จัดทำโดย นายเกิดพงศ์ เกิดมงคล เลขที่ 3 นายวสวัตต์ ล้อเธียรประทาน เลขที่ 6 นางสาวปนิดา เหมาอำพมาตร์ เลขที่ 17 นางสาวสุภิชา แก้วรักษา เลขที่ 19 นางสาวอภิชญา ใจอักษร เลขที่ 20 ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4/5

1. การเขียนคาสั่งควบคุม
แบบมีทางเลือก

2. การเขียนคาสั่งควบคุมแบบมีทางเลือก
การจัดเก็บข้อมูลลงหน่วยความจาคอมพิวเตอร์
ภาษากาหนดให้ดาเนินการผ่านชื่อ(identifier) ที่ผู้สร้าง
งานโปรแกรมเป็นผู้กาหนดเอง ระบบคอมพิวเตอร์จะจัดเก็บ
ชื่อและตาแหน่งที่อยู่ (Address ) ในหน่วยความจา เพื่อ
อ้างอิงนาข้อมูลที่จัดเก็บนั้นมาใช้งาน การกาหนดชื่อที่ใช้
เก็บข้อมูลต้องทาภายใต้กฎเกณฑ์ และต้องศึกษาวิธี
กาหนดลักษณะการจัดเก็บข้อมูลตามที่ภาษากาหนดไว้
ลักษณะการจัดเก็บข้อมูลมี 2 แบบคือ แบบค่าคงที่และ
แบบตัวแปร ทั้งนี้ก่อนที่จะเขียนคาสั่งกาหนดการจัดเก็บ
ข้อมูล ควรมีความรู้ในเรื่องชนิดข้อมูลก่อน

3. คาสั่งจัดเก็บข้อมูลลง
หน่วยความจา
สิ่งที่จาเป็นต้องรู้เพื่อเพิ่ม
ประสิทธิภาพในการเขียนคาสั่งจะ
มีดังนี้คือ เกณฑ์การกาหนดชื่อ
หน่วยความจา ชนิดข้อมูล
พื้นฐานในภาษาซี และคาสั่ง
กาหนดค่าคงที่

4. 1.คาสั่งจัดเก็บข้อมูลลงหน่วยความจา
1.1 กฎเกณฑ์การกาหนดชื่อ
1.อักขระแรกต้องเป็นตัวอักษร หรืเครื่องหมายขีดล่าง ( _ )ตัว
ถัดไปเป็นอักษร ตัวเลข หรือ เครื่องหมายขีดล่างก็ได้
2.ในภาษาซีตัวพิมพ์ใหญ่จะมีความหมายต่างกับตัวพิมพ์เล็ก
เช่น A จะมีความหมายไม่เหมือน a
3. ห้ามมีอักขระพิเศษ เช่น $ @ และห้ามมีช่องว่างระหว่าง
อักขระ
4. ควรตั้งชื่อให้สอดคล้องกับงาน
5. ต้องไม่ซ้ากับคาสงวนของภาษาซี

5. 1.คาสั่งจัดเก็บข้อมูลลงหน่วยความจา
O1.2 ชนิดข้อมูล
Oภาษาซีมีชนิดข้อมูลพื้นฐาน 3 กลุ่มหลัก
คือ อักขระ ตัวเลขจานวนเต็ม ตัวเลข
ทศนิยม
Oผู้สร้างโปรแกรมควรเลือกใช้ชนิดข้อมูลให้
เหมาะสม เพื่อใช้หน่วยความจาอย่างมี
ประสิทธิภาพ

6. ชนิดข้อมูล ขอบเขตของข้อมูล การเก็บข้อมูล
char -128ถึง 127 อักขระ
unsignedchar 0 ถึง 255 อักขระ ไม่คิดเครื่องหมาย
int -32768ถึง 32767 เลขจานวนเต็ม
unsignedint 0 ถึง 65535 เลขจานวนเต็ม ไม่คิดเครื่องหมาย
short -128ถึง 127 เลขจานวนเต็มแบบสั้น
unsignedshort 0 ถึง 255 เลขจานวนเต็มแบบสั้น ไม่คิด
เครื่องหมาย
long -2147483648ถึง
2147483649
เลขจานวนเต็มแบบยาว
unsignedlong 0 ถึง 4294967296 เลขจานวนเต็มแบบยาว ไม่คิด
เครื่องหมาย
float 3.4x 10-38ถึง 3.4 x1038 เลขทศนิยม ตัวเลขหลังจุด 6หลัก
double 3.4x 10-308ถึง 3.4x 10308 เลขทศนิยม ตัวเลขหลังจุด 12
หลัก
long double 3.4x 10-4032ถึง 3.4x เลขทศนิยม ตัวเลขหลังจุด 24

