Компьютерийн хэрэглээ
АгуулгаДотоод сүлжээ, принтер share – лэх, файл share – лэхShortcut-н тухай /Виндоүс/Компьютерээ вируснээс хамгаалах аргуудИнтернэт үр дүнтэй ашиглахКомпьютерийн үзүүлэлт, хурд түүнд нөлөөлөх хүчин зүйлс, хялбар аргааркомпьютерийн хурд сайжруулах
1.1 Комьпютерийн дотоод сүлжээ гэж юу вэ?Комьпютерийн дотоод сүлжээ гэдэг бол 2 болон түүнээс дээш тооны компьютеруудад принтер, файл, програмгэх мэтийн нөөцийг хамтран эзэмших боломжийг олгодог сүлжээ юм. Нөөцийг хамтран ашиглахНөөцийг хуваах нь принтер мэтийн үнэтэй нөөцүүдийг олон хэрэглэгч хамтран ашиглах боломжийг олгоно.
1.2 Принтерийг сүлжээнд ашиглах1. Принтерийгсүлжээнд share-лэхStart – Control panel – Printers and FaxesХэрвээ принтер чинь нэгэнт суусан байгаа бол Icon дээр нь mouse2-оодарж дэд цэсийг гарган Properties дарна. Sharing хавтас руу орж принтерийг share хийнэ.2. Бусад компьютерийг share хийсэн принтертэй   компьютерт холбох.Start – Run /windows+R/ IP хаяг эсвэлКомпьютерийн нэр
Принтерийг нь ашиглах гэж байгаа компьютерийнхээ IP эсвэл нэрийг оруулаад OK дарна. Ингэснээр дараах цонх гарч ирнэ.mouse1-ээ 2 дарна.connect to printer гэсэн цонх 		      гарч ирэхэд yes дарснаар 		      холболт хийгдэнэ.
1.3 Файл share-лэх1.Share-лэх гэж байгаа folder/хавтас/ - ныхаа mouse2 - гдарна.2. Sharing and security гэж орно.3. Share this folder on the networkсонгоод OK дарна.share хийгдсэн хавтас
Ингээд таны share – лэсэн файлыг дотоод сүлжээнд байгаа бүх компьютерээс үзэж авах боломжтой болно.Бусад хүний share – лэсэн файлыг авах.Start – Run /windows+R/ IP хаяг эсвэлКомпьютерийн нэр			Өөр хүний share-лэсэн			файл.
2. Shortcut гэж юу вэ? Түүний ашигГар дээрх товчны хослол ашиглан хялбар аргаар түргэн шуурхай гүйцэтгэж, болдог үйлдлийг shortcut/товчилбор/ гэнэ. Ихэнхдээ Alt, Ctrl, Shift, Windows гэх мэтийн товчнуудыг жирийн үсэг бүхий товчнуудтай хамтран дарснаар Shortcut хэрэгжинэ. Жишээ нь: бидний хамгийн сайн мэдэх shortcut бол Ctrl + S /хадгалах/ билээ. Энэ эхлээд Ctrl дараад дараа нь S дар гэсэн үг юм.Shortcut-г ашигласнаар цаг хэмнэх давуу талтай.
