Amol Gaikwad, profile picture
Uploaded byAmol Gaikwad
PDF, PPTX9,430 views

Unit 1 संगणक प्रणाली ( computer system ) ची ओळख

It introduces basics of computer system in marathi language.

Embed presentation

Download as PDF, PPTX
Unit-1 Introduction To Computer System (Computer System ची ओळख) By : Amol S. Gaikwad Lecturer Computer Engineering Department
Learning Outcomes • Computer System ची ‘block diagram’ समजून साांगा. • ददलेल्या Software चे वेगवेगळ्या प्रकारामध्ये वगीकरण करा. • ददलेल्या computer network ची वैदिष्ट्ये साांगा. • File / Folder ला manage करण्याची प्रदिया साांगा. • ददलेले networking device कोठे वापरतात ते साांगा.
Computer Hardware आदण Software • Hardware हे computer चे असे भाग असतात ज्याला आपण स्पिश करू िकतो, दक ां वा बघू िकतो दक ां वा आपण अनुभवू िकतो. • उदा :- keyboard, mouse, hard disk, monitor, cpu etc.
Computer Hardware Monitor CPU Keyboard Mouse
Input आदण Output Devices • Keybaord • Mouse • Joy stick • Light Pen • Track ball • Scanner • Graphic Tablet • Microphone • Bar code reader • Web cam Input Devices • Monitor • Printer • Headphones • Speakers • Projector • Plotter • Head set Output Devices
Computer Hardware आदण Software • Software : एखादे कायश करण्यासाठी computer ला जे वेगवेगळे instructions (सूचना) आपण देतो त्याला software असे म्हणतात. • खूप सारे instuctions (सूचना) दमळू न एक program बनतो • खूप सारे programs दमळू न एक software बनते. • उदा :- MS Excel, MS Word, Paint, Windows 10, Adobe reader, VLC media player etc.
Computer ची Block Diagram
Input • Input : जी मादहती (data) computer ला देतो processing (प्रदिया) साठी त्याला input. • उदा :- image, video, audio, file, document, text etc. • Computer ला input देतो input devices.
CPU • CPU – Central Processing Unit. • CPU हा computer चा brain (मेंदू ) आहे. • CPU computer ला क ां ट्रोल करतो. • CPU arithmetic आदण logical कामे करतो. • CPU चे दोन भाग असतात : 1) Arithmetic and Logical Unit (ALU) 2) Control Unit (CU)
ALU • ALU – Arithmetic and Logical Unit • ALU input ददलेल्या मादहती (data ) वर arithmetic प्रदिया करतो. • Arithmetic प्रदिया :- addition, subtraction, multiplication and division. • मादहती (data) प्रदिया क े ल्यानांतर ती मादहती तो Storage device ला पाठवतो. • ALU मादहतीवर (data) logical प्रदिया करतो. • Logical प्रदिया :- AND, OR, EQUAL TO, Less Than.
Control Unit (CU) • Control Unit : computer चे कायश दक ां वा computer च्या वेगवेगळ्या प्रदिया याांना control करतो. • Control Unit computer च्या memory, ALU, input / Output devices क ां ट्रोल करतो. • Control unit मादहतीला दक ां वा Information ला signal मध्ये परावतीत करतो. • Control Unit instruction चे अथश समजून घेतो.
Memory Unit • Memory unit computer मधली मादहती (data) save करून ठे वतो. • Computer मधला सवश data हा memory मध्ये आपण साठवून ठे वतो. • Memory unit, computer च्या दुसरे भागाांना मादहती transmit करू िकतो दक ां वा त्याांच्या कड ू न मादहती घेऊ पण िकतो. • Computer ची memory दोन प्रकारची असते. 1) Primary memory 2) Secondary memory
Primary Memory • Primary memory ही temporary memory आहे. • याच्या मध्ये आपण आपली मादहती नेहमी साठी save करून ठे वू िकत नाही. • Primary memory मध्ये जास्त मादहती (data) save करू िकत नही. उदा :- 2GB, 4GB, 8GB • Primary memory ला temporary memory दक ां वा main memory असे सुद्धा म्हणतात. • RAM :- ही एक प्रकारची primary memory आहे.
Primary Memory • RAM चे पूणश नाव आहे ‘Random Access Memory’. • CPU RAM ला directly वापरू िकतो. • CPU RAM मधली मादहती (data) ला read करू िकतो दक ां वा RAM मध्ये मादहती (data) write करू िकतो. • Data ला Read करणे म्हणजे RAM मधून मादहती (data) घेणे. • Data ला write करणे म्हणजे मादहती ला save करून ठे वणे. • जर तुम्हाला data ला process करायचा आहे तर तो data तुम्हाला RAM मध्ये transfer करावा लागतो.
Primary Memory (RAM) Fig: Random Access Memory (RAM)