7. 1.คาสั่งจัดเก็บข้อมูลลงหน่วยความจา
1.3 คาสั่งกาหนดข้อมูลแบบค่าคงที่
1.3.1แบบที่ 1ไม่ต้องกาหนดชื่อของ
ข้อมูล
เช่น printf (“2 x2= %dn”,4)
1.3.2 แบบที่ 2เขียนบริเณส่วนหัว
ในโครงสร้างภาษาซี
รูปแบบ #define macro_name
data;
อธิบาย macro_nameคือชื่อของ
ข้อมูล ต้องใช้ตัวพิมพ์ใหญ่
data คือข้อมูล
ตัวอย่าง #define PI 3.14;
1.3.3 แบบที่ 3 เขียนบริเวณฟังก์ชัน
หลัก
รูปแบบ const variable = data;
อธิบาย variable คือชื่อตัวแปร
data คือข้อมูล
ตัวอย่าง const x = a*b

8. การเขียนนิพจน์เชิงตรรกะ
ในการเขียนนิพจน์เชิงตรรกะต้องมีความรู้ดังนี้
2.1 ตัวดาเนินการทางคณิตศาสตร์
ตัวดาเนินการ ศัพท์เฉพาะ ความหมาย
+ addition บวก
- subtraction ลบ
* multiplication คูณ
/ division หาร
% remainder หารเอาเศษ

9. การเขียนนิพจน์เชิงตรรกะ
2.2 ตัวดาเนินการความสัมพันธ์
กาหนด a= 3 ; b = 2 ;
ตัวดาเนินการ ศัพท์เฉพาะ ความหมาย
< less than น้อยกว่า
> greaterthan มากกว่า
<= less thanorequal น้อยกว่าหรือเท่ากับ
>= greaterthanorequal มากกว่าหรือเท่ากับ
== equal เท่ากับ
!= notequal ไม่เท่ากับ

10. การเขียนนิพจน์เชิงตรรกะ
ตารางสรุปค่าความจริงของนิพจน์ตรรกะ
ประโยค(X
)
ประโยค(Y
)
!(X) (X)&&(Y) (X)||(Y)
F F T F F
F T T F T
T F F F T
T T F T T

11. การเขียนนิพจน์เชิงตรรกะ
O 2.3 ตัวดาเนินการเชิงตรรกะ
เป็นสัญลักษณ์ใช้เชื่อมประโยคคาสั่งแบบมีเงื่อนไข 2ประโยคขึ้นไป
ตรรกะ คือ การคิดเชิงเหตุผลที่มีความจริงค่าใดค่าหนึ่งคือ จริง True:1
หรือ False:0
ตัวดาเนินการ ศัพท์เฉพาะ ความหมาย
&& AND และ
|| OR หรือ
! NOT นิเสธ

12. คาสั่งควบคุมแบบมีทางเลือก ลักษณะ if
คาสั่งควบคุมแบบ if มี 3 ลักษณะคือ แบบ if แบบ if – else
และแบบ if – else if – else
3.1 กรณีใช้ประโยคคาสั่งแบบ if
คาสั่ง if มีการทางานดังนี้หากประโยคเงื่อนไขเป็นจริงให้ไป
ทางานตามคาสั่งต่อจากเงื่อนไข แล้วไปตาแหน่งคาสั่งชุดต่อไป
หากเงื่อนไขเป็นเท็จก็ไม่ต้องทาอะไร ให้ไปตาแหน่งคาสั่งชุด
ต่อไป

13. คาสั่งควบคุมแบบมีทางเลือก ลักษณะ if
3.1.1 รูปแบบการเขียนคาสั่งแบบ if
รูปแบบ 1
กรณีหลังเงื่อนไข if มี 1 คาสั่ง
if (เงื่อนไข)
คาส่ง ;(กรณีเงื่อนไขเป็นจริง)
คาสั่งชุดต่อไป ; (กรณีเงื่อนไขเป็นเท็จ)

14. คาสั่งควบคุมแบบมีทางเลือก ลักษณะ if
รูปแบบ 2
กรณีหลังเงื่อนไข if มีมากกว่า 1คาสั่ง
if (เงื่อนไข)
{
กลุ่มคาสั่ง ; (กรณีเงื่อนไขเป็นจริง)
} ;
คาสั่งชุดต่อไป ;(กรณีเงื่อนไขเป็นเท็จ)

