¿é ÷ îäîî òýä íýã áóñ öàãèéí òóðø îëçîî ýðýí ã¿éëäýæ áàéãàà òóë ýíý íü äàëáààãààð äàëëààä "Íààø èð, íàìàéã àë!" ãýæ õàøãèð÷ áàéãààãààñ ººðöã¿é áàéëàà. Òýãòýë ìèíèé äýðãýä òîãëîîìûí õàìãèéí òýíýã àìüòàí ñóóæ áàéäàã! Ãýñýí ÷ àëóóð÷èíòàé í¿¿ð òóëãàðàõ áîëîìæòîé áîëîõîîð ìîäíîîñîî áóóæ ç¿ðõýëñýíã¿é. Ìýäýýæ õ¿í á¿ðä óíòëàãûí õºíæèë îíîãäîîã¿é ó÷èð øºíº õ¿éòýí áàéãàà íü îéëãîìæòîé. Áè õºíæèë人 äàðààãèéí õýäýí öàãèéí òóðø óóðñàí õýâòëýý. Ìîäíîîñ áóãààä òàéâàí áóñ õºðøºº äóóñãà÷èõäàã þì áèë¿¿? Ãýâ÷ ìèíèé òºëºâëºãºº çóãòàõ áîëîõîîñ áèø äàéðàõ áèø. Òýð çýâñýãòýé áàéñàí ÷ íàäàä ñàéí õóòãà áàéãàà. Òýíãýð õàðàíõóéëñàí õýâýýð ¿¿ð öàéõûí ýõíèé òýìäýã ìýäýãäýæ ýõëýâ. Áè ò¿¿íèéã àæèãëàãäàõã¿é ºíãºð÷ ãýæ áîäòîë õýäýí õ¿í ã¿éæ èðýõ íü ñîíñîãäëîî. Ò¿¿äãèéí äýðãýäýõ îðîëöîã÷ ç¿¿ðìýãëýñýí áîëîëòîé çóãòàæ àìæñàíã¿é. Òýãòýë îõèíû ãóéñàí çîâæ øàíàëñàí õàøãèðàëò ñîíñîãäîîä àðààñ íü èíýýëäýí áàÿð õ¿ðãýõ äóó ãàðàâ. Õýí íýãýí "Àðâàí õî¸ð áýëýí, àðâàí íýã óðä áàéíà!" ãýæ õàøãèðàõàä áàÿñàí èíýýëäýâ. Òýäíèé á¿ëãýýðýý íýãäñýí ÿâäàë íàìàéã ãàéõóóëñàíã¿é. Òîãëîîìûí ýõýíä õîëáîî áàéãóóëàãäàõ íü õîâîð áóñ ¿çýãäýë áàéâ. Õ¿÷òýéí¿¿ä íü íýãäýí ñóë äîðîéãîî àíãóó÷èëæ äóóñààä ýöýñòýý íýã íýãíèéõýý ýñðýã áîñíî. Õîëáîîíä íýã øèðýýíä õîîë èäýæ áàéñàí íýã, õî¸ð, äºðºâä¿ãýýð á¿ñèéí ìýðãýæëèéíõýí íýãäæýý. Õî¸ð õ¿¿, ãóðâàí îõèí.
  • 91.
    Áè õîðìûí äàðààòýäíèé îõèíû íººöèéã øàëãàõûã ñîíñîâ. ßðèàíààñ íü ¿çýõýä îëèãòîé ç¿éë îëäîîã¿é áîëîëòîé. Áè ãýíýòõýí Ðóò áàéâàë ÿàíà ãýæ áîäñîí ÷ ýíý áîäëîî ò¿ðãýí íÿöààâ. ¯ã¿é òýð ãàë àñààõàä õýòýðõèé óõààíòàé. - ßâöãààÿ. Òýä ºìõèéðºõººñ íü ºìíº áèåèéã íü àâààä ÿâíà áèç. Áè ¿¿íèéã õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õýðöãèé çàëóóãèéí õîîëîé ãýäýãò áàðàã èòãýëòýé áàéëàà. Áóñàä íü çºâøººðºí ä¿íãýíýëäýýä ìèíèé ç¿ã èðýõèéã àéäàñò àâòàí ñîíñëîî. Òýä íàìàéã ýíä áàéãàà ãýäãèéã ìýäýõã¿é. Õààíààñ ìýäíý ãýæ? Òýãýýä ÷ áè ºòãºí ìº÷èð äóíä õàðàãäàõã¿é áàéãàà... äýýðýýñ íü íàð ìàíäààã¿é áàéäàã. Ìýðãýæëèéíõýí ìèíèé ìîäíîîñ àðâàí ÿðäûí çàéä çîãñîâ. Òýäíèé ãàðò ãàð ÷èéäýí, áàìáàð áàéëàà. ̺÷ðèéí çàâñðààð õýí íýãíèé ãóòàë, ãàð õàðàãäàâ. Áè àìüñãàë àâàõààñ àéí ÷óëóó øèã õºø뺺. Íàìàéã àæèãëàñàí þì áîëîâ óó? ¯ã¿é, áîëîëòîé. Òýäíèé áîäëûã ººð ç¿éë ýçýëæ áàéæ. - Òýä èõ áóóãààð áóóäàõ áîëîâ óó? - Áè òèéì ãýæ õýëñýí áèç äýý. - Õýðâýý òýð ¿õýýã¿é áîë ÿàíà. - ¯ã¿é. Áè ò¿¿íèéã ººðèéí ãàðààð äóóñãàñàí. - Òýãâýë ÿàãààä èõ áóó áóóäàõã¿é áàéãàà þì? - Õýí íýãýí ÿâààä øàëãàñàí íü äýýð áàéõ. - Òèéì ø¿¿ ò¿¿íèéã õî¸ð äàõèà ìºðäºõèéã õ¿ñýõã¿é áàéíà. - Áè ò¿¿íèéã ¿õñýí õýëñýí áèç äýý! Ìàðãààí óëàì õ¿÷òýé áîëîõîä ÷èìýýã¿é áàéñàí íýã îðîëöîã÷ áóñäûãàà òàéâøèðóóëàâ. - Áèä öàã àëäààä áàéíà! Áè ÿâæ ò¿¿íèéã äóóñãààä öààø ÿâöãààÿ! Áè çîëòîé ë ìîäíîîñîî óíàñàíã¿é. Ýíý Ïèòèéí õîîëîé áàéëàà!
  • 92.
    XI Áóðõàíû àâðàëààðòýëýýãýýðýý ººðèé㺺 áàãëàæ! Áè ñàëàà ìº÷èð äýýð äîîøîî õàðàí ºëãºã人ä òýëýýíýýñýý çóóðàâ. - Òýãâýë ÿâ ë äàà äóðëàëò çàëóó ìèíü. ßâæ øàëãà ãýæ õî¸ðäóãààð á¿ñèéí çàëóó õýëýâ. Áè Ïèòèéã áàìáàðûí ãýðýëä çýðâýñ õèéí ò¿¿äãèéí äýðãýäýõ îõèí ðóó áóöàõûã õàðëàà. Öàðàé íü õàâäàæ õºõðºí, ãàðûí áîîëò íü öóñàíä íýâ÷ýýä ÿâàõäàà äîãîëæ áàéëàà. Ýíý þó ãýñýí ¿ã âý! Íàìàéã òýìöýëä îðîëöîëã¿é ÿâ ãýæ òîëãîé ñýãñýðñýí õýð íü ººðºº Õåéìèò÷èéí ¿ãèéã ¿ë õàéõðàí òóëààíä îðæýý. Çà ÿàõàâ ¿¿íèéã îéëãîæ áîëíî. Óðäàà áàéãàà ç¿éëèéã õàðààä òàòàãäàà áèç. Ãýõäýý ìýðãýæëèéí ñ¿ðýã ÷îíîòîé íýãäýí áèäíèéã àãíàõààð õººæ áàéíà ãýäýã ººð õýðýã. Ìàíàé àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õýíèéõ íü ÷ òîëãîéä òýãæ îðîõã¿é! Ìýðãýæëèéí îðîëöîã÷èä õàðãèñ õýðöãèé, äýýðýíã¿é, Êàïèòîëèéí áóóíû íîõîä áîëîõîîð òàðãàí öàòãàëàí ÿâäàã! Èéìýýñ òýäíèé ººðñèéí á¿ñýýñ áóñàä íü íèéòýýðýý ¿çýí ÿäíà! Áè îäîî ë ò¿¿íèé ãýðèéíõýý òóõàé þó ÿðüæ áàéñíûã îéëãîëîî! Òýð ìèíèé ºìíº ýýæèéãýý ºíäºðñãºí ÿðüæýý. Ìýäýýæ òàëàðõàë òºðºì õ¿¿ íü äýýâýð äýýð íàäòàé áàñ íýã òîãëîîì õèéæ áàéæ. Ãýõäýý ýíý ò¿¿íèé ñ¿¿ë÷èéíõ íü áàéõ áîëíî. Õýðâýý áè ò¿¿íèéã ººðºº àëäàãã¿é þì áîë øºíèéí òýíãýðò çóðãèéã íü õàðàõûã òýñýí ÿäàí õ¿ëýýõ áîëíî. Ìýðãýæëèéí îðîëöîã÷èä ò¿¿íèé õîëäîõûã õ¿ëýýñíýý õîîðîíäîî íàì äóóãààð ÿðèëöàâ. - Áèä ÿàãààä ò¿¿íèéã îäîî äóóñãà÷èõàæ áîëäîãã¿é þì áý? ×èðæ ÿâàõ ÿìàð õýðýãòýé ãýæ? - ªºðèé㺺 ë àâ÷ ÿâ. Ìóó íü þó áàéíà? Õýðýã áîëîõ ÷ þì áèë¿¿. Õóòãà ÿàæ õýðýãëýõèéã íü õàðñàí áèç äýý? Õóòãà ãýíý ¿¿? Ýíý ÷ øèíý ìýäýý áàéíà äàà! Áè ñàéí íàéç Ïèòèéíõýý òóõàé õè÷íýýí áàãà ç¿éë ìýääýã þì áý! - Òýãýýä ÷ ò¿¿íòýé áàéâàë áèä îõèíûã ò¿ðãýí îëîõ áîëíî. Òýäíèéã ìèíèé òóõàé ÿðüæ áàéíà ãýäãèéã áè øóóä îéëãîñîíã¿é. - ßàãààä? ×è ò¿¿íèéã õàéðûí òóõàé ¿ãýíä íü èòãýñýí ãýæ áîäîæ áàéíà óó? - Ìàãàäã¿é ë þì. Ìèíèéõýýð áîë åðäèéí óñàí òýíýã øèã ñàíàãäñàí. Ò¿¿íèé äààøèíçòàéãàà ÿàæ ýðãýëäýæ áàéñíûã ñàíàõààñ ë äîòîð ìóóõàéðààä áàéíà. - Èíãýõýä òýð ÿàæ àðâàí íýãýí îíîî àâñàí þì áîë?
  • 93.
    - Äóðëàëò çàëóóãààñíü àñóó. Òýð ìýäíý. Ïèòèéã áóöàæ èðýõýä òýä ÷èìýýã¿é áîëîâ. - ßàñàí òýð ¿õýæ ¿¿? ãýæ õî¸ðäóãààð á¿ñèéí çàëóó àñóóâ. - Àìüä áàéíà. Ãýõäýý îäîî áîë ¿õñýí. Çà ÿâöãààõ óó? ãýæ Ïèò õýëýõýä èõ áóó áóóäàõ äóó ãàðëàà. Ìýðãýæëèéíõíèéã ÿâìàãö øóóä ãýãýý îðæ ýõëýýä àãààðò øóâóóäûí æèðãýý ñîíñîãäîâ. Áè ýâã¿é áàéäàëä óäààí áàéñíààñ áîëæ áóë÷èí õºøèí ÷è÷èð÷ áàéñàí òóë ìº÷èð ë¿¿ áóöàæ ãàðàâ. Äîîøîî áóóãààä öààø ÿâàõ õýðýãòýé áàéñàí ÷ õýâòýýä ñîíññîí ç¿éëýý áîäëîî. Ïèò ìýðãýæëèéíõýíòýé ç¿ãýýð íýã íýãäýýã¿é. Òýð íàìàéã ýðæ îëîõîä òóñàëæ áàéíà. Ó÷èð íü òýíýã îõèí íóì ñóì ýçýìøèæ ÷àääàã ó÷èð àðâàí íýãýí îíîî àâñàí. Ïèò ¿¿íèéã ñàéí ìýäíý. Ãýõäýý òýäýíä õýëýýã¿é áàéõ íü. Öàã ñóíãàæ áàéãààãûí öîðûí ãàíö øàòãààí áîë ¿¿íèé óëìààñ ººðèéã íü àëààã¿é ãýäãèéã ìýäýæ áàéãàà áàéõ íü. Ýñâýë ¿çýã÷äèéí ºìíº íàäàä õàéðòàé ä¿ð ýñãýñýí õýâýýð áàéãàà þì áîëîâ óó? Ò¿¿íèé òîëãîéä åð íü þó îðñîí þì áîë? Ãýíýòõýí øóâóóäûí æèðãýý íàì ã¿ì áîëëîî. Äàðàà íü íýã øóâóó óëààí ¿ñòýé îõèíûã áàðüæ àâñàí ¿åèéíõ øèã ò¿ãø¿¿ðòýé õàøãèðàõàä óíòàð÷ áóé ò¿¿äãèéí äýýð îíãîö ãàð÷ èðñíýý äîòðîîñ íü òîì òºìºð ø¿ä ãàðààä óäààí áºãººä áîëãîîìæòîéãîîð ¿õñýí îõèíû áèåèéã õºëºãò îðóóëàâ. Îíãîö àëãà áîëîõîä øóâóóä àõèí æèðãýæ ýõëýâ. - ßâàõ öàã áîëëîî ãýæ áè ººðòºº øèâíýýä óíòëàãûí õºíæ뺺 õóðààæ ¿¿ðãýâ÷èíä õèéí ã¿íçãèé àìüñãàë àâëàà. Áè õàðàíõóéä ìîäíû ìº÷èð äýýð óíòëàãûí õºíæèëä áàéõäàà äóðàíä ñàéí õàðàãäàõã¿é áàéñàí áàéæ áîëîõ ÷ îäîî áóóâ óó ¿ã¿é þó ìºðäºæ ýõëýíý. Õîðìûí äàðàà ãàçàð áóóõ ¿åä íàäàä íýã ñàíàà òºð뺺. ¯çýã÷èä ìèíèé ìîäîí äýýðýýñ ìýðãýæëèéíõíèé ÿðèàã ÷àãíàí Ïèòèéã òýäýíòýé ÿâñíûã ìýäñýíèéã îéëãîæ áàéãàà. Áè òýãýõýýð ÿìàð ÷ òîõèîëäîëä ¿éë ÿâäëûí ýçýí áàéæ ñàíäàð÷ òýâäýí àéæ ìýãäýýã¿é ãýäãýý ¿ç¿¿ëýõ õýðýãòýé. Òîãëîîìûí àëõàì á¿ðýý óðüä÷èëàí õàðàõ õýðýãòýé áîëîõ íü. Áè ýíý áîäîëòîéãîî ¿¿ðèéí ãýãýýíä íàâ÷èí äîðîîñ ãóëãàí ãàðààä äóðàíä ñàéí õàðóóëàõ áîëîìæ ºãºõèéí òóëä çîãñîí òîëãîéãîî áºõèéëãºí ó÷èðòàé èíýýìñýãëýâ. Áîëëîî. Òýä ýíý þó áîëîõûã îéëãîñîí áàéõ! Áè öààø ÿâàõààð þìàà öóãëóóëñàí õîéíî òàâüñàí óðõèà ñàíàëàà. Îäîî ë øàëãàõã¿é áîë áóñàä îðîëöîã÷èä îéðõîí áàéãàà ¿åä àâàõ áîëîìæ áàéõã¿é. Îëîí æèëèéí àíãèéí çºí ìèíü íàìàéã õóóðñàíã¿é. Ýðñäýë ãàðãàñíûõ õ¿÷èíä óðõèíä òàðãàí òóóëàé îðæýý. Öàã áàéõã¿é áàéñàí ÷ áè òóóëàéã àãøèí çóóð ºâ÷èí, òîëãîé, õºë, ñ¿¿ë àðüñ áîëîí ãýäýñ äîòðûã íü íàâ÷èí äîð áóëàâ. Ò¿¿äýã àñààæ áîëîõã¿é íü õàðàìñàëòàé. Ò¿¿õèé òóóëàéíû ìàõ èäýõ òààã¿é áàéñàí òóë ¿õñýí îõèíûã ñàíààä áàéð ëóó íü ÿàðëàà. Ààíõàí! Ò¿¿äýã ãàëûí íóðàì õàëóóíààðàà áàéâ. Áè ìàõàà
  • 94.
    ò¿ðãýí æèæèãëýýä ìº÷èðòøîðëîîä íóðàì äýýð áàðèâ. Áè îäîî ë äóðàíä áàÿðëàæ áàéëàà. Èâýýí òýòãýã÷èä íàìàéã àãíàæ ÷àääàãûã õàðñàí áîëîõîîð áóñàä øèãýý ºëñºæ ¿õýõã¿é ãýäãèéã õàðæ áàéãàà. Õîîë áýëýí áîëîõ çóóð áè ò¿ëýãäñýí ìº÷èð àâ÷ õººãººð íü øàðãàë ¿¿ðãýâ÷ýý õóâèðãàõ àæèëä îðîâ. Ñàéí áîëëîî. Õýðâýý øàâðààð àõèí á¿ðâýë. Ãýâ÷ ýíý óñã¿éãýýð á¿òýõã¿é... Áè ýä ç¿éëñýý ¿¿ðýýä íóðìûã äýâñëýí óíòðààæ ìýðãýæëèéíõíèé ýñðýã òàëûí ç¿ã ð¿¿ ÿâëàà. Òóóëàéíû õàãàñûã øóóä èäýýä ¿ëäñýíèéã íü äàðàà èäýõýýð ¿¿ðãýâ÷èíäýý õèéâ. Ìàõ ãýäýñ õ¿ðæèãíýõèéã çîñãîîñîí ÷ àìíû öàíãààã áàãàñãàñàíã¿é. Óñ îäîî íàäàä þóíû ò¿ð¿¿íä õýðýãòýé áàéâ. Áè öààø àëõàõ çóóðàà Êàïèòîëûí äýëãýöýíä ãàð÷ áàéãàà ãýäýãòýý èòãýëòýé áàéñàí ó÷èð ñýòãýë õºäëºëºº íóóõûã õè÷ýýâ. Êëàâäèé Òåìïëñìèòàä ¿çýã÷èääýý Ïèòèéí ãàðãàñàí àâèð áîëîí ìèíèé ¿éëäëèéí òóõàé òàéëáàðëàõ ñàéõàí öàã èðëýý. Îäîî ÿàõ âý? Ïèòèéí ¿íýí ä¿ð òºðõèéã ¿ç¿¿ëýõ ¿¿? Ýíý íü ìºðèéöñºí õ¿ì¿¿ñò õýðõýí òóñàõ áîë? Èâýýí òýòãýã÷äýý àëäàõ óó? Áèäýíä åð íü èâýýí òýòãýã÷ áàéãàà áîëîâ óó? Òèéìýý áàéãàà ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. Áèäíèé çîëã¿é äóðëàë ãàðöààã¿é òºãñãºë áîëæýý. Ýñâýë ¿ã¿é þì áîëîâ óó? Ìàãàäã¿é òýð íàäòàé ÿðèëöààã¿é ÷ áèäýíä àøèãòàé ç¿éë õèéæ áàéãàà þì áîëîâ óó. Õýðâýý áè ñýòãýë õàíãàëóóí õàðàãäàõ þì áîë õ¿ì¿¿ñ áèäíèéã òîõèðîëöñîí ãýæ áîäîæ áîëîõ þì. Òýíãýðò íàð õººðºí ìàíäàõàä ìîäîí äóíäóóð ÿâàõàä õàëóóí áàéëàà. Áè òóóëàéíû ìàõíû òîñîíä áóäàãäñàí óðóóëààðàà æèãäõýí àìüñãàëàõûã õè÷ýýñýí ÷ á¿òñýíã¿é. Óñã¿é áîëñíû øèíæ òýìäýã õ¿÷òýé ìýäýãäýæ ýõëýõýä óñ ýðýõ á¿õ àðãûã ñàíàõûã õè÷ýýëýý. Ãîðõè òîëãîäûí óðóó áàéäàã áîëîõîîð äîîøîî ¿ðãýëæë¿¿ëýí ÿâæ áàéãàà íü çºâ. Áè àìüòíû ìºð îëîõ þìóó ºòãºí óðãàñàí áóò îëîõ õýðýãòýé. Ãýâ÷ ýðãýí òîéðíû ãàçà𠺺ð÷ëºãäñºíã¿é óðóóäñàí õýâýýð øóâóóä ìîäîä íü ÷ èæèë áàéëàà. ªäºð äóíä áîëîõîä íàäàä àñóóäàë òóëãàðëàà. Òîëãîé àíãàëçàí ºâäºæ õýë á¿õýëäýý õóóðàéøæýý. Õóðö ãàð í¿ä ãÿëáóóëàõàä íàðíû øèëýý ãàðãàí ç¿¿ñýí ÷ ýðãýí òîéðíû ãàçàð õà÷èðõàëòàé ºí㺺ð ¿çýãäýýä ¿¿ðãýâ÷èíäýý áóöààæ õèéëýý. ¯äøèéí á¿ðèé áîëîõ ¿åä óðä æèìñòýé áóò òààðàëäàõàä àâðàãäëàà ãýæ áîäîâ. Áè ÿàðàí õýäýí æèìñ òàñëààä àìòàò ø¿¿ñèéã íü ñîðîõîîð óðóóëäàà õ¿ðãýñýí õîéíîî àíõààðàëòàé õàðàâ. Æèìñ íýðñòýé òºñòýé áàéñàí ÷ ãàäíà òºðõ íü àðàé îíäîî áàéñàíä íýãèéã áÿöëàõàä äîòðîîñ íü óëààí ø¿¿ñ ãàðàâ. Áè õýçýý ÷ èéì ç¿éëòýé òààðàëäàæ áàéñàíã¿é. Ìàãàäã¿é èääýã æèìñ áàéæ áîëîõ ÷ çîõèîí áàéãóóëàã÷äûí áîäîæ îëñîí çàíãà áàéæ áîëîõ þì. Òýãýýä ÷ ñóðãàëòûí òºâèéí óðãàìëûí çààâàðëàã÷ áèäíèéã õîðã¿é ãýäýãò íü çóóí õóâü èòãýëòýé áîëîõ õ¿ðòýë ÿìàð ÷ æèìñ èäýæ áîëîõã¿é ãýæ àíõààðóóëñàí. Ýíý ÷ õýë¿¿ëòã¿é îéëãîìæòîé. Öàíãàëò õ¿÷òýé áàéñàí ÷ áè çààâàðëàã÷ûí ¿ãèéã ñàíààä æèìñèéã õ¿÷ýýð îðõèí ÿâëàà. Áèåèéã åðäèéí ÿäðàëòòàé àäèëã¿é ñóëüäàë ýçýìäýâ. Áè çîãñîæ àìðàõ ¸ñòîé áàéñàí ÷ öîðûí ãàíö àâðàãäàõ çàì áîë ¿ðãýëæë¿¿ëýí ýðýõ ¸ñòîé áàéâ. Áè àðãàà ººð÷ëºí ÷è÷èðñýí ãàð õºëººðºº ìîä ðóó àâèðàí ãàðààä ýðãýí òîéðíîî õàðñàí ÷ ºðºâäºõ ñýòãýëã¿é îé õ¿ðýýëæ
  • 95.
    áàéëàà. Õºë ãóéâëàíàÿëàëàà ¿ðãýëæë¿¿ëñýýð ñ¿¿ë÷èéí õ¿÷ýý øàâõàí ìîäîíä àâèð÷ á¿ñýýðýý áàãëàâ. Õîîë èäýõ äóð áàéõã¿é áàéñàí ÷ àìàíäàà ÿìàð íýã þì õèéõèéí òóëä òóóëàéí ÿñûã øèìëýý. Øºíº áîëîõîä ñ¿ëä äóóëàë ýãøèãëýí òýíãýðò íàéìäóãààð á¿ñèéí îõèíû çóðãèéã ¿ç¿¿ëýâ. Ïèòèéí äóóñãàõààð ÿâñàí îõèí. Ìýðãýæëèéíõíýýñ àéõ àéäàñ öàíãàëòòàé ç¿éðëýõèéí àðãàã¿é èõ áàéëàà. Òýä íàäààñ ººð ç¿ã ð¿¿ ÿâñàí òóë îäîî àìðàõ õýðýãòýé áàéâ. Ãýâ÷ òýä óñàà äóóñààä íóóð ëóó ýðãýõ ÷ þì áèë¿¿. Ýðãýëçýýã¿é ýíý ìèíèé öîðûí ãàíö çàì. ªã뺺 á¿õ ç¿éë äîðäëîî. Òîëãîé õàòãóóëàí ºâäºæ, ç¿ðõ õ¿÷òýé äýëñýí, º÷¿¿õýí õºäëºõ òºäèéä ¿å ìº÷ ÿíãèíàæ áàéëàà. Áè ìîäíîîñîî ¿ñðýõ ãýýä óíàõàä äýýðýýñ ¿¿ðãýâ÷ óíàæ èðëýý. Äîòîð íýã ë ç¿éë áèø áîëæýý. Áîëãîîìæòîé ò¿ðãýí õºäëºõ õýðýãòýé áàéñàí ÷ óõààí áàëàðòàæ í¿ä á¿ðýëçýíý. Íóðóóãààðàà ìîä íàëàí õàòàæ õóóðàéøààä ç¿ëã¿¿ð øèã áîëñîí õýëýíäýý õóðóóãàà áîëãîìæòîé õ¿ðãýæ ¿çýýä óðüä íü ÿìàð áàéñíûã òºñººëºõèéã îðîëäîâ. Óñ õààíààñ îëîõ âý? Íóóð ëóó áóöàõ óó? Àøèãã¿é. Õ¿ðýõã¿é. Áîðîî îðîõ áîëîâ óó? Ãýñýí ÷ òýíãýðò ÿìàð ÷ ¿¿ëã¿é áàéëàà. Öààøàà ýðýõ õýðýãòýé. Ýíý áîë öîðûí ãàíö áîëîìæ. Ãýíýò íàìàéã ä¿ðýëçñýí óóð õèëýí ýçýìäýâ. Õåéìèò÷! Òýð íàäàä óñ èëãýýæ ÷àäíà! Åð人 ãàíö òîâ÷ëóóð äàðàõàä ìºíãºëºã ø¿õýð äîðõíîî áóóãààä èðíý. Ìèíèé èâýýí òýòãýã÷äèéí íýã þìóó õî¸ð íü ñàâòàé óñ ºã÷ ÷àäíà ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. Ýíý õýäèéãýýð èõ ¿íýòýé ÷ èâýýí òýòãýã÷èä áîë ÿäóó õ¿ì¿¿ñ áèø. Òýä ¿¿íèé ë òºëºº ìºðèéöñºí áèç äýý. Ìàãàäã¿é Õåéìèò÷ ìèíèé áàéäëûã îéëãîîã¿é þì áîëîâ óó? - Óñ! ãýæ áè àëü áîëîõ ÷àíãà õýëýýä îäîîõîí ø¿õýð áóóãààä èðýõ þì øèã õ¿ëýýëýý. Ãýâ÷ þó ÷ áóóæ èðñýíã¿é. ßàãààä òýãñýíã¿é âý. Áè èâýýí òýòãýã÷äèéí òàëààð òººðºëäñºí þì áîëîâ óó? Ýñâýë Ïèòèéí ãàðãàñàí àâèðààñ áîëîîä òýä á¿õ ç¿éëýý áóöààí òàòàâ óó? ¯ã¿é, èòãýõã¿é áàéíà. Òýð îëîí õ¿íèé äóíä íàäàä óñ ºãºõºä áýëýí õ¿í áàéãàà ÷ çºâõºí Õåéìèò÷ ò¿¿íèéã èëãýýõýýñ òàòãàëçààä áàéãàà õýðýã. Ìèíèé çààâàðëàã÷ èâýýí òýòãýã÷äèéí áýëãèéã õÿíàõ ÷àäâàðòàé. Õàðèí òýð íàìàéã ¿çýí ÿääàãàà õýçýý ÷ íóóæ áàéãààã¿é. Ãýõäýý öàíãàñàíäàà ¿õòýë íü ¿çýí ÿäíà ãýæ ¿¿? Ãýâ÷ òýð òýãæ øèéäñýí áîë ÿàíà? Òýãâýë îðîëöîã÷îî àä ¿çñýíèé òºëºº ¿çýã÷èä áîëîí, àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí ºìíº õàðèóëàõ õýðýã ãàðíà. Õåéìèò÷ òèéì ýðñäýëä îðíî ãýæ ¿¿? Òýãâýë íàìàéã ¿õ¿¿ëñíèé äàðàà ìèíèé òàíèë çýýëèéí õóäàëäàà÷äàä þó ãýæ õýëýõ áèëýý. Òýãýýä ÷ óóõ þìàà õààíààñ àâàõ áîëæ áàéíà? Òýãâýë ÿàñàí áàéæ áîëîõ âý? Íàìàéã ò¿¿íä õ¿íäýòãýëã¿é õàíäñàí ãýæ çîâîîõûã õ¿ñ÷ áàéãàà þì áîëîâ óó? Ýñâýë á¿õ èâýýí òýòãýã÷äèéã Ïèòèéí ç¿ã õàíäóóëæ áàéíà óó? Ìàãàäã¿é þó áîëîîä áàéãààã îéëãîõûí àðãàã¿é ñîãòóó áàéæ áîëîõ. Ãýõäýý ÿàãààä ÷ þì áè ò¿¿íèéã íàìàéã àëàõûã îðîëäñîíä èòãýëã¿é áàéëàà. Òýãâýë þó áîëîîä
  • 96.
    áàéíà? Áè ãàðààðààí¿¿ðýý äàðñàí ÷ íóëèìñ ãàðãàõ õ¿÷ã¿é áîëæýý. Õåéìèò÷ þó õèéãýýä áàéãàà þì áîë? Òýãòýë óóð õèëýí, ¿çýí ÿäàëò, ñýæèãëýëèéã ¿ë õàðãàëçàí òîëãîéä õàðèóëò ñîíñîãäëîî. Ìàãàäã¿é òýð ¿¿ãýýðýý ÿìàð íýã þì õýëýõèéã õ¿ññýí áàéõ. Ýíý áîë çóðâàñ. Þó õýëñýí áàéæ áîëîõ âý? Òýãòýë õàðèó íü îëäëîî. Õåéìèò÷ íýã ë øàëòãààíààð íàäàä óñ ºãººã¿é. Ó÷èð íü áè ò¿¿íèé äýðãýä áàéíà. Áè ø¿äýý çóóí õºë äýýðýý ãóéâëàí áîñîõîä ¿¿ðãýâ÷ ºìíºõººñºº ãóðàâ äàõèí õ¿íä áîëæýý. Áè õóãàðñàí ìº÷èð òóëàí öààø ÿâëàà. Íàð õî¸ð ºäðèéí ºìíºõººñ õ¿÷òýé øàðíà. Àðüñ õàòàæ õóóðàéøààä õàãàð òóñàõ øèã áîëæ àëõàì á¿ðäýý õ¿÷ ãàðãàæ áàéñàí ÷ çîãññîíã¿é. Ñóóæ àìàð÷ áîëîõã¿é. Õýðâýý ñóóâàë àõèí ºíäèéõ íü áàéòóãàé ÿàõ ãýæ áîññîíîî ÷ ñàíàõã¿é. Áè îäîî ÿìàð õÿëáàðõàí îëç âý! Äóðûí ÿìàð ÷ îðîëöîã÷ òýð ÷ áàéòóãàé æèæèãõýí Ðóò õ¿ðòýë íàìàéã äîð íü ýðõýíäýý îðóóëàí ò¿ëõýõ òºäèé óíàãààä õóòãààð ä¿ðæ áîëíî. Íàäàä ýñýðã¿¿öýí òýìöýõ õ¿÷ áàéõã¿é. Ãýõäýý ìÿíãàí ìèëèéí çàéä íýã ÷ àìüä àìüòàí áàéõã¿é þì øèã ìýäðýìæ òºðºâ. Ãàíöààðàà ÷ ãýæ áîëîõã¿é íü. Íàìàéã äóðàí äàãàæ áàéãàà! Áè õè÷íýýí óäàà îðîëöîã÷äûí õºëäºæ, öóñ àëäàæ, ºëñºæ, öàíãàæ ¿õýõèéã çóðàãòààð õàðæ áàéñàí áèëýý! Õàà íýãòýý öóñò òýìöýë ÿâàãäàæ áàéæ áîëîõ ÷ áè îäîî çóðàãòûí îä áàéëàà. Ìèíèé áîäîë Ïðèì ð¿¿ øèëæëýý. Òýð îäîî ñóðãóóëü äýýð ìèíèé ¿õýõèéã çóðàãòààð õàðæ áàéãàà áàéõ. Áóðõàíû àâðàëààð áè ò¿¿íèé öºõºðëèéã õàðàõã¿é íü. ¯äýýñ õîéø áè òºãñãºë èðñíèéã ìýäýâ. Õºë ãóéâëàí ç¿ðõ ãàëçóóðñàí ìýò öîõèëíî. Áè õýñýã çóóð õààíà áàéãàà áîëîí þó õèéæ áàéãààãàà ìàðòëàà. Õýäýí óäàà ºâäºãëºí óíààä àõèí øèäýýð ºíäèéñºí ÷ ýöýñò íü ºíäèéõ õ¿÷ã¿é áîëîîä í¿äýý àíèâ. Áè Õåéìèò÷èéã áóðóó ¿íýëæýý. Ò¿¿íä íàäàä òóñëàõ áîäîë áàéõã¿é áàéæ. Á¿õ ç¿éë õýâèéí. Ýíä òèéì ÷ ìóó áàéñàíã¿é. Àãààð ñýð¿¿ñ÷ ¿äøèéí á¿ðèé áîëîõ òýìäýã îðæýý. Òýãòýë óäâàë öýöãèéã ñàíàãäóóëàì àíõèëóóí ¿íýð õàíõëàâ. Áè õóðóóãààðàà ãºëãºð ãàçàð ñàìàðäëàà. ¯õýõýä ñàéõàí ãàçàð áàéíà. Õóðóóíû ¿ç¿¿ðò ñýð¿¿í øàâàðëàã õºðñ òýìòðýãäýâ. Áè øàâàðò õàéðòàé. Õè÷íýýí ÷ óäàà îëçîî ýíý 纺ëºí õºðñíèé òóñëàìæòàé ìºøãºæ áàéñàí áèëýý. Ǻãèéíèé õàçàëòàíä ÷ òóñàëäàã þì. Øàâàð, øàâàð, øàâàð! Í¿ä àãøèí çóóð íýýãäýæ õóðóóãàà ãàçàðò øèãòãýâ. Ýíý áîë øàâàð! Òîëãîéãîî ºðãºæ õàðàõàä òýíä ¿íýõýýð óäâàë áàéëàà. Öººðìèéí óäâàë öýöýã! Áè øàâàð äýýã¿¿ð ¿íýðèéí ç¿ã ìºëõºõºä òàâàí ÿðäûí çàéä ºòãºí óðãàìàëòàé öººðºì áàéëàà. Äýýð íü øàðãàë ºíãèéí óäâàë öýöýãñ õºâíº. Áè í¿¿ðýý óñ ð¿¿ ä¿ðýí çàëãèëàõã¿éí òóëä àðàé ÿäàí òýñëýý. ßìàð ÷ ãýñýí ¿¿íèéã òýñýõ óõààí
  • 97.
    ¿ëäæýý. ×è÷èðñýí ãàðààðäàøìàãàà óñààð ä¿¿ðãýýä öýâýðø¿¿ëýõèéí òóëä õýäýí äóñàë èîä õèéí õàíãàëòòàé áàéõ ãýæ íàéäàâ. Õàãàñ öàã òàìëàëò øèã ºíãºðºâ. Þóòàé ÷ ãýñýí õàãàñ öàã áîëîõ øèã ñàíàãäàõàä öààøèä òýñ÷ ÷àäàõàà áîëèâ. Óäààíààð áàëãà áàëãààð óó ãýæ áè ººðòºº õýëýâ. Ãàíö áàëãààä õ¿ëýýõ ¸ñòîé. Òýãýýä äàðààãèéíõ íü. Äàðààãèéí õî¸ð öàãèéí òóðø áè õàãàñ ëèòðèéí ñàâòàé óñàà õîîñîëñîí áàéëàà. Òýãýýä õî¸ð äàõàà. Ãóðàâ äàõèéã íü áýëäýõ çóóðàà ìîäîí äîîð ñóóãààä ÿàðàëã¿éõýí óñàà óóíãàà òóóëàéíû ìàõ èäýí, ¿íýò æèãíýìýãýýñýý íýãèéã õàçàâ. Ñ¿ëä äóóëëûí öàã áîëîõîä áàðàã ë õýâèéí áàéäàëäàà îðëîî. ªíººäºð íýã ÷ îðîëöîã÷ ¿õýýã¿é áîëîõîîð õýíèé ÷ í¿¿ðèéã ¿ç¿¿ëñýíã¿é. Ìàðãààø íü ºäðèéã ýíä ºíãºð¿¿ëýíãýý àìàð÷ ¿¿ðãýâ÷ýý øàâðààð áóäàí, óäâàë öýöãèéí ¿íäýñ èäýõýä ñàéõàí àìòòàé áàéëàà. Áè óíòëàãûí õºíæèë人 òóõëàí õýâòýýä äîòîð íü àìüäðàë áàéãàà äàøìàãàà ãàðààñàà ñàëãàñàíã¿é. Õýäýí öàãèéí äàðàà çóãòñàí àìüòàäûí õºëä ãàçàð ÷è÷èðýõýä ñýðëýý. Ò¿ãøèí èéø òèéøýý õàðàõàä ãýãýý îðîîã¿é ÷ ñàéí õàðàãäàâ. Íàä ðóó ãàëò õàíà ä¿ðýëçýí èðæ áàéëàà. Áè ìîäíîîñ áóóõûã îðîëäñîí ÷ òýëýýãýýð áýõëýãäñýí áàéâ. ßàðàí õóðóóãààðàà òýìò÷èæ ãîðõèéã òàéëàí óíòëàãûí õºíæèëòýéãýý äîîø óíàâ. Áîîæ áàãëàõ öàã áàéñàíã¿é òóë Ẻãí¿¿ëýí ¿¿ðãýâ÷èíäýý ÷èõëýý. Àç áîëîõîä óñòàé ëîíõ õýäèéí ¿¿ðãýâ÷èíä áàéâ. Áè á¿ñýý á¿ñëýí, ¿¿ðãýâ÷ýý ¿¿ðýýä ã¿éëýý. Åðòºíö ãàëò óòàà áîëîí ººð÷ëºãäæýý. Øàòàæ áàéãàà ìîäíû ìº÷ð¿¿ä òàñ íÿñõèéí î÷ öàöðóóëàí õºë äîð óíàæ áàéëàà. Ìèíèé õèéæ ÷àäàõ ç¿éë ãýâýë òóóëàé, áóãà çýðýã àìüòäûã äàãàí ã¿éõ áàéñàí áºãººä òýð ÷ áàéòóãàé çýðëýã íîõäûí ñ¿ðýã õ¿ðòýë áàéëàà. Àìüòíû çºí ñîâèí õ¿íèéõýýñ õóðö. Ãýâ÷ òýä íàäààñ õóðäàí áàéñàí òóë õàæóóãààð øóðõèéãýýä ºíãºðºõºä óíàñàí ìîäíû ¿íäýñ ãèø¿¿íä òýýãëýýä àðãàã¿é õîöîðëîî. Àéìøèãòàé õàëóó òººíºæ àìüñãàë àâàõûí àðãàã¿é ºòãºí óòàà áààãèíà. Õºëñºíä íîðæ íýâòýðñýí öàìöíûõàà çàõûã äýýøë¿¿ëýí õàìàðòàà íààõàä àìñãàëàõàä àðàé äýýð áîëîâ. Áè õàõàæ öàöëàí ã¿éõýä ¿¿ðãýâ÷ íóðóó ëóó áàëáàæ ñààðàë ìàíàí äóíäààñ ãýíýò ãàð÷ èðýõ ìº÷èðò í¿¿ð àìàà øàëáàëæ óðàâ. Ýíý áîë òîõèîëäëûí õýðýã áèø õýí íýã îðîëöîã÷ ãàë àëäñàíààñ áîëñîí ç¿éë ÷ áèø. Ǻâõºí çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ë ìàøèíû òóñëàìæòàé èéì ºíäºð ä¿ðýëçñýí ãàë ãàðãàæ ÷àäíà. ªíººäðèéí ºäºð õýòýðõèé òàéâàí ºíãºð÷ õýí ÷ ¿õýýã¿é áîëîõîîð ìàãàäã¿é òýìöýë ÿâàãäààã¿é áàéõ. Êàïèòîëèéí ¿çýã÷èä óéäñàí ó÷èð çîõèîí áàéãóóëàã÷èä íýãýí õýâèéí íºõöºëèéã ýâäýõ àðãà õýìæýý àâñàí íü ýíý. Èéì íºõöëèéã çîõèîí áàéãóóëàã÷èä çºâøººðºõã¿é. Òýäíèé áîäëûã òààõàä àìàðõàí áàéëàà. Ìýðãýæëèéí îðîëöîã÷èä áîëîí áóñàä àìüä ¿ëäñýí õ¿ì¿¿ñ á¿ñèéí ýíý õýñýã ð¿¿ çóãòàæ áàéãàà. Ãàëûã áèäíèéã íýã äîð öóãëóóëàõ çîðèëãîîð òàâüñàí. Ýíý íü õýäèéãýýð îð÷èí ¿åèéí àðãà áèø õýäèé ÷ ìàø ¿ð ä¿íòýé. Áè øàòàæ áàéãàà ìîäîí äýýã¿¿ð õàðàéõàä õ¿ðýìíèé õîðìîéä ãàë àâàëöàí øàòñàíä çîãñîîä
  • 98.
    õóó òàòàí àâ÷óóãüæ õàðëàñàí õýâýýð íü óíòëàãûí õºíæèë人 ÷èõýõäýý áèò¿¿ àãààðò óíòðàíà áàéõ ãýæ íàéäàâ. Öààøàà áàéäàë óëàì äîðäîæ õîîëîé, õàìàð õàëóó øàòàí óóøãè æèãíýãäýæ áàéãàà þì øèã ìýäðýìæ òºðºí àìüñãàë àâàõ áîëãîíä öýýæýýð õàòãóóëàí ºâäºíº. Áè ÷óëóóí äîîãóóð øóðãàëàâ óó ¿ã¿é þó îãèóëæ ýõëýýä äºðâºí õºëëºí ºðºâäºëòýé îðîéí õîîëíûõîî ¿ëäýãäëèéã Ẻëæèí ãàðãàëàà. Öààø ã¿éõ õýðýãòýé áàéñàí ÷ àãààð äóòàãäàí á¿õ áèå òàòâàëçàíà. Áàëãà óñ çàëãèí àìàà çàéëààä äàðàà íü õýä áàëãàëàà. Íýã ìèíóòûí àìðàëò. Áè ¿¿íèéã àøèãëàí óíòëàãûí õºíæ뺺 ãàðãàæ ¿¿ðãýâ÷èí äýõ þì õóìàà öýãöëýâ. Íýã ìèíóò ºíãºð뺺. Öààøàà ÿâàõ õýðýãòýéãýý ìýäýæ áàéñàí ÷ ºòãºí óòààí äóíä õààøàà ÿâàõàà ìýäñýíã¿é. Ç¿ã ÷èã çààæ áàéñàí õóðäàí õºëòýé àìüòàäààñ àðä õîöîð÷ýý. Áè ¿õýð ÷óëóó á¿õèé îéí ýíý õýñýãò óðüä íü èðæ áàéãààã¿é. Íàìàéã õààø íü õººæ áàéãàà áîë? Íóóð ëóó þó? Ýñâýë àþóëààð ä¿¿ðýí øèíý ãàçàð ëóó þó? Õýðâýý èðñýí çàìààðàà áóöâàë óñ ðóó õ¿ðýâ áîëîâ óó? Ãàëò õàíà õàà íýãòýý äóóñàõ ë áîëíî. Õýðâýý ãàëò øóãàìûã ýðãýýä íýâòýð÷ ÷àäàõ þì áîë ìýðãýæëèéíõýíòýé òààðàëäàõààñ çàéëñõèéõ áîëîìæòîé. Íýãýýð òîãòîõã¿é ìèëü ÿâñàí ÷ õàìààã¿é ýõëýýä ýíý òàìààñ çàéëñõèéãýýä äàðàà íü òîéðîã çàìààð áóöàõûã îðîëäîîä ¿çýæ áîëîõ þì. Íàìàéã äºíãºæ øèéäâýð ãàðãàòàë ãàëò áºìáºãíèé ýõíèé äýëáýðýëò òîëãîé äýýã¿¿ð øóíãèíàí ºíãºðººä îéðîëöîîõ õàäàíä äýëáýðëýý. Òîãëîîìûí ºäººí õàòãàëò. Ãàë ò¿éìðèéã çºâõºí áèäíèéã õºäºëãºõèéí òóëä áîäîæ îëñîí áîë îäîî ¿çýã÷äèéã æèíõýíý õºã溺õ öàã áîëæ! Àõèí èñãýðýëò ãàðàõàä áè ýðãýæ õàðàõûí çóóðã¿é ãàçàð àòèéí õýâòòýë ãàëò áºìáºëºã ç¿¿í òàëûí ìîäûã îíîæ äºë àâàëöàí øàòàâ. Áàéðàíäàà ¿ëäýõ íü àìèà àëäàíà ãýñýí ¿ã. Íàìàéã áàéðíààñàà õºäëºâ ¿¿ ¿ã¿é þó ãóðàâ äàõü áºìáºã äºíãºæ ñàÿ õýâòýæ áàéñàí ãàçàð äýëáýðýâ. Öàã õóãàöàà õºøñºí ìýò áîëæ áè äàéðàëòààñ áóëòàí çóãòàõûã õè÷ýýâ. Õààíààñ áóóäàæ áàéãààã íü õàðààã¿é ÷ ãýëýý ëàâ íèñäýã òýðýãíýýñ áèø áàéëàà. Ìàãàäã¿é îéí õýñýãò ìîä ÷óëóóí äóíä ãðàíàò øèäýã÷èéã áàéðëóóëààä õàà íýãòýý ñýð¿¿í ãÿë öàë ºðººíä õýí íýãýí ìèíèé àìüäðàëûã òºñãºë áîëîõ òîâ÷ëóóðûã äàðæ áàéãàà áàéõ. Öººðºì ð¿¿ î÷èõîîð òºëºâëºæ áàéñàí íü òîëãîéíîîñ õèéñýí àðèëæ áè ãàëò áºìáºãºíä îíîãäîõã¿éí òóëä òàõèðëàí ã¿éëýý. Áºìáºëºã àëèìûí õýìæýýòýé áàéñàí ÷ õ¿÷ íü ç¿éðëýøã¿é èõ áàéñàí òóë ìèíèé á¿õèé ë áîäîë ñàíàà àìüä ¿ëäýõ ãýñýí ãàíöõàí ç¿éëä òºâëºð뺺. Èñãýðýëò ãàðàõàä ë ¿õýõ áîëíî. Áè óõààíã¿é óðàãø ã¿éâ. Áè ¯õëèéí òîãëîîìûã õ¿¿õýä áàéõààñàà ¿çñýí áîëîõîîð á¿ñèéí òîäîðõîé õýñýãò òîãëîã÷èä ÿíç á¿ðèéí àþóëä îðäîã áîëîõûã ìýäíý. Õýðâýý ýíý ãàçðààñ õîëäâîë ãðàíàò øèäýã÷ íàäàä õ¿ðýõã¿é áàéõ áîëîìæòîé. Òýãòýë áè õîðòîé í¿õ ð¿¿ íóðæ óíàñàí ÷ ¿¿íä ñàíàà çîâîõòîé ìàíàòàé áàéâ. Õè÷íýýí óäñàíûã õýëýõýä õýö¿¿ ÷ äàéðàëò àëãóóð ñóëàð÷ áè îãèóëæ ýõëýâ. Õîîëîé, õàìàð õ¿÷èëëýã áîäèñò õîîëîé ò¿ëýãäæýý. Õàìàã áèå ÷è÷èðñýýð äàéðàëòûí ¿åýð íóóãäñàí õîðòîé í¿õíýýñ ãàðààä èñãýðýõ ÷èìýýã õ¿ëýýñýí ÷ ãàðñàíã¿é. Õ¿÷òýé îãèóëàõàä í¿äíýýñ íóëèìñ àñãàðàí õàòãóóëàí ºâäºæ õóâöàñ õºëñºíä íîðæ íýâòðýí, Ẻëæñºíä çàâààð÷, ¿ñíèé ¿ç¿¿ð õóéõëàãäæýý. Áè ãàëò áºìáºëºãò øàòàæ õàðëàñàí ¿ñýý áàðüæ ¿çòýë ãýíýòõýí èñãýðýõ ÷èìýý
  • 99.
    ãàðëàà. Áóë÷èí ÷àíãàðàíóõàñõèéñýí ÷ àìæñàíã¿é áàðóóí øèëáýíèé õàæóóä äýëáýðëýý. Áè øàòàæ áàéãàà ºì人 õàðààä áàðàã óõààíã¿é áîëîí àòèðàëäàí õàøãèð÷ ãàðààðàà öîõèí óíòðààõûã õè÷ýýâ. Ýöýñò íü ñýõýý îðæ ãàçàð ºíõðºí ãàëûã óíòðààãààä í¿öãýí ãàðààðàà øàòñàí äààâóóã õóóëàí õàÿâ. Áè áºìáºãíèé äýëáýðñýí ãàçðààñ åð人 õýäýí ÿðäûí çàéä ñóóæ áàéâ. Øèëáý òýñãýëã¿é õîðñîí ºâäºæ ãàð á¿õýëäýý óëààí ãóâðóó áîëæýý. Áèå õ¿÷òýé ÷è÷èð÷ áàéñàí òóë áàéðíààñàà õºäëºõ õ¿÷ áàéñàíã¿é. Õýðâýý çîõèîí áàéãóóëàã÷èä íàìàéã äóóñãàõûã õ¿ññýí áîë îäîî ë òîõèðîìæòîé ìº÷ èðëýý. Í¿äíèé ºìíº Öèííàãûí ¿íýò ÷óëóó ãÿëàëçñàí äààøèíç ¿çýãäýýä "Ãàëò Êèòíèññ" ãýõ íü ñîíñîãäîâ. Òîãëîîìûí çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ýëãýý õºøòºë èíýýëäñýí áèç. Ìàãàäã¿é Öèííàãûí ãî¸ìñîã äààøèíçíû òºëºº íàìàéã èéì àðãààð òàìëàñàí áàéõ. Õýðâýý òýð íàìàéã ¿¿íýýñ áîëæ çîâîõûã ìýäñýí áîë ººð ç¿éë õèéõ áàéñàí íü îéëãîìæòîé. Ìàãàäã¿é òýðãýí äýýð í¿öãýí ãàðñàí áîë àþóëã¿é áàéõ ÷ áàéñàí þì áèë¿¿. Äàéðàëò äóóñ÷ýý. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ìèíèé ¿õëèéã õ¿ññýíã¿é. ßìàð ÷ ãýñýí îäîîõîíäîî. Õàðàíãà öîõèõ ÷èìýý õ¿ðòýë òýä á¿ãäèéã ñåêóíòûí äîòîð óñòãàæ ÷àäàõ áàéñàí. ¯õëèéí òîãëîîì áîë îðîëöîã÷èä íýã íýãèéãýý àëäàã ñïîðòûí òºðºë ÷ çàðèìäàà òýä ººðñäèé㺺 ñàíóóëàõûí òóëä îðîëöîã÷äûã àëäàã. Ãýâ÷ íýã íýãýíòýé íü í¿¿ð òóëãàðóóëñàí íü õàìààã¿é äýýð. Íàìàéã áóóäàõàà áîëüñîí íü ººð îðîëöîã÷ äýðãýä áàéãàà ãýñýí ¿ã. Áè ìîäîí àâèðàí íóóãäàæ áîëîõ áàéñàí ÷ ãàøóóí óòààíä àìüñãàë àâàõûí àðãàã¿é áàéëàà. Èéìýýñ áîñîîä ãàëò õàíààñ äîãîíöîí õîëäîõîä óòààí õàð ¿¿ë áààãüñààð áàéâ. Àëãóóðõàí ºã뺺íèé ãýãýý îðîâ. Íàðíû òóÿàíä ºòãºí óòàà õóéëðàí ýðãýëäýíý. Ìèíèé ¿çýãäýõ îð÷èí õººðõèéëºëòýé áîëæ àðâàí òàâàí ÿðäûí çàéíààñ öààø þó ÷ ¿çýãäýõã¿é áàéñàí òóë äóðûí îðîëöîã÷ àæèãëàãäàõã¿é îéðòîí èðæ áîëîõ áàéâ. Áè õóòãàà ãàðãàæ áàðüñàí ÷ óäààí áàðüæ ÷àäñàíã¿é. Ãàð àéìøèãòàé ºâäºæ, øèëáý õîðñîí õàòãóóëíà. Ò¿ëýãäýõèéã ¿çýí ÿäàæ áàéíà. ¯ðãýëæ ¿çýí ÿäàõ áîëíî òýð ÷ áàéòóãàé çóóõíû õàéðóóëûí òàâãàíä º÷¿¿õýí òºäèé õàéðàãäàõûã ÷. Áè àìüäðàëäàà õýçýý ÷ ¿¿íýýñ äîð ºâäºëò ¿çýæ áàéñàíã¿é. Ç¿äýðñýíäýý íýã ìýäýõýä øàãàéãààð òàòñàí óñàíä çîãñîæ áàéëàà. ×óëóóíû çàâñðààð áóðãèëàõ ñýð¿¿í óñàíä ò¿ëýãäñýí ãàðàà ä¿ðýõýä ºâäºëò àãøèí çóóð íàìäàâ. Ýýæ ¿ðãýëæ ò¿ëýãäýëòèéí àíõàí øàòíû òóñëàìæ áîë õ¿éòýí óñ ãýäýãñýí. Ãàð õàëóó îðãèõ íü íàìäàâ. Ýýæ ìàãàäã¿é áàãàõàí ò¿ëýãäýëòèéí òóõàé õýëñýí áàéõ. Òýãâýë øèëáý ìèíü ÿàõ áîëæ áàéíà? Íàäàä òèéøýý õàðàõ ç¿ðõ áàéñàíã¿é. Õýñýã çóóð áè óñíû ýðýã äýýð äîîø õàðàí ãàðàà ä¿ðæ õýâòýíãýý äºëíèé õýý óãàëç õîâõîðñîí õóìñàà àæèãëàâ. Ñàéí áàéíà. Ìèíèé õóâüä ¿ëäñýí àìüäðàëûí òóðøèä ãàë õàíãàëòòàé. Áè í¿¿ðíèéõýý öóñ, õºº òîðòîãûã óãààí àðèëãààä ò¿ëýãäýëòèéí òóõàé þó ìýäýõ áîëîõîî ñàíàõûã õè÷ýýâ. Àòèðààíä õîîë õèéõäýý ò¿ëýãäýõ þìóó çóóõíû í¿¿ðñýíä ò¿ëýãäýõýýñ ººð
  • 100.
    ÿâäàë íýã èõòîõèîëäîîä áàéäàãã¿é. Äýýðýýñ íü áàñ óóðõàéí îñîë... Íýã óäàà áèäýí äýýð çàëóóõàí óõààíã¿é áîëñîí õ¿íèéã ãýð á¿ëèéíõýí íü àâ÷ðààä ýýæýýñ òóñëàõûã ãóéñàí. Óóðõàéí ýì÷ ò¿¿íèéã ýì÷èëýõýýñ òàòãàëçàæ ãýðò íü ¿õ¿¿ëñýí íü äýýð ãýæ õýëñýí ÷ òºðºë òºðºãñºä íü ¿¿íòýé ýâëýðýõèéã õ¿ññýíã¿é. Çàëóó ãàë çóóõíû øèðýýí äýýð ÿã ë õ¿¿ð øèã õýâòýæ áàéëàà. Áè ò¿¿íèé òàøààí äýýðõ ÿñàíäàà õ¿ðòýë ò¿ëýãäýæ îíãîéñîí øàðõûã õàðàâ óó ¿ã¿é þó ãýðýýñýý ã¿éí ãàð÷ áèëýý. Òýãýýä àéìøèãòàé ãýìòñýí õºë áîëîí ýöãèéí ¿õëèéí òóõàé äóðñàìæààñ çóãòàõûã õè÷ýýí ºäºðæèí㺺 îéä ãºðººëñºí. Õà÷èðõàëòàé íü ñ¿¿äðýýñýý õ¿ðòýë àéäàã Ïðèì òóñëàõààð ¿ëäñýí þì. Ýýæ ÷àäàõ á¿õíýý õèéñýí ÷ ýì÷èéí õýëñíýýð çàëóó ¿õñýí áèëýý. պ뺺 ÿàðàëòàé ýì÷ëýõ õýðýãòýé áàéñàí ÷ áè øàðõàà õàðæ ÷àäñàíã¿é. Ãýíòõýí òýð çàëóó øèã ÿñàà îëæ õàðâàë ÿàíà. Õýäèéãýýð ýýæ ã¿í ò¿ëýãäýëòýíä ìýäðýë õ¿÷èëñýíäýý ºâäºëòèéã ìýäðýõã¿é ãýäýã áàéñàí ÷. Ýíý áîäîëäîî áè çîðèãæèí ñóóãààä õºëºº òàòëàà. Òýãòýë àðüñàí äýýðõ áèò¿¿ ãÿëàëçñàí óëààí öýâð¿¿ã õàðààä àðàé ë óõààí àëäàæ óíàñàíã¿é. Áè ã¿íçãèé àìüñãàë àâààä óäààíààð ãàðãàõäàà äóðàí í¿¿ð ë¿¿ ÷èãëýñíèéã ìýäýæ áàéëàà. Øàðõàíäàà ýìçýãëýí ñóë äîðîé áàéäàë ¿ç¿¿ëæ áîëîõã¿é. Òóñëàìæ õ¿ëýýõèéí ÷ õýðýãã¿é. ªðºâäºëòýé áàéäàë þóãààð ÷ òóñëàõã¿é. Õàðèí øèéäýìãèé áàéäàë áàõäëûã òºð¿¿ëäýã áèëýý. Áè õóòãààðàà ºì人 óðààä øàðõàà àíõààðàëòàé õàðëàà. Ãàðûí àëãàíû õýìæýýòýé ò¿ëýãäñýí ÷ àðüñ íü õàðëàñàíã¿é. Óñ ãàé áîëîõã¿é íü ìýäýýæ. պ뺺 áîëãîîìæòîé õºëºº óñ ðóó ä¿ðýýä ÷óëóóí äýýð ãèøãýõýä ãóòàë øàëáà íîðñîíã¿éä ñàíàà àìàðëàà. Õýäèéãýýð ýì÷èëãýýíèé çîðèóëòòàé ºâñ óðãàìàë áàéõ ¸ñòîé ÷ áè ñàíàæ ÷àäñàíã¿é. Ǻâõºí óñ ìèíèé öîðûí ãàíö ýì áàéëàà. Öààøàà ÿâàõ õýðýãòýé þó? Óòàà àëãóóð ñàðíèñàí ÷ äîòîð íü àþóë çàíàë àãóóëàãäñàí õýâýýð áàéëàà. Õýðâýý áè ãàëààñ ¿ðãýëæë¿¿ëýí çóãòâàë ø¿äýý õ¿ðòýë çýâñýãëýñýí ìýðãýæëèéíõýíòýé òóëãàðàõã¿é ãýäãèéí áàòàëãàà àëãà. պ뺺 óñíààñ ñóãàëàí àâàõ áîëãîíä õîðñîí ºâäºæ àéñàí ó÷èð äîð íü áóöààí õèéæ áàéâ. Ãàðíû õóâüä ãàéã¿é áàéñàí òóë óñíààñ ãàðãààä óäààíààð ýä ç¿éëýý ÿíçëàí äàøìàãàà óñààð ä¿¿ðãýæ éîä äóñààãààä õàãàñ öàã áàéëãàñíû ýöýñò óóëàà. Äàðàà íü àëáàäàí áàéæ õýäýí æèãíýìýã èäýýä óíòëàãûí õºíæ뺺 äýëãýõýä õýäýí ãàçðàà öîîðñíûã ýñ òîîöâîë á¿òýí áàéëàà. Õ¿ðýìíèé õóâüä ººð õýðýã. Ò¿ëýãäýæ õàðëààä àâàõûí àðãàã¿é áîëæýý. Áè õýðýãã¿é áîëñîí õýñãèéã íü òàéðàí õàÿõàä õàâèðãàíààñ äýýã¿¿ð õýñýã ¿ëäýâ. Ãýñýí ÷ þ¿äýí íü á¿òýí áàéëàà. ªâäºëòºº ¿ë õàðãàëçàí íîéð õ¿ð÷ ýõëýâ. Ìîäîí äýýð ãàð÷ óíòâàë äýýð áàéñàí ÷ àìàðã¿é áàéëàà. Ò¿¿íèé äýýðýýñ óñíààñ õîëäîæ ÷àäñàíã¿é. Áè þìàà íÿìáàéëàí õóðààãààä ¿¿ðãýâ÷ýý ¿¿ðñýí ÷ ÿâàõã¿é áàéõààð øèéäýâ. Òèéìýýñ óñíû èääýã óðãàìàë, ¿íäýñ ò¿¿ãýýä òóóëàéí ìàõíû ¿ëäñýí õýñýãòýé çàæëàíãàà áàëãà óñ óóæ íàð òýíãýðèéí õàÿàíä ÿàðàëã¿é ºãñºõèéã õàðæ ñóóëàà. Ýíäýýñ õààøàà ÿâáàë àþóëã¿é áàéõ áîë? Áè ¿¿ðãýâ÷ýý íàëàíãàà áèå ñóëàð÷ ç¿¿ðìýãëýâ. "Ìýðãýæëèéíõýí íàìàéã õàéâàë õàéæ áàéã" ãýæ ã¿í íîéðîíä àâòàõûí ºìíº áîäîâ. Òýãòýë ¿íýõýýð õàéæ áàéëàà. Ãýñýí ÷ áè àç áîëîõîä òýäíèé èðýõýýñ õîðìûí óðä õºëèéí ÷èìýýã íü ñîíñëîî. Á¿ðýíõèé áîëæýý. Áè ñýðýíã¿¿òýý öººðºì äóíäóóð òóó÷èí ã¿éâ. Õºë ìèíü õóðäàí õºäºëæ ÷àäààã¿é ÷ òýä ÷ áàñ ãàëààñ áîëîîä áàãàã¿é ç¿äýð÷ýý. Áè òýäíèé õàíèàëãàõ
  • 101.
    áîëîí íýã íýãíýýñººíãºòºí äóóäàõ õîîëîéã ñîíñëîî. Òýä çýðëýã íîõîä àäèë ñ¿ðýãëýí óëàì îéðòîí èðýõýä áè óðäàà áàéãàà ºíäºð ìîä ðóó àâèðëàà. ÿéõýä õºë òýñýõèéí àðãàã¿é ºâäºæ áàéñàí ÷ õîëòñîíä ãàðàà óðàí áàéæ ò¿ðãýí àâèðñàí ó÷èð òýäíèéã ìîäíû äîð èðýõýä õýäèéí õîðèí ôóíòûí ºíäºðò ãàðààä áàéëàà. Õîðìûí äàðàà áèä çîãñîí áèå áèåíýý õàðëàà. Ç¿ðõíèé öîõèëò ìèíü ñîíñîãäîîã¿é ãýæ íàéäàæ áàéíà. Òºãñãºë èðëýý. Íàäàä òýäíèé ýñðýã ÿìàð ÷ áîëîìæ áàéñàíã¿é. Òàâàí ìýðãýæëèéíõýí Ïèòèéã îðîëöóóëààä çóðãóóëàà áàéñàí áºãººä ìèíèé öîðûí ãàíö òàéâøèðàë áîë òýä ÷ áàñ ç¿äýðñýí õàðàãäàæ áàéâ. Ãýñýí ÷ çýâñýãòýé áàéñàí áºãººä íàä ðóó õàðæ õÿëáàðõàí îëç ãýäýãò èòãýí õºõðºëäºíº. Òýäíèé çºâ. Áè çàíãàíä áàéëàà. Ãýñýí ÷ ýíä íýã äàâóó òàë áàéñàí íü òýä í¿ñýð òîì áèåòýé õ¿íä áàéõàä áè õºíãºõºí áàéëàà. Õýäèéãýýð áè òîëãîé ýðãýì ºíäºðò àâèðàí æèìñ ò¿¿õ þìóó øóâóóíû ¿¿ð õîîñîëäîã Ãåéë øèã áèø ÷ õàìãèéí æèæãýýñ íü ãýõýä æàðàí ôóíòýýð õºíãºí áàéâ. Èéìýýñ áè èíýýìñýãëýí, - Þó áàéíà äàà? ãýæ õºãæèëòýé õàøãèðàâ. Òýäíèé ìýãäñýí íü ¿çýã÷äýä òààëàãäñàíààñ ãàðöààã¿é. - Ç¿ãýýð äýý. õàðèí ÷è? ãýæ õî¸ðäóãààð á¿ñèéí çàëóó àñóóâ. - Ìèíèé õóâüä æààõàí õàëóóöààä áàéíà. Ýíä àãààð íü ñýð¿¿õýí þì. Äýýøýý ãàðààä èðýõã¿é þì óó? ãýýä áè áàðàã Êàïèòîëèéíõíèé èíýýäèéã ñîíñëîî. - Òýãýëã¿é ÿàõàâ. - Êàòî ¿¿íèéã àâ ãýýä íýãä¿ãýýð á¿ñèéí îõèí ìºíãºí ñààäàãòàé íóì ñóì ñóíãàâ. Ìèíèé íóì! Ìèíèé ñóì! Áè äîîð óðâàã÷ Ïèòèéã õàðààä õàðö òóëãàðàõûã îðîëäñîí ÷ õàðö áóðóóëààä õóòãàíûõàà èðèéã öàìöàíäàà ç¿ëãýâ. - Õýðýãã¿é. Õóòãààð õàìààã¿é äýýð ãýýä Êàòî íóìûã ò¿ëõýýä á¿ñýíäýý æèæèãõýí õ¿íä õóòãà ç¿¿ëýý. Áè Êàòîã àâèðàõûã õ¿ëýýæ áàéãààä äýýøýý ºãñºâ. Ãåéë ¿ðãýëæ íàìàéã íàðèéõàí ìº÷èð äýýã¿¿ð ÿâàõûã õàðààä õýðýìòýé òºñòýé õýëäýã þì. Ó÷èð ÿâäàë æèíäýý áèø çºâõºí õààíààñ áàðüæ õºëºº òàâèõàà ìýäýæ áàéõàä áîëíî. Ýíý òàëààð íàäàä òîìîîõîí òóðøëàãà áèé. Áè àõèí ãó÷èí ôóò àâèðòàë òàñõèéõ ÷èìýý ñîíñîãäîí Êàòî õóãàðñàí ìº÷èðòýé äîîø ë¿ãõèéí óíàâ. Áè ò¿¿íèéã õ¿ç¿¿ãýý õóãàëñàí áîëîâ óó ãýæ íàéäñàí ÷ áîñîæ èðýýä õàðààë óðñãàâ. Íóì ñóìòàé îõèí àðààñ àâèðàõàä õýí íýãýí Ãÿëáàà ãýæ äóóäàõûã ñîíñëîî. Íýãä¿ãýýð á¿ñèéíõýí õ¿¿õä¿¿äýý èéì òýíýã íýð ºãäºã þì áàéõ äàà. Ò¿¿íèéã äýýøèëæ ýõëýõýä õºë äîð íü ìº÷èð òàñõèéæ öààø ÿâàõàà çîãñîîõîîñ ººð àðãàã¿éä õ¿ðýâ. Áè îäîî íàÿí ôóòûí ºíäºðò ãàðñàí áàéëàà. Îõèí íàìàéã õàðâàõûã îðîëäñîí ÷ íóìòàé ñàéí õàðüöàæ ÷àääàãã¿é àæýý. Ò¿¿íèé õàðâàñàí ñóìíû íýã îéðîëöîîõ ìº÷èðò òîãòñîíûã áè áàðüæ àâààä îõèíûã äààæèãíàí
  • 102.
    äàëëàõäàà ¿íýí õýðýãòýýàøèãëàõ áîëîìæ îëäîîñîé ãýæ õ¿ñýâ. Õýðâýý ìºíãºí çýâñýã ìèíèé ãàðò îðîõ þì áîë òýäíèéã ñýõýý îðîõûí çóóðã¿é á¿ãäèéã íü õàðâàæ ÷àäàõ áàéëàà. Ìýðãýæëèéíõýí äîð çîãñîîä õýëýëöýõ çóóð òýíýã áàéäàëä îðñîíäîî óóðñàí ã¿íãýíýõ íü ñîíñîãäîâ. Ãýâ÷ õàðàíõóé áîëñîí ó÷èð íàìàéã äàéðàõ áîëîìæ ìóõàðäæýý. Ýöýñò íü Ïèò îãöîì äóóãààð, - Çà ÿàõàâ. Òýíäýý ñóóæ áàéñàí íü äýýð áèç. Õààøàà õîëäâîë ãýæ. Ìàðãààø ó÷ðûã íü îëú¸ ãýâ. Ò¿¿íèé çºâ áàéëàà. Áè ýíäýýñ õààøàà ÷ õîëäîõã¿é. Õ¿éòýí óñàíä íàìäñàí øàðõòàé õºëíèé ºâäºëò óëàì õ¿÷òýé ýðãýí èðëýý. Áè äîîø óðóóäàí ñàëàà ìº÷èð äýýð ñóóãààä ýâ õàâã¿éõýí îðîî çàñàâ. Äàðàà íü õ¿ðìýý ºìñºæ óíòëàãûí õºíæèë人 îðîîä á¿ñýý𠺺ðèé㺺 òýëýýëýõäýý äóó àëäàõã¿é áàéõûã õè÷ýýâ. Äóëààõàí àÿíû õºíæèëä îðîîä ìèíèé õºë á¿ð äîðäîõîä äààâóóã íü ç¿ñýí ñýð¿¿í àãààðò ãàðãààä øàðõàà óñààð øàâøèâ. Áè ºâäñºí人 ñóëàð÷ äîðîéòîí çîðèã ç¿ðõ àëãà áîëîîä ºëññºí人 äîòîð õàðëàæ áàéñàí ÷ þì èäýæ ÷àäñàíã¿é. Õýðâýý ýíý øºíº òýñäýã þìàà ãýõýä ìàðãààø ÿàõ áîëæ áàéíà? Íàâ÷èí çàâñàð òýäíèé íàìàéã øàòààõûã õàðæ áàéõ õýðýã ¿¿. Øóâóóä ¿¿ðýíäýý àíàãààõàéãàà á¿¿âýéëýí æèðãýíý. غíèéí ìàõ÷èí àíäàà ãàð÷, óóëü ãóóãëàâ. Óòààí äóíäààñ ºìõèé õ¿ðíèé ¿íýð ¿ë ìýäýã õàíõëàíà. Òýãòýë õºðø ìîäíîîñ íàä ðóó ÿìàð íýã àìüòàí õàðæ áàéõ íü ìýðãýæëèéíõíèé áàìáàðûí ãýðýëä ãÿëàëçàâ. Áè òîõîé äýýðýý îãöîì ºíäèé뺺. Ýíý áîë àìüòíû í¿ä áàéñàíã¿é. Á¿äýã ãýðýëä ìº÷ðèéí öààíààñ Ðóò ÷èìýýã¿éõýí àæèãëàæ áàéâ. Òýð ýíä õýð óäñàí áîë? Á¿ð ýõíýýñýý áàéñàí áàéõ äàà. ×èìýýã¿é íàì ã¿ì ñóóãààä ¿éë ÿâäëûí ó÷èð îëäîõûã õ¿ëýýæ áàéæ. Ìàãàäã¿é ìýðãýæëèéíõíèé îéðòîæ èðýõèéã ñîíñîîä íàäààñ óðä ìîä ðóó ãàðñàí áèç. Áèä õýñýã çóóð áèå áèåý í¿ä ñàëãàëã¿é øèðòýâ. Äàðàà íü òýð íàâ÷èíä õ¿ðýëã¿é æèæèãõýí ãàðàà ãàðãàæ èðýýä òîëãîé äýýð áàéñàí íýã ç¿éëèéã çààëàà. Áè ò¿¿íèé çààñàí ç¿ã ð¿¿ äàãóóëàí õàðòàë ýõýíäýý íàâ÷íààñ ººð þó ÷ ¿çýãäýõã¿é áàéñíàà àðâàí òàâûí ôóòûí ºíäºðò òîëáî á¿¿äãýðòýâ. Þó þì áîë? Àìüòàí þì áîëîâ óó? Õýìæýýãýýðýý èëáýíõèéã ñàíàãäóóëàõ àãààä ìº÷ðèéí äîð ¿ë ìýäýã ñàâëàí ¿äøèéí ñàëõèíä áºãë¿¿ ä¿íãýíýíý. Òýãýõýä ë áè îéëãîëîî. Ýíý áîë çºãèéí ¿¿ð áàéâ. Íàìàéã àéäàñ ýçýìäñýí ÷ õàøãèð÷ ç¿ðõýëñýíã¿é. Ýöñèéí ýöýñò ÿìàð òºðëèéí çºãèé áîëîõûã íü ìýäýõã¿é ø¿¿ äýý. Ìàãàäã¿é "÷è áèäýíä õ¿ðýõã¿é áîë áèä ÷àìä õ¿ðýõã¿é" ãýñýí õàìãèéí åðäèéí çºãèé áàéæ áîëîõ þì. Ãýñýí ÷ ¯õëèéí òîãëîîìä åðäèéí ç¿éë áàéäàãã¿é. Ýíý áîë Êàïèòîëèéí á¿òýýñýí àëóóð÷èí çºãèé áàéëàà. ¯ãëýý ÿòãà øààçãàéòàé òºñòýé ëàáîðàòîðèéí íºõöºëä çîõèîí á¿òýýãäñýí áºãººä äàéíû ¿åä á¿ñèéí ýðãýí òîéðîíä òýñðýõ áºìáºãíèé îðîíä òàðààäàã áàéñàí. Òýä åðäèéí çºãèéíººñ òîì àëòëàã õàòóó áèåòýé áºãººä õàçóóëñàí ãàçàð ÷àâãàíû õèðòýé áóëäðóó ¿¿ñíý. Èõýíõè õ¿ì¿¿ñ äºðºâ òàâ õàçóóëààä ¿õäýã. Çàðèì íü íýã. Õýðâýý àìüä ¿ëäâýë áèåíä õîð íýâ÷èí õèé þì õàðàãäóóëæ ãàëçóóðóóëíà. ¯¿ðíèéõ íü àìãàëàí
  • 103.
