Μια παρουσίαση για τους τρεις ιεράρχες, τους προστάτες των γραμμάτων.

1. ΟΙ ΤΡΕΙΣ ΙΕΡΑΡΧΕΣ

2. Με την ονομασία
Τρεις Ιεράρχες
αναφέρονται
τρεις επιφανείς
άγιοι και θεολόγοι
της ορθόδοξης
χριστιανικής θρησκείας
προστάτες
των γραμμάτων
και των μαθητών:
Βασίλειος ο Μέγας
Ιωάννης ο Χρυσόστομος
Γρηγόριος ο Θεολόγος

3. Καθένας βέβαια έχει τη δική του γιορτή
αλλά και τους τρεις μαζί τους γιορτάζουμε
στις 30 Ιανουαρίου.

4. Την εορτή των Τριών Ιεραρχών
καθιέρωσε στο Βυζάντο
ο μητροπολίτης Ιωάννης Μαυρόπους
το 1100, όταν αυτοκράτορας ήταν ο Αλέξιος Κομνηνός.
Ο ίδιος συνέθεσε κι ένα μέρος του απολυτίκιου.
Τούς τρε ς μεγίστους φωστ ρας τ ς Τρισηλίου θεότητος,ῖ ῆ ῆ
τούς τήν ο κουμένην κτ σι δογμάτων θείων πυρσεύσαντας,ἰ ἀ ῖ
τούς μελι ύτους ποταμούς τ ς σοφίας,ῤῥ ῆ
τούς τήν κτίσιν π σαν θεογνωσίας νάμασι καταρδεύσαντας,ᾶ
Βασίλειον τόν μέγαν, καί τόν Θεολόγον Γρηγόριον,
σύν τ κλειν ωάννη, τ τήν γλ τταν χρυσο ήμονι,ῷ ῷ Ἰ ῷ ῶ ῤῥ
πάντες ο τ ν λόγων α τ ν ρασταί,ἱ ῶ ὐ ῶ ἐ
συνελθόντες μνοις τιμήσωμεν·α τοί γάρ τ Τριάδι,ὕ ὐ ῇ
πέρ μ ν εί πρεσβεύουσιν.ὑ ὑ ῶ ἀ

5. Οι τρεις Ιεράρχες έχουν πολλά κοινά γνωρίσματα:
Και οι τρεις έδειξαν προσήλωση στη χριστιανική
θρησκεία και η ζωή τους ήταν γεμάτη από αγώνες.
Ζούσαν απλή ζωή χωρίς πολυτέλειες.
Αφιέρωσαν τη ζωή τους
στους φτωχούς και δυστυχισμένους.
Αγάπησαν τα γράμματα
και τον πολιτισμό των αρχαίων Ελλήνων.
Έγιναν μεγάλοι δάσκαλοι
και σπουδαίοι ρήτορες.
Ο λαός τους εκτιμούσε και τους αγαπούσε.
Τα συγγράμματά τους έδωσαν αίγλη
στη χριστιανική παιδεία.

6. Η γιορτή των Τριών Ιεραρχών είναι η γιορτή
των σχολείων και των γραμμάτων...

7. ...των βιβλίων και της μάθησης

8. ...των δασκάλων και των μαθητών

9. ...από παλιά
μέχρι σήμερα.