Read Only Memory (ROM) • ROM ही अिा प्रकारची ची memory आहे दक ज्याच्या मध्ये एकदा मादहती साठवली (store) दक ती परत बदलता येत नाही. • ROM मध्ये मादहती आपण नेहमी साठी साठवून ठे वू िकतो. • ROM मध्ये आपण असे software साठवून ठे वतो ज्याांना कधीच बदलण्याची गरज पडत नही. • अिा software ला आपण firmware असे म्हणतो. • ROM मध्ये program आदण मादहती (data) दोन्ही साठवून (store) करू िकतो.
Read Only Memory (ROM) Fig : ROM Memory
Video Cards • Video cards हे integrated circuits असतात जे computer display ला पाठवण्यासाठी video signal तयार करतात. • Video cards हे computer च्या motherboard मध्ये दक ां वा computer display unit मध्ये फीट् क े लेले असतात. • Video card मध्ये Graphics Processing Unit (GPU) सुद्धा असते. • GPU हे एक processor आहे ज्याचे काम image तयार करणे आदण signal ला digital-to-analog मध्ये बदलणे आहे. • Video card मध्ये memory chips सुद्धा असतात ज्याच्या मध्ये आपण मादहती (data) साठवून ठे वतो. • Video card ला graphics card/display card/graphics adapter/display adapter असे ही म्हणतात.
Video Cards Fig: Video cards
Sound Card • Sound card हे printed circuit board आहे, जे computer ला audio signal input देतो आदण computer मधून audio signal output देतो. • Sound card computer च्या motherboard मध्ये फीट् क े लेले असते. • Sound cards computer based-communication जसे दक voice-over-ip आदण teleconferencing साठी सुद्धा वापरतात. • Sound card ला audio card असे ही म्हणतात.
Sound Card Fig: Sound cards
Hard Disk Drive (HDD) • Hard disk एक non-volatile storage device आहे. • Non-volatile म्हणजे अिी memory ज्याच्या मध्ये मादहती (data) नेहमी साठी (permanently) साठवून असते. • Hard disk ला secondary storage/secondary memory/ permanent storage असे ही म्हणतात. • Hard disk मध्ये Gigabytes (GB) दक ां वा terabytes (TB) पयंत data साठवून ठे वू िकतो. • Desktop computers (PC) साठी 3.5 inch आदण laptop साठी 2.5 inch ची hard disk वापरली जाते. • Hard disk ही SATA cable ने motherboard िी जोडलेली असते.
Hard Disk Drive (HDD) Fig: Hard disk drive (HDD)
CD / DVD • CD चे पूणश नाव Compact Disk असे आहे. • DVD चे पूणश नाव Digital Versatile Disk असे आहे. • CD / DVD दोन्ही मादहती साठवून ठे वण्यासाठी वापरली जातात. • DVD, CD पेक्षा जास्त मादहती (data) साठवून ठे वते.
CD / DVD Fig: CD Fig: DVD
Pen Drive • Pen drive हा मादहती (data) साठवून ठे वण्यासाठी वापरतो. • Pen drive ला USB Flash drive असे ही म्हणतात. • Pen drive मध्ये आपण मादहती नेहमी साठी साठवून ठे वू िकतो (permanently). • Pen drive ला computer िी जोड ू (connect) िकतो दक ां वा कड ू ही िकतो. • Pen drive मध्ये मादहती आपण एका जागे वरून दुसयाश जागेवर घेऊन जाऊ िकतो. • Pen drive हे 8 GB पासून 256 GB पयंत दमळतात. • Pen drive मध्ये Flash memory वापरतात.
Pen Drive Fig: Pen drive
Network Environment • Computer network : जेव्हा दोन दक ां वा त्यापेक्षा जास्त computers एक मेकाांिी जोडलेले असतात, तेव्हा आपण त्याला computer network असे म्हणतो. • Computer network मध्ये computer एक मेकाांना मादहती (data) पाठवतात (sharing). Fig: Computer Network
Network Environment • Computer network बनवण्यासाठी अनेक प्रकारचे devices लागतात जसे. 1) Network Interface Card (NIC) 2) Hubs 3) Switches 4) Routers 5) Modems
Network Interface Cards (NIC) • Network interface card हे एक computer hardware आहे जे computer ला computer network िी जोडण्याचे काम करतो. • जर तुमच्या computer मध्ये NIC नसेल तर आपण computer ला computer network िी आदण internet िी जोड ू िकत नाही. • NIC, दोन्ही wired (cable) आदण wireless (wifi) पद्धतीने एका computer ला दुसयाश computers िी जोडतो • NIC ला network interface controller / network adapter / LAN adapter / physical interface card असे िी म्हणतात.
Network Interface Cards (NIC) Fig: Network Interface Card (NIC)
