Σκουπίδια στη θάλασσα - 4η Ενότητα: Εμένα με νοιάζει, Γλώσσα Δ΄

Σκουπίδια ςτθ κάλαςςα 9ο Δθμοτικό Σχολείο
Γλώσσα Δ΄ - 4η Ενότητα
9ο Δθμοτικό Σχολείο Πτολεμαΐδασ
Πτολεμαΐδασ
Τάξθ: Δϋ1 Σχ. Ζτοσ 2012-13
Τάξθ: Δϋ1 Θλιάδθσ Θλίασ Ηλιάδθσ 1Ηλίασ

Πολλά από τα απορρίμματα που παράγονται από τισ ανκρϊπινεσ δραςτθριότθτεσ,
τόςο ςτθν ξθρά όςο και ςτθν κάλαςςα, καταλιγουν τελικά ςτο καλάςςιο
περιβάλλον. Πλαςτικά, χάρτινα και μεταλλικά αντικείμενα, λάςτιχα ξφλα, γυαλί,
κάνουν τθν εμφάνιςι τουσ ςτθν επιφάνεια τθσ κάλαςςασ και κάτω από αυτι άλλα
ςτισ ακτζσ και ςτο βυκό.

2
Τάξθ: Δϋ1 Θλιάδθσ Θλίασ

Από ποφ προζρχονται τα απορρίμματα που καταλιγουν ςτθν κάλαςςα;

3

Οι κφριεσ πθγζσ των απορριμμάτων που καταλιγουν ςτθν κάλαςςα είναι
οικιακζσ, βιομθχανικζσ, ναυτιλιακζσ και αγροτικζσ δραςτθριότθτεσ, κατά τθν διάρκεια
των οποίων, ςκόπιμα ι κατά λάκοσ, άμεςα ι ζμμεςα, απορρίμματα τόςο ςτθν
κάλαςςα όςο και ςτο ζδαφοσ μια και τα απορρίμματα μποροφν να μεταφερκοφν ςε
μεγάλεσ αποςτάςεισ μζςω τθσ απόπλυςθσ τθσ γθσ από νερό τθσ βροχισ, ι
παραςυρόμενα από ανζμουσ και καλάςςια ρεφματα.

4

Οι επιπτϊςεισ τθσ παρουςίασ των απορριμμάτων…
ςτο παράκτιο και θαλάςςιο οικοςύςτημα

Ακόμα και οι πιο απρόςιτεσ περιοχζσ του πλανιτθ μασ πλιττονται
ςιμερα από απορρίμματα, τα οποία υποβακμίηουν αιςκθτικά το τοπίο
και μποροφν να βλάψουν ςοβαρά το καλάςςιο οικοςφςτθμα. Οι ρφποι
που προζρχονται από απορρίμματα διαλφονται και παραςφρονται από
το νερό τθσ βροχισ, το νερό των ποταμϊν ι τθ κάλαςςα και μποροφν να
ειςχωριςουν πιο εφκολα ςτθν τροφικι αλυςίδα.
5

Θαλάςςια ηϊα όπωσ ψάρια, δελφίνια, φάλαινεσ, φϊκιεσ και πτθνά απειλοφνται
ςοβαρά από τα απορρίμματα είτε γιατί παγιδεφονται ςε αυτά και
τραυματίηονται, είτε επειδι τα τρϊνε περνϊντασ τα για τροφι. Τα αποτελζςματα
μπορεί να είναι ολζκρια: κανάςιμοι τραυματιςμοί, περιοριςμζνθ
κινθτικότθτα, αςφυξία, ςτραγγαλιςμόσ και, ςε περίπτωςθ
κατάποςθσ, δθλθτθρίαςθ, πνιγμόσ ι αναγκαςτικι αςιτία.

6

7

8

Τα απορρίμματα που καταλιγουν ςτθ κάλαςςα, μασ επθρεάηουν όλωσ
ανεξαιρζτωσ κακϊσ, όλοι μασ πλθρϊνουμε το κόςτοσ από τα προβλιματα που
προκαλοφν:

• Είναι επικίνδυνα για τθν υγεία μασ, προκαλϊντασ μολφνςεισ και
τραυματιςμοφσ (π.χ δοχεία που περιζχουν τοξικζσ ουςίεσ, κοψίματα από
ςπαςμζνα γυαλιά και κομμζνεσ κονςζρβεσ, ςφριγγεσ κ.τ.λ).
• Προκαλοφν αιςκθτικι ρφπανςθ και υποβάκμιςθ του τοπίου
επθρεάηοντασ αρνθτικά τθν διάκεςι μασ.
• Αποτρζπουν τθν προςζλκυςθ τουριςτϊν, με αποτζλεςμα ςοβαρζσ
οικονομικζσ επιπτϊςεισ ςτισ παράκτιεσ κοινότθτεσ που εξαρτϊνται από
τον τουριςμό.
• Προκαλοφν ηθμιζσ ςε αλιευτικό εξοπλιςμό και προπζλεσ ςκαφϊν
επιβαρφνοντασ τθν βιομθχανία αλιείασ με επιπλζον ζξοδα.
• Οι φορολογοφμενοι πολίτεσ και οι παράκτιεσ αρχζσ επιβαρφνονται με
τεράςτια ποςά για τον κακαριςμό και τθν απομάκρυνςθ των
απορριμμάτων από τισ ακτζσ.

9

10

Η προζλευςθ των απορριμμάτων που καταλιγουν ςτθ κάλαςςα :

• Από απορροζσ.
• Ποτάμια που εκβάλλουν ςτθν κάλαςςα.
• Απορροζσ όμβριων υδάτων και αποχετεφςεων.
• Σκουπίδια που παραςφρει ο άνεμοσ.
• Βιομθχανικά απόβλθτα, ανεξζλεγκτεσ χωματερζσ.
• Σκουπίδια πεταμζνα ςτισ παραλίεσ.
• Από φορτθγά και επιβατικά πλοία όλων των ειδϊν (π.χ κρουαηιερόπλοια,
ιςτιοπλοϊκά)
• Επαγγελματικά και εραςιτεχνικά αλιευτικά ςκάφθ (πετονιζσ και δίχτυα,
δοχεία αποκικευςθσ αλιευμάτων, κτλ)
• Απορρίμματα από καλάςςιεσ μονάδεσ εξόρυξθσ πετρελαίου και φυςικοφ
αερίου

11

12

Ανζλαβε τισ ευκφνεσ ςου ωσ υπεφκυνοσ πολίτθσ:

• Πάντα να βάηεισ τα ςκουπίδια ςου ςτουσ ειδικοφσ κάδουσ και να μθν τα
αφινεισ ςτισ ακτζσ. Μθν πετάσ τα ςκουπίδια ςου ςτθ κάλαςςα. Τα
ςκουπίδια ςτουσ δρόμουσ ι ςτουσ υπονόμουσ είναι επίςθσ πικανόν να
καταλιξουν ςτθ κάλαςςα.
• Μείωςε τα ςκουπίδια που παράγεισ όταν ταξιδεφεισ ι πθγαίνεισ ςτθν
παραλία – βάλε τα τρόφιμα ςε ςυςκευαςίεσ που
επαναχρθςιμοποιοφνται.
Γενικά μείωςε, επαναχρθςιμοποίθςε και ανακφκλωςε όςο μπορείσ
περιςςότερο ϊςτε να μειϊςεισ τον όγκο των απορριμμάτων.
• Ηιτθςε από τισ Τοπικζσ αρχζσ να τοποκετιςουν κάδουσ απορριμμάτων
ςτισ ακτζσ και να τουσ διαχειρίηονται ςωςτά.
• Δϊςε καλό παράδειγμα ςτουσ άλλουσ και, με ευγενικό τρόπο, ηιτθςε
τουσ να ςζβονται και εκείνοι το καλάςςιο και παράκτιο περιβάλλον.
• Γίνε μζλοσ μιασ περιβαλλοντικισ ομάδασ και πάρε μζροσ ςε
κακαριςμοφσ ακτϊν, ςε εκνικζσ και διεκνείσ προςπάκειεσ
παρακολοφκθςθσ τθσ κατάςταςθσ των ακτϊν κακϊσ και ςε εκςτρατείεσ
ενθμζρωςθσ και ευαιςκθτοποίθςθσ του κοινοφ.
Πθγι: helmepa.gr

13

14

15

16

Τουριςτικόσ τομζασ:

• Αυξιςτε τθν περιβαλλοντικι ςυνείδθςθ του προςωπικοφ
ςασ και των επιςκεπτϊν/τουριςτϊν.
• Τοποκετιςτε κάδουσ απορριμμάτων και ςταχτοδοχεία ςε
ςτρατθγικά ςθμεία ςτο ξενοδοχείο ςασ, το εςτιατόριό ςασ
κ.τ.λ. κακϊσ και ςε κοντινζσ παραλίεσ και εξαςφαλίςτε τθν
ςωςτι και περιοδικι ςυλλογι, τον κακαριςμό και τθ
διαχείριςι τουσ.
• Οργανϊςτε ςυχνοφσ κακαριςμοφσ ακτϊν και υποςτθρίξτε
άλλεσ ςχετικζσ δραςτθριότθτεσ ευαιςκθτοποίθςθσ του
κοινοφ.
• Μειϊςτε τα απορρίμματα που παράγετε (από υπθρεςίεσ,
ςυςκευζσ τροφίμων, κ.τ.λ)
• Αναπτφξτε ι λάβετε μζροσ ςε προγράμματα ανακφκλωςθσ.