10. Ο Μέγας
Βασίλειος

11. Ο Μέγας Βασίλειος γεννήθηκε στη Νεοκαισάρεια της
Καππαδοκίας το 330 μ.Χ.. Μεγάλωσε και ανατράφηκε μέσα σε
χριστιανικό περιβάλλον, κάτω από τη φροντίδα της μητέρας
του, Εμμέλειας. Όταν οι περίφημες σχολές της Καισάρειας δεν
είχαν να του προσφέρουν τίποτα περισσότερο, ο Βασίλειος
έφτασε στην ξακουστή Αθήνα. Τόση ήταν η φιλομάθειά του,
που σπούδασε ιατρική, ρητορική, αστρονομία, γεωμετρία,
θεολογία. Περισσότερο όμως προόδευσε στην αρετή και τη
χριστιανική ζωή. Έτσι αρνήθηκε τη δόξα των ανθρώπων και τη
φήμη του σοφού κι αφιερώθηκε στον Θεό. Έγραψε πολλά
βιβλία! Έγινε ο γνωστός αρχιεπίσκοπος Καισαρείας, ο
Επίσκοπος της αγάπης! Ίδρυσε τη Βασιλειάδα, σχεδόν μία
ολόκληρη πόλη, με νοσοκομείο, πτωχοκομείο, γηροκομείο,
λεπροκομείο, σχολείο, ξενώνα κλπ. Γι αυτά όλα ονομάστηκε
Μέγας! Στο έργο αυτό της φιλανθρωπίας αφιέρωσε όλα του τα
πλούτη και όλη του τη ζωή, μέχρι την κοίμησή του το 350.

12. Βασιλειάδα, η πολιτεία της αγάπης!
Η πόλη που δημιούργησε ο άγιος Πατέρας για να στεγάσει
ανθρώπους που είχαν ανάγκη από αγάπη και φροντίδα.
Ορφανά, ηλικιωμένοι, ασθενείς, ταξιδιώτες ανεξαρτήτου
ηλικίας, φύλου και φυλής έβρισκαν παρηγοριά εκεί!

13. Μέγας Βασίλειος, ο δικός μας Άι-Βασίλης

14. Tο 370 μ.Χ. όταν επίσκοπος στην Καισαρεία ήταν ο Μέγας Βασίλειος, ο Ρωμαίος έπαρχος
της Καππαδοκίας επέβαλλε αβάσταχτους φόρους στους κατοίκους. Μα οι άνθρωποι ήταν
φτωχοί... Κανένας δεν μπορούσε να πληρώσει... Όλοι είχαν απελπιστεί.
Ο Μέγας Βασίλειος έβλεπε τους συνανθρώπους του να υποφέρουν και να αγωνιούν.
Πονούσε η ψυχή του γι αυτήν την αδικία. Έπρεπε να τους βοηθήσει. Τους είπε λοιπόν να
συγκεντρώσουν ό,τι χρυσαφικό είχε απομείνει στα σπίτια τους. Εκείνοι που τον αγαπούσαν
και τον εμπιστεύονταν, έκαναν όπως τους είπε. Έτσι, μάζεψαν ό,τι είχε ο καθένας και σε
λίγες μέρες του πήγαν ένα σακούλι γεμάτο με κοσμήματα. Οπλισμένος με θάρρος και πίστη
στο Θεό ξεκίνησε και πήγε κατευθείαν να συναντήσει τον έπαρχο.
Ήρεμα αλλά θαρρετά και χωρίς κανένα δισταγμό, του μίλησε για τη σκληρή μεταχείριση που
είχε απέναντι στο λαό του και για τους άδικους φόρους που έβαζε. Η δύναμη των λόγων του
ήταν τέτοια που η καρδιά του Ρωμαίου άρχοντα μαλάκωσε. Αποφάσισε να επιστρέψει τα
χρυσαφικά στον Βασίλειο για να τα δώσει πίσω στους πιστούς. Ο Μέγας Βασίλειος γύρισε
πίσω πετώντας από τη χαρά του. Μονάχα μία σκέψη τον βασάνιζε. Πώς θα έβρισκε σε ποιον
ανήκει το κάθε χρυσαφικό; Αν τους ζητούσε να αναγνωρίσουν καθένας τα δικά του, ήταν
σίγουρος ότι μονάχα φωνές και παρεξηγήσεις θα γίνονταν. Έτσι σκέφτηκε έναν πρωτότυπο
και δίκαιο τρόπο.
Έφτιαξε μικρές πίτες κι έβαλε μέσα σε καθεμία από ένα κόσμημα. Μετά το τέλος της
λειτουργίας, τις μοίρασε στον κόσμο. Έτσι, καθένας έβρισκε ό,τι του τύχαινε. Κανένας δεν
είπε ότι ο επίσκοπός τους έκανε διακρίσεις. Όλοι ήταν ευτυχισμένοι. Το σχέδιο του Μεγάλου
Βασιλείου αποδείχτηκε απόλυτα σωστό.
Από τότε οι χριστιανοί καθιέρωσαν σαν έθιμο, για να τιμήσουν τη μνήμη του μεγάλου
Ιεράρχη, να βάζουν στην πρωτοχρονιάτικη πίτα, τη Βασιλόπιτα, ένα αγιοβασιλιάτικο
φλουρί! Ο κόσμος πιστεύει ότι όποιος το βρει μέσα στο κομμάτι του θα είναι υγιής και