    òàéâàí áàéäëûã àëäàãäóóëñàíõýíèéã ÷ àëàõààñ íààø òàéâøèðàõã¿é. Òýä àëóóð÷èí áàéëàà. Äàéíû äàðàà Êàïèòîë õîòûíõîî ýðãýí òîéðîíä áàéñàí ¿¿ðèéã óñòãàñàí ÷ îéðîëöîîõ á¿ñèéí ¿¿ðí¿¿äýä õ¿ðýýã¿é ¿ëäæýý. Àõèí íýã áèäíèé ñóë òàëûã ñàíóóëàõààð. ¯õëèéí òîãëîîì øèã ë. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä õàøàà òîéðóóëàí òàòàõ áîëñîí áàñ íýã øàëòãààí ýíý áàéëàà. Îéä Ãåéë áèä õî¸ð òýäíèé ¿¿ðòýé òààðàëäâàë óì õóìã¿é ýñðýã òàë ðóó çóãòäàã áàéâ. Òýãýõýýð èéì ç¿éë ìèíèé òîëãîé äýýð ºë㺺òýé áàéíà ãýæ ¿¿? Áè òóñëàìæ ýðýí Ðóò ðóó õàðñàí ÷ íàâ÷èí äóíä óóñàí àëãà áîëæýý. Õàðàíõóé ò¿ð àìñõèéõ áîëîìæ îëãîæ áàéãàà ÷ íàð ìàíäàõòàé çýðýã ìýðãýæëèéíõýí íàäàä õ¿ðýõ àðãà çààâàë îëîõ áîëíî. Òýãýýä ÷ òýäíèéã èéì òýíýã áàéäàëä îðóóëñíû äàðàà ººð àðãà ¿ã¿é áîëñîí. Èéìýýñ ¿¿ð ìèíèé öîðûí ãàíö íàéäâàð áàéëàà. Õýðâýý áè ò¿¿íèéã òýäýí ð¿¿ õàÿõ þì áîë çóãòàõ áîëîìæ ãàðàõ ÷ þì áèë¿¿. Ãýâ÷ ¿¿íèé òºëºº àìüäðàëààðàà äýí÷èí òàâèõ õýðýã ãàðíà. Ǻãèéí ¿¿ðýíä õ¿ðýõ áîëîìæã¿é ÷ ìº÷ðèéã óãààð íü îãòîëâîë äîîø óíàãàæ áîëíî. Õóòãàíû áàðèóë õºðººäºëòèéã òýñ÷ ÷àäíà. Õàðèí ìèíèé ãàð òýñ÷ ÷àäàõ áîëîâ óó? ̺÷ðèéí ÷è÷èðãýýíä ñ¿ðýã çºãèé ãàðààä èðýõ áàéãàà þì áèø áàéãàà äàà? Ýñâýë ìýðãýæëèéíõýí ìèíèé þó õèéæ áàéãààã õàðààä áàéðàà ñîëèõ ÷ þì áèë¿¿. Òýãâýë á¿õ ç¿éë ñ¿éðíý ãýñýí ¿ã. ¯¿íèéã àíõààðàë òàòàõã¿é õèéõ õàìãèéí òîõèðîìæòîé öàã áîë ñ¿ëä äóóëàë ÿâàõ ìº÷ áàéâ. Òýãýýä ÷ áàðàã öàã íü áîëîîä áàéâ. Áè óíòëàãûí õºíæ뺺ñºº ãàðààä õóòãàà á¿ñýíä õàâ÷óóëæ äýýøýý àâèðëàà. ̺÷èð íàìàéã äààõàä õýòýðõèé íàðèéõàí áàéñàí ÷ áóóæ ºãñºíã¿é. Áè ¿¿ðèéã òîãòîîæ áàéãàà ìº÷èðò õ¿ðýõýä ä¿íãýíýõ ÷èìýý óëàì òîäîðëîî. Ãýñýí ÷ àëóóð÷èí çºãèéí¿¿äýä ÷ áàñ ñóë òàë áàéäàã. Òýä óòààíä íîìõîðäîã áºãººä ýíý òýäíèé ýñðýã öîðûí ãàíö õàìãààëàëò áàéâ. Êàïèòîëûí áýëýã òýìäýã òýíãýðò ãÿëàëçàí ñ¿ëä äóóëàë ýõýëëýý. Îäîî ýñâýë õýçýý ÷ ¿ã¿é. Áè öýâð¿¿òñýí ãàðààð õóòãà áàðèí õºðººäºõºä àìàðã¿é áàéëàà. Õîâèë ãàðàõòàé çýðýã öààø ÿâàõàä àìàðõàí áîëæ áàãàõàí õ¿÷ øààðäàãäëàà. Áè ø¿ä çóóí õºðººäºí㺺 òýíãýð ë¿¿ õÿëàìõèéõýä ºíººäºð õýí ÷ ¿õýýã¿é áàéâ. Ñàéí áàéíà. ¯çýã÷èä íàìàéã øàðõäóóëàí ìîä ðóó õººí ãàðãàæ õàðóóëäàæ áàéãààä ñýòãýë õàíãàëóóí áàéãàà áîëîëòîé. Ñ¿ëä äóóëàë äóóñàæ òýíãýð õàðàíõóéëàõ ¿åä áè ìîäíû äºíãºæ äºðºâíèé ãóðâûã õºðººäºæ àìæñàí òóë çîãñîõîîñ ººð àðãàã¿é áîëîâ. Îäîî ÿàõ âý? Õèéñýí àæëàà äóóñãàõ óó? Òèéì ÷ óõààëàã áîäîë áèø áàéëàà. Ãýíýòõýí çºãèéí¿¿ä óòààíä ìàíñóóðààä ãàð÷ ÷àäàõã¿é þìóó ¿¿ð ìº÷èðò òýýãëýâýë ÿàíà. ¯¿ð ãýãýýðýõèéã õ¿ëýýæ áàéãààä äàéñíûõàà òîëãîé äýýð óíàãàñàí íü äýýð. Áàìáàðûí ñóëõàí ãýðýëä ñàëàà ìº÷èð ë¿¿ãýý óðóóäàí áóöàõàä íàìàéã ãýíýòèéí áýëýã õ¿ëýýæ áàéëàà. Óíòëàãûí õºíæèë äýýð æèæèãõýí ìºíãºí ø¿õýðòýé õóâàíöàð ñàâ áàéâ. Èâýýí òýòãýã÷äèéí àíõíû áýëýã! Õåéìèò÷ ò¿¿íèéã ñ¿ëä äóóëëûí ¿åýð óíàãàñàí áàéõ íü. Ñàâ àëãàíä áàãòàõààð æèæèãõýí àæ. Ò¿¿ãýýð þó õèéõ þì áîë? Õîîë áèø íü îéëãîìæòîé. Áè òàãûã íü ýðãýäýí îíãîéëãîõîä ýìèéí ¿íýð õàíõàëñàíä áîëãîîìæòîéãîîð òîñíû äýýä õýñýãò õ¿ðýõýä
  • 104.
    õóðóóíû ºâäºëò àëãàáîëîâ! - Õåéìèò÷ áàÿðëàëàà! ãýæ áè øèâíýëýý. Òýð íàìàéã ìàðòñàíã¿é. Õóâü çàÿàã ìèíü ãàðãóóíä íü õàÿñàíã¿é. Òîñîíä àñàð èõ ìºí㺠îðñîí áàéæ òààðíà. Ìàãàäã¿é õýä õýäýí èâýýí òýòãýã÷ íèéëæ áàéæ ýíý æèæèãõýí òîñûã õóäàëäàí àâ÷ ºãñºí áàéõ. Ýíý íü ìèíèé õóâüä õîñã¿é ¿íýòýé ýä áàéâ. Áè õî¸ð õóðóóãàà ñàâàíä ä¿ðýýä áîëãîîìæòîéãîîð øèëáýíäýý òîñ ò¿ðõýâ. ¯ð ä¿í ãàéõàìøèãòàé áàéëàà. ªâäºëò àãøèí çóóð íàìäàæ ñýð¿¿ îðãèâ. Ýýæèéí ãýðòýý ºâñ õàíäàëæ õèéäýãòýé ç¿éðëýõ ÷ þì áèø... Êàïèòîëä ºíäºð õºãæñºí ãàéõàìøèãòàé ëàáîðàòîðè áèé. Áè õºë, ãàðòàà òîñ ò¿ðõýæ äóóñààä òîñîî ø¿õýðò õóìèí ¿¿ðãýâ÷íèéõýý ¸ðîîëä íóóâ. ªâäºëò íàìäàõàä óíòàõûí ºìíº ¿¿ðãýâ÷ýý ÿíçëààä íîéðñëîî. ¯¿ð ãýãýýðýõýä òîëãîé äýýð õýäýí ìº÷ðèéí öààíà ñóóæ áàéñàí øóâóóõàé æèðãýí øèíý ºäºð áîëñíûã çàðëàâ. Ýìèéí íºëººíä ãàðûí àðüñàí äýýðõ óëààí õ¿ðýí òîëáîíóóä õ¿¿õäèéí àðüñ øèã 纺ëºí ÿãààí áîëæýý. Õºëíèé ò¿ëýãäýëò ã¿í áàéñàí ó÷èð õàëóó îðãèñîí õýâýýð áàéëàà. Áè àõèí òîñ ò¿ðõýýä, ç¿ñýì ¿õðèéí ìàõ, æèãíýìýã èäýí õýäýí áàëãà óñ óóâ. ª÷èãäðèéã áàðàã õîîñîí ãýäýñòýé ºíãºð¿¿ëñýí áîëîõîîð õîäîîä õîíõîëçîíî! Äîð ìýðãýæëèéíõýí áîëîí Ïèò óíòàæ áàéëàà. Ãÿëáàà ìîä íàëààä ÿäðàíãóé æèæ¿¿ðëýíý. Áè äýðãýäýõ ìîä ðóó í¿äýý îíèéëãîí õàðòàë þó ÷ õàðàãäñàíã¿é. Ðóò íàäàä ¿¿íèéã çºâëºñºí áîëîõîîð àíõààðóóëàõã¿é õèéõ íü øóäàðãà áóñ õýðýã áàéëàà. Õýðâýý áè ºíººäºð ¿õâýë Ðóòûã ë ÿëààñàé ãýæ õ¿ñ÷ áàéíà. Áè Ðóòûã àÿàðõàí äóóäàõàä íàâ÷èñíû çàâñàð õî¸ð òîì ò¿ãøñýí í¿ä öóõóéâ. Òýð àõèàä ¿¿ð ë¿¿ çààëàà. Áè õóòãàà áàðèàä õºðººäºæ áóé ä¿ð ¿ç¿¿ëýâ. Òýð òîëãîé äîõèîä àëãà áîëñíîî çýðãýëäýýõ ìîäîí äýýð øóðõèéõ ÷èìýý ãàðàâ. Äàðàà íü öààøëàõ ÷èìýý äóóëäàõàä áè Ðóòûã äýðãýäýõ ìîä ðóóãàà ¿ñýðñíèéã îéëãîîä èíýýõã¿é áàéæ àðàéõèéí òýñëýý. Òýð ¿¿íèéã çîõèîí áàéãóóëàã÷äàä ¿ç¿¿ëñýí õýðýã ¿¿? Ò¿¿íèé áýëòãýëèéí òàíõèìûí ýä ç¿éëèéí õîîðîíä íýã ÷ óíàëã¿é ÿàæ íèññýíèéã òºñººëæ áàéíà àà. ¯¿ãýýðýý àðâàí îíîî ÷ àâ÷ áîëîõ áàéæ. Äîðíî ç¿ãò ¿¿ðèéí óëáàð òóÿà òóñëàà. Öààø õ¿ëýýæ áîëîõã¿é. ª÷èãäºð øºíèéí õýö¿¿ àâèðàëòòàé õàðüöóóëàõàä ºíººäºð õàìààã¿é àìàðõàí áàéëàà. Áè çºãèéí ¿¿ðòýé ìº÷èðò õ¿ðýýä àæëàà äóóñãàõààð õóòãàà ãàðãàòàë í¿äíèé ¿ç¿¿ðò þì õºäëºí õºâñãºð ñààðàë ¿¿ðíèé àìñàð äýýð àëòëàã ºíãèéí çºãèé çàëõóóòàéãààð ãàð÷ èðýâ. Ò¿¿íèéã ãàäàãø ãàðìàãö áóñàä íü àðààñ íü ãàð÷ èðýõ áîëíî. Öýâð¿¿òýé ãàðûí àëãàíä õºëñ äààâàðëàõàä ýìýíäýý õ¿ðýõã¿éã õè÷ýýí öàìöààðàà àð÷èâ. Õýðâýý áè ìº÷ðèéã àãøèí çóóð îãòîëæ àìæèõã¿é áîë á¿õ ñ¿ðýã ãàäàãø ãàð÷ èðýýä íàä ðóó äàéðàõ áîëíî. Öààøàà ñóíãàõ õýðýã àëãà. Áè ã¿íçãèé àìüñãàë àâààä õóòãàíûõàà áàðèóëûã àòãàí õ¿÷òýé õºðººä뺺. Íýã õî¸ð, íýã õî¸ð! Ǻãèéí¿¿ä ä¿íãýíýí ¿¿ðíýýñýý ãàðëàà. Íýã õî¸ð, íýã õî¸ð! Áè
  • 105.
    õóòãààðàà õºðººäºæ óíàãàìàãöìº÷èð äýýð àëü áîëîõ õîëäîí ñóóëàà. ¯¿ð ÷èìýý øóóãèàíòàé íèñ÷ äîîä òàëûí ìº÷èðò òýýãýëñíýý ãàçàð ò¿ñõèéí óíàõàä áóò ¿ñðýí çàäàð÷ äîòðîîñ íü ñ¿ðýã óóðòàé çºãèé ä¿íãýíýí ãàð÷ èðýâ. Íýã ë ìýäýõýä ìèíèé õàöàð äýýð õî¸ð, õ¿ç¿¿í äýýð íýã çºãèé õàçñàí áàéëàà. Õîð öóñàíä íýâ÷èí òîëãîé ýðãýõýä ìîäíîîñ íýã ãàðààðàà çóóðààä õàòãóóðûã áèåíýýñýý àâ÷ õàÿâ. Àç áîëîõîä ¿¿ð óíàõààñ ºìíº íàìàéã çºâõºí ãóðâàí çºãèé õàðæýý. Áóñàä íü ãàçàð áàéãàà äàéñàí ðóóãàà óõàñõèéâ. ¯éìýýí ñàìóóí áîëîâ. Ìýðãýæëèéíõíèéã ñýðæ àìæèõààñ óðä ñ¿ðýã àëóóð÷èí çºãèé äàéðàëòàíä îðëîî. Ïèò áîëîí áóñàä íü õàð õóðäààðàà çóãòàõàä "Íóóð ëóó! Íóóð ëóó!" ãýæ õàøãèðàõ ÷èìýý ñîíñîãäîâ. Íóóð îéðõîí áàéñàí áîëîõîîð òýä çºãèé ã¿éöýõýýñ ºìíº óñàíä õ¿ð÷ ÷àäíà ãýæ íàéäñàí áèç. Ãÿëáàà áîëîí äºðºâä¿ãýýð á¿ñèéí îõèíä àç òààðñàíã¿é òýä áóñäààñàà ñàëàí ¿ëäýõýä çºãèéí¿¿ä çàé çàâñàðã¿é õàòãàâ. Ãÿëáàà ºâäñºí人 óõààíã¿é îðèëæ õàøãèðàí íóìààðàà ñàâ÷èí õººõèéã îðîëäñîí ÷ àìæèëòã¿é áîëîâ. Òóñëàìæ äóóäñàí ÷ õýí ÷ ýðãýæ èðñýíã¿é. ĺðºâä¿ãýýð á¿ñèéí îõèí ãàíõñààð öààø ÿâñàí ÷ íóóð õ¿ð÷ ÷àäàõã¿é íü èëò áàéëàà. Ãÿëáàà ãàçàð óíààä òàòâàëçàæ áàéñíàà ÷èìýýã¿é áîëîâ. ¯¿ðíýýñ õîîñîí õàëüñ ¿ëäýí ñ¿ðýã áóñäûã íü õººí àëãà áîëæýý. Áè òýäíèé ýðãýí èðýõèéã õ¿ëýýñýíã¿é áóóãààä íóóðûí ýñðýã ç¿ã ð¿¿ ã¿éëýý. Õàòãóóëñàí ãàçàð ÿíãèíàí ºâäºæ õºë ãóéâëàõàä æèæèã öººðºì人 î÷îîä àðààñ íýõýí èðæ ìàãàäã¿é ãýæ óñàíä óìáàëàà. Òàâàí õîðìûí äàðàà ãàðààä ÷óëóóí äýýð ñóóâ. Àëóóð÷èí çºãèéíèé õàçàëòûí òóõàé õ¿ì¿¿ñ õýòð¿¿ëæ õýëñýíã¿é. ªâäãºí äýýð ÷àâãàíû õýìæýýòýé áóëäðóó ãàð÷ õàòãóóð ñóãàëæ àâñàí ãàçðààñ ºìõèé íîãîîí øèíãýí îëãîéäîí ãîîæèâ. Õàâäàëò. ªâäºëò. Ø¿¿ðýëò. Ãÿëáààãûí ¿õëèéí ºìíºõ òàòâàëçàëò. Íàð òýíãýðèéí õàÿàíä ìàíäàõààñ ºìíº íýã äîð õýòýðõèé îëîí ç¿éë áîëæýý. Îäîî Ãÿëáàà þóòàé òºñòýé áîëæ áàéãààã áîäîõîîñ àéìøèãòàé áàéëàà. Áèå íü õýëáýð ä¿ðñã¿é áîëæ õººñºí õóðóóãààðàà íóìíààñ çóóðààä... Íóì! Îé óõààíû ìèíü íýãýýõýí õýñýãò ýíý áîäîë òºðºõºä áè õºë äýýðýý áîñîîä íàéãàñààð îõèíû õýâòýæ áàéãàà ç¿ã ð¿¿ áóöàæ ã¿éëýý. Íóì ñóì. Áè ò¿¿íèéã îëæ àâàõ ¸ñòîé. Èõ áóó áóóäàõã¿é áàéõûã áîäâîë ç¿ðõ íü õîðòîé òýìöñýí õýâýýð øîêîíä îðñîí áàéõ. Ãýâ÷ çîãñìîãö èõ áóó ¿õëèéã íü çàðëàí áóóäàæ, îíãîö áèåèéã íü íóì ñóìíû õàìòààð àâ÷ ÿâíà. ¯ã¿é, áè ò¿¿íèéã õî¸ð äàõü óäààãàà àëäàõã¿é! Íàìàéã Ãÿëáààä õ¿ðýõòýé çýðýãöýí èõ áóóíû áóóäàëò ãàðëàà. Ǻãèé àëãà áîëîîä àëòàí äààøèíçòàé ÿðèëöëàãà ºã÷ áàéñàí ¿çýñãýëýíòýé îõèíûã òàíèõûí àðãàã¿é áîëæýý. Í¿¿ð íü õýëáýð ä¿ðñýý àëäàí ãàð õºë íü ãóðàâ äàõèí õººæýý. Õàòãóóëæ îâîéñîí ãàçðààñ ºìõèé íîãîîí øèíãýí áóðãèëíà. Áè ýðã¿¿ëýõèéã îðîëäîí ãàðààñ íü ÷èðñýí ÷ áèå íü çàäàð÷ óíàëàà. Ýíý á¿õýí ¿íýõýýð áîëñîí ãýæ ¿¿? Ýñâýë ìèíèé í¿äýíä õèé þì ¿çýãäýýä áàéíà óó? Áè í¿äýý àíèàä äîòîð ìóóõàéðàí ºã뺺íèé öàéãàà ãàðãàõã¿éí òóëä òóëä àìààðàà àìüñãàëàâ. Õî¸ð äàõü èõ áóóíû áóóäàëò ãàðëàà. ĺðºâä¿ãýýð á¿ñèéí îõèí ¿õñýí áîëîëòîé. Øóâóóä ÷èìýýã¿é áîëîõîä íýã íü àíõààðóóëàí õàøãèð÷ äýðãýä îíãîö èðñíèéã ìýäýãäëýý. Áè Ãÿëáààãûí àðààñ
  • 106.
    íèñýæ èðñýí áàéõãýæ áîäîîä òýâäñýí ÷ äýëãýöýýð íóì ñóì àâàõûã îðîëäîæ áóéã ¿ç¿¿ëæ áàéãàà òóë áîëîìæã¿é õýðýã áàéëàà. Õºë íóãàðàí ºâäºãëºí óíààä ýðãýí òîéðíû ìîäîä òîéðîí ýðãýëäýâ. Òýíãýðò îíãîö õàðàãäàâ. Áè Ãÿëáààãèéí áèåèéã õàìãààëàõààð óõàñõèéñýí ÷ äºðºâä¿ãýýð á¿ñèéí îõèíûã ºð㺺ä àëãà áîëîâ. - ¯¿íèéã õèé! ãýæ áè ººðòºº òóøààãààä ø¿ä çóóí ãàðàà Ãÿëáààãûí áèåí äîîãóóð øóðãóóëæ ãýäñýýð íü ýðã¿¿ëýâ. Áè áàãòàðòàë àìüñãààäàí ýíýõ¿¿ õàð äàðñàí ç¿¿ä øèã ÿâäàë ¿íýõýýð áîëæ áàéãàà ãýäýãò èòãýæ ÷àäñàíã¿é. ̺íãºí ñààäãûã ãàðãàæ èðòýë òýýãýëäñýí ó÷èð á¿õ õ¿÷ýýðýý óãç òàòààä òýâýðòýë ìèíèé ç¿ã ã¿éëäýí èðýõ õºëèéí ÷èìýý ñîíñîãäîâ. Ìýðãýæëèéíõýí! Òýä íàìàéã çýâñýãò õ¿ðýõýýñ ºìíº äóóñãàõààð èðæ áàéíà. Çóãòàõàä õýòýðõèé îðîéòæýý. Áè ñààäàãíààñ íýãèéã ãàðãàõ ãýýä ãóðâàí ñóì ñóãàëòàë íîãîîí èäýýíä áóäàãäñàí òóë õºâ÷èëæ ÷àäñàíã¿é. Áè ÷àäàõã¿é íü! ×àäàõã¿é íü! ×àäàõã¿é íü! Ýõíèé æàäòàé àíãóó÷èí áóòàí äóíäààñ ¿ñðýí ãàð÷ èðýõýä Ïèòèéí îéëãîìæã¿é öàðàé ìèíèé ãàéõëûã òºð¿¿ëýâ. Áè öîõèëò õ¿ëýýñýí ÷ ò¿¿íèé ãàð ñóëàðëàà. - ×è ýíä þó õèéæ áàéãàà þì? ãýæ òýð øèâíýõýä áè ò¿¿íèé ÷èõíèé äîð õàâäñàí áóëäðóó äàãàí óñ óðñàõûã õàðëàà. Ò¿¿íèé áèå ø¿¿äðèéí óñàíä íîðñîí þì øèã ãÿëàëçàæ áàéâ. - ×è ÷èíü ãàëçóóðàà þó? ãýýä òýð íàìàéã æàäíû áàðèóëààð ò¿ëõýíãýý, - Áîñ! Õºäºë! ãýýä ¿ðãýëæë¿¿ëýí ò¿ëõýâ. Ýíý ÷èíü þó ãýñýí ¿ã âý? Þó áîëîîä áàéíà? Òýãòýë òýð íàìàéã ºâäòºë íóäðààä, - Çóãò! ÿéãýýðýé! ãýæ õàøãèðàõàä áóðãàñíû àðààñ Êàòî ãàð÷ èðýâ. Òýð áàñ íîðæ ãÿëàëçàí íýã í¿äíèé äîð àéìøèãòàé õàâäæýý. Áè íàðíû ãýðýëä õóòãà ãÿëñõèéõèéã õàðààä íóì ñóìàà ÷àíãà àòãàí çóãòòàë óðäàà òààðàëäñàí ìîäîíä á¿äýð÷ óíàâ. Öººðºì àðä õîöîð÷ ¿ë òàíèõ îé ¿ðãýëæèëíý. Åðòºíö óðóóãàà õàðàí õºìºð÷, ýðâýýõýé áàéøèíãèéí õýìæýýòýé òîìðîîä ìÿíãà ìÿíãàí îäîä áîëîí õàãàðàâ. Ìîäîä öóñàí óëààí ºí㺺ð òóíàðàí ãóòàë ðóó óðñàíà. Øîðãîîëæ ò¿ëýãäýæ öýâð¿¿òñýí ãà𠺺ä àâèðàõàä ñýãñýð÷ ÷àäñàíã¿é. Òýð óëàì äýýøëýí õ¿ç¿¿ ð¿¿ àâèðëàà. Óäààí öàíãèíàñàí õàøãèðàëò ñîíñîãäîõîä ººðèéíõºº õàøãèðàëò áîëîõûã á¿äýã áàäàã îéëãîâ. Ìèíèé óíàñàí æèæèãõýí í¿õ çºãèéíèé ¿¿ð øèã æèæèãõýí øàðãàë áºìáºëºãººð ä¿¿ðýõýä ºâä㺺 ýð¿¿íäýý õ¿ðãýýä ¿õýõèéã õ¿ëýýëýý. ªâäºëò øàíàëàë äóíä á¿¿äãýðõýí íýã áîäîë òºðºâ. Ïèò Ìåëëàðê àõèàä ë ÷èíèé àìüäðàëûã àâàðëàà! Òýãòýë í¿äýí äýýð áàéñàí øîðãîîëæ óéäààä ÿâëàà.
  • 107.
    XII Áè òºãñãºëã¿éàéìøèãò ç¿¿äýíä àâòàâ. Õàìãèéí àéìøèãòàé íü ìèíèé àéäàã á¿õýí õóðö òîäîîð ¿çýãäýí áîäèò áóñ ãýäýãò èòãýõèéí àðãàã¿é áàéëàà. Ç¿¿ä äóóñàõ áîëãîíäîî ººð èë¿¿ àéìøèãòàé ç¿¿ä ýõýëæ áàéâ. Õè÷íýýí ÷ óäàà Ïðèìèéã ¿õ¿¿ëýí, ýöãèéíõýý íàñ áàðàõ ìº÷èä äýðãýä íü áàéæ, áèå ìèíü äýëáýðýëòýíä õýäýí õýñýã áîëæ õóâààãäàæ áàéëàà. Áè óõààí îðîíãóóòàà õýñýã çóóð õºäëºëã¿é õýâòýí øèíý ¿çýãäýë ýõëýõèéã õ¿ëýýâ. Ãýâ÷ ýöýñòýý õîð áèåíýýñ ãàäàãøèëàí ¿ëáýãýð äîðîé áîëæýý. Áè àòèðàëäñàí õýâýýð õàæóó òèéø õýâòýæ áàéâ. Õºøñºí õºë ãàðàà òýíèéëãýõ ãýòýë øàðõèðàí ºâäºæ ìàø õ¿÷ øààðäàãäàâ. Óäààí ìàø óäààíààð ºíäèéí ñóóõàä õèé þì ¿çýãäýõ ¿åýð õàðàãäñàí øàðãàë áºìáºëºã áèø õàòñàí íàâ÷òàé í¿õýíä ñóóæ áàéëàà. Õóâöàñ öººðìèéí óñ, ø¿¿äýð, áîðîî õºëñíèé àëü íýãýíä íîðæýý. Áè áàëãà óñ óäààíààð çàëãèëàíãàà äàëàí õàëüñèéí áóòàí äýýð öîõ àâèðàõûã õàðàâ. Áè õýð óäààí óõààíã¿é áàéñàí áîë? Óõààí àëäàõ ¿åä ºã뺺 áàéñàí ÷ îäîî ¿äýø áîëæýý. Õºë ãàð ÷èëæ áàäàéðñíûã ¿çýõýä õî¸ðîîñ äîîøã¿é ºäºð ºíãºðñºí áîëîëòîé. Ǻãèéí äàéðàëòààñ ìýðãýæëèéíõýí àìüä ¿ëäñýí ýñýõèéã ìýäýýã¿é ºíãºð÷ýý. Ãÿëáàà áîëîí äºðºâä¿ãýýð á¿ñèéí îõèí áàéõã¿é áîëîîä íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóó, õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õî¸ð îðîëöîã÷ áîëîí Ïèò ¿ëäñýí. Òýä õàçàëòûí äàðàà àìüä ãàðñàí áîëîâ óó? Õýðâýý òýãñýí áîë ýäãýýð ºäð¿¿äýä íàä øèã àéìøèãòàé áàéñàí áàéõ. Èíãýõýä Ðóò ÿàñàí áîë? Æèæèãõýí áèåòýé áîëîõîîð íýã õàçàëò õàíãàëòòàé. Ãýõäýý òýð ¿éë ÿâäàë ýõëýõýýñ ºìíº ÿâñàí áîëîõîîð çºãèé õ¿ðýýã¿é ÷ áàéæ áîëîõ þì. Óñ óóñíû äàðàà àìíààñ ýõ¿¿í ¿íýð õàíõëàâ. Áè äàëèéí áóòíû öýöãèéã òàñäààä áîëãîîìæòîéãîîð äîõèóðûã îéðòóóëàí õýëýí äýýðýý õýäýí äóñàë áàë äóñààõàä ÷èõýðëýã àìò íü çóíû äóëààõàí ºäºð Ãåéëèéí äýðãýä áàéñíûã ñàíàãäóóëàâ. ßàãààä ÷ þì áèäíèé ñ¿¿ë÷èéí ºã뺺 õèéñýí ÿðèà ñàíàãäàâ. - Áèä ÷àäàõ áîëîâ óó þó ãýæ áîäîæ áàéíà? - Þóã òýð âý? - Á¿ñýýñ ÿâàõ òóõàé. Çóãòàæ îéä àìüäàðúÿ. Áèä õî¸ð ÷àäíà ãýæ áîäîæ áàéíà. Òýãòýë áè ãýíýòõýí Ãåéëèéí òóõàé áèø Ïèòèéí òóõàé áîäîæ áàéãàà áîëîõîî îéëãîâ. Ïèò! Òýð ìèíèé àìüäðàëûã àâàðñàí. Áèäíèé ñ¿¿ëä óóëçàõ ¿åä çºãèéí õîðîíä ìàíñóóðñàí áîëîõîîð ¿éë ÿâäàë áîäèò áîëñîí ýñýõèéã õýëæ ÷àäàõã¿é íü. Ãýõäýý... òýð íàìàéã ¿íýõýýð àâàðñàí þì áîë ÿàõ ãýæ? Àõèàä ÿðèëöëàãà ºã÷ áàéñàí ¿åèéí äóðëàëò çàëóóä òîãëîõûí òóëä ãýæ ¿¿? Ýñâýë ¿íýõýýð íàìàéã õàìãààëàõûã õ¿ññýí þì áîëîâ óó? Òýãâýë ìýðãýæëèéíõýíòýé ýõíýýñýý þó õèéæ áàéñàí þì áîë? Íýã ë àâöàëäààã¿é áàéëàà. Á¿ñýä áîëñîí öîðûí ãàíö ñàéí ç¿éë ãýâýë ìèíèé èéøýý èðñýí ÿâäàë áîëæýý. Íóì ñóìòàé áîëñîí! Õýðâýý ìîäîí äýýðýýñ àâñíûã òîîöîõ þì áîë íèéò àðâàí õî¸ð ñóìòàé. Ãÿëáààãèéí áèåä õ¿ðýõýä íààëäñàí æèãø¿¿ðòýé íîãîîí èäýý àëãà áîëæ õàòñàí öóñ ¿ëäæýý. Äàðàà ë àðèëãàõààñ. Áè çýâñãýý òóðøèõûã òýñãýëã¿é ÿàð÷ áàéñàí ó÷èð îéðîëöîîõ ìîä ðóó õýäýí ñóì
  • 108.
    õàðâàëàà. ßã ëáýëòãýëèéí òºâä áàéñàí íóìòàé àäèë áàéâ. Ìèíèé ººðèéí õèéñýíòýé àäèëã¿é. Ãýñýí ÷¿¿íä äàñàõ ë áîëíî. Çýâñýã íàäàä òîãëîîìûí øèíý õýòèéí òºëºâ íýýæ ºã뺺. ªðñºëäºã÷èä õ¿÷òýé ÷ áè îäîî çºâõºí àìèà àâðàõûí òóëä çóãòàæ íóóãäàí, çºãèéí ¿¿ð ÷óëóóäàæ áàéäàã îëç áèø áîëæýý. Õýðâýý Êàòî îäîî ìîäíû àðààñ ãàð÷ èðäýã þìàà ãýõýä áè øóóä õàðâàõ áîëíî. Ãýâ÷ ýõëýýä æààõàí òýíõðýõ õýðýãòýé áàéäàã. Áè àõèàä ë øèíãýí èõ àëäñàíû óëìààñ öàíãàæ, óñíû íººö äóóññàí áàéëàà. Êàïèòîëä áàéñàí ¿åýñ õýäýí ôóíòýýð òóðæ õàâèðãàíû ÿñ òîîëæ áîëîõîîð áîëæýý. Ýöãýý ¿õñýíýýñ õîéøõè ñàðóóäàä ÷ áè òèéì òóðàíõàé áàéãààã¿é. Ò¿¿íèé äýýð ýð¿¿ë ãàçàð ¿ã¿é áîëæ ò¿ëýãäýæ, ç¿ñýãäýí, ìîä ìºðãºí õºõºð÷, çºãèéíä õàçóóëñàí ãàçàð ãóðâàí áóëäðóó îâîéí õàâäæýý. Áè ò¿ëýãäýëòýíäýý òîñ ò¿ðõýíãýý õàçóóëñàí ãàçàð ò¿ðõýæ ¿çñýí ÷ íºëººëñºíã¿é. Ýýæ íàâ÷ààð õîð ãàäàãøëóóëäàãûã ìýääýã ÷ õîâîðõîí àøèãëàäàã áîëîõîîð ÿìàð óðãàìàë áîëîõûã íü ñàíàñàíã¿é. Áè îäîî àãíàæ ÷àäàõ áîëñîí òóë õàìãèéí ãîë íü óñ áàéâ. ßâñàí ãàçðûí ìºðººð íàâ÷ ìº÷èð õóãàðñàí áîëîõîîð õààíààñ èðñíýý òîäðóóëàõàä õýö¿¿ áàéñàíã¿é. Îäîî ýñðýã òàë ðóó íü ÿâàõ õýðýãòýé. Ìèíèé äàéñíóóä çºãèéíèé õîðîíä õèé þì õàðàí õýâòýæ áàéãàà ãýæ íàéäàõààñ. Õºë ãóéâëàí çàõèðàãäàõã¿é áàéñàíä áè óäààí áºãººä àëãóóðõàí îëç ìºðääºã ¿åèéíõ øèãýý ãèøãýâ. Õî¸ð õîðìûí äàðàà òóóëàé õàðàõàä øèíý çýâñãýýðýý àãíàñàí àíõíû îëç áîëëîî. Ýíý ìèíèé ãàðøñàí çºâõºí í¿ä ð¿¿ îíîäîã õàðâàëò áîëîîã¿é ÷ ýõýíäýý äàæã¿é. Îéðîëöîîãîîð öàãèéí äàðàà ºðãºí áîëîâ÷ ã¿åõýí ãîðõè äàéðàëäàâ. Íàäàä ýíý ë õýðýãòýé. Íàð õàëóóíààð òººíºõºä áè äàøìàãòàé óñ öýâýðøèõèéã õ¿ëýýõ çóóðàà õóâöñàà òàéëààä õºëººñ òîëãîé õ¿ðòýë áèåý óãààæ ò¿ëýãäñýí àðüñàí äýýðõ õºº òîðòîã, öóñàà àðèëãàâ. Äàðàà íü ãîðõèíä õóâöñàà óãààãààä áóòàíä õàòààõààð ºëãºæ, ýðýã äýýð ñóóí ¿ñíèéõýý îðîîöîëäîîã õóðóóãààðàà ãàðãàâ. Õîîë èäýõ äóð õ¿ðýõýä ¿õðèéí ìàõòàé, æèãíýìýãòýé èäëýý. ̺íãºí ñààäãàà õºâ人ð ç¿ëãýí öóñíû ìºðèéã àðèëãàâ. Õîîë èäýí òýíõýð÷ àâààä ò¿ëýãäýëòýý àõèí ýì÷èëæ, ¿ñýý àðäàà ñ¿ëæèí íîéòîí õóâöñàà ºìñºõºä íàðàíä ò¿ðãýí õàòëàà. Áè ãîðõè äàãóó ºãñºõººð øèéäýâ. Óñ áàéãàà ãàçàð ¿ðãýëæ àí áàéäàã. Òýãòýë ÷ ¿íýõýýð çýðëýã öàöàãò õÿðóóëòàé òºñòýé õà÷èðõàëòàé øóâóó àãíàëàà. ßìàð ÷ ãýñýí èäýæ áîëîõîîð õàðàãäñàíä áàãàõàí ò¿¿äýã àñààæ á¿ðýíõèéä óòàà íü àæèãëàãäàõã¿é ãýæ íàéäàâ. Áè îëçíû øóâóóãàà öýâýðëýæ ñàéòàð àæèãëàõàä ñýæèãòýé ç¿éë õàðàãäñàíã¿é. ªäèéã íü çóìëàñàí òàõèàíààñ òîìã¿é áèåòýé ìàõëàã õàòóó àæýý. Ýõíèé ìàõàà øîðëîìîãö àðä ãýíýòõýí ìº÷èð òàñõèéõ ÷èìýý ãàðàâ. Áè ÷èìýý ãàðñàí ç¿ã ð¿¿ îãöîì ýðãýõòýé çýðýãöýí ñààäàãíààñ ñóì ñóãàëàâ. Õýí ÷ áàéñàíã¿é. Òýãòýë ìîäíû öààíà õ¿¿õäèéí ãóòàë õàðàãäàõàä òàéâøèð÷ èíýýìñýãëýâ. Òýð ìîäíû äóíäóóð ñ¿¿äýð øèã ë ãóëãàí ÿâàõ þì. Èíãýõýä õýð óäààí íàìàéã äàãàñàí áîë? - Òýãýõýýð çºâõºí ìýðãýæëèéí õîëáîî áàéãóóëäàãã¿éã ÷è ìýäýõ ¿¿ ãýæ áè õýëýâ. Õîðìûí òóðø ÷èìýýã¿é áàéñíàà äàðàà íü ìîäíû àðààñ Ðóòûí áîëãîîìæòîé í¿ä öóõóéâ.
  • 109.
    - ×è ¿íýõýýðíàäòàé õîëáîî áàéãóóëàõûã õ¿ñ÷ áàéíà óó? - ßàãààä ¿ã¿é ãýæ. ×è íàäàä çºãèéí ¿ç¿¿ðèéã ¿ç¿¿ëñýí áèç äýý. Õýðâýý òýãýýã¿é áîë áè àìüä ¿ëäýõã¿é áàéëàà. Åð íü áè ÷àìä õýçýý ÷ ýðãýëçýæ áàéãààã¿é ãýõýä Ðóò í¿äýý àíèâ÷èâ. - ªëñºæ áàéíà óó? Ò¿¿íèé õàðö ìàõàí äýýð òóññàíàà ø¿ëñýý çàëãèëàà. - Õ¿ðýýä èð. Áè ºíººäºð îëçòîé áàéãàà ãýõýä Ðóò èòãýëã¿éõýí ãàð÷ èðñíýý, - Áè çºãèéí õàçñàí áóëäðóóã ýì÷èëæ ÷àäíà ãýâ. - ¯íýí ¿¿? Þóãààð? Òýð õ¿¿äèéíýýñýý ýýæèéí àøèãëàäàã áàéñàíòàé òºñòýé àòãà ä¿¿ðýí íàâ÷ ãàðãàæ èðëýý. - ×è ò¿¿íèéã õààíààñ îëîî âý? - Õîëã¿é ãàçðààñ. Áèä ¿¿íèéã æèìñíèé öýöýðëýãò àæèëëàæ áàéõ ¿åäýý ¿ðãýëæ áèåäýý àâ÷ ÿâäàã þì. Òýíä çºãèéí ¿¿ð ä¿¿ðýí áàéäàã. Ýíä ÷ ãýñýí. ßã òèéì. Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñ õºäºº àæ àõóé, æèìñíèé öýöýðëýãòýé. - Òèéìýýñ ë ÷è ìîäîäûí õîîðîíä äàëàâ÷òàé þì øèã íèñ÷ ñóðñàí õýðýã ¿¿ ãýõýä Ðóò áàðäìààð èíýýìñýãëýâ. - Òýãâýë àëèâ. Íàìàéã ýì÷èëýý÷. Áè ò¿¿äãèéí äýðãýä ñóóãààä ºì人 øóóí ºâäãºí äýýðõ áóëäðóóãàà ¿ç¿¿ëýâ. Òýãòýë ãàéõëûã ìèíü òºð¿¿ëýí Ðóò àìàíäàà íàâ÷ õèéí çàæëàâ. Ýýæ ººð àðãààð õèéäýã ÷ ñîíãîëò áàéñàíã¿é. Òýð õîðìûí òóðø ñàéòàð çàæëààä íÿöëãàé íîãîîí çóóðìàã ºâäºã äýýð òàâèâ. - ª-º-º! ãýæ áè äóó àëäàõàä íàâ÷ òýð äîðîî ºâäºëòèéã íàìäààæ ýõëýõ øèã ñàíàãäàâ. Ðóò õºõºðñíºº, - Àç áîëîõîä ÷è õàòãóóðûã ñóãàë÷èõàæ. Òýãýýã¿é áîë á¿ð äîð ç¿éë áîëîõ áàéñàí þì ãýâ. - Îäîî õàöàð äýýð. Õàöðûã ìèíü ãýæ áè áàðàã ãóéëàà. Ðóò àìàíäàà àõèí íàâ÷ õèéõýä áè ñàíàà àìàðñàíäàà èíýýõèéã õ¿ññýí ÷ ò¿¿íèé áóãóéí äýýð óðò ò¿ëýãäñýí îðîì áàéõûã õàðëàà.. - Íàäàä ýíä íýã þì áàéíà ãýýä áè íóìàà õàæóó òèéø òàâèàä ãàðò íü òîñ ò¿ðõýæ ºã뺺.
  • 110.
    - ×èíèé àçòààðàõàä èâýýí òýòãýã÷èä îëäîæ ãýæ òýð àòààðõàíãóé õýëýâ. - ×àìä þó ÷ èëãýýãýýã¿é þó? ãýõýä Ðóò òîëãîé ñýãñýðëýý. – Ç¿ãýýð äýý, èðýõ ë áîëíî. Òîãëîîìûí òºãñãºëèéí ¿åýð õ¿ì¿¿ñ ÷èíèé ÿìàð óõààíòàé ãýäãèéã îéëãîíî ãýýä áè ìàõàà ýðã¿¿ëýâ. - ×è íàäòàé õîëáîî áàéãóóëíà ãýæ õýëýõäýý òîãëîîã¿é áèç? - Ìýäýýæ ¿ã¿é. Áè áàðàã Õåéìèò÷èéí äóó àëäàõûã ñîíñëîî. Æèæèã õ¿¿õýäòýé õîëáîî òîãòîîõ íü äóòààä áàéæ ãýíý! Ãýõäýý ýíý õàìààã¿é áàéâ. Ðóò äàé÷èí áóóæ ºãäºãã¿é õàìãèéí ãîë íü áè ò¿¿íä èòãýæ áàéâ. ßàãààä ¿¿íèéãýý õ¿ëýýí çºâøººð÷ áîëîõã¿é ãýæ. Òýãýýä ÷ íàäàä Ïðèìûã ñàíàãäóóëäàã. - Çà ÿàõàâ. Áè çºâøººð÷ áàéíà ãýýä Ðóò ãàðàà ñóíãàñàíä áè àòãàëàà. Ìýäýýæ ýíä ò¿ð çóóðûí ÿìàð ÷ õîëáîî áàéæ áîëîõ ÷ áèäíèé õýí ÷ ýíý òóõàé äóðññàíã¿é. Ðóò îðîéí õîîëîíä õóâü áîëãîí öàðäóóëòàé ¿íäýñ íýìýðëýâ. Ò¿¿äýã äýýð øàðñàí ìàõíààñ ñàéõàí ¿íýð õàíõàëíà. Òýð øóâóóã ÷ áàñ òàíüæ áàéñàí áºãººä òýäíèé á¿ñýä ãðóçëèíã ãýæ äóóäàã áàéëàà. Æèìñíèé öýöýðëýãò ãðóçëèíã ñ¿ðãýýðýý áàéõ áºãººä õîîëîíä õýðýãëýæ áîëîõ àæ. Áèäíèéã ãýäñýý ä¿¿ðãýæ ýõëýõ ¿åä ÿðèà õººðºº çàìõðàâ. Ãðóçëèíãèéí ìàõ èõ àìòòàé áàéñàí áºãººä õàçàõàä àì ä¿¿ðýí ø¿¿ñ àñãàðíà. - Õººõ, áè õýçýý ÷ á¿òýí õºë èäýæ áàéãààã¿é ãýæ Ðóò äóó àëäàõàä ìàõ òýð á¿ð îëäîîä áàéäàãã¿é íü àæèãëàãäàì áàéëàà. - ªºðèéã àâ ë äàà. - Áîëîõ þì óó? - Õ¿ññýíýýðýý àâ÷ áîëíî. Íóì ñóìòàé áàéõàä áèä ºëñºõã¿é. Áàñ çàíãà áàéíà. Áè ò¿¿íèéã ÿàæ òàâüäãûã ÷àìä ¿ç¿¿ëíý ýý ãýõýä Ðóò õºë ð¿¿ òýýíýãýëçýí õàðñàíä, - Àâ àâ! Áèäýíä áàñ õî¸ð ºäºð õ¿ðýëöýõýýð á¿òýí øóâóó, òóóëàéíû ìàõ áàéãàà ãýýä õºëèéã ãàðò íü áàðèóëàâ. Ðóò ãàðòàà áàðüñàí ìàõàà òýñ÷ ÷àäàëã¿é àìòàðõàí òîì õàçëàâ. - Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñýä áèäíýýñ èë¿¿ èõ õîîë áèé ãýæ áîääîã áàéñàí þìñàí. Òà íà𠺺ðñíºº òàðüæ óðãóóëäàã áèç äýý ãýõýä Ðóòûí í¿ä òîìîðñíîî, - ßàëàà ãýæ óðãàöààñ þó ÷ àâ÷ áîëîõã¿é ãýâ. - Òýãâýë ÿàäàã ãýæ? Øîðîíä ñóóëãàõ óó?
  • 111.
    - Á¿ãäèéí í¿äýíäýýð òàøóóðääàã þì. Ìàíàé õîòûí äàðãà ìàø øèð¿¿í. Ò¿¿íèé öàðàéíû õóâèðëààñ ¿çýõýä ýíý íü õýâèéí ç¿éë ãýäýã èëò áàéâ. Àðâàí õî¸äóãààð á¿ñýä õ¿ì¿¿ñèéã õîâîðõîí òàøóóðääàã. Øèð¿¿íýýð õýëýõýä Ãåéë áèä õî¸ðûã ºäºð á¿ð îéä õóëãàéãààð àãíàñíû òºëºº òàøóóðäàæ áîëîõ áàéâ. Ãýñýí ÷ àëáàíû õ¿ì¿¿ñ ººðñ人 áèäíýýñ ìàõ õóäàëäàæ àâäàã. Ǻâõºí Ìàæûí ýöýã õîòûí äàðãà òèéì ç¿éëä äóðã¿é áèëýý. - Õàðèí òà íàð õ¿ññýíýýðýý í¿¿ðñ àâ÷ áîëîõ óó? - ¯ã¿é. Õóäàëäàæ àâäàã. Ǻâõºí øààõàéãààð ¿íýã¿é àâ÷ áîëíî. - Çàðèìäàà áèäíèéã óðãàö õóðààëòûí ¿åýð óäààí àæèëëóóëàõûí òóëä íýìýëò õîîë ºãäºã. - Òà íàð ñóðãóóëüäàà ÿâäàãã¿é þì óó? - Óðãàöûí ¿åýð ÿâäàãã¿é. Á¿õ õ¿í àæèëëàõ ¸ñòîé. Íàäàä ò¿¿íèé àìüäðàëûã ñîíñîõ íü òààëàãäàæ áàéëàà. Áèä ººð á¿ñèéí õ¿íòýé õýçýý ÷ ÿðèëöàæ áàéãààã¿é. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä õ¿ì¿¿ñèéã áóñäûíõàà òóõàé ìýäýýñýé ãýæ õ¿ñäýãã¿é òóë áèäíèé ÿðèàã çóðàãòààð ãàðãàõã¿é íü ìýäýýæ. Ðóòûí ñàíà÷èëãààð áèä õîîë õ¿íñíèé íººöºº äýëãýâ. Òýð ìèíèé èõýíõè ç¿éëèéã õàðñàí áàéñàí òóë ñ¿¿ë÷èéí õî¸ð æèãíýìýã, ¿õðèéí ìàõ íýìýðëýâ. Õàðèí ò¿¿íä ¿íäýñ, ñàìàð, íîãîî áîëîí æààõàí æèìñ áàéâ. Áè ¿ë òàíèõ æèìñèéã õóðóóí äýýðýý ýðãýëä¿¿ëýâ. - ×è ¿¿íèéã àþóëã¿é ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà óó? - Òèéìýý, ìàíàé ãýðò èéì æèìñ óðãàäàã. Áè õýäýí ºäðèéí òóðø èäñýí ãýýä Ðóò àìàíäàà àòãà ä¿¿ðýí õèéëýý. Áè æèìñíýýñ íýãèéã àâààä áîëîîìæòîé õàçàæ ¿çýõýä Ẻðºëçãºíººñ äóòóóã¿é ñàéõàí àìòòàé áàéâ. Áèä ãýíýò ñàëàõàä õ¿ðâýë ãýæ òîîöîí õîîë õ¿íñíèé íººöºº õóâààí àâëàà. Èäýõ þìíààñ ãàäíà Ðóòàä æèæèãõýí óñíû ñàâ, ººðºº õèéñýí ÷àâõ, õîñ îéìñ, õóòãàíû îðîíä àøèãëàäàã õóðö èðìýãòýé ÷óëóó áàéëàà. - Ìèíèé þì áàãà ë äàà. Ãýõäýý áè Ýâðýýñ àëü áîëîõîîð ò¿ðãýí çóãòààõûã õè÷ýýñýí þì ãýæ òýð è÷èíã¿éðýí õýëýâ. - Òýãñýí ÷ ñàéí áîëæ ãýýä áè áàñ ººðèéíõèé㺺 äýëãýõýä òýð íàðíû øèëèéã õàðààä ãàéõøèðàí, - ×è ¿¿íèéã õààíààñ àâàà âý? ãýëýý.
  • 112.
    - ¯¿ðãýâ÷èíä áàéñàí÷ õýðýã áîëîîã¿é. Íàðíààñ õàìãààëàõã¿é õà÷èí õàðàãäààä áàéñàí ãýýä áè ìºðºº õàâ÷ëàà. - Ýíý íàðíû áèø øºíèéí õàðààíû øèë áàéíà! Çàðèìäàà áèäíèéã øºíº àæèëëàõ ¿åä áàìáàðûí ãýðýë õ¿ðýõã¿é ãýðýë õ¿ðýõã¿é ºíäºð ìîäîí äýýð ãàðàõàä èéìèéã ºãäºã áàéñàí. Íýã óäàà Ìàðòèí ãýäýã õ¿¿ ººðèéíõèé㺺 ýðã¿¿ëæ ºãººã¿é ºìäºí人 íóóñàí. Ò¿¿íèéã ãàçàð äýýð íü àëñàí. - ¯¿íýýñ áîëæ õ¿íèéã àëëàà ãýæ ¿¿? - Òèéìýý á¿ãä ò¿¿íèé ãýì õîðã¿éã ìýääýã áàéñàí ÷ ãýñýí. Ìàðòèí óõààí ìóóòàé áîëîõîîð áèåý ÿã ãóðâàí íàñòàé õ¿¿õýä øèã àâ÷ ÿâäàã áàéñàí. Ç¿ãýýð ë øèëýýð òîãëîõûã õ¿ññýí áàéõ. Ðóòûí ÿðèàíû äàðàà àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ àðàé àþóë áàãàòàé ñàíàãäàæ ýõëýâ. Ìýäýýæ õ¿ì¿¿ñ ºëñãºëºí㺺ñ áîëæ ¿õäýã ÷ áè æóðàì ñàõèóëàã÷èä óõààí ìóóòàé õ¿¿õäèéã àëæ áàéíà ãýæ òºñººëæ ÷àäñàíã¿é. Òîñëîã Ñýéä áàñ óõààí ìóóòàé à÷ îõèí áàéñàí áºãººä çýýëýýð òýí¿¿÷ëýí ÿâäàã áàéëàà. Á¿ãä ò¿¿íä õàéðòàé áîëîõîîð õîîë óíä ýëäýâ ÿíçûí ç¿éë ºãíº. - Òýãýõýýð øèë èéì çîðèóëòòàé áàéñàí þì óó? ãýýä áè Ðóòýýñ øèëýý àâëàà. - Ò¿¿ãýýð òàñ õàðàíõóéä ÷ õàðæ áîëíî. ªíºº îðîé íàð æàðãàõààð îðîëäîæ ¿çüå. Áè Ðóòýä æààõàí ø¿äýíç ºã÷ òýð çºãèéä õàçóóëñàí ãàçàð òàâüäàã íàâ÷ ºãºâ. Äàðàà íü áèä ò¿¿äãýý óíòðààí ãîðõè ºãñºí ÿâàõàä õàðàíõóéëæ ýõëýâ. - ×è õààíà óíòàæ áàéñàí áý? Ìîäîí äýýð ¿¿? Ǻâõºí õ¿ðýìòýéãýý þó? ãýõýä Ðóò òîëãîé äîõèîä íººö îéìñîî ¿ç¿¿ëýí, - ¯¿íèéã ãàðòàà óãëàäàã áàéñàí þì. Òýð ÿàæ ¿¿íèéã òýâ÷äýã áàéíà? Øºíº õ¿éòýí ø¿¿ äýý. - Õýðâýý õ¿ñâýë íýã õºíæèëä õàìò óíòúÿ. Áèä õî¸óëàà õÿëáàðõàí áàãòàíà ãýõýä ò¿¿íèé öàðàé ãèéñíýýñ ¿çâýë òèéì ç¿éëèéã ìºðººäºæ ÷ áàéãààã¿é áîëîëòîé. Áèä ºíäºð ìîä ðóó î÷èí õîíîãëîõ ìº÷𺺠ñîíãîæ àâàõàä ñ¿ëä äóóëàë ÿâæ ýõëýâ. ªíººäºð õýí ÷ ¿õñýíã¿é. - Ðóò áè ºíººäºð ë óõààí îðñîí. Ñ¿¿ëä óóëçñàíààñ õîéø õýäýí ºäºð ºíãºðñºí áý? Ñ¿ëä äóóëàëä ¿ã ñîíñîãäîõã¿é áàéñàí ÷ áè øèâíýñýí õýâýýð áàéëàà. Òýãýýä ÷ Ïèòèéí òóõàé ¿çýã÷äýä ñîíñãîõûã õ¿ñýýã¿é þì. Ðóò íàìàéã îéëãîñîí áîëîëòîé ìºí òèéì ìàÿãààð õàðèóëàâ. - Íýã áîëîí äºðºâä¿ãýýð á¿ñèéí îõèí ¿õñýíýýñ õîéø õî¸ð ºäºð ºíãºðñºí. Áèä îäîî àðâóóëàà áàéãàà.
  • 113.
    - ßìàð íýãõà÷èõàëòàé ç¿éë áîëîõ øèã áîëñîí. Ýñâýë áè òýãæ áîäñîí ÷ áàéæ ìàãàäã¿é. Ìàãàäã¿é çºãèéí õîðíîîñ áîëîîä õèé þì õàðñàí áàéõ. Ìàíàé á¿ñèéí çàëóóã ìýäýõ ¿¿? Ïèòèéã? Òýð ìýðãýæëèéíõýíòýé õàìò ÿâæ áàéñàí õýðíýý íàìàéã àâðàõ øèã ñàíàãäñàí. - Òýð îäîî òýäýíòýé áàéõã¿é áàéãàà. Áè òýäíèéã íóóðûí äýðãýäýõ áóóäàë õ¿ðòýë äàãàñàí. Òýãýõýä Ïèò áàéãààã¿é. Ìàãàäã¿é ÷àìàéã àâðàíãóóòàà çóãòñàí áàéõ. Áè ÷èìýýã¿é áàéëàà. ¯íýõýýð Ïèò íàìàéã àâàðñàí áîë àõèàä ë ºðòýé áîëîî þó? Áè ýíý ºðèéã òºëæ ÷àäàõã¿é íü. - Õýðâýý òýãñýí áîë òºëºâëºãººíèéõ íü íýã õýñýã ãýæ áîäîæ áàéíà. ¯çýã÷äýä íàäàä õàéðòàé ãýæ èòã¿¿ëýõèéí òóëä. - Òèéì ãýæ ¿¿? Õàðèí áè ¿íýíýýñýý ãýæ áîäñîí õýìýýí Ðóò áîäëîãîøèðîí õýëëýý. - Òýãýëã¿é ÿàõàâ. Ǻâëºã÷èéíõýý õàìò áîäîæ îëñîí þì. Ñ¿ëä äóóëàë äóóñàæ òýíãýð õàðàíõóéëàâ. - Àëèâ øèëýý òóðøèæ ¿çüå ãýýä áè ãàðãàí ç¿¿ëýý. Ðóò òîãëîñîíã¿é. Ýðãýí òîéðíû ìîäíû íàâ÷ ìº÷èð, òàâèí ôóòûí çàéä áàéãàà áóò ãýýä á¿õ ç¿éë òîä õàðàãäàæ áàéâ. Õýðâýý õ¿ñâýë áè ò¿¿íèéã åð íü õýíèéã ÷ àëæ ÷àäàõ íü. - ªºð õýíä èéì ç¿éë áàéãàà áîë? - Ìýðãýæëèéíõýíä õî¸ð õîñ áàéãàà. Áàñ á¿õ ç¿éë áàéãàà áîëîõîîð õ¿÷òýé. - Áèä ÷ ãýñýí õ¿÷òýé. Ãýõäýý ººð àðãààð. - ×è áîë òèéì ë áàéõ. ×è õàðâàæ ÷àäíà. Õàðèí áè þó ÷àäíà ãýæ? - ×è ººðèé㺺 õîîëëîæ ÷àäíà. Õàðèí òýä ÷àäíà ãýæ ¿¿? - Òýãýõ õýðýã áàéõã¿é. Òýäýíä õîîë õ¿íñíèé á¿õ íººö áàéãàà. - Òýäíèéã ÷àäàõã¿é ãýæ òºñººëººä ¿ç äýý. Õýðâýý õîîë õ¿íñíèé íººö íü áàéõã¿é áîë÷èõâîë õýð óäààí òýñýõ áîë? Ýíý ÷èíü ¯õëèéí òîãëîîì áèç äýý? - Êèòíèññ òýä öàòãàëàí áàéãàà ãýæ Ðóò ýñýðã¿¿öýâ. - Òèéìýý. Ýíý ë àñóóäàë áîëæ áàéíà ãýæ áè çºâøººðºâ. Òýãòýë òîëãîéä àíõ óäààãàà òºëºâëºãººíèé ñàíàà òºðºâ. ªðñºëäºã÷ººñºº õîëäîæ çóãòàõ áèø õàðèí æèíõýíý äàéðàëòûí òºëºâëºãºº.
  • 114.
    - Ðóò áè¿¿íèéã ÿàæ õèéõèéã ìýäýæ áàéíà.
  • 115.
    XIII Ðóò íàäàä÷èí ñýòãýëýýñýý èòãýæýý. Ñ¿ëä äóóëàë äóóñìàãö òýð íàäàä íààëäààä óíòàâ. Áè ò¿¿íýýñ áîëãîîìæëîîã¿é áîëîõîîð óðüä÷èëàí ñýðãèéëýõ àðãà õýìæýý àâñàíã¿é. Õýðâýý òýð ìèíèé ¿õëèéã õ¿ññýí áîë çºãèéí ¿¿ðèéã ¿ç¿¿ëýëã¿é áàéõàä ë áîëîõ áàéñàí áèç. Ñýòãýëèéí óãò áèä õî¸óëàà òîãëîîìä ÿëæ ÷àäàõã¿é ãýñýí áîäîë çîâîîñîí õýâýýð áàéñàí ÷ îäîîõîíäîî àìü ºðñºõ øààðäëàãà ãàðààã¿é òóë áè ýíý áîäëîî ¿ë òîîìñîðëîâ. Áè áîäëîî ìýðãýæëèéíõýí áîëîí òýäíèé õ¿íñíèé íººöºí äýýð òºâëºð¿¿ëýâ. Ðóò áèä õî¸ð òýäíèé á¿õ õ¿íñíèé íººöèéã óñòãàõ ¸ñòîé. ªºðñäèé㺺 õîîëëîõ íü ìýðãýæëèéíõíèé õóâüä àìàðã¿é ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. Óëàìæëàë ¸ñîîð ìýðãýæëèéí îðîëöîã÷èä á¿õ õîîë õ¿íñèéã ãàðòàà îðóóëìàãö áààòàð áîëäîã þì. Ãýõäýý ¿¿íèéãýý ñàéí õàìãààëäàãã¿é ó÷èð àëäàõ òîõèîëäîë áàéëàà. Æèøýýëáýë íýã óäàà ñ¿ðýã ã¿ðâýë õîîë õ¿íñèéã óñòãàí, áàñ íýã æèë çîõèîí áàéãóóëàã÷äûí á¿òýýñýí ¿åð óðñàí îäîõîä ººð á¿ñèéí õ¿ì¿¿ñ ÿëàã÷ áîëñîí. Ìýðãýæëèéíõíèé äàâóó òàë ãýâýë õàíãàëòãàé õîîë õ¿íñ. Òýä õ¿¿õýä áàéõààñàà öàòãàëàí áàéæ äàññàí òóë ºëñºæ ÷àäàõã¿é. Ðóò áèä õî¸ð áèø ë äýý. Ãýâ÷ îäîî íàðèéâ÷èëñàí òºëºâëºãºº çîõèîõîä õýòýðõèé ÿäàðñàí áàéëàà. Øàðõíû ºâäºëò íàìäàæ, çºãèéí õîðîíä òîëãîé õºíãºõºí ýðãýí, õàæóó òàëä õàëóó òººí¿¿ëýí ìºðºíä òîëãîéãîî íààí óíòàæ áàéãàà Ðóò àþóëã¿é ìýäðýìæ òºð¿¿ëýõýä á¿ñýä èðñýí öàãààñ àíõ óäààãàà äýðãýä õ¿í áàéõ ÿìàð àÿòàéõàí áîëîõûã îéëãîâ. Áè ç¿¿ðìýãëýíãýý ìàðãààø ìýðãýæëèéíõýíòýé õ¿÷ýý ¿çýõýýð øèéäýâ. Èõ áóóíû áóóäàëòàíä áè äàâõèéí ñýðëýý. Òýíãýðò ãýãýý îðæ øóâóóä æèðãýíý. Ðóò ýñðýã òàëûí ìº÷èð äýýð ñóóãààä ãàðòàà íýã ç¿éë áàðüæ áàéâ. Áèä àõèí áóóäàõûã õ¿ëýýñýí ÷ ÷èìýýã¿é áàéëàà. - ¯¿íèéã õýí áàéñàí ãýæ áîäîæ áàéíà? ãýýä áè Ïèòèéí òóõàé ò¿ãøèí áîäëîî. - Ìýäýõã¿é. Áèäíèé õýí ÷ áàéæ áîëíî áèç äýý. Îðîé ë ìýäýõ áàéõ. - Õýí õýí ¿ëäñýí áèëýý? - Íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóó. Õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õî¸ð îðîëöîã÷. Ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿. Áóòëàã÷ áà áè. Ïèò òà õî¸ð ãýæ Ðóò òîîëñíîî, - Íàéì áîëæ áàéíà. ªºð áàñ àðàâäóãààð á¿ñèéí õºë ìóóòàé õ¿¿. Ò¿¿íòýé åñ¿¿ëýý ãýâ. ªºð õýí áàéñíûã Ðóò áèä õî¸ð ñàíàæ ÷àäñàíã¿é. - Òýð ÿàæ ¿õñýí þì áîë ãýæ Ðóò øèâíýëýý. - Ìýäýõ þì àëãà. Ãýõäýý áèäíèé õóâüä ñàéí õýðýã áîëëîî. ¯õýë îëîí íèéòèéã òàéâøèðóóëñàí ÷ çîõèîí áàéãóóëàã÷èä òîãëîîìûã õóðäàñãàõ àðãà õýìæýý àâàõààñ ºìíº õºäëºõ õýðýãòýé áàéíà. Èíãýõýä ÷èíèé ãàðò þó áàéãàà þì áý?
  • 116.
    - ªã뺺íèé õîîëãýýä Ðóò àëãàà òýíèéëãýõýä õî¸ð òîì ºíäºã áàéëàà. - Õººõ! ßìàð øóâóóíûõ þì? - Õýëæ ìýäýõã¿é íü. Íàìãààñ àâñàí þì. ßìàð íýã óñíû øóâóóíû áàéõ. ªíäºãèéã ÷àíàâàë ìóóã¿é áàéñàí ÷ áèä ãàë àñààæ ç¿ðõýëñýíã¿é. ªíººäºðèéí îðîëöîã÷ ìýðãýæëèéíõíèé ãàðò ºðòºí ¿õñýí áîë òýä àíäàà ãàðñàí áàéõ. Áèä ºíäºãèéã ò¿¿õèéãýýð íü ñîðîîä, òóóëàéí ìàõ æààõàí æèìñ èäýâ. ªã뺺íèé öàé àÿòàéõàí áîëëîî. - Çà ÷è áýëýí ¿¿? ãýýä áè ¿¿ðãýâ÷ýý ¿¿ðýâ. - Þóíä áýëýí ãýæ? ãýýä Ðóò þó ÷ ñàíàë áîëãîñîí õèéõýä áýëýí ¿ñðýí áîñëîî. - ªíººäºð áèä ìýðãýæëèéíõíèé õîîëûã õóëãàéëíà ãýæ áè ýíãèéíýýð òàéëáàðëàâ. - ¯íýí ¿¿? ßàæ? ãýýä Ðóòûí í¿äýíä áàÿðûí î÷ ãÿëàëçëàà. Òýð Ïðèìýýñ ÿëãààòàé íü àäàë ÿâäàë õ¿íä ñîðèëòîíä ¿ðãýëæ áýëõýí áàéõ àæ. - Ìýäýõ þì àëãà. ßâæ àãíàõ çóóðàà òºëºâëºãºº áîäîæ îëöãîî¸. Áè Ðóòûí ìýðãýæëèéíõíèé òóõàé ÿðèàíä òºâëºðººä àí òºäèéëºí á¿òñýíã¿é. Ðóò òýäíèéã óäààí äàãààã¿é ÷ îëîí ç¿éëèéã ìýäýæ àâ÷ýý. Òýä íóóðûí õàæóóä ëàãåðàà áàéãóóëñàí áºãººä õ¿íñíèé õàíãàìæàà ãó÷èí ÿðäûí õàäãàëñàí áàéâ. Ò¿¿íèéã ºäðººð ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ ìàíàí ¿ëääýã áàéâ. - Ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ þó äàà? Òýð òýäýíòýé áàéãàà þì óó? ãýæ áè ãàéõøèðëàà. - Òèéìýý, ºäºðæèí㺺 ëàãåðò áàéäàã. Òýð áàñ çºãèéíä õàçóóëñàí ÷ ìýðãýæëèéíõýí íóóð ëóó ÷èðæ àâ÷èðñàí. Òýä ò¿¿íèéã õàðóóë áîëãîõ ãýýä àëààã¿é áàéõ ãýæ áîäîæ áàéíà. Ãýõäýý òîì áèåòýé áèø ë äýý. - Òýð çýâñýãòýé þó? - Òèéì ÷ ñàéí ÷àääàãã¿é. Æàäòàé. Ìàãàäã¿é õî¸ð õ¿íèéã àëæ áîëîõ ÷ Áóòëàã÷ ò¿¿íèéã àìàðõàí äóóñãàíà. - Õîîë ãàçàð äýýð ç¿ãýýð õýâòýæ áàéäàã õýðýã ¿¿? Ýíä ÿìàð íýã ç¿éë áèø áàéíà äàà? ãýõýä Ðóò òîëãîé äîõèîä, - Íàäàä ÷ ãýñýí. Ãýõäýý òîäîðõîé õýëæ ÷àäàõã¿é íü. Êèòíèññ èíãýõýä ÷è õîîëîíä õ¿ðýõ þì áîë ÿàæ óñòãàõ ãýæ áàéíà? ãýâ. - Øàòààíà. Íóóð ëóó æèâ¿¿ëíý ãýýä áè Ðóòûí ãýäýñ ð¿¿ Ïðèìèéã òýãäýã øèãýý òîãëîí
  • 117.