17

18

19

Επαγγελματίεσ και εραςιτζχνεσ ψαράδεσ:

• Χρθςιμοποιιςτε βιοδιαςπϊμενο εξοπλιςμό αλιείασ και
ςακοφλεσ δολωμάτων όπου και όποτε αυτό είναι
δυνατό.
• Συλλζξτε τα απορρίμματά ςασ και αποκζςτε τα ςε
κάδουσ όταν φτάςετε ςτθν ςτεριά.
• Ηθτιςτε από τθν Τοπικι Αυτοδιοίκθςθ και τισ Λιμενικζσ
Αρχζσ τθ λειτουργία ειδικϊν εγκαταςτάςεων υποδοχισ
καταλοίπων ςτισ μαρίνεσ και ςτα λιμάνια.
• Συνεταιριςμοί, ςωματεία και ενϊςεισ κα πρζπει να
ενθμερϊςουν ςυςτθματικά τα μζλθ τουσ για τθ ςθμαςία
του να επιςτρζφουν τα απορρίμματά τουσ ςτθ ςτεριά
αντί να τα πετοφν ςτθν κάλαςςα.

20

21

22

23

24

Βιομηχανία:

• Αναπτφξτε πρωτοβουλίεσ για ¨κακαρότερθ
παραγωγι¨.
• Ξεκινιςτε ζνα πρόγραμμα ¨Περιβαλλοντικισ
διαχείριςθσ γραφείου¨.
• Αναπτφξτε πρόγραμμα επαναχρθςιμοποίθςθσ και
ανακφκλωςθσ.
• Ξεκινιςτε πρόγραμμα Ολοκλθρωμζνθσ Διαχείριςθσ
Αποβλιτων
• Εκπαιδεφςτε ςχετικά το προςωπικό ςασ αυξάνοντασ
τθν περιβαλλοντικι τουσ ςυνείδθςθ.

25

26

27

28

29

Φορτθγά και επιβατικά πλοία όλων των ειδϊν :

• Αναπτφξτε και εφαρμόςτε ζνα Σχζδιο Διαχείριςθσ Απορριμμάτων και ενθμερϊςτε
τακτικά το Βιβλίο Καταγραφισ Απορριμμάτων.
• Αυξιςτε τθν περιβαλλοντικι ςυνείδθςθ των αξιωματικϊν και των μελϊν του
πλθρϊματοσ μζςω τακτικϊν προγραμμάτων εκελοντικισ εκπαίδευςθσ.
• Ενςωματϊςτε περιβαλλοντικά κζματα ςτα προγράμματα ςχολϊν εκπαίδευςθσ
για μθχανοκίνθτα ςκάφθ και ιςτιοπλοϊκά.
• Τοποκετιςτε ενθμερωτικζσ πινακίδεσ και άλλο πλθροφοριακό υλικό
ευαιςκθτοποίθςθσ ςε εμφανι ςθμεία επί του πλοίου ϊςτε να αποτρζψετε τα
μζλθ του πλθρϊματοσ και τουσ επιβάτεσ από τα να πετοφν ςκουπίδια ςτθ
κάλαςςα.
• Τοποκετείςτε κατάλλθλουσ κάδουσ και ςταχτοδοχεία αςφαλείασ ςτα
καταςτρϊματα (μείωςθ απορριμμάτων που παραςφρονται από τον αζρα).
• Ελαττϊςτε τα απορρίμματά ςασ (από υπθρεςίεσ, ςυςκευαςίεσ τροφίμων, κ.τ.λ)
• Αποκζςτε τα απορρίμματά ςασ μόνο ςε εγκαταςτάςεισ υποδοχισ καταλοίπων ςτα
λιμάνια.