15. Θε ς δίνει στόν νθρωποὉ ὸ ἄ
τή δύναμή πού χρειάζεται
στούς κόπους κα το ς γ νες του γιά τ ν ρετή.ὶ ὺ ἀ ῶ ὴ ἀ
πό τ ν μνήμη τ ν παρελθόντωνἈ ὴ ῶ
κα π τ ν πε ρα τ ν παρόντωνὶ ἀ ὸ ὴ ῖ ῶ
διδασκόμαστε γιά τ μέλλον.ὸ
μολυσμένη τμόσφαιρα κα κακίαἩ ἀ ὶ ἡ
χουν να κοιν σημε ο:ἔ ἔ ὸ ῖ
μία μολύνει τ σ μα κα λλη τ ν ψυχή.ἡ ὸ ῶ ὶ ἡ ἄ ὴ

16. ποιος γεύτηκε τ ν γλυκύτηταὍ ὴ
το λόγου το Θεο κα τ ν πρόδωσε,ῦ ῦ ῦ ὶ ὸ
μοιάζει μ’ κε νον πού λλαξεἐ ῖ ἄ
τ πολύτιμο διαμάντι μ’ να χρωματιστ γυαλί.ὸ ἕ ὸ
ταν κανοποιε ται νάγκη το φαγητοὍ ἰ ῖ ἡ ἀ ῦ ῦ
δέν πρέπει νά λησμονε ται ε εργεσία το Θεο .ῖ ἡ ὐ ῦ ῦ
Τά πράγματα το βίου λλάζουν ε κολα δεσπότ ,ῦ ἀ ὔ ῃ
ρετ μόνο ε ναι ναφαίρετο κτ μα.ἡ ἀ ὴ ἶ ἀ ῆ

17. Δ σε πρώτη κληρονομία στά παιδιά σουῶ
τ ν ρετὴ ἀ ὴ
κα στερα μοίρασέ τους κα τ ν περιουσία σου.ὶ ὕ ὶ ὴ
Θε ς μ ς σ ζει π το ς κινδύνουςὉ ὸ ᾶ ῴ ἀ ὸ ὺ
κα ταν κόμη χαθε κάθε λπίδα σωτηρίας.ὶ ὅ ἀ ῖ ἐ
Νά μ ν δίνεις φθονο πλο το στίς νέσεις σου, λλὴ ἄ ῦ ἀ ἀ ὰ
στήν ψυχή σου.

18. Ο Ιωάννης
ο Χρυσόστομος

19. Ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος γεννήθηκε λίγο αργότερα, γύρω στο
350, στην Αντιόχεια της Συρίας. Ο ξακουστός δάσκαλος Λιβάνιος
τον προόριζε για διάδοχό του στην Αντιόχεια. Μα ο Ιωάννης
προτίμησε να αφιερωθεί στον Θεό. Με φλογερά και δυνατά
κηρύγματα έσπειρε το λόγο του Θεού σε πολλά μέρη αλλά και
ως Πατριάρχης στην Κωνσταντινούπολη. Σε κάθε ομιλία του
μαζευόταν πλήθος πολύ. Το κήρυγμά του ήταν κάτι το
εξαιρετικό. Όταν κήρυττε ήταν σαν να έτρεχε χρυσάφι από το
στόμα του. Γι αυτό ονομάστηκε Χρυσόστομος. Μοίραζε φαγητό
σε 7.000 φτωχούς κάθε μέρα. Όμως οι εχθροί της αλήθειας,
μεταξύ των οποίων και η αυτοκράτειρα, την οποία έλεγχε για
τις αδικίες της, τον έστειλαν στην εξορία τρεις φορές. Την Τρίτη
φορά πέθανε από τις κακουχίες, δοξολογώντας τον Θεό.