    õàòãààä, - Áàñèäíý! ãýõýä òýð õºõºð뺺. - Ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é äýý. Áè ÿìàð íýã ç¿éë áîäîæ îëîõ ë áîëíî. Þìûã õèéõýýñ óñòãàõ íü àìàðõàí. Áèä õýñýã çóóð ¿íäýñ ìàëòàí, æèìñ, íîãîî öóãëóóëæ ìýðãýæëèéíõíèéã ÿëàõ òºëºâëºãººãºº ÷èìýýã¿éõýí õýëýëöëýý. Áàñ ººðñäèéíõºº òóõàé ÿðèëöàâ. Ðóò çóðãààí õ¿¿õýäòýé àéëûí õàìãèéí òîì íü áºãººä òýäíèéã õàðæ õàíäàí õîîëëîõûí òóëä íóãà ðóó ÿâäàã ÷ òýíäõèéí æóðàì ñàõèóëàã÷èä ìàíàéõààñ èë¿¿ øèð¿¿í àæýý. Ò¿¿íèéã þóíä äóðòàéã àñóóõàä îãò áîäîëã¿é "õºãæèì" ãýëýý. - Õºãæèì ãýíýý? ×àìä õºãæèì òîãëîõ öàã áàéäàã þì óó? ãýæ áè ãàéõëàà. - Áèä ãýðòýý äóóëäàã. Àæèë äýýðýý ÷ ãýñýí. Èéì ó÷ðààñ íàäàä ÷èíèé ç¿¿ òààëàãäñàí ãýýä Ðóò ìèíèé õýäèéí ìàðòñàí àëòàí ÿòãà øààçãàéã çààëàà. - Òàíàé á¿ñýä ÿòãà øààçãàé áàéäàã þì óó? - Áàéëã¿é ÿàõàâ. Çàðèìòàé íü áè íàéçàëäàã. Áèä áèå áèåíèéõýý äóóã äóóëäàã. Áè òýäíýýð ¿ã äàìæóóëäàã þì. - ßàæ òýð âý? - Áè èõýíõèäýý ºíäºð ìîäîí äýýð ãàðäàã áîëîõîîð àæëûí ºäºð äóóññàíû äîõèî áîëîõ òóãûã ò¿ð¿¿ëæ õàðäàã. Òýãýýä áîãèíî óÿíãûí äóó äóóëíà èíãýýä ãýýä Ðóò àìàà íýýæ àÿàðõàí òîä õîîëîéãîîð äóóëñíàà, - Õàðèí ÿòãà øààçãàé ò¿¿íèéã öýöýðëýãèéí áóñàä õýñýãò äàìæóóëàí á¿ãä àæëûí ºäºð äóóññàíûã ìýääýã þì. Òýä ¿¿ðýíä íü õýòýðõèé îéðòîõîä àþóëòàé ÷ ¿¿íèéã áóðóóòãàõ àðãàã¿é ë äýý. - Ìàé ¿¿íèéã àâ. Òýð ÷àìä íàäààñ èë¿¿ õýðýãòýé ãýýä áè ç¿¿ã Ðóòýä ñóíãàëàà. - ¯ã¿é ¿ã¿é ãýýä Ðóò ìèíèé õóðóóã áóöààí ò¿ëõýæ, - Òýð ÷àìä áàéãààñàé ãýæ õ¿ñ÷ áàéíà. Áè ýíý øóâóóã õàðààä ÷àìä èòãýõýýð øèéäñýí þì. Õàðèí íàäàä àç àâ÷èðäàã ñàõèóñ áàéãàà ãýýä çàõàí äîðîîñîî óðãàìëûí ä¿ðñòýé ç¿¿ëò ãàðãàëàà. Ò¿¿íýýñ á¿ä¿¿ëýã õèéöèéí ñèéëáýðòýé ìîäîí îä ºëãºæýý. Ýñâýë öýöýã ÷ þì óó. - Òýãâýë áàéæ áàéã ãýýä áè øààçãàéãàà öàìöàíäàà áóöààí õèéëýý. ¯ä äóíä áèäíèé òºëºâëºãºº áýëýí áîëîõîä áýëòãýë àæëàà ýõýëëýý. Áè Ðóòýä õî¸ð ò¿¿äýã àñààõ ìîäíû ìº÷èð ò¿¿õýä òóñëàâ. Õàðèí ãóðàâäàõûã íü íàìàéã ÿâñàí õîéíî öóãëóóëàõ ¸ñòîé áàéâ.
  • 118.
    Áè º÷èãäºðèéí õîîëèäñýí ãàçàðòàà óóëçàõààð òîõèðîëöëîî. Ãîðõè äàãààä ÿâàõàä àìàðõàí îëîõ áîëíî. Áè ÿâàõûíõàà ºìíº Ðóòýä õàíãàëòòàé õîîë, ø¿äýíç áàéãàà ýñýõèéã ìàãàäëààä ¿äýø óóëçàõã¿é áàéõ ÷ þì áèë¿¿ õýìýýí óíòëàãûí õºíæ뺺 ¿ëäýýëýý. - ×è ººðºº ÿàõ áîëæ áàéíà? Äààðíà áèç äýý? - Ç¿ãýýð äýý íóóðûí äýðãýäýýñ ººð õºíæèë àâíà. Ýíä õóëãàéã õîðèãëîîã¿é ãýýä áè èíýýëýý. Ñ¿¿ë÷èéí ìº÷èä Ðóò íàäàä àæèë äóóññàíû òýìäýã áîëîõ ÿòãà øààçãàéãààð äàìæóóëàõ äîõèîãîî ñóðãàâ. - Ýíä àæèëëàõã¿é ÷ áàéæ ìàãàäã¿é. Ãýõäýý ÷è ÿòãà øààçãàéíû äóóëàõûã ñîíñîõ þì áîë èðæ ÷àäàõã¿é ÷ á¿õ ç¿éë õýâèéí ãýæ áîäîîðîé. - Òýíä ÿòãà øààçãàé îëîí áàéñàí óó? - ×è òýäíèéã õàðààã¿é þó? Õàà ñàéã¿é ¿¿ðýý çàññàí áàéñàí. - Çà, òýãâýë áàÿðòàé. Õýðâýý á¿õ ç¿éë òºëºâëºãºº ¸ñîîð á¿òâýë ¿äýø óóëçúÿ. Ðóò ãýíýòõýí íàìàéã òýâýðñýíä áè õîðìûí çóóð òýýíýãýëçñýíýý õàðèó òýâðýâ. - Áîëãîîìæòîé áàéãààðàé ãýæ òýð ãóéâ. - ×è ÷ ãýñýí. Áè ýðãýýä ñýòãýë ò¿ãøñýýð ãîðõè ðóó áóöëàà. Ðóòûí òºëºº ò¿¿íèéã àëàãäàõààñ àéíà. Õýí ÷ áèäíèéã àëàõã¿é áàéëàà ãýõýä òîãëîîìûí òºãñãºëä õî¸óëàà áèå áèåíèéõýý ýñðýã òóëàõààñ àéíà. Ïðèìèéã ãàíöààð îðõèõîîñ àéíà. Ãýõäýý Ïðèìä ýýæ, Ãåéë, òàëõ÷èí ãýýä ºëñãºõã¿éí òóëä ñàíàà òàâèõààð àìàëñàí õ¿ì¿¿ñ áàéñàí áîë Ðóòýä çºâõºí áè áàéëàà. Ãîðõè õ¿ðýýä ýðãèéí äàãóó óðóóäñààð º÷èãäºð çºãèéí äàéðàëòûí äàðàà óõààí îðñîí ãàçðàà õ¿ðýâ. Òîëãîéä Ïèòòýé õîëáîîòîé ÿíç á¿ðèéí àñóóëò ýðãýëäýõ õýäèé ÷ õàðèóëò îëäñîíã¿é. ªã뺺íèé áóóäëàãà ò¿¿íèé ¿õëèéã çàðààã¿é áàéãàà äýý? Õýðâýý òýãñýí áîë ÿàñàí þì áîë? Íàìàéã àìüä ¿ëäýýëýý ãýæ ìýðãýæëèéíõíèé õýí íýã àëñàí þì áîëîâ óó? Ãÿëáààãèéí áèå õààíà áàéñíûã ñàíàõûã õè÷ýýòýë Ïèò áóòíû öààíààñ ¿ñðýí ãàð÷ èðýõäýý áàÿðëàñàí íü ñàíàãäàâ. Ýíý ë íàìàéã äàðàà íü áîëñîí áîäèò áàéäàëä ýðãýëçýõýä õ¿ðãýñýí þì. Áè ¿äýø ÿñò ìýëõèé øèã óäààí ÿâæ áàéñàí ó÷ðààñ õî¸ð öàãèéí äàðàà òàíèë óñíû öººð캺 õàðëàà. Òýíä óñàà ñýëáýí ä¿¿ðãýæ ¿¿ðãýâ÷ýý øàâðààð áóäàâ. ¯¿íèéã õè÷íýýí õèéñýí ÷ õàìààã¿é øàðãàë ºí㺠¿ðãýëæ òîäðîõ àæ. Ìýðãýæëèéíõíèé áóóäàëëàñàí ãàçàð îéðòîõîä á¿õ ìýäðýìæ õóðöäàí ò¿ãøèõ íü óëàì íýìýãäëýý. Áè º÷¿¿õýí ÷èìýý á¿ðèéã àíèðäàí íóìàà áýëõýí áàðüæ áàéëàà. Îðîëöîã÷äûí õýí ÷ íàäòàé òààðàëäñàíã¿é. Áè îäîî ë Ðóòûí ÿðüñàí îëîí ç¿éëèéã àíçààðëàà. Àìòàò æèìñ,
  • 119.
    çºãèéí õàòãàëòûã ýì÷èëäýãáóòíû íàâ÷, ìýðãýæëèéíõíýýñ àâðàãäñàí ìîäíîîñ õîëã¿é îëîí òîîíû çºãèéí ¿¿ð, ºíäºð ìîäíû ìº÷èð äóíä õàà ñàéã¿é ãÿëñõèéí ¿çýãäýõ øîî÷ ÿòãà øààçãàé ãýýä ë. Áè ñ¿éòãýãäñýí ¿¿ðòýé ìîä õ¿ðýýä ç¿ðõýý ÷àíãàëàõûí òóëä çîãñëîî. Ðóò ýíäýýñ íóóðûã àæèãëàõ õàìãèéí òîõèðîìæòîé ãàçàð ãýæ òàéëáàðëàñàí. "×è àí÷èí òýä îëç ãýäãèéã á¿¿ ìàðò" ãýæ áè ººðòºº õýëýýä íóìàà ÷àíãà áàðèí çàìàà ¿ðãýëæë¿¿ëýâ. Áè Ðóòûí õýëñýí ìîäîíä àâèðààä ò¿¿íèé óõààíòàéã áèøðýâ. Ýíý íü îéí çàõ áîëîõîîð ºòãºí óðãàñàí íàâ÷èí äóíäààñ íü áóóäëûã èëð¿¿ëýãäýõã¿é àæèãëàõ áîëîìæòîé àæýý. Áèäíèé äóíä òîãëîîì ýõýëñýí óóäàì òàëáàé áàéëàà. Òýä äºðâ¿¿ëýý áàéâ. Íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóó, Êàòî áîëîí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îõèí áàñ ãóðàâäóãààð á¿ñèéí òóðàíõàé çàëóó. Áèäíèéã Êàïèòîëä áàéõ ¿åä ò¿¿íèé ÿìàð áàéñàí íü åð àíçààðàãäñàíã¿é. ßìàð õóâöàñ ºìññºí, áýëòãýë äýýð õè÷íýýí îíîî àâñàí áîëîí ÿðèëöëàãà ºãñºí ãýýä þó ÷ ñàíàãäàõã¿é áàéëàà. Òýðáýýð òîì áèåòýé íàéçóóäûíõàà äóíä áàðàã àæèãëàãäàõã¿é ñóóãààä õóâàíöàð õàéðöàãòàé ç¿éë îðîëäîíî. Òýäýíä ÿìàð íýã àøèãòàé ó÷èð àìüä îðõèñîí áàéõ. Þó þì áîëîî? Ýíý òààâàð ìèíèé ò¿ãø¿¿ðèéã óëàì íýìýãä¿¿ëýâ. ĺðâºí îðîëöîã÷ çºãèéíèé äàéðàëòààñ á¿ðýí ýäãýðýýã¿é áîëîëòîé ýíäýýñ õ¿ðòýë áèåí äýýðõ áóëäðóóíóóä íü õàðàãäàæ áàéëàà. Ìàãàäã¿é òýä õàòãóóðûã ñóãàëæ àâ÷ õàÿàã¿é þìóó àíàãààã÷ íàâ÷íû òóõàé þó ÷ ìýäýýã¿é áîëîëòîé. Ýâýð äýýðýýñ îëñîí ýì òóñëààã¿é áàéæ òààðíà. Ýâýð óðüäûí àäèë áàéñàí ÷ äîòîðõ ç¿éë íü õîîñîð÷ õàéðöàã, øóóäàé ñàâ, õóâàíöàð ñàâòàé ç¿éëñèéã áóóäëààñ õîë çàéä ïèðàìèä õýëáýðòýé íÿìáàéëàí îâîîëæýý. Ãàäóóð íü õýäýí ç¿éëñ òîéðóóëàí òàâüñàí õàðàãäàíà. Øóâóó àéëãàõààð ïèðàìèäûã òîðîîð áèò¿¿ õó÷æýý. Ýíäýýñ ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ áàéõàä íººöèéã óñòãàõ íü àìàðã¿é ãýäýã íü õàðàãäàæ áàéâ. Ýíä ãàðöààã¿é ÿìàð íýã çàëü ìýõ áàéëàà. Áè þó áîëîõûã íü òààâàðëàõààð áàéðàíäàà ¿ëäýâ. Þóíààñ óðüä ïèðàìèäûí äýðãýä íýãýýð òîãòîõã¿é çàíãà áèé. Äýýð íü ãèøãýõýýð öºìºð÷ óíààä æàäàíä ñ¿ëáýãääýã ã¿íçãèé í¿õ ÷ þì óó õè÷íýýí ÷ çàíãà áàéæ áîëîõ þì. Íàìàéã áîäëîãîøèð÷ áàéõ çóóð Êàòîãûí õàøãèðàëò ñîíñîãäîâ. Òýð ìèíèé õîéíî àëñàä îéí ç¿ã çààæ áàéñíààñ ¿çýõýä Ðóò ýõíèé ò¿¿äãýý àñààæýý. Áèä ºòãºí óòàà òàâèõûí òóëä èõýýõýí íîéòîí ìº÷èð öóãëóóëñàí þì. Ìýðãýæëèéíõýí çýâñýãëýæ ýõëýâ. Ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ã àâ÷ ÿâàõ óó ¿ëäýýõ ¿¿ ãýñýí ìàðãààí ãàðàâ. ×àíãà õàøèð÷ áàéñàí ó÷èð áè áàðàã á¿ãäèéã íü ñîíñëîî. - Òýð áèäýíòýé õàìò ÿâíà. Ýíä õèéãýýä áàéõ ç¿éëã¿é áîëñîí ó÷èð îéä ë õýðýãòýé. ͺºöºä õýí ÷ õ¿ðýõã¿é ãýæ Êàòî õýëýâ. - Äóðëàëò çàëóóã ÿàõ áîëæ áàéíà? ãýæ íýãä¿ãýýð á¿ñèéí õ¿¿ ýñýðã¿¿öýâ.
  • 120.
    - Ò¿¿íèé òóõàéìàðò ãýæ õýëýý áèç äýý. Áè ãàéã¿é õ¿íä øàðõäóóëñàí áîëîõîîð îäîî õ¿ðòýë öóñ àëäàæ ¿õýýã¿é íü ãàéõàëòàé. Îäîî áèäýíòýé ìàíàòàé áàéãàà. Òýãýõýýð Ïèò îéí õàà íýãòýý õ¿íä øàðõäààä õýâòýæ áàéõ íü. Áè îäîî õ¿ðòýë ò¿¿íèé ìýðãýæëèéíõíýýñ ÿàãààä óðâàñíûã îéëãîñîíã¿é. - ßâöãààÿ. Êàòî ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ãèéí ãàðíààñ æàä àâààä ò¿¿äãèéí ç¿ã ÷èãëýí õºäëºâ. Òýäíèéã ìîäîíä îðîõîîñ óðüòàæ ìèíèé ñîíññîí ñ¿¿ë÷èéí ¿ã ãýâýë Êàòî, - Áè ò¿¿íèéã îëîõ ¿åä ººðèéí ãàðààð àëíà. Õýí ÷ õ¿ð÷ áîëîõã¿é ø¿¿ ãýâ. Ò¿¿íèéã Ðóòûí òóõàé õýëñýí ãýæ áîäîõã¿é áàéíà. Òýð àëóóð÷èí çºãèéí ¿¿ð óíàãààã¿é áèëýý. Áè àõèí õàãàñ öàãèéí òóðø ÿàõàà ìýäýõã¿é áàéðàíäàà çîãñîâ. Öîðûí ãàíö äàâóó òàë áîë àëñààñ íóì ñóì òàâüæ áîëîõ áàéëàà. Æèøýýëáýë ãàëòàé ñóìààð ïèðàìèäûã õàðâàæ áîëîõ ÷ øàòíà ãýõ áàòàëãàà áàéñàíã¿é. Ñóì óíòàð÷èõâàë ÿàõ áîëæ áàéíà? Ñóìàà àëäààä çîãñîõã¿é ìýðãýæëèéíõýíä ººðèéíõºº òóõàé õýòýðõèé èõ ìýäýýëýë ºã÷èõ þì áèø áàéãàà äàà. Ýíä áàéãàà áîëîí íóì ñóì ñàéí ýçýìøäýã, õàìòðàã÷òàé ãýõ ìýò. ªºð ñîíãîëò áàéñàíã¿é. ßìàð õàìãààëàëòòàéã ìýäýõèéí òóëä îéðîîñ ìàãàäëàõ õýðýãòýé. Áè áàðàã ë èë ãàðñàí õîéíî í¿äíèé ¿ç¿¿ðò þì õºäëºí áàðóóí òàëä õýäýí çóóí ÿðäûí çàéä îéãîîñ õýí íýãýí ãàð÷ èðëýý. Áè ýõëýýä Ðóò ãýæ áîäñîí ÷ áèäíèé õýí íü ÷ ºã뺺 ñàíàõ ãýýä ÷àäààã¿é ¿íýã áîëîõûã íü òàíèëàà. Îõèí áîëãîîìæòîé òàëáàé ðóó ãýòýí î÷îîä õýí ÷ áàéõã¿é ãýäãèéã ìýäìýãö ïèðàìèä ðóó óõàñõèéí ã¿éñíýý òîéðóóëàí òàâüñàí ýä ç¿éëñò õ¿ðìýãö çîãñîæ õºë òàâèõ ãàçðàà àíõààðàëòàé õàðàâ. Òýð öààøàà õà÷èðõàëòàé öîâõ÷èí ä¿¿ëñíýý çàðèìäàà íýã õºë äýýðýý íàéãàí òîãòîõ áóþó õýäýí àëõàì ã¿éæ áàéëàà. Íýã óäààãûí õàðàéëòààð áàãàõàí òîðõíû õàæóóä ýð÷èíäýý ºëìèé äýýðýý ãàçàðäààä òýíöâýð àëäàí óíàëàà. Ò¿¿íèé ãàð ãàçàð õ¿ðýõýä áè ÷àñõèéñýí õàøãèðàëò ñîíññîí ÷ þó áîëñîíã¿é. Õîðìûí äàðàà òýð ºíäèé㺺ä öààø îéëãîìæã¿é õºäºë㺺 ¿ðãýëæë¿¿ëýí îâîîëîîñòîé ýä ç¿éëñä õ¿ðëýý. Ìèíèé áîäñîíîîð çàíãà áàéñàí ÷ ¿íýíäýý õàìààã¿é õýö¿¿ áàéâ. Îõèíû òóõàéä ÷ áè àëäñàíã¿é. Õ¿íñýíä õ¿ðýõ çàìûã èëð¿¿ëýí òîãòîîæ àâñàí íü õè÷íýýí çàëüæèí îâñãîîòîé áîëîõûã íü õàðóóëíà. Òýð ¿¿ðãýâ÷èíäýý æèãíýìýã õèéæ õóâàíöàð ñàâíû õàæóóä îëñîîð ºë㺺òýé õ¿¿äèéíýýñ õýäýí àëèì àâëàà. Õîîë àëãà áîëñíûã ìýäýãäýõã¿éí òóëä òóñ á¿ðýýñ æààõàí àâàõ àæ. Äàðàà íü ãàéõàìøèãòàé á¿æãýýð àþóëòàé òîéðãîîñ á¿æèí ãàðààä îé ðóóãàà á¿òýí àþóëã¿é áóöëàà. Áè óóðàíäàà ø¿äýý çóóâ. ¯íýã ìèíèé ñýæèãëýë çºâ áîëîõûã áàòàëëàà. Ãýõäýý ÿìàð òºðëèéí çàíãà þì áîë? Òèéì îëîí ãýæ ¿¿? ßàãààä ¿íýã ãàðàà ãàçàðò õ¿ðãýõ ¿åä õàøãèðñàí þì áîë? Ìàãàäã¿é òýð... ãàçàð õ¿ðýõýä äýëáýðýíý ãýæ áîäñîí áàéõ. - Òýñðýõ áºìáºã ãýæ áè øèâíýëýý.
  • 121.
    Ýíý á¿ãäèéã òàéëáàðëààäºã뺺. Ìýðãýæëèéíõýí ÿàãààä õîîë õ¿íñíèé íººöºº õàðóóëã¿é ¿ëäýýí, ¿íýã ãàðàà ãàçàð õ¿ðìýãö àéñàí, ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ ýíä þó õèéæ áàéñàí ãýýä ë. Ãóðàâäóãààð á¿ñýä çóðàãò, ìàøèí, òýñðýõ áîäèñ õèéäýã ¿éëäâýð áàéäàã. Ãýõäýý òýñðýõ áºìáºã õààíààñ àâñàí þì áîë? Ìàãàäã¿é Ýâýð äýýð áàéñàí þì áîëîâ óó. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä áèäíèéã àëàëöóóëàõûí òóëä òèéì çýâñýã åðèéí íýã òàðààæ ºãººä áàéäàãã¿é. Áè áóòíû àðààñ áîëãîîìæòîé ãàðààä òàëáàé äýýð ãàð÷ èðñýí äóãóé òºìºð òàâàãíû íýã ð¿¿ ã¿éëýý. Òýñðýõ áºìáºã áèäíèé ãàçàð äýýð ãàð÷ èðñíýýñ õîéø æàðàí ñåêóíò äàðàà èäýâõã¿é áîëñîí ÷ ãóðàâäóãààð á¿ñèèéí õ¿¿ àõèí èäýâõæ¿¿ëñýí áîëîëòîé. Áè òîãëîîìä õýçýý ÷ èéì ç¿éë õàðæ áàéñàíã¿é. Çîõèîí áàéãóóëàã÷äàä õ¿ðòýë ãýíýòèéí áýëýã áîëñîí ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. Îäîî òýãýõýýð ÿàõ ¸ñòîé âý? Ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ä áàÿð õ¿ðãýõ ¿¿. Ìýäýýæ ÷ºòãºðèéí òîéðîãò õºë òàâüìàãö àãààðò äýëáýðýí õèéñýõ áîëíî ãýäýã íü èëò. Ãàëò ñóìûí õóâüä íýìýðã¿é. Òýñðýõ áºìáºã äàðàëòààð àæèëëàäàã. Íýã óäàà îõèí ñàõèóñ áîëîõ æèæèãõýí ìîäîí áºìáºëºãºº òàâãàí äýýð óíàãàõàä ò¿¿íèé áèåýñ þó ÷ ¿ëäýýã¿é. ×óëóó øèäýýä ¿çýõ ¿¿? Òýãâýë þóíä õ¿ðíý ãýæ. Ãàíöõàí áºìáºã äýëáýðíý áèç. Ìàãàäã¿é ãèíæèí õîëáîîñîîð áóñàä íü äýëáýðýõ þì áîëîâ óó? Õýðâýý ¿ã¿é áîë ÿàõ âý? Ãóðàâäóãààð á¿ñèéí óõààíòàé õ¿¿ òýñðýõ áºìáºãèéã íýã íü íºãººäºº íºëººëºõã¿é òàâüñàí áîë ÿàíà? Òýãâýë õóëãàé÷ ¿õýí íººö õàìãààëàãäàí ¿ëäýíý. Åð íü áè þóãàà áîäñîí õýðýã âý? Òîðûã ïèðàìèäûã àþóëã¿é áàéëãàõûí òóëä òàâüñàí. Õýðâýý áè íýãýí çýðýã ãó÷èí ÷óëóó øèäâýë òîìîîõîí ãèíæèí õîëáîîñ á¿õèé äýëáýðýëò ¿¿ñíý. Áè îéí ç¿ã õÿëàìõèéãýýä Ðóòûí õî¸ð äàõü ò¿¿äãèéí óòàà òýíãýðò õººð÷ áàéõûã õàðëàà. Óäàõã¿é ìýðãýæëèéíõýí çàëü ìýõ áàéãààã ñýæèãëýæ ýõëýíý. ßàðàõ õýðýãòýé. ¯¿íä ÿìàð íýã ãàðö áàéõ ¸ñòîé òóë áè àíõààðëàà òºâëºð¿¿ëýâ. Ïèðàìèäûã àíõààðàëòàé õàðñàí ÷ õóâàíöàð ñàâ, õàéðöàã ãýýä ñóìàíä îíîãäîõîä õýòýðõèé õ¿íä ç¿éëñ áàéëàà. Ìàãàäã¿é àëü íýã ñàâàíä ãàëòàé ñóì îíîõîä äýëáýðýõ òîñ áàéæ áîëîõ ÷ õýðýãòýé ñàâàà îëîõ õ¿ðòýë á¿õ àðâàí õî¸ð ñóìàà ãàðçäàõ õýðýã ãàðíà. Áè ¿íýãíèé õèéñýí àëõàìûã äàâòàæ ¿çäýã þìóó ãýæ áîäòîë ãýíýòõýí îëñíîîñ ºëãºñºí õ¿¿äèéòýé àëèì äýýð õàðö òóñàâ. Õýðâýý áè îëñûã ñóðãàëòûí òºâä áàéñàí øèãýý ãàíöõàí ñóìààð òàñàëâàë ÿàõ áîë? Øóóäàé òîì áîëîõîîð íýã áºìáºã òýñëýõýä õ¿ðýëöýýòýé ÷ õýðâýý á¿õ àëèìûã ÷ºëººëâºë... Ýöýñò íü áè þó õèéõ õýðýãòýéãýý ìýäëýý. Îéðòîæ áàéðàà ýçëýýä ãóðâàí ñóì õàíãàëòòàé ãýæ ¿çýí àíõààðëàà òºâëºð¿¿ëýí á¿õ åðòºíöèéã ìàðòëàà. Ýõíèé ñóìûã øóóäàéíû äýýä õýñãèéã óðàõ çîðèëãîîð òàâèëàà. Õî¸ð äàõààð íü í¿õýý òîìñãîõîä ýõíèé àëèì áºíæèãíºí óíàõàä áýëýí áîëîâ. Ãóðàâ äàõü ñóìààðàà øóóäàéíû ñýðòãýðèéã óðàõààð òàâèëàà. Àãøèí çóóð þó ÷ áîëîõã¿é áàéñíàà äàðàà íü àëèìíóóä ãàçàð ïèðõèéí óíààä áè õ¿÷èðõýã äýëáýðýëòèéí äîëãèîíä õîéø øèäýãäýâ.
  • 122.
    XIV Áè öîõèëòûíõ¿÷èíä ãàçàð ñàâàí óíàõàä íóðóóíäàà ¿¿ðãýâ÷òýé òóëäàà ãàéã¿é ãàðàâ. Àç áîëîõîä ìºðºíä áàéñàí ñààäàã á¿òýí ¿ëäýæ ãàð äàõü íóì ÿàãàà ÷ ¿ã¿é áàéëàà. Äýëáýðýëòèéí õ¿÷èíä ãàçàð ÷è÷èãíýæ áàéñàí ÷ þó ÷ ñîíñîãäñîíã¿é. Àëèì õýä õýäýí òýñðýõ áºìáºã äàéðñàí áîëîõîîð ¿ëäñýí¿¿ä íü ýýëæ äàðààãààð äýëáýðýâ. Áè óíàæ áàéãàà ýä ç¿éëñèéí ãàëò áîðîîíîîñ õàìãààëàí í¿¿ðýý ãàðààðàà äàðëàà. Àãààðò ¿íñýí ñààðàë óòàà äýãäýæ àìüñãàë àâàõûí àðãàã¿é áîëæýý. Óäàëã¿é ÷è÷èðýëò íàìäàõàä õàæóóëäàí ºíäèéæ õàðâàë óðä íü ïèðàìèä áàéñàí ç¿éëñýýñ óóãüñàí õýìõýðõèé ¿ëäñýí áàéâ. Ìýðãýæëèéíõýí ýíäýýñ þó ÷ àâ÷ ÷àäàõã¿é áîëæýý. Òýäíèéã èðýõýýñ ºìíº ýíäýýñ ÿâàõ õýðýãòýé. Áè çóãòàõààð ºíäèéñºí ÷ òîëãîé ýðãýí, ÷èõ äºæèð÷, îéðîëöîîõ ìîäîä òîéðîí ýðãýëäýâ. Õýä àëõàâ óó ¿ã¿é þó äºðâºí õºëëºæ óíààä á¿õ ç¿éë õýâèéí áîëíî ãýæ íàéäñàí ÷ á¿òñýíã¿é. Áè ñàíäðàëä îðëîî. Ýíä ¿ëäýæ áîëîõã¿é. Çóãòàõ àìü ä¿éñýí àñóóäàë áîëîîä áàéäàã. Ãýñýí ÷ ÿâàõ íü áàéòóãàé ÷èõ òàã ä¿éð÷ýý. Àëãààðàà ç¿¿í ÷èõýý äàðæ ¿çýõýä öóñ ãîîæñîí áàéâ. Áè äýëáýðýëòýíä ä¿ëèéð÷èõýýã¿é áàéãàà? ßìàð àéìøèãòàé þì áý! Àí÷èí õ¿íä ÷èõ õàðààíû àäèë ÷óõëûí çýðýãöýý çàðèìäàà á¿ð èë¿¿ áàéõ íü áèé. Ãýõäýý íàìàéã á¿õ Ïàíåìûí äýëãýöýýð ¿ç¿¿ëæ áàéãàà òóë àéäñàà ¿ç¿¿ëæ áîëîõã¿é. "ßìàð ÷ öóñíû óë ìºð ¿ëäýýæ áîëîõã¿é!" ãýæ áè ººðòºº òóøààãààä þ¿äýíãýý ºìñºæ çàõèðàãäàõàà áîëüñîí õóðóóãààðàà àðàé ÿäàí ýð¿¿í äîîðõ á¿÷èéã çàíãèäàâ. ßâæ ÷àäàõã¿é ÷ ìºëõººä ¿çâýë ÿàäàã áîë? Áîëãîîìæòîé ìàø óäààíààð ìºëõ뺺. Îð÷èíä ìîä ñèéðýã áàéñàí òóë öîðûí ãàíö íàéäëàãà Ðóòûí ìîä ðóó áóöàí î÷èæ ºòãºí íàâ÷èí äóíä íóóãäàõ áàéâ. Èë áàéæ áîëîõã¿é. Íàìàéã Êàòî ç¿ãýýð íýã äóóñãà÷èõã¿é ¿õëèéã ìèíü çîâæ øàíàëñàí óäààí áàéõûí òºëºº ñàíàà òàâèõ áîëíî. Ïðèì ¿¿íèéã õàðæ áàéãàà ãýñýí áîäëîîðîî äýìæ¿¿ëýí ñººì ñººìººð àõèñààð áàéëàà. Àõèí íýã äýëáýðýëò ãàðàõàä í¿¿ðýý ãàçàðò íààí õýâòëýý. Çàéòàé áàéñàí òýñðýõ áºìáºã àëü íýã óíàñàí õýëòýðõèéä öîõèóëàí àæèëëàñàí áîëîëòîé. Äýëáýðýëò õî¸ð óäàà äàâòàãäàõàä Ïðèì áèä õî¸ðûí ãýðòýý ãàë äýýð øàðäàã áàéñàí ýðäýíý øèøèéí õººñºíöºð øèã ¿ñ÷èõ øèã ñàíàãäàâ. Íàìàéã ñ¿¿ë÷èéí ìº÷èä ºòãºí áóò ðóó øóðãàí îðîõòîé çýðýãöýí òàëáàé äýýð Êàòî á¿ëýãòýéãýý ãàð÷ èðëýý. Ò¿¿íèé óóð õèëýí õÿçãààðã¿é áàéñàí òóë ¿ñýý çóëãààí, íóäàðãààðàà ãàçàð í¿äýâ. Õýðâýý ýíý õýíä çîðèóëàãäñàíûã ìýäýýã¿é áîë áè èíýýõ áàéñàí ÷ äýðãýä íü çóãòàæ áèåý õàìãààëàõ ÷ ÷àäâàðã¿é áàéñàí òóë àéìøèãòàé áàéëàà. Àøã¿é çóðàãòûí äóðàíãààñ áóò õàëõàëæ áàéñàí òóë õóìñíûõàà ¿ëäñýí áóäãûã ìýðýâ. Ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ ñ¿éðñýí õýìõýðõèé ð¿¿ ÷óëóó øèäýí á¿õ áºìáºã äýëáýðñýí ýñõýèéã øàëãàõàä ìýðãýæëèéíõýí îâîîëîîñòîé ¿ëäýãäýë ð¿¿ îéðòîâ.
  • 123.
    Êàòîãûí ä¿ðýëçñýí óóðõèëýí íàìäàæ óòàà ìàíàðñàí õàéðöàãûã ºøèãëºëºº. Áóñàä îðîëöîã÷èä ¿ëäñýí ç¿éëèéã îíãè÷èí á¿òýí ¿ëäñýí ç¿éë õàéñàí ÷ îëñîíã¿é. Ãóðàâäóãààð á¿ñèéí çàëóó ººðèéíõºº àæëûã õýòýðõèé ñàéí ìýääýã áàéæýý. Ýíý íü õàðâààñ Êàòîãûí òîëãîéä îðñîí áîëîëòîé õàøãèðàí ýðãýõýä çàëóó óõàñõèéí çóãòñàí ÷ äîð íü ã¿éöýýä áóë÷èíëàã ãàðààðàà õ¿ç¿¿ã íü õóãà ìóøãèâ. Õî¸ð ìýðãýæëèéíõýí Êàòîã òàéâøèðóóëàõààð óõàñõèéãýýä îé ðóó îðîõîîð ç¿òãýõýä òýíãýð ë¿¿ çààí ñààòóóëàâ. Ìýäýýæ òýä áóðóóòàé õ¿í äýëáýðýëòýíä ºðòºæ ¿õñýí ãýäýãò èòãýëòýé áàéëàà. Òýä íóì ñóìààð àëèìûã õàðâàñíûã ìýäýõã¿é ó÷èð õóëãàé÷ûí ºðòñºí áºìáºãèéã áóðóóòãàíà. Äýëáýðýëò èõ áóóíû äóóã äàðæ õóëãàé÷ààñ ¿ëäñýí áèåíèé õýñãèéã îíãîö çàéëóóëñàí áèç. Òýä íóóðûí íºãºº òàë ðóó õîëäîîä çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ãèéí áèåèéã àâ÷ ÿâàõûã õ¿ëýýëýý. Èõ áóóíû äóó ãàðàõ øèã áîëîõîä îíãîö èðýýä õ¿¿ã àâ÷ ÿâëàà. Íàð òýíãýðèéí õàÿàíä æàðãàí øºíº áîëîâ. Òýíãýðò áýëýã òýìäýã ãàð÷ ñ¿ëä äóóëàõ ýãøèãëýõýä ãóðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ áîëîí ºã뺺 ¿õñýí àðàâäóãààð á¿ñèéí õ¿¿ã ¿ç¿¿ëëýý. Àõèàä ñ¿ëä ãàðàâ. Îäîî òýä äàéñàí íü àìüä áàéãààã ìýäëýý. Áè ñ¿ëäíèé ãýðýëä Êàòî õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îõèí õî¸ð øºíèéí õàðààíû øèëýý ç¿¿õèéã õàðëàà. Íýãä¿ãýýð á¿ñèéí õ¿¿ õóóðàé ìº÷èðò áàìáàð àñààõàä òýäíèé õýðöãèé öàðàéã ãèéã¿¿ëýâ. Ìýðãýæëèéíõýí îé ðóó àíäàà ãàðàâ. Ìèíèé òîëãîé ýðãýõ íü íàìäñàí ÷ ç¿¿í ÷èõ ñîíñãîëã¿é òàã ä¿ëèéðýí, õàðèí áàðóóí íü ä¿íãýíýõýä ñàéíû òýìäýã ãýæ íàéäàâ. Íóóãäñàí ãàçðààñàà ÿâæ áîëîõã¿é. Ãýìò õýðãèéí ãàçàðòàà áè á¿ñèéí àëü ÷ õýñãýýñ àþóëã¿é áàéõ áîëíî. Ìýðãýæëèéíõýí äýëáýëýã÷èéã õî¸ð ãóðâàí öàãèéí ºìíº îéä çóãòñàí ãýæ áîäîæ áàéãàà. Òýãæ áîäîæ ë áàéã õàðèí áè ýíäýýñ õºäëºõã¿é. Áè ýõíèé ýýëæèíä øèëýý ç¿¿ãýýä àíãèéí íýã ÷ ãýñýí ìýäðýìæ àæèëëàæ áàéãààä èòãýëòýé áîëîâ. Æààõàí óñ áàëãààä öóñíû ¿íýðýýð ìàõ÷èí àìüòàä èðýõýýñ ñýðýìæëýí ÷èõíèéõýý öóñûã óãààæ, Ðóòûí õàìò ºã뺺 ò¿¿ñýí æèìñ, íîãîî, ¿íäñýýð õºíãºõºí õîîëëîâ. Ìèíèé æèæèãõýí õîëáîîòîí õààíà áàéãàà áîë? Áîëçñîí ãàçðàà î÷ñîí áîëîâ óó? Íàäàä ñàíàà çîâæ áàéãàà áàéõ äàà? Þóòàé ÷ òýíãýðò ºíººäºð áèäíèé öàðàéã ¿ç¿¿ëýýã¿é. Áè õóðóóãààðàà ¿ëäñýí îðîëöîã÷äûã òîîëîâ. Íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóó, õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õî¸ð îðîëöîã÷, ¿íýã, àðâàí íýã áîëîí àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õî¸ð îðîëöîã÷èä. Áèä åð人 íàéìóóëàà ¿ëäæýý. Êàïèòîëä îäîî õ¿í á¿ðèéí òºëºº ìºðèé òàâüæ áàéãàà áèç. Òåëåâèçýýð îðîëöîã÷äûí íàéç íºõºä, õàìààòàí ñàäàíãààñ àâñàí ÿðèëöëàãà ¿ç¿¿ëíý. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä ýðòíýýñ õýí ÷ íàéìä ¿ëäýõýý áîëüñîí. Õàðèí îäîî õî¸óëàà áàéíà. Êàòî Ïèò óäàõã¿é ¿õíý ãýñýí ÷ ò¿¿íä èòãýõ ÿâäàëã¿é áàéëàà. Òýð ñàÿõàí íººöºº àëäàõã¿é ãýäýãò èòãýëòýé áàéñàí áèç äýý? "Äàëàí äºðºâ äýõ ¯õëèéí òîãëîîì ýõýëëýý, Êàòî. Òà íàðûí õóâüä äºíãºæ ýõýëæ áàéíà" ãýæ áè áîäîâ.
  • 124.
    غíèéí õ¿éòýí ñàëõè¿ëýýæ ýõëýõýä áè óíòëàãûí õºíæ뺺 ãàðãàõ ãýñíýý Ðóòýä ºãñíºº ñàíàâ. ªºð õºíæèë îëîõ ¸ñòîéãîî òýñðýõ áºìáºãíººñ áîëîîä ìàðòæýý. Äîòîð æèõ¿¿öýí äààð÷ ýõëýâ. Ìîäîí äýýð õîíîãëîõ àþóëòàé òóë áóòíû ¸ðîîëä í¿õ õîíõîéëîîä äýýðýýñýý íàâ÷, íàðñíû øèëì¿¿ñýýð õó÷èâ. Ãýñýí ÷ õ¿éòýí áàéëàà. Áîðîîíû õóâàíöàð õààëòàà äîðîî äýâñýýä ñàëõèíààñ õàìãààëàí íóðóóíäàà ¿¿ðãýâ÷ ¿¿ðñýíä àðàé äýýð áîëîâ. Îäîî ë áè íàéìäóãààð á¿ñèéí àíõíû øºíº ãàë ò¿ëñýí îõèíûã îéëãîæ áàéëàà. ªã뺺 õ¿ðòýë ø¿ä çóóí òýñ÷ ÷àäàõ áîëîâ óó? Äýýðýýñýý íàâ÷, øèëì¿¿ñýýð õó÷èí ãàðàà õ¿ðýìíèéõýý õàëààñàíä øóðãóóëàí àòèðàëäàí õýâòýýä íýã ìýäýõýä óíòæýý. Í¿äýý íýýãýýä åðòºíö á¿ðýëçýõýä þó ÷ îéëãîîã¿é õýäèé ÷ õîðìûí äàðàà øºíèéí õàðààíû øèë ç¿¿ñíýý ìýäëýý. Íàð ºíäºðò õººðºí ìàíäæýý. Áè øèëýý òàéëàí ºíäèéí ñóóõàä íóóðûí äýðãýäýýñ èíýýä ñîíñîãäëîî. ×èìýý ãàæóóäàí ñîíñîãäîæ áàéëàà. Áàðóóí ÷èõíèé ñîíñãîë ñýðãýí, ç¿¿í ÷èõíýýñ öóñ ãîîæèõ çîãñ÷ýý. Ìýðãýæëèéíõýíèéã ýðãýæ èðñýí þì áîëîâ óó õýìýýí áóòíû öààíààñ øàãàéí õàðàõàä åð人 ¿íýã ñ¿éðñýí ïèðàìèäûí äýðãýä çîãñîîä èíýýæ áàéëàà. Òýð ìýðãýæëèéíõíýýñ óõààíòàé áîëîõîîð ¿íñíýýñ àøèãëàæ áîëîõ òºìºð ñàâ, èðòýé õóòãà îëæýý. Ò¿¿íèé õºãæèëòýé áàéäàë íàìàéã ãàéõóóëñàí ÷ ìýðãýæëèéíõýí íººöã¿é ¿ëäñýí áîëîõîîð ò¿¿íä ÷ ãýñýí ÿëàõ áîëîìæ ãàðñàí áàéõ ãýæ òààâàðëàâ. ßã ë áèäýí øèã. Ìàãàäã¿é ò¿¿íèéã ìýðãýæëèéíõíèé ýñðýã òýìöýëä õîëáîîòíîîð àâ÷ áîëîõ áîëîâ óó? ¯ã¿é. Ýíýõ¿¿ çàëüæèí èíýýìñýãëýëýýñ ¿çýõýä íºõºðëºëèéí ä¿ð ýñãýæ áàéãààä àð íóðóó ðóó õóòãà çîîíî ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. Ìàãàäã¿é ýíý íü ò¿¿íèéã õàðâàõ òîõèðîìæòîé ìº÷ áèø¿¿. Òýãòýë îõèí ãýíýòõýí äàâõèéí òîëãîéãîî öààø ýðã¿¿ëýí ÿìàð íýã ÷èìýý ñîíññîíîî îéí ç¿ã ò¿ðãýí ã¿éëýý. Áè õ¿ëýýñýí ÷ õ¿í ãàð÷ èðñýíã¿é. Õýðâýý ¿íýã àþóëòàé ãýæ áîäñîí áîë áè ÷ ãýñýí ÿâñàí íü äýýð. Ðóòýä ïèðàìèäûã ÿàæ äýëáýëñíýý õýëýõ ãýõýýñ òýñ÷ ÿäàæ áàéâ. Ìýðãýæëèéíõýí õààø ÷èãëýñýí íü òîäîðõîéã¿é áàéñàí ó÷èð áè ãîðõè ðóó áóöàõààð øèéäýâ. Ãàðòàà íóìàà áàðèàä òàíèë çàìààð ò¿ðãýí ÿâàõäàà ãðóçëèíãèéí õ¿éòýí ìàõ èäýâ. Çóóí æèë þó ÷ èäýýã¿é þì øèã ñàíàãäàíà. ª÷èãäºðèéí ¿íäýñ, æèìñ þó ÷ áîëñîíã¿é. Ìàõ ë èäìýýð áàéëàà. Ãîðõè õ¿ðýõ àÿëàë òàéâàí áîëæ ºíãºð뺺. Äàìøàãàà óñààð ä¿¿ðãýýä ºâ÷òýé ÷èõýý áîëãîîìæòîé óãààëàà. Äàðàà íü ãîðõè ºãñºí ÿâëàà. Ýðãèéí îéðîëöîîõ øàâàð äýýð õºëèéí ìºð ãàð÷ýý. Ìýðãýæëèéíõýí ýíä áàéñàí áîëîëòîé ÷èéãòýé øàâàð íàðàíä äºíãºæ ýâðýýä áàéâ. Áè îäîîã õ¿ðòýë ìºð ¿ëäýýõýä ñàíàà òàâüæ áàéãààã¿é ÷ ãóòàë îéìñîî òàéëààä í¿öãýí õºëººðºº ãîë òóó÷èâ. Õ¿éòýí óñ òààòàé ñýð¿¿õýí áàéâ. Áè õî¸ð çàãàñ õàðâààä íýãèéã íü ò¿¿õèéãýýð èäýæ, õî¸ð äàõèéã íü Ðóòýä ¿ëäýýâ. Àç áîëîõîä áàðóóí ÷èõ ä¿íãýíýõ íü íàìäæýý. Ç¿¿í ãàðààðàà ÷èõýý öýâýðëýõ ãýæ îðîëäñîí ÷ íýìýð áîëñîíã¿é. Ýíý òàëààñàà õàìãààëàëòã¿é áîëñîí þì øèã ñàíàãäàí äàñàë áîëæ ºãñºíã¿é. ßã ë ñîõîðñîí þì øèã. Áè ÿâàõ çóóðàà áàðóóí ÷èõýýðýý ¿ðãýëæ ÷èìýý àíèðäàí öààøëàõ òóñàì ýäãýðýõ íàéäëàãà óëàì áàãàñ÷ áàéëàà. Óóëçàõààð áîëçñîí ãàçðàà õ¿ðýõýä õýí ÷ áàéñàíã¿éí äýýð îéð õàâüä Ðóòûí óë ìºð õàðàãäñàíã¿é. Ýíý íü õà÷èðõàëòàé õýðýã áàéëàà. Îäîî ºäºð äóíä áîëæ áàéõàä òýð õýäèéí
  • 125.
    ýðãýæ èðñýí áàéõ¸ñòîé. Øºíº ìîäîí äýýð õîíîñîí áàéæ òààðíà. Ìýðãýæëèéíõýí îéä øºíèéí øèëòýé õîëõèæ áàéõàä ººð õààíà íóóãäàæ áîëîõ áèëýý äýý? Ãóðàâ äàõü ò¿¿äãèéã áè º÷èãäºð õàðàõàà ìàðòñàí ÷ ýíäýýñ íèëýýí çàéòàé àñààñàí áàéõ ¸ñòîé. Òýãýõýýð áîëãîîìæòîé áóöàæ èðæ áàéãàà áàéõ. Áè ºäºðæèí㺺 ýíä ñààòàõûã õ¿ñýýã¿é áîëîõîîð ò¿ðãýí èðýýñýé ãýæ õ¿ñëýý. ¯äýýñ õîéø òîëãîä ºãñºõ çóóðàà àí õèéæ áîëíî áàéõ. Îäîî õ¿ëýýõýýñ îíäîî ç¿éë àëãà. Áè õ¿ðýì, ¿ñýí äýýð äóññàí öóñûã óãààæ öýâýðëýýä, øàðõàà ýì÷ëýâ. Ò¿ëýãäýëò áàðàã ýäãýñýí ÷ õàëäâàðààñ ñýðãèéëýõèéí òóëä ýì ò¿ðõëýý. Äàðàà íü õî¸ð äàõü çàãàñàà èäýâ. Õàëóóíä ìóóäàõ áàéñíû äýýð Ðóòàä ººðèéã áàðüæ ºãºõºä áîëíî. Îäîî ë èðýõ ¸ñòîé äîî. Áè òàã áîëñîí ñîíñãîëòîéãîî ãàçàð äýýð àþóëã¿é áàéäàë ìýäðýõã¿é áàéñàí òóë ìîä ðóó ãàðëàà. Ìýðãýæëèéíõýí ãàð÷ èðâýë äýýðýýñ õàðâàõàä òîõèðîìæòîé. Íàð òýíãýðò óäààíààð õººðºõºä öàã íºãöººõèéí òóëä íàâ÷ çàæëàí çºãèéíä õàòãóóëñàí ãàçðàà òàâèëàà. Õàâäàð íü íàìäñàí ÷ õºíä¿¿ð õýâýýð áàéâ. Õóðóóãààðàà íîéòîí ¿ñýý ñàìíààä ñ¿ëæèí, ãóòëàà ¿äýæ, íóìàà øàëãàæ ¿çýõýä åñºí ñóì ¿ëäñýí áàéâ. Õýäýí óäàà ñîíñãîë äýýðäýæ áàéãàà ýñýõèéã øàëãàí ç¿¿í ÷èõýí äýýðýý ìº÷èð õóãàëæ ¿çñýí ÷ íýìýð áîëñîíã¿é. Ãðóçëèíãèéí ìàõ, çàãàñ èäñýíèéã ¿ë õàðãàëçàí ãýäýñ õ¿ðæèãíýíý. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä èéì ºäðèéã õîîñîí ºäºð ãýæ íýðëýäýã áàéñàí þì. Òèéì ºäºð ãýäñýý õè÷íýýí ä¿¿ðãýñýí ÷ ÿëãààã¿é õîîñîí áàéäàã áèëýý. Áè ýöýñò íü õèéõ þìã¿é ñóóõààñ çàëõààä þì èäýõýýð øèéäýâ. Òýãýýä ÷ á¿ñýä áèåèéí æèíãýý àëäñàí áîëîõîîð íýìýëò èë÷ëýã èë¿¿äýõã¿éí äýýð íóì ñóìòàé áàéõàä ºëñºæ ¿õýõã¿é íü ëàâòàé. Áè ÿàðàëã¿éõýí àòãà ä¿¿ðýí ñàìàð, ñ¿¿ë÷èéí æèãíýìýã, ãðóçëèíãèéí ìàõ èäýâ. Õ¿ç¿¿íèé ìàõûã óäààíààð ìºëæèí äàëàâ÷èíä õ¿ðýõýä þó ÷ ¿ëäñýíã¿é. Ãýâ÷ ºíººäºð õîîñîí ºäºð áîëîõîîð õîîëíû òóõàé áîäëîîñ àíãèæèð÷ ÷àäñàíã¿é. ßëàíãóÿà Êàïèòîëä èäýæ áàéñàí ç¿ðæèéí ñ¿ìñýýð àìòàëñàí òàõèàíû ìàõ, àìòàò áÿëóó, öºöãèéí òîñòîé òàëõ, íîãîîíû õà÷èðòàé ãîéìîí, õàð ÷àâãààð àìòàëñàí õóðãàíû ìàõ ñàíàãäàíà. Áè õîîñîí ìºðººä뺺 áîëèõûí òóëä ãààòàé íàâ÷ çàæëàâ. Áèä ãýðòýý ¿ðãýëæ õîîëíû äàðàà ãààòàé öàé óóäàã áàéñàí áîëîõîîð ¿¿ãýýð ãýäñýý õîîëíû öàã äóóññàí ãýæ õóóðàâ. Áè á¿ñýä õýçýý ÷ èéì ñàéí áàéñàíã¿é. Õàëóóí íàðàíä òººí¿¿ëýí ìîäîí äýýð öàòãàëàí ñóóãààä, ãàðòàà íóì ñóì áàðèí, àì ä¿¿ðýí ãààòàé íàâ÷ çàæèëíà. Ðóòûã èðìýãö ÿâàõ õýðýãòýé. Ñ¿¿äýð óðòñàæ ýõëýõýä ñýòãýë ò¿ãøèõ óëàì íýìýãäýæ ãóðàâ äàõü ò¿¿äýã àññàí ãàçàð î÷èæ óë ìºðèéã íü õàéõààð øèéäýâ. Áè õóó÷èí áóóäëààñàà ÿâàõûí ºìíº îéðîëöîîõ áóòíààñ õýäýí ãààòàé íàâ÷ çóëãààâ. Áèä õîîðîíäîî òààðàëäàõã¿é áàéñàí ÷ Ðóò íàìàéã ýíä èðñíèéã îéëãîõ áºãººä õàðèí ìýðãýæëèéíõýí þó ÷ ìýäýõã¿é. Öàãèéí äàðàà áè Ðóòûí ãóðàâ äàõü ò¿¿äýã àñààñàí ãàçàð õ¿ðýõ ¿åäýý èéì ç¿éë áîëîîã¿é ãýäãèéã øóóä îéëãîâ. Íÿìáàéëàí ºðñºí ìº÷èð îâîîëòòîé õýâýýð ãàë ò¿ëýýã¿é áàéëàà. Ðóò á¿ãäèéã áýëòãýñýí ÷ ýðãýæ èðæ ÷àäñàíã¿é. Äýëáýðýëò áîëîõîîñ ºìíº õî¸ð äàõü ò¿¿äýã àñààñàí ãàçàð ãàé çîâëîíä ºðòæýý.
  • 126.
    Òýð àìüä áàéãàà!Ýñâýë ¿ã¿é þì áîëîâ óó? Õýðâýý èõ áóóíû áóóäàëò ºã뺺 ýðò ãàðñàí áîë áàðóóí ÷èõ õýâèéí áîëîîã¿é áàéñàí òóë ñîíñîæ ÷àäàõààðã¿é áàéñàí. ªíºº øºíº ò¿¿íèéã òýíãýðò ¿ç¿¿ëâýë ÿàõ âý? ¯ã¿é, ýíý òóõàé áîäîõûã õ¿ñýõã¿é áàéíà. ªºð òàéëáàð îëäîæ ë òààðíà. Òýð ìàãàäã¿é òººðººä ìàõ÷èí àìüòàí þìóó àëü íýã îðîëöîã÷îîñ íóóãäàõ õýðýã ãàðñàí áàéõ. Æèøýýëáýë Áóòëàã÷ áàéæ áîëíî ø¿¿ äýý. Þóòàé ÷ áè Ðóòûã õî¸ð äàõü ò¿¿äýã àñààñàí ãàçàð áàéãàà ãýäýãò èòãýëòýé áàéâ. Ò¿¿íèéã ÿìàð íýã ç¿éë ìîäîí äýýðýýñ áóóëãàõã¿é áàðèàä áàéíà. Î÷èæ ÷ºëººëºõ õýðýãòýé. ªäºðæèí㺺 äýìèé ñóóñíû ýöýñò õèéõ ç¿éëòýé áîëñîí íü òààòàé áàéëàà. Ìîäîäûí ñ¿¿äýðò õàëõëàãäàí ÷èìýýã¿é ãýòýõýä ÿìàð íýã òýìöëèéí óë ìºð õàðàãäñàíã¿é. Òýãòýë ãýíýòõýí ÷èìýý ãàðàõàä òîëãîéãîî ýðã¿¿ëýí õèé ñàíàãäñàí þì áîëîâ óó ãýæ ãàéõàâ. ×èìýý àõèí ñîíñîãäëîî. Ðóòûí áîãèíî äóóã øîî÷ ÿòãà øààçãàé äàìæóóëàâ. Ìèíèé õàìòðàã÷ûí á¿õ ç¿éë õýâèéí áàéãàà áîëîëòîé. Áè èíýýìñýãëýýä òýð ç¿ã ÿâàõàä Ðóò ñàÿõàí äóóëñàí áîëîëòîé øààçãàé äóóã íýã íýãýíäýý äàìæóóëæ áàéâ. Áè ìîäîäûí îðîéã àíõààðàëòàé õàðàí àÿàðõàí äóóëààä ò¿¿íèéã ãàð÷ èðýí íýãäýíý áàéõ ãýæ íàéäàâ. ßòãà øààçãàé ìèíèé äóóã äàìæóóëàâ. Òýãòýë õàøãèðàëò ãàðëàà. Õ¿¿õäèéí æèæèãõýí îõèíû õàøãèðàëò áàéñàí áºãººä á¿ñýä Ðóòýýñ ººð èíãýæ õàøãèðàõ õ¿í áàéõã¿é. Áè óõàñõèéí ã¿éõäýý ìýðãýæëèéíõíèé òàâüñàí çàíãàíä îðæ áîëîõîî îéëãîæ áàéëàà. Ãýñýí ÷ ººð àðãà áàéñàíã¿é. Àõèàä ë öºõºðñºí õàøãèðàëò ãàðëàà. - Êèòíèññ! Êèòíèññ! - Ðóò! ãýæ áè îéðòñîíîî ìýäýãäýõèéí òóëä õàøãèðàâ. Òýä ÷ ãýñýí áýëòãýë äýýð àðâàí íýãýí îíîî àâ÷, çºãèéí ¿¿ð øèäñýí îõèí îéðòñîíûã îéëãîîä ò¿¿íèéã òîîõã¿é îðõèõ ÷ þì áèë¿¿. - Ðóò! Áè ýíä áàéíà! Áè õàøãèðààä îéí öîîðõîé ðóó ã¿éí ãàðàõäàà ãàçðààñ äýýø ºðãºãäñºí òîðîíä ñàíæèãíàæ áàéõûã íü õàðëàà. Òýð ãàðàà òîðíû çàâñðààð öóõóéëãàí íàìàéã äóóäòàë áèåä íü æàä çîîãäëîî.
  • 127.
    XV Íýãä¿ãýýð á¿ñèéíîðîëöîã÷ æàäàà ºðãºæ àìæèõààñ ºìíº ìèíèé ñóì õ¿ç¿¿íä íü çîîãäîâ. Òýð öóñ àñãàðóóëàí ºâäºã äýýðýý óíààä ñóìûã ñóãàëàõûã õè÷ýýñýí ÷ áè õî¸ð äàõü ñóìàà òàâèàä Ðóòûí ç¿ã ýðãýí, - Òýð ãàíöààðàà áàéñàí óó? Ãàíöààðàà þó? ãýæ õàøãèðëàà. Ðóò "òèéì" ãýæ õýäýí óäàà õýëñíèéã áè ñîíñîõîîñîî ºìíº îéëãîâ. Òýð áèåä çîîëòòîé æàäòàéãàà àòèðàëäàí ýðãýõýä áè çàëóóãèéí áèåèéã îðõèîä õóòãààð òîðûã îãòëîâ. Øàðõ ðóó ãàíö õàðàõàä þó ÷ õèéæ ÷àäàõã¿é íü îéëãîìæòîé áàéëàà. Æàäíû õóðö ¿ç¿¿ð ãýäñýíä íü ã¿í øèãäæýý. Áè Ðóòûí äýðãýä ÿâãàí ñóóãààä ¿õëèéí çýâñýã ð¿¿ íàéäâàðã¿é øèðòýâ. Á¿õ ç¿éë õýâèéí ãýæ òàéâøèðóóëàõ ÷ õýðýã áàéñàíã¿é. Ðóò òýíýã áèø. Òýð íàäàä ãàðàà ñóíãàõàä áè ýöñèéí íàéäâàð àÿòàé ø¿¿ðýí àâëàà. ßã ë Ðóò áèø áè ¿õýæ áàéãàà þì øèã. - ×è õîîëûã äýëáýëñýí ¿¿? ãýæ òýð øèâíýâ. - Ñ¿¿ë÷èéí ¿ðòñèéã íü õ¿ðòýë. - ×è ÿëàõ ¸ñòîé. - Áè ¿¿íèéã õèéíý. ªºðñäèéíõºº òºëºº ãýæ áè àìëàõàä èõ áóó í¿ðãýëýí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóó ¿õëèéã çàðëàâ. Áè äýýøýý õàðëàà. - Áèòãèé ÿâààðàé ãýýä Ðóò ìèíèé ãàðààñ ÷àíãà çóóðàâ. - Áè ÿâàõã¿é. Áè ÷àìòàé õàìò áàéíà ãýýä îéðòîîä òîëãîéã íü ºâäãºí äýýðýý òàâèàä ¿ñèéã íü èëáýâ. - Äóóëàà÷ ãýæ òýð ñîíñîãäîõ òºäèé øèâíýâ. Äóóëàõ ãýíýý? Þóíû òóõàé òýð âý? Áè åð人 õýäõýí äóó ìýääýã áàéâ. Ìàíàé ãýðò áàñ õºãæèì áàéñàí. Ýöýã ìèíü ãàéõàìøèãòàé õîîëîéòîé áàéñàí áîëîõîîð íàìàéã äóóëàõàä ñóðãàñàí ÷ ò¿¿íèé ¿õëýýñ õîéø áàðàã äóóëààã¿é. Ǻâõºí Ïðèìèéã õ¿íä ºâäºõºä äóðòàé äóóã íü àÿëæ ºãñºí þì. Îäîî äóóëàõ õýðýã ¿¿? Í¿äíýýñ íóëèìñ óðñàí õîîëîé óòààíä ñººæ ãàðàõàà áîëüæýý. Ãýõäýý Ïðèìèéí ñ¿¿ë÷èéí ãóéëòûã áèåë¿¿ëýõã¿é áàéæ áîëîõã¿é... Ðóòûí. Áè îðîëäîæ ¿çýõ ¸ñòîé. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí ºëñãºëºí çîëã¿é õ¿¿õä¿¿äèéã òàéâøèðóóëàõ ãýæ äóóëäàã áàéñàí á¿¿âýéí äóó ñàíààíä îðîâ. Ò¿¿íèéã ìàø îëîí æèëèéí ºìíº çîõèîñîí. Õºãæìèéí áàãø óóëûí óÿíãà ãýæ íýðëýäýã áàéëàà. ¯ã íü ýíãèéí òàéâøèðóóëñàí àÿñòàé àãààä ìàðãààø èë¿¿ äýýð áîëíî ãýñýí èòãýë íàéäâàð àãóóëñàí áàéäàã þì. Áè õîîëîé çàñàí õàíèàëãààä íóëèìñàà àð÷èí äóóëæ ýõëýâ.
  • 128.
    Ìîäîäûí äîîãóóð íóãà¿ðãýëæèëíý Íîãîîí íàâ÷èí îðòîé, 纺ëºí íîãîîí äýðòýé Òîëãîéãîî äîîø íü òàâèàä íîéðìîã í¿äýý àíèàðàé Íàð ìàíäàõàä àõèí íýýãäýõ áîëíî Ýíä àþóëã¿é äóëààõàí Õîíèí í¿äýí öýöýã ÷àìàéã õàìãààëàõ áîëíî Ýíä ë ÷èíèé àìòàò ìºðººäºë áèåëýëýý îëæ Ýíý ë ãàçàð áè ÷àìä õàéðòàé Ðóòûí çîâõè ÷è÷èãíýñíýý õààãäñàí ÷ öýýæ íü ¿ë ìýäýã îâîëçñîí õýâýýð áàéâ. Õîîëîé öàõèðòàí íóëèìñ õàöàð äàãàí óðñëàà. Ãýâ÷ äóóãàà äóóñãàõ õýðýãòýé. Íóãûí ã¿í äýõ íóóãäñàí àëñàä Ñàðíû ãýðýëä ºòãºí íàâ÷ öàéðíà Çîâëîí ç¿äã¿¿ðýý ìàðòààä òàéâàí íîéðñäîî Ìàðãààø ºã뺺 á¿ãä óãààãäàí àðèëàõ áîëíî Ýíä àþóëã¿é äóëààõàí Õîíèí í¿äýí öýöýã ÷àìàéã õàìãààëàõ áîëíî Ìèíèé õîîëîé ñîíñîãäîõã¿é øàõàì áîëëîî. Ýíä ÷èíèé àìòàò ìºðººäºë áèåëýëýý îëæ Ýíý ë ãàçàð áè ÷àìä õàéðòàé Ýðãýí òîéðîí íàì ã¿ì áîëñíîî ÿòãà øààçãàé ìèíèé äóóã ò¿ðýõýä äîòîð õ¿éò îðãèâ. Áè õýñýã çóóð õºäëºõ õ¿÷ã¿é ñóóãààä Ðóòûí öàðàé äýýð íóëèìñ ìèíü äóñàëæ áàéâ. Èõ áóóíû áóóäàëò ñîíñîãäëîî. Áè òîíãîéí óðóóëàà Ðóòûí çîâõèíä íü õ¿ðãýâ. Äàðàà íü ñýðýõýýñ àéñàí àÿòàé óäààíààð òîëãîéã íü ãàçàð òàâèëàà. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä íàìàéã ÿâàõààð áèåèéã àâàõ ãýýä õ¿ëýýæ áàéãàà. Áè íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóóã ýðã¿¿ëýýä ¿¿ðãýâ÷èéã íü òàéëàí ñóìàà ñóãàëàí àâëàà. Áàñ Ðóòûí ¿ðãýâ÷èéã òàéëàõäàà ò¿¿íèé íàäàä ºãºõ ãýæ õ¿ñýõ áàéñíûã ìýäýæ áàéâ. Æàäàíä õ¿ðñýíã¿é áèåíèé õàìò îðõèëîî. Áè æàä àøèãëàäàãã¿é áîëîõîîð á¿ñèéã ¿¿ðä îðõèñîí íü äýýð áèç. Áè óëàì ÷ æààõàí áîë÷èõñîí þì øèã ñàíàãäàõ Ðóòýýñ í¿ä ñàëãàæ ÷àäñàíã¿é. ¯¿ðýíäýý áàéãàà àíãààõàé øèã àòèðàëäàí õýâòýæ áàéâ. Ò¿¿íèéã èéì áàéäàëòàé îðõèõ íü áàéíà. Ãàé çîâëîí çàíàëõèéëýõýý áîëüñîí ÷ ºðºâäºëòýé õàìãààëàëòã¿é ñàíàãäàíà. Íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóóã ¿çýí ÿäàæ Ðóòûí õàæóóä çîâëîí øàíàëàëã¿é ¿õñýí øèã ñàíàãäàâ. Ãýâ÷ ýíý á¿õýíä òýð áèø Êàïèòîë áóðóóòàé. Òîëãîéä Ãåéëèéí õîîëîé ñîíñîãäîâ. Îäîî ë ò¿¿íèé Êàïèòîëèéí ýñðýã óóð õèëýí õîîñîí ¿ã áèø áîëîõ íü îéëãîãäîæ áàéëàà. Ðóòûí ¿õýë íàìàéã øóäàðãà áóñ áàéäëûã áèåýðýý ìýäðýõýä
  • 129.
    õ¿ðãýõýä óóð õèëýíáóöëàâ. Ýíä ãýðòýý áàéäãààñ ÷ èë¿¿ ñóë äîðîé ìýò ñàíàãäàíà. Êàïèòîëûí ýñðýã áîñëîãî ãàðãàõ çàì áàéõã¿é ãýæ ¿¿? Òýãòýë Ïèòèéí äýýâýð äýýð õýëñýí ¿ã ñàíàãäàâ. "Áè çºâõºí Êàïèòîëä ºðã¿é ãýäãýý ¿ç¿¿ëýõèéã õ¿ñ÷ áàéíà. Òýäíèé òîãëîîìûí õ¿¿ãýýñ èë¿¿ ãýäãýý." Áè îäîî òýäíèéã áèäýíä èéì ç¿éë õ¿÷ýýð õèéëãýñýíä áóðóóòãàæ è÷ýýí îðîëöîã÷äûí õýí ÷ ºðã¿éã ãýäãèéã ¿ç¿¿ëýõèéã õ¿ñëýý. Ðóò òîãëîîìûí õ¿ãýýñ èë¿¿ áàéñàí. Áè ÷ ãýñýí. Îéí öîîðõîéä ìîäîäûí äîîð çýðëýã öýöýãñ óðãàæýý. ßãààí, øàðãàë, öàãààí ãýýä æèðèéí ¿çýñãýëýíòýé öýöýãñ áàéëàà. Áè òýâýð ä¿¿ðýí öýãöýã ò¿¿ãýýä Ðóòûí áèåèéã ÷èìýãëýâ. ßàðàëã¿éõýí íýã íýãýýð íü òàâèëàà. Àéøèãòàé øàðõûã íü òàãëààä, í¿¿ðèéã íü öýöãýýð ýìæèæ, õàìãèéí òîä ºíãºòýéã ¿ñýí äýýð íü òàâèëàà. Òýäýíä ¿¿íèéã ¿ç¿¿ëýõ ¸ñòîé. Îäîî òýä á¿ñèéí ººð õýñãèéã ¿ç¿¿ëæ áàéæ áîëîõ ÷ áèåèéã íü àâàõ ¿åä á¿ãä ìèíèé þó õèéñíèéã õàðàõ áîëíî. Áè àëõàì óõðààä ñ¿¿ë÷èéí óäàà õàðàõàä óíòàæ áàéãàà þì øèã ñàíàãäàâ. - Áàÿðòàé, Ðóò ãýæ áè øèâíýýä ç¿¿í ãàðûíõàà ãóðâàí õóðóóã óðóóëäàà õ¿ðãýí ò¿¿íèé ç¿ã ñóíãààä ýðãýæ õàðàëã¿é ÿâëàà. Øóâóóä ÷èìýýã¿é áîëñíîî õàà íýãòýýãýýñ ÿòãà øààçãàé îíãîö èðýõèéã àíõààðóóëàí õàøãèðàâ. ßàæ ãýäãèéã íü ìýäýõã¿é ÷ øóâóóä õ¿ì¿¿ñèéí ñîíñîæ ÷àäàõã¿é ç¿éëèéã ñîíñäîã áàéõ. Áè óðàãø õàðñàí õýâýýð çîãñîí õ¿ëýýâ. Óäàëã¿é øóâóóä àõèí äóóëæ ýõëýõýä ò¿¿íèé ýíä áàéõã¿é áîëñíûã íü ìýäëýý. ªºð íýã æèæèãõýí ÿòãà øààçãàé ìèíèé óðä òàëûí ìº÷èð äýýð ñóóãààä Ðóòýä çîðèóëñàí äóóã äóóëíà. - Ò¿¿íèé á¿õ ç¿éë õýâèéí. Ñàíàà çîâîõ ç¿éëã¿é áîëñîí. Òýð ñàéí áàéãàà ãýæ áè ìº÷èð äîîãóóð ºíãºðºõ人 õýëëýý. Áè õààøàà ÿâàõàà ìýäñýíã¿é. Ðóòòàé ºíãºð¿¿ëñýí áîãèíîõîí øºíº ÿã ë ãýðòýý áàéãàà þì øèã ñàíàãäàæ áàéñàí. Îäîî ýíý á¿õýí àðä õîöîð÷ýý. Áè õààøàà ÿâæ áàéãààãàà òîîëã¿é íàð æàðãàòàë òýíýâ. Àéñàí ÷ ¿ã¿é èéø òèéøýý ÷ õàðñàí ÷ ¿ã¿é òóë áóñàä îðîëöîã÷ íàìàéã õÿëáàðõàí àëæ áîëîõ áàéëàà. Õýðâýý çàìä òààðàëäñàí ýõíèé õ¿í òýãäýãã¿é þì áîë áè ò¿¿íèéã àëíà. ªðºâäºõ ñýòãýë ¿ã¿é áîëæ ãàð ÷è÷èðýõýý áîëüæýý. Êàïèòîëûã ¿çýí ÿäàõûíõàà çýðýãöýý ºðñºëäºã÷人 ¿çýí ÿäàõ íü áàãàññàíã¿é. ßëàíãóÿà ìýðãýæëèéíõýíèéã. Òýä Ðóòûí ¿õëèéã òºëºõ ë áîëíî. Ãýâ÷ õýí ÷ òààðàëäñàíã¿é. Áèä öººõ¿¿ëýý ¿ëäýýä á¿ñ òîì áàéëàà. Óäàëã¿é çîõèîí áàéãóóëàã÷èä á¿ãäèéã íýã äîð õººí öóãëóóëàõ øèíý àðãà ñýäýõ áèç. ªíººäðèéí õóâüä öóñ õàíãàëòòàé áîëîõîîð øºíº áèäýíä óíòàõ áîëîìæ ºã÷ áîëîõ þì. Áè ýä ç¿éëñòýéãýý õîíîãëîõ ìîäîí äýýð ãàðàõààð çýõòýë óðä ìºíãºí ø¿õýð áóóæ èðýâ. Èâýýí
  • 130.