Hub • Hub हा एक networking hardware आहे. • Hub अनेक computer ला एक मेकाांिी जोडण्यासाठी वापरला जातो. • Hub त्याच्यािी जोडलेल्या प्रत्येक computer ला मादहती (data) पाठवतो (broadcasting). • Hub लहान computer network साठी वापरला जातो.
Hub Fig: Hub
Switches • Switch हा एक networking hardware आहे. • Switch सुद्धा अनेक computer ला एक मेकाांिी जोडण्यासाठी वापरला जातो. • Switch त्याच्यािी जोडलेल्या त्याच computer ला मादहती (data) पाठवतो, ज्याच्यासाठी ती पाठवलेली आहे.
Switch Fig: Switch
Routers • Router हे एक networking hardware आहे. • Router एका computer network ला दुसयाश computer network िी जोडतो. • Router एका computer network मधली मादहती (data) दुसयाश computer ला पाठवतो. • Router internet मध्ये वापरले जाता
Router Fig : Router
Modem • Modem हे computer hardware आहे. • Modem ला computer network मध्ये वापरतात. • Modem digital signal ला analog signal मध्ये आदण analog signal ला digital signal मध्ये बदलतो.
Modem Fig : Modem
Types of Networks ( नेट्वक श चे प्रकार) Three types of network Local Area Network (LAN) Metropolitan Area Network (MAN) Wide Area Network (WAN)
Local Area Network (LAN) • Local Area Network (LAN) एक private आदण छोट्े computer network असते. • िाळा, प्रयोगिाळा, कायाशलय, दवाखाने इत्यादी मधील computer एक मेकाांिी LAN ने जोडले जाते. • LAN ची मादहती पाठवण्याचा वेग जास्त असतो (100 ते 1000 mbps). • LAN मध्ये काही kilometer(km) पयंतचे computer जोडले जाऊ िकतात.
Local Area Network (LAN) Fig : Local Area Network (LAN)
Metropolitan Area Network (MAN) • Metropolitan Area Network (MAN) हे LAN पेक्षा मोठे computer network असते. • MAN मध्ये आपण एका िहरातले दक ां वा एक पेक्षा जास्त िहरातले computer एक मेकाांिी जोड ू िकतो. • MAN ची मादहती पाठवण्याचा वेग मध्यम (medium) असतो (काही mbps मध्ये). • MAN हे private दक ां वा public (सावशजदनक) राहू िकते.
Wide Area Network (WAN) • Wide Area Network (WAN) हे LAN आदण MAN पेक्षा मोठे computer network असते. • WAN मध्ये आपण एका देिातले दक ां वा एक पेक्षा जास्त देिातले computer एक मेकाांिी जोड ू िकतो. • WAN ची मादहती पाठवण्याचा वेग LAN पेक्षा कमी असतो (kbps ते mbps). • Internet हे WAN चेच एक उदाहरण आहे.
Printers Inkjet Printers Dot Matrix Printers Types of Printers (Printers चे प्रकार ) LaserJet Printers
Printers Dot Matrix Printers Inkjet Printers LaserJet Printers
Application Software • Word Processing Software :- text documents बनवण्यासाठी हे software वापरले जातात. उदा :- MS Word, Notepad, Wordpad, LiberOffice, Google Docs इत्यादी • Spreadsheet Software :- मादहतीवर (data) गदणता सांबांदधत कामे करण्यासाठी हे software वापरले जाता. उदा :- MS Excel, LibreOffice, Google sheets, openOffice इत्यादी . • Database Management System Software :- मोठ्या प्रमाणात मादहती साठवून ठे वण्यासाठी आदण त्याचा वापर करण्यासाठी हे software वापरले जाता. उदा :- MySQL, Oracle, MongoDB, SQLite, Microsoft Access इत्यादी.
Application Software • Photo-editing Software :- photo, picture दक ां वा image ला तयार करण्यासाठी दक ां वा त्याच्यामध्ये काही बदल करण्यासाठी वापरले जातात. उदा :- Paint, Adobe Photoshop, Canva, Google इत्यादी. • Video-editing Software :- video, movie, film, animation ला तयार करण्यासाठी दक ां वा त्याच्यामध्ये काही बदल करण्यासाठी वापरले जातात. उदा :- iMove, Lightworks, OpenShot, Videopad, Nero vision इत्यादी. • Graphics Manipulation Software :- Digital दचत्र तयार करण्यासाठी दक ां वा त्याच्यामध्ये काही बदल करण्यासाठी वापरले जातात. उदा:- Adobe illustrator, Affinity Designer, CoralDRAW, Gravit Designer इत्यादी.
Application Software • System Software :- computer hardware आदण computer software व्यवस्थथत काम करण्यासाठी हे software वापरले जातात. उदा :- compilers, linkers, drivers इत्यादी. • Operating System :- computer hardware ला computer software िी जोडण्याचे काम operating system करते. उदा :- Windows 8, Windows 10, Linux, ubuntu, Android, macOS इत्यादी.
Thank You !