20. Η συναίσθηση της άγνοιας είναι ένα
μεγάλο βήμα προς τη γνώση.
Όταν ανακαλύπτεις την πόρτα της καρδιάς σου,
ανακαλύπτεις τη πύλη του ουρανού
Η απελπισία αυτόν που έπεσε
δεν τον αφήνει να σηκωθεί,
η αμέλεια τον όρθιο
καταφέρνει να τον γκρεμίσει.

21. Ανώφελη είναι η νηστεία,
όταν περιορίζεται μόνο στις τροφές.
Με τη μετάνοια σβήνουμε κάθε αμαρτία
στο άπειρο πέλαγος της φιλανθρωπίας του Θεού.
Η πρώτης θυγάτηρ του Θεού είναι η ελεημοσύνη,
αυτή η ελεημοσύνη κατέπεισε τον Θεό
και έγινε άνθρωπος, για να σώσει τον άνθρωπον.

22. Όποιος ελεεί το φτωχό δανείζει το Θεό,
με βέβαιη επιστροφή του δανείου του.
Ο Θεός εμφανίζεται επιεικής στους αμαρτωλούς και
αυστηρός στους δικαίους.
Όταν δυστυχούμε είναι φυσικό να πλησιάζουμε το
Θεό. Το σπουδαίο και θαυμαστό είναι να μας
διακρίνει ευλάβεια όταν ευτυχούμε.

23. Ο Γρηγόριος
ο Θεολόγος

24. Ο Γρηγόριος ο Θεολόγος είχε ευαίσθητη ψυχή. Έγραψε πολλά
ποιήματα. Τα κηρύγματα και τα γραπτά του στερέωσαν την
ορθόδοξη πίστη. Ένας και μόνο άνθρωπος με θεϊκή φωτιά στην
καρδιά μπορεί να διορθώσει ολόκληρη πόλη. Ο Γρηγόριος ο
Θεολόγος ήταν συνομήλικός, φίλος και συσπουδαστής του
Βασιλείου. Σπούδασε κι έγινε κάτοχος όλης της γνωστής
σοφίας. Γρήγορα όμως τ΄ άφησε όλα και αφοσιώθηκε στον
Χριστό.
Ως επίσκοπος της Ναζιανζού και ως Πατριάρχης στην
Κωνσταντινούπολη με ευγλωττία και γενναιότητα
πολέμησε όλες τις αιρέσεις και κράτησε την πίστη μας
ανόθευτη. Για την προσφορά του στην ορθοδοξία ονομάστηκε
Θεολόγος και είναι ο δεύτερος που παίρνει αυτόν τον τίτλο
μετά τον ευαγγελιστή Ιωάννη. Λιγότερο γνωστό, αλλά αξιόλογο,
είναι το ποιητικό του έργο, που σήμερα πολλοί το μελετούν και
το θαυμάζουν.

25. Ο ευεργετημένος πρέπει να θυμάται το καλό που
του έκαναν, ο ευεργέτης όμως καθόλου.
Μη θέλεις να πείσεις με τα λόγια, αλλά με τα έργα.
Μισώ την διδασκαλία που είναι αντίθετη με τον τρόπο
ζωής.
Ούτε να έχεις μεγάλο θάρρος,
ούτε να απελπίζεσαι υπερβολικά.
Το πρώτο σε εξασθενεί, το δεύτερο σε ρίχνει κάτω.

26. Είναι δύσκολο να υποψιασθεί το κακό
εκείνος που με δυσκολία στρέφεται στην κακία.
Αρετή που δεν ασκείται έμπρακτα, γρήγορα κάτω
από την επήρεια των διαφόρων περιστάσεων
εξαφανίζεται.
Όπως όλα τα άλλα, έτσι και οι γάμοι των χριστιανών
πρέπει να έχουν και την κοσμιότητα, αλλά κοσμιότητα
να είναι η σεμνότητα.