    òýòãýã÷èéí áýëýã. Ãýõäýýÿàõ ãýæ? Íàäàä îäîî õýðýãòýé á¿õ ç¿éë ìèíü áàéëàà. Ìàãàäã¿é Õåéìèò÷ ìèíèé öºõºðëèéã õàðààä ñýðãýýõýýð øèéäñýí þì áîëîâ óó? Ýñâýë ÷èõíèé ýì ÿâóóëñàí ÷ áàéæ ìàãàä. Ø¿õðèéí äîð æèæèãõýí òàëõ áàéëàà. Êàïèòîëûíõ øèã õóâõàé öàãààí áèø õ¿íñíèé íîãäîëä ºãäºã õàãàñ ñàðàí õýëáýðòýé õàð òàëõ. Áè Ïèòèéí áýëòãýëèéí òºâ äýýð õîîëíû ¿åýð á¿ñ¿¿äèéí òàëõ ººð õîîðîíäîî ÿëãààòàé òàëààð ÿðüñàíûã ñàíààä àëü á¿ñýýñ èðñíèéã ìýäýâ. Áè ò¿¿íèéã áîëãîîìæòîé ºðãºõºä á¿ëýýõýí áàéëàà. Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí õàãàñ ºëñãºëºí îðøèí ñóóã÷èä ò¿¿íèéã èéø íü èð¿¿ëýõèéí òóëä õè÷íýýí èõ ìºí㺠òºëñºí áîë? Õýä íü õóðóó õóìñàà õóãàëàõ øàõàì îëñîí ñ¿¿ë÷èéí çîîñîî ãàíö òàëõ àâàõàä çîðèóëñàí áîë? Òàëõ Ðóòýä çîðèóëñàí áàéæ òààðíà. Ãýâ÷ òýð áýëãèéã àâàõààñ ºìíº ¿õñýí ó÷èð Õåéìèò÷ íàäàä èëãýýæýý. Òàëàðõñàí þì áîëîâ óó? Ýñâýë íàä øèã ºðòýé ¿ëäºõ äóðã¿é þì áîëîâ óó? ßìàð ÷ áàéëàà ãýñýí èéì òîõèîëäîë àíõ óäàà ãàðëàà. ªìíº íü õýçýý ÷ îðîëöîã÷èä ººð á¿ñèéí áýëýã àâ÷ áàéñàíã¿é. Áè æàðãàõ íàðíû ñ¿¿ë÷èéí òóÿàíä öàðàéãàà ºð㺺ä, - Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí îðøèí ñóóã÷äàä áàÿðëàëàà ãýæ ÷àíãà õýëýâ. Íàìàéã òàëõ õààíààñ èðñíèéã îéëãîñíûã òýä ìýäñýí áàéõ. Áè ìîäîíä àþóëã¿é áàéäëûí òóëä áèø õàðààë èäñýí öóñòàé ãàçðààñ çóãòàõûí òóëä ºíäºðò àâèðëàà. Óíòëàãûí õºíæèë Ðóòûí ¿¿ðãýâ÷èíä íÿìáàé õóðààëòòàé õýâòýæ áàéâ. Ìàðãààø ýä ç¿éëñèéíõýý ó÷ðûã îëîí øèíý òºëºâëºãºº çîõèîõîîñ. ªíººäðèéí õóâüä õèéæ ÷àäàõ ç¿éë ãýâýë ìîäíîîñ ººðèé㺺 áàãëààä òàëõ èäýõ ÿâäàë áàéâ. Òàëõ ñàéõàí àìòòàé áàéñàí áºãººä ãýðèéã ìèíü ñàíàãäóóëàâ. Óäàëã¿é òýíãýðò ñ¿ëä ãàð÷ áàðóóí ÷èõýíä ñ¿ëä äóóëàë ñîíñîãäîâ. Áè íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóó, Ðóòûí öàðàéã õàðëàà. ªºð õýí ÷ ãàðñàíã¿é. Áèä çóðãóóëàà ¿ëäæýý. Áè òàëõûã ãàðòàà áàðüñàí õýâýýð óíòëàà. Çàðèìäàà ýðãýí òîéðíû á¿õ ç¿éë îðâîíãîîðîî ýðãýõ ¿åä íàäàä æàðãàëòàé ç¿¿ä ç¿¿äëýãääýã þì. Áèä ýöýãòýéãýý îéä çóãààëæ áàéëàà. Ïðèì íàðíû ãýðýëä ñóóãààä áÿëóó èäíý. Áàñ Ðóòûã ç¿¿äëýâ. Òýð ìîäíû ºòãºí íàâ÷èñ äóíä öýöãýíä õó÷ààñòàé ñóóãààä íàäàä øîî÷ ÿòãà øààçãàéíû òóõàé ÿðüæ áàéëàà. ßìàð ÷ øàðõ, ñîðâè öóñ áàéñàíã¿é æàðãàëòàé èíýýìñýãëýíý. Òýãýýä óðüä íü õýçýý ÷ ñîíñîæ áàéãààã¿é óÿíãàëàã õîîëîéãîîð ¿ë òàíèõ äóó äóóëëàà. Àð àðààñ íü äóóëæ áàéâ. Áè ç¿¿ðìýãëýõ çóóðàà ò¿¿íèé íàâ÷èí äóíä íóóãäàí ñóóõ õîîëîéã íü ñîíñëîî. Ñýðñíèé äàðàà õýñýã çóóð òàéâàí äóëààõàí ìýäðýìæ òºðºâ. Äàðàà íü òýð ¿ëäýýõ ãýñýí á¿õ îðîëäëîãûã ¿ë õàðãàëçàí ÿâààä íàìàéã õýçýý ÷ áàéãààã¿é ãóíèãòàé ãàíöààðäìàë ¿ëäýýëýý. Ãóòðàë á¿õ áèåèéí ñóäñààð äàìæèí òàðõàõàä íàâ÷èñ ðóó í¿ä öàâ÷èëã¿é øèðòýí õýâòýâ. Õýäýí öàã õºäºë㺺íã¿é áàéëàà. Òýãòýë ãýíýòõýí Ïðèì çóðàãòûí äýëãýöýýð ¿õýýíö áàéäëûã ìèíü ò¿ãøèí øèðòýæ áàéãàà ãýñýí áîäîë îðæ èðýâ. Áè ººðòºº õàìãèéí ýíãèéí "ñóó, óñ óó, þì õóìàà öóãëóóë" ãýñýí òóøààë ºã뺺. Òýäíèéã
  • 131.
    ìàøèí øèã ÿìàð÷ ìýäðýìæã¿é áèåë¿¿ëýâ. Ðóòûí ¿¿ðãýâ÷èíä ìèíèé óíòëàãûí õºíæ뺺ñ ãàäíà áàðàã õîîñîðñîí óñíû ñàâ, ¿íäýñ, ñàìàð, ç¿ñýì òóóëàéí ìàõ, õîñ îéìñ, ÷àâõ áàéëàà. Íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóóãèéí ¿¿ðãýâ÷èíä õýäýí õóòãà, õî¸ð æàäíû ¿ç¿¿ð, ãàð ÷èéäýí, àíõíû òóñëàìæòàé æèæèãõýí àðüñàí õ¿¿äèé, ä¿¿ðýí óñòàé ëîíõ, õàéðöàã õàòààñàí æèìñ áàéâ. Õàéðöàã õàòààñàí æèìñ! Òýð á¿õ îâîîëîîñòîé ç¿éë äóíäààñ ¿¿íèéã ë àâëàà ãýæ ¿¿! Ýíý íü íàìàéã ãàéõóóëàâ. Áóóäëààð íü ä¿¿ðýí õ¿íñ áàéõàä ººðòºº õîîë àâ÷ ÿâàõ ÿìàð õýðýãòýé ãýæ? Áóñàä ìýðãýæëèéíõýíèéã çóãààëàõäàà áàãàõàí õîîë àâ÷ ÿâààä îäîî þó ÷ ¿ã¿é ¿ëäñýí ãýæ íàéäàõààñ. Õîîëíû òóõàéä ãýñíýýñ ìèíèé ººðèéí ÷ õ¿íñ äóóñ÷ áàéâ. Áè àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí òàëõûã ñ¿¿÷èéí ç¿ñýì òóóëàéí ìàõòàé èäëýý. Îäîî íàäàä áàéãàà á¿õ ç¿éë ãýâýë Ðóòûí ñàìàð, ¿íäýñ, õàòààñàí æèìñ, ãàíö ç¿ñýì ¿õðèéí ìàõ ¿ëäëýý. Àíä ãàð, Êèòíèññ! Õýðýãòýé ç¿éëñýý ¿¿ðãýâ÷èíäýý õèéãýýä ìîäíîîñ áóóæ õ¿¿ãèéí õóòãà áîëîí æàäíû ¿ç¿¿ðèéã ÷óëóóí äî𠺺ð õ¿í îëîõã¿é íàéäâàðòàé áóëàâ. ª÷èãäºðèéí õýñ¿¿÷ëýëòèéí äàðàà õààíà áàéãààãàà ìýäñýíã¿é. Ǻâõºí õîîë îëîõûí òóëä ãîðõè ðóó ÿâàõ ¸ñòîé. Áè àëäñàíã¿é. Ýíý çàì íàìàéã Ðóòûí àñààæ àìæààã¿é ãóðàâ äàõü ò¿¿äýã ð¿¿ õ¿ðãýâ. Ìîäîí äýýð ñóóæ áàéãàà ñ¿ðýã ãðóçëèíãòýé òààðàëäààä íèñýæ àìæèõààñ óðä ãóðâûã àãíàâ. Áè äîõèîíû ò¿¿äýã ð¿¿ áóöààä óòààã ¿ë õàéõðàí ãàë ò¿ëýâ. "Êàòî ÷è õààíà áàéíà? Áè ÷àìàéã õ¿ëýýæ áàéíà" ãýæ øóâóóãàà øàðàõ çóóðàà áîäîæ áàéëàà. Ìýðãýæëèéíõíèéã îäîî õààíà áàéãààã õýí ìýäýõ þì áý? Ýíäýýñ àëñàä áàéãàà þìóó ýñâýë áàñ ë ÿìàð íýã çàëü ìýõ ãýæ áîäñîí áàéõ. Íàäààñ àéñàí þì áîëîâ óó? Êàòî íàìàéã Ãÿëáààãèéí áèåíýýñ òàéëæ àâñíûã õàðñàí áîëîõîîð íóì ñóìòàé áàéãààã ìýäýæ áàéãàà. Ýñâýë òýä çºâ ä¿ãíýëò õèéí íàìàéã õîîë õ¿íñ äýëáýëýí, íýã íºõðèéã íü àëñíûã ìýäýæ áàéãàà õýðýã ¿¿? Áóòëàã÷ûã ë ãýæ áîäñîí áàéõ. Ò¿¿íä Ðóòûí ¿õýëä äóðã¿éöýõ øàëòãààí áàéñàí. Õýäèéãýýð ò¿¿íä àíõààðàë õàíäóóëæ áàéãààã¿é õýð íü ÿìàðòàé ÷ íýã á¿ñýýñ èðñýí áèëýý. Òýãâýë ¿íýãíèé òóõàéä ÿàõ áîëæ áàéíà? Òýð íàìàéã ïèðàìèäûã äýëáýëýõèéã õàðñàí áîëîâ óó? ¯ã¿é áàéæ òààðíà. Ìàðãààø ºã뺺 ¿íñýí äýýð çîãñîîä èíýýæ áàéñíààñ ¿çýõýä ãýíýòèéí áýëýã áàéñàí íü èëò. ªºðººð Ïèòèéã äîõèîíû ò¿¿äýã àñààñàí ãýæ áîäîæ ÷ áàéæ ìàãàäã¿é þì. Êàòî ò¿¿íèéã õ¿íä øàðõäóóëñàí ãýäýãòýý èòãýëòýé áàéñàí. Áè Ïèòèéã ýðæ îëîí Ðóòûí áèåèéã öýöãýýð ÷èìýãëýñýí òóõàéãàà õýëýõèéã õ¿ñëýý. Áè îäîî ë ò¿¿íèé äýýâýð äýýð õýëñýí ¿ãèéã îéëãîæ áàéâ. Ìàãàäã¿é òýð ÿëâàë íàìàéã Êàïèòîëûí äýëãýö äýýð õàðàõ áàéõ. Òîãëîîìûí òºãñãºëä ÿëàã÷ûã õ¿íäýòãýí çîõèîí áàéãóóëñàí àðãà õýìæýýíèé ¿åýð õàìãèéí ñýòãýãäýë òºð¿¿ëýì ìº÷¿¿äèéã äàâòàõ áºãººä ÿëàã÷ õ¿íäýòãýëèéí òàâöàí äýýð äýìæäýã õ¿ì¿¿ñýýðýý õ¿ðýýë¿¿ëýí ¿çäýã þì. Ãýõäýý áè Ðóòýä ÿëàã÷ áîëíî ãýæ àìëàñàí. Áèäíèé òºëºº. Ýíý àìëàëò ìèíèé Ïðèìä ºãñºíººñ èë¿¿ ÷óõàë áàéëàà. Áè îäîî ë æèíõýíýýñýý ÿëàõ áîëîìæ áàéãààä èòãýæ ýõëýâ. Õýðýã ÿâäàë íóì ñóì áîëîí,
  • 132.
    ìýðãýæëèéíõíèéã õî¸ð óäààçàëèëñàíä áèø áàéëàà. Ðóòûí ãàðûã àòãààä àìüäðàë õýðõýí îðõèí îäîæ áàéãààã õàðàõ ¿åä ìèíèé äîòîð íýã ç¿éë ººð÷ëºãäæýý. Áè ò¿¿íèéã ºøººã àâàí äóðñàãäàõ ç¿éë õèéõýýð õàòóó øèéäñýí áàéâ. ßëàõ íü áèäíèéã ñàíàãäóóëàõ öîðûí ãàíö àðãà áàéëàà. Áè õ¿í èðýõèéã õ¿ëýýíãýý øóâóóãàà øàðæ àìæèâ. Õýí ÷ ¿çýãäñýíã¿é. Ýñâýë áóñàä îðîëöîã÷èä áèå áèåòýéãýý òýìöýýä çàâã¿é áàéãàà þì áîëîâ óó? Òýãâýë ÷ ìóóã¿é õýðýã ø¿¿. Áè ìàõàà ¿¿ðãýâ÷èíäýý ö¿íõëýýä, óñàà ñýëáýí, ÿìàð íýã èääýã óðãàìàë îëîõûí òóëä ãîë ðóó ÿâëàà. Äîòîð àõèàä ë ºã뺺íèé ãóòðàë ýçýìäýí àâàõàä ¿äýø ýðò áàéñàí ÷ õîíîãëîõ ìîäîî ñîíãîí àâèðàâ. Òîëãîéä º÷èãäðèéí ÿâäàë ýðãýëäýíý. Ðóòûí ãýäñýíä çîîãäñîí, çàëóóãèéí õ¿ç¿¿íä òóññàí ñóì. Áè ÿàãààä ò¿¿íèé òàëààð áîäîîä áàéãààãàà ººðºº ÷ ìýäñýíã¿é. Òýãòýë ìèíèé àíõíû õîõèðîã÷... ãýäãèéã îéëãîëîî. Êàïèòîëä îðîëöîã÷ á¿ðèéí àëñàí õ¿íèé òîîãîîð ä¿í ìýäýý ãàðãàí ìºðèé òàâüäàã. Ìèíèé æàãñààëòàíä Ãÿëáàà áîëîí äºðºâä¿ãýýð á¿ñèéí îõèí îðñîí áàéõ. Ãýâ÷ íýãä¿ãýýð á¿ñèéí õ¿¿ãèéí õóâüä ìèíèé àëñàí àíõíû õ¿í. Ìèíèé ãàðò îëíû òîîíû àìüòàí íýã õ¿í ºðò뺺. Áè Ãåéëèéí "ßìàð ÿëãààòàé þì áý?" ãýæ õýëæ áàéãààã ñîíñëîî. Ãàéõàëòàé íü ã¿éöýòãýë àäèëõàí áàéâ. Íóìàà òàòààä õàðâàíà. Õàðèí óðøãèéí õóâüä òîìîîõîí ÿëãààòàé áàéñàí áºãººä áè íýðèéã íü ÷ ìýäýõã¿é çàëóóã àëñàí. Õàà íýãòýý ò¿¿íèé òºëºº óéëàõ ãýð á¿ë áèé. Ýðãýæ èðíý ãýæ õ¿ëýýæ áàéñàí îõèí ÷ áàéæ ìàãàäã¿é... Äàðàà íü áè Ðóòûí áèåèéã ñàíààä çàëóóãèéí òóõàé áîäëûã ¿ëäýí õººâ. Îäîîõîíäîî ë. ªíººäðèéí òýíãýð àìãàëàí áàéæ íýã ÷ õ¿í ¿õñýíã¿é. Áèäíèéã õàìòàä íü öóãëóóëàõûí òóëä òýä õýð óäààí õóãàöààíû äàðàà ýýëæèò çîëã¿é ÿâäàë çîõèîí áàéãóóëàõ áîë? Îäîî øºíº áîëîõîîð óíòàæ àìðàõ õýðýãòýé. Áè ñ¿ëä äóóëàë ñîíñîõã¿éí òóëä ýð¿¿ë ÷èõýý õºíæèëä íààí õýâòñýí ÷ á¿ðýýí äóó òàñõèéõýä ºíäèéí ñóóëàà. Ä¿ðýì ¸ñîîð îðîëöîã÷äîä ãàäíààñ öîðûí ãàíö ìýäýýëýë áîëîõ øºíèéí òýíãýðò àìü ¿ðýãäñýí õ¿ì¿¿ñèéã ¿ç¿¿ëäýã. Çàðèìäàà ÷óõàë ìýäýãäýë õèéõèéí òóëä á¿ðýý ¿ëýýíý. ¯¿íèéã èõýâ÷ëýí íàéðàíä äóóäàõ ãýæ õýëäýã áàéâ. Õîîë õ¿íñ õîìñäîõîä çîõèîí áàéãóóëàã÷èä îðîëöîã÷äûã á¿ãäèéí ìýäýõ Ýâýð ë¿¿ öàéëëàãàíä óðüæ õîîðîíä íü òýìöýëä¿¿ëíý. Çàðèìäàà àìü ºðññºíèé õàðèóä á¿òýí òàëõíààñ îíäîî þó ÷ ¿ã¿é áàéõ íü áèé. Òîëãîé äýýð Êëàâäèÿ Òåìïëñìèòèéí õîîëîé àÿíãà øèã í¿ðãýëýí àìüä ¿ëäñýí çóðãààí õ¿íä áàÿð õ¿ðãýâ. Ãýâ÷ þóíä ÷ óðüñàíã¿é áºãººä òîãëîîìûí ä¿ðýì ººð÷ëºãäñºí òóõàé îéëãîìæã¿é ¿ã õýëýâ. Ä¿ðýì ººð÷ëºãäºæ! Áèäýíä òîéðãîîñ æàðàí ñåêóíòûí ºìíº ãàð÷ áîëîõã¿é þìóó íýã íýãíýý èäýæ áîëîõã¿é ãýñíýýñ îíäîî ä¿ðýì ¿éë÷èëäýãã¿é áàéâ. Õàðèí îäîî øèíý ä¿ðìèéí äàãóó íýã á¿ñýýñ õî¸ð îðîëöîã÷ àìüä ¿ëäâýë ÿëàã÷ààð òîäðîõ àæ. Êëàâäèÿ áèäýíä ñîíññîí ç¿éëýý îéëãîõ öàã ºãºõèéí òóëä ò¿ð çàâñàðëàñíàà àõèí äàâòàæ õýëëýý. Ýíý æèë õî¸ð õ¿í ÿëàõ áîëîìæòîé. Õýðâýý íýã á¿ñèéíõ áîë õî¸óë àìüä ¿ëäýíý. Áèä õî¸óë
  • 133.
    àìüä ¿ëäýæ áîëíî. Áè ººðèé㺺 çîãñîîæ àìæèõûí óðüä "Ïè-è-èò!" ãýæ õàøãèðëàà.
  • 134.
  • 135.
    XVI Áè àëãààðàààìàà äàðñàí ÷ õîæèìäîæ õàøãèðàëò õýäèéí ãàð÷ýý. Òýíãýð õàðàíõóéëàí ìýëõèé õîîðîîð ãóàãëàíà. "Òýíýã àìüòàí! Èíãýõ íü äóòàæ ãýíý äýý!"õýìýýí ººðèé㺺 çýìëýýä ìîäîí äóíäààñ àëóóð÷èí ãàð÷ èðýõèéã õ¿ëýýñýí ÷ áàðàã õýí ÷ ¿ëäýýã¿éã ñàíàëàà. Ïèò øàðõàäñàí ÷ îäîî ìèíèé õîëáîîòîí áàéëàà. Ò¿¿íèé òàëààðõ á¿õ ýðãýëçýý çàìõàð÷ õýðâýý áèä íýã íýãýíäýý àìüä ¿ëäýõýä òóñëàõ þì áîë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ ð¿¿ãýý õàìò õàðèõ áîëíî. ¯çýã÷èä îðîëöîã÷äûí áèå áèåý ¿çýí ÿäàæ õîëáîîòíîî áîëîõûã õ¿ñýõã¿é áàéãàà ãýäãèéã õàðæ áàéãàà. Õàðèí ìèíèé õóâüä áîë ººð õýðýã. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí çîëã¿é äóðëàãñäûí íýã áîëîõîîð õàìòäàà áàéõ ¸ñòîé. ªºðººð áîë èâýýí òýòãýã÷äèéí òóñëàìæûã ìàðòàõ õýðýãòýé áîëíî Çîëã¿é äóðëàãñàä... Ïèòèéã íýã ÷ õîðîì ººðèéíõºº ä¿ðèéã ìàðòààã¿é áàéõ íü. Èéìýýñ çîõèîí áàéãóóëàã÷èä óðüä õîæèä ñîíñîãäîæ áàéãààã¿é ä¿ðìèéí ººð÷ëºëò õèéí õî¸ð õ¿íä áîëîìæ îëãîõîîð øèéäñýí þì áîëîâ óó? Áèäíèé õàéð îëíû í¿äýíä èë áîëæ òîãëîîìä ººð÷ëºëò õèéõýýñ àðãàã¿é áàéäàëä õ¿ð÷ýý. ¯¿íä ìèíèé äóñëûí ÷ òºäèé ãàâúÿà ¿ã¿é áàéëàà. Ìèíèé õèéñýí àøèãòàé ç¿éë ãýâýë Ïèòèéã çîëòîé ë äóóñãààã¿é ÿâäàë. Õàðèí òýð ýíý á¿õ õóãàöààíä íàäàä ñàíàà çîâñîí õýâýýð áàéæ. Ýâýð äýýð áîëñîí òóëààíààñ õîëäóóëàõûí òóëä òîëãîé ñýãñýð÷, íàìàéã çóãòààëãàõûí òóëä Êàòîòîé òóëàëäàí, õàìãààëàõûí òºëºº ìýðãýæëèéíõýíòýé õîëáîî áàéãóóëæ áàéæ. Ïèò õýçýý ÷ ìèíèé äàéñàí áàéñàíã¿é. Áè ýíý áîäîëäîî èíýýìñýãëýýä ãàðàà í¿¿ðíýýñýý õîëäóóëæ ñàðíû ãýðýëä äýýøýý õàðàâ. Òýð äýëãýöýí äýýð ñàéí õàðàãäàæ áàéõ ¸ñòîé. Áè õýíýýñ àéõ þì áý? ¯íýã øèã öàðàéòàé îõèíîîñ óó? Òýäíèé á¿ñèéí çàëóó ¿õñýí. Òýð ãàíöààðàà. Ò¿¿íèé àðãà áóëòàõ áîëîõîîñ äàéðàõ áèø. Òýð ÷ ìèíèé õîîëîéã ñîíññîí ÷ ººð õýí íýãýí äóóñãà÷èõààñàé ãýæ íàéäàõ áàéñàí áèç. Äàðàà íü Áóòëàã÷. Òýð ýðãýëçýýã¿é àþóëòàé. Òîãëîîì ýõýëñíýýñ õîéø áè ò¿¿íèéã íýã ÷ óäàà õàðààã¿é. ¯íýã ïèðàìèäûí ¿ëäýãäëèéí äýðãýä çîãñîæ áàéõäàà ÷èìýý ñîíñîîä àéñíûã ñàíàæ áàéíà. Òýð îé ëóó áèø ýñðýã òàëûí ç¿ã ð¿¿ ã¿éñýí. Òýãýõýýð á¿ñèéí ýíý õýñýã ÿâæ áàéãààã¿é õýñýãò þó áàéäãûã íü òºñººëºõ þì àëãà. Õàðâààñ ¿íýã Áóòëàã÷èä õàðúÿàëàãäñàí ãàçðààð ã¿éñýí áîëîëòîé. Êàòî áîëîí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îõèí ¿ëäëýý. Òýä øèíý ä¿ðýìä áàÿðëàæ áàéãàà íü ëàâòàé. Ïèò áèä õî¸ðîîñ ãàäíà òýäýíä ÿëàõ áîëîìæ áàéëàà. Òýä ìèíèé õàøãèðàëòûã ñîíññîí áàéõ. Îäîî òýãýõýýð çóãòàõ óó õýðýã ¿¿? ¯ã¿é äýý. Õ¿ðýýä èðýã. غíèéí õàðààíû øèëýý ç¿¿ãýýä õ¿ðýýä èðýã. Áè òýäíèéã äýýðýýñ õàðâàõàä èë¿¿ õÿëáàð áàéõ áîëíî. Ãýõäýý èðýõã¿é ãýäãèéã íü áè ìýäýæ áàéëàà. ªäðèéí ãýðýëä ò¿¿äýã äýýð èðýýã¿é áîëîõîîð øºíº çàíãàíààñ àéõ áîëíî. Èðñýí ÷ áè õààíà áàéãààãàà ìýäýãäýõ áîëîìæ îëãîõã¿é. "Êèòíèññ õýâòýýä óíòàõûã õè÷ýý. Ò¿¿íèéã ìàðãààø îëú¸" ãýæ áè Ïèòèéã ò¿ðãýí ýðæ îëîõ
  • 136.
    þìñàí ãýñýí õ¿ñëýýòýâ÷èí ººðòºº òóøààëàà. Èíãýýä áè óíòëàà. ªã뺺 ñýðýìæòýé áàéõ øààðäëàãà ãàðàâ. Ìýðãýæëèéíõýí íàìàéã ìîäîí äýýð áàéõàä äàéð÷ ç¿ðõëýýã¿é ÷ îòîîíä îðóóëæ áîëîõ þì. Áè ìîäíîîñ áóóõûí ºìíº àíõààðàëòàé áýëòãýí ºã뺺íèé õîîëîî èäýýä, ¿¿ðãýâ÷ýý ¿¿ð÷, çýâñãýý áýëòãýí áóóñàí ÷ äîð á¿õ ç¿éë ÷èìýýã¿é òàéâàí áàéëàà. ªíººäºð ñýðýìæòýé áàéõ õýðýãòýé. Ìýðãýæëèéíõýí íàìàéã Ïèòèéã ýðæ áàéãààã ìýäýæ áàéãàà. Ìàãàäã¿é ò¿¿íèéã îëîõûã õ¿ëýýæ áàéãààä äàéðàõ ÷ þì áèë¿¿. Õýðâýý òýð Êàòîãûí õýëñýí÷ëýí õ¿íä øàðõàäñàí áîë ãàíöààðàà õî¸ð áèåíýý õàìãààëàõ õýðýã ãàðíà. Õýðâýý òýð àìüä ¿ëäýæ ÷àäàõààðã¿é ñóëàð÷ äîðîéòñîí áîë ÿàíà? Òýãýýä ÷ ò¿¿íèéã õààíààñ ýðæ îëîõ âý? Áè Ïèòèéã íóóãäàõ ãàçðûíõàà òóõàé äóðäñàí áàéæ ìàãàäã¿é õýìýýí ñàíàõûã îðîëäñîí ÷ á¿òñýíã¿é. Òýð íàðíû ãýðýëä î÷ öàöðóóëàí çîãñîîä íàìàéã çóãò ãýæ õàøãèðàõ ìº÷èä Êàòî õóòãàòàé ãàð÷ èðñýí. Íàìàéã ÿâìàãö Ïèòèéã øàðõäóóëñàí. Èíãýõýä Ïèò ÿàæ àìüä çóãàòàæ ÷àäñàí þì áîë? Ǻãèéí õîð ò¿¿íä Êàòî øèã õ¿÷òýé ¿éë÷ëýýã¿é þì áîëîâ óó? Òýãñýí áàéõ íü. Ãýõäýý òýð ÷ áàñ õàòãóóëñàí. Òýð ÿàæ èéì õîë õîðäñîí áèå õ¿íä øàðõòàé çóãòàæ ÷àäñàí þì áîë? Ýäãýýð ºäð¿¿äýä ÿàæ àìüä ¿ëäñýí õýðýã âý? ßàãààä îäîî õ¿ðòýë øàðõ, õîð, öàíãàëòààñ áîëæ ¿õýýã¿é þì áîë? ¯¿íä ë ò¿¿íèé õàà áàéãàà ãîãöîî áàéõ íü. Ïèò óñã¿é òýñ÷ ÷àäàõã¿é. Áè ¿¿íèéã àíõíû ºäðººñ ìýäíý. Òýãýõýýð òýð óñòàé îéðîëöîî ãàçàð íóóãäàæ áàéãàà áàéõ. Íýãä¿ãýýðò íóóð áàéñàí ÷ áè ìýðãýæëèéíõýíòýé îéð ãàçàð õàéõ äóðã¿é áàéëàà. Äàðàà íü õýäýí öººðºì. Òýäíèé íýãä íü áè áàéñàí. Ýíý õýòýðõèé àþóëòàé. Ãîë ¿ëäëýý. Ðóò áèä õî¸ðûí äýðãýä íü áóóäàëëàæ áàéñàí ãîë íóóð ëóó óðñàí öóãòãàäàã. Òýð ãîë áàðààäàí ¿ðãýëæ óñòàé îéð áàéðëàëàà ñîëüæ áàéãàà áàéõ. Ãîëûí ¸ðîîëîîð ÿâáàë ìºð ¿ëäýõã¿é. Áàñ çàãàñ áàðüæ áîëíî. ßìàð ÷ ãýñýí ãîëîîñ ýðëýý ýõëýõ õýðýãòýé. Áè äàéñíàà òººðºãä¿¿ëýõèéí òóëä íîéòîí ìº÷èð öóãëóóëàí ò¿¿äýã àñààâ. Ìýðãýæëèéíõýí ¿¿íèéã çàëü ãýæ áîäîõ ÷ õàìãèéí ãîë íü íàìàéã îéðõîí íóóãäàæ áàéãàà ãýæ áîäîõ áàéëàà. Õàðèí òýð ¿åä áè Ïèòèéã ýðæ áàéõ áîëíî. Íàð õóðöààð øàðàõàä ìàíàí ñàðíèí á¿ã÷èì õàëóóí ºäºð áîëîõ òºëºâòýé áàéâ. Í¿öãýí õºëººðºº ãîë óðóóäàí ÿâàõàä òààòàé áàéëàà. Ïèòèéã äóóäàí õàøãèðàõ ãýñíýý áîëèëîî. Áè ò¿¿íèéã í¿äýýðýý õàðàà÷ëàíãàà ýð¿¿ë ÷èõýýðýý ÷èìýý àíèðäàæ áàéâ. Òýð íàìàéã ýðæ áàéãàà ãýæ òààâàðëààã¿é þì áîëîâ óó? Øèíý ä¿ðìèéã õàéõðàëã¿é ãàíöààðàà ¿ëäýíý ãýæ áîäñîí þì óó? Õýí ò¿¿íèéã ìýäýõ áèëýý. Ïèò ¿ðãýëæ òààâàðëàõûí àðãàã¿é íóóöëàã áàéäàã. Áè Ïèòèéí ÿìàð ÷ óë ìºð òààðàëäñàíã¿é ÿâäàëä ãàéõñàíã¿é. Ǻãèéí äàéðàëòûí äàðàà ¿¿ãýýð ãóðâàí óäàà ÿâàõàä òýð îéð îð÷èìä áàéñàí áîë àæèãëàõ áàéñàí. Ãîë òàõèðëàí ç¿¿í òèéø ýðãýýä ìèíèé ºìíº î÷èæ áàéãààã¿é îéí õýñýãò õ¿ðýâ. Øàâàðëàã ýðýãò óñíû óðãàìàë áèò¿¿ óðãààä òîì òîì ¿õýð ÷óëóó ãóëäàéí õýâòýíý. Õýðâýý íàä ðóó Áóòëàã÷ þìóó Êàòî äàéðñàí áîë ãîëîîñ ãàðàõàä àìàðã¿é áàéñàí òóë ýíý íü çàíãàíä îðñîíòîé àäèë áàéëàà. Åð íü õ¿íä
  • 137.
    øàðõàäñàí õ¿í ýäãýýð÷óëóóíû äóíäóóð ÿâæ ÷àäíà ãýæ ¿¿? Òýãòýë ãîëûí òàõèðëàñàí õýñýãò íýã ¿õýð ÷óëóóí äýýð öóñíû ìºð áàéëàà. Õýäýí ºäðèéí ºìíº äóñààä õ¿ðýíòýí õàòàæ õýí íýãýí ò¿¿íèéã àðèëãàõûã õè÷ýýñýí ÷ ÷àäñàíã¿é áîëîëòîé. Õýí íýã ìàø ñóë áèåòýé õ¿í. Áè ÷óëóóíààñ çóóðàí öóñíû òîëáî ðóó î÷èí õàðëàà. Àõèàä õýäýí äóñàë öóñíû ìºð áàéñàí ÷ àìüäðàëûí øèíæ òýìäýã áàéñàíã¿é. Áè òýññýíã¿é áºãë¿¿ õîîëîéãîîð "Ïèò!, Ïèò!" ãýæ äóóäàõàä îéðîëöîî ìîäîí äýýð áàéñàí øîî÷ ÿòãà øààçãàé äàâòàâ. Áè ÷èìýýã¿é áîëîîä ãîë äàãàí áóöàõäàà ò¿¿íèéã öààø ÿâñàí áàéõ ãýæ áîäîâ. Ìèíèé õºë óñàíä õ¿ðýâ ¿¿ ¿ã¿é þó õýí íýãýí, - Íàìàéã äóóñãàõààð èðýâ ¿¿, õîíãîð ìèíü? ãýâ. Áè îãöîì ýðãýëýý. ×èìýý ç¿¿í òàëä ãàðñàí òóë ìàø ìóó ñººí㺠ñîíñîãäîâ. Ãýõäýý ¿¿íèéã Ïèò õýëñýí. ªºð õýí íàìàéã ýíä õîíãîð ãýæ äóóäàõ áèëýý? Áè ýðãèéã àíõààðàëòàé äàãóóëàí õàðñàí ÷ õýí ÷ õàðàãäñàíã¿é. Ǻâõºí øàâàð, óðãàìàë áîëîí ÷óëóó áàéõ àæ. - Ïèò? ×è ýíä áàéíà óó? ãýæ áè øèâíýëýý. Õàðèó ãàðñàíã¿é. Ýñâýë íàäàä òýãæ ñàíàãäñàí þì áîëîâ óó? Îéðõîí æèíõýíý þì øèã ñîíñîãäñîí äîî. - Ïèò! ãýýä áè àõèí ýðýã äàãóó ÿâëàà. - Õººå, íàìàéã á¿¿ ãèøãý÷èõ! Ýíý óäààä õîîëîé äîð äóóëäñàí òóë áè àðàãø ¿ñýðëýý. Ãýâ÷ õýí ÷ òýíä áàéñàíã¿é. Ãýíýò õ¿ðýí øàâàðò óðãàñàí íîãîîí íàâ÷ äóíäààñ õî¸ð öýíõýð í¿ä ãÿëñõèéâ. Áè ãàéõñàíäàà àìàà àíãàéõàä òýð èíýýä àëäàâ. Ýíý áîë äýýä çýðãèéí ºíãºëºí äàëäëàõ óðëàã áàéëàà. Ïèò õóâèéí ¿ç¿¿ëáýð äýýð çîõèîí áàéãóóëàã÷äàä ººðèé㺺 ìîä, ¿õýð ÷óëóó þìóó øàâàðëàã ýðýãò óðãàñàí íîãîî áîëæ õóâèðãàñàí áîë äýýð áàéñàí þì. - Í¿äýý àíü ãýæ áè òóøààõàä òýð ¿çýãäýõýý áîëîâ. Ò¿¿íèé áèåíèé èõýíõè õýñýã øàâàð óðãàìëààð õó÷ààòàé áàéñàí áºãººä í¿¿ð, ãàðàà øàâðààð áóäæýý. Áè ò¿¿íèé äýðãýä ºâäºãëºí ñóóëàà. - ×àìàéã ýíý á¿õ õóãàöààíä áÿëóó ÷èìýãëýæ áàéñíûã ÷èíü òààâàðëàõ ¸ñòîé áàéæ. - Òèéìýý, á¿ðìýë áÿëóó. ¯õëèéí ºìíº õýðýã áîëîõ ÷ þì áèë¿¿ ãýýä Ïèò èíýýìñýãëýâ. - ×è ¿õýõã¿é ãýæ áè õàòóó õýëëýý. - Õýí õýëæ áàéãàà þì? ãýæ òýð ñººíãºòºâ. - Áè õýëæ áàéíà. Áèä îäîîíîîñ íýã áàã. Ìýäýý ñîíññîí óó?
  • 138.
    - Ñîíññîí. Íàìàéãîëñîíä ÷èíü áàÿðëàëàà ãýõýä áè ò¿¿íä ñàâòàé óñ óóëãàâ. - Êàòî ÷àìàéã õóòãààð ä¿ðýý þó? - Òèéìýý. Ç¿¿í ãóÿíä ã¿í ç¿ññýí. - Øàðõûã ÷èíü ¿çýõèéí òóëä ãîëûí óñàíä óãààõ õýðýãòýé áàéíà. - Äîîøîî áºõèé 人. ×àìä ¿ã õýëýõ ãýñýí þì. Áè áºõèé㺺ä ýð¿¿ë ÷èõýý óðóóëä íü îéðòóóëàõàä àìüñãàëààðàà ãèæèãäýí, - Áèäíèé áèå áèåäýý óõààíã¿é äóðëàñàí ãýäãèéã ñàíà. Ãýíýòõýí íàìàéã ¿íñýõèéã õ¿ñâýë òýýíýãýëçýõ õýðýãã¿é ø¿¿ ãýâ. Áè óóðòàéãààð òîëãîéãîî õîëäóóëààä, - Áàÿðëàëàà ñàíàæ ÿâúÿ ãýæ èíýýâ. Ïèò òîãëîîì õèéæ áàéãààãààñ ¿çýõýä øàðõ íü òèéì ÷ ìóóã¿é áîëîëòîé. Ãýòýë ò¿¿íèéã óñ ðóó î÷èõîä òóñëàõ ¿åä õºãæèëòýé áàéäàë çàìõðàí àðèëàâ. Åð人 õî¸ð àëõàìûí çàéä õýö¿¿ ç¿éë þó áàéõ áèëýý. Ãýâ÷ ¿íýõýýð õýö¿¿ áàéñàí áºãººä Ïèò º÷¿¿õýí òºäèé ÷ õºäëºõ ÷àäâàðã¿é áàéâ. Òýð ãàðíààñ íü òàòàõàä õàøãèðëàà. Íîéòîí øàâàð áèåèéã íü õàâ áàðèí çóóðààä ñóãà òàòàõûí òóëä èõýýõýí õ¿÷ ãàðãàâ. Òýð óðüäûí àäèë óñíààñ õî¸ð àëõàìûí çàéä õýâòýýä ºâäñºí人 ø¿äýý çóóí øàâàðòàé öàðàé äýýã¿¿ð íü íóëèìñ çàì òàòóóëàí óðñàâ. - Ïèò áè ÷àìàéã ãîë ðóó ºíõð¿¿ëýýä îðóóë÷èõúÿ. Ìàø ã¿åõýí îéëãîâ óó? - Ñàéõàí ñàíàà áàéíà. Áè ò¿¿íèé äýðãýä ÿâãàí ñóóãààä þó ÷ áîëñîí õàìààã¿é ò¿ëõýýä îðóóëíà ãýæ øèéäëýý. - Ãóðàâ õ¿ðòýë òîîëú¸. Íýã, õî¸ð ãóðàâ! ãýýä ãàçðààñ õºíäèéð¿¿ëòýë àéìøèãòàé õàøãèðàâ. Òýð îäîî ë óñíû õºâººíä õ¿ðëýý. Ìàãàäã¿é ýíý íü ÷ äýýð áàéõ. - Çà ÿàõàâ, òºëºâëºãºº ººð÷ëºãäñºí. Áè ÷àìàéã óñ ðóó îðóóëàõàà áîëèëîî. Òýãýýä ÷ ò¿¿íèéã óñíààñ ãàðãàæ ÷àäàõ ýñýõäýý èòãýëã¿é áàéñàí þì. - Öààøàà ºíõð¿¿ëýõã¿é þó? - ¯ã¿é, õàíãàëòòàé. Ýíä óãààÿ. ×è îé ðóó õàðæ áàéãààðàé çà þó? Áè ÿàõàà ìýäñýíã¿é. Òýð öóë øàâàð, ºâñ óðãàìàëä õó÷èãäààä õóâöàñ íü ÷ õàðàãäàõã¿é áàéâ.
  • 139.
    Õýðâýý òýð õóâöàñòàéáîë ø¿¿ äýý. Ýíý áîäîë íàìàéã òýýíýãýëçýõýä õ¿ðãýñýí ÷ áóöàõ çàì ¿ã¿é øèéäëýý. Í¿öãýí áèå á¿ñýä áàéäàã ë ç¿éë ø¿¿ äýý. Íàäàä Ðóòûí óñíû ñàâààñ ãàäíà õî¸ð ëîíõ áàéëàà. Õî¸ðûã íü óñààð ä¿¿ðãýí ÷óëóó ò¿ø¿¿ëýí òàâèàä ãóðàâäàõààð íü Ïèòèéí áèåèéã óãààëàà. Óãààõàä áàãàã¿é õóãàöàà ºíãºðñíèé ýöýñò øàâàð äîðîîñ õóâöàñ ãàð÷ èðýâ. Áè ò¿¿íèé õ¿ðýìíèé öàõèëãààíûã íýýãýýä öàìöûã íü áîëãîîìæòîé òàéëàâ. Äîòóóð öàìö íü øàðõàíä íààëäñàí áîëîõîîð õóòãààð ñàëãààä óãààâ. Á¿õ áèå íü õºõºð÷ öýýæèí äýýð íü ò¿ëýãäñýí óðò îðîì áàéëàà. Ǻãèéíä õàçóóëñàí äºðâºí áóëäðóó áàéñíû íýã íü ÷èõýí äîð íü áàéâ. Ãýñýí ÷ áè ¿¿íèéã àðãàëæ ÷àäàõ áîëîõîîð ñàíàà çîâñîíã¿é òóë øàðõòàé õºëèéã íü ¿çýõýýñ ºìíº äýýä áèåíä íü àíõààðàë òàâèõààð øèéäýâ. Áè ò¿¿íèéã óñààð óãààñíû äàðàà íÿëöãàé áîõèð øàâàð äóíä õýâòýæ áàéëàà. Øàðõàíä ýíý íü ìóó òóë ¿õýð ÷óëóó íàëóóëàí ñóóëãàâ. Ïèò ÿëàðõàëã¿é ºíäèéí ñóóãààä ¿ñ àðüñàíä íààëäñàí øàâðûã íü óãààæ àðèëãàâ. Òýð öîíõèéí öàéæ óðüäûíõ øèãýý õ¿÷èðõýã áóë÷èíòàé ñàíàãäàõàà áîëüæýý. Áè áóëäðóóíààñ õàòãóóðûã ñóãàëàí àâàõàä ÿðâàéñíàà íàâ÷ çàæëàí òàâèõàä ñýòãýë íü àìàðëàà. Ò¿¿íèéã íàðàíä ýýí ñóóæ áàéõ õîîðîíä áè áîõèð öàìö õ¿ðìèéã íü óãààæ ¿õýð ÷óëóóí äýýð õàòààõààð äýëãýâ. Äàðàà íü öýýæíèéõ íü ò¿ëýãäñýí õýñýãò òîñ ò¿ðõýõýä áèå íü õàëóó øàòàæ áàéëàà. Òýð õàëóóð÷ áàéâ. Íàäàä íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóóãààñ àâñàí ýìèéí ñàí áàéñàí áîëîõîîð õàëóóí íàìäààõ ýì õàéâ. Ýýæ çàðèìäàà èéìèéã ãýðòýý õèéäýã ÷ òóñ áîëäîãã¿é òóë õóäàëäàæ àâäàã. - ¯¿íèéã óó÷èõ. ×è ëàâ ºëññºí áàéõ ãýæ áè Ïèòýä òóøààõàä òýð ýìèéã äóóëãàâàðòàé çàëãèâ. - ¯ã¿é õà÷èðõàëòàé íü áè õýäèéí ºäðèéí òóðø þó ÷ èäýõèéã õ¿ñýýã¿é. Áè ò¿¿íä ãðóçëèíãèéí ìàõ ñàíàë áîëãîñîí õàìðàà ¿ð÷èéëãýýä öààø ýðãýëýý. Òýãýõýä ë áè á¿õ ç¿éë õ¿íä áàéãààã îéëãîëîî. - Ïèò ÷è æààõàí ÷ ãýñýí þì èäýõ ¸ñòîé. - Õýðýãã¿é. Äîð íü áóöààãààä ãàðãà÷èõíà. Ãýñýí ÷ áè ò¿¿íèéã õàòñàí àëèì èä¿¿ëýõýýð ÿòãàæ äºíãºâ. - Áàÿðëàëàà. Ìèíèé áèå äýýðäýæ áàéõ øèã áàéíà. ¯íýí ø¿¿. Êèòíèññ, áè îäîî óíòàæ áîëîõ óó? - Æààõàí òýâ÷. Áè ýõëýýä õºëèéã ÷èíü ¿çýýäýõüå. Áè èõýä áîëãîîìæòîéãîîð ãóòàë, îéìñûã íü ñóãàëàí óäààíààð ºìäèéã íü òàéëàâ. Êàòîãûí õóòãà çîîãäñîí ãàçàð ºìä óðàãäñàíûã õàðñàí ÷ øàðõûã íü èéì õ¿íä ãýæ áîäñîíã¿é. Øàðõ ¿ðýâñýæ óëàéãààä ã¿íçãèé öóñ èäýý öóâæ áàéëàà. Õàâäñàí õºëººñ íü ìóóäñàí èäýý áýýðèéí ¿íýð õàíõëàíà. ¯¿íèéã õàðìàãö áè çîëòîé ë ¿ñðýí áîññîíã¿é. Ò¿ëýãäñýí çàëóóã ãýðò àâ÷èðñàí ¿åèéíõ øèã
  • 140.
    çóãòàæ ìîäîí äóíäíóóãäàõûã õ¿ñëýý. Àãíàæ áàéõ çóó𠺺ð õ¿ì¿¿ñ ìèíèé õèéæ ç¿ðõëýõã¿é ç¿éëèéí ó÷ðûã îëæ áèëýý. Ãýõäýý òýä ýíä àëãà. Áè ýýæèéí õ¿íä ºâ÷òºí ¿çäýã ¿åèéíõ øèã òàéâøèðàõûã îðîëäîâ. - Àéìøèãòàé áàéíà óó? ãýæ Ïèò ìèíèé áàéäëûã õàðààä õýëýâ. - Áàéäàã ë íýã ãýýä áè õàéõðàìæã¿é ìºðºº õàâ÷ààä, - ×è ýýæ äýýð óóðõàéãààñ àâ÷èðñàí õ¿ì¿¿ñèéã õàðñàí ÷ áîëîîñîé ãýâ. Áè ãýðòýý ¿¿íýýñ àëü áîëîõ õîë çóãòààäãàà õýëñýíã¿é. Äóðã¿é áàéãààãàà äàëäëàí õàíèàëãààä, - Ýõëýýä øàðõûã ñàéí óãààõ õýðýãòýé ãýâ. Ïèò çºâõºí áîãèíî ºìäòýéãýý ¿ëäýõýä ìèíèé ºìíº áàðàã í¿öãýí õýâòýæ áàéñàí íü íàìàéã è÷ýýâ. Ýýæ, Ïðèì õî¸ðûí õóâüä ººð õýðýã. Í¿öãýí áèåíýýñ è÷äýãã¿é áîëîõîîð å㺺äºæ õýëýõýä ìèíèé æèæèãõýí ä¿¿ òîãëîîìä îðñîí áîë Ïèòýä íàäààñ èë¿¿ àøèãòàé áàéëàà. Áè õóâàíöàðàà Ïèòèéí äîð äýâñýýä õºëíèé øàðõûã íü óãààõàä õýäýí ëîíõ óñ õèéñíèé äàðàà øàðõ óëàì àéìøèãòàé áîëîâ. Õºëºí äýýð íü åð人 çºãèéä õàçóóëñàí íýã îðîì, õýäýí æèæèã ò¿ëýãäýëò áàéñíûã ò¿ðãýí ýì÷ëýâ. Ãýõäýý ýíý àéìøèãòàé øàðõûã ÷èíü ÿàäàã áèëýý? - Øàðõûã ÷èíü ýâðýõèéã æààõàí õ¿ëýýå... Õàðèí ýíý çóóð ¿¿íèéã èäýæ áàé. Áè ãîðõè ðóó ¿ëäñýí õóâöñûã íü óãààõààð ÿâàõûí ºìíº àòãà ä¿¿ðýí õàòààñàí æèìñ ºãººä àíõíû òóñëàìæûí õ¿¿äèéã ¿çëýý. Áîîëò, õàëóóíû, òàéâøèðóóëàõ áîëîí ãýäýñíèé ýì ãýýä Ïèòýä òóñëàõ áàðàã þó ÷ áàéñàíã¿é. - Áèäýíä òóðøèëò õèéõ õýðýã ãàðàõ íü. Áè çºãèé õàçàëòàíä òàâüäàã íàâ÷ õàëäâàð ãàäàãøëóóëäàãûã ìýäýõ áîëîõîîð òýäíýýñ ýõëýí ñàéòàð çàæëààä øàðõàí äýýð òàâèâ. Õýäýí õîðìûí äàðàà ãóÿíààñ èäýý îëãîéäîí ãîîæëîî. Áè ¿¿íèéã ñàéíû òýìäýã ãýæ ººðèé㺺 ÿòãàí ºã뺺íèé öàéãàà ãàðãàõã¿éí òóëä óðóóëàà õàçëàà. - Êèòíèññ ãýæ Ïèò äóóäàõàä áè ò¿¿í ð¿¿ çýâõèé öàðàéëàí õàðëàà. - ¯íñýëòèéí õóâüä ÿàõ ãýæ áàéíà? Áè Ẻëæèõã¿éã àðàé ÿäàí òýâ÷èæ áàéñàí ó÷èð ò¿ñõèéòýë èíýýä àëäàõàä, - Þó íü èíýýäòýé áàéíà? ãýæ òýð ãýìã¿é àñóóâ. - Áè... áè ¿¿íèéã ýì÷èëæ ÷àäàõã¿é íü. Ýýæ øèãýý áèø. ×èíèé èäýýã õàðààä ÿàõàà ÷ ìýäýõã¿é áàéíà ãýæ áè òàéëáàðëààä, - Î-î! À-à! ãýæ õî¸ð äàõü íàâ÷àà òàâèíãàà äóó àëäàí ¸îëîâ.
  • 141.
    - ×è òýãýýäÿàæ àãíàäàã õýðýã âý? - Íàäàä èòãý. Àìüòàí àëàõ íü ¿¿íýýñ õàìààã¿é äýýð. ×àìàéã ÷ ãýñýí àëàõ àðãûã ë ìýäíý. - Ò¿ðãýõýí àëæ áîëîõ óó? - ¯ã¿é. Àìàà òàòààä ëèéð èä ãýýä áè íàâ÷ûã ãóðàâ äàõü óäààãàà øàðõàí äýýð òàâüæ õºõ¿¿ëýõýä áàðàã á¿òýí õóâèí ä¿¿ðýí èäýý ãàð÷ õàâäàëò áóóðëàà. Îäîî ÿñàíä õ¿ðòýë ã¿í ç¿ñýãäñýí øàðõ òîäõîí õàðàãäàæ áàéâ. - Öààøàà ÿàõ ãýæ áàéíà, äîêòîð Ýâåðäèí? - Ò¿ëýãäýëòèéí òîñ ò¿ðõýýä ¿çäýã þì áèë¿¿. Õàëäâàð îðîõã¿é áàéõàä òóñëàõ áàéõ. Òýãýýä áîîíî äîî ãýýä õýëñíýýð õèéëýý. Õºëèéã öýâýðõýí áîîëòîîð áîîõîä òèéì ÷ àéìøèãòàé õàðàãäàõàà áîëèâ. Ãýñýí ÷ äîòóóð ºìä íü àéìøèãòàé áîõèð áàéëàà. Ëàâ ä¿¿ðýí íÿíòàé áàéõ. Áè Ðóòûí ¿¿ðãýâ÷èéã ñóíãààä, - ¯¿ãýýð õàëõàëæ áàé. Áè äîòóóð ºìäèéã ÷èíü óãààãààäàõúÿ ãýâ. - Õýðâýý ÷è íàìàéã í¿öãýíýýð õàðíà ãýâýë ýñýðã¿¿öýõã¿é ø¿¿. - ×è ÿã ë ýýæ, Ïðèì õî¸ð øèã þì. Õàðèí áè ýñðýãýýðýý õ¿í îéëãîæ áàéíà óó? Áè ãîðõè ðóó ýðãýýä õàðòàë óñàíä äîòóóð ºìä ïàëõèéí óíàâ. Ïèò þì ÷óëóóäàæ ÷àäàæ áàéãààã íü ¿çýõýä äýýðäñýí áàéõ. - ×è íýã ñóìààð àëàõûí çýðýãöýý è÷èìõèé õ¿í ãýäãýý ìýäýõ ¿¿ ãýæ Ïèò íàìàéã áîãèíî ºìäèéã õî¸ð ÷óëóóíû õîîðîíä ¿ðýõýä õýëýýä, - Òèéì ó÷ðààñ ë áè ÷àìààð Õåéìèò÷èéã ø¿ðø¿¿ðò îðóóëààã¿é þì ãýâ. Áè òýð òóõàé ñàíààä õàìàð ¿ð÷èéëãýí, - Òýð ÷àìä þì ÿâóóëñàí óó? ãýâ. - Þó ÷ ÿâóóëààã¿é ãýýä Ïèò áîäëîãîøèðñíîî, - Õàðèí ÷àìä þì ÿâóóëñàí óó? ãýëýý. - Ò¿ëýãäýëòèéí ýì. Áàñ òàëõ ãýæ áè ãýìøèíã¿é õýëýâ. - Ò¿¿íèéã ÷àìä äóðòàé ãýäãèéã ìýäýýä áàéñàí þìàà. - Áîëüæ ¿ç òýð íàäòàé íýã ºðººíä áàéæ ÷ òýâ÷äýãã¿é þì.
  • 142.
    - ßàãààä ãýâýëòà õî¸ð äýíä¿¿ òºñòýé ãýæ Ïèò àÿàðõàí õýëñýíä áè Õåéìèò÷èéã õàðààõã¿éí òóëä õýëýý õàçàí òýñëýý. Òýãýýä Ïèòèéã õóâöñàà õàòàõ õ¿ðòýë óíòàõ áîëîìæ îëãîîä ¿äýýñ äóíä áîëîõîä öààø õ¿ëýýñýíã¿é ìºðíººñ íü ñýãñðýí, - Ïèò áèä ÿâàõ õýðýãòýé ãýâ. - ßâàõ ãýíýý? Õààøàà òýð âý? ãýæ òýð ãàéõëàà. - Ýíä ¿ëäýæ áîëîõã¿é. Ãîðõè äàãàí ÿâààä áèåèéã ÷èíü òýíõðýõ õ¿ðòýë íóóãäàõ ãàçàð îëîõ õýðýãòýé. Áè ò¿¿íèéã õóâöàñëàõàä òóñëàí ò¿øèæ áîñãîâ. ªâ÷òýé õºë äýýðý ãèøãýìýãö öàðàé íü õóâõàé öàéëàà. - ßâúÿ. ×è ¿¿íèéã ÷àäíà. Ãýâ÷ òýð ÷àäñàíã¿é. Áèä ãîðõè ðóó îéðîëöîîãîð òàâèí ÿðä óðóóäàõàä ìèíèé ìºðºí äýýð ºëãºãäºí îäîîõîí óõààí àëäàõàä áýëýí áàéëàà. Áè ò¿¿íèéã ýðýã äýýð ñóóëãààä íóðóóí äýýð íü óðàìøóóëàí àëãàäàæ ýðãýí òîéðíîî õàðëàà. Èéì íºõöºëä ìîä ðóó ãàðíà ãýæ áîäîõûí ÷ õýðýãã¿é. ¯¿íýýñ ÷ äîð ç¿éë áîëæ ìýäíý. Çàðèì ¿õýð ÷óëóóíû äóíä àãóéòàé òºñòýé æèæèãõýí í¿õ áàéëàà. Ìèíèé í¿ä ãîðõèíû äýýä õýñýãò õîðèí ÿðäûí çàéä áàéãàà òèéì íýã õîíãèëä òóñàâ. Ïèòèéã àõèí áîñîõ ÷àäâàðòàé áîëìîãö í¿õ ð¿¿ ÷èðæ ãóëäðàõûí õîîðîíä àâ÷ ÿâàâ. Áè öààø ¿ðãýëæë¿¿ëýí ýðýõèéã õ¿ññýí ÷ ìèíèé õàìòðàã÷ õýòýðõèé õ¿÷ã¿é áîëæýý. Òýð öààñ øèã öîíõèéí àìüñãààäàæ ÷è÷èðíý. Áè àãóéí øàëàí äýýð íàðñíû øèëì¿¿ñ äýâñýýä óíòëàãûí õºíæ뺺 äýëãýí ò¿¿íèéã îðóóëàõàä òóñëàâ. Ò¿¿íä õî¸ð ¿ðëýí ýì æààõàí óñòàé ºãºõºä óóñàí ÷ æèìñíýýñ òàòãàëçëàà. Äàðàà íü õýâòýýä íàìàéã îðîîíãîîð ¿¿ä äàëäëàõûã õàðæ áàéâ. ¯ð ä¿í òààðóó áîëîâ. Àìüòíûã áîë õóóð÷ áîëîõ ÷ õ¿í ãàðààð õèéãäñýíèéã äîð íü ìýäýõ áîëíî. Áè óóðëàñàíäàà á¿ãäèéã íü áóöààæ òàðààëàà. - Êèòíèññ, íàìàéã îëñîíä ÷èíü, áàÿðëàëàà ãýýä Ïèò ìèíèé í¿ä ð¿¿ óíæñàí ¿ñèéã õîéøëóóëàí èëýâ. - ×è ÷ ãýñýí íàìàéã îëîõ áàéñàí ãýýä áè äóõûã íü äàðæ ¿çýõýä õàëóó øàòàæ áàéâ. Ýì ¿éë÷èëñýíã¿é. Ò¿¿íèéã ãýíýòõýí ¿õ÷èõ áîëîâ óó ãýõýýñ íàäàä àéìøèãòàé áàéëàà. - Ñîíñîî÷, õýðâýý áè ýðãýæ èðýõã¿é áîë... ãýæ òýð ýõëýõýä áè ÿðèàã íü òàñëàí, - Òýãæ á¿¿ ÿðü. Áè á¿õ èäýýã ÷èíü øàõñàí áîëîõîîð ÿàõ ÷ ¿ã¿é ãýâ. - Ìýäýæ áàéíà. Õýðâýý ãýíýòõýí...
  • 143.
    - ¯ã¿é ýý,Ïèò ÿìàð ÷ ãýíýòõýí áàéõã¿é. Ýíý òóõàé ÿðèëöìààðã¿é áàéíà ãýýä áè óðóóëûã íü äàðëàà. - Ãýõäýý áè... Áè ãýíýòõýí Ïèò ð¿¿ áºõèé㺺ä äóóã¿é áîëãîõûí òóëä ¿íñýâ. Ýíý íü õîæèìäñîí áàéæ áîëîõ ÷ ò¿¿íèé çºâ áèä ÷èíü äóðëàëä øàòñàí õ¿ì¿¿ñ ø¿¿ äýý. Áè óðüä íü õýçýý ÷ õ¿íòýé ¿íñýëäýæ áàéãààã¿é ÷ óðóóë íü õàëóóí áàéõààñ îíäîî ç¿éë ìýäýðñýíã¿é. Òýãýýä õºíäèéðºí õºíæ뺺ð õó÷ààä, - ×è ¿õýõã¿é. Áè ¿¿íèéã õîðèãëîæ áàéíà. Îéëãîìæòîé þó? ãýâ. - Îéëãîìæòîé ãýæ òýð øèâíýâ. Áè ¿äøèéí ñýð¿¿í àãààðò ãàðòàë õºëä ø¿õýð áóóæ èðëýý. Ïèòèéí ºâ÷íèéã ýì÷ëýõ ýì áàéæ ìàãàäã¿é ãýæ íàéäàí ò¿ðãýí ø¿¿ð÷ àâòàë åð人 òóíãàëàã øºëòýé ñàâ áàéâ. Õåéìèò÷ íýã ¿íñýëòýíä õàëóóí øºë ºãºõººñ îíäîî òîäîðõîé ç¿éë èëãýýæ ÷àäñàíã¿é. Áè áàðàã ë ò¿¿íèé "×è äóðëàëò øàòñàí, õîíãîð ìèíü. ×èíèé çàëóó ¿õýæ áàéíà. Íàäàä ¿¿íèé òºëºº àæèëëàõ áîëîìæ ºãººäºõ" ãýæ õàøãèðàõûã ñîíñëîî. Ò¿¿íèé çºâ áàéëàà. Õýðâýý áè Ïèòèéã àìüä ¿ëäýýõèéã õ¿ñâýë ¿çýã÷äýä ñýòãýãäýë òºð¿¿ëýõ õýðýãòýé. Çîëã¿é äóðëàãñàä ãýðòýý õàìòäàà õàðèõûí òóëä öºõðºí òýìöýëäýæ áàéíà! Õî¸ð ç¿ðõ íýã íýãíèéõýý òºëºº öîõèëíî! ßìàð óÿíãûí þì áý! Áè õýçýý ÷ æèíõýíýýñýý äóðëàæ áàéãààã¿é òóë äààëãàâàð àìàðã¿é áàéñàíä ýöýã ýõèéíõýý òóõàé áîäîâ. Ààâ õýçýý ÷ îéãîîñ ýýæèä áýëýã àâ÷ðàõã¿é èðæ áàéãààã¿é. Ò¿¿íèé áîñãî àëõàõ ÷èìýýã ñîíñîîä ýýæèéí öàðàé ãýðýëòäýã áàéâ. Ýöãèéã íàñ áàðàõàä òýð áàðàã ë àìüäðàõàà áîëüñîí. - Ïèò! ãýæ áè ýýæèéí çºâõºí ààâòàé ÿðüäàã õîîëîéíû ºíãèéã äóóðàéõûã õè÷ýýí õýëýâ. Òý𠺺ð õýíòýé ÷ òýãæ ÿðüäàãã¿é þì. Ïèò àõèí ç¿¿ðìýãëýæ áàéñàí ó÷èð ñýðýýõèéí òóëä ¿íñëýý. Òýð ýõýíäýý ãàéõøèðñíàà íàìàéã á¿õèé ë àìüäðàëûí òóðøèä õàðæ õýâòýõýä áýëíýýð æàðãàëòàéãààð èíýýìñýãëýâ. Áè ò¿¿íä ñàâûã ¿ç¿¿ëýýä, - Ïèò, Õåéìèò÷ ÷àìä þó èëãýýñíèéã õàðàà÷ ãýâ.
  • 144.
    XVII Áè öàãèéíòóðø Ïèòèéã àðãàäàí ãóéæ, ñ¿ðä¿¿ëýí ¿íñýæ áàéæ øºëèéã áàëãà áàëãààð óóëãàñààð ýöýñò íü ñàâ õîîñîðëîî. Õîîëîî èäýýä óíòìàãö áè ººðòºº ñàíàà òàâèí ãðóçëèíãèéí ìàõ, ¿íäýñ õîâäîãëîí èäýýä òýíãýðò ¿ç¿¿ëæ áàéãàà ìýäýýã ¿çýâ. Àëàãäñàí õ¿í áàéñàíã¿é. Ïèò áèä õî¸ð ¿çýã÷äèéí ñýòãýëèéã ºíººäºð õàíãàëòòàé õºäºëãºñºí áîëîõîîð çîõèîí áàéãóóëàã÷èä øºíº ò¿ãøýýõã¿é ãýæ íàéäàõààñ. Áè ñóðñàí çàíãààðàà õîíîãëîõ ìîä ýðýí õàðààä ýíý á¿õýí òºãñãºë áîëñíûã îéëãîâ. Þóòàé ÷ îäîîõîíäîî. Áè Ïèòèéã õàìãààëàëòã¿é ãàíöààð íü ãàçàð îðõèæ ÷àäàõã¿é. Áè ò¿¿íèé ñ¿¿ëä íóóãäàæ áàéñàí ýðãýýñ äºíãºæ òàâèí ÿðä õîëäîîä îëèãòîé ºíãºëºí äàëäëààã¿é áàéíà. ßàæ ò¿¿í øèã ºíãºëºí äàëäëàõ âý? Áè øºíèéí õàðààíû øèëýý ç¿¿æ çýâñãýý äýðãýäýý òàâèàä æèæ¿¿ðò ãàðëàà. Õàðàíõóé ò¿ðãýí íºìðºõºä áè ÷ºìãºí人 õ¿ðòýë äààðàâ. Ýöýñò íü áóóæ ºãººä Ïèòèéí óíòëàãûí õºíæèë ð¿¿ îðëîî. Äóëààõàí òààòàé áàéñàí ÷ óäàëã¿é òýâ÷èõèéí àðãàã¿é õàëóó òººíºâ. Òýð õàëóóð÷ áàéëàà. Áè äóõûã íü äàðæ ¿çýýä õàëóó øàòàæ áàéñàíä þó õèéõýý ìýäñýíã¿é. Õºíæèëä ¿ëäýýâýë õàëóóí íü íàìäàõ áîëîâ óó?. Ýñâýë óíòëàãûí õºíæ뺺ñ ãàðãàõ ¸ñòîé þì áîëîâ óó? غíèéí õ¿éòýí àãààð òóñ áàéæ áîëíî ø¿¿ äýý? Ãýâ÷ ýöýñò íü äóõàí äýýð íü áîîëò íîðãîí òàâèëàà. Ýíý íü ñóëõàí àðãà õýìæýý áàéñàí ÷ ººð ç¿éë þó õèéõýý ìýäñýíã¿é. Áè øºíèéã ñóóãàà õýâòýý õî¸ðûí õîîðîíä ºíãºð¿¿ëýí áîîëòûã íü àõèí äàõèí ñîëüæ áàéâ. Ãàíöààðàà áàéõ íü èë¿¿ àþóëã¿é ÷ ýíý òóõàé áîäîõûã õ¿ññýíã¿é. Îäîî áè ãàçàðò óÿãäààä óíòàæ àìàð÷ ÷àäàõã¿é ºâ÷òýé õ¿íèéã ñóâèëàõàä õ¿ð÷ áàéíà. Õýðâýý èðýõýýñýý ºìíº ò¿¿íèé ºâäñºí ãýäãèéã ìýäñýí áîë. Ãýñýí ÷ ò¿¿íèéã õàéõ áàéñàí. ßìàð çºí õºòºëñíèéã íü ìýäýõã¿é ÷ èðñýí íü ñàéí õýðýã áîëæýý. ¯¿ðèéí ãýãýý òóñàõàä Ïèòèéí óðóóë äýýð õºëñ äààâàðëàí õàëóóí íü íàìäæýý. ªíãºðñºí øºíº áè àãóéí ãàðöûã Ðóòûí æèìñòýé áóòààð òàãëàñàí þì. Áóòíààñ õýäýí æèìñ ò¿¿æ àâààä áÿöàëæ øºëíèé ñàâàíä õèéí õ¿éòýí óñ ä¿¿ðãýâ. Íàìàéã àãóéä îðæ èðýõèéã Ïèò õàðààä áîñîõûã õè÷ýýíãýý, - Ñýðñýí ÷èíü ÷àìàéã áàéõã¿é áîëîõîîð ñàíàà çîâëîî ãýýä èíýýìñýãëýâ. - Íàäàä ñàíàà çîâñîí ãýíýý? Õàðèí ÷è ñ¿¿ëèéí ¿åä ººðèé㺺 õàðñàí óó? - ×àìàéã Êàòî, Ëèø õî¸ðòîé òààðàëäñàí áàéõ ãýæ áîäëîî. Òýä ¿ðãýëæ øºíººð àíä ãàðäàã þì ãýæ Ïèò ¿ðãýëæë¿¿ëýâ. - Ëèø ãýíýý? Ýíý ÷èíü þó þì? - Õî¸ð äóãààð á¿ñèéí îõèí. Òýð àìüä áàéãàà áèç äýý? - Òèéìýý. Òýä áîëîí áèä õî¸ð, Áóòëàã÷, ¿íýã ¿ëäñýí. ¯íýã ãýæ áè òàâäóãààð á¿ñèéí îõèíûã
  • 145.
    íýðëýäýã þì. Áèå÷èíü õýð áàéíà äàà? - ª÷èãäºðèéíõèéã áîäâîë õàìààã¿é äýýðäñýí. Øàâàð äóíä áàéñàíòàé õàðüöóóëàõûí àðãàã¿é. Öýâýð õóâöàñ, óíòëàãûí õºíæèë, ýì òà áàñ... ÷è ãýýä ë. Òýãýëã¿é ÿàõàâ ðîìàíòèê áàéãàà áèç. Òýð ìèíèé õàöàðò íü õ¿ðñýí ãàðûã áàðüæ àâààä óðóóëäàà õ¿ðãýëýý. Ààâ ¿ðãýëæ òýãäýã áàéñàí þì. Õàðèí Ïèò ¿¿íèéã õààíààñ ñóðñàí þì áîë? Ýöýã íü ëàâ øóëàìòàéãàà òýãäýãã¿é áàéæ òààðíà. - ªã뺺íèé õîîë èäýõã¿é áîë ÿìàð ÷ ¿íñýëò áàéõã¿é ãýæ áè øèð¿¿í õýëýâ. Áè ò¿¿íèéã ºíäèéëãºí àãóéí õàíà ò¿øèí ñóóëãàõàä íóõñàí æèìñèéã èäñýí ÷ ãðóçëèíãèéí ìàõíààñ àõèàä òàòãàëçëàà. - ×è óíòààã¿é áèç äýý. - Ýíý ÷óõàë áèø ãýæ áè ÿäðàíãóé õýëýâ. - Îäîî óíò. Áè õàðóóëäàæ áàéÿ. ßìàð íýã þì áîëâîë ÷àìàéã ñýðýýíý ãýñíýý íàìàéã òýýíýãýëçýõýä, - Êèòíèññ ÷è ¿¿ðä óíòàõã¿é áàéæ ÷àäàõã¿é ø¿¿ äýý ãýëýý. Ò¿¿íèé çºâ ýðò îðîé õýäèé ÷ áè óíòàõ ë áîëíî. Èéìýýñ îäîî ¿¿íèéã Ïèòèéí äýðãýä áàéõàä õèéñýí íü äýýð. - Ñàéí áàéíà. Õî¸ð öàãèéí äàðàà íàìàéã ñýðýýãýýðýé. Óíòëàãûí õºíæèëä îðîõîä ãàäàà õýò õàëóóí áàéëàà. Áè àãóéí øàëàí äýýðõ õºíæ뺺 òýíèéëãýýä øààðäëàãà ãàðâàë õàðâàõàä áýëýí ãàðòàà íóìàà áàðèëàà. Ïèò äýðãýä õàíà íàëàí ñóóãààä ¿¿ä ð¿¿ õàðñíàà, - Óíò äàà ãýæ àÿàðõàí õýëýýä äóõàí äýýð áàéñàí ¿ñèéã èëáýâ. ¯íñýëòýýñ ÿëãààòàé íü ýíý òàéâøèðóóëñàí õºäºë㺺í àãóóëñàí ó÷èð áè ò¿¿íèéã áîëèîñîé ãýæ õ¿ññýíã¿é. Òýð íàìàéã óíòàõ õ¿ðòýë èëáýñýýð áàéâ. Áè óäààí óíòëàà. Á¿ð õýòýðõèé óäààí ãýäãèéã í¿äýý íýýíã¿¿ò îéëãîâ. ¯ä äóíä áîëæýý. Ïèò õàíà íàëàí ñóóñàí õýâýýð. Áè ñ¿¿ëèéí ºäð¿¿äèéã áîäâîë õàìààã¿é äýýð àìàðñàí ÷ óíòóóöàí ºíäèé뺺. - Ïèò ÷è íàìàéã õî¸ð öàãèéí äàðàà ñýðýýõ ¸ñòîé áàéñàí! - ßàõ ãýæ? Þó ÷ áîëîîã¿é ø¿¿ äýý. Òýãýýä ÷ ÷èíèé äýðãýä ñóóãààä óíòàõûã ÷èíü õàðàõ íàäàä òààòàé áàéñàí. ×è ç¿¿äýíäýý õºìñºã çàíãèääàãã¿é. Áàðãàð òºðõ ÷èíü àëãà áîëäîã.
