Basic info about Polio and its vaccines by Dr. Maiwand Ahmadzai

1. ‫وړل‬ ‫منځه‬ ‫له‬ ‫پوليو‬ ‫د‬ ‫او‬ ‫پوليو‬
‫جالالباد‬
،‫لمړۍ‬ ‫مرغومي‬ ‫د‬۱۳۹۴

2. ‫لنډيز‬ ‫پريزينټيشن‬ ‫د‬
•‫معرفي‬ ‫پوليو‬ ‫د‬
◦‫سرايت‬ ‫او‬ ‫تعريف‬
◦‫مخنيوی‬
‫ده؟‬ ‫مهمه‬ ‫دومره‬ ‫پوليو‬ ‫ولې‬
◦‫کاميابي‬ ‫پروګرام‬ ‫د‬ ‫پوليو‬ ‫د‬
◦‫پېښو‬ ‫د‬ ‫پوليو‬ ‫د‬
‫ستونزي‬ ‫وړاندي‬ ‫په‬ ‫پروګرام‬ ‫د‬
2/7/2017 2

3. ‫پيژندنه‬ ‫پوليو‬ ‫د‬
2/7/2017 3
‫پيژندنه‬ ‫پوليو‬ ‫د‬
•‫کيږي‬ ‫ليږدل‬ ‫ته‬ ‫کس‬ ‫بل‬ ‫څخه‬ ‫کس‬ ‫يو‬ ‫د‬ ‫چې‬ ‫ده‬ ‫ناروغۍ‬ ‫ساري‬ ‫يوه‬ ‫پوليو‬
•‫نژدې‬۹۵‫لري‬ ‫نه‬ ‫نښانه‬ ‫نښه‬ ‫کوم‬ ‫هيڅ‬ ‫پيښي‬ ‫سلنه‬
•‫په‬۵‫کيږي‬ ‫پيدا‬ ‫کانګي‬ ‫او‬ ‫اسهال‬ ،‫درد‬ ‫ځان‬ ،‫درد‬ ‫ستوني‬ ‫د‬ ،‫ټوخی‬ ،‫تبه‬ ‫کې‬ ‫کسانو‬ ‫اخته‬ ‫سلنه‬

4. Introduction to Polio cont.
2/7/2017 4
•‫د‬۱‫ت‬ ‫منځ‬ ‫مړينه‬ ‫يا‬ ‫او‬ ‫فلج‬ ‫کې‬ ‫کسانو‬ ‫اخته‬ ‫کمو‬ ‫نه‬ ‫سلنې‬‫راځي‬ ‫ه‬
•‫فلج‬ ‫نرم‬ ‫انې‬ ‫د‬ ‫کيږي‬ ‫پيدا‬ ‫کبله‬ ‫له‬ ‫پوليو‬ ‫د‬ ‫چې‬ ‫فلج‬ ‫کوم‬‫وي‬ ‫څير‬ ‫په‬
‫راځي‬ ‫ته‬ ‫منځ‬ ‫کې‬ ‫پښه‬ ‫يوه‬ ‫په‬ ‫وخت‬ ‫ډيری‬ ‫چي‬
‫ولرئ‬ ‫ياد‬ ‫په‬!‫ده‬ ‫نه‬ ‫پوليو‬ ‫پيښه‬ ‫هر‬ ‫فلج‬ ‫د‬

5. ‫خپريدنه‬
2/7/2017 5

6. ‫پيژندنه‬ ‫پوليو‬ ‫د‬
6
•‫راځي‬ ‫ته‬ ‫منځ‬ ‫کبله‬ ‫له‬ ‫مراعت‬ ‫نه‬ ‫د‬ ‫الصحې‬ ‫حفظ‬ ‫د‬ ‫ته‬ ‫بل‬ ‫څخه‬ ‫کس‬ ‫يو‬ ‫د‬ ‫يې‬ ‫خپريدنه‬
•‫وي‬ ‫زيات‬ ‫العاده‬ ‫فوق‬ ‫سرايت‬ ‫ناروغۍ‬ ‫د‬ ‫وروسته‬ ‫څه‬ ‫او‬ ‫مخکې‬ ‫لږ‬ ‫کيدو‬ ‫اخته‬ ‫د‬ ‫فلج‬ ‫په‬
•‫کړي‬ ‫خپور‬ ‫کې‬ ‫ټولنه‬ ‫په‬ ‫ميکروب‬ ‫شي‬ ‫کوالي‬ ‫هم‬ ‫کسان‬ ‫روغ‬
‫خپريدنه‬