2.1 Түгээмэл хэрэглэгддэг shotcut-уудWindows- windows start цэсийг нээх- windows + break Системийн тухай мэдээлэл харуулах- windows + D Дэлгэц рүү шууд шилжинэ. Бүх цонхыг жижигрүүлнэ.- windows + M Бүх идэхтэй байгаа цонхийг таскбар мөрөнд хураах- windows + E My computer – г нээх- windows + FХайлт хийдэг цонхыг харуулах- windows + L Компьютерээ түгжих- Ctrl + C /copy/Сонгосонфайлыгхуулж түр санах ойд хадгалах- Ctrl + X /cut/ Сонгосонфайлыг зөөжтүр санах ойд хадгалах- Ctrl + V /paste/ Санах ойд хуулсан файлыг курсор байгаа газар хуулах- Ctrl + Z /undo/ Хийсэн үйлдлээ буцах- Delete Сонгосон файлыгустгаж хогийн саванд оруулах
- Shift + Delete Сонгосонфайлыгбүр мөсөнустгах - Ctrl + зүүн /баруун/ сум Өмнөх /дараах/ үгрүү курсор шилжих- Shift + Зүүн /баруун/ сум Нэг нэг тэмдэгтээр курсор байгаа газраас текстийг идэвхжүүлэх- Ctrl + Shift + Зүүн /баруун/ сум Нэг нэг үгээр курсор байгаа газраас текстийг идэвхжүүлэх- Shift + Дээд /доод/ сум Нэг нэг мөрөөр курсор байгаа газраас текстийг идэвхжүүлэх- Shift + Home /End/ Курсор байгаа газраас тухайн мөрийн эхлэл /төгсгөл/ хүртэл идэвхжүүлэх- Home /End/ Курсор байгаа мөрний эхэнд /төгсгөлд очно/- Backspace My computer – ын түвшинд ажиллаж байгаа үед нэг Folder /Хавтас/ буцна.- Ctrl + A Тухайн цонхонд байгаа бүх файл, хавтас, текстийг идэвхжүүлэх- Alt + F4 Идэвхтэй ажиллаж байгаа цонхийг хаах- Alt + Tab Таскбар-д байгаа цонхнуудаас сонгож нээх- Alt + Print Screen Ажиллаж байгаа программын зургийг түр санах ойд хуулах- F2 Сонгосон файлын нэрийг засах - F3 My computer-ын түвшинд ажиллаж байгаа үед хайлт хийх командыг гаргаж ирнэ- F5 Refresh хийнэ.
3. Компьютерээ Вируснээс хамгаалах энгийн аргаВирус нь 2 замаар компьютерт ордогСүлжээгээрЗөөврийн дискнээс /флаш, CD DVD, floppy  гэх мэт/Вирус нь ихэвчлэн флаш дискнээс компьютерт халддаг3.2 Вируснээс хамгаалах аргафлашруугаа оролгүйгээр My computer – Folders гэж ороход дараах цонх гарч ирнэ.			    дарж ороход вирус			    орох магадлал багасна.
3.2 Вируснээс хамгаалах аргаВируснээс хамгаалах бас нэг боломж бол файлын өргөтгөлийг байнга харуулдаг болгох арга юм. Ингэхдээ My Computer нээгээд цэснээс Tools->Folder Options нээгдсэн цонхонд View цэс рүү орно. Advancedхэсэгт Hide extensions for known file types гэснийг чагтыг арилгаад Applyтовчийг дарна. Ингэснээр таны фаилууд байнга өргөтгөлтэй харагддаг болно. Нэр солих үедээ өргөтгөлийг арилгаж болохгүй гэдгийг санах хэрэгтэй. Ингэснээр флэш диск дээр *.exeэсвэл *.comзэрэг мэдэхгүй фаилуудыг нээж болохгүй. Ийм фаилууд нь ихэвчлэн вирүс байдаг.Мөн Toolsцэсэнд Folder Options харагдахгүй байж болно. Хэрэв тийм байвал таны компьютер вирүстэй байх магадлал маш өндөр байна.
Чагтыг арилгаад Applyдараад OKдарна.
4. Интернэт ашиглалтАлдартай хайлтын систем-үүдwww.Google.comwww.yahoo.comwww.ask.comwww.aol.comwww.altavista.comwww.dogpile.comwww.lycos.com
Онлайн толь1.www.on-toli.com2. www.bolor-toli.com гэх мэт онлайн тольнууд байдаг.
4.1 www.google.com – с хэрхэн үр дүнтэй хайх вэ?1. Хамгийн амархан нь мэдээж хайх зүйлээ оруулаал болоо. Энэ нь зорилгодоо хүрэхэд тийм ч хангалттай биш. Хэрэгтэй хэрэггүй маш олон хайлт илэрнэ.2. Тусгай түлхүүр тэмдэгтүүдийг ашиглах.“ + ” тэмдэг. Үүнийг ашигласнаар заавал байх ёстой гэсэн утгыг агуулна.