15. คาสั่งควบคุมแบบมีทางเลือก ลักษณะ if
3.2 กรณีใช้ประโยคคาสั่งแบบ if – else
คาสั่ง if – else มีการทางานดังนี้หากเงื่อนไขเป็นจริง ให้ทางานตามคาสั่งชุดที่ 1 แล้ว
ไปที่คาสั่งชุดต่อไป แต่หากเงื่อนไขเป็นเท็จ ให้ทางานตามคาสั่งชุดที่ 2 แล้วไปที่คาสั่ง
ชุดต่อไป
3.2.1 รูปแบบการเขียนคาสั่งแบบ if – else
รูปแบบ การใช้คาสั่งแบบ if – else
If (เงื่อนไข)
คาสั่งชุดที่ 1 (กรณีเงื่อนไขเป็นจริง) ;
else
คาสั่งชุดที่ 2 (กรณีเงื่อนไขเป็นเท็จ) ;
คาสั่งชุดต่อไป ;
ข้อควรจา หากแต่ละทางเลือกมีมากกว่า 1 คาสั่ง ต้องใช้เครื่องหมาย { } กั้นขอบเขต

16. คาสั่งควบคุมแบบมีทางเลือก ลักษณะ if
O 3.3 กรณีใช้ประโยคคาสั่งแบบ if –else if –else
O คาสั่ง if –else if – elseมีการทางานดังนี้หากเงื่อนไข 1เป็นจริง ให้
ทางานตามคาสั่งชุดที่ 1แล้วทาตามคาสั่งชุดต่อไป หากเงื่อนไข 1 เป็น
เท็จ ให้ตรวจสอบว่าเงื่อนไข 2เป็นจริงหรือไม่ หากเงื่อนไข 2 เป็นจริงให้
ทางานตามคาสั่งชุดที่ 2แล้วทาตามคาสั่งชุดต่อไป หากเงื่อนไข 2 เป็น
เท็จ ให้ตรวจสอบว่าเงื่อนไข nเป็นจริงหรือไม่ หากเงื่อนไข n เป็นจริง
ให้ทางานตามคาสั่งชุดที่ n แล้วทาตามคาสั่งชุดต่อไป หากเงื่อนไข n
เป็นเท็จ ให้ทาตามคาสั่งที่อยู่หลัง else แล้วทาตามคาสั่งชชุดถัดไป

17. คาสั่งควบคุมแบบมีทางเลือก ลักษณะ if
3.3.1 รูปแบบการเขียนคาสั่งแบบ if – else if – else
รูปแบบ รูปแบบการเขียนคาสั่งแบบ if – else if –else
if (เงื่อนไข 1)
คาสั่งชุดที่ 1 ; (กรณีเงื่อนไข 1 เป็นจริง)
else if (เงื่อนไข 2)
คาสั่งชุดที่ 2 ; (กรณีเงื่อนไข 2 เป็นจริง)
…..
else
คาสั่งชุดที่ n ; (นอกเหนือจากเงื่อนไขข้างต้น)
คาสั่งชุดต่อไป ;
ข้อควรจา หากแต่ละทางเลือกมีมากกว่า 1 คาสั่ง ต้องใช้เครื่องหมาย { } กั้นขอบเขต

18. 4. คาสั่งควบคุมแบบมีทางเลือก ลักษณะ switch
การควบคุมการทางานเชิงตรรกะในภาษาซี นอกจากคาสั่ง if แล้ว
ยังมีคาสั่ง switch ที่ให้เลือกนาไปใช้ควบคุมการทางานแบบมีทางเลือก
กรณีทางเลือกการทางานมีเป็นจานวนมาก ตัวอย่างเช่น งานตัดสินผลการ
เรียนแบบ 8 ระดับ หากใช้คาสั่ง if รูปแบบการเขียนประโยคคาสั่งจะมีจาน
วนบรรทัดคาสั่งจานวนมาก ทาให้อ่านคาสั่งได้ยากภาษาซีออกแบบคาสั่ง
switch ให้ทางานลักษณะวิเคราะห์ตรวจสอบค่าของตัวแปร หรือนิพจน์ว่า
ตรงกับคาภายในคาสั่ง case ใด จะทางานตามคาสั่งภายใต้การควบคุมของ
คาสั่ง caseนั้น แต่หากตรวจสอบแล้วไม่ตรงกับคาสั่งใดเลย จะทางาน
ภายใต้คาสั่ง default (ผุ้เขียนคาสั่งอาจไม่เลือกเขียนคาสั่ง default ก็ได้)