More Related Content

PPT
Computer presentation
byShahrukh Rahman
 
PPTX
Basics of computer
byPreeti Khanwani
 
PPT
Basic computer fundamentals
byJames Macalalad
 
PDF
Computer in hindi I
byGovt. P.G. College Dharamshala
 
PPTX
Computer Presentation
byMayank kumar
 
PPTX
Computer Memory
byShaikh Alam
 
PPTX
Computer
byhimabindukursam
 
PPTX
Introduction to computer
byHasnat Tariq
 
Computer presentation
byShahrukh Rahman
 
Basics of computer
byPreeti Khanwani
 
Basic computer fundamentals
byJames Macalalad
 
Computer in hindi I
byGovt. P.G. College Dharamshala
 
Computer Presentation
byMayank kumar
 
Computer Memory
byShaikh Alam
 
Computer
byhimabindukursam
 
Introduction to computer
byHasnat Tariq
 

What's hot

PPTX
Introduction to Computer it has detail about computer parts
byabdultasleem678
 
PPTX
Computer Hardware
byForrester High School
 
PPTX
Output devices
byDr. B T Sampath Kumar
 
PPT
Computer Basics 101 Slide Show Presentation
bysluget
 
PPTX
Basic of Computer
byNaganathan Sandramohan
 
PDF
Computer System Basics
bypathumbee
 
PPT
Input and output devices
bybirbalbhatia007
 
PPTX
Fundamentals of Computer
byeducationfront
 
PDF
Internet
byBuddhimaAlagiyawanna
 
PPTX
Printer
byAnkit92Chitnavis
 
PPTX
Computer hardware
byChinmoy Jena
 
PPT
4. motherboard
byjazz_306
 
PPT
Computer hardware and networking components
byManpreet Singh Bedi
 
PPT
Computer storage devices
byRizwan Qamar
 
PPTX
Components of a computer system
bylistergc
 
PPTX
Computer hardware presentation
byOliver Sabornido
 
PPTX
Diferentes tipos de perifericos.
byFedePrRC
 
PPTX
Basic of computer
byMŕ ƛwešome
 
PPTX
Output devices of Computer
byShaikh Alam
 
PPSX
01. Basics of Computer Hardware
byAkhila Dakshina
 
Introduction to Computer it has detail about computer parts
byabdultasleem678
 
Computer Hardware
byForrester High School
 
Output devices
byDr. B T Sampath Kumar
 
Computer Basics 101 Slide Show Presentation
bysluget
 
Basic of Computer
byNaganathan Sandramohan
 
Computer System Basics
bypathumbee
 
Input and output devices
bybirbalbhatia007
 
Fundamentals of Computer
byeducationfront
 
Internet
byBuddhimaAlagiyawanna
 
Printer
byAnkit92Chitnavis
 
Computer hardware
byChinmoy Jena
 
4. motherboard
byjazz_306
 
Computer hardware and networking components
byManpreet Singh Bedi
 
Computer storage devices
byRizwan Qamar
 
Components of a computer system
bylistergc
 
Computer hardware presentation
byOliver Sabornido
 
Diferentes tipos de perifericos.
byFedePrRC
 
Basic of computer
byMŕ ƛwešome
 
Output devices of Computer
byShaikh Alam
 
01. Basics of Computer Hardware
byAkhila Dakshina
 

Similar to Unit 1 संगणक प्रणाली ( computer system ) ची ओळख

PPTX
Basics of computer
byVarshaShivatare
 
PPTX
Part of Computer brief detail of each pat of computer system
byabdultasleem678
 
PPTX
Part of Computer like hardware and software.pptx
byabdultasleem678
 
PPTX
Career in creative technology (Presentation in Marathi )
bySantosh Raskar
 
PPTX
MS-CIT Pesentation marathi
byVijay Pawar
 
PPTX
Computer networking and Topology by Dr.Sudhir Nagarkar
byDr. Sudhir nagarkar
 