“ - " тэмдэг. Дээрх нэмэх тэмдэгийн эсрэг утгатай. Энэ үг байх ёсгүй гэсэн утгыг агуулна. Жишээ нь “- cat ”гэж хайвал cat гэсэн үг оруулалгүйгээр хайна.
“ ~ " тэмдэг. Үүнийг ашиглан ижил утгатай үгнүүдээр нь хайна. Жишээ нь 	  "~cat" гэвэл муурболон түүний хамаатнууд гарч ирнэ. Энэ нь ямар нэгэн юм  	  хайхыг хүссэн боловч англиар тэр  үгнийхээ утгыг нь мэдэхгүй байгаа үед илүү тохиромжтой.
Тооны интервал оруулах. Ямар нэгэн тооны заагаар хайх боломжтой. Бичихдээ дээд доод хязгаараа дунд нь 2 цэгтэйгээр бичих хэрэгтэй. Жишээ нь "antivirus $10..$100 " гэж хайвал таньд 10-100 долларын үнэтэй Вирусны  програмууд олдох болно.3. Энэ төвшинд тусгай түлхүүр үгнүүдээр хайх талаар авч үзье."intitle" энэ бол маш чухал түлхүүр үг. Хамгийн түгээмэл ашиглагддаг. Уг түлхүүр үгийг ашигласнаар ямар нэгэн файлыг шууд татахаар олж авч чадна. Жишээлбэл ямар нэгэн дууг шууд татахаар хайх бол. Та "intitle:index.ofmp3 (Хамтлаг болон дууны нэр)" гэж хайвал хүссэн дуугаа олох боломжтой. Жишээ нь WESTLIFE хамтлагын дууг хайх хэрэг гарвал"intitle:index.ofWestlife" гэж бичээд л хүссэн үедээWESTLIFE хамтлагын дуунуудыгшууд татахаар олж чадна.
"inurl" URL буюу тухайн хуудас байрлаж буй интернэт хаягыг нь тодорхойлж өгөх. Жишээ нь "inurl:yahoo" гэвэл urlд нь yahoo гэсэн үг орсон бүх сайтыг олно.
"site::" Зөвхөнмонгол сайтнаас хайхыг хүсвэл "site::mn" гэж эхлүүлэх хэрэгтэй. Энэ мэтчилэн маш олон янзаар ашиглаж болно.5. Компьютерийн үзүүлэлт, хурд түүнд нөлөөлөх хүчин зүйлс, компьютерийн хурд сайжруулахэнгийн аргуудЮуны түрүүнд ямар хүчин чадалтай компьютер хэрэглэж байгаа мэдэх чухал юм. Үзүүлэлтээ харахын тулд Run буюу/Командын цонх/dxdiagбичээд OKДарахад таны компьютер ямар үзүүлэлттэй болох нь харагдана.Start – Run
Компьютерийн үзүүлэлт
5.2 Компьютерийн хурд сайжруулах зарим нэг аргаТаны компьютерийг элдэв төрлийн вирус, өтнүүдээс гадна ажиллагааг удаашруулж, компьютерийн насыг богиносгож байдаг хэд хэдэн хүчийн зүйлүүд байдаг. Та энэнээс сэргийлэхийн тулд дарааххэдхэналхамыг чандлан сахих хэрэгтэй.
Компьютер тань эхлээд асахдаа ачаалдаг бүх програмуудаа ачаалж дууссаны дараа ажиллаж эхэл.Ямар нэгэн үйлдэл хийждуусаад REFRESH хийж байх. Энэ нь таны RAM-г хэрэгцээгүй файлуудаас чөлөөлж өгөх болно.Дэлгэцийн зургаараа том хэмжээтэй, нягтрал ихтэй зураг сонгосны хэрэггүй.Дэлгэц дээрээ аль болох олон shortcut-ууд тавихгүй байх. Shortcut тус бүр RAM-с тодорхой хэмжээний зай хэрэглэдэг.Хогийн саваа байнга цэвэрлэж бай. Энд орсон файл ньhard /Хатуу/дискэн дээр зай эзэлж байдаг.

Surgalt

  • 1.
  • 2.