  • 146.
    Ýíý ¿ãèéí äàðààáè ¿íýõýýð áàðàéñàíä Ïèò èíýýëýý. Ò¿¿íèé óðóóë õàòàæ îìãîëòæýý. Õàöðûã íü áàðüæ ¿çýõýä í¿¿ðñíèé çóóõ øèã õàëóóí áàéëàà. Íàìàéã òàéâøèðóóëàõûí òóëä þì óóñàí ãýæ áàéãàà ÷ ëîíõòîé óñ ä¿¿ðýí áàéâ. Áè àõèí õýäýí ýì ºãººä óñ óóëãàâ. Ò¿ëýãäýëò, çºãèéíä õàòãóóëñàí íü ýäãýðýõ ÿíçàíäàà îðæýý. Ýöýñò íü ýð çîðèãîî õºâ÷ëºí áàéæ õºëèéí áîîëòûã àâòàë ç¿ðõ ïàëõèéâ. Áàéäàë ñàíàñíààñ õàìààã¿é äîðäæýý. Èäýý áàéõã¿é áîëñîí ÷ õàâäàëò óëàì èõñýí ¿ðýâññýí àðüñ òàòàëäàæ óëààí ñóäàë áèé áîëæýý. Öóñàíä íü õàëäâàð îðñîí áàéíà! Ýì÷ëýõã¿é áîë ¿õýõ áîëíî. Çàæèëñàí íàâ÷, ò¿ëýíõèéíèé òîñ òóñ áîëñîíã¿é. Êàïèòîëèéí õàëäâàðûí ýñðýã õ¿÷òýé ¿éë÷èëãýýòýé ýì õýðýãòýé. Òèéì ýì õè÷íýýí ¿íýòýé áîëîõûã áè òºñººëæ ÷àäñàíã¿é. Õåéìèò÷èéí îëñîí èâýýí òýòãýã÷äèéí ìºí㺠õ¿ðýõ áîëîâ óó? Ýðãýëçýæ áàéíà. Òîãëîîì ñóíæðàõ òóñàì áýëýã óëàì ¿íýòýé áîëäîã. Ýõíèé ºäºð á¿òýí õîîë õóäàëäàæ àâ÷ áàéñàí áîë àðâàí õî¸ð äàõü ºäºð ãàíö æèãíýìýã àâàõ áîëíî. Õàðèí Ïèòýä ñàéí ÷àíàðûí ýì õýðýãòýé. - Õàâäàð íü íýìýãäñýí ÷ èäýý áàéõã¿é áîëæ ãýæ áè ÷è÷èðñýí õîîëîéãîîð õýëýâ. - Êèòíèññ, õýäèéãýýð ìàíàé ýýæ ýì÷ áèø ÷ ãýëýý áè öóñàíä áîõèð îðñíûã ìýäýæ áàéíà. - ×è áóñäààñ óäààí àìüäàðíà, Ïèò. Õýðâýý áèä ÿëâàë Êàïèòîë ÷àìàéã ýì÷èëíý. - Ñàéõàí òºëºâëºãºº áàéíà ãýæ òýð ñàéøààâ. - ×è þì èäýõ õýðýãòýé. Õ¿÷ýý ãàìíà. Áè øºë õèéãýýäõýå. - Ãàë áèòãèé àñààãààðàé. - Õàðæ ë áàéÿ. Áè ñàâàà àâààä ãîëûí ýðýã ð¿¿ ÿâëàà. Õàëóóí òýñýõèéí àðãàã¿é òººíºíº. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä çîðèóä ºäðèéí öàãààð òåìïåðàòóðûã íýìýãä¿¿ëñíýý øºíº îãöîì óíàãàæ áàéâ. Ãîë äýýðõ ãàð õ¿ðýõèéí àðãàã¿é íàðàíä õàëñàí ÷óëóó íàäàä íýã ñàíàà òºð¿¿ëýâ. Ìàãàäã¿é ãàë àñààõ õýðýã ãàðàõã¿é ÷ þì áèë¿¿. Áè àãóé ãîë õî¸ðûí äóíäàõ òîì õàâòãàé ¿õýð ÷óëóóí äýýð ñóóãààä òîãîîòîé óñàíä éîä õèéæ öýâýðø¿¿ëýí íàðàíä òàâèàä ºíäºãíèé õýìæýýòýé õýäýí õàëóóí ÷óëóó äîòîð íü õèéâ. Õýäèéãýýð áè ñàéí ÷àääàãã¿é ÷ ãýëýý øºë õèéõýä îíöãîé óõààí õýðýãã¿é. Óñàíä õýðýãòýé ç¿éëñýý õèéãýýä õ¿ëýýõýä áîëíî. Áè ãðóçëèíãèéí ìàõ æèæèãëýí õýð÷èæ, Ðóòûí ¿íäýñ íýìýðëýâ. Àç áîëîõîä õî¸óëàà øàðàãäñàí áîëîõîîð õàëààõàä ë áîëîõ áàéëàà. Íàðàíä òàâüñàí óñ á¿ëýýñ÷ýý. Áè ìàõ, ¿íäñýý óñàíä õèéí ÷óëóóãàà ñîëèîä øºëºíä õà÷èðëàõ íîãîî õàéâ. Íýã õàäíû ¸ðîîëä çýðëýã ñîíãèíî óðãàæýý. Ýíý ë íàäàä õýðýãòýé. Æààõíûã õýð÷èí òîãîîíä õèéãýýä òàãûã íü òàâüæ õ¿ëýýâ. Áè õî¸ð ÷ óäàà îð÷èí òîéðîíä àíãèéí óë ìºð õàðñàí ÷ Ïèòèéã ãàíöààð îðõèæ ñýòãýë òºâäºëã¿é àçàíä íàéäàí õýäýí óðõè òàâèëàà. Ñîíèðõîëòîé íü áóñàä îðîëöîã÷ õîîë õ¿íñíèé ýõ ñóðâàëæ áàéõã¿é áîëñîí õîéíî ÿàæ áàéãàà áîë? Ò¿¿íä Êàòî, Ëèø, ¯íýã ãóðàâ áàãòàíà.
  • 147.
    Áóòëàã÷ ëàâ áèø.Òýð Ðóò øèã õîîë õ¿íñýý ººðºº îëæ äàäñàí áèç. Òýä ººð õîîðîíäîî òýìöýæ áàéãàà áîëîâ óó? Áèäíèéã ýðæ áàéãàà þó? Ìàãàäã¿é õýí íýãýí áèäíèé íóóãäñàí ãàçðûã îëîîä äàéðàõ òîõèðîìæòîé ìº÷ õ¿ëýýæ áàéãàà áèø áàéãàà äàà? Áè àãóé ðóó ò¿ãøèí áóöëàà. Ïèò õàäíû ñ¿¿äýðò óíòëàãûí õºíæèë äýýð õýâòýæ áàéâ. Íàìàéã õàðààä áàÿðëàñàí ÷ áèå íü ìóó ãýäýã íü èëò áàéëàà. Áè äóõàí äýýð íü õ¿éòýí æèí òàâèõàä äîðõíîî õàëóóí áîë÷èõîâ. - ×àìä õ¿ñýõ þì áàéíà óó? - ¯ã¿é. Àñóóñàíä áàÿðëàëàà. Õ¿ëýýãýýðýé, áàéãàà þì áàéíà. Íàäàä ÿìàð íýã ò¿¿õ ÿðèà÷. - ßðèõ ãýíýý? Þóíû òóõàé? Áè òèéì ÷ îëîí ò¿¿õ ìýääýãã¿é. ßã ë äóó øèãýý. Çàðèìäàà Ïðèì íàìàéã øàëæ ÿðèóëäàã þì. - ßìàð íýã õºãæèëòýé. Õàìãèéí àç æàðãàëòàé ºäðèéíõºº òóõàé ÿðèà÷. Áè óíòóóöñàíäàà ¸îëîõ ñàíàà àëäàõûí õîîðîíä äóó àëäàâ. Àç æàðãàëòàé ºäºð ãýíýý? Ýíý ÷ øºë ÷àíàõààñ èõ ÷àðìàéëò øààðäàæ áàéñàí ø¿¿. Áè òàðõèà îíãè÷èí ñàéõàí äóðñàìæ îëîõûã õè÷ýýñýí ÷ áàðàã á¿ãäýýðýý Ãåéëòýé àí õèéæ áàéñàíòàé õîëáîîòîé ç¿éë áàéâ. ¯¿íèéã Ïèò áîëîí ¿çýã÷äýä òîõèðîìæòîé ñýäýâ ãýæ áîäîõã¿é áàéíà. Òýãýõýýð Ïðèì ¿ëäëýý. - Áè Ïðèìèéí ÿìààã ÿàæ îëñîí òóõàéãàà ÿðüæ áàéñàí óó? Ïèò òîëãîé ñýãñðýýä ãîðüäîíãóé õàðàõàä áè ìàø áîëãîîìæòîéãîîð ÿðüæ ýõëýâ. Ó÷èð íü ìèíèé ¿ãèéã á¿õ Ïàíåì äàÿàð ñîíñîæ áàéñàí áºãººä õóóëü áóñ àí õèéäãýý ìýäýãäâýë Ãåéë, Òîñëîã Ñýé, ìàõíû õóäàëäàà÷èí, æóðàì ñàõèóëàã÷èä áîëîí õóäàëäàí àâàã÷èä íàðòàà ãàé ó÷ðóóëæ áîëîõ þì. ¯íýí õýðýãòýý Ïðèìèéí Õàòàãòàé ãýæ äóóääàã ÿìààíû ìºíãèéã ÿàæ îëñîí áý ãýâýë òàâàí ñàðûí ñ¿¿ë÷èéí áààñàí ãàðèãèéí îðîé áàéëàà. Ìàðãààø Ïðèì àðâàí íàñ õ¿ðýõ ãýæ áàéñàí áîëîõîîð ñóðãóóëèéí äàðàà Ãåéë áèä õî¸ð øóóä îé ðóó ÿâëàà. Áè Ïðèìä áýëýã õóäàëäàæ àâàõûí òóëä îëç îìîã èõ îëîõûã õ¿ñ÷ áàéâ. Ìàãàäã¿é øèíý äààøèíç þìóó ¿ñíèé ñàì àâ÷ áîëîõ þì. Îéãîîð ä¿¿ðýí óðõè çàíãà òàâüñàí ÷ áóñàä áààñàí ãàðèãààñ îëç òààðóóõàí îðëîî. Áè ñýòãýëýýð óíàí áóöàõàä ìàðãààø èë¿¿ àç òààðíà ãýæ Ãåéë ÿòãàâ. Áèä ãîðõèíû äýðãýä çîãñîæ àìðàõ ¿åäýý çàëóóõàí ýâýð íü äºíãºæ öóõóéñàí áóãà òààðàëäëàà. Òýð çóãòàõàä áýëýí ¿ë òàíèõ õ¿ì¿¿ñèéã õàðàâ. ¯çýñãýëýíòýé ñ¿ðëýã àìüòàí áàéâ. Ãýâ÷ õ¿ç¿¿ öýýæèíä íü õî¸ð ñóì çîîãäñîíû äàðàà ãîî ¿çýñãýëýí àëäàãäëàà. Ãåéë áèä õî¸ð çýðýã õàðâàñàí þì. Áóãà äîãîëîí çóãòàõàä Ãåéë íàìàéã ñýõýý îðîõûí çóóðã¿é õîîëîéã íü îãòëîâ. Òèéì ãýì çýìã¿é ¿çýñãýëýíòýé àìüòíûã àëñàíä ç¿ðõ ìèíü çîãñîõ øèã áîëæ áèëýý. Ãýñýí ÷ äàðààãèéí àãøèíä øèíýõýí ìàõ õàðààä ãýäýñ õîíõîëçîâ. Á¿òýí áóãà! Ãåéë áèä õî¸ðûí àãíàæ áàéõ õóãàöààíä åð人 ãóðàâ òîõèîëäîæ èðñýí þì. Àíõíû óäààãûí ñîãîîíû õºë äîãîëîí áàéñàí òóë áàðàã òîîöîõã¿é áàéæ áîëíî.
  • 148.
    Áèä àãíàæ áàéñàí¿åèéí òóðøëàãààðàà ìàõàà çýýë äýýð àâàà÷ñàíã¿é. Õýðâýý õóäàëäàæ ýõýëâýë õ¿í á¿ð ç¿ñýì ìàõ îëæ àâàõûã õè÷ýýí ¿éìýýí ñàìóóí áîëíî. Áèä õàðàíõóé áîëòîë îéä ñóóæ áàéãààä ìàõíû õóäàëäàà÷íû àðûí õàøààíû í¿õýýð øóðãàí îðëîî. Áèäíèé àãíàäàãûã á¿ãä ìýäýõ õýäèé ÷ õýðâýý çóóí òàâèí ôóò áóãà àâ÷ ÿâæ áàéãàà áîë í¿äýíä ºðòºæ áîëîõã¿é. Àðûí õààëãûã íü òîãøèõîä Ðóá ãýäýã íàìõàí ýìýãòýé ãàð÷ èðëýý. Ðóá íàéìààëöäàãã¿é ¿íýý øóóä õýëäýã áºãººä õýðâýý çºâøººðºõã¿é áîë ÿâæ áîëíî. Ãýâ÷ ¿íý øóäàðãà áàéñàí òóë áèä çºâøººð÷ Ðóá ìàõàà ýâäýí áèäýíä øàðàõ õî¸ð ç¿ñýì ºãºâ. Ãåéë áèä õî¸ð àìüäðàëäàà õýçýý ÷ èéì èõ ìºí㺠áàéòóãàé õàãàñûã íü áàðüæ áàéñàíã¿é. Ãýð á¿ëèéíõýíäýý ãýíýòèéí áýëýã áàðèõûã òóëä ìàõíû õóäàëäàà÷íààñ ìºí㺠àâñàí òóõàéãàà õýëýõã¿é áàéõààð øèéäýâ. Ãýõäýý Ïèòýä áîë ìºí㺠õààíààñ àâñàí òóõàéãàà ýýæèéí õóó÷èí ìºíãºí ç¿¿ëòèéã çàðñàí ãýæ õýëñýí. Ýíý õýíä ÷ õîð áîëîõã¿é. Äàðàà íü Ïðèìèéí òºðñºí ºäðèéí òóõàé ÿðèëàà. Õîîëíû äàðàà Ãåéë áèä õî¸ð çýýëýýð ÿâæ äààøèíç õèéõ ìàòåðèàë ¿çýâ. Áè çóçààí öýíõýð àëòàñ èìýð÷ ¿çýæ áàéòàë í¿äýíä íýã ç¿éë ºðòºâ. Àòèðààíû íºãºº òàëä õýäýí ÿìààòàé ãàíö õºãøèí áàéäàã. Á¿ãä ò¿¿íèéã ÿìàà÷èí ãýæ äóóäàã áîëîõîîñ æèíõýíý íýðèéã íü ìýääýãã¿é áàéâ. Óóðõàéä îëîí æèë àæèëëàñíû óëìààñ ¿å ìº÷ íü òàõèéí õàâäàæ á¿ãø¿¿ëýí õàíèàëãàäàã áîëæýý. Ãýõäýý òýð àçòàé áàéëàà. ßìàð íýã àðãààð ìºí㺠õóðààí ÿìàà õóäàëäàí àâñàí òóë ºòºëñºí õîéíîî ºëñºæ ¿õýõã¿é áîëñîí áàéâ. ªâãºí áîõèð óóðòàé ÷ ÿìàà íü öýâýðõýí ñ¿¿ ñàéòàé. Òýðãýí äýýð õàð ñóäàëòàé öàãààí ÿìàà õýâòýæ áàéâ. ßìàð íýã àìüòàí çýðëýã íîõîé ÷ þìóó ìºðíººñ íü íîöîí øàðõäóóëæýý. ßìàà÷èí ñ¿¿ ñààæ ÷àäàõã¿é áîëîõîîð òºõººðºõººð øèéäæýý. Õàðèí áè ò¿¿íèéã ýì÷èëæ ÷àäàõ õ¿íèéã ìýäíý. - Ãåéë. Áè Ïðèìä ÿìàà áýëýãëýõèéã õ¿ñ÷ áàéíà ãýæ áè øèâíýâ. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä ÿìààòàé áàéõ íü àìüäðàëä îëîí ç¿éë ººð÷èëíº. Àìüòàí õîîëëîõ ç¿éë áàéõã¿é ÷ ÿìààíû òýæýýë áîëîõ ºâñ íóãààð ä¿¿ðýí áèé. Ǻâõºí ãàíö ÿìààíààñ ºäºðò õàãàñ õóâèí ñ¿¿ ãàðäàã áàéâ. Óóæ, áÿñëàã øàõàõ þìóó çàðæ áîëíî. ¯¿íä õóóëèéí ýñðýã þì áàéõã¿é. - Òýð õ¿íä øàðõàäñàí áàéíà. Îéðòîæ õàðúÿ ãýæ Ãåéë õýëýâ. Áèä õî¸ð àÿãà ñ¿¿ õóäàëäàæ àâààä ÿìàà ðóó ñîíèó÷èðõàí õàðàâ. - Þóãàà õàðàà âý? ãýæ ºâãºí àñóóâ. - Ç¿ãýýð ë õàðæ áàéíà ãýæ Ãåéë õýëëýý. - Òýãâýë àìüä áàéãàà äýýð íü ñàéí õàðæ àâ. Áè îäîî ìàõíû õóäàëäàà÷èíä çàðàõ ãýæ áàéíà. Ò¿¿íèé ñ¿¿ã õýí ÷ àâàõûã õ¿ñýõã¿é áîëîõîîð õàãàñ ¿íýýð íü çàðæ áàéãàà þì. - Õóäàëäàà÷èí õýäèéã ºãñºí áý? ãýæ áè àñóóõàä õºãøèí ìºðºº õàâ÷ëàà.
  • 149.
    - Õ¿ëýýæ áàéãààäõàðàõã¿é þó. Òýãòýë ýíý àãøèíä òàëáàéí íºãºº òàëààñ Ðóá èðëýý. - ×è öàãàà îëæ èðëýý. Îõèí ÷èíèé ÿìààíä í¿ä óíàãààä áàéíà. - Çà ÿàõàâ. Õóäàëäâàë õóäàëäàíà áèç ãýæ áè õàéõðàìæã¿é õýëýâ. Ðóá íàä ðóó õàðñíàà ÿìàà ðóó òààã¿éõýí õÿëàìõèéâ. - ¯ã¿é, áè ýíý ÿìààã àâàõã¿é. ̺ðèéã íü õàð. Áèåíèé õàãàñ íü ºìõèéðñºí áàéæ òààðíà õèàì ÷ õèéæ áîëîõã¿é. - Þó ãýíýý? Áèä òîõèðîëöñîí áèç äýý ãýæ ÿìàà÷èí óóðñàâ. - Ýíý òóõàé òîõèðîëöîîã¿é. ×è õî¸ðõîí ø¿ä îðñîí ãýòýë ¿¿íèéã õàð. Îõèíä õóäàëäàõã¿é þó. Õýðâýý òýð ä¿¿ð÷èõñýí òýíýã áèø áîë õóäàëäàæ àâàõã¿é áàéõ ãýýä Ðóá ÿâàõäàà í¿ä èðìýâ. ßìàà÷èí èõýä óóðñ÷ýý. Áèäýíòýé õàãàñ öàãèéí òóðø ¿íý õýëýëöñýíèé ýöýñò çºâøººð뺺. Ä¿¿ðýí õ¿í öóãëààä òóñ á¿ð ººðñäèéí áîäëîî õýëýâ. Íýã íü ÿìàà àìüä ¿ëäâýë ñàéí íàéìàà áîëíî ãýæ áàéõàä íºãºº íü õýðâýý ¿õâýë äýýðýìä¿¿ëëýý ãýñýí ¿ã õýìýýí ñºðíº. Õ¿ì¿¿ñèéã ìàðãàæ áàéõ çóóð áè ÿìààãàà àâàí áóöëàà. Ãåéë íàäàä àâ÷ ÿâàõàä òóñëàâ. Ò¿¿íä ÷ ãýñýí Ïðèìèéí áýëãýý õàðààä ÿàõ íü ñîíèðõîëòîé áàéâ. Áè áàÿðëàñàíäàà ãýðòýý îðîõûí ºìíº ÿãààí òóóç õóäàëäàæ àâàí ÿìààíûõàà õ¿ç¿¿íä óÿâ. Ïðèì áèäíèéã ãýðò òèéì áýëýãòýé îðìîãö õÿçãààðã¿é áàÿðëàí ñýòãýë õººðñºí人 óéëàõ èíýýõ çýðýãöýâ. Ýýæ øàðõûã íü ¿çýýä Ïðèìèéí õàìò ýì÷ëýí ºâñ íîãîî íóíòàãëàí õàíäàëæ áîîâ. - ßã ë ÷èíèé íàìàéã ýì÷èëñýí øèã ãýæ Ïèò õýëýõýä áè ò¿¿íèé áàéãààã áàðàã ìàðòñàí áàéëàà. - ¯ã¿é äýý, Ïèò. Òýä ãàéõàìøèãòàé àæèëëàñàí. Òýãýýä ÷ ÿìàà ¿õýõ ãýýã¿é áàéñàí þì ãýýä áè õýëýý õàçëàà. Ïèò ¿¿íèéã ñîíñîîä ìèíèé ÷àäâàðã¿é ãàðò ¿õíý ãýäãýý îéëãîñîí áàéõ. - Ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é äýý. Áè îðîëäîæ ¿çýõã¿é ãýæ Ïèò òîãëîîìîîð õýëýýä, - Öààøàà ÿðèà÷ ãýâ. - Áàðàã ë äóóñëàà. Òýð øºíº Ïðèì Õàòàãòàéòàé ãàëûí óðä íýã õºíæèëä óíòñàíûã ñàíàæ áàéíà. Óíòàõûí ºìíº ÿìàà ò¿¿íèé õàöðûã ñàéõàí íîéðñîõûã õ¿ñýæ áàéãàà þì øèã äîëîîñîí. Òýð Ïðèìèéã øóóä ë õàéðëàæ ýõýëñýí äýý. - Òýð îäîî õ¿ðòýë ÿãààí òóóçòàé áàéãàà þó?
  • 150.
    - Ìàãàäã¿é ëþì. ßìàð ÿëãàà áàéíà. - Ç¿ãýýð ë ¿éë ÿâäëûã òºñººëºõèéã õ¿ññýí þì. ßàãààä ýíý ÷èíèé õóâüä æàðãàëòàé ºäºð áàéäãèéã îéëãîæ áàéíà ãýæ òýð áîäëîãîøèðîíãóé õýëýâ. - Òèéìýý áè ÿìààã àëòíû óóðõàé ãýäãèéã íü ìýäýýä áàéñàí þìàà. - Òýãýëã¿é ÿàõàâ áè ¿¿íèéã ÷èíü õýëýýä áàéíà. ×è ä¿¿äýý õàéðòàé áîëîõîîð óðãàöûí ºäºð ºìíººñ íü ãàðñàí áèç äýý ãýæ Ïèò õºíäèé õýëýâ. - ßìàà õóäàëäàæ àâñàí ¿íýý òºëñºí. Íýã áóñ óäàà ø¿¿ ãýæ áè ø¿¿ìæëýíã¿é õýëýâ. - Ìýäýýæ ø¿¿ äýý ÷è ò¿¿íèé àìèéã àâàðñàí áèç äýý. Áè ÷ ãýñýí òºëºõèéí òóëä õè÷ýýíý. - ¯íýí ¿¿? Þó òºëºõ ãýæ áàéãààãàà ñàíóóë äàà? - Ó÷ðóóëñàí á¿õ òºâ㺺. Ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é. Áè á¿ãäèéã íü áóöààæ òºëíº. - ×è óòãàã¿é þì ÿðèàä áàéíà ãýýä áè äóõûã íü èëæ ¿çýõýä õàëóó øàòàæ áàéñàíä, - Õàëóóí íü æààõàí íàìäñàí áàéíà ãýæ õóäàë õýëýâ. Á¿ðýýí äóóí òàñõèéõýä áè äàâõèéí öî÷ñîíîî þó çàðëàõûã íü àëãàñàõã¿éí òóëä àãóéí ¿¿äýýð óõàñõèéí ãàðëàà. Ìèíèé øèíý íàéç Êëàâäèÿ Òåìïëñìèò áîäîæ áàéñíààð áèäíèéã íàéðàíä óðèâ. ¯ã¿é äýý, áàÿðëàëàà áèä ºëñººã¿é áàéíà. Áè õàéõðàìæã¿é ãàðàà ñàâ÷òàë Êëàâäèÿ ¿ðãýëæë¿¿ëýí, - Îäîî õàìãèéí ãîë ç¿éëýý çàðëàÿ. Òà íàðûí çàðèì ÷èíü óðèëãààñ òàòãàëçàõ ãýæ áàéãàà áàéõ. Ãýõäýý ýíý åð áóñûí íàéð áàéõ áîëíî. Õ¿í á¿ðò õýðýãòýé ç¿éë íü áàéãàà. Ýäãýýð ç¿éëñèéã ìàðãààø ¿¿ð õàÿàðàõàä Ýâýð äýýð á¿ñèéí äóãààðòàé ¿¿ðãýâ÷èíä õèéí õàÿíà. Øèéäâýð ãàðãàõààñàà óðä ñàéí áîäîõûã çºâëºæ áàéíà. ªºð áîëîìæ îëäîõã¿é ø¿¿ ãýâ. Òèéìýý òýð áàéãàà îíîëîî. Íàäàä Ïèòýä ºãºõ ýì ë õýðýãòýé áàéãàà áèëýý. Çàðëàë äóóñìàãö ¿ã àãààðò õºâºí ¿ëäýõ øèã ñàíàãäàâ. Ïèò àðààñ ìºðºíä õ¿ðýõýä áè öî÷èâ. - Õýðýãã¿é. ×è ìèíèé òºëºº ýðñäýëä îðîõ øààðäëàãàã¿é. - ×è þóíû òóõàé ÿðèàä áàéíà? ãýæ áè ãàéõàâ. - Òýãýõýýð ÷è ÿâàõã¿é þì óó? - Ìýäýýæ ÿâàõã¿é. Ýðãýëçýõ ÿâäàëã¿é. Áè Êàòî, Ëèø, Áóòëàã÷ íàðòàé í¿¿ð òóëàõ õ¿ðòëýý ãàëçóóðààã¿é áàéíà. Òýíýã áàéõ õýðýãã¿é. Òýä ë áèå áèåý õýìëýæ áàéã. Ìàðãààø õýí ¿ëäýõèéã õàðæ áàéãààä öààø þó õèéõýý áîäîæ îëú¸.
  • 151.
    - Êèòíèññ, ÷èõ¿í õóóð÷ ÷àääàãã¿é þì áàéíà. Îäîî õ¿ðòýë ÿàæ àìüä ¿ëäñýíèéã ÷èíü ìýäýõ þì àëãà ãýýä Ïèò íàìàéã äààæèãíàí, "Òèéìýý áè ÿìààã àëòíû óóðõàé ãýäãèéã íü ìýäýýä áàéñàí þìàà. Õàëóóí íü æààõàí íàìäñàí áàéíà. Ìýäýýæ ÿâàõã¿é" ãýíý ¿¿ õýìýýí òîëãîé ñýãñýðñíýý, - ×è õýçýý ÷ ìºðèéòýé òîãëîõ õýðýãã¿é. Õàìàã ìºí㺺 àëäàõ þì áàéíà ãýëýý. Ìèíèé óóð ä¿ðñõèéâ. - Çà ÿàõàâ íàìàéã ÿâàõ þì áîë ÷è ÿàõ þì! - Áè ÷èíèé àðààñ ÷àäàõààðàà äàãàíà. Ýâýðò õ¿ðýõã¿é áàéæ ìàãàäã¿é ÷ õýí íýãýí èðýýä íàìàéã äóóñãàõ õ¿ðòýë ÷èíèé íýðèéã õàøãèðàõ áîëíî. - ×è èéì õºëòýé àðàâ ÷ àëõàæ ÷àäàõã¿é. - Òýãâýë ìºëõºíº. ×àìàéã ÿâñàí öàãò áè ÷ ãýñýí ÿâàõ áîëíî. Ïèò çºð¿¿ä áîëîõîîð ìîäîí äóíäóóð àðààñ äàãàæ ìàãàäã¿é þì. ßìàð íýã îðîëöîã÷ ò¿¿íèéã îëäîãã¿é þìàà ãýõýä ººð ìàõ÷èí àìüòàí îëâîë ÿàíà. Òý𠺺ðèé㺺 õàìãààëæ ÷àäàõã¿é. Îäîî ÿàõ âý àãóéí ¿¿äèéã ÷óëãóóãààð òàãëàõ óó? Òýð çàéëóóë÷èõâàë ÿàíà. - Òýãýýä áè ÿàõ áîëæ áàéíà? Ñóóãààä ÷èíèé ¿õýõèéã õàðàõ õýðýã ¿¿? Ïèò èíãýæ áîëîõã¿éã îéëãîæ áàéëàà. ¯çýã÷èä íàìàéã ¿çýí ÿäíà. Áè ÷ ãýñýí ººðèé㺺 ¿çýí ÿäàõ áîëíî. - Áè ¿õýõã¿é. Àìëàæ áàéíà.Õàðèí ÷è ÿâàõã¿é ãýæ àìëà. Áèä àöàí øàëààíä îðæýý. Ìàðãààä íýìýðã¿éã ìýäýæ áàéñàí òóë äóðã¿éõýí çºâøººðñºí ä¿ð ¿ç¿¿ëýýä, - Òýãâýë ìèíèé õýëñýí á¿õíèéã õèéíý ãýæ àìàë. Óñ óóæ, õýëñýí öàãò ñýðýýæ, ºãñºí á¿õ øºëèéã óó! ãýâ. - Ǻâøººð÷ áàéíà. غë áýëýí ¿¿? - Îäîîõîí àâààä èðüå. Íàð ºíäºðò õººð÷ áàéñàí ÷ ñýð¿¿í áàéëàà. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä òåìïåðàòó𠺺ð÷èëñºí áîëîëòîé. Õýðâýý õýí íýãýí îðîëöîã÷èä äóëààí õºíæèë õýðýãòýé ãýâýë ëàâ ãàéõàõààðã¿é áàéíà. Òºìºð ñàâòàé øºë õºðººã¿é áàéâ. Àìò íü äàæã¿é áîëæýý. Ïèò ýëäâèéí ãîìäîë òàâèõã¿é õîîëëîîä óðàì çîðèãòîéãîîð ñ¿¿ë÷èéí ººäñèéã õ¿ðòýë øàâõàâ. Äàðàà íü óäòàë ñàéõàí øºë õèéñíèéã ìàãòëàà. Õýðâýý ò¿¿íèéã õàëóóðñíûã ìýäýýã¿é áîë áè
  • 152.
    áàÿðëàõ ë áàéëàà.Ãýñýí ÷ ýíý íü ñîãòóó Õåéìèò÷èéã ñîíñîõîîñ ÿëãààã¿é áàéñàí þì. Õàëóóí íàìäààõ ýì àõèí íýã òóíã ºã뺺. Áè øèëýý óãààõààð ãîë ðóó ÿâàõàä òîëãîéä õýðâýý íàéðàíä ÿâàõã¿é áîë Ïèò ¿õíý ãýñýí ãàíöõàí áîäîë ýðãýëäýæ áàéâ. Ò¿¿íèéã àõèí õî¸ð ºäºð òýñãýýæ áîëîõ ÷ õàëäâàð ç¿ðõ, óóðàã òàðõè, óóøãèíä íü õ¿ðýõ öàãò òºãñãºë áîëíî. Òýãýýä áè àõèí ãàíöààðàà ¿ëäýíý. Íàìàéã ã¿íçãèé áîäîëä àâòàõ çóóð óðä ø¿õýð áóóëàà. Óõàñõèéí ã¿éæ óñàíä äàëä îðîõîîñ íü ºìíº àâààä äààâóóã óðàõàä õóðóó øèë áàéâ. Õåéìèò÷ ÷àäæýý! ßàæ îëñíûã íü ìýäýõã¿é áàéãàà ÷ ýì ÿâóóëñàí áàéíà. Ìàãàäã¿é ÿìàð íýã ñàéõàí ñýòãýëòýé èâýýí òýòãýã÷èéã ÿòãàí ¿íýò ÷óëóóã çàðóóëñàí áèç. Ïèò àâðàãäëàà! Øèë æèæèãõýí áàéñàí áîëîõîîð... ýì õ¿÷òýé áàéæ òààðíà. Òýãòýë ýðãýëçýý òºðñºíä òàãûã îíãîéëãîí ¿íýðëýæ ¿çòýë áàÿð õººð áºõ뺺. Èòãýëòýé áàéõûí òóëä õýëýý õ¿ðãýæ ¿çýõýä ãàðöààã¿é òàéâøèðóóëàã÷ õàíä áàéâ. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä ¿¿íèéã ò¿ãýýìýë àøèãëàäàã. Õÿìäõàí õîðõîé õ¿ðýì àìòòàé. Áàðàã õ¿í á¿ð ¿¿íèéã õýðýãëýæ ¿çñýí áàéõ. Ìàíàé ãýðò ÷ íýã ëîíõ áàéäàã. Ýýæ ò¿¿íèéã õ¿íä øàðõòàé õ¿íèéã î¸õ ¿åä òàéâøèðóóëàõààð ºãäºã. Ýì õ¿÷òýé ¿éë÷èëãýýòýé. Ãàíö æèæèãõýí ëîíõ Ïèòèéã á¿òýí ºäºð óíòóóëæ äºíãºíº. Áè Õåéìèò÷èéí èëãýýìæèíä óóðñàí ÷óëóóäàõ ãýñíýý áîëèâ. Á¿òýí ºäºð? Ýíý ë íàäàä õýðýãòýé áàéëàà. Áè øèëòýé ýìèéã íóõñàí æèìñòýé õîëèîä àìòûã íü ìýäýãä¿¿ëýõã¿éí òóëä ãààòàé íàâ÷ íýìýðëýí àãóé ðóó áóöëàà. - ×àìä àìòòàí àâ÷èðëàà. Ãîëîîñ õýäýí æèìñ îëñîí þì. Ïèò þó ÷ ñýæèãëýëã¿é àì ðóóãàà æèìñ õèéãýýä çàëãèñíàà õºìñºã çàíãèäàí, - Õýòýðõèé íÿëóóí þì ãýâ. - Òýãýëã¿é ÿàõàâ. ×èõýðëýã æèìñ. Ýýæ ¿¿ãýýð ÷àíàìàë õèéäýã áàéñàí. ×è óðüä íü èäýæ áàéãààã¿é þì óó? ãýýä áè ò¿¿íèé àìàíä äàðààãèéí õàëáàãûã õèéâ. - ¯ã¿é. Íýã ë òàíèë àìò áàéõ ÷èíü. ×èõýðëýã æèìñ ãýíýý? ãýæ òýð áîäëîãîøèðîí õýëëýý. - Çýýë äýýð äàéðàëäààä áàéäàãã¿é çºâõºí îéä óðãàäàã æèìñ áàéãàà þì ãýýä áè àõèí íýã õàëáàãûã àìàíä íü õèéâ. - ×èõýðòýé õàíä øèã àìòòàé þì ãýæ òýð ñ¿¿ë÷èéí õàëáàãûã àìàíäàà õèéñíýý þó áîëñíûã îéëãîí, - Õàíä! ãýæ í¿ä íü òîìðîõîä áè çàëãèóëàõûí òóëä àìûã íü õ¿÷ýýð äàðàâ. Òýð áóöààí ãàðãàõûã õè÷ýýñýí ÷ õîæèìäîæ õýäèéí í¿ä íü àíèëäàõàä áè õàðöíààñ íü óó÷ëàøã¿é ç¿éë õèéñíýý õàðëàà. Áè Ïèò ð¿¿ ãóíèãòàé ñàíààøèðàí õàðààä ýð¿¿í äýýð íü áàéñàí æèìñíèé ¿ëäýãäýëèéã àð÷èâ.
  • 153.
    - Çà õýííü çàëüòàé áàéíà äàà, Ïèò? Òýð íàìàéã ñîíññîíã¿é ÷ ýíý ÷óõàë áàéñàíã¿é. Ãîë íü Ïàíåì ñîíññîí.
  • 154.
    XVIII Òýð øºíºáè ÷óëóó 纺æ àãóéí ¿¿äèéã äàëäëàâ. Ýíý àæèëä èõýýõýí õ¿÷ çàðñàí ÷ ¿ð ä¿íä íü ñýòãýë õàíãàëóóí áàéëàà. Àãóéí ¿¿ä õàæóó òàëààñàà îâîîëîîñòîé ÷óëóó õýâòýæ áàéãàà ìýò õàðàãäàíà. Áè ãàäíà òàëààñ Ïèò ð¿¿ ìºëõºæ îðæ áîëîõ æààõàí í¿õ ¿ëäýýâ. Ãàäíààñàà áîë åð àíçààðàãäàõã¿é. ªíºº øºíº àõèí Ïèòòýé óíòëàãûí õºíæèë õóâààëöàõ õýðýã ãàðàõ íü. Õýðâýý áè íàéðààñ ýðãýæ ýðãýæ èðýõã¿é áîë òýð í¿äíýýñ äàëä áàéõ õýäèé ÷ ýìã¿é áîë óäààí òýñýõã¿é. Õýðâýý áè ¿õâýë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ ÿëàã÷ã¿é ¿ëäýíý. Ãîðõèíîîñ æèæèãõýí ÿñàðõàã çàãàñ áàðüæ õîîë áýëäýýä, ëîíõîî óñààð ä¿¿ðãýæ öýâýðø¿¿ëýí, çýâñãýý øàëãàâ. Åð人 åñºí ñóì ¿ëäæýý. Ïèòýä õóòãàà ¿ëäýýæ áîëîõ ÷ õýðýãëýõ õ¿÷ õ¿ðýõã¿é áàéõ. ªíãºëºí äàëäëàëò áîë ò¿¿íèé öîðûí ãàíö õàìãààëàëò. Õóòãà íàäàä èë¿¿ õýðýã áîëíî. Óðä þó õ¿ëýýæ áàéãààã õýí ìýäýõ áèëýý. Êàòî, Ëèø, Áóòëàã÷ íàð íàéðàíä õîæèìäîõã¿é íü ýðãýëçýýã¿é. ¯íýãèéí õóâüä èòãýëã¿é áàéíà. Øóóä òóëãàðàëò ò¿¿íèé àðãà áàðèë áèø. Òýð íàäààñ æèæèãõýí áèåòýé ñàÿõàí îëæ àâñàí õóòãàíààñ ººð çýâñýãã¿é òóë îéðõîí íóóãäààä òýìöëèéí äàðàà þì îëäîõ ýñýõèéã õ¿ëýýõ áèç. Õàðèí áóñäûí õóâüä... Òèéìýý õàëóóõàí ºäºð óðä áàéíà äàà. Ìèíèé äàâóó òàë áîëîõ çàéíû õàðâàëò ýíý óäààä òóñ áîëîõã¿é. ¯¿ðãýâ÷èíä õ¿ðýõèéí òóëä òóëààíû ã¿íä îðîõ õýðýãòýé. Áè øºíèéí òýíãýð ë¿¿ õýí íýã ºðñºëäºã÷ ¿õñýí áàéæ ìàãàäã¿é ãýæ íàéäàí õàðñàí ÷ ºíººäºð öàðàé ãàðñàíã¿é. Ìàðãààø ãàðàõ áîëíî. Íàéð öóñò òýìöýëã¿éãýýð ºíäºðëºæ áàéñàí óäààã¿é. Áè àãóé ðóó øóðãàí îðîîä øºíèéí õàðààíû øèëýý ç¿¿æ Ïèòèéí äýðãýä ºâä㺺 òýâðýí ñóóëàà. Àç áîëîõîä ºäºð ñàéí óíòàæ àìàð÷ýý. Õýí íýãýí áèäíèéã äîâòëîõã¿é ÷ ¿¿ð ãýãýýðýõ ìº÷èéã àëäàæ áîëîõ òóë îäîî óíòàæ áîëîõã¿é. Àéìøèãòàé õ¿éòýí äîòîð íýâò æèíäýâ. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä á¿ñýä ìºñºí öàã óóð òîãòîîõîîð øèéäñýí áîëîëòîé. Ïèòèéí õºíæèëä îðîîä íààëäàí õýâòñýí ÷ äîðîî äóëààöñàíã¿é. Õà÷èðõàëòàé íü Ïèòèéí áèå äýðãýä áàéãàà ÷ îãò áàéõã¿é þì øèã ìýäðýìæ òºðºõ àæýý. Êàïèòîë þìóó àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ ýñâýë ñàð ò¿¿íýýñ ÷ àëñàä áàéãàà þì øèã. Áè òîãëîîì ýõýëñíýýñ õîéø õýçýý ÷ èéì ãàíöààðäìàë áàéñàíã¿é. Àìüäðàëûí íýãýí òààã¿é øºíº ãýäýãòýéãýý ýâëýð ãýæ áè ººðòºº õýëýâ. Ýýæ, Ïðèì õî¸ðûí òóõàé áîäîõã¿é áàéõûã õè÷ýýñýí ÷ á¿òñýíã¿é. Òýä ºíººäºð óíòàæ ÷àäàõ áîëîâ óó? Òîãëîîì òºãñãºëèéí ¿åäýý îðîõîä íàéð ìýòèéí öóãëàðàëò ÷óõàë ç¿éëä òîîöîãääîã áîëîõîîð ìàðãààø ñóðãóóëèéí õè÷ýýë öóöëàãäàõ íü ëàâòàé. Ýýæ, Ïðèì õî¸ð ¿¿íèéã õààíà ¿çýõ áîë? Ãýðèéí æèðýëçñýí õóó÷èí çóðàãòààð þìóó ýñâýë òàëáàé ðóó î÷èæ òîì ºðãºí äýëãýöýýð ¿çýõ áîëîâ óó? Ãýðò äàíãààðàà ¿çäýã áàéõàä òàëáàé äýýð ñýòãýë ñàíààíû äýìæëýã èðíý. Õ¿ì¿¿ñ óðìûí ¿ã õýëæ, õîîë õ¿íñíýýñýý èë¿¿÷èëíý. Èíãýõýä òàëõ÷èí òýäýíä òóñàëæ áàéãàà áîëîâ óó? ßëàíãóÿà îäîî Ïèò áèä õî¸ðûã õîëáîîòîí áîëñîíû äàðàà Ïðèìä ñàíàà òàâèíà ãýñýí àìëàëòàà áèåë¿¿ëýõ áîëîâ óó? Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí õ¿ì¿¿ñ ñýòãýëèéí õººðºëä àâòñàí áàéãàà. Òîãëîîìûí òºãñãºëä
  • 155.
    äýìæèõ õ¿í ãàðäàãã¿éáàéòàë õàðèí îäîî øóóä õî¸ð õ¿í ¿ëäñýí áàéäàã. Áè í¿äýý àíèàä òýäíèé õýðõýí õàøãèðàí øóóãèëäàæ áèäýíä çààâàð çºâºë㺺 ºã÷ áàéãààã òºñººë뺺. Òîñëîã Ñýé, Ìàæ áîëîí ìèíèé ìàõ çàðäàã áàéñàí æóðàì ñàõèóëàã÷èä õ¿ðòýë. Áàñ Ãåéë. Òýð õàøãèð÷ ãóóãëàõã¿é. Ç¿ãýýð ë ìº÷ á¿ðèéã àíõààðàëòàé õàðæ íýã ÷ ç¿éë õàðààíààñàà àëäàõã¿é áàéõ áîëíî. Íàìàéã ýðãýæ èðýõèéã õ¿ñ÷ áàéãàà. Ïèòýä òèéì ç¿éë õ¿ñ÷ áóé ýñýõèéã íü ìýäýõã¿é þì... Ãåéë ìèíèé íàéç çàëóó áèø ÷... ýñâýë õ¿ññýí þì áîëîâ óó? Õàìòäàà çóãòàõûã ñàíàë áîëãîñíîîðîî á¿ñýýñ õîëäîîä àìüä ¿ëäýõ áîëîìæûã òîîöñîí õýðýã ¿¿? Ýñâýë ¿¿íýýñ èë¿¿ ç¿éë áàéíà óó? Òýð áèäíèé ¿íñýëòýíä ÿàæ õàíäñàí áîë? Áè ÷óëóóíû çàâñðààð òóñàõ ñàðíû ãýðëýýð õóãàöàà áàãöààëæ áàéâ. Îéðîëöîîãîîð ãóðâàí öàãèéí äàðàà ¿¿ð õàÿàðàõ áîëîõîä ãàðàõ áýëòãýëýý õèéëýý. Ïèòèéí äýðãýä ýìèéí ñàíòàé óóò, óñòàé òàâèâ. Õýðâýý áè ýðãýæ èðýõã¿é áîë ò¿¿íä ººð ç¿éë øààðäàãäàõã¿é áèç. Äàðàà íü æààõàí òýýíýãýëçñýíýý ò¿¿íèéã õ¿ðìèéã òàéëàí õóâöñàí äýýðýý äàâõàðëàí ºìñ뺺. Îäîî òýð óíòëàãûí õºíæèëä õàëóóíòàé áàéãàà áîëîõîîð ºäºð çóóõàíä æèãíýæ áàéãàà þì øèã øàðàãäàõ áîëíî. Õ¿éòíýýñ õàìãààëàí Ðóòûí õîñ îéìñèéã öîîëñîí í¿õíèé çàâñàð õóðóóãàà ãàðãàí ºìñºâ. Æààõàí ÷ ãýñýí íýìýðòýé. Ðóòûí æèæèãõýí ¿¿ðãýâ÷èíä æààõàí õîîë, ëîíõòîé óñ, áîîëò õèéæ, á¿ñýíäýý õóòãà ç¿¿ãýýä íóì ñóìàà àâëàà. Òýãòýë ÿâàõûíõàà óðä çîëã¿é äóðëàãñàä ãýäãýý çîëòîé ìàðòñàíã¿é òóë Ïèò ð¿¿ áºõèéí óäààí ìàø óäààí ¿íñëýý. Êàïèòîëûí ¿çýã÷èä îäîî ºðºâäñºí人 äóó àëäàí íóëèìñ óíàãàæ áàéãàà áèç. Íóëèìñàà àð÷èõ ä¿ð ¿ç¿¿ëýýä í¿õýýð ãàäàãø øóðãàí ãàðàâ. Àìíààñ õ¿éòýí óóð ñàâñàâ. ßã ë àðâàí íýãýí ñàðûí õ¿éòýí øèã. ªã뺺 ãýðýýñýý ãàðààä îé ðóó ÿâàõàä Ãåéë áàéðàíäàà õ¿ëýýæ áàéäàã áàéëàà. Äýðãýä íü ñóóãààä îëçîî õàðóóëäàí òºìºð ñàâòàé óðãàìëûí öàé óóíà. Àé äàà, Ãåéë! Õýðâýý ÷è ìèíèé õàìòðàã÷ áàéñàí áîë... Ò¿ðãýí ÿâàõûã õè÷ýýõèéí çýðýãöýý àþóë îñëûã óìàðòñàíã¿é. Øèë ãàéõàìøèãòàé òîäõîí áàéñàí ÷ ä¿ëèé ÷èõ ñààä áîëíî. Äýëáýðýëòýíä õ¿íä ãýìòñýí áîëîëòîé. Ãýâ÷ ýíý ÷óõàë áèø. Áè ãýðòýý õàðüäàã þì áîë ÿìàð ÷ ýì÷èëãýýíèé ìºí㺠òºëæ ÷àäàõ áàÿí áîëíî. غíèéí îé í¿äíèé øèëýíä õà÷èðõàëòàé ¿ë òàíèõ ¿çýãäýíý. ªäðèéí ìîä, öýöýã, ÷óëóó íîéðîíä àâòàæ îðîíä íü ñ¿ðëýã àéìøèãòàé ä¿ð òºðõ áîñîæ èðñýí ìýò. Áè óë ìºð ¿ëäýýõã¿éí òóëä îíäîî ãàçðààð ÿâëàà. Ãîðõè äàãàí ºãñºæ íóóðûí äýðãýäýýñ Ðóòûí ìýðãýæëèéíõíèé áóóäëûã àæèãëàæ áàéñàí íóóö ãàçàð õ¿ðýâ. Ýðãýí òîéðîí îðîëöîã÷äûí áàðàà ñ¿¿äýð áàéòóãàé ìîä áóò ñàëõèíû àÿñààð ãàíõàõã¿é àæ. Á¿ãä öýâýð. Íýã áîë áè ò¿ð¿¿ëæ èðñýí ýñâýë òýä øºíººð áàéðàà ýçýëñýí áàéõ. ¯¿ð ãýãýýðýõýä õî¸ð öàãèéí çàé áàéñàí òóë ñàãëàãàð áóòíû ¸ðîîëä àòèðàëäàí õ¿ëýýëýý. ªã뺺íèé õîîë áîëãîí ãààòàé íàâ÷ çàæëàâ. Þì èäýõèéã õ¿ññýíã¿é. Ïèòèéí õ¿ðìèéã ºìñººã¿é áîë äóëààöàõûí òóëä èéø òèéø õîëõèõ õýðýã ãàðàõ áàéëàà. Òýíãýðò ºã뺺íèé ñààðàë ãýðýë á¿¿äèéõýä îðîëöîã÷äûí áàðàà ñóðàã õàðàãäààã¿é õýâýýð. Õ¿÷òýé ºðñºëäºã÷èä ¿ëäñýí áîëîõîîð ¿¿íä ãàéõàõ ÿâäàë ¿ã¿é áàéëàà. Èíãýõýä òýä íàìàéã Ïèòã¿é èðñíèéã òààìàãëàæ áàéãàà áîëîâ óó? ¯íýã, Áóòëàã÷ õî¸ð Ïèòèéí øàðõàäñàíûã ìýäýõã¿é áîëîõîîð íàìàéã ¿¿ðãýâ÷ àâàõààð ã¿éõ ¿åä ýíý íü õàëõàâ÷ áîëíî ãýæ íàéäàæ áàéíà.
  • 156.
    Ãýõäýý ¿¿ðãýâ÷ õààíàáàéãàà þì áîë? Ýðãýí òîéðîí õàíãàëòòàé ãýãýý îðîõîä áè øèëýý òàéëëàà. Øóâóóä ºã뺺 ýðòèéã óãòàí æèðãýíý. Öàã íü áîëîîã¿é áàéãàà þì áîëîâ óó? Áè áóðóó ãàçàð èðñýí þì áèø áèç äýý? ¯ã¿é äýý, Êëàâèäèÿ Òåìïëñìèò Ýâýð ãýæ öîõîí õýëñíèéã ñàéí ñàíàæ áàéíà. Ýâýð òýíä áàéíà. Õàðèí áè ýíä. Ìèíèé èäýý áóäàà õàà áàéíà? Àëòàí Ýâýð äýýð íàðíû àíõíû öàöðàã òóñàõàä òàëáàé äýýð àæèãëàãäàì õºäºë㺺í ãàðëàà. Ýâýðíèé àìíû óðä ãàçàð ãóëãàí íýýãäýæ äîòðîîñ íü öàñàí öàãààí á¿òýýëýãòýé äóãóé øèðýý ãàð÷ èðýâ. Øèðýýí äýýð äºðâºí ¿¿ðãýâ÷ áàéñíû õî¸ð íü òîì áºãººä õî¸ð, àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí äóãààðòàé, òàâûí äóãààðòàé íîãîîí àðàé áàãàõàí ¿¿ðãýâ÷ áîëîí áóãóéíäàà ç¿¿æ áîëîõîîð áÿöõàí øàðãàë ¿¿ðãýâ÷ áàéëàà. Äóãààð íü õàðàãäñàíã¿é. ×àãõèéõ ÷èìýý ãàðààä øèðýý áàéðàíäàà òîãòîõîä Ýâðèéí àìíààñ ä¿ðñ ñ¿¿òýãíýí ¿ñýð÷ íîãîîí ¿¿ðãýâ÷èéã àâààä õàð õóðäààðàà îé ðóó çóãòààëàà. ¯íýã! Õýíèé òîëãîéä èéì çàëüæèí ýðñäýëòýé òºëºâëºãºº îðîõ áèëýý! Áèä òàëáàéí ýðãýí òîéðîíä ¿éë ÿâäëûã öýãíýí áàéõàä òýð õýäèéí àæèëäàà îð÷èõñîí áàéæ. ¯ëäñýí õ¿ì¿¿ñ ººðñäèéíõ íü ¿¿ðãýâ÷ øèðýýí äýýð õýâòýæ áàéõàä ãàð õºë íü òóøààòàé áîëîõîîð ò¿¿íèéã õººæ ç¿ðõëýõã¿é. ¯íýã áóñäûí ¿¿ðãýâ÷èíä õ¿ðñýíã¿é çºâ ç¿éë õèéëýý. Èíãýõ ë ¸ñòîé áàéæ! Áè ãàéõàæ, áàõäàõ, óóðñàõ, àòààðõàõûí çýðýãöýý ìîäíû çàõàä øàðãàë ¿ñ ãÿëñõèéí õàðâàõ òàëáàéãààñ ãàðàõûã õàðàâ. ¯ã¿é åð! Áè öàã ¿ðãýëæ áóñàä ºðñºëäºã÷人ñ ýìýýæ áàéñàí õýð íü æèíõýíý ºðñºëäºã÷ ìèíü ¯íýã áàéæ. Ò¿¿íýýñ áîëæ õóãàöàà àëäñàí òóë äàðààãèéí õ¿í áè áàéõ íü îéëãîìæòîé. Ìèíèé ¿¿ðãýâ÷ æèæèãõýí áîëîõîîð õýí ÷ ø¿¿ðýýä àâ÷ áîëíî. Èéìýýñ øèðýý ë¿¿ óõàñõèéãýýä àþóë îéðòñîíûã õàðààã¿é õýäèé ÷ çºí㺺𺺠ìýäðýâ. Àçààð ýõíèé õóòãà áàðóóí òàëààñ íèñýæ èðñýí òóë èñãýðýëòèéã íü ñîíñîîä íóìàà ñàâ÷èí õààâ. Áè îãöîì ýðãýýä íóìàà õºâ÷ëºí Ëèøèéã õàðâàëàà. Òýð çàéëæ àìæààã¿é áîë ñóì ç¿ðõýíä íü çîîãäîõ áàéâ. Ãýñýí ÷ ç¿¿í ãàðûã íü îíîëîî. Çîëã¿é íü Ëèø õóòãàà áàðóóí ãàðààðàà øèääýã ÷ çîãñîæ ñóìàà ñóãàëàõ çóóð õýäýí ñåêóíò õîæëîî. Áè öààø ã¿éõ çóóðàà àíãèéí äàäëààðàà äàðààãèéí ñóìàà ñóãàëààä øèðýýíä õ¿ðýí æèæèãõýí ¿¿ðãýâ÷èéã ø¿¿ðýí àâ÷ ìºðºí人 ¿¿ðýõýä õýòýðõèé áàãàäàõ òóë áóãóéíäàà øóðãóóëàí æèæèãõýí ö¿íõ øèã ç¿¿ëýý. Ñóìàà òàòàí ýðãýí õàðòàë õî¸ð äàõü õóòãà áàðóóí òàëûí õºìñºãíèé äýýä òàëä îíîæ í¿äíýýñ ãàë áóòðàõ øèã áîëîîä í¿¿ð äàãàí öóñ óðñàæ àìàíä òºìðèéí çýâ àìòàãäàâ. Íàéãàí óõðààä ºðñºëäºã÷ ð¿¿ãýý ñóìàà òàâñàí ÷ îíîñîíã¿é. Äàðààãèéí àãøèíä Ëèø íàìàéã ãàçàð ÷óëóóäààä ìºðºí äýýð ºâäºãëºí ãàçàðò øàõëàà. "Òºãñãºë èðëýý" ãýæ áè áîäîîä Ïðèìèéí òºëºº óäààí çîâîõã¿é áàéõ ãýæ íàéäàâ. Ëèø õàðâààñ ýíý ìº÷èä òóéëûí öýíãýæ áàéãàà áîëîëòîé ÿàðñàíã¿é. Ìàãàäã¿é Êàòî, Áóòëàã÷ þìóó Ïèòèéã ãàð÷ èðýõ áàéõ õ¿ëýýæ áàéñàí áàéõ. - ×èíèé àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí íàéç õààíà áàéíà? - Òýð îéä Êàòîã äóóñãàæ áàéãàà ãýæ áè õýäýðëýýä,
  • 157.
    - Ïè-è-èò! ãýæ÷àíãà õàøãèðëàà. Ëèø íóäàðãààðàà õîîëîé ðóó öîõèí îðèëîõûã òàñàëäóóëààä ýðãýëçñýí áàéðòàé ç¿ã á¿ð òèéø õàðëàà. Ïèò ãàð÷ èðñýíã¿éä íàä ðóó ýðãýýä, - Õóäàë÷. Äóðëàëò çàëóó ÷èíü àìü òàâèõ ãýæ áàéãàà áèç äýý. Êàòî ò¿¿íèéã õ¿íä øàðõäóóëñàí. ×è ò¿¿íèéã ìîäíû îðîéä õ¿ë÷èõýýä àâðàõûí òºëºº ã¿éæ áàéíà óó? ¯¿ðãýâ÷èíä ÷èíü þó áàéãàà þì? Õàéðòäàà ºãºõ ýì ¿¿? ßìàð õàðàìñàëòàé þì áý. Òýð ò¿¿íèéã õ¿ðòýõã¿é íü ãýâ. Ëèø òàëáàé äýýð õ¿ðìýý äýëãýí òàâèõàä á¿õýë á¿òýí õóòãàíû öóãëóóëãà áàéâ. Äîòðîîñ íü äóíä çýðãèéí ìàõèð èðòýé õóòãà ñîíãîæ àâàâ. - Áè Êàòîä ÷àìàéã áàðüäàã þì áîë ¿çýã÷äýä ñàéõàí ñýòãýãäýë òºð¿¿ëíý ãýæ àìàëñàí þì. Áè ìóëòðàõûã õè÷ýýí ìóðèëçñàí í¿ñýð áèåýðýý áàõü øèã õàâ÷ñàí òóë ÷àäñàíã¿é. - Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îõèí ìèíü òîíãî÷èõ õýðýãã¿é. Áèä ÷àìàéã àëàõ áîëíî. ßã ë ÷èíèé ºðºâäºëòýé õîëáîîòîí øèã... ò¿¿íèéã õýí ãýäýã áèëýý? Ðóò áèë¿¿? Ðóòûí àðààñ ÷àìàéã èëãýýãýýä õàéðòàä ÷èíü ñàíàà òàâèõ áîëíî. ßìàð ñîíñîãäîæ áàéíà äàà? ãýæ Ëèø ýëýãëýñíýý, - Çà ýõëýõ ¿¿? ãýëýý. Òýð õàíöóéãààðàà ìèíèé í¿¿ðíèé öóñûã íÿìáàéëàí àðèëãààä ÿìàð õýý óãàëç ãàðãàí õààíààñ ç¿ñýõýý áîäîæ ýõëýâ. Áè ò¿¿íèé ãàðûã õàçàõûã õè÷ýýñýí ÷ ¿ñíýýñ çóóðààä ãàçàð äàðëàà. - Òýãýõýýð... àìíààñ ÷èíü ýõýëäýã þì áèë¿¿ ãýæ Ëèø ã¿íãýíýýä õóòãàíû èðèéã óðóóëä õ¿ðãýâ. Áè ø¿äýý ÷àíãà çóóñàí ÷ í¿äýý àíüñàíã¿é. Ðóòûí òóõàé õýëñýí ¿ã óóðûã ìèíü áàäðààâ Ýíý óóð íàìàéã ýðýëõýãýýð ¿õýõýä òóñ áîëíî ãýæ íàéäàæ áàéíà. Áè õàðæ ÷àäàæ áàéãàà öàãòàà í¿ä ð¿¿ íü øèðòýõ áîëíî. Õàøãèð÷ îðèëæ ãóéõã¿é. - Òèéìýý, óðóóë ÷èíü öààøèä õýðýã áîëîõã¿é áàéõ. Äóðëàëò çàëóóäàà ñ¿¿ë÷èéí ¿íñýëò èëãýýõã¿é þìóó? Áè àìàíäàà áàéñàí öóñòàé ø¿ëñèéã õóðààí í¿¿ð ë¿¿ íü íóëèìàõàä Ëèø ãàëçóóðòëàà óóðëàâ. - Çà ÿàõàâ òýãâýë ýõýëöãýýå. Áè á¿õ áèåý ÷àíãàëàí òàìëàëûã õ¿ëýýâ. Õóòãàíû ¿ç¿¿ð óðóóë ç¿ñýâ ¿¿ ¿ã¿é þó åð áóñûí õ¿÷ Ëèøèéã õóó òàòàõàä ºâäñºí人 îðèëîâ. Áè ãàéõàæ ìýãäñýíäýý þó áîëñíûã îéëãîñîíã¿é. Ïèò ÿìàð íýã àðãààð áîñîîä òóñëàõààð èðñýí þì áîëîâ óó? Ýñâýë çîõèîí áàéãóóëàã÷èä õºãæèëäºõººð àâðàãà áèåò çýðëýã àìüòàí îðóóëñàí õýðýã ¿¿? Ëèøèéã îíãîö ºðãºíº ãýæ áàéìààðã¿é þìàà? Ãýâ÷ õºøñºí ãàðàí äýýðýý ºíäèé㺺ä àëü ÷ òààìàãëàë îíîñîíã¿éã õàðëàà. Ëèøèéã Áóòëàã÷
  • 158.
    ãàðòàà ñàðâàëçóóëàí ºëãºæýý.Ò¿¿íèé öàìõàã àäèë ñ¿íäýðëýñýí ¿ëýìæ áèåèéã õàðààä áè ãàéõñàíäàà àì àíãàéëàà. Ëèø ò¿¿íèé ãàðò ¿íãýãäñýí õ¿¿õýëäýé àäèë òèé÷èãíýíý. Áóòëàã÷ óðüä íü òèéì æèæèã áàéãààã¿é àòàë á¿ñýä èë¿¿ òîì õ¿÷èðõýã áîëñîí ìýò ñàíàãäàâ. Òýð Ëèøèéã ãàçàð ÷óëóóäààä, - ×è æèæèãõýí îõèíûã ÿàñàí ãýíýý? ×è ò¿¿íèéã àëñàí óó? ãýæ í¿ðãýë¿¿ëýí õàøãèðàõàä áè äàâõèéí öî÷ëîî. Ëèø øàâüæ øèã äºðâºí õºëëºí óõðààä öî÷èðäñîíäîî Êàòîã äóóäàæ ÷àäñàíã¿é. - ¯ã¿é, ¿ã¿é! Áè áèø! - ×è ñàÿ ò¿¿íèé íýðèéã õýëñíèéã áè ñîíññîí. ×è ò¿¿íèéã àëñàí óó? ãýýä Áóòëàã÷ óóðññàíäàà í¿¿ð íü ìóðóéí, - ×è ýíý îõèíûã ýðýìäýãëýõ ãýæ áàéñàí øèãýý ò¿¿íèéã õýäýí õýñýã áîëãîí îãòîëñîí óó? ãýâ. - ¯ã¿é! ¯ã¿é, áè áèø... ãýýä Ëèø Áóòëàã÷ûí ãàðò áàãàõàí òàëõíû õýìæýýòýé ÷óëóó áàéõûã õàðààä óõààí àëäàæ, - Êàòî! Êàòî! ãýæ áàðõèðàâ. - Ëèø! ãýæ Êàòî õàøãèðñàí ÷ òóñëàõàä õýòýðõèé õîë áàéëàà. Òýð òýíä þó õèéæ áàéñàí þì áîë? ¯íýã, Ïèò õî¸ðûã õàéæ áàéñàí þì áîëîâ óó? Ýñâýë Áóòëàã÷ûã áóðóó ãàçðàà îòîâ óó? Áóòëàã÷ ÷óëóóãàà Ëèøèéí øàíààíä áóóëãàâ. Öóñ ãàðààã¿é õýäèé ÷ ãàâëûí ÿñ íü öºìðºí àâðàãäàõ íàéäëàãàã¿é áîëæýý. Òýð àðàé ÿäàí àìüñãàëæ õýâòýõýä öýýæíýýñ íü àÿàðõàí ¸îëîõ äóó ãàðàâ. Áóòëàã÷ ÷óëóóãàà ºð㺺ä ìèíèé ç¿ã ýðãýõýä çóãòààä àøèãã¿é áàéëàà. Ñóìàà òàòàæ ÷àäñàíã¿é. Áè Áóòëàã÷ûí õ¿ðýí í¿ä ð¿¿ õàðòàë õà÷èðõàëòàé àëòàí î÷ ãÿëñõèéõèéâ. - Òýð þó ÿðèàä áàéñàí áý? ×è Ðóòûí õîëáîîòîí áàéñàí þì óó? - Áè... áè... áèä áàã áàéñàí. Ìýðãýæëèéíõíèé õîîëûã äýëáýëñýí. Áè ò¿¿íèéã àâðàõûã õ¿ññýí. Ìàø èõ õ¿ññýí ø¿¿. Ãýõäýý òýð ò¿¿íèéã íàäààñ óðüä îëñîí. Íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóó ãýýä áè ìàãàäã¿é Áóòëàã÷ Ðóòýä òóñàëæ áàéñíûã ìýäýõ þì áîë çîâæ øàíàëãàõã¿é ò¿ðãýí äóóñãàõ áàéõ ãýæ íàéäëàà. - ×è òýð çàëóóã àëàà þó? ãýæ òýð çàíäðàâ. - Òèéìýý áè ò¿¿íèéã àëñàí. Òýãýýä Ðóòûí áèåèéã öýöãýýð ÷èìñýí. Íîéðñîõ õ¿ðòýë íü äóó
  • 159.
    äóóëæ ºãñºí. Ìèíèéí¿äýíä íóëèìñ öèéëýãíýëýý. Ñýòãýëýý áàðèõ ãýñýí ìèíü òàëààð áîëæ òîëãîéä çºâõºí ºâäºëò, Áóòëàã÷ààñ àéõ àéäàñ, õî¸ð àëõàìûí çàéä ¿õýæ áóé îõèíû ãîíãèíîõ ÷èìýý ¿ëäýâ. - Íîéðñîõ ãýíýý? - ¯õñýí. Áè ò¿¿íèéã ¿õýõ õ¿ðòýë äóó äóóëæ ºãñºí. Òàíàé á¿ñ ÷èíü... íàäàä òàëõ èëãýýñýí ãýýä áè õàìðàà àð÷ààä, - Áóëòàã÷ ¿¿íèéã ò¿ðãýí õèéãýýðýé, çà þó? ãýâ. Òýð õàðâààñ ñýòãýë õºäëºëòýéãýý òýìöýæ áàéãàà áîëîëòîé. Òýãñíýý ÷óëóóãàà õàÿàä, - Ýíý óäààä áè ÷àìàéã ñóë òàâüÿ. Æèæèãõýí îõèíû òºëºº. Áèä òýíö¿¿ áîëñîí. Õýí õýíäýý ÷ ºðã¿é. Îéëãîæ áàéíà óó? ãýâ. Áè îéëãîñîíû òýìäýã áîëãîí òîëãîé äîõèëîî. Õýðâýý òýð á¿ñäýý ÿëààä î÷èõ þì áîë ä¿ðìèéã çºð÷èí íàäàä òàëàðõñàí ÿâäàëä õàðèó òàëàðõàë õ¿ðòýíý. Îäîî Áóòëàã÷ ìèíèé òîëãîéã ÷óëóóãààð õàãàëàõã¿é íü áîëîëòîé. - Ëèø! ãýæ Êàòî õàøãèðàâ. Òýð õýäèéí îéðòîæ èðýýä ãàçàð õýâòýæ áàéãàà îõèíûã õàðëàà. - ×è ÿàðñàí íü äýýð ø¿¿, ãàëò Êèòíèññ ãýæ Áóòëàã÷ õýëýâ. Áè õî¸ð óäàà äàâòóóëàõûã õ¿ëýýñýíã¿é. Õàð õóðäààðàà òàëáàéãààñ çóãòàõàä Áóòëàã÷, Ëèø, Êàòîãûí õîîëîé àðä õîöîðëîî. Îéí çàõàä õ¿ðñýí õîéíîî ýðãýæ õàðàâ. Áóòëàã÷ õî¸ð òîì ¿¿ðãýâ÷òýé ç¿éëèéã àâ÷ òàëáàéí çàõ ðóó ã¿éæ áàéâ. Êàòî æàä áàðèí Ëèøèéí õàæóóä ºâäºã뺺ä îðõèõã¿é áàéõûã ãóéíà. Òýð óäàõã¿é ò¿¿íèéã àâðàãäàõ íàéäëàãàã¿éã îéëãîõ áîëíî. Í¿ä ð¿¿ öóñ ãîîæèí òàãëàñàí òóë áè øàðõàäñàí çýðëýã àðààòàí øèã ìîä áóò äàéðàí ã¿éëýý. Õîðìûí äàðàà èõ áóóíû áóóäàëò ãàðàí Ëèø ¿õýâ. Îäîî Êàòî Áóòëàã÷ áèä õî¸ðûí íýãèéã ìºðäºõ áîëíî. Áè øàðõàíäàà ñóëüäàæ àéñàíäàà á¿õ áèå ÷è÷èð÷ áàéâ. Íàäàä íóì áàéãàà ÷ Êàòî æàäàà ìºí àäèë õîëîîñ øèääýã. Ǻâõºí ãàíö ç¿éë òàéâøèðóóëæ áàéñàí íü Áóòëàã÷ Êàòîãûí ¿¿ðãýâ÷èéã àâñàí ÿâäàë áàéëàà. ¯¿ðãýâ÷èí äîòîð ò¿¿íä õýðýãöýýòýé ç¿éë áàéãàà áîëîõîîð íàìàéã áèø Áóòëàã÷ûã ìºðäºõ íü ëàâòàé. Áè ãîë õ¿ðýýä àëõààãàà óäààøðóóëàëã¿é ãóòàë õóâöàñòàéãàà òóó÷èí ã¿éëýý. Áýýëèéíèé îðîíä óãëàñàí Ðóòûí îéìñîîð öóñàà òîãòîîõûã õè÷ýýí äàðñàí ÷ øàëáà íîðëîî. Àãóéã îëîîä áóøóóõàí äîòîãø øóðãàí îðîâ. ×óëóóíû çàâñàð òóñàõ á¿¿äãýð ãýãýýíä ãàð äàõü øàðãàë ¿¿ðãýâ÷ýý òàéëààä ãàçàð ñýãñðýõýä òàðèóðòàé óðò íàðèéõàí õàéðöàã óíàñàíä óäààí áîäîëã¿é ç¿¿ã Ïèòèéí ãàðò çîîãîîä á¿ë¿¿ðèéã íü óäààíààð øàõëàà. Òîëãîéíîîñ öóñ óðñàí ãàð ºâäºã äýýð äóñëàíà.
  • 160.
    Ìèíèé õàìãèéí ñ¿¿ëäñàíàñàí ç¿éë ãýâýë ìºíãºëºã íîãîîí ºíãèéí ãàéõàëòàé ¿çýñãýëýíòýé ýðâýýõýé áóãóé äýýð ñóóñàí ÿâäàë áàéëàà.
  • 161.
