Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Euskalkiak

1,886 views

Published on

Euskalkien jatorria eta mapak aurkezteko materiala, aurrez aurreko saioan erabilitakoa. Koldo Zuazoren "Euskalkiak. Euskararen dialektoak" liburutik hartutako ideiak. (Elkar, 2008)

Published in: Education
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Euskalkiak

  1. 1. EUSKALKIEN JATORRIA ETA SAILKAPENA Indar bateratzaileak eta banatzaileak Funtsezko gertaera historikoak Aldaera geografikoak eta euskalkiak. Irizpide nagusiak Euskalkien sailkapena: Zuazoren mapa Euskara eta bere didaktika I. Irakasle Eskola, Heziketa Fisikoa. Ainhoa Ezeiza
  2. 2. <ul><li>Hizkuntza guztietan daude indar bateratzaileak eta banatzaileak (Saussure, 1916)‏ </li></ul><ul><li>INDAR BATERATZAILEAK: </li></ul><ul><li>Merkatuak </li></ul><ul><li>Erromeriak </li></ul><ul><li>Herri-lanak </li></ul><ul><li>Transhumantzia </li></ul><ul><li>Administrazioa </li></ul><ul><li>Eliza </li></ul><ul><li>Literatura </li></ul>
  3. 3. <ul><li>Funtsezko gertaera historikoak: </li></ul><ul><li>1960: Ikastolen sorrera </li></ul><ul><li>1964: Euskara batuaren sorrera </li></ul><ul><li>1965: Lehenengo euskaltegiak </li></ul><ul><li>1982: Euskal irrati-telebistaren sorrera </li></ul><ul><li>1990: Euskal egunkaria </li></ul><ul><li>Beste gertaera historiko asko daude euskaran eta euskalkietan eragina (izan) dutenak, baina horiek bidea nabarmen aldatu dute </li></ul>
  4. 4. Euskalkiak aztertzeko lau irizpide-multzo: 1) Arauak: beti edo sarri gauzatzen diren bilakaerak - emankorrak (i+l=ll, i+n=ñ)‏ - ihartuak (f / p)‏ 2) Garatu gabeko arauak: ez beti edo sarri eta ez emankor -rtz- / -st (bertze / beste, ortz- / ost-)‏ g- (guai / orain)‏ 3) Aldaerak: hitz bakarretan gertatzen diren bilakaera bereziak 4) Bazterreko gertakariak: eremu zabalik ez eta berriak direnak
  5. 5. <ul><li>Euskalkien egungo sailkapena (Zuazo, 1998)‏ </li></ul><ul><li>Mendebaldekoa </li></ul><ul><li>Erdialdekoa </li></ul><ul><li>Nafarra </li></ul><ul><li>Nafar-lapurtarra </li></ul><ul><li>Zuberotarra </li></ul>

×