    АгуулгаДотоод сүлжээ, принтерshare – лэх, файл share – лэхShortcut-н тухай /Виндоүс/Компьютерээ вируснээс хамгаалах аргуудИнтернэт үр дүнтэй ашиглахКомпьютерийн үзүүлэлт, хурд түүнд нөлөөлөх хүчин зүйлс, хялбар аргааркомпьютерийн хурд сайжруулах
  • 3.
    1.1 Комьпютерийн дотоодсүлжээ гэж юу вэ?Комьпютерийн дотоод сүлжээ гэдэг бол 2 болон түүнээс дээш тооны компьютеруудад принтер, файл, програмгэх мэтийн нөөцийг хамтран эзэмших боломжийг олгодог сүлжээ юм. Нөөцийг хамтран ашиглахНөөцийг хуваах нь принтер мэтийн үнэтэй нөөцүүдийг олон хэрэглэгч хамтран ашиглах боломжийг олгоно.
  • 4.
    1.2 Принтерийг сүлжээндашиглах1. Принтерийгсүлжээнд share-лэхStart – Control panel – Printers and FaxesХэрвээ принтер чинь нэгэнт суусан байгаа бол Icon дээр нь mouse2-оодарж дэд цэсийг гарган Properties дарна. Sharing хавтас руу орж принтерийг share хийнэ.2. Бусад компьютерийг share хийсэн принтертэй компьютерт холбох.Start – Run /windows+R/ IP хаяг эсвэлКомпьютерийн нэр
  • 5.
    Принтерийг нь ашиглахгэж байгаа компьютерийнхээ IP эсвэл нэрийг оруулаад OK дарна. Ингэснээр дараах цонх гарч ирнэ.mouse1-ээ 2 дарна.connect to printer гэсэн цонх гарч ирэхэд yes дарснаар холболт хийгдэнэ.
  • 6.
    1.3 Файл share-лэх1.Share-лэхгэж байгаа folder/хавтас/ - ныхаа mouse2 - гдарна.2. Sharing and security гэж орно.3. Share this folder on the networkсонгоод OK дарна.share хийгдсэн хавтас
  • 7.
    Ингээд таны share– лэсэн файлыг дотоод сүлжээнд байгаа бүх компьютерээс үзэж авах боломжтой болно.Бусад хүний share – лэсэн файлыг авах.Start – Run /windows+R/ IP хаяг эсвэлКомпьютерийн нэр Өөр хүний share-лэсэн файл.
  • 8.
    2. Shortcut гэжюу вэ? Түүний ашигГар дээрх товчны хослол ашиглан хялбар аргаар түргэн шуурхай гүйцэтгэж, болдог үйлдлийг shortcut/товчилбор/ гэнэ. Ихэнхдээ Alt, Ctrl, Shift, Windows гэх мэтийн товчнуудыг жирийн үсэг бүхий товчнуудтай хамтран дарснаар Shortcut хэрэгжинэ. Жишээ нь: бидний хамгийн сайн мэдэх shortcut бол Ctrl + S /хадгалах/ билээ. Энэ эхлээд Ctrl дараад дараа нь S дар гэсэн үг юм.Shortcut-г ашигласнаар цаг хэмнэх давуу талтай.
  • 9.
    2.1 Түгээмэл хэрэглэгддэгshotcut-уудWindows- windows start цэсийг нээх- windows + break Системийн тухай мэдээлэл харуулах- windows + D Дэлгэц рүү шууд шилжинэ. Бүх цонхыг жижигрүүлнэ.- windows + M Бүх идэхтэй байгаа цонхийг таскбар мөрөнд хураах- windows + E My computer – г нээх- windows + FХайлт хийдэг цонхыг харуулах- windows + L Компьютерээ түгжих- Ctrl + C /copy/Сонгосонфайлыгхуулж түр санах ойд хадгалах- Ctrl + X /cut/ Сонгосонфайлыг зөөжтүр санах ойд хадгалах- Ctrl + V /paste/ Санах ойд хуулсан файлыг курсор байгаа газар хуулах- Ctrl + Z /undo/ Хийсэн үйлдлээ буцах- Delete Сонгосон файлыгустгаж хогийн саванд оруулах
  • 10.