PPTX
Ccc course Information in Marathi
byRafikh Shaikh
 
Basics of computer
byVarshaShivatare
 
Part of Computer brief detail of each pat of computer system
byabdultasleem678
 
Part of Computer like hardware and software.pptx
byabdultasleem678
 
Career in creative technology (Presentation in Marathi )
bySantosh Raskar
 
MS-CIT Pesentation marathi
byVijay Pawar
 
Computer networking and Topology by Dr.Sudhir Nagarkar
byDr. Sudhir nagarkar
 
Ccc course Information in Marathi
byRafikh Shaikh
 

More from Amol Gaikwad

PDF
Terminologies and Technologies in Android
byAmol Gaikwad
 
PDF
Risk and Security in Cloud Computing.pdf
byAmol Gaikwad
 
PDF
Cloud Storage, Monitoring, Management and SLA.pdf
byAmol Gaikwad
 
PDF
Virtualisation and Related Concepts in Cloud Computing.pdf
byAmol Gaikwad
 
PDF
Fundamentals or Basics of Cloud Computing.pdf
byAmol Gaikwad
 
PDF
Java and Database - Interacting with database
byAmol Gaikwad
 
PDF
Computer Graphics - Graphics File Formats.pdf
byAmol Gaikwad
 
PDF
Computer Graphics - Cartesian Coordinate System.pdf
byAmol Gaikwad
 
PDF
IT Resources for Students.pdf
byAmol Gaikwad
 
PDF
Unit-IV Windowing and Clipping.pdf
byAmol Gaikwad
 
PDF
How To Prepare Resume.pdf
byAmol Gaikwad
 
PDF
Unit-3 overview of transformations
byAmol Gaikwad
 
PDF
Unit-4 networking basics in java
byAmol Gaikwad
 
PDF
Unit-3 event handling
byAmol Gaikwad
 
PDF
Unit-2 raster scan graphics,line,circle and polygon algorithms
byAmol Gaikwad
 