30

31

32

Αρχζσ (κυβερνθτικζσ, περιφερειακζσ, δθμοτικζσ, λιμενικζσ, κ.τ.λ)

• Οργανϊςτε εκςτρατείεσ ευαιςκθτοποίθςθσ του κοινοφ και τα εκπαιδευτικά
προγράμματα για όλουσ τουσ εμπλεκομζνουσ φορείσ εξθγϊντασ τθ ςχζςθ
αλλθλεξάρτθςθσ μεταξφ του γλυκοφ νεροφ και του καλάςςιου περιβάλλοντοσ.
• Οργανϊςτε τθ ςωςτι παρακολοφκθςθ και ςυλλογι απορριμμάτων ςε ακτζσ
και λιμάνια. Θ ςυνεργαςία τθσ Τοπικισ Αυτοδιοίκθςθσ και των Λιμενικϊν είναι
απαραίτθτθ.
• Κακιερϊςτε ζνα Ολοκλθρωμζνο Σφςτθμα Διαχείριςθσ Στερεϊν
Απορριμμάτων με προτεραιότθτα ςτθ μείωςθ, τθν ανακφκλωςθ και τθν
αςφαλι απόκεςθ των απορριμμάτων.
• Εφαρμοςτζ Ολοκλθρωμζνα Προγράμματα Διαχείριςθσ Παράκτιασ Ηϊνθσ, που
περιλαμβάνουν όρουσ για τθν ςυμμετοχι των εμπλεκομζνων φορζων.
• Συνδυάςτε τισ τοπικζσ δράςεισ ςασ με ςχετικζσ περιφερειακζσ και διεκνείσ
πρωτοβουλίεσ, προγράμματα και ςτρατθγικζσ.
• Παρζχετε οικονομικι υποςτιριξθ για δράςθσ πρόλθψθσ.
• Παρζχετε εγκαταςτάςεισ υποδοχισ καταλοίπων ςτα λιμάνια για τθν αςφαλι
απόκεςθ απορριμμάτων από πλοία, ςκάφθ αναψυχισ και αλιευτικά ςκάφθ.
33

34

35

36

37

38

39

40

Φάλαινεσ: κινδυνεφουν από τα πλαςτικά ςκουπίδια ςτουσ ωκεανοφσ…

Κάκε χρόνο οι άνκρωποι καταναλϊνουν 70 εκατομμφρια τόνουσ αλιευμάτων. Παρότι πρόκειται για
ζνα τεράςτιο νοφμερο, που υποδθλϊνει αναλόγου μεγζκουσ αφανιςμό τθσ καλάςςιασ ηωισ και
καταςτροφι των οικοςυςτθμάτων, δεν μπορεί να ςυγκρικεί με τουσ 100 εκατομμφρια τόνουσ που
καταναλϊνουν οι φάλαινεσ. Ο μεγαλφτεροσ όγκοσ τθσ διατροφισ των φαλαινϊν αποτελείται
από καλαμάρια και μικρά ψάρια, αλλά ζνα επικίνδυνο υλικό ειςζρχεται ςτο πεπτικό ςφςτθμα των
εντυπωςιακϊν κθτϊν: τα πλαςτικά ςκουπίδια. Οι φάλαινεσ φυςθτιρεσ κεωροφνται από τα πιο ζξυπνα
καλάςςια -και όχι μόνο- είδθ. Ζχουν τον μεγαλφτερο εγκζφαλο ςε ςφγκριςθ με οποιονδιποτε γνωςτό
οργανιςμό -ηϊντα ι εξαφανιςμζνο- χρθςιμοποιοφν ιχουσ και ςόναρ για να επικοινωνοφν μεταξφ τουσ,
οργανϊνονται ςε κοινωνίεσ, ζχουν ακόμα και ξεχωριςτά ονόματα. Οι εν λόγω φάλαινεσ μποροφν να
καταδφονται ςε μεγάλα βάκθ κάτω από τθν επιφάνεια τθσ κάλαςςασ, ζωσ και τρία χιλιόμετρα, για να
βρουν τροφι. Παρόλα αυτά πλιττονται από τθ ρφπανςθ των ωκεανϊν από το πλαςτικό, θ οποία ζχει
ςθμαντικό αντίκτυπο ςε ψάρια, χελϊνεσ και πτθνά.