    - Shift +Delete Сонгосонфайлыгбүр мөсөнустгах - Ctrl + зүүн /баруун/ сум Өмнөх /дараах/ үгрүү курсор шилжих- Shift + Зүүн /баруун/ сум Нэг нэг тэмдэгтээр курсор байгаа газраас текстийг идэвхжүүлэх- Ctrl + Shift + Зүүн /баруун/ сум Нэг нэг үгээр курсор байгаа газраас текстийг идэвхжүүлэх- Shift + Дээд /доод/ сум Нэг нэг мөрөөр курсор байгаа газраас текстийг идэвхжүүлэх- Shift + Home /End/ Курсор байгаа газраас тухайн мөрийн эхлэл /төгсгөл/ хүртэл идэвхжүүлэх- Home /End/ Курсор байгаа мөрний эхэнд /төгсгөлд очно/- Backspace My computer – ын түвшинд ажиллаж байгаа үед нэг Folder /Хавтас/ буцна.- Ctrl + A Тухайн цонхонд байгаа бүх файл, хавтас, текстийг идэвхжүүлэх- Alt + F4 Идэвхтэй ажиллаж байгаа цонхийг хаах- Alt + Tab Таскбар-д байгаа цонхнуудаас сонгож нээх- Alt + Print Screen Ажиллаж байгаа программын зургийг түр санах ойд хуулах- F2 Сонгосон файлын нэрийг засах - F3 My computer-ын түвшинд ажиллаж байгаа үед хайлт хийх командыг гаргаж ирнэ- F5 Refresh хийнэ.
  • 11.
    3. Компьютерээ Вируснээсхамгаалах энгийн аргаВирус нь 2 замаар компьютерт ордогСүлжээгээрЗөөврийн дискнээс /флаш, CD DVD, floppy гэх мэт/Вирус нь ихэвчлэн флаш дискнээс компьютерт халддаг3.2 Вируснээс хамгаалах аргафлашруугаа оролгүйгээр My computer – Folders гэж ороход дараах цонх гарч ирнэ. дарж ороход вирус орох магадлал багасна.
  • 12.
    3.2 Вируснээс хамгаалахаргаВируснээс хамгаалах бас нэг боломж бол файлын өргөтгөлийг байнга харуулдаг болгох арга юм. Ингэхдээ My Computer нээгээд цэснээс Tools->Folder Options нээгдсэн цонхонд View цэс рүү орно. Advancedхэсэгт Hide extensions for known file types гэснийг чагтыг арилгаад Applyтовчийг дарна. Ингэснээр таны фаилууд байнга өргөтгөлтэй харагддаг болно. Нэр солих үедээ өргөтгөлийг арилгаж болохгүй гэдгийг санах хэрэгтэй. Ингэснээр флэш диск дээр *.exeэсвэл *.comзэрэг мэдэхгүй фаилуудыг нээж болохгүй. Ийм фаилууд нь ихэвчлэн вирүс байдаг.Мөн Toolsцэсэнд Folder Options харагдахгүй байж болно. Хэрэв тийм байвал таны компьютер вирүстэй байх магадлал маш өндөр байна.
  • 13.
  • 14.
    4. Интернэт ашиглалтАлдартайхайлтын систем-үүдwww.Google.comwww.yahoo.comwww.ask.comwww.aol.comwww.altavista.comwww.dogpile.comwww.lycos.com
  • 15.
    Онлайн толь1.www.on-toli.com2. www.bolor-toli.comгэх мэт онлайн тольнууд байдаг.
  • 16.
    4.1 www.google.com –с хэрхэн үр дүнтэй хайх вэ?1. Хамгийн амархан нь мэдээж хайх зүйлээ оруулаал болоо. Энэ нь зорилгодоо хүрэхэд тийм ч хангалттай биш. Хэрэгтэй хэрэггүй маш олон хайлт илэрнэ.2. Тусгай түлхүүр тэмдэгтүүдийг ашиглах.“ + ” тэмдэг. Үүнийг ашигласнаар заавал байх ёстой гэсэн утгыг агуулна.
  • 17.