PDF
Unit-2 swing and mvc architecture
byAmol Gaikwad
 
PDF
Unit-1 basics of computer graphics
byAmol Gaikwad
 
PDF
Unit-1 awt advanced java programming
byAmol Gaikwad
 
Terminologies and Technologies in Android
byAmol Gaikwad
 
Risk and Security in Cloud Computing.pdf
byAmol Gaikwad
 
Cloud Storage, Monitoring, Management and SLA.pdf
byAmol Gaikwad
 
Virtualisation and Related Concepts in Cloud Computing.pdf
byAmol Gaikwad
 
Fundamentals or Basics of Cloud Computing.pdf
byAmol Gaikwad
 
Java and Database - Interacting with database
byAmol Gaikwad
 
Computer Graphics - Graphics File Formats.pdf
byAmol Gaikwad
 
Computer Graphics - Cartesian Coordinate System.pdf
byAmol Gaikwad
 
IT Resources for Students.pdf
byAmol Gaikwad
 
Unit-IV Windowing and Clipping.pdf
byAmol Gaikwad
 
How To Prepare Resume.pdf
byAmol Gaikwad
 
Unit-3 overview of transformations
byAmol Gaikwad
 
Unit-4 networking basics in java
byAmol Gaikwad
 
Unit-3 event handling
byAmol Gaikwad
 
Unit-2 raster scan graphics,line,circle and polygon algorithms
byAmol Gaikwad
 
Unit-2 swing and mvc architecture
byAmol Gaikwad
 
Unit-1 basics of computer graphics
byAmol Gaikwad
 
Unit-1 awt advanced java programming
byAmol Gaikwad
 

Unit 1 संगणक प्रणाली ( computer system ) ची ओळख

  • 1.
    Unit-1 Introduction ToComputer System (Computer System ची ओळख) By : Amol S. Gaikwad Lecturer Computer Engineering Department
  • 2.
    Learning Outcomes • ComputerSystem ची ‘block diagram’ समजून साांगा. • ददलेल्या Software चे वेगवेगळ्या प्रकारामध्ये वगीकरण करा. • ददलेल्या computer network ची वैदिष्ट्ये साांगा. • File / Folder ला manage करण्याची प्रदिया साांगा. • ददलेले networking device कोठे वापरतात ते साांगा.
  • 3.
    Computer Hardware आदणSoftware • Hardware हे computer चे असे भाग असतात ज्याला आपण स्पिश करू िकतो, दक ां वा बघू िकतो दक ां वा आपण अनुभवू िकतो. • उदा :- keyboard, mouse, hard disk, monitor, cpu etc.
  • 4.
  • 5.
    Input आदण OutputDevices • Keybaord • Mouse • Joy stick • Light Pen • Track ball • Scanner • Graphic Tablet • Microphone • Bar code reader • Web cam Input Devices • Monitor • Printer • Headphones • Speakers • Projector • Plotter • Head set Output Devices
  • 6.
    Computer Hardware आदणSoftware • Software : एखादे कायश करण्यासाठी computer ला जे वेगवेगळे instructions (सूचना) आपण देतो त्याला software असे म्हणतात. • खूप सारे instuctions (सूचना) दमळू न एक program बनतो • खूप सारे programs दमळू न एक software बनते. • उदा :- MS Excel, MS Word, Paint, Windows 10, Adobe reader, VLC media player etc.
  • 7.
  • 8.
    Input • Input :जी मादहती (data) computer ला देतो processing (प्रदिया) साठी त्याला input. • उदा :- image, video, audio, file, document, text etc. • Computer ला input देतो input devices.
  • 9.
    CPU • CPU –Central Processing Unit. • CPU हा computer चा brain (मेंदू ) आहे. • CPU computer ला क ां ट्रोल करतो. • CPU arithmetic आदण logical कामे करतो. • CPU चे दोन भाग असतात : 1) Arithmetic and Logical Unit (ALU) 2) Control Unit (CU)
  • 10.
    ALU • ALU –Arithmetic and Logical Unit • ALU input ददलेल्या मादहती (data ) वर arithmetic प्रदिया करतो. • Arithmetic प्रदिया :- addition, subtraction, multiplication and division. • मादहती (data) प्रदिया क े ल्यानांतर ती मादहती तो Storage device ला पाठवतो. • ALU मादहतीवर (data) logical प्रदिया करतो. • Logical प्रदिया :- AND, OR, EQUAL TO, Less Than.
  • 11.
    Control Unit (CU) •Control Unit : computer चे कायश दक ां वा computer च्या वेगवेगळ्या प्रदिया याांना control करतो. • Control Unit computer च्या memory, ALU, input / Output devices क ां ट्रोल करतो. • Control unit मादहतीला दक ां वा Information ला signal मध्ये परावतीत करतो. • Control Unit instruction चे अथश समजून घेतो.
  • 12.
    Memory Unit • Memoryunit computer मधली मादहती (data) save करून ठे वतो. • Computer मधला सवश data हा memory मध्ये आपण साठवून ठे वतो. • Memory unit, computer च्या दुसरे भागाांना मादहती transmit करू िकतो दक ां वा त्याांच्या कड ू न मादहती घेऊ पण िकतो. • Computer ची memory दोन प्रकारची असते. 1) Primary memory 2) Secondary memory
  • 13.