    XIX Íîéðîí äóíäáàéøèíãèéí äýýâýð áàëáàõ áîðîîíû ÷èìýý ñîíñîãäîâ. Áè äóëààõàí õºíæèëä àþóëã¿é òóõëàí õýâòýýä ñýðýõèéã õ¿ññýíã¿é. Òîëãîé ¿ë ìýäýã õàòãóóëíà. Íàìàéã èéì óäààí óíòàæ áàéõàä ñýðýýõã¿é áàéãààãûí ó÷èð íü õàíèàä òóññàí áàéõ íü. Ýýæèéí ãàð õàöàð èëáýõýä äóðã¿éöñýí ÷ ò¿ëõýæ ÷àäñàíã¿é. Òýãòýë ýýæèéí áèø ººð õ¿íèé õîîëîé ãàðàõàä äîòîð àéìøèãòàé áîëîâ. - Êèòíèññ, Êèòíèññ ÷è íàìàéã ñîíñîæ áàéíà óó? Áè í¿äýý íýýìýãö äóëààõàí àÿòàé áàéäàë óòàà øèã çàìõðàâ. Áè ãýðòýý ýýæòýéãýý áàéñàíã¿é. Á¿¿äãýð õ¿éòýí àãóéä õýâòýýä õó÷ëàãà äîðõ í¿öãýí õºë õºëäºõ øàõàæ àãààðò öóñíû ¿íýð õàíõàëíà. Ìèíèé ºìíº ç¿äýíãè öîíõèãîð çàëóóãèéí öàðàé õàðàãäàõàä ýõýíäýý àéñàí ÷ äàðàà íü õýí áîëîõûã òàíèàä òàéâøèðëàà. - Ïèò. - Ñàéí óó. ×èíèé í¿äèéã àõèí õàðàõàä òààòàé áàéíà. - Áè õýð óäààí óõààíã¿é áàéñàí áý? - Ñàéí ìýäýõã¿é áàéíà. Íàìàéã º÷èãäºð îðîé ñýðýõýä ÷è äýðãýä öóñàíä õóòãàëäààä õýâòýæ áàéñàí. Îäîî öóñ ÷èíü òîãòñîí ÷ áè ÷èíèé îðîíä áàéñàí áîë áîñîõã¿é áàéñàí äàà. Áè òîëãîéäîî áîëãîîìæòîé õ¿ð÷ ¿çýõýä áîîëòîé áàéëàà. Æààõàí õºäëºâ ¿¿ ¿ã¿é þó äîòîð ìóóõàéðàâ. Ïèò àìàíä ëîíõòîé óñ îéðòóóëàõàä öàíãàñàíäàà õîìõîéðîí çàëãèëàâ. - ×è äýýðäñýí õàðàãäàæ áàéíà. - Õàìààã¿é äýýðäñýí ø¿¿. ×èíèé íàäàä àâ÷èðñàí ýì õýðãýý ãàðãàñàí. ªíºº ºã뺺 ãóÿíû õàâäàð áàðàã áóó÷èõñàí. Òýð íàìàéã íîéðñóóëàã÷ ýì ºã÷ ìýõëýí íàéð ëóó ÿâñàíä óóðëààã¿é áîëîëòîé. Ýñâýë áèå òýíõðýõèéã õ¿ëýýæ áàéãààä äàðàà íü çýìëýõ ãýæ áàéãàà þì áîëîâ óó. ßìàðòàé ÷ ýíý àãøèíä ýåëäýã 纺ëºí áàéâ. - ×è þì èäñýí ¿¿? - Íàìàéã óó÷ëààðàé áè ãðóçëèíãèéí ìàõ áàðàã ¿ëäýýã¿é ãýäãèéã ìýäýëã¿é ãóðâàí õýð÷èì èä÷èõñýí. Ãýõäýý ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é äýý öàãààí õîîëíû äýãëýìäýý ýðãýí îðñîí. - Ç¿ãýýðýý, ñàéí áàéíà.. ×è þì èäýõ õýðýãòýé. Áè óäàõã¿é àíä ÿâíà. - Òèéì õóðäàí áèø áèç äýý? Îäîî ìèíèé ÷àìä ñàíàà òàâèõ ýýëæ.
  • 162.
    Íàäàä ñîíãîëò ¿ëäñýíã¿é.Ïèò íàäàä ç¿ñýì ãðóçëèíãèéí ìàõ ¿çýìòýé ºãººä óñ óóëãàâ. Äàðàà íü õºë ¿ðýí äóëààöóóëæ õ¿ðìýýðýý õó÷ààä óíòëàãûí õºíæëèéí öàõèëãààíûã ýð¿¿ õ¿ðòýë òàòëàà. - ×èíèé ãóòàë îéìñ íîéòîí áîëîõîîð èéì öàã àãààðòàé ¿åä îäîî õ¿ðòýë õàòààã¿é. Ãàäàà àÿíãà íèæèãíýí ÷óëóóíû çàâñðààð òýíãýðò öàõèëãààí öàõèëàâ. Àäðûí ÷óëóóíû çàâñðààð áîðîî äóñàëíà. Ïèò òîëãîé äýýð õóâàíöàð òàòàí óñíààñ õàìãààëñàí áàéëàà. - Èéì áîðîîã åð íü õýíä õýðýãòýé þì áý? - Êàòî, Áóòëàã÷ õî¸ðò. ¯íýã õàà íýãòýý îðîãíîæ áàéãàà áèç. Ëèø... íàìàéã... õóòãààð ç¿ñýõ ãýýä... ãýýä áè ¿ã õýëæ ÷àäñàíã¿é òàã áîëîâ. - Áè Ëèøèéí ¿õñýíèéã ìýäíý. ª÷èãäºð îðîé òýíãýðò õàðñàí. ×è ò¿¿íèéã àëàà þó? - ¯ã¿é Áóòëàã÷ òîëãîéã íü ÷óëóóãààð õàãà öîõü÷èõñîí. - ×è ò¿¿íä ºðòººã¿é íü ñàéí õýðýã áîëæ äýý. Áè íàéðûí òóõàé ñàíàìàãö äîòîð ìóóõàéðààä, - Áè ò¿¿íòýé òààðàëäñàí ÷ íàìàéã ñóë òàâüñàí ãýýä á¿ãäèéã ÿðèëàà. Ó÷èð íü Ïèò àñóóëò òàâèõàä õýòýðõèé ñóëüäñàíû äýýð áè ýíý á¿õíèéã àõèí òýâ÷èõ õ¿÷ áàéñàíã¿é. Äýëáýðýëò, ÷èõíèé ºâäºëò, Ðóòûí ¿õýë, àíõíû àëëàãà, àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí òàëõ, íàéð äýýð Áóòëàã÷ ºðºº õýðõýí òºëñºí ãýýä ë. - Òýð ÷àìä ºðòýé ¿ëäýõã¿éí òóëä ñóë òàâüñàí ãýæ ¿¿? õýìýýí Ïèò ãàéõàâ. - Òèéìýý. ×è þìààð äóòàæ ¿çýýã¿é áîëîõîîð ¿¿íèéã îéëãîõã¿é. Õýðâýý Àòèðààíä àìüäàðäàã áàéñàí áîë òàéëáàðëàõ õýðýã ãàðàõã¿éñýí. - Îðîëäîõ õýðýãã¿é äýý. Íàäàä îéëãîõîä õýòýðõèé á¿ðõýã áàéíà. - Ýíý ÿã ë ÷èíèé òàëõ øèã. Ìàãàäã¿é áè ÷àìä ¿¿ðä ºðòýé áàéõ. - Òàëõ ãýíýý? ßìàð òàëõ? ×è õ¿¿õýä áàéõàä áîëñîí ÿâäëûí òóõàé ÿðüæ áàéíà óó? Ò¿¿íèé òóõàé îäîî ìàðòàæ áîëíî. ×è íàìàéã ñàÿ ¿õëýýñ àâàðñàí ø¿¿ äýý. - Ãýõäýý ÷è íàìàéã ìýääýãã¿é áàéñàí. Áèä õîîðîíäîî õýçýý ÷ ÿðüæ áàéãààã¿é... Åð íü ýõíèé áýëãèéã áóöààí òºëºõºä ¿ðãýëæ õýö¿¿ áàéäàã þì. ×àìàéã íàäàä òóñàëñàíû ÷èíü òºëºº þó ÷ õèéæ ÷àäààã¿é. ×è ÿàãààä òýãñýí þì áý? - ßàãààä ãýíýý? ×è ººðºº ìýäýæ áàéãàà. Õåéìèò÷ ÷àìàéã èòã¿¿ëýõýä àìàðã¿é ãýæ õýëñýí.
  • 163.
    - Õåéìèò÷ ãýíýý?Òýð ýíä ÿìàð õàìààòàé þì? - Ç¿ãýýð ë... Òýãýõýýð Êàòî, Áóòëàã÷ õî¸ð õººöºëäºæ áàéãàà þì áèç äýý? Òýäíèéã áèå áèåíýý çýðýã äóóñãàíà ãýæ íàéäàæ áîëîõ óó? Ò¿¿íèé íàðãèàí íàìàéã ñýòãýëýýð óíàãàõàä, - Íàäàä Áóòëàã÷ äàæã¿é çàëóó øèã ñàíàãäñàí. Ò¿¿íèéã àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí íºõºð ãýæ áîäîæ áàéíà ãýâ. - Òýãâýë áèäíèéã õèéãýýã¿é áàéãàà äýýð Êàòî ò¿¿íèéã àëñàí íü äýýð þì áàéíà ãýæ Ïèò áàðãàð õýëýâ. Áè Êàòî Áóòëàã÷ûã àëààñàé ãýæ õ¿ññýíã¿é. ªºð õýí ÷ ¿õýõèéã õ¿ññýíã¿é. Ýíý íü á¿ñèéí ÷ ÿëàã÷ûí ÷ òóõàé ÿðèà áèø áàéëàà. Ìèíèé í¿äýíä íóëèìñ öèéëýãíýâ. Ïèò íàä ðóó ò¿ãøèí õàðàâ. - ×è ÿàãàà âý? ªâ人ä áàéíà óó? - Ïèò, áè ãýðòýý õàðèõûã õ¿ñ÷ áàéíà ãýæ áè õ¿¿õýä øèã ãîíãèíîâ. - ×è ãýðòýý õàðèíà. Àìàëæ áàéíà ãýýä Ïèò áºõèéí íàìàéã ¿íñëýý. - Îäîî ë ãýðòýý õàðèìààð áàéíà. - Þó ãýäãèéã ìýäýõ ¿¿. Õýðâýý ÷è îäîî óíòàõ þì áîë ãýðèéíõýý òóõàé ç¿¿äýëíý. Äàðàà íü ýðãýæ õàðæ ÷ àìæààã¿é áàéõàä òýíä ¿íýõýýð áàéõ áîëíî. Çà þó? - Çà. Íàìàéã æèæ¿¿ðëýõ áîëîõîîð ñýðýýãýýðýé. - Ñàíàà çîâîõ õýðýãã¿é äýý áè Õåéìèò÷ òà õî¸ðûí à÷ààð ñàéí àìàð÷ òýíõýðñýí. Ýíý á¿õýí õýð óäàõûã õýí ìýäýõ áèëýý? Òýð þóíû òóõàé ÿðèàä áàéãàà þì áîë? Áîðîîíû òóõàé þó? Áèäýíä ºãñºí áîãèíî àìðàëòûí òóõàé þó? Ýñâýë òîãëîîì þì óó? Áè þó áîëîõûã íü ìýäñýíã¿é ÷ ãóíèãëàæ ÿäàðñàíäàà àñóóñàíã¿é. Ïèò íàìàéã ¿äýø ñýðýýëýý. Øèð¿¿í áîðîî õóâèíãààð öóòãàæ àäðààñ óñ äóñëàõ áèø ãîîæèíî. Ïèò äóñààë òîñîæ øèë òàâüñàí áàéëàà. Ìèíèé áèå äýýðäýæ òîëãîé ýðãýõýý áîëüñîí ÷ ºëñºæ ¿õýõ øàõàæ áàéâ. Ïèò ÷ ãýñýí. Òýð íàìàéã ñýðýâ ¿¿ ¿ã¿é þó èäýõ þì íýõíý ãýæ áîäîîã¿é áîëîëòîé. Õîîë áàãà ¿ëäýæ åð人 õî¸ð ç¿ñýì ãðóçëèíãèéí ìàõ, æààõàí ¿íäýñ, àòãà ä¿¿ðýí õàòààñàí
  • 164.
    æèìñ áàéëàà. -Ìàðãààø þì ¿ëäýýõ ¿¿? ãýæ Ïèò àñóóâ. - ¯ã¿é, á¿ãäèéã íü èäüå. Ãðóçëèíãèéí ìàõ óäñàí áîëîõîîð ãýäýñ ºâòãºæ ìàãàäã¿é ãýýä áè õîîëûã õî¸ð õýñýã õóâààëàà. Áèä èõýä ºëññºí òóë óäààí áºãººä àëãóóð èäýõèéã õè÷ýýõýä ãýäýñ ãîìäîëòîé õ¿ðæèãíýâ. - Ìàðãààø àíä ÿâàõààñ. - Áè óðüä íü àíä ÿâæ áàéãààã¿é áîëîõîîð íýã èõ òóñàëæ ÷àäàõã¿é áàéõ. - Íàìàéã àãíàõààð ÷è õîîë áýëòãýýðýé. Ýñâýë æèìñ íîãîî ò¿¿æ áîëíî. - Ýíä òàëõíû áóò óðãàäàã áîë ñàéíñàí. - Àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñýýñ íàäàä èëãýýñýí òàëõ á¿ëýýíýýðýý áàéñàí ãýýä áè ñàíàà àëäàí Ïèòýä õî¸ð ãààòàé íàâ÷ ºãººä àìàíäàà õýäèéã çàæëàâ. Áîðîîíû óëìààñ òýíãýðèéí áàéäëûã ÿëãàí õàðàõàä áýðõòýé áîëñîí ÷ ºíººäºð õýí ÷ ¿õýýã¿é íü îéëãîìæòîé áàéëàà. Êàòî, Áóòëàã÷ õî¸ð òààðàëäñàíã¿é. - Áóòëàã÷ õàà÷ñàí þì áîë? Åð íü á¿ñèéí öààä õýñýãò þó áàéäàã þì áý? - ̺ð õ¿ðòýë ºíäºð óðãàñàí ºâñòýé òàëáàé. Çàðèì òºðëèéí òàðèà áàéæ ìàãàäã¿é. Õýñýã á¿ð íü ººð ººð ºíãºòýé. Ãýõäýý òýíä ÿìàð ÷ æèì áàéõã¿é. - Òýíä òàðèà áàéãàà ãýäýãò ìºðèéöñºí ÷ áîëîõ þì. Áóòëàã÷ òýäíèéã ìýääýã áàéõ. Òà íàð òèéøýý ÿâñàí óó? - ¯ã¿é. Áóòëàã÷ûí àðààñ ºâñºíä îðîõûã õýí ÷ õ¿ñýýã¿é. Àéìøèãòàé ãàçàð. Ãýíýòõýí ìîãîé, ãàëçóó àìüòàí ãàð÷ èðýõ þìóó ñîðäîã ýëñýíä øèãäâýë ÿàíà. Áè õàðèó õýëýýã¿é ÷ ýíý íü àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí ýðãýí òîéðíû òàëáàéí òóõàé îðøèí ñóóã÷äûã àéëãàäàã áàéñàí ¿ãèéã ñàíàãäóóëñàíä Ãåéëòýé õàðüöóóëàõã¿é áàéæ ÷àäñàíã¿é. Ãåéë òàëáàéã àþóë çàíàëààñ èë¿¿ õîîë õ¿íñíèé ýõ ñóðâàëæààð õàðàõ áàéñàí. Áóòëàã÷ áàñ òýãñýí áàéæ òààðíà. Ïèò áèäíèé ºäºð á¿ð õóóëü çºð÷äºãèéã þó ãýæ áîäîæ áàéãàà áîë? Áèäíèé Ïàíåìûí òóõàé áîëîí Êàïèòîëûí ýñðýã ÿðèàã ñîíññîí áîë öî÷èðäîõ áàéñàí áîëîâ óó? - Òàëáàé äýýð òàëõíû áóò óðãàäàã áàéõ. Áóòëàã÷ òîãëîîì ýõëýõ ¿åèéíõýýñ õàìààã¿é òàðãàí öàòãàëàí õàðàãäàæ áàéñàí. - Ýñâýë ìàãàäã¿é ºãººìºð èâýýí òýòãýã÷òýé áèç. Õåéìèò÷ýýñ òàëõ àâàõûí òóëä ÿàõ ¸ñòîéã ìýäýõ þì àëãà.
  • 165.
    Áè Ïèòèéã Õåéìèò÷èéíäàëä ñàíààòàé èëãýýñýí èëãýýìæèéí òóõàé ìýäýýã¿é ÿâäàëä ãàéõàí õºìñ㺺 ºðãºëºº. Íýã ¿íñýëò íýã ñàâ øºë. Ýíý òóõàé ÷àíãà ÿðèõ þì áîë á¿òýõã¿é. ¯çýã÷èä áèäíèéã æ¿æèãëýæ áàéñíûã îéëãîîä õîîë õ¿íñã¿é õîöîðíî. ¯éë ÿâäëûã àëãóóð õýðýãòýé ç¿ã ð¿¿ íü çàëàõ õýðýãòýé. Áè Ïèòèéí ãàðààñ áàðèàä, - Ìàãàäã¿é òýð ÷àìàéã àâðàõàä òóñëàõûí òóëä õàìàã íººöºº áàðñàí áàéõ ãýâ. - Äàõèí àõèí èéì ç¿éë õèéõ ãýæ áîäîõ ÷ õýðýãã¿é ø¿¿ ãýæ Ïèò ìèíèé ãàðûã àòãàëàà. - Òýãâýë ÿàíà ãýæ? - Òýãâýë... òýãâýë ãýýä Ïèò þó õýëýõýý ìýäñýíã¿é. – Õ¿ëýýæ áàéãààðàé áîäîîäîõú¸ ãýâ. - Àñóóäàë þóíä áàéãàà þì? - Áèäíèé õî¸óë àìüä ãýäýãò áàéíà. Èéì ó÷ðààñ ÷àìä çºâ ç¿éë õèéñýí þì øèã ñàíàãäàæ áàéãàà. - Áè ¿íýõýýð çºâ ç¿éë õèéñýí. - ¯ã¿é! Êèòíèññ, òýãæ ÿðèõ õýðýãã¿é! Ìèíèé òºëºº ¿õýõ õýðýãã¿é. Áè ¿¿íèéã õ¿ñýõã¿é áàéíà. Îéëãîìæòîé þó? ãýæ Ïèò óóðñàí õýëýýä ìèíèé ãàðûã ºâäòºë áàçàâ. Ò¿¿íèé øààðäàíãóé áàéäàë íàìàéã àéëãàñàí ÷ ººðººð õîîë îëîõ ñàéõàí áîëîìæ á¿ðäñýíä àëäàõã¿éã õè÷ýýí, - Ïèò, ìàãàäã¿é áè ¿¿íèéã ººðèéíõºº òºëºº õèéñýí áàéæ áîëîõ þì ãýæ ÷èíèé òîëãîéä îðñîíã¿é þó? Ìàãàäã¿é ÷è ¿¿íä ãàíöààðàà... ñàíàà çîâæ àéæ áàéãàà...... ãýâ. Áè òýýíýãýëçýí Ïèò øèã òîõèðîìæòîé ¿ã ñîíãîæ ÷àäñàíã¿é. ¯íýíäýý Ïèòèéã àëäàõ áîëñîí íü íàäàä õè÷íýýí õ¿íä öîõèëò áîëæ ò¿¿íèé ¿õýõèéã õ¿ñýõã¿é áàéãààãàà îéëãîñîí ìº÷èéí òóõàé ÿðüæ áàéëàà. Ò¿¿íýýñ èâýýí òýòãýã÷èä þìóó ãýðòýý áóöàõ òóõàé áîëîí ãàíöààð ¿ëäýõèéã õ¿ñýýã¿é òóõàé áèø. Ǻâõºí ò¿¿íèé òóõàé. Áè òàëõ áýëýãëýñýí õ¿¿ãýý àëäàõûã õ¿ñýýã¿é. - Êèòíèññ, þóíààñ àéñàí ãýíýý? õýìýýí òýð àÿàðõàí àñóóâ. Áè áîëäîãñîí áîë õîîë õ¿íñýý àëäàõ áàéñàí ÷ õàìààã¿é õàëõàâ÷íû öààíà á¿õ Ïàíåìûí í¿äíýýñ íóóãäàõûã õ¿ñëýý. Áè õýíä ÷ áèø çºâõºí ººðòºº õàìààòàé ç¿éëèéí òóõàé ÿðüæ áàéñàí þì. - Õåéìèò÷ íàìàéã ýíý ñýäâýýð ÿðèõûã õîðèãëîñîí ãýæ áè áóëçàí õýëýõäýý ò¿¿íèé òýãæ õýëýýã¿éãýýð ¿ë áàðàì îäîî ñ¿¿ë÷èéí ¿ãýýðýý õàìàã þìûã ãóòààëàà ãýæ õàðààæ áàéãààã îéëãîæ áàéâ. Ãýâ÷ Ïèò ¿¿íýýñ ººð þì ºëãºæ àâñàí áîëîëòîé.
  • 166.
    - Òýãâýë á躺𺺠òààÿ ãýýä îéðòîâ. Áèä õýí íü ÷ ºâäºëòºíä øàíàëàí óõààíã¿é õýâòýýã¿é áîëîõîîð àíõ óäààãàà æèíõýíýýñýý ¿íñýëäýâ. Áèäíèé óðóóë õàëóó øàòñàí þìóó õ¿éòýíä õºðñºí áàéñàíã¿é. Àíõ óäààãàà ¿íñýëäýõýä öýýæèíä äóëààõàí òààòàé ìýäðýìæ òºð뺺. Áè àðààñ íü ººð ¿íñýëò õ¿ëýýñýí ÷ òýð õàðöàà áóðóóëàâ. - ×è àõèàä ë öóñ àëäàõ íü áàéíà. ßâæ õýâò. Óíòàõ öàã áîëñîí. Áè ýâýðñýí îéìñîî ºìñºí, Ïèòèéí õ¿ðìèéã áóöààæ ºã뺺. Òýð íýâò æèíäýõ õ¿éòýíä õºëäºõ øàõñàí áàéâ. Áè ò¿ð¿¿ëæ æèæ¿¿ðëýõèéã øààðäñàí ÷ èéì öàã àãààðòàé áàéõàä õýí èðýõ áèëýý ãýýä Ïèò çºâøººðñºíã¿éä óíòëàãûí õºíæèëä äàãæèí øóðãàëàâ. Õî¸ð øºíèéí ºìíº Ïèò îëîí ñàÿ áýýðèéí õîë çàéä áàéõ øèã ñàíàãäàæ áàéñàí áîë îäîî õýòýðõèé îéð áàéëàà. Áèä õýâòýõýä Ïèò õàìãààëæ áàéãàà þì øèã òîëãîé äîð ãàðàà äýðë¿¿ëýýä óíòàâ. Ýöãèéã ìèíü íàñ áàðñíààñ õîéø óäààí õóãàöààíû òóðøèä íàäàä õýí ÷ íàäàä èéì ñýòãýãäýë òºð¿¿ëæ áàéñàíã¿é. Áè øºíèéí øèëýý ç¿¿í õýâòýýä áîðîîíû äóñàë àãóéí øàëàí äýýð äóñëàõûã õàðàâ. Íýãýí õýìýýð òîã òîã õèéí á¿¿âýéëíý. Õýäýí ÷ óäàà öî÷èí ñýðýýä ç¿¿ðìýãëýõäýý óóðñàâ. Ãóðàâ þìóó äºðâºí öàãèéí òóðø èéì áàéäàëòàé òýñýýä Ïèòýýñ ñàëàâ. Òýð ýñýðã¿¿öñýíã¿é. - Ìàðãààø áîðîî íàìäâàë ºíäºð ìîäîí äýýð òàéâàí óíòàõ áîëîìæòîé ãàçàð îëíî ãýæ áè ç¿¿äýíäýý àìëàâ. Ìàðãààø öàã àãààð äýýðäñýíã¿é. Ààäàð áîðîî çîãñîëòã¿é öóòãàí çîõèîí áàéãóóëàã÷èä áèäíèéã æèâ¿¿ëæ àëàõààð øèéäñýí ìýò àæýý. Àÿíãûí í¿ðãýýíä ãàçàð ÷è÷èðíý. Ïèò õîîë ýðýõýýð ÿâàõ ãýñýí ÷ áè óñàí áîðîîíä õàìðàà öóõóéëãàõ íü íýâò íîðîõîîñ àøèãã¿é ãýæ ÿòãàâ. Òýð ¿¿íèéã îéëãîæ áàéñàí ÷ ãýäýñ òýñýõèéí àðãàã¿é õîíõîëçîæ áàéëàà. Àõèí íýã èéì áàéäàëòàé ¿äýø ºíãºðºõºä öàã àãàà𠺺ð÷ëºãäºõ øèíæ ¿çýãäñýíã¿é. Õåéìèò÷ áèäíèé ãàíö íàéäâàð áàéñàí ÷ ìºí㺠íü õ¿ðýýã¿é þìóó áèäíèé áàéäàëä ñýòãýë õàíãàëóóí áóñ áàéãàà áîëîëòîé þì èëãýýñýíã¿é. Ñ¿¿ë÷èéíõ íü áàéæ òààðíà. Áèäíýýñ ãàéõàìøèãòàé ç¿éë þó ÷ õàðàõã¿é ãýäýã íü èëò áàéâ. ªëñºæ äîðîéòîí øàðõàà õºíäºõã¿éí òóëä õºäëºõã¿éã õè÷ýýí óíòëàãûí õºíæèëä îðîîí òýâðýëäýí ñóóñàí íü õýí ÷ õàðñàí õºëäºæ ¿õýõ ãýæ áàéãàà ãýõýýñ áèø õàëóóí õàéðààñàà áîëñîí ãýõã¿é íü ëàâòàé. Öààøèä áèäíèé äóðëàëûí õàðüöàà ÿàõ áîë? ª÷èãäºðèéí ¿íñýëò ìóóã¿é áîëñîí ÷ õîîë àâàõûí òóëä àõèí àæèëëàõ õýðýãòýé. Àòèðààíä áàéäàã çàðèì îõèä ¿¿íèéã ó÷ðûã àìàðõàí îëîõ ÷ áè õýçýý ÷ òèéì ç¿éëýýð õººöºëäºæ áàéñàíã¿é. Ǻâõºí ¿íñýëäýýä õîîë àâàõã¿é ãýäýã íü ºíãºðñºí øºíº èëò áîëëîî. Õåéìèò÷ îëîí íèéòèéí ºìíº ¿ç¿¿ëýõ ººð ç¿éë õ¿ñ÷ áàéâ. Òýð íàìàéã ÿðèëöëàãàä áýëòãýõèéã îðîëäîæ áàéõäàà þó õýëæ áàéëàà. Áè ãóòààæ îðõèñîí ÷ Ïèò áîë ¿ã¿é. Ìàãàäã¿é ò¿¿íòýé àõèí ÿðèëöàõûã îðîëäîæ ¿çäýã þì áèë¿¿? - Ïèò ÷è ÿðèëöëàãàí äýýð ¿ðãýëæ íàäàä õàéðòàé áàéñàí ãýæ õýëñýí. ¯ðãýëæ ãýäýã ÷èíü õýçýýíýýñ ýõýëñýí þì áý?
  • 167.
    - Ý-ý áîäîõõýðýãòýé. Ñóðãóóëèéí àíõíû ºäºð áàéõ. Áèä òàâàí íàñòàé áàéñàí. ×è óëààí äºðâºëæèí õýýòýé äààøèíç ºìñººä ¿ñýý îäîîíûõ øèãýý íýã áèø õî¸ð ñàëàà ñ¿ëæñýí áàéñàí. Ààâ áèäíèéã æàãñàõûã õ¿ëýýí çîãñîæ áàéõäàà ÷àìàéã çààæ ¿ç¿¿ëñýí þì. - Ààâ ÷èíü ¿ç¿¿ëñýí ãýíýý? ßàãààä? - Òýð îõèíûã õàðæ áàéíà óó? Áè ýýæòýé íü ãýðëýõèéã õ¿ññýí ÷ óóðõàé÷èíòàé çóãòñàí þìäàà ãýñýí. - Þó ãýíýý? ×è çîõèîãîîä áàéíà óó! ãýæ áè äóó àëäàâ. - ¯ã¿é äýý, ¿íýí. Áè òýãýõýä ààâààñ ÿàãààä ò¿¿íèéã óóðõàé÷èíòàé çóãòñàíûã àñóóñàí. Õàðèí òýð íàäàä ÿàãààä ãýâýë ò¿¿íèéã äóóëàõ ¿åä øóâóóä õ¿ðòýë çîãñîí ÷àãíàäàã ãýñýí. - Ýíý ¿íýí. Øóâóóä òýãäýã þì. Áè òàëõ÷èíû Ïèòýä õýëñýí ¿ãýíä ìýë ãàéõëàà. Áîäîîä ¿çýõýä äóóëàõ äóðã¿é áàéäàã ìèíü äýìèé öàã ¿ðñýí ãýæ áîääîãîîñ áóñ õºãæèì ààâûã ìèíü ñàíàãäóóëäàã áàéñíààñ áîëñîí áàéõ. - Äàðàà íü òýð ºäºð õºãæìèéí õè÷ýýë äýýð áàãø "Õºíäèéí äóóã" õýí ìýäýõ âý ãýõýä ÷è øóóä ãàðàà ºðãºñºí. Áàãø ÷àìàéã ñàíäàë äýýð ãàðãààä äóóëóóëñàí. Òýãýõýä öîíõíû öààäàõ á¿õ øóâóóä ÷èìýýã¿é áîëñîí ãýæ òàíãàðàãëàñàí ÷ áîëæ áàéíà. - Áîëüæ ¿ç ãýýä áè èíýýëýý. - ¯ã¿é, òýãñýí. ×àìàéã äóóëæ äóóñàõàä áè àìüäðàëûí ýöýñò õ¿ðòýë õàéðëàõàà ìýäñýí þì. Äàðààãèéí àðâàí íýãýí æèëä ÷àìòàé ÿðèëöàõûí òóëä ñýòãýë ñàíààãàà áýëäýæ áàéëàà. - Òýãýýä á¿òýëã¿é áîëæ ãýæ áè íýìýðëýâ. - Òèéìýý, á¿òýëã¿é áîëñîí ÷ óðãàö äýýð ìèíèé íýðèéã ñóãàëñàí íü æèíõýíý àçòàé õýðýã áîëñîí. Äàðààãèéí àãøèíä áè òýíýãä¿¿õýí áàÿðëàõàà ìýäðýâ. Ó÷èð íü áèä ¿¿íèéã õàéðàíä øàòñàíäàà áèø äóðëàãñàä áîëîí òîãëîõûí òóëä õèéæ áàéãàà áèëýý. Ãýõäýý Ïèòèéí ò¿¿õýíä ¿íýí ç¿éë áàéñàí þì. Ýöãèéí ìèíü òóõàé, øóâóóäûí òóõàé õàðèí ñóðãóóëèéí àíõíû ºäºð äóóëñíàà ñàíàñàíã¿é... Íàäàä ¿íýõýýð äºðâºëæèí õýýòýé äààøèíç áàéñàí áºãººä äàðàà íü Ïðèìä ºã÷ ýöãèéí íàñ áàðñíû äàðàà ìóó ñàéí þìòàé çàðæ áèëýý. ¯¿íèéã áàñ Ïèò ÿàãààä òýð àéìøèãòàé õîîñîí ºäºð íàäàä òàëõ ºãñíººð òàéëáàðëàæ áîëíî. Õýðâýý òèéì îëîí þì òààð÷ áàéãàà þì áîë... ¿íýí þì áîëîâ óó? - ×è èõ... ñàéí îéòîé þì ãýæ áè ò¿ãä÷èâ.
  • 168.
    - Áè ÷àìòàéõîëáîîòîé á¿õ ç¿éëèéã ñàíàäàã ãýýä Ïèò ìèíèé ñóë óíæñàí ¿ñèéã ÷èõíèé àðäóóð õèéí, - Õàðèí ÷è íàäàä åð àíõààðàë õàíäóóëæ áàéãààã¿é ãýâ. - Îäîî õàíäóóëæ áàéíà. - Òýãâýë ýíä áè òýìöýõ õýðýãã¿é áîëîëòîé. Áè àõèàä ë á¿ãäýýñ õàëõàâ÷íû öààíà íóóãäàõûã õ¿ññýí ÷ ÷àäñàíã¿é. ×èõýíä Õåéìèò÷èéí "Ò¿¿íä õýë! Õýë!" ãýõ øèâíýëò ñîíñîãäîõîä ø¿ëñýý çàëãèàä, - ×àìä àõèàä òýìöýõ øààðäëàãà ãàðàõã¿é ãýâ. Ýíý óäààä áè Ïèò ðóó ò¿ð¿¿ëæ íàëëàà. Áèäíèé óðóóë äºíãºæ ø¿ðãýëöòýë àãóéí ãàäàà þì ò¿ñõèéí àéëãàëàà. Áè íóìàà ø¿¿ðýí àâñàí ÷ ººð ÷èìýý ãàðñàíã¿é. Ïèò í¿õíèé çàâñàð øàãàéãààä áàÿðòàéãààð óóëãà àëäàâ. Äàðààãèéí àãøèíä òýð õýäèéí áîðîîíä ãàðààä íàäàä íýã ç¿éë ñóíãàëàà. ̺íãºí ø¿õýðòýé ñàãñ! Äîòîð íü æèíõýíý íàéð áîëîõ øèíýõýí òàëõ, ÿìààíû áÿñëàã, àëèì õàìãèéí ãîë íü òîì òàâàãòàé áóäààí õà÷èðòàé õóðãàíû æèãíýñýí ìàõ áàéëàà. Öåçàðü Ôëèêåðìàíä ìèíèé Êàïèòîëä ñýòãýãäýë òºð¿¿ëýõèéí òóëä õýëñýí õîîë. Ïèò àãóé ðóó áóöàí îðæ èðýõýä öàðàé íü íàð øèã ãèéæ áàéâ. - Õåéìèò÷ ëàâ áèäíèéã ºëñºæ ¿õýõ ãýæ áàéãààã õàðààä çàëõñàí áàéõ. - Ìàãàäã¿é ë þì ãýæ áè çºâøººðºâ. Ãýñýí ÷ òîëãîéä Õåéìèò÷èéí ÿäðàíãóé õîîëîé "Òèéìýý òèéì íàäàä ýíý ë õýðýãòýé, õîíãîð ìèíü" ãýõ íü ñîíñîãäîõ øèã áîëîâ.
  • 169.
    XX Áè ãàðààòýñ÷ ÿäàí òàâàãòàé õóðãàíû ìàõ ðóó ÿâóóëòàë Ïèò çîãñîîæ, - ¯¿íèéã áàãà áàãààð èäñýí íü äýýð áàéõ. Áèäíèé ãàëò òýðãýíä ÿâñàí ýõíèé øºíèéã ñàíàæ áàéíà óó? Áè òýãýõýä ºëñººã¿é õýð íü ãýäñýý ä¿¿ðòýë èäýýä äîòîð ìóóõàéðñàí ãýâ. - ×èíèé çºâ. ×àääàã þì áîë á¿õëýýð íü çàëãè÷èõìààð áàéíà! ãýæ áè õàðàìñàíãóé õýëñýí ÷ òýãñýíã¿é. Áèä óõààëàã çàãíàí òóñ á¿ðäýý òàëõ, òàë àëèì, ºíäºãíèé õýìæýýòýé õóðãàíû ìàõ áóäààòàé àâëàà. Áè ñàãñíû ¸ðîîëä äàãàëäàí èðñýí æèæèãõýí õàëáàãààð ¿ìõ á¿ðèéã õàìàí èäýýä àõèí òàâàã ðóó õàðëàà. - Àõèàä èäìýýð áàéíà. - Áè ÷ ãýñýí. Òýãýõýýð èíãýå. Öàãèéí äàðàà àõèàä èäüå. - Òýãüå ë äýý. Ãýõäýý öàã ãýäýã ÷èíü äýíä¿¿ óðò áàéíà. - Òèéì ÷ óðò áèø. ×è ñàÿ õîîë èðýõèéí óðä þó ÿðèàä áàéëàà? Íàäàä... òýìöýõ õýðýã áàéõã¿é ãýýä áàéñàí... ×èíèé àìüäðàëä òîõèîëäñîí õàìãèéí ñàéõàí ç¿éë ãýñýí. - Ñ¿¿ë÷èéí ¿ãèéã íü õýëñíýý ñàíàõã¿é áàéíà ãýýä áè àãóéä õàðàíõóé áàéñàí áîëîõîîð ¿çýã÷èä óëàéõûã ìèíü õàðàõã¿é ãýæ íàéäàâ. - Ààí òèéì ë äýý. Áè áîäîæ áàéñíàà õýë÷èõýæ... Ò¿ðãýëýýðýé áè õºëäºæ õºëäºõ íü. Áè öààø çàé÷èëàí ñóóõàä Ïèò õºíæèëä îðæ èðëýý. Áèä àãóéí õàíà íàëàí ñóóãààä òýð íàìàéã òýâýðýõýä òîëãîéãîî ìºðºí äýýð íü òàâèëàà. Õåéìèò÷ íàìàéã ¿ðãýëæë¿¿ë ãýæ íóäðààä àâàõ øèã áîëîâ. - Òýãýõýýð ÷è òàâàí íàñòàéãààñàà õîéø áóñàä îõèäîä àíõààðàë õàíäóóëààã¿é õýðýã ¿¿? - ¯ã¿é äýý. Áè á¿õ ë îõèäûã àíçààð÷ áàéäàã. Ãýõäýý òýäíèé õýí íü ÷ ÷àì øèã ñýòãýãäýë òºð¿¿ëýýã¿é. - Àòèðààíû îõèíä äóðëàñíûã ýöýã ýõ ÷èíü ìýäâýë ÿàæ áàÿðëàõûã òºñººëæ áàéíà. - Òýð õàìààã¿é. Òýãýýä ÷ áèä áóöàõ þì áîë ÷è Àòèðààíû îõèí áàéõàà áîëüæ ßëàã÷ûí òîñãîíû îõèí áîëíî. Ýíý ¿íýí áàéëàà. Õýðâýý áèä ÿëààä áóöàæ î÷âîë õîòûí ¯õëèéí òîãëîîìûí ÿëàã÷äàä çîðèóëàí áàðüñàí õýñýãò àìüäðàõ áîëíî. Óäààí õóãàöààíû ºìíº òîãëîîìûí ýõýí ¿åä Êàïèòîë á¿ñ áîëãîíä àðâàí õî¸ð ¿çýìæòýé ñàéõàí áàéøèí áîñãîñîí áèëýý. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä ãàíö ë
  • 170.
    õ¿í ¿¿íèéã ýçýëäýãó÷ðààñ áóñäàä íü õýí ÷ àìüäàð÷ áàéñàíã¿é. Íàäàä ãýíýòõýí òààã¿é áîäîë òºð뺺. - Ìàíàé öîðûí ãàíö õºðø Õåéìèò÷ áîëîõ íü! - Ýíý ÷èíü ñàéõàí ø¿¿ äýý ãýýä Ïèò ìºðººð ÷àíãà òýâýð÷, - ×è, áè áîëîí Õåéìèò÷. ¨ñòîé ÿíçòàé. Õàìòäàà ñàëõèíä ãàð÷, òºðñºí ºäºð òýìäýãëýí, ºâëèéí óðò øºíº çóóõíû ºìíº ñóóãààä ¯õëèéí òîãëîîìûí òóõàé õóó÷ëàõ áîëíî ãýâ. - Òýð íàìàéã ¿çýí ÿääàã ãýæ õýëñýí áèç äýý! ãýæ áè óíòóóöñàí ÷ Õåéìèò÷èéã íàéçàà áîëãîí òºñººëºõººñ èíýýõã¿é áàéæ ÷àäñàíã¿é. - Çàðèìäàà ë áàéõ. Ýð¿¿ë óõààíòàé áàéõ ¿åäýý ÷èíèé òóõàé íýã ÷ ìóó ¿ã õýëæ áàéõûã íü ñîíñîîã¿é. - Õåéìèò÷ ýð¿¿ë óõààíòàé áàéäàãã¿é! - Òèéì ë äýý. Òýãâýë õýíèé òóõàé ÿðèõ óó?... ßã òèéì, Öèííà. Òýð ÷àìä äóðòàé ø¿¿ äýý. Ìàãàäã¿é ÷èíèé õóâöñàíä ãàë àñààõàä çóãòààã¿éãýýñ áîëñîí áàéõ. Õàðèí Õåéìèò÷èéí õóâüä õîë áàéñàí íü äýýð... Òýð ÷àìàéã ¿çýí ÿääàã. - Áè ÷àìàéã ò¿¿íèéã íàäàä äóðòàé ãýæ õýëñýí ãýæ áîäñîí þìñàí. - Òýð íàìàéã èë¿¿ ¿çýí ÿääàã þì. Åð íü èõýíõè õ¿ì¿¿ñ ò¿¿íèé ¿çýìæèä íèéöäýããã¿é áàéõ. ¯çýã÷èä Õåéìèò÷èéã ¿íýëñýí ¿ãýíä áàÿññàí íü ëàâòàé. Òýð òîãëîîìä ýðòíýýñ áàéãàà áîëîõîîð îëîí õóó÷èí íàéçóóäòàé. Òýãýýä ÷ óðãàöûí ºäºð òîëãîéãîîðîî ãàçàð õàðóóëäàí óíàñíààð çàõûí íîõîé õ¿ðòýë òàíèõ áîëñîí. Îäîî ëàâ õÿíàëòûí ºðººíººñ ÷èðæ ãàðãààä áèäíèé òóõàé ÿðèëöëàãààð áóëæ áàéãàà äàà. Òýð òýäýíä þó õýëñýí áîë? Åð íü áîë àòààðõàõààðã¿é ë áàéíà. Èõýíõè çºâëºã÷ íà𠺺ðñäèéí õ¿íýý ÿëóóëàõûí òóëä õîîðîíäîî ºðñºëäºã÷èä áàéäàã. Õåéìèò÷ ¿ðãýëæ ãàíöààðàà àæèëëàæ èðñýí. ßã ë íàä øèã ãàíöààðäìàë. Òýð áèäíèé õàëàìæèëñàí ÿðèëöëàãûí äàðàà óóõ þìààð áóõèìäëàà òàéëàõ áàéõ äàà. Õºãæèëòýé íü íü Õåéìèò÷ áèä õî¸ð áèå áèåíýý òýâ÷äýãã¿é áàéëàà. Ìàãàäã¿é Ïèòèéí áèäíèéã àäèëõàí ãýæ õýëñýí íü çºâ áàéõ. Ò¿¿íýýñ áè ÿàæ äîõèîã íü òàéëæ áýëýã àâàõ âý äýý? Óñàíä îéðõîí áàéñàí áîëîõîîð íàäàä èëãýýãýýã¿é ÿâäàë, Ïèòèéí ºâ÷íèéã íàìäààõûí òóëä òàéâøèðóóëàã÷ ýì ºãººã¿éã ìýäñýí áîëîõîîð õàðèí îäîî äóðëàñàí õ¿íèé ä¿ðä òîãëîõ ¸ñòîé áàéäàã. Õåéìèò÷ òèéì àðãààð Ïèòòýé õîëáîãäîõûã îðîëäñîíã¿é. Òýð Ïèò ñàâòàé øºëèéã ç¿ãýýð øºë ãýæ áîäîõûã íü ìýäýæ áàéãàà. - Òýð ÿàæ ÷àäñàí þì áîë? Õà÷èðõàëòàé íü ýíý àñóóëò ìèíèé òîëãîéä îðæ áàéñàíã¿é. Ìàãàäã¿é ñàÿõíààñ Õåéìèò÷èéã
  • 171.
    îéëãîæ ýõýëñíýýñ áîëñîíþì áîëîâ óó. - Õýí? Þó ÷àäñàí ãýæ? õýìýýí Ïèò îéëãîñîíã¿é. - Õåéìèò÷. Òýð òîãëîîìä ÿàæ ÿëæ ÷àäñàí þì áîë? Ïèò õàðèóëàõûí ºìíº áîäëîãîøèðîâ. Õåéìèò÷ áèåèéí õóâüä Êàòî, Áóòëàã÷ õî¸ð øèã ñ¿ðëýã áèø. Ãàäíà òºðõººðºº ÷ öàðàéëàã áèø. Èéì ó÷ðààñ èâýýí òýòãýã÷èä õººðºí áýëãýýð äàðààã¿é íü ëàâòàé. Ò¿¿í÷ëýí õýí íýãýíòýé áàã áîëîõîä õýòýðõèé óöààðòàé. Ò¿¿íèé ÿëàã÷ áîëîõ áîëîìæûã áè Ïèòèéí õýëýõýýñ óðüä ò¿ð¿¿ëæ òààâàðëàâ. - Õåéìèò÷ áóñäààñ èë¿¿ çàëüæèí áàéõ ãýæ Ïèò õýëýâ. Áè ÷èìýýã¿é òîëãîé äîõèîä Õåéìèò÷èéí òóõàé ¿ðãýëæë¿¿ëýí áîäëîãîøèðîâ. Ìàãàäã¿é òýð Ïèò áèä õî¸ðûã àìüä ¿ëäýõ ÷àäâàðòàé ãýæ ¿çýõ þì áîë óäòàë óóõã¿é ÷ þì áèë¿¿? Ìàãàäã¿é ìºíõèéí ñîãòóó áàéõàà áîëèîä îðîëöîã÷èä òóñëàõûã õè÷ýýäýã áîëîõ ÷ þì áèë¿¿? Ãýõäýý òýñ÷ ÷àäàõã¿é áîë ÿàõ âý? Á¿õèé ë ñýòãýë ç¿ðõýý çîðèóëæ áàéñàí õî¸ð õ¿¿õýä íü ¿õýõèéã õàðàõ ÿìàð àéìøèãòàé áîëîõûã òºñººëæ áàéíà. Æèëýýñ æèëä äàâòàãäààä ë. Õýðâýý áè ýíäýýñ ãàðäàã þì áîë àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îõèíä ñàíàà òàâèõ ¿¿ðýãòýé áîëíî. Åð íü ýíý òóõàé áîäîõã¿é áàéñàí íü äýýð þì áàéíà. Îéðîëöîîãîîð õàãàñ öàãèéí äàðàà áè äàõèí èäýõýýð øèéäýâ. Ïèò áàñ ºëñºæ áàéñàí ó÷èð ìàðãàñàíã¿é. Íàìàéã òàâãàí äýýðõ õî¸ð æèæèãõýí õóðãàíû ìàõíû íýãèéã áóäààòàé àâàõ ¿åä ñ¿ëä äóóëàë òîãëîæ ýõëýâ. Ïèò í¿õíèé çàâñðààð òýíãýð ë¿¿ øàãàéí õàðëàà. - ªíººäºð òýíä õýí ÷ õàðàãäàõã¿é ãýæ áè òýíãýðýýñ èë¿¿ õîîë ñîíèðõîí õýëýýä, - Èõ áóó áóóäààã¿é þì ÷èíü ãýâ. - Êèòíèññ ãýæ Ïèò àÿàðõàí õýëëýý. - ßàñàí? Òàëõàà àõèàä õóâààõ óó? - Êèòíèññ ãýæ òýð äàâòñàí ÷ áè òîîñîíã¿é. - Áè íýãèéã íü õóâààëàà ø¿¿. Áÿñëàãàà ìàðãààø èäüå ãýýä áè Ïèòèéí øèðòñýí õàðöûã õàðæ, - Þó áîëñîí áý? ãýâ. - Áóòëàã÷ ¿õ÷èõýæ. - Áàéæ áîëîìã¿é þì! - Àÿíãûí ÷èìýýíä èõ áóóíû äóó ñîíñîãäîîã¿é áàéæ òààðíà.
  • 172.
    - ×è èòãýëòýéáàéíà óó? Áîðîî õóâèíãààð öóòãàæ áàéõàä þó õàðàãäàíà ãýæ ãýýä áè Ïèòèéã ò¿ëõýí õàðàíõóé óñàðõàã áîðîîòîé òýíãýð ë¿¿ õàðàõàä Áóòëàã÷ûí öàðàé òýíãýðò õýäýí ñåêóíò ãÿëàëçñàíàà ¿¿ðä ¿çýãäýõýý áîëèâ. Áè äîîøîî ëàãõèéí ñóóãààä õýñýã çóóð þó õèéæ áàéñíàà ìàðò÷èõëàà. Áóòëàã÷ ¿õýæ. Áè ¿¿íä áàÿðëàõ ¸ñòîé þó? Áàñ íýã õ¿÷èðõýã ºðñºëäºã÷ººñºº ñàëëàà ãýæ. Ãýñýí ÷ áàÿðëàõûí îðîíä Áóòëàã÷ íàìàéã ãýäñýíäýý æàä çîîëãîí ¿õñýí Ðóòûí òºëºº òàâèí çóãòààëãàñàí òóõàé áîäîâ. - ×è ç¿ãýýð ¿¿? ãýæ Ïèò àñóóâ. Áè òîäîðõîéã¿é ìºðºº õàâ÷ààä ñýòãýë õºäëºëºº ¿ç¿¿ëýõã¿éí òóëä äààðñàí ä¿ð ¿ç¿¿ëýí ýëãýý òýâýðëýý. Õýí ºðñºëäºã÷èéíõºº àðààñ óéëäàã õ¿íä ìºðèé òàâèíà ãýæ? Ðóòûí òóõàéä ººð õýðýã. Òýð ìèíèé õîëáîîòîí áàéñàí. Áàñ õè÷íýýí æèæèãõýí áèëýý äýý. Õýí ÷ ìèíèé Áóòëàã÷ûí àðààñ ãàøóóäàæ áàéãààã îéëãîõã¿é. Àëëàãà! Àç áîëîõîä ÷àíãà õýëñýíã¿é. Òýãâýë á¿ñýä ÿëàõ áîëîìæ îëäîõã¿é. - Ç¿ãýýð ë... õýðâýý áèä ÿëàõã¿é áîë... Áóòëàã÷ûã ÿëààñàé ãýæ õ¿ññýí þìñàí. Òýð íàìàéã Ðóòûí òºëºº ÿâàõûã çºâøººðñºí. - Òèéìýý, îéëãîæ áàéíà. Ãýõäýý ýíý ÷èíü áèä àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä íýã àëõàì îéðòëîî ãýñýí ¿ã ãýýä Ïèò ìèíèé ãàðò áàéãàà òàâãèéã íóäàð÷, - Õºðººã¿é áàéãàà äýýð íü èä ãýâ. Áè õàéõðàìæã¿é öàðàéëàõûã õè÷ýýí õóðãàíû ìàõûã àâñàí ÷ öàâóó øèã ñàíàãäàí õ¿íäõýí çàæèëëàà. - ªºð áàñ Êàòî áèäíèéã àãíàõààð õººöºëäºæ ýõëýíý ãýñýí ¿ã. - Áàñ ººðèéíõºº þìûã àâñàí áàéäàã ãýæ Ïèò íýìýðëýâ. - Òýð øàðõàäñàí áàéõ äàà. - ×è ÿàãààä èéì èòãýëòýé áàéãàà þì? - Áóòëàã÷ ç¿ãýýð íýã ¿õýõ õ¿í áèø. Òýð áèåðõ¿¿ ìàø õ¿÷òýé. Òýãýýä ÷ ººðèéí ãýñýí ãàçàð íóòàãòàé áàéñàí. - Ñàéí áàéíà. Êàòî õ¿íä øàðõäàõ òóñìàà äýýð. Èíãýõýä ¿íýã ÿàæ áàéãàà áîë? - ªº, ò¿¿íèé á¿õ ç¿éë õýâèéí ãýæ áîäîæ áàéíà ãýæ áè îäîî õ¿ðòýë ò¿¿íèé ýâýð äýýð íóóãäñàí ÿâäàëä óóðëàñàí õýâýýð áàéñàí òóë óíòóóöàí õýëýýä, - Êàòîã áîäîõîä õàìààã¿é àìàðõàí áàéõ ãýâ.
  • 173.
    - Ìàãàäã¿é òýäáèå áèåíýý õºíººõ þì áîë áèä ãýð ë¿¿ãýý ÿâæ áîëîõ þì. Àíõààðàëòàé æèæ¿¿ðëýõ õýðýãòýé áîëîõ íü. Áè õî¸ð óäàà ç¿¿ðìýãëýñýí. - Áè ÷ ãýñýí. Ãýõäýý ºíºº øºíº ç¿¿ðìýãëýæ áîëîõã¿é. Áèä õîîëîî äóóñààä ÷èìýýã¿é áîëîîä ò¿ð¿¿ëæ æèæ¿¿ð õèéõ ¿¿ðãèéã Ïèò ººðòºº àâëàà. Áè äýðãýä íü õºíæèëä øóðãàæ õýâòýýä äóðàíãààñ çóãòàí í¿¿ðýý þ¿äýíãýýð õàëõëàâ. Íàäàä ñýòãýë õºäëºëòýéãýý òýìöýõ õýäýí õîðîì õýðýãòýé áàéâ. Áè Áóòëàã÷òàé ÷èìýýã¿éõýí ñàëàõ ¸ñòîé ã¿éöýòãýæ àìüä ¿ëäýýñýí ÿâäàëä òàëàðõàí ñàíàæ ÿâàõ áºãººä òîãëîîìä ÿëâàë ò¿¿íèé áîëîí Ðóòûí ãýð á¿ëä òóñëàõààð õè÷ýýõýý àìëàâ. Äàðàà íü ãýäýñ öàäàæ Ïèòèéí áèåíä äóëààöñàí áîëîõîîð íîéð õ¿ðýâ. Ïèò íàìàéã ñýðýýõ ¿åä ÿìààíû áÿñëàã õàíõëàâ. Áè í¿äýý íýýãýýä óðäàà çóçààí öºöãèéí òîñ ò¿ðõñýí õàãàñ ç¿ñýì òàëõ, àëèìíû ººäºñòýé õàìò áàéõûã õàðëàà. - Áèòãèé óóðëààðàé. Áè ò¿ð¿¿ëýýä èä÷èõñýí. Ýíý ÷èíèéõ ãýæ Ïèò õýëýâ. - Ç¿ãýýð äýý ãýýä áè òàëõàà òîì õàçëàà. Áÿñëàã Ïðìèèéí õèéäýã øèã ñàéõàí ¿íýðòýé ñ¿¿ àìòàãäñàí àæýý. - Áèä òàëõíû ãàçàð ÿìààíû áÿñëàãòàé àëèìòàé áÿëóó õèéäýã áàéñàí ãýæ Ïèò õýëýâ. - ¯íýòýé áàéõ äàà. - Ìàíàé ãýð á¿ëèéí õóâüä èäýõýä õýòýðõèé ¿íýòýé. Ǻâõºí õóó÷èðñàí õîéíî íü èäýæ áîëíî. Åð íü øèíýõýí òàëõ ÷ õîâîð èääýã þì ãýýä òýð óíòëàãûí õºíæèëä îðæ õóðõèðëàà. Õººõ! Ìóõëàãûí õóäàëäàà÷äûã ñàéõàí àìüäàðäàã ãýæ áîäñîí þìñàí. Ãýõäýý ¿íýíäýý Ïèò õîîëîîð äóòàæ áàéãààã¿é íü ¿íýí áèëýý. Õàòñàí òàëõûã õýí ÷ àâàõûã õ¿ñäýãã¿é áîëîõîîð çàæëàõààñ ººð ÿàõàâ. Õàðèí áèäíèé õóâüä ºäºð á¿ð èäýõ þì îëæ èðäýã áîëîõîîð øèíýõýí áàéäàã áàéëàà. Õýñýã õóãàöààíû äàðàà ìèíèé æèæ¿¿ðëýõ ýýëæ äóóñàõàä áîðîî àëãóóðõàí áèø òýð äîðîî íàìäàâ. Äóñààë ãîîæèõ íü çîãñîæ, ìº÷ðººñ óñ äóñëààä, ¿åðëýñýí ãîë ýðãýý õàëèí øóóãèõ ñîíñîãäîíî. Òýíãýðò äóãàðèã ¿çýñãýëýíòýé ñàð ìàíäàõàä æèíõýíý ñàð þìóó äýëãýöýí äýýð ¿ç¿¿ëæ áàéãàà ýñýõèéã íü ìýäñýíã¿é. Ãýðýýñ ÿâñíààñ õîéø á¿òýí ñàð ºíãºð÷ýý. Ãåéë áèä õî¸ð ñ¿¿ëä àãíàõ ¿åäýý èéì ñàð õàðñàí. Áè õè÷íýýí óäààí õóãàöààíä ãýðòýý áàéñàíã¿é âý? Êàïèòîëä áýëòãýë õèéõèéí òóëä äîëîî õîíîã, á¿ñýä îéðîëöîîãîîð õî¸ð äîëîî õîíîã. Áàðàã ë ñàð áîëñîí áàéõ. Áè ÿàãààä ÷ þì ýíý ñàðûã àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä îéä õàðñàí ñàð áàéãààñàé ãýæ õ¿ñ÷ áàéëàà. Á¿õ ç¿éë íü ýðãýëçýýòýé áàéäàã á¿ñýä íýã ÷ ãýñýí áîäèò þì áàéñàí íü äýýð. Áèä äºðâ¿¿ëýý ¿ëäñýí.
  • 174.
    Áè àíõ óäààãààæèíõýíýýñýý ÿëàí ãýðòýý õàðèõ áîëîìæûí òóõàé ñàéòàð áîäîæ ¿çëýý. Àëäàð íýð, ýä áàÿëàã, ÿëàã÷ûí áàéøèí. Ýýæ, Ïðèì õî¸ð íàäòàé àìüäðàíà. ªëñºõèéí çîâëîíã¿é, øèíý ýðõ ÷ºëºº. Ãýâ÷ äàðàà íü ÿàõ áèëýý? Áè ºäºð òóòàì þó õèéõ áîëæ áàéíà? Èõýíõè öàãàà õîîë õ¿íñ õóäàëäàæ àâàõàä çîðèóëàõ õýðýã ¿¿? Áè ýíý áîäîëòîéãîî ýâëýð÷ ÷àäñàíã¿é. Óõààíä àõèí Õåéìèò÷ áîëîí ò¿¿íèé ìºí㺠ñàíàãäàâ. Ò¿¿íèé àìüäðàë þó áîëæ õóâèðñàí õýðýã âý? Ýõíýð õ¿¿õýäã¿é öîð ãàíöààðàà àìüäàð÷ óíòààã¿é ¿åäýý ¿ðãýëæ ñîãòóó áàéäàã. Äàéñàíäàà ÷ òèéì òºãñãºëèéã õ¿ñýõ þì áèø. - Ãýõäýý ÷è ãàíöààðàà áèø ø¿¿ äýý ãýæ áè ººðòºº øèâíýâ. Íàäàä ýýæ Ïðèì õî¸ð áàéãàà. Öàã íü èðýõýýð áîäîõîîñ áèø îäîî Ïðèìèéí ºñ÷ òîì áîëîîä, ýýæèéí ¿ã¿é áîëîõ òóõàé áîäîõûã õ¿ñýõã¿é áàéíà. Áè õ¿¿õýäòýé áîëîõã¿éí òóëä õýçýý ÷ íºõºðò ãàðàõã¿é ãýæ áîääîã áàéëàà. Òîãëîîìä ÿëàõ íü ìèíèé õ¿¿õä¿¿äèéã õàìãààëàõã¿é. Òýäíèé íýð óðãàöûí ¿åýð áóñäûí àäèë îðîõ áîëíî. Áè èéì ç¿éë áîëîõûã çºâøººðºõã¿é. Íàð ìàíäàõàä ÷óëóóíû çàâñàð òóÿà òóñàí Ïèòèéí í¿¿ðèéã ãèéã¿¿ëýâ. Áèäíèéã ãýðòýý áóöâàë òýð ÿàõ áîë? Ýíýõ¿¿ íóóöëàã ñàéõàí ñýòãýëòýé õóäàë ÿðèàãààðàà Ïàíåìûã èòã¿¿ëýõ ÷àäàëòàé õ¿¿ íàäàä õàéðòàé. Áèä íàéç õýâýýð ¿ëäýíý ãýæ íàéäàæ áàéíà. Á¿ñýä áèå áèåíýý àâàð÷ áàéñàí íü ººð÷ëºãäºõã¿é. Òýð ìèíèé õóâüä ¿ðãýëæ òàëõ áýëýãëýñýí õ¿¿ãýýð ¿ëäýõ áîëíî. Ñàéí íàéçóóä. Òýãòýë... Ìèíèé Ïèòèéã õàðæ áàéãàà øèã îëîí áýýðèéí öààíààñ øèðòýõ Ãåéëèéí ñààðàë í¿äèéã ìýäýðëýý. Äîòîð ýâã¿éöýõýä Ïèò ð¿¿ î÷èí ìºðºíä íü õ¿ðýí ñýðýýâ. Òýð íîéðìîã í¿äýý íýýìýãö íàìàéã õàðààä òàòàí óäààíààð ¿íñëýý. - Áèä àãíàõ öàãàà õîîñîí àëäààä áàéíà ãýæ áè Ïèòýýñ õºíäèéðººä õýëýâ. - Áè ëàâ ¿¿íèéã õîîñîí öàã àëäàõ ãýæ íýðëýõã¿é. Òýãýõýýð àíä ãàðàõ íü õîîñîí ãýäýñòýé ÿâàõààð òèéì ÿàðàëòàé þì óó? - Õîîëëîíî. Àãíàõàä õ¿÷òýé áàéõ õýðýãòýé. - Íàìàéã ÷ ãýñýí òîîö÷èõîîðîé ãýýä Ïèò ìèíèé òàâãàí äýýð õóâààí òàâüñàí ìàõûã õàðæ ãàéõñàí, - Á¿ãäèéã íü èäýæ áàéãàà þìóó? ãýëýý.. - ªíººäºð áóöààãààä îë÷èõíî ãýæ áè àìòàðõàí çàæèëæ õýëëýý. Õîîë õºðñºí ÷ àìò íü õýâýýð áàéâ. Áè òàâãàí ñýðýýãýý òàâèàä ñ¿ìñèéã íü õóðóóãààðàà àð÷èíãàà, - Ýôôè ¿¿íèéã õàðñàí áîë ÿàõ áàéñàí áîë? ãýâ. - Õººå, Ýôôè ¿¿íèéã õàðàà÷! ãýæ Ïèò õàøãèðààä ñýðýýãýý ÷óëóóäàí òàâãàà äîëîîæ òàìøààëààä àãààðûí ¿íñýëò èëãýýí, - Áèä ÷àìàéã ñàíàæ áàéíà, Ýôôè! ãýâ.
  • 175.
    Áè èíýýä àëäñàíàààìûã íü äàðààä, - Áîëüæ ¿ç! Êàòî áèäíèé àãóéã îë÷èõâîë ÿàíà ãýâ. Ïèò ìèíèé ãàðûã õîëäóóëààä, - Òýãâýë ÿàíà ãýæ? ×è íàìàéã õàìãààëæ áàéãàà áèç äýý ãýýä íàìàéã ººð ë¿¿ãýý òàòëàà. - Õàíãàëòòàé ãýýä áè óóðñààä Ïèòèéã ¿íñýæ àìæèõààñ ºìíº òýâðýëòýýñ íü ìóëòàðëàà. Áèä àãóéãààñ ãàðìàãöàà ÷óõàë òºðõòýé áîëîâ. Óñàí áîðîî öóòãàñàí ñ¿¿ë÷èéí õýäýí ºäºð àìðàëòàíä áàéãàà þì øèã áàéëàà. Áèäíèéã õàä õàìãààëæ áàéõàä Êàòî Áóòëàã÷ûã ìºøãèæ áàéñàí. Îäîî òýíãýð öýëìýæ íàð ãàðààä òîãëîîìûí øèð¿¿í áîäèò áàéäàë ýðãýí èðæýý. Áè õóòãàà Ïèòýä ºãºõºä á¿ñýíäýý ç¿¿ëýý. Òàâàí ñóìàà àëäñàí áîëîõîîð ñààäàã õîîñîð÷ äîëîîí ñóì ¿ëäæýý. ¯ëäñýí ñóìàà í¿äíèé öºöãèé øèã õàéðëàõààñ. - Òýð îäîî áèäíèéã àãíàõ áîëíî. Êàòî îëç íü ººðºº èðýõèéã õ¿ëýýæ ñóóäàãã¿é þì ãýæ Ïèò õýëýâ. - Ãýõäýý òýð øàðõàäñàí áîë… - Òýð õàìààã¿é. ßâæ ÷àäàæ áàéâàë èðýõ ë áîëíî. Áèä áîðîîíû óñàíä õàëüæ ¿åðëýñýí ãîëûí ýðãýýð ÿâæ óñàà ñýëáýýä õýäýí ºäðèéí ºìíº òàâüñàí çàíãàà ¿çýõýä õîîñîí áàéëàà. Èéì öàã àãààðòàé áàéõàä ººð ÿàõ ÷ áèëýý. Îéð õàâüä àí àìüòíû áàðàà õàðàãäñàíã¿é. - Õîîëòîé áîëú¸ ãýâýë ìèíèé ºìíº àãíàæ áàéñàí ãàçàð ëóó ÿâñàí íü äýýð áàéõ. - Øèéäâýðèéã ÷è ãàðãàíà ø¿¿ äýý. Ǻâõºí þó õèéõèéã õýëýõýä áîëíî. - Ýðãýí òîéðíîî ñàéí õàðààðàé. ̺ð ¿ëäýýõã¿éí òóëä ÷óëóóí äýýã¿¿ð ÿâ. Áàñ õî¸ð õ¿íèé ºìíººñ ñîíñîõ õýðýãòýé ø¿¿. Äýëáýðýëòýíä ìèíèé ç¿¿í ÷èõ ä¿ëèéðñýí íü òîäîðõîé áàéëàà. Áè óë ìºð ¿ëäýýõã¿éí òóëä óñàí äóíäóóð ÿâàõûã õ¿ññýí ÷ Ïèòèéí õºë òèéì óðñãàëä ÿâæ ÷àäàõààðã¿é áàéëàà. Ýì öóñàíä îðñîí õàëäâàðûã óñòãàñàí ÷ òýíõðýýã¿é ñóë äîðîé áàéâ. Ìèíèé äóõ áàñ ºâäñºí õýâýýð öóñ ãîîæèõ íü íàìäñàí ÷ òîëãîéíû áîîëòîî àâààã¿é áàéâ. Áèä ýðýã äàãàí ÿâñààð Ïèòèéã øàâàð äîð íóóãäàæ áàéñàí ãàçàð õ¿ðëýý. Áîðîîíä õàëüñàí ãîëûí óñ ýðãýý äàâàí ¿åðëýæ òýíä áàéñàí á¿õ óë ìºðèéã óñòãàæýý. Òýãýõýýð áèä àãóé ðóóãàà áóöàæ èðæ áîëîõ íü. Áè Êàòîã ìºðäºí èðýõýýñ àéæ áàéñàí þì. ¯õýð ÷óëóóä ààæìààð õàéðãà áîëîí õóâèð÷ ýöýñò íü íàðñíû øèëì¿¿ñ òààðàëäàõàä ìèíèé
  • 176.
    ñàíàà àìàðëàà. Áèäîéä áàéâ. Òýãòýë øèíý àñóóäàë òóëãàð÷ èðëýý. ×óëóóí äóíäóóð ÿâàõàä õºëºíä ÿäàðãààòàéãààñ áèø ÷èìýý áàãà ãàðãàäàã. Ãýòýë Ïèò îéä õýòýðõèé èõ ÷èìýý øóóãèàí ãàðãàæ áàéâ. Øóóãèàí ÷ ãýæ õýëýõýä ÷ áàãòàíà. Ñ¿ðýã ¿õýð ÿâæ áàéãàà þì øèã. Áè çîãñîîä õàðëàà. - ßàñàí? - Àÿàðõàí ÿâàõûã õè÷ýýæ áîëîõã¿é þó. Êàòîãûí òóõàé ìàðòúÿ ãýõýä îéð õàâèéí àðâàí ìèëü äýõ á¿õ òóóëàéã ¿ðãýýõ íü áàéíà. - Òèéì ãýæ ¿¿? Óó÷ëààðàé áè ìýäñýíã¿é. Öààøàà ÿâàõàä àðàé äýýðäñýí ÷ áè ýð¿¿ë ÷èõýíä ñîíñîãäîõ ò¿¿íèé àëõàà áîëãîíä öî÷èæ áàéâ. - Ãóòëàà òàéëæ áîëîõ óó? - ßàæ äýý? Ýíä ¿¿? ãýæ òýð òýð íàìàéã óëàéññàí í¿¿ðñýí äóíäóóð õºë í¿öãýí àëõàõûã õ¿ññýí þì øèã ãàéõøèðàâ. Ìýäýýæ ò¿¿íèé õóâüä àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îé ¿ðãýëæ àéìøèãòàé õîðèîòîé ãàçàð áàéñàí þì ÷èíü. Áè Ãåéëèéí õè÷íýýí àíèðã¿é àëõäàã òóõàé áîäëîî. Îëçîî ¿ðãýýõã¿éí òóëä õàòñàí íàâ÷èí äóíäóóð ÷ ÷èìýýã¿é ãýòýæ ÷àäíà. Òýð ¿¿íèéã õàðààä õºõºð÷ áàéãàà áàéõ äàà. - Òèéìýý. Áè ÷ ãýñýí òàéëíà. Òýãâýë ÷èìýý õàìààã¿é áàãà ãýæ áè ìºí àäèë ÷èìýý ãàðãàñàí þì øèã õýëëýý. Áèä ãóòàë îéìñîî òàéëààä öààø õºäëºõºä ñàéæðàë ãàðñàí ÷ Ïèò çàìäàà òààðàëäñàí ìº÷èð áîëãîíûã ãèøãýí õóãàëàõààð øèéäñýí ìýò áàéâ. Õýäýí öàãèéí äàðàà Ðóòòýé õîíîãëîæ áàéñàí ãàçðàà õ¿ðýõýä àí àìüòàí òààðàëäñàíã¿é. ªºð ¿åä çàãàñ áàðüæ áîëîõ ÷ îäîî øèð¿¿í óðñãàëä áîëîìæã¿é áàéëàà. Áè àìàð÷ óñ óóõ çóóðàà öààøàà ÿàõûã áîäîõûã õè÷ýýâ. Ïèòèéã ¿íäýñ öóãëóóëàõààð ¿ëäýýí ººðºº àíä ÿâæ áîëîõ ÷ ãàíöõàí õóòãàòàé õ¿íèéã Êàòîãûí õ¿÷èðõýã æàäíû ýñðýã ÿàæ ¿ëäýýõ þì áý. Ýñâýë ò¿¿íèéã íàéäâàðòàé ãàçàð íóóæ ¿ëäýýãýýä àíãàà õººñºí õîéíîî èðæ àâàõ óó. Áàðäàì çàí íü èéì ç¿éë çºâøººðºõã¿é ãýäýãò àéæ áàéíà. - Êèòíèññ áè àíã ÷èíü ¿ðãýýãýýä áàéãàà áîë õî¸óëàà õóâààãäàõ óó. - Õºë ÷èíü ºâäºæ áàéãààä ÷è áóðóóã¿é ãýæ áè ýíý ãîë øàëòãààí áèøèéã ìýäýæ áàéñàí õýð íü ºãººìºð ñýòãýëýýð õýëëýý. - Áóðóóã¿é ë äýý. Ãýõäýý ÷è öààø íàäã¿é ÿâñàí íü äýýð. Íàäàä èääýã óðãàìàë çààãààä ºã. Áèäýíä õî¸óëàíä àøèãòàé. - Õýðâýý Êàòî ÷àìàéã àëâàë àøèãã¿é ãýæ áè ýåëäýãýýð õýëýõèéã õè÷ýýñýí ÷ òààðóóõàí áîëîâ.
  • 177.