7. ‫تشخيص‬
2/7/2017 7
‫کيږي؟‬ ‫څنګه‬ ‫تشخيص‬ ‫پوليو‬ ‫د‬
‫پيښه‬ ‫فلج‬ ‫د‬
•‫واسط‬ ‫په‬ ‫ګانو‬ ‫نماينده‬ ‫د‬‫ه‬
‫کيږي‬ ‫ورکول‬ ‫راپور‬
‫متخصصين‬
•‫کوي‬ ‫څېړنه‬ ‫پيښې‬ ‫د‬
•‫نمونه‬ ‫موادو‬ ‫غايطه‬ ‫د‬
‫کيږي‬ ‫اخستل‬
‫نمونه‬
•‫اباد‬ ‫اسالم‬
•‫د‬WHO‫ايز‬ ‫سيمه‬ ‫په‬
‫ک‬ ‫معاينه‬ ‫کې‬ ‫البراتوار‬‫يږي‬ ‫پې‬ ‫پوليو‬ ‫د‬‫ښه‬
‫يا‬ ‫او‬ ‫تائيد‬
‫کيږي‬ ‫رد‬
‫په‬۲۰۱۴‫د‬ ‫کې‬ ‫کال‬۲۴۱۹‫يواځي‬ ‫څخه‬ ‫پيښو‬ ‫فلج‬
۲۸‫وي‬ ‫پوليو‬ ‫يې‬(1.1%)

8. ‫کيږي؟‬ ‫ډول‬ ‫څه‬ ‫درملنه‬ ‫پوليو‬ ‫د‬
‫مخنيوی‬ ‫او‬ ‫درملنه‬
‫درملنه‬
•‫د‬ ،‫شو‬ ‫اخته‬ ‫فلج‬ ‫په‬ ‫ناروغ‬ ‫چې‬ ‫ځل‬ ‫يو‬
‫کيږي‬ ‫پاتي‬ ‫معيوب‬ ‫پايه‬ ‫تر‬ ‫عمر‬
•‫نشت‬ ‫درملنه‬ ‫هيڅ‬ ‫پوليو‬ ‫د‬‫ه‬
‫ده‬ ‫وړ‬ ‫مخنيو‬ ‫د‬ ‫توګه‬ ‫بشپړه‬ ‫په‬ ‫ناروغې‬ ‫اما‬
2/7/2017 8

9. ‫مخنيوی‬
2/7/2017
9
‫مخنيوی‬
‫واکسين‬ ‫ستني‬ ‫د‬ ‫د‬‫څاڅکي‬ ‫پوليو‬
•‫په‬ ‫ناروغۍ‬ ‫د‬ ‫پاملرنه‬ ‫ته‬ ‫الصحې‬ ‫حفظ‬
‫لري‬ ‫رول‬ ‫کې‬ ‫مخنيوي‬
•‫او‬ ‫پوليو‬ ‫د‬ ‫ماشوم‬ ‫شيدې‬ ‫مور‬ ‫د‬
‫تقوي‬ ‫وړاندې‬ ‫په‬ ‫ناروغيو‬ ‫نورو‬‫ه‬
‫کوي‬
•‫باوري‬ ‫او‬ ‫ارزانه‬ ،‫اسانه‬ ‫نه‬ ‫دټولو‬ ‫اما‬
‫واس‬ ‫په‬ ‫واکسين‬ ‫د‬ ‫پوليو‬ ‫د‬ ‫مخنيوی‬‫طه‬
‫کيږي‬
‫واکسي‬ ‫د‬ ‫لپاره‬ ‫توب‬ ‫خوندي‬ ‫بشپړ‬ ‫د‬‫ن‬
‫دي‬ ‫کار‬ ‫په‬ ‫دوزونه‬ ‫څو‬
‫کيږي‬ ‫ورکول‬ ‫شکل‬ ‫په‬ ‫څاڅکو‬ ‫د‬
‫تطبيقيږي‬ ‫شکل‬ ‫په‬ ‫ستنې‬ ‫د‬
‫اس‬ ‫يې‬ ‫تطبيق‬‫انه‬
‫روزل‬ ‫يې‬ ‫لپاره‬ ‫تطبيق‬ ‫د‬
‫د‬ ‫اړتيا‬ ‫ته‬ ‫پرسونل‬ ‫شوي‬‫ه‬
‫وړلو‬ ‫منځ‬ ‫له‬ ‫د‬ ‫پوليو‬ ‫د‬
‫د‬ ‫وسيله‬ ‫بنسټيزه‬ ‫لپاره‬‫ه‬
‫لپاره‬ ‫خونديتوب‬ ‫فردي‬ ‫د‬‫ښه‬
‫دی‬ ‫واکسين‬

10. ‫واکسين‬ ‫ستنې‬ ‫د‬
‫په‬۱۹۵۵‫کړ‬ ‫اختراع‬ ‫سالک‬ ‫جوهان‬ ‫کې‬ ‫کال‬
‫ګرځي‬ ‫سبب‬ ‫مقاومت‬ ‫د‬ ‫وړاندې‬ ‫په‬ ‫پوليو‬ ‫د‬
‫وړان‬ ‫په‬ ‫ميکروب‬ ‫د‬ ‫پوليو‬ ‫د‬ ‫کې‬ ‫کولمو‬ ‫په‬‫دې‬
‫کوالی‬ ‫شي‬ ‫نه‬ ‫دفاع‬
‫شي‬ ‫نه‬ ‫وړاي‬ ‫منځه‬ ‫له‬ ‫پوليو‬ ‫ځان‬ ‫يواځي‬ ‫په‬
2/7/2017 10