    Primary Memory • Primarymemory ही temporary memory आहे. • याच्या मध्ये आपण आपली मादहती नेहमी साठी save करून ठे वू िकत नाही. • Primary memory मध्ये जास्त मादहती (data) save करू िकत नही. उदा :- 2GB, 4GB, 8GB • Primary memory ला temporary memory दक ां वा main memory असे सुद्धा म्हणतात. • RAM :- ही एक प्रकारची primary memory आहे.
  • 14.
    Primary Memory • RAMचे पूणश नाव आहे ‘Random Access Memory’. • CPU RAM ला directly वापरू िकतो. • CPU RAM मधली मादहती (data) ला read करू िकतो दक ां वा RAM मध्ये मादहती (data) write करू िकतो. • Data ला Read करणे म्हणजे RAM मधून मादहती (data) घेणे. • Data ला write करणे म्हणजे मादहती ला save करून ठे वणे. • जर तुम्हाला data ला process करायचा आहे तर तो data तुम्हाला RAM मध्ये transfer करावा लागतो.
  • 15.
    Primary Memory (RAM) Fig:Random Access Memory (RAM)
  • 16.
    Read Only Memory(ROM) • ROM ही अिा प्रकारची ची memory आहे दक ज्याच्या मध्ये एकदा मादहती साठवली (store) दक ती परत बदलता येत नाही. • ROM मध्ये मादहती आपण नेहमी साठी साठवून ठे वू िकतो. • ROM मध्ये आपण असे software साठवून ठे वतो ज्याांना कधीच बदलण्याची गरज पडत नही. • अिा software ला आपण firmware असे म्हणतो. • ROM मध्ये program आदण मादहती (data) दोन्ही साठवून (store) करू िकतो.
  • 17.
    Read Only Memory(ROM) Fig : ROM Memory
  • 18.
    Video Cards • Videocards हे integrated circuits असतात जे computer display ला पाठवण्यासाठी video signal तयार करतात. • Video cards हे computer च्या motherboard मध्ये दक ां वा computer display unit मध्ये फीट् क े लेले असतात. • Video card मध्ये Graphics Processing Unit (GPU) सुद्धा असते. • GPU हे एक processor आहे ज्याचे काम image तयार करणे आदण signal ला digital-to-analog मध्ये बदलणे आहे. • Video card मध्ये memory chips सुद्धा असतात ज्याच्या मध्ये आपण मादहती (data) साठवून ठे वतो. • Video card ला graphics card/display card/graphics adapter/display adapter असे ही म्हणतात.
  • 19.
  • 20.
    Sound Card • Soundcard हे printed circuit board आहे, जे computer ला audio signal input देतो आदण computer मधून audio signal output देतो. • Sound card computer च्या motherboard मध्ये फीट् क े लेले असते. • Sound cards computer based-communication जसे दक voice-over-ip आदण teleconferencing साठी सुद्धा वापरतात. • Sound card ला audio card असे ही म्हणतात.
  • 21.
  • 22.
    Hard Disk Drive(HDD) • Hard disk एक non-volatile storage device आहे. • Non-volatile म्हणजे अिी memory ज्याच्या मध्ये मादहती (data) नेहमी साठी (permanently) साठवून असते. • Hard disk ला secondary storage/secondary memory/ permanent storage असे ही म्हणतात. • Hard disk मध्ये Gigabytes (GB) दक ां वा terabytes (TB) पयंत data साठवून ठे वू िकतो. • Desktop computers (PC) साठी 3.5 inch आदण laptop साठी 2.5 inch ची hard disk वापरली जाते. • Hard disk ही SATA cable ने motherboard िी जोडलेली असते.
  • 23.
    Hard Disk Drive(HDD) Fig: Hard disk drive (HDD)
  • 24.
    CD / DVD •CD चे पूणश नाव Compact Disk असे आहे. • DVD चे पूणश नाव Digital Versatile Disk असे आहे. • CD / DVD दोन्ही मादहती साठवून ठे वण्यासाठी वापरली जातात. • DVD, CD पेक्षा जास्त मादहती (data) साठवून ठे वते.
  • 25.
    CD / DVD Fig:CD Fig: DVD
  • 26.
    Pen Drive • Pendrive हा मादहती (data) साठवून ठे वण्यासाठी वापरतो. • Pen drive ला USB Flash drive असे ही म्हणतात. • Pen drive मध्ये आपण मादहती नेहमी साठी साठवून ठे वू िकतो (permanently). • Pen drive ला computer िी जोड ू (connect) िकतो दक ां वा कड ू ही िकतो. • Pen drive मध्ये मादहती आपण एका जागे वरून दुसयाश जागेवर घेऊन जाऊ िकतो. • Pen drive हे 8 GB पासून 256 GB पयंत दमळतात. • Pen drive मध्ये Flash memory वापरतात.
  • 27.
  • 28.
    Network Environment • Computernetwork : जेव्हा दोन दक ां वा त्यापेक्षा जास्त computers एक मेकाांिी जोडलेले असतात, तेव्हा आपण त्याला computer network असे म्हणतो. • Computer network मध्ये computer एक मेकाांना मादहती (data) पाठवतात (sharing). Fig: Computer Network
  • 29.
    Network Environment • Computernetwork बनवण्यासाठी अनेक प्रकारचे devices लागतात जसे. 1) Network Interface Card (NIC) 2) Hubs 3) Switches 4) Routers 5) Modems
  • 30.
    Network Interface Cards(NIC) • Network interface card हे एक computer hardware आहे जे computer ला computer network िी जोडण्याचे काम करतो. • जर तुमच्या computer मध्ये NIC नसेल तर आपण computer ला computer network िी आदण internet िी जोड ू िकत नाही. • NIC, दोन्ही wired (cable) आदण wireless (wifi) पद्धतीने एका computer ला दुसयाश computers िी जोडतो • NIC ला network interface controller / network adapter / LAN adapter / physical interface card असे िी म्हणतात.