27. Ο ευσεβής βίος λάμπει περισσότερο από τα αστέρια.
Πρέπει να είμαστε ευκολομετακίνητοι
από το κακό προς το καλύτερο
και αμετακίνητοι
από το καλό προς το χειρότερο.
Πράγματι, είναι στενός ο δρόμος της αλήθειας,
είναι μονοπάτι που και από τις δύο πλευρές έχει γκρεμό,
γεμάτο από δυσκολίες.

29. Είναι οι προστάτες της παιδείας
γιατί έγραψαν θαυμάσια κείμενα,
με διαχρονική αξία και
δίδασκαν καθημερινά
διαφωτίζοντας τους νέους.
Το 1842 το πανεπιστήμιο Αθηνών
καθιέρωσε την εορτή των Τριών Ιεραρχών,
ως ημέρα αφιερωμένη
στην παιδεία και τα γράμματα.

30. Σε πολλές χώρες ο Χριστιανισμός είναι επίσημη θρησκεία.
Η εκκλησία είναι εδώ για να διδάξει την πίστη στον λαό
και να σταθεί δίπλα του οδηγός και συμπαραστάτης.

31. Όμως υπάρχουν τόποι στη γη όπου
η ζωή δεν είναι εύκολη για τους ανθρώπους...

32. Σε πολλά μέρη της Αφρικής η έλλειψη νερού
στέγνωσε τη γη και δεν μπορούν να καλλιεργήσουν.

33. Τα ζώα τους πεθαίνουν από πείνα και δίψα
και οι άνθρωποι δεν μπορούν να τα βοηθήσουν...

34. Το νερό είναι το πιο πολύτιμο και σπάνιο αγαθό για
τη επιβίωσή τους και το μαζεύουν όπου το βρουν.

35. Η δίψα είναι τόσο μεγάλη που πίνουν νερό ακόμη
κι όταν αυτό είναι ακατάλληλο και αιτία ασθενειών.

36. Ο θάνατος είναι πολύ κοντά τους...
Εκατομμύρια άνθρωποι χωρίς ελπίδα για επιβίωση.

37. Κι εκεί που η ξηρασία δεν σκοτώνει ανθρώπους,
φυτά και ζώα... τα σκοτώνει όλα ο πόλεμος...

38. Φτώχεια, πείνα, δίψα και εξαθλίωση...

39. Σύμφωνα με τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών, κάθε 4 δευτερόλεπτα ένας συνάνθρωπός μας
πεθαίνει από την πείνα. Δυστυχώς, οι περισσότεροι είναι παιδιά… Σε πολλές χώρες της
Αφρικής, οι άνθρωποι όχι μόνο δεν έχουν φαγητό, αλλά δεν υπάρχει πια η δυνατότητα
καλλιέργειας ή αλιείας. Παρ’ όλα αυτά, άνθρωποι ζουν σε τέτοιες περιοχές εδώ και
αιώνες. Με πενιχρά μέσα προσπαθούν να ικανοποιήσουν την πείνα τους, και
αγωνίζονται για να έχουν ένα πιάτο αλεύρι ή ρύζι την ημέρα.
Περιοδεύοντας
σε αυτές τις περιοχές,
οι Ορθόδοξοι ιεραπόστολοι,
Έλληνες ή ιθαγενείς,
μαζί με την ψυχή των ανθρώπων,
αγωνίζονται και για το σώμα τους.
Διοργανώνουν συσσίτια ή διανέμουν τρόφιμα,
για τους συνανθρώπους μας
κάθε φυλής, θρησκεύματος και ηλικίας.

40. Κι όταν νομίζεις ότι όλα έχουν χαθεί,
ένας ιεραπόστολος έρχεται
να σου κρατήσει το χέρι!

41. Ένας ιεραπόστολος που θα μαζέψει τα πεινασμένα
παιδάκια και θα γεμίσει το πιάτο τους φαγητό!