41

Παρότι, θ φαλαινοκθρία υποτίκεται ότι ζχει ρυκμιςτεί κεςμικά, ενϊ θ μάχθ για τθν
καταπολζμθςι τθσ ςυνεχίηεται, το πρόβλθμα με το πλαςτικό είναι πολφ ςθμαντικό
και ζχει διττι προζκταςθ: από τθ μία πλευρά το πλαςτικό καταλιγει ςτο ςτομάχι του
κιτουσ περιορίηοντασ τθ δυνατότθτά του να προςλαμβάνει κρεπτικζσ ουςίεσ. Από τθν
άλλθ πλευρά, τα βαρζα μζταλλα και άλλεσ τοξίνεσ που παράγονται από τθ διάςπαςθ
του πλαςτικοφ δθμιουργοφν κανατθφόρεσ ςυγκεντρϊςεισ ςτο λίποσ τθσ φάλαινασ. Θ
φάλαινα φυςθτιρασ είναι ζνα από τα μακροβιότερα είδθ, με οριςμζνα μζλθ να ηουν
ςε θλικίεσ άνω των 100 ετϊν. Θ ρφπανςθ των καλαςςϊν με πλαςτικό κζτει ςε
κίνδυνο όχι μόνο τθ διάρκεια ηωισ των φαλαινϊν, αλλά και τθν ίδια τουσ τθν
επιβίωςθ ςε μακροπρόκεςμο ορίηοντα. πθγι : econews

42

43

Τα καλάςςια κθλαςτικά και οι χελϊνεσ μποροφν να καταπιοφν διάφορα
ςκουπίδια που καταλιγουν ςτισ κάλαςςεσ. Πλαςτικζσ ςακοφλεσ και
ςυςκευαςίεσ τροφίμων είναι τα πιο ςυνικθ ςκουπίδια που μπορεί να
καταπιοφν τα καλάςςια είδθ κακϊσ λογίηονται λανκαςμζνα ωσ τροφι. Το
αποτζλεςμα είναι κάνατοσ από αςφυξία ι αςιτία, κακϊσ το πλαςτικό φράηει
το πεπτικό ςφςτθμα, εμποδίηει τθ διατροφι, ι προςδίδει αίςκθςθ κορεςμοφ.
Οι καλάςςιεσ χελϊνεσ κεωρείται πωσ βρίςκονται ςε μεγαλφτερο κίνδυνο από
τα καλάςςια κθλαςτικά. Πθγι: Αρχιπζλαγοσ

44

Οι επιπτϊςεισ τθσ αλιευτικισ δραςτθριότθτασ ςτα καλάςςια κθλαςτικά και τισ
χελϊνεσ είναι τόςο ζμμεςεσ, μζςω τθσ υπεραλίευςθσ και τθσ κάκετθσ μείωςθσ των
ειδϊν με τα οποία τρζφονται, όςο και άμεςεσ, μζςω τθσ τυχαίασ αλίευςθσ ι
εμπλοκισ ςε διάφορα αλιευτικά εργαλεία, θ οποία οδθγεί ςε τραυματιςμό και ςυχνά
ςε πνιγμό (εφόςον εμποδίηεται θ ανάδυςθ και θ αναπνοι).   Κακϊσ τα
ιχκυαποκζματα μειϊνονται, τα καλάςςια κθλαςτικά (κυρίωσ τα ρινοδζλφινα και οι
φϊκιεσ) προκαλοφν αυξανόμενεσ ηθμιζσ ςτα δίχτυα των παράκτιων αλιζων. Οι αλιείσ
(μία επαγγελματικι ομάδα χαμθλοφ ειςοδιματοσ) δεν λαμβάνουν αποηθμίωςθ ι
υποςτιριξθ για αυτζσ τισ καταςτροφζσ που αντιμετωπίηουν, γεγονόσ που δθμιουργεί
μία ανταγωνιςτικι ςχζςθ ανάμεςα ςτουσ ίδιουσ και τα καλάςςια κθλαςτικά, θ οποία
εκφράηεται κατά καιροφσ με θκελθμζνεσ κανατϊςεισ. Πθγι: Αρχιπζλαγοσ

45

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: Τετάρτθ 18 Μαρτίου 2009

46

47

48

49

50

51

52

53

54

55

56

57

58

59

60

Τετάρτθ τάξθ:
http://iliadisilias.blogspot.gr/

Απίκανα… τριτάκια! :
http://iliadisili.blogspot.gr/

Οι Παρουςιάςεισ μου:
http://www.slideshare.net/iliasili

61

Σκουπίδια στη θάλασσα - 4η Ενότητα: Εμένα με νοιάζει, Γλώσσα Δ΄

More Related Content

What's hot

Viewers also liked

Similar to Σκουπίδια στη θάλασσα - 4η Ενότητα: Εμένα με νοιάζει, Γλώσσα Δ΄

More from Ηλιάδης Ηλίας

Recently uploaded

Σκουπίδια στη θάλασσα - 4η Ενότητα: Εμένα με νοιάζει, Γλώσσα Δ΄