  • 31.
    Network Interface Cards(NIC) Fig: Network Interface Card (NIC)
  • 32.
    Hub • Hub हाएक networking hardware आहे. • Hub अनेक computer ला एक मेकाांिी जोडण्यासाठी वापरला जातो. • Hub त्याच्यािी जोडलेल्या प्रत्येक computer ला मादहती (data) पाठवतो (broadcasting). • Hub लहान computer network साठी वापरला जातो.
  • 33.
  • 34.
    Switches • Switch हाएक networking hardware आहे. • Switch सुद्धा अनेक computer ला एक मेकाांिी जोडण्यासाठी वापरला जातो. • Switch त्याच्यािी जोडलेल्या त्याच computer ला मादहती (data) पाठवतो, ज्याच्यासाठी ती पाठवलेली आहे.
  • 35.
  • 36.
    Routers • Router हेएक networking hardware आहे. • Router एका computer network ला दुसयाश computer network िी जोडतो. • Router एका computer network मधली मादहती (data) दुसयाश computer ला पाठवतो. • Router internet मध्ये वापरले जाता
  • 37.
  • 38.
    Modem • Modem हेcomputer hardware आहे. • Modem ला computer network मध्ये वापरतात. • Modem digital signal ला analog signal मध्ये आदण analog signal ला digital signal मध्ये बदलतो.
  • 39.
  • 40.
    Types of Networks( नेट्वक श चे प्रकार) Three types of network Local Area Network (LAN) Metropolitan Area Network (MAN) Wide Area Network (WAN)
  • 41.
    Local Area Network(LAN) • Local Area Network (LAN) एक private आदण छोट्े computer network असते. • िाळा, प्रयोगिाळा, कायाशलय, दवाखाने इत्यादी मधील computer एक मेकाांिी LAN ने जोडले जाते. • LAN ची मादहती पाठवण्याचा वेग जास्त असतो (100 ते 1000 mbps). • LAN मध्ये काही kilometer(km) पयंतचे computer जोडले जाऊ िकतात.
  • 42.
    Local Area Network(LAN) Fig : Local Area Network (LAN)
  • 43.
    Metropolitan Area Network(MAN) • Metropolitan Area Network (MAN) हे LAN पेक्षा मोठे computer network असते. • MAN मध्ये आपण एका िहरातले दक ां वा एक पेक्षा जास्त िहरातले computer एक मेकाांिी जोड ू िकतो. • MAN ची मादहती पाठवण्याचा वेग मध्यम (medium) असतो (काही mbps मध्ये). • MAN हे private दक ां वा public (सावशजदनक) राहू िकते.
  • 44.
    Wide Area Network(WAN) • Wide Area Network (WAN) हे LAN आदण MAN पेक्षा मोठे computer network असते. • WAN मध्ये आपण एका देिातले दक ां वा एक पेक्षा जास्त देिातले computer एक मेकाांिी जोड ू िकतो. • WAN ची मादहती पाठवण्याचा वेग LAN पेक्षा कमी असतो (kbps ते mbps). • Internet हे WAN चेच एक उदाहरण आहे.
  • 45.
    Printers Inkjet Printers Dot MatrixPrinters Types of Printers (Printers चे प्रकार ) LaserJet Printers
  • 46.
    Printers Dot Matrix PrintersInkjet Printers LaserJet Printers
  • 47.
    Application Software • WordProcessing Software :- text documents बनवण्यासाठी हे software वापरले जातात. उदा :- MS Word, Notepad, Wordpad, LiberOffice, Google Docs इत्यादी • Spreadsheet Software :- मादहतीवर (data) गदणता सांबांदधत कामे करण्यासाठी हे software वापरले जाता. उदा :- MS Excel, LibreOffice, Google sheets, openOffice इत्यादी . • Database Management System Software :- मोठ्या प्रमाणात मादहती साठवून ठे वण्यासाठी आदण त्याचा वापर करण्यासाठी हे software वापरले जाता. उदा :- MySQL, Oracle, MongoDB, SQLite, Microsoft Access इत्यादी.
  • 48.
    Application Software • Photo-editingSoftware :- photo, picture दक ां वा image ला तयार करण्यासाठी दक ां वा त्याच्यामध्ये काही बदल करण्यासाठी वापरले जातात. उदा :- Paint, Adobe Photoshop, Canva, Google इत्यादी. • Video-editing Software :- video, movie, film, animation ला तयार करण्यासाठी दक ां वा त्याच्यामध्ये काही बदल करण्यासाठी वापरले जातात. उदा :- iMove, Lightworks, OpenShot, Videopad, Nero vision इत्यादी. • Graphics Manipulation Software :- Digital दचत्र तयार करण्यासाठी दक ां वा त्याच्यामध्ये काही बदल करण्यासाठी वापरले जातात. उदा:- Adobe illustrator, Affinity Designer, CoralDRAW, Gravit Designer इत्यादी.
  • 49.
    Application Software • SystemSoftware :- computer hardware आदण computer software व्यवस्थथत काम करण्यासाठी हे software वापरले जातात. उदा :- compilers, linkers, drivers इत्यादी. • Operating System :- computer hardware ला computer software िी जोडण्याचे काम operating system करते. उदा :- Windows 8, Windows 10, Linux, ubuntu, Android, macOS इत्यादी.
  • 50.