42. Γιατί την ώρα που εμείς διαλέγουμε τι θα φάμε
ή πετάμε ό,τι δε μας αρέσει, κάποια παιδάκια...

43. Οι ιεραπόστολοι, έχουν αφιερώσει τη ζωή τους
για να δώσουν ζωή σ΄ αυτούς τους ανθρώπους...

44. Φεύγουν από την Ελλάδα και από άλλες χώρες
και οργανώνουν κοινότητες στην Αφρική!

45. Με τη δύναμη της πίστη τους και την οικονομική
βοήθεια τη δική μας μπορούν και κάνουν θαύματα!

46. Υπάρχουν χώρες, όπου τα σπίτια δεν έχουν βρύσες, τα ποτάμια είναι μακρινά και το νερό
λιγοστό. Χώρες, όπου οι άνθρωποι μολύνονται καθημερινά και πεθαίνουν, επειδή δεν έχουν
πρόσβαση σε καθαρό νερό. Χώρες, όπου γυναίκες και παιδιά προχωρούν καθημερινά
μέχρι και πέντε χιλιόμετρα για να φτάσουν την κοντινότερη πηγή και να φέρουν νερό στις
οικογένειές τους. Χώρες, όπου το όνειρο των ανθρώπων περικλείεται σε μία μόνο
λέξη: «πηγάδι». Σε τέτοιες χώρες ζουν και εργάζονται οι ιεραπόστολοί.

47. Ένα πηγάδι μπορεί να αλλάξει τη ζωή ενός χωριού
στην Αφρική! Ένα πηγάδι κάνει ένα θαύμα!

48. Μια δεξαμενή νερού θα κρατήσει ζωντανό
ένα χωριό στις δύσκολες μέρες της λειψυδρίας!

49. Ταξιδεύοντας σε ορισμένες περιοχές της Αφρικής,
βλέπουμε ότι εκεί τα παιδιά εργάζονται σκληρά.
Δεν έχουν χρήματα για να πληρώσουν δίδακτρα
ή δεν υπάρχουν σχολεία στην περιοχή τους.
Σύμφωνα με την UNESCO, ένα στα τρία παιδιά στην υποσαχάρια Αφρική
δεν καταφέρνει να ολοκληρώσει την πρωτοβάθμια εκπαίδευση.
Τα περισσότερα παιδιά στον κόσμο το πρωί βρίσκονται
σε μια αίθουσα διδασκαλίας και κάνουν μαθήματα.

50. Θεωρούνται τυχερά αυτά που μπορούν να έχουν
για σχολείο μια πρόχειρη αχυροκαλύβα...

51. ή ακόμα καλύτερα, ένα μισοτελειωμένο τούβλινο
κτίσμα με στέγη, καθίσματα και πίνακα!

52. Όμως κυρίως έναν δάσκαλο που θα νοιάζεται
να είναι χορτάτα και χαμογελαστά!

53. Οι ιεραπόστολοι στις χώρες της Αφρικής
βαφτίζουν χριστιανούς τους ντόπιους...

54. Και δημιουργούν νέες χριστιανικές κοινότητες στην
Αφρική με ντόπιους ιερείς και πολλούς πιστούς!

55. Το έργο των ιεραποστόλων στηρίζεται και στην δική
μας βοήθεια και στη δική μας υλική προσφορά!
Ο Μέγας Βασίλειος
έφτιαξε τη Βασιλειάδα
για τους φτωχούς
και τους ανήμπορους!

56. Ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος έλεγε:
"Η πρώτης θυγατέρα του Θεού είναι η ελεημοσύνη."
Ο Γρηγόριος ο Θεολόγος δίδασκε:
"Ας κερδίσουμε τις ψυχές με τις ελεημοσύνες,
ας δώσουμε από τα υπάρχοντά μας στους φτωχούς,
για να γίνουμε πλούσιοι σε ουράνια αγαθά."

57. Όταν έχουμε μέσα μας τον Χριστό υπάρχει ελπίδα
και για αυτά τα σοκολατένια παιδάκια!
Τ Ε Λ Ο Σ
Αφροδίτη Πιπεράρη