Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.

Euskaltzaindia Eta Euskara Batua

2,246 views

Published on

Euskara batuaren eta Euskaltzaindiaren historiaren mugarri nagusiak

Published in: Education
  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Euskaltzaindia Eta Euskara Batua

  1. 1. EUSKALTZAINDIA ETA EUSKARA BATUA Ainhoa Ezeiza - UPV/EHU
  2. 2. <ul><li>Euskara batuaren hastapenak euskara idatziaren sorreran kokatuko ditugu: </li></ul><ul><li>1545: Bernard Etxepare </li></ul><ul><li>Linguae Vasconum Primitiae </li></ul><ul><li>1745: Larramendiren hiztegi hirueleduna </li></ul><ul><li>Euskara modernoaren sorrera </li></ul><ul><li>1918-1919: Euskaltzaindiaren sorrera </li></ul><ul><li>Lehen euskaltzainburua: R.M. Azkue </li></ul><ul><li>1968: Euskara Batuaren sorrera </li></ul><ul><li>Arantzazuko Euskaltzaindiaren VII. biltzarrean </li></ul>
  3. 3. <ul><li>EUSKARA BATUAREN OINARRIAK: </li></ul><ul><li>AXULAR </li></ul><ul><li>B. Etxepareren lanak zabaldu zuen bidea </li></ul><ul><li>Ondoren, Joannes Leizarragak egin zuen lehen itzulpen lana </li></ul><ul><li>Pedro Agerre Axularren Guero lana funtsezkoa izan da euskara batuaren gramatikan </li></ul>
  4. 4. EUSKARA MODERNOAREN SORRERA: AITA LARRAMENDI <ul><li>Lehen gramatika liburua: 1729 </li></ul><ul><li>El imposible vencido: el arte de la lengua vascongada </li></ul><ul><li>Hiztegi hirueleduna: 1745 </li></ul><ul><li>Diccionario trilingüe: Castellano-Bascuence-Latín </li></ul><ul><li>Ondoren, Juan Antonio Mogelek eguneroko hizkera landuan idatzi zuen nobela : </li></ul><ul><li>Peru Abarca, catedrático de la lengua vasca en la Universidad de Basarte (1802 – 1881.ean argitaratua) </li></ul>
  5. 5. EUSKALTZAINDIAREN SORRERA 1918-1919 urte bitartean Bere xedeak 1. arautegitik: IKER eta JAGON 1. Izkeraketz eta gizarteketz, euskera ayolaz landu ta yagoten zain egotea, Bazkun aunen elburua da: andik ere bere izena. 2. Zainbide bioi dagokienez, Sail bitan ere bereizturik euskaltzaiñak beren arloan diardukete; euskal-ikerleen sailean, ta yagoleenean, lagun bakoitza bietan dagokelarik
  6. 6. <ul><li>EUSKALTZAINDIAREN IBILBIDEA </li></ul><ul><li>Arantzaz betetako bidea: </li></ul><ul><ul><li>Hasieran lan onak, erritmo onean </li></ul></ul><ul><ul><li>Gerra zibilak Euskaltzaindia ixilarazi zuen </li></ul></ul><ul><ul><li>1950.ean berriz ekin zitzaion lanari, zailtasun handiz </li></ul></ul><ul><ul><li>1956-1968: piztu egin zen, euskararekin batera: </li></ul></ul><ul><ul><li>ikastolak, gau-eskolak, euskal prentsa, alfabetatzen prozesua </li></ul></ul><ul><ul><li>1968.ean hizkuntzaren araugintza eta oinarriak aurkeztu zituzten Arantzazun </li></ul></ul>
  7. 7. <ul><li>ORAINGO LAN-BATZORDEAK: </li></ul><ul><li>Lexikografia </li></ul><ul><li>Gramatika </li></ul><ul><li>Hizkuntzen atlasa </li></ul><ul><li>Onomastika </li></ul><ul><li>Literatura </li></ul><ul><li>Hizkuntza mintzatua </li></ul>
  8. 8. NOLA IZAN ERABAKIEN BERRI? http://www.euskaltzaindia.net Idaztean: XUXEN zuzentzaile ortografikoa erabiliz Firefox nabigatzailean Euskalbar instalatuta
  9. 9. EUSKAL TESTUEN GORDAILUAN: Bernard Etchepare: Linguae Vasconum Primitiae http://www.vc.ehu.es/gordailua/Etxepare_1.htm Pedro Axular: Guero http://www.vc.ehu.es/gordailua/Axular_1.htm Juan Antonio Mogel: Peru Abarca http://www.vc.ehu.es/gordailua/Mogel_1.htm EUSKARAREN HISTORIA: www.euskalnet.net/kondaira/eus/

×