    Õà÷èðõàëòàé íü òýðèíýýä àëäàâ. - Êàòîã ÿàõûã ìèíü õàðààðàé. Ò¿¿íòýé ÿìàð òóëãàð÷ ñóðààã¿é áèø. Ýíý ÷èíü þó ãýñýí ¿ã âý. Øàâàðò çîëòîé ¿õýýã¿é áèç äýý. Áè õîðîí ¿ã õýëýõ ãýñíýý õýëýý õàçëàà. Ïèò ìèíèé àìüäðàëûã Êàòîãîîñ àâàðñàí ø¿¿ äýý. ªºð àðãà õýðýãëýýä ¿çýõýýñ. - Åð íü ÷è íàìàéã àãíàæ áàéõ çóóð ìîäîí äýýð ÿàãààä òàéâàí ñóóæ áîëîõã¿é ãýæ? õýìýýí áè àëáàðõóó õýëýâ. - Õàðèí ÷è ÿàãààä íàäàä ìàõ îëîõîîð ÿâàõûí ºìíº èäýøíèé óðãàìàë çàãààä ºã÷ áîëîõã¿é ãýæ? õýìýýí Ïèò õîîëîéíû ºí㺠äóóðàéí äààæèãíàí õýëëýý. Áè ñàíàà àëäààä Ïèòýä ¿íäýñ õààíààñ îëîõ áîëîìæòîéã çààâ. Õîîë áèäýíä çàéëøã¿é õýðýãòýé. Ãàíö àëèì, õî¸ð ç¿ñýì òàëõ, ç¿ñýì áÿñëàã õàìàðò ÷ ¿ã¿é àìàíä ÷ ¿ã¿é. Êàòîã èðýõã¿é ãýæ íàéäààä îéðõîí ë áàéõààñ. Áè ÿâàõûí ºìíº Ïèòýä á¿õ ç¿éë õýâèéí ãýæ ìýäýãäýõ äîõèîíû äóó ñóðãàâ. Àç áîëîõîä Ïèò èñãýðýëòèéã äîð íü ñóðëàà. Áè ò¿¿íä þì õóìàà îðõèîä öààø ÿâàâ. Àðâàí íýãýí íàñòàé áàéõàä õàøààíààñ ãàðñàí ¿åèéí àéäàñ àõèí òºðºõºä îéðõîí õîðèîñ ãó÷èí ÿðäûí çàéä àãíàõààð øèéäëýý. Ïèòèéí ¿ã¿éä îé àìèëàõ øèã áîëîîä àí àìüòàí øóðõèéí ã¿éëäýíý. Áè Ïèòèéí òîãòìîë õóãàöààíä èñãýðýõèéã ñîíñîîä òàéâøèð÷ æààõàí öààøèëàí õî¸ð òóóëàé, òàðãàí õýðýì àãíààä õàíãàëòòàé ãýæ ¿çýâ. Óðõè òàâèàä çàãàñ áàðèõûã îðîëäîæ ¿çäýã õýðýã. Ïèòýä áàñ èääýã ¿íäýñ áàéãàà. Áè áîãèíî çàéí àÿëàë õèéãýýä áóöàõäàà ãýíýòõýí Ïèò äîõèîíû ÷èìýý ºãºõã¿é óäñàíûã àíçààðëàà. Áè èñãýðñýí ÷ õàðèó ºãñºíã¿éä ã¿éëýý. ¯¿ðãýâ÷ äýðãýä íü íÿìáàéëàí õóðààñàí ¿íäýñ áàéíà. Ãàçàð õóâàíöàð äýýð æèìñ äýëãýæýý. Ïèò õààíà áàéíà? - Ïèò! Ïèò! ãýæ áè ñàíäðàí õàøãèðòàë áóò øàæèãíàñàíä ýðãýýä ò¿¿íèéã çîëòîé ë ñóìààð ñ¿ëáý÷èõñýíã¿é. Àç áîëîõîä íóìàà çàéëóóëæ àìæààä äýðãýäýõ öàðñàíä íü çîîãäëîî. Ïèò àëõàì óõðàõàä íàâ÷èñ äóíä æèìñ íü àñãàðàâ. Ìèíèé àéäàñ óóð õèëýí áîëîí ñîëèãäîâ. - ×è ÿàãààä ÿâñàí þì? ×èíèé ¿¿ðýã ýíä áàéõ ¸ñòîé áîëîõîîñ áèø îéãîîð òýíýõ áèø! - Áè ãîðõèéí òýíä æèìñ îëñîí ãýæ òýð ìèíèé óóðëàñàí ÿâäàëä ìýãäýí õýëýâ. - Òýãâýë ÿàãààä èñãýðýõýä õàðèóëàõã¿é áàéñàí þì? - Áè ñîíñîîã¿é. Ãîë ¿åðëýýä õ¿÷òýé øóóãèæ áàéñàí ãýýä òýð ìºðºí äýýð àëãàà òàâèõàä ìèíèé õàìàã áèå ÷è÷èð÷ áàéâ.
  • 178.
    - Áè Êàòî÷àìàéã àëñàí ãýæ áîäëîî! ãýæ áè áàðàã ë õàøãèðëàà. - Êèòíèññ ç¿ãýýð äýý, áè ñàéí ãýýä Ïèò íàìàéã òýâðýõýä ýñýðã¿¿öñýíã¿é ÷ ò¿ëõýýä õýâèéí áàéäàëä îðîõûã õè÷ýýâ. - Õî¸óëàà äîõèî ºãºõ áîëîí õîë ÿâàõã¿é òàëààð òîõèðîëöñîí. Õýðâýý äîõèîíä õàðèóëàõã¿é áîë ãàé çîâëîí òîõèîëäñîí ãýñýí ¿ã. Ýíý ¿íýõýýð òèéì îéëãîìæã¿é áàéíà ãýæ ¿¿? - Îéëãîìæòîé. - Áè èíãýæ ÿâààä Ðóòûí ÿàæ ¿õýõèéã õàðñàí þì! Áè ýðãýýä ¿¿ðãýâ÷ýý íýýí ëîíõòîé óñ àâòàë æààõàí ¿ëäñýí áàéâ. Áè Ïèòèéã àìàð óó÷èëñàíã¿é. Òýãòýë õàìàã àíõààðàë õîîëîíä òàòàãäàâ. Òàëõ, àëèìàíä õ¿ðýýã¿é ÷ á¿òýí áÿñëàã áàãàñ÷ýý. - ×è íàìàéã ¿ã¿éä þì èäýý þó! ãýæ áè ñºðãºëäºõ øàëòãààí ºä뺺. - Èäñýí ãýíýý? ¯ã¿é äýý, þó ÷ èäýýã¿é. - Òýãâýë áÿñëàã àëèì õàà÷ñàí áîëæ áàéíà. - Áÿñëàã ÿàñíûã ìýäýõ þì àëãà ãýæ Ïèò áèåý áàðèõûã õè÷ýýí óäààíààð õýëýýä, - Áè áÿñëàã èäýýã¿é. Ãîëîîñ æèìñ ò¿¿æ áàéñàí. Õàð ë äàà ãýâ. Ãýñýí ÷ áè õóðäàí áóóæ ºãºõèéã õ¿ñýýã¿é áîëîõîîð çîãñîîä æèìñ ð¿¿ øèðòýâ. Óðüä íü õýçýý ÷ õàðæ áàéãààã¿é ¿ë òàíèõ æèìñ áàéëàà. ¯ã¿é áè ò¿¿íèéã õàà íýãòýý õàðñàí. Á¿ñýä ëàâ áèø. Ðóòûí æèìñòýé òºñòýé þì. Áýëòãýë äýýð ¿¿íèéã áèäýíä ¿ç¿¿ëæ áàéñàí. Áè õýäýí æèìñ àâààä õóðóóãààðàà ºíõð¿¿ëæ ¿çýâ. Òýãòýë ààâûí "¯¿íèéã ë áèø ø¿¿, Êèòíèññ. ßìàð ÷ òîõèîëäîëä ¿¿íýýñ èäýæ áîëîõã¿é. Ýíý áîë õîðòîé æèìñ. Çàëãèæ ÷ àìæààã¿é áàéõäàà ¿õíý" ãýæ çàõèæ áàéñàí íü ñàíàãäàâ. Èõ áóó áóóäëàà. Áè îãöîì ýðãýæ Ïèòèéã ãàçàð óíàõûã õ¿ëýýñýí ÷ ãàéõøèðñàí áàéðòàé õºìñ㺺 ºðãºâ. Çóóí ÿðäûí çàéä îíãîö èðýýä ¯íýãèéí ýöýíõèé áèåèéã àâ÷ ÿâàõàä øàðãàë ¿ñ íü íàðàíä ãÿëñõèéâ. Áè áÿñëàãûã õàðàíãóóòàà òààâàðëàõ ¸ñòîé áàéæ... Ïèò ìèíèé ãàðààñ áàðèàä ìîä ðóó ò¿ëõýâ. - Ò¿ðãýë. Áè àðààñ ÷èíü àâèðúÿ. Äýýðýýñ õàìãààëàõàä àìàð. Áè ò¿¿íèéã çîãñîîãîîä òàéâíààð,
  • 179.
    - ¯ã¿é, Ïèò.Ò¿¿íèéã Êàòî áèø ÷è àëñàí ãýëýý. - Þó? Áè ò¿¿íèéã ýõíèé ºäðººñ õîéø õàðààã¿é áàéæ ÿàæ àëàõ áîëæ áàéíà? Áè õàðèóä íü æèìñèéã ¿ç¿¿ëýâ.
  • 180.
    XXI Ïèò þóáîëñíûã øóóä îéëãîñîíã¿éä áè ¯íýã õýðõýí ìýðãýæëèéíõíèé õîîë õ¿íñèéã äýëáýëýõýýñ ºìíº õýíä ÷ àæèãëàãäàõã¿é õóëãàéëæ áàéñàí òóõàé òàéëáàðëàæ ºã뺺. Õàðèí îäîî áèäíèé ò¿¿ñýí æèìñèéã èäýõýýð ò¿¿ñýí àþóëã¿é ãýäýãò èòãýýä õóëãàéëæýý. - Òýð ÿàæ áèäíèéã îëñîí þì áîë. Áè õýòýðõèé èõ ÷èìýý øóóãèàí ãàðãàñàí áîëñîí áàéõ ãýæ Ïèò õýëýâ. Áèäíèéã äàãàõ íü ñ¿ðýã ¿õýð äàãàõààñ ÷ àìàðõàí áàéñàí ÷ áè ýåëäýã áàéõûã õè÷ýýí, - Ïèò, òýð ìàø óõààíòàé. ×àìàéã ò¿¿íèéã ìýõëýõ õ¿ðòýë èõ óõààíòàé áàéñàí ãýâ. - Áè ò¿¿íèéã õóóðààã¿é. Õýäèéãýýð øóäàðãà áèø ÷ ãýëýý òýð æèìñèéã ò¿ð¿¿ëæ èäýýã¿é áîëä áèä ¿õýõ áàéëàà ãýñíýý, - Ìýäýýæ èäýõã¿é áàéñàí áàéõ. ×è õîðòîé æèìñ ãýäãèéã íü òàíüñàí áèç äýý? ãýâ. - Òèéì ãýýä áè òîëãîé äîõèëîî. - Êèòíèññ, íàìàéã óó÷ëààðàé. Áè ÷èíèé ë ò¿¿ñýí æèìñ þì áàéõ ãýæ áîäëîî. - Óó÷ëàë ãóéõ õýðýãã¿é äýý. Îäîî ãýðòýý íýã àëõàì îéðòñîí áèç òèéì ¿¿? - Áè ¿ëäñýíèéã íü õàÿ÷èõúÿ ãýýä Ïèò ¿ëäñýí æèìñèéã õóâàíöàð äýýð öóãëóóëàí áóò ðóó ÿâëàà. - Õ¿ëýýãýýðýé! ãýæ áè õàøãèðààä ¿¿ðãýâ÷íýýñ íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóóãèéí õ¿¿äèéã ãàðãàæ èðýí õî¸ð àòãà æèìñ õèéãýýä, - ¯íýãèéã õóóð÷ äºíãºñºí þì ÷èíü Êàòî äýýð á¿òýõ ÷ þì áèë¿¿. Òýð áèäíèé àðààñ ìºðäâºë ñàíààíäã¿é þì øèã óóòàà õàÿàä èäýõèéã íü õàðúÿ... ãýâ. - Òýãâýë ÷ àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ ñàéí áàéíà óó áîëíî äîî. - ßã òèéì ãýýä áè óóòûã á¿ñýíäýý óÿëàà. - Òýð áèäíèéã õîëã¿é áàéãààã ìýäñýí. Îíãîö õàðààä ¿íýãèéã àëñàí ãýæ ìýäýõ áîëîõîîð èðýõ áàéõ äàà. Ïèòèéí çºâ. Êàòî çºâõºí áîëîìæ õ¿ëýýæ áàéãàà. Ãýõäýý ýíäýýñ çóãòñàí ÷ õîîë öàéãàà áýëòãýõ ãàëààð õààíà áàéãààã îëîîä èðýõ áîëíî. - Òýãâýë ýíä ò¿¿äýã àñààÿ ãýýä áè ìº÷èð öóãëóóëàâ. - ×è ò¿¿íòýé óóëçàõàä áýëýí áàéãàà þì óó? ãýæ Ïèò ãàéõëàà.
  • 181.
    - Áè èäýõýäáýëýí áàéíà. Áîëîìæ îëäñîí äýýð íü õîîëîî áýëäýýä àâúÿ. Êàòî áèäíèéã ýíä áàéãààã ìýäñýí ÷ ¯íýãèéã õî¸óëàà àãíàñíûã ìýäñýí áîëîõîîð ÿàæ ÷ ÷àäàõã¿é. Òýãýýä ÷ ÷èíèé áèå òýíõýðñýí. Áèä ò¿¿äýã àñààñíààðàà ò¿¿íýýñ àéõ áèø èðýõèéã óðüæ áàéãàà þì. ×è òèéì òîõèîëäîëä èðýõ ¿¿? - Åðººñºº ÷ ¿ã¿é. Ïèò íîéòîí ìº÷ðººð ãàë ÷àäìàã àñààõ çóóð áè òóóëàé, õýðìýý øàðàõàä áýëäýí ¿íäñýýð õà÷èðëàí íàâ÷èíä îðîîãîîä õàëóóí íóðìàí äýýð òàâèâ. Ò¿¿í÷ëýí èäýøíèé íîãîî ò¿¿íãýý Êàòî èðýõ íü ¿¿ ãýæ àíõààðàëòàé õàðæ áàéñàí ÷ ¿çýãäñýíã¿é. Õîîë áýëýí áîëîõîä áè ¿¿ðãýâ÷èíäýý õèéãýýä çàìäàà èäýõýýð òóóëàéí õºëèéã ¿ëäýýâ. Áè øºíº õîíîãëîõ òîõèðîìæòîé ìîä ýðýõèéí òóëä òîëãîä ðóó ºãñºõèéã õ¿ññýí ÷ Ïèò ýñýðã¿¿öýæ, - Êèòíèññ, áè ìîäîíä àâèð÷ ÷àäàõã¿é. Òýãýýä ÷ õºë ºâ÷òýé áàéíà. ßàæ ãàçðààñ òàâèí ôóòûí ºíäºðò óíòàõ þì áèëýý ãýâ. - Äîð õîíîãëîõ àþóëòàé. - Àãóéäàà ýðãýýä î÷èõ óó? Òýíä óñíû äýðãýä õàìãààëàõàä ýâòýéõýí. Áè ñàíàà àëäëàà. Îé äóíäóóð õýäýí öàã ÿâàí ÷óëóóíààñ ººð þó ÷ áàéäàãã¿é àíã¿é ãàçàð ëóóãàà áóöàõ ãýæ ¿¿? Ïèòýä þó ãýæ õýëýõ âý? Òýð ºäºðæèí㺺 ìèíèé çààâðûã áèåë¿¿ëñýí áîëîõîîð ìîäîí äýýð õîíîãëîõûã ýñýðã¿¿öýæ áàéãàà áàéõ. Áè ºíººäºð Ïèòòýé ñàéíã¿é õàðüöàí õýòýðõèé èõ ÷èìýý ãàðãàëàà ãýæ ÿíøèæ, àëãà áîëñîíä íü õàøãè÷èæ çàãíàñàí. Àãóéí ðîìàíòèê áàéäàë õàëóóí íàðàíä Êàòî õýçýý ãàð÷ èðýõ íü ìýäýãäýõã¿é çàíàëõèéëæ áàéãààä îðã¿é àëãà áîëæýý. Õåéìèò÷ ëàâ ººðèé㺺 ìýäýõýý áîëüñîí áàéõ. Õàðèí ¿çýã÷èä... Áè Ïèòèéí õ¿ç¿¿ãýýð òýâðýýä ¿íñëýý. - Òýãýëã¿é ÿàõàâ. Àãóé ðóóãàà áóöàöãààÿ. Ïèò ñàíàà àìàðñàí áàéðòàé, - Áè ÷àìàéã èéì õóðäàí çºâøººðíº ãýæ áîäñîíã¿é ø¿¿ ãýâ. Áè ñóìíû çýâýý ãýìòýýõã¿éã õè÷ýýí öàðñíààñ áîëãîîìæòîé ñóãàëæ àâëàà. Ñóì õîîë õ¿íñ, àþóëã¿é áàéäàë òºäèéã¿é àìüä ¿ëäýõýä ÷óõàë õýðýãöýýòýé áàéâ. ßâàõäàà ò¿¿äãýý àñààëòòàé îðõèâ. Èéì áàéäàëòàé õýäýí öàã óóãèõ õýäèé ÷ Êàòî õóóðòàãäàíà ãýäýãò ýðãýëçýæ áàéíà. Ãîðõèéí óñ íàìäàæ óðñãàë íü àëãóóð áîëæýý. Áè óñààð ÿâàõûã ñàíàë áîëãîõîä Ïèò çºâøººð뺺. Ò¿¿íèé äýýð óñàíä ãàçàð äýýðõýýñ ÷èìýý áàãàòàé áàéñàí áîëîõîîð
  • 182.
    äàâõàð àøèãòàé áàéâ.Àãóé ðóó î÷èõ çóóðàà òóóëàéãàà èäýí õ¿÷ ñýëáýñýí ÷ çàì òºãñãºëã¿é ñàíàãäñàí õýâýýð. Áèä õýò ºëñºæ äîðîéòñîí áîëîõîîð þì èäýõèéã òýñãýëã¿é õ¿ñ÷ áàéëàà. Áè Êàòîã ãýíýò ãàð÷ èðýõýýñ ñýðãèéëýí áàñ çàãàñ òààðàëäâàë õàðâàõààð íóìàà áýëõýí áàðüæ ÿâàâ. Ãîëûí óñàíä õà÷èðõàëòàé õîîñîð÷ýý. Ýöýñò íü íàð òýíãýðèéí õàÿàíä î÷èõ ¿åä ýðýã äýýð ãàðëàà. Ëîíõîî óñààð ä¿¿ðãýí ñýëáýýä îðîãíîõ ãàçðàà î÷èõ æèæèãõýí íàëóó ðóó ºãñºâ. Ýíýõ¿¿ çýë¿¿ä òààã¿é ãàçàðò áàéðëàõ àãóé áàðàã ë áèäíèé ãýð áîëæýý. Áàðóóí ç¿ãýýñ õ¿÷òýé ñàëõè ñàëõèëæ ýõëýõýä àãóéä ìîäîí äýýð áàéñíààñ äóëààõàí íºìºðòýé áàéâ. Áè îðîéí õîîëîî äýëãýõ çóóð Ïèò äîõèëçîæ ýõëýâ. Õýäýí ºäðèéí õºäºë㺺íã¿é áàéäëûí äàðàà ºíººäðèéí àÿëàë õ¿íä áîëñîí ãýäýã íü èëò. Íàìàéã óíòëàãûí õºíæèë äýëãýâ ¿¿ ¿ã¿é þó õýâòýýä ºãºõºä õºíæëèéí öàõèëãààíûã ýð¿¿ õ¿ðòýë íü òàòààä ¿çýã÷äýä áèø ººðòºº çîðèóëàí äóõàí äýýð íü ¿íñëýý. Ó÷èð íü áè ò¿¿íèéã íàäòàé áàéæ ¿õýýã¿éä áàÿðëàæ áàéâ. Áàñ Êàòîòîé ãàíöààð í¿¿ð òóëãàðàõã¿é ãýäýãò áàÿðòàé áàéñàí þì. Õýðöãèé äîãøèí Êàòî õ¿íèé õ¿ç¿¿ã ãàíö ìóøãèí õóãàëàõ ÷àäâàðòàé áºãººä Áóòëàã÷ûã äèéëæ òîãëîîìûí ýõíýýñ íàäòàé òóëãàðàõûã ìºðººäñºí. Ìèíèé áýëòãýë äýýð èë¿¿ îíîî àâñàíä ýãä¿¿öñýí áàéæ áîëîõ þì. ªºð õ¿í áàéñàí áîë ìºðºº õàâ÷ààä ºíãºðºõ áàéñàí ÷ Êàòî óõààíã¿é óóðëàñàí áîëîëòîé. ¯¿íä îëîí øàëòãààí õýðýãã¿é áàéñàí þì. Õîîë õ¿íñèéã íü äýëáýëñýíä óóðëàñàí! Áóñàä íü ÷ ãýñýí íýã èõ áàÿðëààã¿é ÷ Êàòî ãàëçóóðòëàà óóðëàñàí. Åð íü ò¿¿íèé òîëãîé õýâèéí áîëîâ óó. Òýíãýðò ñ¿ëä ãÿëàëçàí ¿íýãèéí öàðàéã ¿ç¿¿ëýýä ¿¿ðä àëãà áîëëîî. Ïèò þì õýëýýã¿é ÷ ¯íýã ò¿¿íèé áóðóóãààñ áîëæ ¿õñýíä ýâã¿é áàéñàí áàéõ. Ò¿¿íèé ¿õýëä õàðàìñàæ áàéíà ãýæ õýëýõã¿é ÷ áèøèð÷ áàéãààãàà õýëýõ ¸ñòîé. Áèäýíä ÿìàð íýã äààëãàâàð ºãñºí áîë ¯íýã ÿìàð ÷ îðîëöîã÷îîñ çóóí îíîîãîîð ò¿ð¿¿ëýõ áàéñàí. Òýãýýä ÷ áèä æèìñèéã çîðèóä õîðäóóëàõààð òàâüñàí áîë ñýæèãëýýä àâàõã¿é áàéñàí ãýäýãò èòãýëòýé áàéíà. Ïèòèéí õàéõàðàìæã¿é çàí ò¿¿íä ãàé áîëæýý. ªðñºëäºã÷ºº õýò ¿íýëýõ íü äîîãóóð ¿íýëýõýýñ èë¿¿ àþóëòàé. Ìèíèé áîäîë Êàòî äýýð ýðãýí èðëýý. Áè ¯íýãèéí õ¿÷òýé áîëîí ñóë òàëûã îéëãîæ áàéõ øèã ñàíàãäàæ áàéñàí ÷ Êàòîãûí òóõàéä þó áèëýý? Ñàéí áýëòãýãäñýí õ¿÷èðõýã. Ãýâ÷ õýð óõààíòàé áîë? Ìýäýõ þì àëãà. ßìàð ÷ ãýñýí ¯íýã øèã óõààíòàé áèø. Áàñ áèåý áàðèõ ÷àäâàðã¿é ò¿ðãýí óóðòàé. ¯íýíäýý áèä ¿¿ãýýðýý òºñòýé. Áè çîõèîí áàéãóóëàã÷äûã òîîõã¿é áàéíà ãýæ óóðëàí øàðñàí òîîðîé ðóó ñóì èëãýýí õàðâàñàí áèëýý! Ìàãàäã¿é èéìýýñ Êàòîã ñàéí îéëãîæ áàéæ ìàãàäã¿é. Áè ÿäàðñíàà ¿ë õàðãàëçàí ç¿¿ðìýãëýëã¿é Ïèòýä åðäèéíõººñ óäààí óíòàõ áîëîìæ îëãîîä ¿¿ð ãýãýýðýõ ¿åýð ìºðíººñ íü òàòàí ñýðýýëýý. Ïèò ò¿ãøèí õàðëàà. - Áè øºíºæèí㺺 óíòñàí áàéíà. Êèòíèññ ýíý ÷èíü øóäàðãà áèø õýðýã ø¿¿ äýý. ×è íàìàéã ñýðýýõ ¸ñòîé áàéñàí þì. Áè õºíæèë ð¿¿ øóðãàí îðîîä, - Îäîî óíòëàà. ßìàð íýã ñîíèðõîëòîé þì áîëâîë ñýðýýãýýðýé ãýâ.
  • 183.
    Þó ÷ áîëñîíã¿éáîëîëòîé íàìàéã ñýðýõýä ¿äýýñ õîéøèéí õóðö íàð ÷óëóóíû çàâñðààð ýýæ áàéâ. - Ìàíàé íàéç ¿çýãäýýã¿é áàéíà óó? ãýæ áè àñóóõàä Ïèò òîëãîé ñýãñðýâ. - ¯ã¿é. Ò¿¿íèé ýíý áàéäàë íàìàéã ò¿ãøýýæ áàéíà ø¿¿. - Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä áèäíèéã õýçýý íýã äîð õººí öóãëóóëàõ þì áîë? - ¯íýã íýã ºäðèéí ¿õñýí áîëîõîîð ¿çýã÷èä óéäàæ ýõýëñýí áàéõ. Õýçýý ÷ áàéæ ìàãàäã¿é. - Òèéì ø¿¿ íàäàä ýíý ºíººäºð áîëíî ãýñýí ìýäðýìæ òºðººä áàéíà. Òýäíèéã ÿàæ õèéõèéã ìýäýõ þìñàí ãýýä áè ãàäàãøàà øàãàéí õàðëàà. Ïèòýä ñàéíã¿é áîäîë òºðñºí áîëîëòîé þì õýëñýíã¿é. - Þó ÷ áîëîîã¿é áàéõàä àãíàæ öàã ¿ðìýýðã¿é áàéíà. Ýõëýýä òýíõýý îðæ àâàõ õýðýãòýé. Ãýíýòõýí çàìä þì òààðàëäàõ ÷ þì áèë¿¿. Ïèò þìàà áàãëàõàä áè òóóëàéí ìàõ, ¿íäýñ, íîãîî, ñ¿¿ë÷èéí ç¿ñýì áÿñëàãòàé àðâèí èõ õîîë èäýâ. ͺºö áîëãîí õýðýì, àëèìàà ¿ëäýýëýý. Áèäíèéã ÿâàõààð ãàðàõàä òóóëàéí ÿñàí îâîî ¿¿ñ÷ýý. Ãàð öóë òîñ áîëñîí íü ýâã¿é ñàíàãäàíà. Àòèðààíä áèä ºäºð áîëãîí óñàíä îðîîä áàéäàãã¿é ÷ öýâýðõýí áàéäàã áèëýý. Õºëíººñ áóñàä ãàçàð òýð ÷èãýýðýý áîõèð áîëñîí áàéâ. Áèä àãóéãàà ¿¿ðä îðõèâ. Á¿ñýä àõèí õîíîíî ãýæ áîäîõã¿é áàéíà. Àìüä ¿õñýíèé àëèí ÷ áàé ºíººäºð ýíäýýñ ãàðàõ áîëíî. Áè õàäòàé ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýýä ãîðõè ðóó óãààëãà õèéõýýð óðóóäàâ. Òîëãîéãîî óãààæ ¿ñýý íîéòíîîð íü ñ¿ëæèõýýñ. Òýð ÷ áàéòóãàé õóâöñàà õºíãºõºí óãààãààä àâ÷ áîëîõ þì. Áèä ãîë ðóó õ¿ðëýý. ªºðººð õýëáýë ãîë áàéñàí ãàçàð ëóó. Ãîëûí øàâàðëàã õºðñ íàðàíä ýâýð÷ õàòñàíûã áè ãàðààðàà òýìòýð÷ ¿çýâ. - ª÷¿¿õýí ÷èéã ÷ àëãà áàéíà. Áèäíèéã óíòàæ áàéõ õîîðîíä àëãà áîëñîí áàéõ. Áè óñã¿é öàíãàæ áàéñíàà ñàíàòàë àéäàñ òºðºí õýë àðãàæ, á¿õ áèå õºøººä áîäîë ñàíàà çàìáàðààãàà àëäàâ. Ëîíõ äàøìàã ä¿¿ðýí õýäèé ÷ èéì õàëóóíä õî¸ð õ¿í äîð íü õîîñëîõ áîëíî. - Íóóð. Áèäíèéã òèéø íü àâàà÷èõààð òºëºâëºæ áàéãàà áàéõ õýìýýí Ïèò õýëýõýä, - Çàðèì íýã öººðºì ¿ëäñýí áàéæ ìàãàäã¿é ãýæ áè íàéäàíãóé õýëýâ. - Çàìäàà øàëãà÷èõúÿ. Áè ººðºº ººðèé㺺 õóóð÷ áàéãààãàà ìýäýæ áàéñàí ÷ õºëºº ä¿ðæ áàéñàí öººðºì ð¿¿ ÿâëàà. Õîîñîí òîîñòîé õîíõîð ¿ëäæýý. Ýíý íü áèäíèé áîäñîí ç¿éë ¿íýí ãýäãèéí áàòàëãàà áîëëîî.
  • 184.
    - ×èíèé çºâ.Òýä áèäíèéã íóóð ëóó õººæ áàéíà ãýæ áè õýëýâ. Íóóð èë ãàçàð áîëîõîîð ¿çýã÷äýä öóñò òóëààíûã õàðàõàä ñààä áîëîõ ç¿éëã¿é. - Øóóä ÿâàõ óó ýñâýë óñàà äóóñàõûã õ¿ëýýõ þì óó? - Îäîî áèä öàòãàëàí ñàéí àìàðñàí áàéãàà áîëîõîîð øóóä ÿâñàí íü äýýð. Á¿ãäèéã ò¿ðãýí äóóñãàÿ. Áè òîëãîé äîõèëîî. Õà÷èðõàëòàé íü òîãëîîì ýõýëñýí àíõíû ºäðèéíõ øèã ìýäðýìæ òºðºâ. Õîðèí íýãýí îðîëöîã÷ ¿õñýí ÷ Êàòî ºìíºõèéí àäèë àìüä õýâýýð áàéãàà. Òýð ìèíèé àëàõ ¸ñòîé ãîë äàéñàí áàéñàí ãýæ ¿¿? Îäîî áóñàä îðîëöîã÷èä øèéäâýðëýõ òóëààíû ºìíºõ ÿëèõã¿é ñààä áàéñàí ñàíàãäàõ àæ. Êàòî áèä õî¸ðûí äóíäàõ òóëààí. Ãýñýí ÷ ¿ã¿é áàéëàà. Äýðãýä çîãñîæ áàéñàí Ïèò ìºðºí äýýð ãàðàà òàâèàä, - Õî¸ðûí ýñðýã íýã. Ç¿ñýì áÿëóó ë ãýñýí ¿ã ãýâ. - Äàðààãèéí óäààä áèä Êàïèòîëä õîîë èäýõ áîëíî. - ×è ¿¿íä ìºðèéöºæ áîëíî ø¿¿. Áèä íàðíû ãýðýëä òýâðýëäýí çîãñîîä õºë äîð ºâñ ñýð÷èãíýõèéã ñîíñîâ. Òýãýýä íýã ÷ ¿ã õýëýëã¿é ñàëààä íóóð ëóó ÿâëàà. Îäîî íàìàéã Ïèòèéí àëõààíä ìýðýã÷èä ¿ðãýí, øóâóó äýðõèéí íèñýæ áàéãàà íü çîâîîñîíã¿é. Áèä óäàõã¿é Êàòîòîé òóëàëäàõ ãýæ áàéíà. ªºð ñîíãîëò áàéõã¿é. Õýðâýý çîõèîí áàéãóóëàã÷èä òóëààíûã íýýëòòýé ãàçàð ÿâóóëàõûã õ¿ñ÷ áàéãàà áîë íýýëòòýé ãàçàð áîëîõ ë áîëíî. Áèä ìèíèé ìýðãýæëèéíõíýýñ çóãòàí àâèðñàí ìîäíû äýðãýä àìðàõààð çîãñîâ. Äîð çºãèéí ¿¿ð õýâòñýí õýâýýð áîðîîíä õýëáýð ä¿ðñã¿é øàë÷èéí õàòæýý. Ãóòëûí õîíøîîðîîð õ¿ð÷ ¿çñýíä òîîñ áîëîí ñàëõèíä äýãäýâ. Áè Ðóòûí íóóãäàæ áàéñàí ãàçàð ëóó õàðëàà. Àëóóð÷èí çºãèé, Ãÿëáààãûí õººæ õàâäñàí áèå, àéìøèãòàé õèé ¿çýãäýë... - ßâúÿ ãýæ áè ýíýõ¿¿ áàðãàð ãàçðààñ õóðäàí ÿâàõûí ò¿¿ñ áîëîí õýëýõýä Ïèò ýñýðã¿¿öñýíã¿é. ªíººäºð áèä îðîéòîæ ãàðñàí ó÷èð òàëáàéä ¿äýø õ¿ðëýý. Êàòî õàà ÷ ¿çýãäñýíã¿é. Ǻâõºí æàðãàæ áóé íàðíû ãýðýëä àëòàí Ýâýð ãÿëàëçàõ àæ. Áèä Êàòîã ¯íýãèéí àðãûã õýðýãëýõýýð øèéäñýí ýñýõèéã øàëãàõààð òîéð÷ ¿çýõýä õîîñîí áàéëàà. Äàðàà íü íóóð ëóó î÷èæ óñàà ñýëáýâ. - Ò¿¿íèéã õàðàíõóé áîëîõîîñ ºìíº èðíý ãýæ íàéäàæ áàéíà. Áèäýíä ãàíöõàí í¿äíèé øèë áàéãàà ãýýä áè íàð ëóó õºìñºã çàíãèäàí õàðëàà. - Ìàãàäã¿é òýä ¿¿íèéã ë õ¿ëýýæ áàéãàà þì áèë¿¿. Îäîî þó õèéõ âý? Àãóé ðóó áóöàõ óó? ãýýä Ïèò óñàíä éîä äóñààâ. - Õîíîãëîõ ìîä îëñîí íü äýýð. Õàãàñ öàã õ¿ëýýãýýä èðýõã¿é áîë ÿâöãààÿ.
  • 185.
    Áèä íóóðûí ýðýãäýýð èë ñóóëàà. Íóóãäàõ áîäîë áàéñàíã¿é. Òàëáàéí çàõàä óðãàñàí ìîäîí äýýð øîî÷ ÿòãà øààçãàé öóõàëçàíà. Áè Ðóòûí äºðâºí õºãòýé àÿûã äóóëàõàä øóâóóä ñîíèó÷èðõàí ÷èìýýã¿é áîëîí ñîíñîâ. Íàì ã¿ì äóíä áè äóóãàà àõèí äàâòàâ. Ýõëýýä íýã ÿòãà øààçãàé äàðàà íü ººð íýã òýãýýä àð àðààñàà ìèíèé äóóã äàìæóóëàõàä îéãîîð íýã öóóðàéòàâ. - ×è ÿã ë ýöýã øèãýý þì ãýæ Ïèò õýëýâ. Áè ýíãýðòýý áàéñàí ç¿¿ãýý õóðóóãààðàà òýìòýð÷ ¿çýýä, - Ýíý Ðóòûí äóó áàéãàà þì. Òýäíèéã ñàíàæ áàéãàà ãýæ áîäîæ áàéíà ãýâ. Óÿíãûí äóó ýãøèëýõýä áè ÿìàð ãàéõàìøèãòàé áîëîõûã íü ìýäýðëýý. Àÿ ýãøèã íü õºãëºãäºí ñýòãýë òàòàì äóóðñàíà. Èéì ÷èìýý Ðóòûí àæèëëàæ áàéñàí àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí æèìñíèé öýöýðëýãò ¿äýø áîëãîí ýãøèãëýäýã áàéñàí. Îäîî òýð ¿õñýí áîëîõîîð õýí ò¿¿íèé îðîíä äóóëàõ áèëýý? Áè í¿äýý àíèàä óÿíãàëàã õºãæìèéã ÷àãíàâ. Õºãæèì ýõýëñýí øèãýý ãýíýò çîãñîîä òààã¿é ÷èìýý áîëîí ººð÷ëºãäºâ. Øóâóóä äóóëàõàà áîëèîä ÷èõ äºæðºì îðèëîâ. Áèä õºë äýýðýý ¿ñðýí áîñëîî. Ïèò õóòãàà ãàðãàõàä, áè íóìíûõàà õºâ÷èéã òàòëàà. Ìîäíû öààíààñ Êàòî ãàð÷ èðýýä áèäíèé ç¿ã ã¿éâ. Ãàðò íü æàä áàéòóãàé ÿìàð ÷ çýâñýã áàéñàíã¿é. Ìèíèé ñóì öýýæèíä íü òóñòàë õà÷èðõàëòàéãààð îéëîî. - Òýð õóÿãòàé áàéíà! ãýæ áè Ïèòýä õàøãèðàâ. Ýíý àãøèíä Êàòî äýðãýä èðýõýä áè á¿õ õ¿÷ýý õóðààí áýëòãýòýë... òýð õóðäàà ñààëã¿é õàæóóãààð íèñýí ºíãºðºâ. Áè àãøèí çóóð ò¿¿íèé àìüñãààäàí ìèí÷èéæ óëàéñàí õºëñòýé í¿¿ðèéã õàðëàà. Òýð õîëîîñ ã¿éñýí áîëîëòîé. Áèäýí ð¿¿ áèø ººð ç¿éëýýñ àâðàãäàõûã îðîëäîæ áàéíà. Þóíààñ òýð þì áîë? Áè îéí çàõ ðóó àíõààðàëòàé õàðòàë íýã àìüòàí ¿ñðýí ãàð÷ èðýâ. Òýãýýä ýðãýõèéíõýý óðüä ººð çóðãààí àìüòàí íýãäýõèéã õàðààä Êàòîãûí àðààñ çóãòàí àâðàãäàõààñ ººð çàì ¿ëäñýíã¿é.
  • 186.
    XXII Ìóòàíòóóä. Ýðãýëçýýã¿é.Áè õýçýý ÷ èéì àìüòàí õàðæ áàéñàíã¿é. Àâàðãà òîì ÷îíûã ñàíàãäóóëàì õýäèé ÷ ÷îíî õàðàéõäàà àðûí õºëºí äýýðýý òýíöâýðýý õàäãàëàí ¿ëääýã áèë¿¿? ßìàð ÷îíî óðä òàëûí ñàðâóóãàà ãàð øèã äàëëàí áóñäûãàà äóóääàã þì áý? Ãýâ÷ ýíý ìèíèé àëñààñ õàðñàí ç¿éë. Îéðòîæ èðýõýä íü ººð ÿìàð ÷ àéìøèãòàé ç¿éë õàðàãäàõ þì áèëýý. Êàòî Ýâýð ð¿¿ ã¿éõýä áè ýðãýëçýýã¿é àðààñ íü äàãàëäàâ. Õýðâýý òýð òýíä àþóëã¿é ãýæ áîäñîí áîë ýðãýëçýõ õýðýã þó áàéíà. Äýðãýäýý áàéãàà ìîä ðóó àâèð÷ áîëîõ ÷ ºâ÷òýé õºëòýé Ïèòèéã õî¸ð õàðàéãààä ã¿éöíý. - Ïèò! Áè Ýâðèéí øîâõ ¿ç¿¿ðòýé òºìºð ñ¿¿ëýíä õ¿ðýýä õàìòðàã÷ûíõàà òóõàé ñàíàëàà. Òýð àðâàí òàâàí ÿðäûí çàéä á¿õ õ¿÷ýý ãàðãàí ã¿éæ àðààñ íü ìóòàíòóóä ò¿ðãýí îéðòîæ áàéëàà. Áè ñóì õàðâàõàä íýã íü óíàñàí ÷ áóñàä íü õýòýðõèé îëóóëàà áàéâ. Ïèò Ýâðèéí ç¿ã ãàðàà ñàâ÷èí, - Êèòíèññ, äýýøýý! Ò¿ðãýë! ãýæ õàøãèðëàà. Ò¿¿íèé çºâ áàéëàà. Áè ãàçà𠺺ðèé㺺 ÷ ò¿¿íèéã ÷ õàìãààëæ ÷àäàõã¿é. Áè Ýâýð ë¿¿ ãàð õºëººðºº çóóðàí àâèðëàà. Õýâòýæ áóé ýâðèéã ñàíàãäóóëàì öýâýð àëòàí ãàäàðãóó äýýðõ æèæèãõýí õîâèëíîîñ áàðüæ áîëîõîîð àæýý. Ãýâ÷ ºäðèéí íàðàíä óëàéñòàë õàëñàí òºìºðò ãàð ò¿ëýãäýí öýâð¿¿òýâ. Êàòî Ýâðèéí îðîé äýýðõ õîðèí ôóòûí ºíäºð äýõ ºðãºí òàëáàé äýýð õýâòýýä ò¿ðãýí àìüñãààäàíà. Îäîî ë ò¿¿íèéã äóóñãàõ òîõèðîìæòîé ìº÷ èðëýý. Áè ýâðèéí äóíä çîãñîîä ñóìàà õàðààëæ àìæààã¿é áàéòàë Ïèòèéí õàøãèðàëò ñîíñîãäîõîä îãöîì ýðãýýä ñ¿¿ëýíä äºíãºæ õ¿ð÷ àðä íü àìüòàí ºñãèé äàðàí ìºøãèæ áàéõûã õàðëàà. - Àâèð! ãýæ áè îðèëîâ. Ïèò õ¿íäõýí àâèð÷ ýõëýõýä øàðõàäñàí õºë, õóòãà áàðüñàí ãàð íü ñààä áîëîâ. Áè òºìðºíä ñàðâóóãàà õ¿ðãýñýí ýõíèé àìüòàíû õ¿ç¿¿íä ñóìàà çîîõîä õàæóó òèéø ¿õýäõèéí óíàõäàà ñ¿ðãèéíõýý íýãèéã ìààæèí øàðõäóóëàâ. Òýãýõýä ë áè ñàõëûí õóòãà øèã óðò õóðö õóìñòàé ñàðâóóòàé áîëîõûã íü õàðëàà. Ïèò ýöýñòýý íàäàä õ¿ðýõýä ãàðíààñ áàðèàä ººð ë¿¿ãýý òàòëàà. Êàòîãûí òóõàé ñàíààä ýðãýòýë õàõàæ öàöàí àòèðàëäàí áèäíýýñ èë¿¿ ìóòàíòààñ àéæ áàéãàà áîëîëòîé. Òýð ÿìàð íýã þì îðèëñîí ÷ àìüòàí õ¿ðõðýõ ÷èìýýí äóíä áè þó ÷ ñîíñîæ ÷àäñàíã¿é. - Þó? ãýæ áè îðèëëîî. - Òýäíèéã àâèð÷ ÷àäàõ ýñýõèéã àñóóæ áàéíà õýìýýí Ïèò õýëýõýä ìèíèé àíõààðàë ýâðèéí ¸ðîîë ðóó áóöàæ òàòàãäàâ.
  • 187.
    Àìüòàä íýã äîðöóãëàðààä áèå áèåíýý ò¿øèí àðûí õºë äýýðýý áîñîæ õ¿íòýé òºñòýé ýâã¿éöýì àéìààð áîëîâ. Òýä øóëóóí, ãÿëãàð, áóðæãàð ãýýä ÿíç á¿ðèéí ºòãºí ñàõëàã ¿ñòýé àãààä ºí㺠íü õ¿ðòýë òàñ õàð, öàéâàð ãýýä îíäîî àæýý. Òýäýíä íýã ë òîëãîéòîé ¿ñ áîñãîìîîð àéìøèãòàé ç¿éë áàéñàí ÷ áè þó ãýäãèéã íü õýëæ ÷àäñàíã¿é. Àìüòàä õîøóó ýâýðò õ¿ðãýí òºìðèéã øèíøèëæ, ñàðâóóãààðàà ìààæèí õîîðîíäîî ÷èõ äºæðºì óðõèð÷ áàéâ. Òýãñíýý çºâëºëäñºí áîëîëòîé çàé òàâèí óõðàõàä òýäíèé íýã áîëîõ òîì áèåòýé öàéâàð ¿ñòýé àìüòàí ýâýð ë¿¿ äàâõèæ èðýí õàðàéãààä õ¿÷èðõýã àðûí ñàðâóóãààðàà áèäíýýñ àðâàí ôóòûí çàéä ãàçàðäàí ø¿äýý ÿðçàéëãàí àðõèðàâ. Àðààòàí õîðìûí òóðø áàéðàíäàà òîãòîõîä áè òàéâàí áàéëãàõã¿é íü ãýäãèéã îéëãîâ. Íîãîîí àñàí ä¿ðýëçñýí í¿ä íü ÷îíî íîõîéíû àëèíòàé ÷ òºñòýé áàéñàíã¿é. Òýäíèé í¿ä ìèíèé õàðæ áàéñàí íýã ÷ àìüä àìüòíû í¿äòýé òºñã¿é áàéëàà. ßàãààä ãýâýë ýíý õ¿íèéõ áàéñàí þì. Ýíý áîäîë òºðºõ àãøèíä áè íýã äóãààðòàé ¿íýò ÷óëóóí øèãòãýýòýé õ¿ç¿¿â÷èéã õàðààä àéäàñò àâòàâ. Öàéâàð ¿ñ, íîãîîí í¿ä äóãààð... ýíý Ãÿëáàà áàéëàà! Ìèíèé àìíààñ õàøãèðàëò ãàðàõàä íóìíûõàà õºâ÷èéã àëä÷èõàëã¿é òýñëýý. Ñóì áàãà ¿ëäñýí ó÷èð õàðâàõûã ÿàðñàíã¿é àìüòàí ýâýð ë¿¿ àâèð÷ ÷àäàõ ýñýõèéã õ¿ëýýõýýð øèéäýâ. Òýãòýë àìüòàí ãºëãºð òºìºð äýýð òîãòîæ ÷àäàëã¿é õóìñààðàà ÷àõðóóëàí çóðæ äîîø ãóëãàõàä õîîëîé ðóó íü õàðâàëàà. Áèå ÷è÷èðñíýý ãàçàð ò¿ñõèéí óíàâ. - Êèòíèññ? ãýýä Ïèò ìèíèé ãàðíààñ áàðèëàà. - Ýíý òýð áàéíà! - Õýí? Áè ýðãýí òîéðîíäîî áàéãàà ìóòàíòóóäûã õàðààä ÿíç á¿ðèéí ºí㺠õýìæýýòýé áîëîõûã íü õàðëàà. Æèæèãõýí øàðãàë ¿ñ õóâàí øàð í¿äòýé... ¯íýã! Áàñ òýíä ¿íñýí ñààðàë ¿ñ öàéâàð õ¿ðýí í¿äòýé... íàäòàé ¿¿ðãýâ÷ áóëààöàëäàõ ¿åýðýý àëóóëñàí åñä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóó áàéíà. Á¿õíýýñ èë¿¿ äîð ç¿éë ãýâýë õàãìèéí æèæèãõýí ìóòàíò áîëîõ ãÿëàëçñàí õàð ¿ñ, òîì õ¿ðýí í¿äòýé àðâàí íýãä¿ãýýð á¿ñèéí äóãààð á¿õèé õ¿ç¿¿â÷ á¿õèé õóðö ø¿äýý ÿðçàéëãàñàí. Ðóò... - Þó áîëîî âý, Êèòíèññ? ãýýä Ïèò ìèíèé ìºðíººñ ñýãñýðëýý. - Ýíý òýä áàéíà. Á¿ãäýýðýý. Ðóò, ¯íýã áîëîí áóñàä îðîëöîã÷èä ãýæ áè àðàé ÿäàí õýëëýý. Ïèò äóó àëäàâ. - Òýäíèéã ÿà÷èõàà âý? Ýíý ÷èíü... ¿íýõýýð òýäíèé í¿ä ãýæ ¿¿? Í¿ä íàìàéã á¿õíýýñ èë¿¿ àéëãàæ áàéâ. Òýäíèé òîëãîéä þó áàéãàà áîë? Îðîëöîã÷äûí äóðñàìæ áàéãàà áîëîâ óó? Áèäíèéã àìüä ¿ëäýõèéí òóëä ºðºâäºõ ñýòãýëã¿é õýðöãèéãýýð àëñíûã ¿çýí ÿäàæ áàéãàà áîëîâ óó? Áèä òýäíèéã ¿íýõýýð àëñàí áîëîõîîð... ºøººãºº àâàõ ãýñýí þì áîëîâ óó?
  • 188.
    Íàìàéã ¿¿íèéã õýëýõýýñóðä ìóòàíòóóä äàéðàëòàíä îðëîî. Òýä ýâðèéí õî¸ð òàëä õóâààãäàí õ¿÷èðõýã àðûí ñàðâóóí äýýðýý äýâõýð÷ áèäýíä õ¿ðýõèéã õè÷ýýâ. Õî¸ð ÷ ÿðçàéñàí ø¿äòýé ýð¿¿ ìèíèé ãàðíààñ äþéìèéí çàéä ºíããºðºõºä Ïèòèéí õàøãèðàõ ÷èìýýã ñîíñîîä ýðãýòýë íýã ìóòàíò äîîøîî çóóí ÷èðýõèéã õàðëàà. Õýðâýý òýð ìèíèé ãàðààñ áàðèàã¿é áîë õýäèéí ãàçàð óíàõ áàéâ. Áè á¿õ õ¿÷ýý ãàðãàí òàòàõàä ¿ëäñýí îðîëöîã÷èä îéðòîí èðëýý. - Ïèò, ò¿¿íèéã àë! Àë! ãýæ áè Ïèòýä õàøãèðàõàä òýð àìüòíûã òàâèóëàõûí òóëä õóòãààð ä¿ðýâ. Áè ýöýñò íü ò¿¿íèéã Ýâýð äýýð ÷èðæ ãàðãàõàä îðîé äýýð ¸ðûí õî¸ð àìüòàí õ¿ëýýæ áàéâ. Êàòî õºë äýýðýý ºíäèé㺺ã¿é áàéñàí ÷ àìüñãàà íü æèãäýð÷ óäàõã¿é áèäíèéã ýâýð äýýðýýñ ¿õëèéí ñàâàð ëóó àâ÷ õàÿõààð õ¿÷òýé áîëîõ íü. Áè íóìàà òàòàí ìóòàíò ðóó ñóì òàâèëàà. Áóòëàã÷. ªºð õýí òýãæ ºíäºð ¿ñýð÷ ÷àäàõ áèëýý äýý? Áè àìüòàí áèäýíä õ¿ðýõã¿é áîëñîíä ñàíàà àìðàí ýðãýòýë Ïèòèéã õàæóóíààñ ÿìàð íýã ç¿éë óãç òàòëàà. Áè ñ¿ðýã ÿìàð íýã àðãààð ò¿¿íä õ¿ð÷ ãýæ áîäîõîîñ í¿¿ð ë¿¿ öóñ ¿ñðýõ øèã áîëîâ. Êàòî ýâðèéí èðìýã äýýð çîãñîîä Ïèòèéí õ¿ç¿¿ãýýð õ¿÷òýé áîîìèëæýý. Ïèò àìüñãàë íü äàâõöàí Êàòîãûí ãàðààñ ñàìàðäñàí ÷ õýòýðõèé ñóëüäñàíû äýýð ç¿¿í õºëèéí øàðõíààñ íü öóñ ãîîæèíî. Áè ¿ëäñýí õî¸ð ñóìíû íýãèéã Êàòîãûí òîëãîé ðóó ÷èãë¿¿ëýýä öàéâàð ÿãààí ºíãèéí áàðèó òîðîí õóâöàñ ºìññºíèéã õàðëàà. Êàïèòîë ÿìàð õ¿÷èðõýã õóÿã õèéãýý âý. Òýãýõýýð íàéðûí ¿åýð ýíý ¿¿ðãýâ÷èíä íü áàéñàí õýðýã ¿¿? Ìèíèé ñóìíû ýñðýã áèå õàìãààëàõ õóÿã? Òýä öàðàéã íü õàìãààëàõàä ñàíàà òàâèàã¿é íü ñàéí õýðýã äýý. Êàòî èíýýä àëäàâ. - Õàðâà ë äàà òýð íàäòàé õàìò óíàíà ø¿¿! Ò¿¿íèé çºâ áàéëàà. Õýðâýý Êàòî àìüòàä ðóó óíàâàë Ïèò ÷ ãýñýí óíàíà. Áèä ìóõàðäàëä îðëîî. Áè Ïèòèéã àëàõã¿éí òóëä Êàòî ðóó õàðâàæ ÷àäàõã¿é. Êàòî òàðõèíäàà ñóì çîîëãîõã¿éí òóëä Ïèòèéã àëàõã¿é. Õºøºº øèã çîãñîîä öààøèä ÿàõàà áîäîâ. Ìèíèé áóë÷èí øºðìºñ õºâ÷èðºí ø¿äýý çóóëàà. Ìóòàíòóóä íàì ã¿ì áîëîîä áàðóóí ÷èõýíä öóñ øóóãèõ ñîíñîãäîíî. Ïèòèéí óðóóë õºõºð÷ýý. Õýðâýý áè ÿìàð íýã ç¿éë õèéõã¿é áîë òýð á¿òýæ ¿õýí Êàòî áèåèéã íü áàìáàé áîëãîí àøèãëàõ áàéõ. Êàòî èíãýæ áîäñîí áîëîëòîé óðóóë äýýð íü ÿëãóóñàí èíýýìñýãëýë òîäîðëîî. Ïèò ñ¿¿ë÷èéí õ¿÷ýý ãàðãàí öóñàíä áóäàãäñàí àëãààðàà Êàòîãûí ãàðààñ çóóðñíàà õ¿ç¿¿íýýñýý õîëäóóëàõûí îðîíä áóãóéí äýýð íü äîëîîâîð õóðóóãààðàà õýðýýñ çóðëàà. Êàòî þó áîëñíûã íàäààñ ñåêóíòûí õîæóó îéëãîîä èíýýìñýãëýë íü àëãà áîëîâ. Ýíý àãøèí ë íàäàä õàíãàëòòàé áàéëàà. Ñóì ò¿¿íèé õóÿãíû õàìãààëàëòã¿é áóãóéä çîîãäîâ. Êàòî õàøãèðààä Ïèòèéã òàâüæ õºë äýýðýý òîãòîæ ÷àäàëã¿é óíàâ. Àéìøèãòàé íýã õîðìûí òóðøèä òýä õî¸óë óíàõ øèã ñàíàãäàõàä
  • 189.
    áè óõàñõèéí Ïèòèéãçóóð÷, Êàòî öóñàíä áóäàãäñàí òºìºð äýýã¿¿ð ãóëãààä ãàçàð óíàâ. Ïèäõèéõ ÷èìýý ãàðààä ñººí㺠àìüñãàë ñîíñîãäîõîä ìóòàíòóóä ò¿¿í ð¿¿ äàéðëàà. Ïèò áèä õî¸ð áèå áèåýñýý çóóðààä òîãëîîì òºãññºíèé òýìäýã áîëîõ èõ áóóíû äóó õ¿ëýýâ. Áóóäàëò ãàðñàíã¿é. ¯õëèéí òîãëîîìûí îðãèë ¿åèéã ¿çýã÷èä öýíãýí ¿çýæ áàéãàà áîëîëòîé. Áè äîîøîî õàðààã¿é ÷ çýðëýã àðõèðàëò, õàøãèðàëò ¸îëîõ äóó ãàð÷ Êàòî ñ¿ðýãòýé òýìöýëäýæ áàéëàà. Òýð ÿàãààä îäîî õ¿ðòýë àìüä áàéãàà þì áîë? Òýä ÿàãààä ò¿¿íèéã òàñ÷èæ õàÿõã¿é áàéãàà þì áîë? Òýãýëã¿é ÿàõàâ äýý! Òýð øàãàéíààñàà õ¿ç¿¿ãýý õ¿ðòýë á¿õ áèåý ºâ÷ õàìãààëñàí õóÿãòàé ø¿¿ äýý. Óðò øºíº áîëîõ íü äýý. Êàòî õóâöñàíäàà õóòãà íóóñàí áàéñàí áîëîëòîé ¿å ¿å àìüòàíû àìü òàâüæ áóé îðèëîëò ãàðààä õóòãà àëòàí ýâýðò õàâèðíà. Òýìöýë Ýâðèéí äýðãýä ¿ðãýëæèëñýýð ò¿¿íèé àìèà àâðàõ öîðûí ãàíö àðãà áîë ñ¿¿ë ð¿¿ àâèðàí áèäýíòýé íýãäýõ ÿâäàë áàéâ. Ãýâ÷ õè÷íýýí ãàéõàìøèãòàé õ¿÷òýé áàéëàà ãýñýí òýð ýöýñòýý äèéëýãäýâ. Õè÷íýýí óäñàíûã íü ìýäýõã¿é ÷ îéðîëöîîãîîð öàãèéí äàðàà Êàòî ãàçàð óíàõàä àìüòàä ýâðèéí äîîä òàë ðóó ÷èðæ àâ÷èðàõ íü ñîíñîãäîâ. Òýä îäîî ë ò¿¿íèéã äóóñãàõ áàéõ. Ãýâ÷ èõ áóó äóóãàðñàíã¿é. غíèéí òýíãýðò ñ¿ëä äóóëàë òîãëîñîí ÷ Êàòîãûí çóðãèéã ¿ç¿¿ëñýíã¿é. Òºìºð äîðîîñ ñóëõàí ¸îëîëò ñîíñîãäîí çàäãàé òàëáàéä õ¿éòýí ñàëõè ¿ëýýæ òîãëîîì äóóñààã¿é ÿëàã÷ òîäðîîã¿é ãýäãèéã ñàíóóëíà. Áè Ïèò ð¿¿ õàðàõàä öóñàíä áóäàãäñàí õºë íü õ¿íä ãýìòñýí áàéâ. ¯¿ðãýâ÷ íóóðàí äýýð ¿ëäñýí áîëîõîîð àìüòäûí áàéõàä ã¿éíý ãýæ ñàíàëòã¿é. Áîîëòã¿é áîë óðñàõ öóñ òîãòîõã¿é. Áè õ¿éòýí ñàëõèíä äàãæèí öàìöàà ò¿ðãýí òàéëààä õ¿ðýìíèéõýý öàõèëãààíûã áóöààæ òàòìàãö ø¿ä òà÷èãíàæ ýõëýâ. Ñàðûí öàéâàð òóÿàíä Ïèòèéí í¿¿ð ñààðàëòàí õàðàãäàíà. Áè ò¿¿íèéã õýâò¿¿ëýýä øàðõèéã íü ¿çýõýä õóðóóíû çàâñðààð á¿ëýýí öóñ óðñàâ. Åðäèéí áîîëò òóñ áîëîõã¿é. Áè õî¸ð ÷ óäàà ýýæèéí öóñ òîãòîîõ áîîëò õèéæ áàéõûã õàðæ áàéñàí. Öàìöíûõàà õàíöóéã óðæ õî¸ð õóâààãààä ºâäºãíèé äîîãóóð íü áîîæ ¿ç¿¿ðèéã íü çàíãèäàâ. Ñàâààíû îðîíä ñ¿¿ë÷èéí ñóìàà àøèãëàí ãîãöîîíä îðóóëæ ÷àäàõààðàà ÷àíãàëàâ. Èéì áîîëò ýðñäýëòýé Ïèò õºëºº àëäàæ áîëíî. Ãýâ÷ òýð àìèà àëäàõ ãýæ áàéõàä áè ººð þó õèéæ ÷àäíà ãýæ? Áè öàìöíûõàà ¿ëäñýí õýñãýýð øàðõûã íü áîîãîîä äýðãýä íü õýâòýâ. - Áèòãèé óíòààðàé. ßàãààä ãýäãèéã ìäýýõã¿é ÷ õýðâýý òýð óíòàõ þì áîë ¿¿ðä ñýðýõã¿é øèã ñàíàãäàæ áàéâ. - ×è äààð÷ áàéíà óó? ãýæ Ïèò àñóóãààä õ¿ðýìíèéõýý ýíãýðèéã ÿðàí íàìàéã òýâðýýä àõèí õó÷ëàà. Øàõöàëäàæ ñóóõàä äóëààõàí áàéñàí ÷ øºíº äºíãºæ ýõýëæ áàéâ. Àãààðûí òåìïåðàòóð îãöîì áóóðëàà. Ò¿ð¿¿õýí àâèðàõàä õàëóó øàòàæ áàéñàí Ýâýð ìºñ øèã õ¿éòýí áîëæýý.
  • 190.
    - Êàòî ÿëæìàãàäã¿é ãýäãèéã ìýäýõ ¿¿ ãýæ áè Ïèòýä øèâíýâ. - Òýãæ áîäîõ õýðýãã¿é ãýýä òýð òîëãîéä þ¿äýí ºìñãºõºä íàäààñ èë¿¿ ÷è÷èð÷ áàéâ. Äàðààãèéí õýäýí öàã ìèíèé àìüäðàëä òîõèîëäñîí õàìãèéí àéìøèãòàé ìº÷¿¿ä áîëëîî. Õ¿éòýí òàìëàõ íü áàãà õýðýã Êàòîãûí ¸îëæ, ãóéæ, àÿàðõàí ãîíãèíîõûã ñîíñîõ íü æèíõýíý õàð äàðñàí ç¿¿ä áàéâ. Òºäºëã¿é íàäàä ò¿¿íèé õýí áîëîîä þó õèéñýí íü õàìààã¿é áîëæ çºâõºí çîâëîí øàíàëàëûã íü äóóñãàõûã õ¿ñëýý. - Òýä ÿàãààä ò¿¿íèéã ç¿ãýýð ë àëàõã¿é áàéãàà þì áîë? - ×è ÿàãààä ãýäãèéã íü ìýäýæ áàéãàà ãýýä òýð íàìàéã ÷àíãà òýâýðëýý. Òýãýýä ÷ áè ìýäýæ áàéñàí þì. Îäîî íýã ÷ ¿çýã÷ çóðàãòûí äýëãýöíýýñ õºíäèéðºõã¿é áàéãàà áîëîõîîð çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ¿ç¿¿ëáýðèéíõýý ýöñèéí ¿åèéã äóóñãàõàä ÿàðñàíã¿é. Ýíý á¿õýí òºãñãºëã¿é ¿ðãýëæèëñýýð ìèíèé óõààíä äóðñàìæ, ìàðãààøèéí íàéäâàð ¿ã¿é áîëîîä áàéäàë õýçýý ÷ ººð÷ëºãäºõã¿é þì áàéíà ãýæ èòãýæ ýõëýâ. Õ¿éòýí, àéäàñ, ýâðèéí äîð ¿õýæ áóé çàëóóãèéí çîâæ øàíàëñàí ¸îëîëò. Ïèò ¿å ¿å ç¿¿ðìýãëýõýä áè öºõºðñºí õîîëîéãîîð ÷àíãà õàøãèðàí ñýðýýæ áàéâ. Ó÷èð íü òýð ÿâàõ þì áîë, õýðâýý ìèíèé í¿äýí äýýð ¿õýõ þì áîë áè óõààí ñîëèîðîõ áîëíî. Ïèò ººðººñºº èë¿¿ ìèíèé òºëºº òýìöýæ áàéãàà ÷ óõààí àëäàõààñ çàéëñõèéõ àðãàã¿éã íü îéëãîæ áàéâ. Õýðâýý áè ò¿¿íèéã áàéãààã ìàðòâàë! Ãýâ÷ áè ÷àäñàíã¿é. Ç¿ðõ ìèíü ãàëçóóðñàí ìýò öîõèëîí ò¿¿íèéã ÿâàõûã çºâøººð÷ ÷àäñàíã¿é. ßàãààä ÷ ÷àäàõã¿é. Ñàðíû áàéäëààñ ¿çýõýä áàãàã¿é õóãàöàà ºíãºðñºí áîëîëòîé. Ïèò ºã뺺 óäàõã¿é áîëíî èòã¿¿ëýõýä ä¿ðñõèéí íàéäëàãà òºðñíºº áºõºæ àéìøèãò øºíº àõèí çàëãèíà. Òýãòýë Ïèò "íàð ìàíäàæ áàéíà" ãýæ øèâíýëýý. Áè í¿äýý íýýãýýä ºã뺺íèé á¿¿äãýð òóÿàíä àíèâ÷èõ îäîäûã õàðàâ. Ïèòèéí í¿¿ð öóñã¿é öàéñíààñ ¿çýõýä àìüäðàõ õóãàöàà áàãà ¿ëäñýí áîëîëòîé. Áè ò¿¿íèéã Êàïèòîë ðóó àâàà÷èõ ¸ñòîé! Èõ áóó äóóãàðñàíã¿é. Áè ÷èõýý òºìºðò íààæ ¿çýõýä ñóëõàí ¸îëîëò ñîíñîãäîâ. - Òýð îéðõîí áàéõ ¸ñòîé äîî. ×è õàðâàæ ÷àäàõ óó? ãýæ Ïèò àñóóâ. Õýðâýý Êàòî èðìýãèéí îéðîëöîî õýâòýæ áàéâàë áè ÷àäíà. Ýíýðýíã¿é ñýòãýëýýñ àâààä ¿çýõýä ÷ ¿¿íèéã õèéõ ¸ñòîé áàéëàà. - Áè ñ¿¿ë÷èéí ñóìààðàà öóñûã ÷èíü òîãòîîñîí. - Ò¿¿íèéã àâ.
  • 191.
    Ïèò õ¿ðìýý äýëãýõýäáè áîñîîä áýýðñýí õóðóóãààðàà ÷àíãàðñàí áîîëòûã òàéëàâ. Àëãàà äóëààöóóëàõûí òóëä ¿ðýýä èðìýãèéí àìñàð äýýð õýâòýí ä¿¿æëýãäýõýä Ïèò àðààñ áàðèëàà. Óäàëã¿é á¿ðýíõèéä öóñàíä áóäàãäàí õýâòýæ áàéãàà Êàòî õàðàãäàâ. Òýð íÿëöàéæ ø¿¿ðñýí ò¿¿õèé ìàõòàé òºñòýé áîëñîí áàéëàà. ¨îëîõ äóóãààð íü àìûã íü áàðèìæààëæ îëîâ. Òýð "ãóéæ áàéíà" ãýæ õýëýõèéã îðîëäîæ áàéãàà áîëîëòîé. ªñ õîíçîí àâàõààñ èë¿¿ ºðºâäºõ ñýòãýëä õºòëºãäºí áè ñóìàà òàðõèíä íü çîîëîî. - Îíîñîí óó? ãýæ Ïèò íàìàéã áóöààæ ãàðãààä àñóóõàä õàðèóä íü èõ áóó áóóäàâ. - Êèòíèññ, áèä ÿëëàà ãýæ Ïèò ºíãºã¿é õîîëîéãîîð õýëýâ. - Òèéìýý áèä ãýæ áè îãòõîí ÷ áàÿð õººðã¿é õàðèóëëàà. Òàëáàéä í¿õíèé àìñàð íýýãäýí ¿ëäñýí àìüòàä òóøààë àâñàí þì øèã äîòîãø õàðàéí àëãà áîëîâ. Áèä Êàòîãûí áèåèéã îíãîö àâàõààð èðýí, ÿëàëòûí á¿ðýý ¿ëýýõèéã õ¿ëýýñýí ÷ þó ÷ áîëñîíã¿é. - Õººå! Þó áîëîî âý? ãýæ áè òýíãýð ë¿¿ õàøãèðàõàä øóâóóäûí æèðãýýíýýñ îíäîî þì ñîíñîãäñîíã¿é. - Ìàãàäã¿é Êàòîãûí áèåíýýñ áîëñîí þì áîëîâ óó. Áèäíèéã õîëäîõîîð àâ÷ ÿâàõ ãýæ áàéãàà áàéõ ãýæ Ïèò õýëýâ. Áè ºíãºðñºí òîãëîîìûí òóõàé ñàíàõûã õè÷ýýëýý. ßëàã÷ ñ¿¿ë÷èéí õîõèðîã÷îîñ ÿâàõ ¸ñòîé áèë¿¿? ªºð ñààòàõ ÿìàð øàëòãààí áàéæ áîëîõûã áîäòîë òîëãîé ñàìóóð÷ ã¿éöýâ. - Àëèâ. Íóóð ëóó î÷èõ óó? - Îðîëäîîä ¿çüå. Áèä ýâðèéí ñ¿¿ë ð¿¿ óäààíààð ãóëãàí áóóãààä ãàçàð óíàëàà. Ãàð õºë õºøèí çàõèðàãäàõàà áîëüæ Ïèòèéíõ ÷ ãýñýí äýýðäýõ þìã¿é áîëîëòîé. Áè ò¿ð¿¿ëæ ºíäèé㺺ä õºë ãàðàà ñàâ÷èí äàëëàæ ìýäýý îðóóëààä, Ïèòýä áîñîõîä òóñëàâ. Áèä íóóðàíä õ¿ðýõýä ãàðààðàà óñ õóòãàí Ïèòýä ºãººä äàðàà íü ººðºº óóëàà. Øîî÷ ÿòãà øààçãàé óäààíààð àÿàðõàí èñãýðýí îíãîö èðýýä Êàòîãûí áèåèéã àâ÷ ÿâàõàä í¿äíèé íóëèìñ ä¿¿ðëýý. Îäîî áèäýí ð¿¿ èðæ îäîîõîí ãýðòýý õàðèõ áàéõ äàà. Àõèí þó ÷ áîëñîíã¿é. - Òýä þóãàà õ¿ëýýãýýä áàéãàà þì áîë? ãýæ Ïèò ñóë äóóãàðàâ.
  • 192.
    Öóñ òîãòîîñîí áîîëòîîòàéëæ íóóð ëóó õ¿ðýõ ãýæ ÷àðìàéñíû ¿ð ä¿íä øàðõ íü ýðãýí çàäàð÷ýý. - Ìýäýõã¿é. ßìàð ÷ øàëòãààíòàé áàéëàà ãýñýí áè Ïèòèéã öóñ àëäàæ áàéõàä çîãñîîä õ¿ëýýæ áàéæ ÷àäñàíã¿é. Áè ñàâàà õàéõààð áîñòîë Êàòîãûí õóÿãàíä îéñîí ñóì îëäëîî. Áîîõîîð áºõèéæ àìæààã¿é áàéòàë òàëáàéä Êëàâäèÿ Òåìïëñèìòèéí õ¿÷èðõýã õîîëîé öóóðàéòàæ, - Äàëàí äºðºâ äýõ ¯õëèéí òîãëîîìûí òºãñãºëä ¿ëäýãñäýä áàÿð õ¿ðãýå! Ñàÿõàí ä¿ðýì ººð÷ëºãäñºíèéã ìýäýãäýõ áàéíà. Ä¿ðìèéã àõèí ñóäàëæ ¿çñýíèé ¿íäñýí äýýð ãàíöõàí ÿëàã÷ áàéõ ¸ñòîé ãýäãèéã òîãòîîëîî. Òîãëîîì ¿ðãýëæèëñýýð! Àìæèëò ¿ðãýëæ òà íàðûí òàëä áàéõûã õ¿ñýí åðººå! ãýâ. Àãøèí çóóð ÷èìýý øóóãèñíàà íàì ã¿ì áîëëîî. Áè ÷èõýíäýý èòãýõã¿é øàõàì Ïèò ð¿¿ ìýëðýí õàðàâ. Òýä áèäíèéã õî¸óëàíã íü àìüä ¿ëäýýõã¿é íü. Çîõèîí áàéãóóëàã÷èä á¿ãäèéã óðüä÷èëàí áîäîæ òîãëîîìûí ò¿¿õýí äýõ õàìãèéí æ¿æèã÷èëñýí òîãëîëò ÿâóóëàõûí òóëä áèäíèéã àøèãëàæýý. Áè ò¿¿íä èòãýæ áàéäàã ÿìàð òýíýã þì áý. - Õýðâýý ýíý òóõàé áîäîîä ¿çâýë ãàéõàõ ç¿éë åð àëãà ãýæ Ïèò òàéâàí õýëýâ. Òýð ºâ÷èí人 ýìçýãëýí áîñîæ èðýýä ìèíèé ç¿ã àëãóóð ÿâàõäàà á¿ñýíäýý áàéñàí õóòãàà ñóãàëàâ. Áè þó õèéæ áàéãààãàà ìýäýõýýñ óðä íóìàà õºâ÷ëºí Ïèòèéí ç¿ðõýíä ñóì îíèëëîî. Òýð ãàéõàí õºìñ㺺 ºðãºõºä õóòãà õýäèéí ãàðò íü áàéõã¿é áîëîîä íóóðûí óñàíä ö¿ëõèéí óíàâ. Áè çýâñãýý áóóëãààä è÷ñýíäýý àëõàì óõðàâ. - ¯ã¿é ¿¿íèéã õèé ãýýä Ïèò ìèíèé ç¿ã äîãîëîí èðýýä íóìûã áóöààí ÷èãë¿¿ëýâ. - Áè ÷àäàõã¿é. Òýãæ ÷àäàõã¿é. - ×è òýãýõ ¸ñòîé. ¯ã¿é áîë òýä àõèí ìóòàíòóóä ãàðãàõ þìóó ººð íýã ç¿éë áîäîæ îëíî. Áè Êàòî øèã ¿õìýýðã¿é áàéíà. - Òýãâýë ÷è íàìàéã õàðâà. Õàðâààä ãýð ë¿¿ãýý àìüä áóö! ãýæ áè óóðñàí õýëýýä íóìûã ò¿ëõëýý. Èíãýýä îäîîõîí ¿õñýí íü òèéì àìüäðàëààñ äýýð ãýäãèéã îéëãîâ. - ×è íàìàéã ÷àäàõã¿é ãýäãèéã ìýäýæ áàéãàà. ßìàð ÷ ãýñýí áè ÷àìààñ ºìíº ¿õíý ãýýä Ïèò çýâñãèéã õàÿâ. Òýð õºëèéíõºº áîîëò ðóó áºõèé㺺ä ñ¿¿ë÷èéí öóñ òîãòîîæ áàéñàí äààâóóã ñóãà òàòàí õàÿëàà. - ¯ã¿é, ººðèé㺺 áèòãèé àë! ãýæ áè õàøãèðààä ºâäºãëºí óíàæ øàðõûã áîîëòîîð òîãòîîõûã àõèí õè÷ýýâ.
  • 193.