    “ - "тэмдэг. Дээрх нэмэх тэмдэгийн эсрэг утгатай. Энэ үг байх ёсгүй гэсэн утгыг агуулна. Жишээ нь “- cat ”гэж хайвал cat гэсэн үг оруулалгүйгээр хайна.
  • 18.
    “ ~ "тэмдэг. Үүнийг ашиглан ижил утгатай үгнүүдээр нь хайна. Жишээ нь "~cat" гэвэл муурболон түүний хамаатнууд гарч ирнэ. Энэ нь ямар нэгэн юм хайхыг хүссэн боловч англиар тэр үгнийхээ утгыг нь мэдэхгүй байгаа үед илүү тохиромжтой.
  • 19.
    Тооны интервал оруулах.Ямар нэгэн тооны заагаар хайх боломжтой. Бичихдээ дээд доод хязгаараа дунд нь 2 цэгтэйгээр бичих хэрэгтэй. Жишээ нь "antivirus $10..$100 " гэж хайвал таньд 10-100 долларын үнэтэй Вирусны програмууд олдох болно.3. Энэ төвшинд тусгай түлхүүр үгнүүдээр хайх талаар авч үзье."intitle" энэ бол маш чухал түлхүүр үг. Хамгийн түгээмэл ашиглагддаг. Уг түлхүүр үгийг ашигласнаар ямар нэгэн файлыг шууд татахаар олж авч чадна. Жишээлбэл ямар нэгэн дууг шууд татахаар хайх бол. Та "intitle:index.ofmp3 (Хамтлаг болон дууны нэр)" гэж хайвал хүссэн дуугаа олох боломжтой. Жишээ нь WESTLIFE хамтлагын дууг хайх хэрэг гарвал"intitle:index.ofWestlife" гэж бичээд л хүссэн үедээWESTLIFE хамтлагын дуунуудыгшууд татахаар олж чадна.
  • 20.
    "inurl" URL буюутухайн хуудас байрлаж буй интернэт хаягыг нь тодорхойлж өгөх. Жишээ нь "inurl:yahoo" гэвэл urlд нь yahoo гэсэн үг орсон бүх сайтыг олно.
  • 21.
    "site::" Зөвхөнмонгол сайтнаасхайхыг хүсвэл "site::mn" гэж эхлүүлэх хэрэгтэй. Энэ мэтчилэн маш олон янзаар ашиглаж болно.5. Компьютерийн үзүүлэлт, хурд түүнд нөлөөлөх хүчин зүйлс, компьютерийн хурд сайжруулахэнгийн аргуудЮуны түрүүнд ямар хүчин чадалтай компьютер хэрэглэж байгаа мэдэх чухал юм. Үзүүлэлтээ харахын тулд Run буюу/Командын цонх/dxdiagбичээд OKДарахад таны компьютер ямар үзүүлэлттэй болох нь харагдана.Start – Run
  • 22.
  • 23.
    5.2 Компьютерийн хурдсайжруулах зарим нэг аргаТаны компьютерийг элдэв төрлийн вирус, өтнүүдээс гадна ажиллагааг удаашруулж, компьютерийн насыг богиносгож байдаг хэд хэдэн хүчийн зүйлүүд байдаг. Та энэнээс сэргийлэхийн тулд дарааххэдхэналхамыг чандлан сахих хэрэгтэй.
  • 24.
    Компьютер тань эхлээдасахдаа ачаалдаг бүх програмуудаа ачаалж дууссаны дараа ажиллаж эхэл.Ямар нэгэн үйлдэл хийждуусаад REFRESH хийж байх. Энэ нь таны RAM-г хэрэгцээгүй файлуудаас чөлөөлж өгөх болно.Дэлгэцийн зургаараа том хэмжээтэй, нягтрал ихтэй зураг сонгосны хэрэггүй.Дэлгэц дээрээ аль болох олон shortcut-ууд тавихгүй байх. Shortcut тус бүр RAM-с тодорхой хэмжээний зай хэрэглэдэг.Хогийн саваа байнга цэвэрлэж бай. Энд орсон файл ньhard /Хатуу/дискэн дээр зай эзэлж байдаг.