19. 4. คาสั่งควบคุมแบบมีทางเลือก ลักษณะ switch
4.1 รูปแบบการเขียนคาสั่งและแนวทางผังงานแบบ switch
Switch{var /expression}
{
caseค่าที่ 1 : คาสั่งชุดที่ 1 ;
break ;
caseค่าที่ 2 : คาสั่งชุดที่ 2 ;
break;
caseค่าที่ n : คาสั่งชุดที่ n;
break;
: คาสั่ง ;
}
คาสั่งชุดต่อไป

20. O กรณีใช้คาสั่ง switch
O โจทย์ : จงเขียนงานโปรแกรมใน
ลักษณะเมนูเลือกการทางาน
ด้วยคาสั่ง switch ดังนี้
O กาหนดให้ กด 1 คานวณพื้นที่
สี่เหลี่ยมจัตุรัส
O กด 2 คานวณพื้นที่สามเหลี่ยม
O กด 3 ออกจากระบบงาน
นอกเหนือจากนี้แจ้งข้อความ
การกดหมายเลขผิดพลาด
ขั้นตอนการพัฒนางานโปรแกรม
1. การวิเคราะห์ระบบงานเบื้องต้น
1.1สิ่งที่ต้องการ โปรแกรมเมนูเลือกการ
คานวณพื้นที่สี่เหลี่ยม และพื้นที่สามเหลี่ยม
1.2สมการคานวณ พื้นที่สี่เหลี่ยม =กว้าง x
ยาว พื้นที่สามเหลี่ยม =ฐาน x สูง /2
1.3 ข้อมูลนาเข้า ตัวเลือกเมนู ความกว้าง
ความยาว หรือฐานกับสูง
1.4การแสดงผลตามโจทย์กาหนด
1.5กาหนดคุณสมบัติตัวแปร

21. กรณีศึกษาการใช้คาสั่งควบคุมแบบมีทางเลือก
O 1.6ลาดับขั้นตอนการทางาน
(action)
O 1)เริ่มต้นการทางาน
O 2)แสดงส่วนเมนูเลือกงาน
O 3)ป้ อนค่าตัวเลือกเมนู (ans)
O 4)เลือกทางานด้วยคาสั่ง switch
(ans)
O 4.1)ถ้า ansเป็น ‘1’ให้ทา งาน
กลุ่มคาสั่ง ดังนี้
O - ป้ อนคาสั่ง w, l
O - คานวณarea=w *l
O - พิมพ์ area
O (ออกไปทางานข้อ 5)
ข้อมูล ชื่อหน่วยความจา ชนิดข้อมูล
ความกว้าง w ตัวเลขทศนิยม
ความยาว l ตัวเลขทศนิยม
ฐาน b ตัวเลขทศนิยม
สูง h ตัวเลขทศนิยม
พื้นที่ area ตัวเลขทศนิยม
ตัวเลือกเมนู ans อักษะ

22. O 4.2)ถ้า ansเป็น ‘2’ให้ทางานกลุ่มคาสั่ง ดังนี้
O - ป้ อนคาสั่ง b, h
O - คานวณarea=b *h/2
O - พิมพ์ area
O (ออกไปทางานข้อ 5)
O 4.3)ถ้า ansเป็น ‘3’ให้ทางานกลุ่ม คาสั่ง ดังนี้
O - ออกจากส่วนการทางาน
O (ออกไปทางานข้อ 5)
O 4.4)นอกเหนือจากนี้พิมพ์ข้อความแจ้ง ข้อผิดพลาด
O (ออกไปทางานข้อ 5)
O 5)สิ้นสุดการทางาน

24. กรณีศึกษาการใช้คาสั่งควบคุมแบบมีทางเลือก
O3. คาสั่งควบคุมการทางาน
Oตัวอย่างโปรแกรม กรณีศึกษา
โปรแกรมระบบงาน ลักษณะ
เมนูเลือกการทางาน ควบคุม
การเลือกการทางานด้วย
คาสั่ง switch

25. จัดทาโดย
นายเกิดพงศ์ เกิดมงคล เลขที่ 3
นายวสวัตต์ ล้อเธียรประทาน เลขที่ 6
นางสาวปนิดา เหมาอาพมาตร์ เลขที่ 17
นางสาวสุภิชา แก้วรักษา เลขที่ 19
นางสาวอภิชญา ใจอักษร เลขที่ 20
ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4/5