    - Êèòíèññ, áè¿¿íèéã õ¿ñ÷ áàéíà. - Íàìàéã áèòãèé ãàíöààð îðõèî÷ ãýæ áè ãóéõäàà õýðâýý Ïèò ¿õâýë õýçýý ÷ ãýðòýý æèíõýíýýñýý î÷èõã¿é ãýäãèéã ìýäýæ áàéëàà. Á¿õ ¿ëäñýí àìüäðàëàà ýíä á¿ñýä ºíãºð¿¿ëæ àõèí äàõèí áîäîëäîî ò¿¿íèéã àâðàõ áîëîìæ áàéñàí ýñýõèéã áîäîõ áîëíî. - Ñîíñîî÷ áèä õî¸óë òýäýíä ãàíöõàí ÿëàã÷ õýðýãòýé ãýäãèéã ìýäýæ áàéãàà ãýýä òýð íàìàéã õºëººñºº ò¿ëõýí, - Áèäíèé íýã. ×àìààñ ãóéÿ ò¿¿íèéã õèé. Ìèíèé òºëºº ãýâ. Òýð àõèí íàäàä õàéðòàé, íàäã¿é áîë àìüäðàë íü ÿàõ áàéñàí òóõàé ÿðèõàä áè ñîíññîíã¿é òîëãîéä ºìíºõ ¿ã íü ýðãýëäýæ áàéâ. Áèä õî¸óë òýäýíä ãàíöõàí ÿëàã÷ õýðýãòýé ãýäãèéã ìýäýæ áàéãàà. Òèéìýý òýäýíä ÿëàã÷ õýðýãòýé. ßëàã÷ã¿é áîë çîõèîí áàéãóóëàã÷äûí áîëîâñðóóëñàí çàëüæèí òºëºâëºãºº óòãàã¿é áîëíî. Êàïèòîë òýíýã õýâýýðýý ¿ëäýæ áóðóóòàí íü çîõèîí áàéãóóëàã÷èä áîëíî. Ìàãàäã¿é ¿¿íèéõ íü òºëºº çîâæ òàð÷èëñàí óäààí ¿õëýýð ¿õ¿¿ëýí îðîí äàÿàð çóðàãòûí ñóâãààð öàöàæ ìàãàäã¿é. Ïèò áèä õî¸ð õî¸óëàà ¿õýõ ¸ñòîé ýñâýë òýä áèäíèéã... Áè õóðóóãààðàà á¿ñýíäýý ç¿¿ñýí àðüñàí õ¿¿äèéã òýìòýðëýý. Ïèò áóãóéíààñ áàðèâ. - Áè ÷àìä çºâøººðºõã¿é. - Íàäàä èòãý ãýæ áè øèâíýâ. Òýð ìèíèé í¿ä ð¿¿ óäààíààð õàðààä ãàðàà áóóëãàëàà. Áè õ¿¿äèéã íýýæ õî¸ð æèìñ àâààä íýãèéã íü Ïèòèéí àëãàí äýýð òàâüæ íºãººã íü ººðòºº ¿ëäýýâ. - Ãóðàâ õ¿ðòýë òîîëîõ óó? Ïèò íàä ðóó áºõèé㺺ä ýíõðèéëýí ¿íñýâ. - Ãóðàâ õ¿ðòýë òîîëú¸. Áèä íóðóóãàà íèéë¿¿ëýí çîãñîîä ñóë ãàðàà ÷àíãà áàðèëöëàà. - Òýäýíä ¿ç¿¿ë. Á¿ãä õàðàã ãýæ Ïèò ãóéâ. Áè àëãàà äýëãýõýä õàð æèìñ íàðíû ãýðýëä ãÿëàëçëàà. ͺ㺺 ãàðààðàà Ïèòòýé ñàëàõ ¸ñíû äîõèî áîëãîí àòãààä òîîëæ ýõëýâ, - Íýã (Ìàãàäã¿é ìèíèé áóðóó áîë ÿàíà?). Õî¸ð (Òýäýíä áèäíèé õî¸óë ¿õýõ õàìààã¿é áîë
  • 194.
    ÿàíà?) Ãóðàâ! Áóöàõçàì ¿ã¿é áîëëîî. Áè ãàðàà àìàíäàà îéðòóóëààä ñ¿¿ë÷èéí óäàà íàðò åðòºíöèéã àæèãëàí æèìñèéã õýëýíäýý õ¿ðãýìýãö á¿ðýý õàíãèíàâ. Òýãòýë á¿ðýýíèé äóóã äàðàí Êëàâäèÿ Òåìïëñìèòûí öºõðºíã¿é õîîëîé, - Çîãñîîðîé! Çîãñîîðîé! Íî¸ä õàòàãòàé íàðàà òà íàðò äàëàí äºðºâ äýõ ¿õëèéí òîãëîîìûí ÿëàã÷äûã òàíèëöóóëàõäàà áàÿðòàé áàéíà. Êèòíèññ Ýâåðäèí, Ïèò Ìåëëàðê! Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñèéí îðîëöîã÷èä! ãýâ.
  • 195.
    XXIII Áè æèìñèéãàìíààñàà áóöààæ ãàðãààä õ¿ðýìíèéõýý çàõààð õýëýý àð÷ëàà. Ïèò íàìàéã íóóð ëóó àâàà÷èõàä áèä àìàà óñààð çàéëæ òýâðýëäýí óíàâ. - ×è çàëãèæ àìæààã¿é þó? ãýõýä òýð òîëãîé ñýãñýðñíýý, - Õàðèí ÷è? ãýâ. - Õýðâýý çàëãèñàí áîë õýäèéí ¿õýõ áàéëàà. Ïèò õàðèóëàõ ãýòýë Êàïèòîëûí ÷àíãà ÿðèã÷ààð øóóãèæ áàéãàà ¿çýã÷äèéí ÷èìýýíä ñîíñîãäñîíã¿é. Áèäíèé äýýð îíãîö ãàð÷ èðýýä õî¸ð øàò áóóëãàâ. Áè Ïèòèéã òàâüæ ÷àäñàíã¿é ãàðààðàà òýâðýí ºíäèéõºä òóñëààä õî¸óë øàòíû ýõíèé ãèøã¿¿ð äýýð õºë òàâèëàà. Ýëåêòðîí ã¿éäýë áèäíèéã õºäºë㺺íã¿é áîëãîõîä Ïèòèéã ººðºº òýñ÷ ÷àäíà ãýäýãò èòãýëã¿é áàéñàí òóë áàÿðòàé áàéâ. Áè í¿äýý ã¿éëãýí õºäºë㺺íã¿é áîëñîí áóë÷èíãàà õàðàõàä Ïèòèéí ºâäºãíººñ öóñ ÷ºëººòýé óðñàíà. Õîðìûí äàðàà áèäíèé àðä õààëãà õààãäìàãö ã¿éäýë çîãñîí Ïèò øàëàí äýýð óõààíã¿é óíàëàà. Áè õóðóóãààðàà ò¿¿íèé õ¿ðýìíýýñ ÷àíãà çóóðñàí áàéñàí òóë òýäíèéã öààø àâ÷ ÿâàõàä ãàðò õàð äààâóóíû ººäºñ ¿ëäýâ. Öàñàí öàãààí õàëàòòàé àìíû õààëò, áýýëèé ç¿¿ñýí ýì÷ íàð ìýñ çàñàë õèéõýä áýëýí çîãñîæ áàéñíàà àæèëäàà îðëîî. Ïèò öîíõèéí öàéæ ìºíãºëºã øèðýýí äýýð õºäºë㺺íã¿é õýâòýýä áèåä íü îëîí òîîíû ãóóðñ çàëãàëàà. Ãýíýòõýí áè òîãëîîì äóóññàíûã ìàðòààä ýì÷ íàð ìóòàíòûí ñ¿ðýã øèã Ïèòèéã àëàõ ãýæ áàéãàà ýýëæèò àþóë çàíàë ãýñýí áîäîë òºðºâ. Áè àéäàñò àâòàí ò¿¿í ð¿¿ óõàñõèéñýí ÷ îíäîî ºðºº ð¿¿ ò¿ëõ¿¿ëýí îðîîä áèäíèéã çààãëàí òóíãàëàã õààëãà õààãäàâ. Áè ãàðààðàà øèëèéã í¿äýí îðèëæ õàøãèðñàí ÷ õàà íýãòýýãýýñ àðä ãàð÷ èðýýä óóõ þì ºãñºí çàðöààñ ººð õýí ÷ íàäàä àíõààðàë õàíäóóëñàíã¿é. Áè øàëàí äýýð ëàãõèéí ñóóãààä òîëãîéãîîðîî õààëãà ò¿øèí áîëîð øèëýí àÿãûã ãºëðºí õàðàâ. Ãóóðñòàé ìºñ øèã õ¿éòýí ç¿ðæèéí ø¿¿ñ áàéëàà. Ìèíèé öóñàíä áóäàãäñàí áîõèð õóìñòàé, ñîðâèîð ä¿¿ðýí ãàðò ÿìàð çîõèìæã¿é õàðàãäàíà âý. Àíõèëàì ¿íýðò ø¿ëñ àñãàðñàí ÷ õýòýðõèé öýâýðõýí ¿çýñãýëýíòýé þóíä ÷ èòãýõã¿é áàéñàí ó÷èð àÿãûã øàëàí äýýð òàâèëàà. Áè øèëíèé àðààñ Ïèòèéã òîéðîí ýðãýëäýõ ýì÷ íàð äóõàà àòèðóóëàõûã õàðëàà. Ãóóðñààð øèíãýí äàìæèí ã¿éæ, õàíàíä áàãàæíû ãýðýë àíèâ÷èõûã õàðñàí ÷ þó ÷ îéëãîñîíã¿é. Èòãýëã¿é áàéñàí õýäèé ÷ Ïèòèéí ç¿ðõ õî¸ð óäàà çîãñîõ øèã ñàíàãäàâ. Ýíý áàðàã ë ãýðò ìèíü óóðõàéí äýëáýðýëòýíä ºðòºí íàéäâàðã¿é çýðýìäýãäñýí õ¿í þìóó òºðºõ ãýýä ãóðàâ äàõü ºä𺺠ºâäºæ áàéãàà ýìýãòýé, óóøãèíû ¿ðýâñýëä øàíàëæ áàéãàà ýöýíõèé õ¿¿õýä àâ÷èðàõòàé àäèë áàéñàí þì. Òýãýõýä ýýæ, Ïðèì õî¸ðûí öàðàéä ýäãýýð ýì÷ íàðûíõ øèã öàðàéíû õóâèðàë ãàðäàã áèëýý. Õàðèí áè îé ðóó çóãòààä ìîäîí äóíä íóóãäàí ºäºðæèí㺺 òýíýæ áàéãààä áóöàæ èðýõýä ºâ÷òºí õýäèéí ¿õýýä Àòèðààíû íºãºº çàõàä àâñûã íü õèéæ áàéäàã áàéâ. Ãýâ÷ ýíä çóãòàõ áîëîìæã¿é îíãîöíû õàíààð òóñãààðëàãäàí çîãñîîä îéð äîòíû
  • 196.
    õ¿íèéõýý ¿õýõèéã õàðàõáîëíî. Áè òýäýí ð¿¿ ìàíàé ãàë çóóõûí øèðýýã òîéðîí çîãññîí þì øèã õàðàõäàà "Òýä ÿàãààä ÿâàõã¿é áàéãàà þì áîë? ßàõ ãýæ ¿¿íèéã õàðóóëæ áàéãàà þì áîë?" ãýæ áîäëîî. - Õººõ òýä á¿õ áèåíä ÷èíü íºõºí ñýðãýýëò õèéæ. Àðüñàíä ÷èíü ÿìàð ÷ ºº ñýâ àëãà ãýæ Ôëàâèóñ àòààðõàíãóé õýëýâ. Áè í¿öãýí áèåý òîëèíä õàðààä õè÷íýýí èõ òóðñíàà àíçààðëàà. Á¿ñýä ¿¿íýýñ äîð áàéñàí íü ëàâòàé ÷ îäîî õàâèðãàà òîîëæ áîëîõîîð áîëñîí áàéâ. Òýä íàìàéã õàëóóí óñàíä îðóóëààä ¿ñ, õóìñ çàñàæ, í¿¿ð áóäàëò õèéõ çóóðàà íýã ÷ õîðîì ÷èìýýã¿é áàéñàíã¿é. Íàäàä ÿðèàíä îðîëöîõ õýðýã áàéãààã¿é íü ñàéí õýðýã áîëëîî. Õà÷èðõàëòàé íü òýä òîãëîîìûí òóõàé ÿðèëöàõààñ èë¿¿ õàà áàéñàí, þó õèéñýí, á¿ñýä ÿìàð íýã ç¿éë áîëîõîä þó ìýäýðñíýý ÿðüæ áàéâ. "Áè òýãýõýä áîñîî ÷ ¿ã¿é áàéñàí! Áè ñàÿõàí õºìñ㺺 áóäñàí! Àðàé óõààí àëäàæ óíààã¿é ãýäãýý òàíãàðàãëàÿ!" Õàìãèéí ãîë íü òýä. Á¿ñýä àìü ¿ðýãäñýí õºâã¿¿ä îõèä þó ìýäýðñýí íü ÿìàð ÿëãàà áàéíà. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä òîãëîîìûã òààòàé õ¿ëýýí àâäàãã¿é. Áèä òýäíèéã äóóññàí õîéíî àæèë õýðýãòýý ò¿ðãýí ýðãýí îðîõûí òóëä ø¿ä çóóí õàðæ áàéäàã þì. Áè áýëòãýë áàãèéíõíàà ¿çýí ÿäàõã¿éí òóëä òýäíèé ÿðèàíààñ ñàòààðàõûã õè÷ýýâ. Öèííà îðæ èðýõäýý ãàðòàà ýíãèéí øàðãàë äààøèíç áàðüæýý. - Ãàëò Êèòíèññ òºãñãºë áîëîî þó? ãýæ áè àñóóâ. - Îäîî õàðíà àà ãýýä òýð íàäàä íàìèðñàí äààøèíçûã ºìñãºâ. Áè öýýæèí áèåíèé ºëñãºëºíä àëäñàí õýñýã äýýð íýìýëò äîòîðëîãîî õèéñíèéã àæèãëààä õºìñºã çàíãèäàâ. - Îéëãîæ áàéíà. Ãýõäýý çîõèîí áàéãóóëàã÷èä ÷àìä ïëàñòèê ìýñ çàñàë õèéëãýõýýð øààðäñàí. Õåéìèò÷ õàìàã õ¿÷ýýðýý ÿòãàæ áàéæ çîõèöñîí øèéäâýð ãàðãóóëñàí þì ãýæ Öèííà íàìàéã óóðëàõààñ ºìíº õýëýýä íàìàéã ººðèé㺺 õàðàõ áîëîìæ ºãºëã¿é, - Õ¿ëýýæ áàé áàñ øààõàé áàéãàà ãýâ. Âåíèà íàäàä ºñãèéã¿é àðüñàí øààõàé ºìñºõºä òóñëàõàä áè òîëèíû ºìíº ýðãýëýý. Áè Ãàëò Êèòíèññ õýâýýðýý áàéâ. Íèìãýí òóíãàëàã äààâóó 纺ëíººð òóÿàðàí º÷¿¿õýí õºäëºõ á¿ðèé äîëãèî ìýò óðñàíà. ¯¿íòýé õàðüöóóëàõàä ìèíèé òýðãýí äýýð ºìññºí õóâöàñ õýòýðõèé õóðö, ÿðèëöëàãûí ¿åýð ºìññºí äààøèíç õýòýðõèé ãî¸ìñîã áàéñàí ñàíàãäàâ. Îäîî áè ëààíû ñ¿¿ìýëçñýí äºë ºìññºí ìýò áàéëàà. - Çà þó õýëìýýð áàéíà? ãýæ Öèííà àñóóëàà.
  • 197.
    - Ìèíèéõýýð áîëõàìãèéí øèëäýã íü áîëæ ãýýä áè ýöýñòýý ãÿëàëçñàí äààâóóíààñ õàðàà ñàëãàõ ¿åýð áàãàã¿é öî÷èðäìîîð ç¿éë õ¿ëýýæ áàéâ. Ìèíèé ¿ñèéã àðä åðäèéí òóóçààð çàíãèäñàí áàéâ. Í¿¿ðíèé ºí㺠òîäðóóëàõ õºíãºõºí áóäàëò õèéæýý. Õóìñàíä ºíãºã¿é áóäàã ò¿ðõýí, õàíöóéã¿é äààøèíç äºíãºæ ºâäºã ø¿ðãýíý. ªñãèéã¿é ãóòàëòàé áè æèíõýíý ºíä𺺠õàðëàà. Áè æèðèéí åðäèéí îõèí øèã áàéâ. Çàëóóõàí àðâàí äºð⺺ñ õýòðýýã¿é ãýì õîðã¿é, íîìõîí. Òèéìýý ýíý ÷ ¯õëèéí òîãëîîìûí ÿëàã÷ûã ¿ç¿¿ëýõ õà÷èðõàëòàé àðãà áàéíà äàà. Á¿ãäèéã óðüäààñ áîäñîí íü èëò. Öèííà õýçýý ÷ ýíãèéí ç¿éë õèéæ áàéãààã¿é. Áè óðóóëàà õàçëàí ò¿¿íèé ¿éë õºäëºëèéã òààìàãëàõûã îðîëäîâ. - Ìèíèéõýýð èë¿¿... ãî¸ìñîã áàéñàí áîë. - Ïèòýä ýíý íü èë¿¿ òààëàãäàíà ãýæ áîäñîí þìñàí ãýæ Öèííà áîëãîîìæòîé õýëýâ. Ïèòýä ãýíýý? Ýíä Ïèò ÿìàð õàìààòàé þì áý? Ýíý Êàïèòîë, çîõèîí áàéãóóëàã÷èä, îëîí íèéòýä õàìààòàé ç¿éë. Îéëãîîã¿é õýäèé ÷ ãàíö ç¿éë òîäîðõîé áàéñàí íü òîãëîîì äóóñààã¿é òàéâøèðàõàä ýðò áàéëàà. Öèííà ýåëäýã áóëçñàí õàðèóëòààðàà íàäàä àþóëûí òóõàé ñàíóóëàâ. Èéì ¿ãèéã áýëòãýë áàãèéíõíèé óðä õýëæ áîëîõã¿é. Áèä öàõèëãààí øàòààð áýëòãýëèéí äàâõàð ðóó áóóëàà. Óëàìæëàë ¸ñîîð ÿëàã÷ûã ¸ñëîëûí ¿åýð òàéçàí äîð áàéðëóóëñàí ºðã¿¿ðýýð ºðãºí ãàðàõ áºãººä ýõëýýä áýëòãýë áàãèéíõàí, äèçàéíåð, çºâëºã÷ ñóóäëàà ýçýëñíèé ýöýñò ÿëàã÷ íýãäýíý. Ýíý æèë ÿëàã÷ õî¸ð áàéõàä çºâëºã÷ ãàíö áàéñàí áîëîõîîð á¿õ ç¿éë ¿¿íèé äàãóó áîëñîíã¿é. Áè ìóóõàí ãýðýëòýé òàéçàí äîð äýýø íü ºðãºõ çîðèóëòòàé òºìºð òàâãàí äýýð çîãñîâ. Ìîäíû ¿ðòýñ õºãëºð÷, øèíýõýí áóäàã õàíõëàíà. Öèííà áýëòãýë áàãèéíõàíòàéãàà õóâöñàà ñîëèîä áàéðàà ýçëýõýýð ÿâàí íàìàéã ãàíöààð ¿ëäýâ. Áè õîðèí àëõàìûí öààíà áàéãàà õèéìýë õàíàíû öààíà Ïèò áàéãàà áàéõ äàà ãýæ áîäîâ. Öóãëàñàí õ¿ì¿¿ñ ÷àíãà øóóãèæ áàéñàí áîëîõîîð Õåéìèò÷ èðýýä ìºðºíä õ¿ðýõèéã àíçààðñàíã¿é. Áè òàëáàéä áàéñàí ¿åèéíõ øèãýý àéäàñ õ¿ð÷ îãëî ¿ñðýí õîëäîâ. - Òàéâøèð äàà åð人 áè áàéíà. Àëèâ ÷àìàéã õàðààäõàÿ ãýýä íàìàéã ãàðàà ºðãºí ýðãýõýä, - Ìóóã¿é þì áàéíà ãýâ. Ýíý íü òèéì ÷ ººäðºã ñîíñîãäñîíã¿é. - ßàñàí? ãýæ áè àñóóëàà. Õåéìèò÷ ýðãýí òîéðíûã øèðòýí øèéäâýð ãàðãàæ áàéãàà áîëîëòîé. - Þó ÷ áîëîîã¿é. Àëèâ àç õ¿ñýýä òýâðýå. Õåéìèò÷èéí ç¿ãýýñ ýíý íü õà÷èðõàëòàé ãóéëò áàéëàà. Áèä õî¸óë ÿëàã÷ áîëñîí ø¿¿ äýý. Áè
  • 198.
    ò¿¿íèé õ¿ç¿¿íä ãàðààõ¿ðãýòýë òýð íàìàéã ãýíýò õ¿÷òýé òýâðýýä òîä áºãººä òàéâíààð ÷èõýíä óðóóëàà õ¿ðãýí, - Àíõààðàëòàé ñîíñ. ×àìä àñóóäàë ¿¿ñýýä áàéíà. ×è Êàïèòîëûí óóð õèëýíã õºäºëãºñºí ç¿éë òàëáàéä õèéñýí. Òýäíèé ãàíö òýâ÷èæ ÷àääàãã¿é ç¿éë áîë á¿õ Ïàíåìûí ºìíº ýëýã äîîã áîëîõ ÿâäàë ãýâ. Ìèíèé íóðóóãààð øîðãîîëæ ã¿éõ øèã áîëñîí ÷ Õåéìèò÷ ÿìàð íýã õºãæèëòýé ç¿éë õýëñýí þì øèã èíýýä àëäààä, - Òýãâýë ÿàõ áîëæ áàéíà? ãýâ. - ×èíèé ãàíö àâðàãäàõ çàì áîë óõààíã¿é õàéðàíäàà ñîõðîîä þó ÷ õèéæ áàéãààãàà ìýäýýã¿é ä¿ð ¿ç¿¿ëýõ ÿâäàë ãýýä Õåéìèò÷ àëõàì óõàðñíàà ìèíèé ¿ñíèé òóóçûã çàñ÷ ºã뺺. - Á¿ãäèéã îéëãîâ óó, õîíãîð ìèíü? - Îéëãîëîî. Òà Ïèòýä õýëñýí ¿¿? - ßàõ ãýæ. Ò¿¿íèéã ñóðãàõ õýðýã áàéõã¿é. - Õàðèí íàìàéã ñóðãàõ õýðýãòýé þì áèç äýý? ãýæ áè óóðñààä õàðâààñ Öèííà ç¿¿ëãýñýí áîëîëòîé òîä óëààí ºíãèéí ýðâýýõýé çàíãèàã íü çàñàâ. - Ìèíèé áîäñîí ç¿éë ÷èíèé ñàíààã çîâîîæ áàéíà ãýæ ¿¿? Çà, áèä áàéðàà ýçýëñýí íü äýýð áàéõ ãýýä òýð íàìàéã äóãóé òºìºð òàâãàí äýýð ãàðãààä äóõàí äýýð ¿íñýæ, - Ýíý ÷èíèé øºíº, õîíãîð ìèíü. Áàÿðëàæ õººð ãýýä ÿâëàà. Áè äààøèíçíû õîðìîéãîî äîîøëóóëàí ºâäë㺺 õàëõëàõ ãýñýí ÷ áîëñîíã¿é. Áè íàìðûí íàâ÷ øèã ë ÷è÷èð÷ áàéâ. Ýíý á¿õíèéã ñýòãýë õººð뺺ñ áîëñîí ãýæ íàéäàõààñ. Ýöñèéí ýöýñò ìèíèé áàÿð ø¿¿ äýý. Àãààðò íîéòîí ÷èéã õºãöíèé ¿íýð õàíõàëæ àìüñãàëàõàä áýðõòýé áîëîâ. Àðüñàíä õ¿éòýí õºëñ äààâàðëàõàä òàéç äýýðýýñ ìèíü íóðæ àìüäààð îðøóóë÷èõ âèé ãýæ àéëàà. Áèä á¿ðýýí äóóíä á¿ñèéã îðõèõ ¿åäýý ¿ëäñýí àìüäðàëûí òóðøèä þó ÷ çàíàëõèéëýõã¿é ãýæ áîäñîí þìñàí. Ãýòýë Õåéìèò÷ ¿íýíèéã õýëëýý. Ò¿¿íä õóäàë õýëýõ ÿìàð õýðýã áàéãàà ãýæ? Áè àìüäðàëäàà õýçýý ÷ èéì àþóëòàé ãàçàð áàéñàíã¿é. Á¿ñýä õàìààã¿é äýýð áàéñàí þì. Òýíä íàìàéã àëñíààð àæèë õýðýã òºãñãºë áîëîõ áàéëàà. Ãýòýë áè ýíä Õåéìèò÷èéí ñàíàë áîëãîñîí óõààíã¿é õàéðàíäàà ñîõîðñîí îõèíû ä¿ðä òîãëîõã¿é áîë Ïðèì, ýýæ, Ãåéë áîëîí àðâàí õî¸ð äóãààð á¿ñèéí íàäàä ¿íýòýé á¿õíèéã øèéòãýõ áîëíî. Òýãñýí ÷ ãýñýí íàäàä áîëîìæ áàéíà. Õà÷èðõàëòàé íü áè á¿ñýä çîõèîí áàéãóóëàã÷äûã ìýõëýõ
  • 199.
    ãýæ áîäñîíîîñ áóñìèíèé ¿éëäýë Êàïèòîëä ÿàæ íºëººëºõ òóõàé áîäñîíã¿é. Ãýâ÷ ¯õëèéí òîãëîîì áîë òýäíèé çýâñýã áîëîõîîð õýí ÷ ä¿ðìèéã íü ñºðæ çîãñîæ ÷àäàõã¿é. Îäîî Êàïèòîë á¿õ ç¿éë õÿíàëòàíä áàéãàà ãýäãèéã ñàíóóëæ áàéíà. Òýãýõýýð áè òýäýíòýé òîãëîõ ¸ñòîé. Áàñ Ïèò... Ïèò çîâæ øàíàëñàí ÷ õýðýãòýé á¿õ ç¿éëèéã õèéíý. Õåéìèò÷ ò¿¿íä àíõààðóóëñàí ÷ ¿ã¿é. "ßàõ ãýæ. Ò¿¿íèéã ñóðãàõ õýðýãã¿é" Òýð ¿¿ãýýðýý þóíû òóõàé õýëñýí þì áîë? Ïèò á¿õíèéã ººðºº îéëãîõ óõààíòàé þì áîëîâ óó? Ýñâýë... Ïèò õýäèéí óõààíã¿é õàéðàíä àâòñàí þì áîëîâ óó? Ìýäýõã¿é þì äàà. Áè ººðèéíõºº ìýäðýìæèéí ó÷ðûã îëæ ÷àäñàíã¿é. Á¿õ ç¿éë äýíä¿¿ òºâºãòýé áàéëàà. Áè òîãëîîìä îðîëöñîíîîðîî þó õèéâ? Êàïèòîëûí óóð õèëýíã òºð¿¿ëýâ ¿¿? Ýñâýë ãýðèéíõýý òóõàé áîäîõîîñ àéæ áàéíà óó? ªºðººð áàéæ áîëîõã¿é õýðýã ¿¿? Ýñâýë Ïèò ¿íýõýýð ìèíèé õóâüä ¿íýòýé þì áîëîâ óó? Ýíý á¿õ àñóóëòûí ó÷ðûã ãýðòýý íàì ã¿ì îéä î÷îîä áîäîæ ¿çüå. Ýíäýõ øèã õàà ñàéã¿é í¿ä äàãàëäñàí ãàçàð áèø. Ãàíöààð áàéíà ãýäýã ÿìàð ñàéõàí õýðýã âý! Áè àõèí ãàíöààð áàéõûã õýí ìýäýõ þì. ¯õëèéí òîãëîîìûí õàìãèéí àþóëòàé ¿å îäîî ë ýõýëæ áàéíà.
  • 200.
    XXIV Ñ¿ëä äóóëàëäóóðñàí Öåçàðü Ôëèêåðìàí ¿çýã÷èäòýé ìýíäëýâ. Òýð õýëýõ ¿ã íü õè÷íýýí ÷óõëûã ìýäýæ áàéãàà áîëîâ óó? Òèéì áàéæ òààðíà. Òýð áèäýíä òóñëàõûã õ¿ñ÷ áàéãàà. ¯çýã÷èä áýëòãýë áàãèéíõàíûã óãòàí àëãà òàøëàà. Áè Ôëàâèóñ, Âåíèà, Îêòàâèà íàð òàéçàí äýýð õýðõýí èíýýäòýé òîíãîëçîæ áàéãààã òºñººëºâ. Ñàíàà àìàð òýíýã õ¿ì¿¿ñ. Òýä þó ÷ ñýæèãëýõã¿é áàéãàà. Äàðàà íü Ýôôèã òàíèëöóóëàâ. Òýð ýíý ìº÷èéã õè÷íýýí óäààí õ¿ëýýñýí áîë. Ò¿¿íèéã õººðºí äîãäîëæ áàéãàà ãýæ íàéäàõààñ. Ýñâýë ìàãàäã¿é ñýòãýëèéí ã¿íäýý áèäýíä àñóóäàë òóëãàðñàí ãýäãèéã òààâàðëàñàí þì áîëîâ óó. Ïîðòèà, Öèííà õî¸ðûã ãàð÷ èðýõýä àëãà íèæèãí¿¿ëýí òàøëàà. Ìýäýýæ òýä òýìöýýíä àíõ óäàà îðîëöîæ áàéãàà ÷ ãàéõàìøèãòàé áàéñàí. Áè îäîî ë Öèííà ÿàãààä ýíý ¿äýø èéì äààøèíç ñîíãîñíûã îéëãîëîî. Áè ãýìã¿é öàãààõàí õàðàãäàõ òóñìàà ñàéí. Äàðàà íü Õåéìèò÷ ãàð÷ èðýõýä ¿çýã÷èä äóó àëäàí í¿ðãýë¿¿ëæ òàâàí õîðìûí òóðø çîãñîëòã¿é àëãà òàøèâ. ªºð ÿàõ ÷ áèëýý! Òýð ºìíº íü íýã ÷ óäàà îðîëöîã÷ ãàðãàæ áàéãààã¿é àòàë õàðèí îäîî øóóä õî¸ð îðîëöîã÷ íü ÿëñàí áàéäàã. Õýðâýý òýð íàäàä àíõààðóóëààã¿é áàéñàí áîë ÿàõ áàéñàí áîë? Áè áèåý àâ÷ ÿâæ ÷àäàõ áàéñàí áîëîâ óó? Æèìñèéã àøèãëàõ àðãà áîäîæ îëñíîîðîî õè÷íýýí óõààíòàéãàà Êàïèòîëûí í¿¿ðýí äýýð ñàéðõàõ áàéñàí óó? ¯ã¿é òýãæ áîäîõã¿é áàéíà. Ãýõäýý áè îäîî èë¿¿ èòãýëòýé áàéõûã õè÷ýýõ õýðýãòýé. ßã îäîî. Òºìºð òàâàã òàéç ðóó äýýø ºðãºãä뺺. Ãýðëýí òýíãèñèéí äàâàëãàà ãÿëàëçàæ öóãëàñàí îëîí äóó àëäàõàä õºëèéí äîðõ òºìºð òàðæèãíàâ. Íàäààñ õýäõýí ÿðäûí çàéä Ïèò çîãñîæ áàéëàà. Òýð ýð¿¿ë öýâýðõýí ¿çýñãýëýíòýé áàéñàí ó÷èð áè àðàé ÿäàí òàíèâ. Ãýâ÷ èíýýìñýãëýë íü îãò ººð÷ëºãäñºíã¿é Êàïèòîëä ãîëûí øàâàðò áàéñàí ¿åèéíõ øèãýý èíýýìñýãëýæ áàéíà. Áè ò¿¿í ð¿¿ õýä àëõààä õ¿ç¿¿íýýñ íü ç¿¿ãäëýý. Ïèò òýíöâýð àëäàí íàéãàõàä ãàðòàà ãÿëàëçñàí íàðèéõàí òºìºð òàÿã áàðüñàí áàéëàà. Áèä òýâðýëäýí çîãñîîä ¿íñýëäýõýä ¿çýã÷èä ãàëçóóðñàí ìýò àëãà òàøèâ. Áè ýíý àãøèíä "×è ìýäýæ áàéíà óó? Áèä ÿìàð àþóëä áàéãààã ìýäýæ áàéíà óó?"ãýñýí áîäëîîñîî ñàëæ ÷àäñàíã¿é. Àðâàí õîðìûí äàðàà Öåçàðü Ôëèêåðìàí Ïèòèéí ìºðºí äýýð àëãàäàí øîóã ¿ðãýëæë¿¿ëýõèéã õ¿ñýõýä õàéõðàëã¿é õàæóó òèéø íü ò¿ëõýâ. Îëîí íèéò ÷èõ äºæðºì õàøãèð÷ òýð õ¿ì¿¿ñòýé çºâ òîãëîæ áàéëàà. Ýöýñò íü Õåéìèò÷ áèäíèéã ñàëãàæ ÿëàã÷ûí ñàíäàë ðóó ò¿ëõýâ. Åðäèéíõººðºº ãî¸æ ÷èìýãëýñýí ãàíö ñàíäàë äýýð ÿëñàí îðîëöîã÷ ñóóãààä òîãëîîìûí õóðö òîä àãøèíóóäûã ¿çäýã þì. Ãýâ÷ ýíý óäààä áèä õî¸óë áîëîõîîð çîõèîí áàéãóóëàã÷èä óëààí ºíãèéí òàíñàð õèëýí áóéäàí òàâüæýý. Ýýæ ò¿¿í äýýð çºâõºí õî¸ð õ¿í áàãòäàã áàéñàí áîëîõîîð õàéðûí ñóóäàë ãýæ íýðëýäýã áàéâ. Áè Ïèòèéí ºâäãèéã ò¿øèí îéðõîí ñóóñàí ÷ Õåéìèò÷ ð¿¿ ãàíö õàðààä ýíý íü õàíãàëòã¿é ãýäãèéã îéëãîâ. Èéìýýñ øààõàéãàà òàéëæ õºëºº áóéäàí äýýð ãàðãààä ìºðèéã íü òîëãîéãîîðîî íàëàí ñóóõàä òýð àãóéä äóëààöóóëæ áàéñàí ¿åèéíõ øèãýý íýã ãàðààðàà òýâðýâ. Ïèò ìèíèé äààøèíçòàé àäèë øàðãàë ºíãèéí äààâóóãààð õàòãàìëàñàí öàìö, óðò õàð ºíãèéí ºìä, ãóòàë ºìñ÷ýý. Öèííà íàìàéã ò¿¿íòýé àäèë õóâöàñëààã¿é íü õàðàìñàëòàé. Áè áîãèíîõîí ñèéìãèé äààøèíçòàéãàà õýòýðõèé ýìçýã ñàíàãäàæ áàéâ. Öåçàðü Ôëèêåðìàí õýäýí õîøèí ¿ã õýëýýä õºòºëáºðèéí äàãóó êèíî ãàðãàõ ìº÷ áîëîâ. Ýíý íü îéðîëöîîãîîð ãóðâàí öàãèéí òóðø ãàðäàã áºãººä á¿õ Ïàíåì äàÿàðàà ¿çäýã þì. Ãýðýë óíòàð÷ äýëãýöýí äýýð ñ¿ëä ãàðàõàä áè ãýíýòõýí ¿¿íä áýëýí áèø áàéãààãàà îéëãîâ. Áè õîðèí õî¸ð
  • 201.
    ºðñºëäºã÷èéíõºº ¿õëèéã ¿çýõèéãõ¿ñýõã¿é áàéëàà. Áè ¿¿íèéã õýòýðõèé õàíãàëòòàé õàðñàí. Ç¿ðõ öýýæèíä ãàëçóóðñàí ìýò öîõèëîí ýíäýýñ çóãòàõûã õ¿ñýâ. ªìíºõ ÿëàã÷èä ãàíöààðàà ÿàæ òýñâýðëýæ áàéäàã áàéñàí þì áîë? Äýëãýöíèé áóëàí äýýð ¿å ¿å ÿëàã÷ûí êèíî ¿çýæ áàéãàà áàéäëûã ¿ç¿¿ëíý. Ìèíèé áîäîë ºíãºðñºí ¿å ë¿¿ áóöëàà... ßëàã÷ûí çàðèì íü õººðºí ãàðàà ñàâ÷èæ, íóäàðãààðàà öýýæýý í¿äýæ áàéõàä èõýíõè íü ìýãäñýí áàéäàëòàé õàðàãäàæ áàéñàí. Áè Ïèòèéí õàìò áàéãààäàà òàëàðõàí ãàðûã íü ÷àíãà àòãàëàà. ªìíºõ ÿëàã÷äàä Êàïèòîëîîñ àéõ ç¿éë áàéãààã¿é. Á¿ñýä ìàø îëîí äóðàí çýðýã àæèëëàõ ó÷èð òîãëîîìûí õýäýí äîëîî õîíîãèéã õóðààíãóéëàí ãóðâàí öàãò áàãòààõ íü àìàðã¿é àæèë áàéâ. Èéìýýñ çóðàãòûíõàí ÿìàð ò¿¿õ ºã¿¿ëýõýý ñîíãîæ àâàõ õýðýãòýé áîëíî. Ýíý æèë àíõ óäààãàà õàéðûí ò¿¿õ ¿ç¿¿ëæ áàéíà. Ïèò áèä õî¸ð ÿëàã÷ áîëîõîîð êèíîíû ýõíýýñ áèäýíä èõýýõýí àíõààðàë òàâüæ áàéâ. Ýíý íü áèäíèé óõààíã¿é õàéðûí ò¿¿õèéã äýìæèæ áàéãààðàà Êàïèòîëûí ýñðýã õàìãààëàëò áîëæ áàéãààä áè áàÿðòàé áàéëàà. Ýõíèé õàãàñ öàãèéí òóðø òîãëîîìûí ýõýí ¿åèéã ¿ç¿¿ëýâ. Óðãàö, òýðãýí äýýðõ òîéðîã, áýëòãýëèéí îíîî, ÿðèëöëàãà ãýýä ë. Öîãëîã õºãæèì äîð ¿ç¿¿ëæ áàéñàí ÷ äýëãýöýí äýýð áàéãàà á¿õýí óäàõã¿é ¿õíý ãýäãýýñ õî¸ð äàõèí àéìøèãòàé õàðàãäàæ áàéâ. Äàðàà íü á¿ñèéã ãàðãàí Ýâýð äýýðõ öóñò òýìöëèéí àãøèí á¿ðèéã òîäîðõîé ¿ç¿¿ëýâ. Öààø Ïèò áèä õî¸ð áîëîí áóñàä îðîëöîã÷äûí ¿éë õºäëºëèéã ¿ç¿¿ëýõýä ãîë áààòàð íü Ïèò áàéëàà. Áèäíèé õàéðûí ò¿¿õ ò¿¿íèé á¿ðýí ãàâúÿà áàéâ. Áè îäîî ë ¿çýã÷èéí áàéðíààñ òýð ìýðãýæëèéíõýíèéã õýðõýí òººðºãä¿¿ëæ, çºãèéí ¿¿ðòýé ìîäíû äîð øºíèéã öóðàìõèéëã¿é ºíãºð¿¿ëýí, íàìàéã çóãòààëãàõûí òóëä Êàòîòîé òóëàëäàæ, øàâàðò øàðõòàé õýâòýõäýý íýðèéã ìèíü äóóäàæ áàéãààã õàðëàà. Ò¿¿íòýé õàðüöóóëàõàä áè õýò õàéõðàìæã¿é ñàíàãäàâ. Ãàëò áºìáºëºãººñ áóëòàæ, çºãèéí ¿¿ð õàÿí, ìýðãýëæèéíõíèé õîîëûã äýëáýëæ, Ðóò ðóó ÿâæ áàéãàà. Ò¿¿íèé áèåä æàä çîîãäîõîîñ àâõóóëààä, íýãä¿ãýýð á¿ñèéí çàëóóãèéí õîîëîéä ñóì òóñàí, Ðóò ñ¿¿ë÷èéí àìüñãàë àâàõäàà ìèíèé ãàðààñ áàðüæ áàéñàí òóõàé äýëãýðýíã¿é ¿ç¿¿ëýâ. Áàñ äóó. Ýõíýýñ íü àâõóóëààä ñ¿¿ë÷èéí õºãèéã íü õ¿ðòýë ãàðãàëàà. Áè ¿¿íèéã ñîíñîîä äîòîð íýã ç¿éë õîîñîð÷ õºë ãàð õºøººä þó ÷ ìýäýðñýíã¿é. Òîãëîîìûã ãàäíû õ¿í øèã õàðæ ñóóëàà. Ðóòûí áèåèéã öýöãýýð õó÷ñàí õýñãèéã õàñ÷ýý. Òýãýõ ¸ñòîé. Ó÷èð íü ýíäýýñ áîñëîãî õàíõàëæ áàéëàà. Áè ººðèé㺺 äýëãýö äýýð íýã á¿ñýýñ õî¸ð õ¿í àìüä ¿ëäýõ òîãëîîìûí øèíý ä¿ðìèéã òàíèëöóóëàõ ¿åýð Ïèòèéí íýðèéã õàøãèðñíàà àìàà äàðàõûã õàðàâ. ªìíº íü áè ò¿¿íä õàéõðàìæã¿é õàíäàæ áàéõ øèã ñàíàãäàæ áàéñàí áîë îäîî ò¿¿íèéã õàëàìæèëæ, ýì îëîõûí òºëºº íàéð ëóó ÿâæ àëõàì á¿ðäýý ¿íñýæ áàéëàà. Ìóòàíòóóä áîëîí Êàòîãûí ¿õýë õàð äàðñàí ç¿¿ä øèã ÿâäàë õýäèé ÷ áè òýíä áàéãààã¿é þì øèã õàéõðàìæã¿é ºíãºð¿¿ëýâ. Ýöýñò íü àìèà õîðëîõîîð æèìñ ãàðãàæ áàéãàà ìº÷ èðëýý. ¯çýã÷èä þó ÷ àëäàõã¿éí òóëä ººð õîîðîíäîî øèâíýëäýâ.
  • 202.
    Áè êèíî á¿òýýã÷äýäáèäíèé ÿëààã¿éã çàðëàñàí ìº÷ áîëîí, îíãîöîíä øèëýí õààëãà í¿äýí Ïèòèéí íýðèéã õàøãèðñàí ÿâäëûã õàññàí ÿâäàëä òàëàðõàæ áàéâ. Àõèí ñ¿ëä äóóëàë òîãëîõîä áèä áîñîæ åðºíõèéëºã÷ Ñíîó òàéçàí äýýð òèòýìòýé äýð áàðüñàí æèæèãõýí îõèíû õàìò ãàð÷ èðýâ. Ãàíöõàí òèòýì áàéñàíä öóãëàñàí õ¿ì¿¿ñ õýíä ºãºõ þì áîë ãýäýãò ãàéõøèðàõ íü ñîíñîãäîâ. Ãýâ÷ åðºíõèéëºã÷ òèòìèéã àâààä ýðã¿¿ëñíýý õî¸ð õýñýã áîëãîí õóâààæ íýãèéã íü Ïèòèéí òîëãîéä èíýýìñýãëýí óãëàëàà. Äàðàà íü íàä ðóó èíýýìñýãëýñýí õýâýýð ýðãýí õî¸ð äàõü õýñãèéã ºìñãºõ人 í¿ä íü ºðøººëã¿é ìîãîéí õàðöààð íýâò öîðãèëîî. Áèäíèéã æèìñ èäýõýä õ¿ðñýí ÿâäàëä áè áóðóóòàé. Áè áîë ºäººí õàòãàã÷. Òèéìýýñ íàìàéã øèéòãýæ áàéíà. Òºãñãºëã¿é ìýõèéí ¸ñëîëò àëãà òàøèëò. Áè ¿çýã÷èäòýéãýý ìýíä÷èëýýä ãàðàà áóóëãàñíû äàðàà Öåçàðü Ôëèêåðìàí ýöýñòýý ¿çýã÷èäòýé ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýýä ìàðãààø èðæ ýöñèéí øàòíû ÿðèëöëàãà ¿çýõèéã óðèëàà. ßã ë òýäýíä ñîíãîëò áàéãàà þì øèã. Ïèò áèä õî¸ð åðºíõèéëºã÷èéí îðäîíä áîëñîí áàÿðûí öàéëëàãàä îðîëöîõîä þì èäýæ óóõ áîëîìæ áàðàã ãàðñàíã¿é áºãººä Êàïèòîëûí ºíäºð àëáàíû õ¿ì¿¿ñ, ÿëàíãóÿà ºãººìºð èâýýí òýòãýã÷èä áèäýíòýé çóðàã àâàõóóëàõûí òóëä òîõîéãîîðîî ò¿ëõýëöýí ºðñºëäºæ áàéâ. Ãýðýëòñýí öàðàé õàà ñàéã¿é ãÿëñõèéí á¿ãä óóæ èíýýí õºãæèëäºíº. Çàðèìäàà Õåéìèò÷òýé õàðö òóëãàðàõ ¿åä óðàìøóóëàí òîëãîé äîõèæ áàéâ. Áè åðºíõèéëºã÷ ð¿¿ õàðàõààñ àéæ áàéñàí ÷ õ¿ì¿¿ñèéí áàÿð õ¿ðãýëòèéã õ¿ëýýí àâ÷ õàðèó èíýýìñýãëýí òîãëîîì õèéíãýý ýíý ¿äøèéí òóðø Ïèòèéí ãàðààñ ñàëñàíã¿é. Íàð òýíãýðèéí õàÿàíä æàðãàõ ¿åä áèä áýëòãýëèéí òºâèéí àðâàí õî¸ðäóãààð äàâõàðòàà áóöàí èðëýý. Áè îäîî ë Ïèòòýé ãàíöààð ¿ëäýí ¿ã ñîëèõ áîëîìæ ãàðëàà ãýæ íàéäòàë Õåéìèò÷ ò¿¿íèéã Ïîðòèàòàé ÿðèëöëàãàíä áýëäýõýýð ÿâóóëààä íàìàéã ºðººíä õ¿ðãýæ ºãºâ. - Áè ÿàãààä ò¿¿íòýé ÿðèëöàæ áîëäîãã¿é þì áý? - Ãýðòýý î÷îîä õ¿ññýíýýðýý ÿðèàðàé. ßâæ óíò õî¸ð öàãèéí äàðàà ýôèðò ãàðíà ø¿¿. Ãýñýí ÷ Õåéìèò÷èéí ¿ãèéã ¿ë õàðãàëçàí áè Ïèòòýé óóëçàõûã õ¿ñëýý. Õî¸ð öàã îðîíäîî õýâòýýä õîíãèëîîð ÿâàâ. Ýõëýýä äýýâýð ë¿¿ ãàð÷ ¿çýõýä õýí ÷ áàéñàíã¿é. Äîð ãóäàìæèíä áàÿðûí äàðàà õ¿íã¿é áîëæýý. Áè îð ëóóãàà áóöñàíàà õýñýã õóãàöààíû äàðàà ò¿¿íèé ºðºº ë¿¿ î÷èõîîð øèéäýýä õààëãàíû áàðèóë ýðã¿¿ëòýë ãàäíààñàà ò¿ãæýýòýé áàéâ. Õåéìèò÷! Òýð ìàãàäã¿é íàìàéã õÿíàæ áàéãàà áîëîõîîð øèéòã¿¿ëýõã¿éí òóëä ò¿ãæñýí áàéõ. Áè òîãëîîìûí ýõíýýñ ÷ºëººòýé áàéãààã¿é ÷ ãýìò õýðýã õèéñíèé òºëºº áàðèâ÷ëàãäààä áàéöààëòàíä äóóäàãäàõàà õ¿ëýýæ áàéãàà ìýò ýâã¿é ñýòãýãäýë òºðºâ. Îðîíäîî ò¿ðãýõýí õýâòýýä óíòàæ áóé ä¿ð ¿ç¿¿ëñýí ÷ Ýôôè Òðèíêåò àõèí íýã ìàø ÷óõàë ºäºð õ¿ëýýæ áàéãààã ñàíóóëàõààð îðæ èðýâ. Áè áýëòãýë áàãèéíõàí ðóó óðóóäàõààñ óðä òàâàí õîðîì õàëóóí áóäàà èäýâ. Òýäýíä äºíãºæ "¯çýã÷èä òà íàðûã õàðààä õººð÷ áàéñàí!" ãýæ õýëæ àìæààä äàðààãèéí õî¸ð öàãèéí òóðø àì
  • 203.
    íýýõ áîëîìæ ãàðñàíã¿é.Äàðàà íü Öèííà èðýýä òýäíèéã õààëãààð ãàðãàæ íàäàä öàãààí íèìãýí ñèéìõèé äààøèíç, ÿãààí øààõàé ºìñ¿¿ëýâ. Äàðàà íü ººðèéí áèåýð 纺ëºí ÿãààí ºí㺺ð í¿¿ð áóäëàà. Áèä ýëäýâ äýìèé ç¿éë ÿðèëöàæ áàéñàí ÷ èë¿¿ ÷óõàë ç¿éë àñóóõààñ àéëàà. Õààëãàòàé õîëáîîòîé áîëñîí ÿâäëûí äàðàà áàéíãà õàðààíä áàéãàà ãýæ áîäîõîîñ ÷è÷èðýõã¿é áàéæ ÷àäñàíã¿é. ßðèëöëàãà äýðãýäýõ òàíõèìä áîëîõ áàéâ. Òýíä çàé ÷ºëººëºí áóéäàí òàâüæ ÿãààí, óëààí ñàðíàé á¿õèé âààðòàé öýöýã òîéðóóëàí òàâüæýý. Ýðãýí òîéðîíä õýäýí äóðàí áàéñàí áºãººä ÿìàð ÷ ¿çýã÷ áàéñàíã¿é. Öåçàðü Ôëèêåðìàí íàìàéã õàëóóí äîòíîîð òýâðýýä, - Áàÿð õ¿ðãýå, Êèòíèññ. Õýð áàéíà äàà? ãýëýý. - Õýâèéí. ßðèëöëàãàíä æààõàí ñàíàà çîâæ áàéíà. - Òýãýõ õýðýãã¿é. Áèä öàãèéã ¿ëãýðèéí þì øèã ºíãºð¿¿ëýõ áîëíî ãýýä õàöàð äýýð 纺ëºí àëãàäàâ. - Áè ººðèéíõºº òóõàé ÿðüæ ÷àääàãã¿é. - ×è þó ÷ õýëñýí á¿õ ç¿éë ñàéõàí áàéõ áîëíî. "ªº, Öåçàðü ýíý ¿íýí áàéñàí áîëîîñîé! Ìàãàäã¿é ýíý àãøèíä åðºíõèéëºã÷ Ñíîó íàäàä çîëã¿é ÿâäàë òîõèîëäóóëàõààð áýëòãýæ áàéæ áîëîõ þì" ãýæ áè áîäëîî. Òýãòýë Ïèò öàéâàð óëààí ºíãèéí ãî¸ìñîã õ¿ðýìòýé ãàð÷ èðýýä íàìàéã õàæóó òèéø àâàà÷èí, - Áè ÷àìàéã áàðàã õàðñàíã¿é. Õåéìèò÷ áèäíèéã áèå áèåòýé íü óóëçóóëàõûã õ¿ñýõã¿é áàéíà ãýëýý. Áè ¿íýí õýðýãòýý ò¿¿íèé áèäíèé àìèéã àâðàõûã õè÷ýýæ áàéãààã îéëãîæ áàéñàí ÷ õýòýðõèé îëîí ÷èõ áàéñàí òóë, - Òèéìýý òýð ñ¿¿ëèéí ¿åä õýò õàðèóöëàãàòàé áàéãàà ãýâ. - Æààõàí õ¿ëýý÷èõâýë ãýðòýý õàðèíà. Òýð òýíä áèäíèéã ¿ðãýëæ äàãààä áàéæ ÷àäàõã¿é. Áè ÿàãààä ãýäãèéã íü ìýäýõã¿é äàâõèéñýí ÷ ÿðèëöëàãà àâàõàä á¿õ ç¿éë áýëýí áîëñîí áàéëàà. Áèä ¸ñûí äàãóó áóéäàí äýýð ñóóõàä Öåçàðü, - Çîâîõ õýðýãã¿é äýý õýðâýý õ¿ñ÷ áàéâàë îéðòîîä ñóó. Ò¿ð¿¿÷èéí óäàà òà íàð ìàø àÿòàéõàí õàðàãäàæ áàéñàí ãýëýý. Áè àõèí õºëºº áóéäàí äýýð ãàðãàõàä Ïèò íàìàéã òýâýðëýý.
  • 204.
    Õýí íýãýí "10,9, 8… 3, 2, 1" ãýæ òîîëîîä áèä á¿õ îðîí äàÿàð öàöàãäàõ ýôèðò ãàðëàà. Öåçàðü Ôëèêåðìåí ¿ðãýëæèä áàéäàã øèãýý òîãëîîì íààäàì õèéæ áàéâ. Ïèò òýð õî¸ð ýõíèé ÿðèëöëàãûí ¿åýð îéëãîëöñîí áîëîõîîð õºíãºõºí ÿðèëöàõ àãààä áè àëü áîëîõ áàãà ÿðèõûã õè÷ýýí èíýýìñýãëýæ ñóóëàà. Ãýâ÷ Öåçàðü ààæìààð á¿ðýí õàðèóëò øààðäñàí íîöòîé àñóóëò òàâüæ ýõýëëýý. - Òýãýõýýð Ïèò ÷è àãóéä áàéõäàà Êèòíèññä òàâàí íàñòàéãààñàà äóðëàñàí ãýæ õýëñýí ¿¿? - Òèéìýý, ò¿¿íèéã õàðñàí àãøèíäàà. - Õàðèí Êèòíèññ ÷àìä ÿìàð õóãàöàà øààðäñàí áèý? ×è Ïèòýä õàéðòàé ãýäãýý õýçýý îéëãîñîí áý? - Ý-ý, õýëýõýä õýö¿¿ áàéíà... ãýæ áè ñóëõàí èíýýìñýãëýýä öºõðºí ãàð ëóóãàà õàðëàà. Òóñëàà÷! - Áè õàðèí ¿¿íèéã ìýäýæ áàéõ øèã ñàíàãäàæ áàéíà. ×èíèé ìîäîí äýýð ñóóæ áàéõäàà ò¿¿íèé íýðèéã õàøãèðñàí ¿å ãýæ Öåçàðü õýëýâ. Áàÿðëàëàà, Öåçàðü! Áè óóõàéí òàñ ÿðèàã íü äýìæëýý. - Òèéìýý òýãñýí ãýæ áîäîæ áàéíà. ¯íýíèéã õýëýõýä áè òýð ìº÷èéã õ¿ðòýë ººðèéí ìýäðýìæèéí òàëààð áîäîõã¿éã õè÷ýýæ áàéñàí þì. Õýðâýý ºìíº íü îéëãîñîí áîë á¿õ ç¿éë áóäëèàíòàé õýö¿¿ áîëîõ áàéñàí. Òýãòýë ìîäîí äýýð á¿õ ç¿éë ººð÷ëºãäñºí. - ßàãààä èíãýñýí ãýæ áîäîæ áàéíà? - Ìàãàäã¿é... ÿàãààä ãýâýë... íàäàä àíõ óäààãàà ò¿¿íèéã àëäàõã¿é áàéõ íàéäëàãà òºðñºí þì. Çóðàãëàà÷ûí àðä çîãñîæ áàéñàí Õåéìèò÷ ñýòãýë àìàðñàí ÿíçòàé ñàíàà àëäàõàä áè á¿õ ç¿éëèéã çºâ õèéñíýý îéëãîëîî. Öåçàðü ñýòãýëýýð óíàñàí áàéðòàé õàëààñíààñàà íóñíû àë÷óóð ãàðãàæ èðýâ. Ïèò äóõàà ìèíèé øàíààíä íààãààä, - Îäîîíîîñ ýõëýýä áè ¿ðãýëæ ÷àìòàé õàìò áàéõ áîëîõîîð ÷è þó õèéõ âý? ãýâ. - ×àìàéãàà á¿ðýí àþóëã¿é áàéëãàõ ãàçàð ýðæ îëíî ãýýä áè ò¿¿íèé í¿ä ð¿¿ õàðëàà. Èíãýýä òýð íàìàéã ¿íñýõýä ºðººíä áàéñàí õ¿ì¿¿ñ ø¿¿ðñ àëäàâ. Ýíäýýñ ÿðèà á¿ñèéí àþóëòàé ãàçàð ëóó õýëáèéæ ãàëò áºìáºëºã, àëóóð÷èí çºãèé, øàðõíû òóõàé ÿðèëàà. Òýãòýë Öåçàðü Ïèòýýñ øèíý õºë íü õýð òààëàãäàæ áàéãààã àñóóëàà. - Øèíý õºë ãýíýý? ãýæ áè äóðàíãûí ºìíº áàéãààãàà ìàðòàí õàøãèðààä Ïèòèéí ºìäèéã ñºõºæ,
  • 205.
    - ªº ¿ã¿éýý! ãýâ. Ò¿¿íèé àðüñíû îðîíä òºìºð õóâàíöàð òºõººðºìæ áàéëàà. - ×àìä õýëýýã¿é þì óó? ãýæ Öåçêàðü íàìóóõàí àñóóõàä áè òîëãîé ñýãñýðëýý. - Íàäàä õýëýõ áîëîìæ áàéñàíã¿é ãýýä Ïèò ìºðºº õàâ÷èâ. - Ýíý á¿õýíä áè áóðóóòàé. Áè öóñ òîãòîîõ áîîëò õýðýãëýñýí áîëîõîîð... - Òèéìýý ÷è íàìàéã àìüä ¿ëäñýíä áóðóóòàé. - Ò¿¿íèé çºâ. Õýðâýý ÷è áàéãààã¿é áîë òýð öóñ àëäàæ ¿õýõ áàéñàí ãýæ Öåçàðü õýëýâ. Òýãñýí ÷ ñýòãýëýýð óíàñàíäàà ìèíèé í¿äýíä íóëèìñ öèéëýãíýõýä îëíû ºìíº óéëàõã¿éí òóëä Ïèòèéí öýýæèíä í¿¿ðýý íààëàà. Òýä íàìàéã õî¸ð õîðìûí òóðø àðãàäààä äóðàíãûí ºìíº áóöààí ãàðãàõàä Öåçàðü òàéâøèðàõ õ¿ðòýë àñóóëò àñóóñàíã¿é. Ãýâ÷ ¿íýíäýý òýð íàäààñ æèìñíèé àñóóëò àñóóõ ãýæ ò¿ð ¿ëäýýæýý. - Êèòíèññ ÷àìä õ¿íä áàéãààã îéëãîæ áàéãàà ÷ áè àñóóõ ¸ñòîé... ×è æèìñèéã ãàðãàõ àãøèíä... þó áîäñîí áý? Áè øóóä õàðèóëñàíã¿é áîäîë ñàíààãàà öýãöëýõèéã õè÷ýýâ. Ýíý Êàïèòîëûí ýñðýã çîãññîí ÿâäëàà Ïèòèéã óõààíã¿é õàéðààñàà áîëæ àëäàõûã õ¿ñýýã¿é ãýäýãò á¿ãäèéã èòã¿¿ëýõ øèéäâýðëýõ ìº÷ áàéëàà. Ìýäýýæ èë¿¿ èòãýëòýé õýëýõ ¸ñòîé áàéñàí ÷ áè äóóëäàõ òºäèé, - Ìýäýõã¿é áàéíà... ç¿ãýýð ë... ò¿¿íã¿é ÿàæ àìüäðàõàà òºñººëæ ÷àäààã¿é þì ãýâ. - Ïèòã¿é þó? ªºð íýìæ õýëýõ þì áàéíà óó? - ¯ã¿é. Áèäýíä õî¸óëàíä ìààíü èéì áîäîë òºðñºí ãýæ áîäîæ áàéíà. Öåçàðü çóðàãòûí ¿çýã÷èäòýé ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòòãýí äóðàí óíòðàâ. Èíýýä óéëàõ, áàÿð õ¿ðãýõ ÷èìýý ñîíñîãäñîí ÷ áè á¿õ ç¿éë õýâèéí ºíãºðñºíä èòãýæ ÷àäàëã¿é Õåéìèò÷ ð¿¿ î÷îîä, - Áîëñîí óó ? ãýæ øèâíýëýý. - ¯¿íýýñ ñàéí ãýæ þó áàéõàâ. Áè ºðºº ð¿¿ãýý þìàà öýãöëýõýýð áóöàõàä Ìàæûí áýëýãëýñýí øîî÷ ÿòãà øààçãàéòàé ç¿¿ëòýýñ ººð þó ÷ áàéñàíã¿é. Õýí íýãýí ò¿¿íèéã òîãëîîìûí äàðàà èéø íü àâ÷èð÷ýý. Áèäíèéã Êàïèòîëûí ãóäàìæààð öîíõîíäîî õàð òåíüòýé ìàøèíààð àâ÷ ÿâëàà. Áóóäàë äýýð ãàëò òýðýã õ¿ëýýæ áàéâ. Áèä Öèííà, Ïîðòèà õî¸ðòîé õýäýí ñàðûí äàðàà ÿëàã÷ûí òîéðîí àÿëàë á¿ñ¿¿äýýð õèéõýýð àõèí óóëçàõ áîëîõîîð ò¿ðãýõýí ñàëàõ ¸ñ ã¿éöýòãýâ. Èíãýæ Êàïèòîë àðä ò¿ìýíä ¯õëèéí òîãëîîì õýçýý ÷ æèíõýíýýñýý äóóñàõã¿é ãýäãèéã ¿ç¿¿ëäýã þì. Áèäýíä õýíä ÷ õýðýãã¿é
  • 206.
    õ¿íäýòãýëèéí òýìäýã ãàðäóóëàíá¿ãä õàéðòàé ä¿ð ýñãýíý. Ãàëò òýðýã õºäëºõºä áèä õàðàíõóé õîíãèëä îðîîä äàðàà íü ãýðýëä ãàðàõàä áè óðãàöûí ¿åýñ õîéø àíõ óäààãàà ýðõ ÷ºëººã ìýäýâ. Ýôôè áèäýíòýé áóöàõààð íýãäýæ Õåéìèò÷ áàñ õàìò ÿâëàà. Áèä öàäòàë õîîëëîîä ÷èìýýã¿éõýí çóðàãòààð ÿðèëöëàãà äàâòàõûã ¿çýâ. Êàïèòîë àãøèí òóòàì àëñëàí õîëäîõ òóñàì áè ãýðèéíõýý òóõàé áîäîæ ýõëýâ. Ïðèìèéí òóõàé, ýýæ, Ãåéëèéí òóõàé. Áè ºðººí人 îðîîä äààøèíçàà ýíãèéí ºìä öàìöààð ñîëüæ ºìñºâ. Í¿¿ð áóäàëòàà íÿìáàéëàí óãààæ àðèëãààä, ¿ñýý ñ¿ëæèí àëãóóð óðüäûí òºðõºí人 îðëîî. Êèòíèññ Ýâåðäèí. Îéä àãíàñàí îëçîî çýýë äýýð õóäàëääàã Àòèðààíû îõèí. Áè òîëèíû óðä óäòàë çîãñîîä ¿íýí õýðýãòýý õýí áîëîõîî ñàíàõûã õè÷ýýâ. Ýöýñò íü áóñàäòàéãàà íýãäýõýýð ãàðàõ ¿åä Ïèòèéí ìºðºí äýýð ãàð òàâüñàí äóðñàìæ õîë õºíäèé ñàíàãäàâ. Ãàëò òýðýã øàòàõóóí àâàõààð ò¿ð çîãñîõîä áèäíèéã öýâýð àãààðò ãàð÷ çóãààëàõûã çºâøººðºâ. Õàìãààëàõ õýðýã áàéñàíã¿é. Ïèò áèä õî¸ð õîëã¿é îðøèõ çàìààð ãàð ãàðààñàà áàðèëöàí ÷èìýýã¿éõýí ÿâàõàä ãàäíû õ¿íã¿é ¿ëäñýí õîéíî áè þó ÿðèõàà ìýäñýíã¿é. Ïèò çîãñîîä íàäàä òýâýð ä¿¿ðýí öýöýã çóëãààæ ºãºõºä ÷àäëààðàà áàÿðëàæ áóé ä¿ð ýñãýñýí ÷ îðîé äýýðýý çýðëýã ñîíãèíîòîé ýíýõ¿¿ öàéâàð ÿãààí ºíãèéí öýöýã Ãåéë áèä õî¸ð îéä ò¿¿æ áàéñíûã ñàíàãäóóëàâ. Ãåéë. Ò¿¿íòýé óäàõã¿é óóëçàíà ãýæ áîäîõîîñ õàìàã áèå õ¿éò äààâ. ßàãààä þì áîëîî? Áè ýíý áîäëûíõîî ó÷ðûã îëæ ÷àäààã¿é ÷ íàäàä èòãýäýã õ¿íèéã õóóðñàí ìýò ñýòãýãäýë òºðºâ. Ýñâýë õî¸ð õ¿íèéã õóóðñàí ÷ áàéæ ìàãàäã¿é. Ãýñýí ÷ ýíý ìèíèé ñàíààã çîâîîñîíã¿é. Òîãëîîì äóóññàí. Ãýðò òîãëîîì ÿâàãäàõã¿é. - Þó áîëîî âý? ãýæ Ïèò àñóóâ. - Ç¿ãýýðýý, þó ÷ áèø. Áèä ãàëò òýðýãíèé áóóäëûí òºãñãºë õ¿ðòýë ¿ðãýëæë¿¿ëýí ÿâàõàä õîëã¿é îðøèõ áóòàí äóíä äóðàí áàéõã¿é ãýäýãò èòãýëòýé áàéñàí ÷ íàäàä õýëýõ ¿ã îëäñîíã¿é. Õåéìèò÷ ìèíèé íóðóóí äýýð àëãàäàí öî÷îîñíîî íàì äóóãààð àÿàðõàí ÿðèõûã õè÷ýýí, - Òà õî¸ð ñàéí àæèëëàà. Á¿ñýä î÷îîä äóðàíãààñ õîëäîõ õ¿ðòýë ä¿ð ýñãýõèéã õè÷ýýãýýðýé. Á¿õ ç¿éë ñàéõàí áîëíî ãýâ. Áè Ïèòèéí õàðöíààñ çóãàòàí ò¿¿íèé àðààñ äàãóóëàí õàðëàà. - Òýð þóíû òóõàé ÿðèàä áàéíà? - Áèäýíä àñóóäàë òóëãàðñàí. Êàïèòîëä áèäíèé æèìñòýé ¿ç¿¿ëáýð òààëàãäààã¿é. - Þó ãýíýý? ×è þóíû òóõàé ÿðèàä áàéíà? - Õýòýðõèé çîðãîîðîî àâèðëàñàí ÿâäàë ãýæ ¿çýæ áàéãàà þì. Õåéìèò÷ íàìàéã ñ¿¿ëèéí õî¸ð ºäºð ìóó þìàíä îðîîöîëäîõã¿éí òóëä áèåý àâ÷ ÿâàõàä ñóðãàñàí.
  • 207.
    - Ñóðãàñàí ãýíýý?ßàãààä çºâõºí ÷àìä ãýæ? - Òýð ÷àìàéã óõààíòàé áîëîõîîð á¿ãäèéí ó÷ðûã îëæ ÷àäíà ãýñýí. - Áè þóíû ó÷ðûã îëîõîî ÷ ìýäýýã¿é áàéíà. Õåéìèò÷èéí ñàÿ õýëñíýýñ ¿çýõýä... á¿ñýä ÷ áàñ òýãñýí ¿¿. Òà õî¸ð õîîðîíäîî òîõèðîëöîî þó. - ¯ã¿é, þó ãýæ äýý. Áè Õåéìèò÷òýé á¿ñýä ÿðèëöàæ ÷àäàõã¿é áàéñàí. - Ãýõäýý ÷è ò¿¿íèé þó õ¿ñ÷ áàéñíûã ìýäýæ áàéñàí òèéì áèç äýý? ãýýä Ïèò ìèíèé ãàðûã òàâèëàà. - ×èíèé á¿ñýä õèéñýí á¿õýí òîãëîîìûí òºëºº áàéñàí. - Á¿ãä áèø ãýýä áè áàãëàà öýöãýý ÷àíãà àòãàëàà. - Á¿ãä áèø ãýíýý? Òýãâýë õýä íü? Çà, ìàðòàæ ¿ç äýý. Àñóóäàë ãýâýë áèäíèéã ãýðòýý õàðèõ ¿åä þó áîëîõ âý ãýäýãò áàéíà. - Ìýäýõã¿é. Àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñ îéðòîõ òóñàì á¿õ ç¿éë óëàì áóäëèàíòàé áîëîîä áàéíà. Ïèò íàìàéã öààø ÿìàð íýã ç¿éë õýëýõèéã õ¿ëýýñýí ÷ äóó ãàðñàíã¿é. - Òýãâýë ó÷ðûã íü îëîõîîðîî õýëýýðýé ãýæ òýð øàíàëñàí õîîëîéãîîð õýëýâ. Ìèíèé ýäãýðñýí ÷èõ ãàëò òýðýãíèé õºäºëã¿¿ðèéí ÷èìýýã ¿ë õàðãàëçàí Ïèòèéí àëõàì á¿ðèéã ñîíñîæ áàéëàà. Áè ãàëò òýðýã ð¿¿ áóöàæ îðîõîä Ïèò ºðººí人 îðîí àëãà áîëæýý. Ìàðãààø ºã뺺 íü áè ò¿¿íèéã õàðñàíã¿é ÷ àðâàí õî¸ðäóãààð á¿ñýä õ¿ðýõýýñ ºìíº ãàð÷ èðýýä õ¿éòíýýð òîëãîé äîõèâ. Áè ò¿¿íä ýíý á¿õýí øóäàðãà áóñ ãýæ õýëýõèéã õ¿ñëýý. Íàäààñ áîëîìæã¿é ç¿éë øààðäàæ áîëîõã¿é. Áèä ÷èíü õºíäëºíãèéí õ¿ì¿¿ñ. Áè á¿ñýä õî¸ð áèåíýý àìüä ¿ëäýõèéí òóëä õýðýãòýé á¿õíýý õèéñýí. Áàñ ººðºº ÷ ñàéí îéëãîõã¿é áàéãàà áîëîõîîð Ãåéëä þó áîëñíûã òàéëáàðëàæ ÷àäàõã¿é. ßàãààä íàäòàé èíãýæ õàðüöàæ áàéãàà þì. Áè õýçýý ÷ íºõºðò ãàðàõã¿é áîëîõîîð Ïèò íàìàéã ¿çýí ÿäàæ áàéãàà ýñýõ íü õàìààã¿é. Áè õýçýý ÷ ãýð á¿ë õ¿¿õýäòýé áîëîõã¿é áîëîõîîð ò¿¿íèé òàëààð þó ìýäýð÷ áàéãàà íü õýíä õàìààòàé þì áý. Õàðèí òýð ÷àäàõ áîëîâ óó? Ýíý á¿õ áîëñîí ç¿éëèéí äàðàà? Áè ò¿¿íèéã õýäèéí ñàíàæ ýõýëæ áàéãààãàà õýëýõèéã õ¿ññýí ÷ ÷àäñàíã¿é. Ýíý ìèíèé ç¿ãýýñ øóäàðãà áóñ õýðýã áàéëàà. Áèä ÷èìýýã¿é çîãñîîä æèæèãõýí ä¿íñãýð áóóäàë ãàð÷ èðýõèéã õàðëàà. Áóóäàë äýýð çóðàãòûí äóðàí ä¿¿ðýí áàéâ. Õ¿í á¿ð áèäíèé áóöàæ èðýõèéã õàðàõûã òýñýí ÿäàí õ¿ëýýæ áàéëàà. Í¿äíèéõýý áóëàíä Ïèò ãàðàà ñóíãàõ íü ¿çýãäýõýä áè èòãýëã¿éõýí àòãàëàà.
  • 208.
    - Àõèí íýãóäàà? ¯çýã÷äèéí ºìíº õèéõ ¿¿? Ò¿¿íèé õîîëîé õºíäèé áàéñàí íü þóíààñ ÷ äîð ñîíñîãäîâ. Áè òàëõ áýëýãëýñýí õ¿¿ãýý àëäæýý. Áè ò¿¿íèé ãàðààñ ÷àíãà àòãààä õàìòäàà äóðàí óãòàí ãàðëàà.
  • 209.