11. •‫په‬۱۹۶۱‫شو‬ ‫جوړ‬ ‫خوا‬ ‫له‬ ‫سابين‬ ‫البرټ‬ ‫د‬ ‫کې‬ ‫کال‬
•‫تطبيقيږي‬ ‫اسانه‬ ‫په‬
•‫کوي‬ ‫دفاع‬ ‫ضد‬ ‫په‬ ‫ميکروب‬ ‫د‬ ‫کې‬ ‫کولمو‬ ‫په‬
•‫دی‬ ‫ارزانه‬ ‫توګه‬ ‫نسبي‬ ‫په‬
•‫شي‬ ‫وړاي‬ ‫منځه‬ ‫له‬ ‫پوليو‬ ‫ځان‬ ‫يواځي‬ ‫په‬
‫څاڅکي‬ ‫پوليو‬ ‫د‬
2/7/2017 11

12. 2/7/2017 12

13. ‫پوليو‬ ‫ولې‬
2/7/2017 13

14. ‫پوليو‬ ‫ولې‬
2/7/2017 14
•‫شي‬ ‫کيدای‬ ‫وړل‬ ‫منځه‬ ‫له‬ ‫پوليو‬
‫کيږي‬ ‫اطراح‬ ‫واسطه‬ ‫په‬ ‫شخص‬ ‫اخته‬ ‫د‬ ‫ته‬ ‫محيط‬ ‫ويروس‬ ‫پوليو‬ ‫د‬
‫شي‬ ‫کوالي‬ ‫ژوند‬ ‫کې‬ ‫بدن‬ ‫په‬ ‫انسان‬ ‫د‬ ‫يواځي‬ ‫ميکروب‬ ‫دا‬
‫ل‬ ‫توګه‬ ‫بشپړه‬ ‫په‬ ‫به‬ ‫ميکروب‬ ،‫کړو‬ ‫خوندي‬ ‫واسطه‬ ‫په‬ ‫واکسين‬ ‫د‬ ‫انسانان‬ ‫موږ‬ ‫که‬‫منځه‬ ‫ه‬
‫شي‬ ‫والړ‬
‫يوسي‬ ‫منځه‬ ‫له‬ ‫کې‬ ‫کولمو‬ ‫په‬ ‫ميکروب‬ ‫چې‬ ‫لري‬ ‫توان‬ ‫دا‬ ‫څاڅکي‬ ‫پوليو‬ ‫د‬
•‫وه‬ ‫ميکروب‬ ‫چيچک‬ ‫د‬ ‫لره‬ ‫يې‬ ‫خصوصيت‬ ‫عين‬ ‫چې‬ ‫ميکروب‬ ‫بل‬ ‫يو‬
•‫په‬ ‫چيچک‬۱۹۸۰‫والړه‬ ‫منځه‬ ‫له‬ ‫څخه‬ ‫نړۍ‬ ‫له‬ ‫کې‬ ‫کال‬

15. ‫پوليو؟‬ ‫ولې‬
•‫په‬ ‫افغانستان‬۱۹۷۵‫کې‬ ‫کال‬
‫يووړ‬ ‫منځه‬ ‫له‬ ‫چيچک‬
•‫زموږ‬ ‫کې‬ ‫اسيا‬ ‫جنوبي‬ ‫په‬
‫چې‬ ‫وه‬ ‫هيواد‬ ‫لمړي‬ ‫هيواد‬
‫کړ‬ ‫ختم‬ ‫يې‬ ‫چيچک‬
2/7/2017 15

16. ‫پوليو؟‬ ‫ولې‬
‫تاريخچه‬ ‫پوليو‬ ‫د‬
•‫زماني‬ ‫پخوا‬ ‫ډېرې‬ ‫د‬ ‫چې‬ ‫ناروغي‬ ‫يوه‬
‫ت‬ ‫منځه‬ ‫له‬ ‫نن‬ ‫کوي‬ ‫فلج‬ ‫انسانان‬ ‫راهيسي‬‫للو‬
‫ده‬ ‫نږدې‬ ‫ته‬
•‫په‬۱۹۴۹‫کې‬ ‫کال‬۴۱،۰۰۰‫کسان‬
‫کب‬ ‫له‬ ‫پوليو‬ ‫د‬ ‫کې‬ ‫امريکا‬ ‫په‬ ‫يواځي‬‫فلج‬ ‫له‬
‫وه‬ ‫شوي‬
•‫په‬۱۹۸۸‫پوليو‬ ‫د‬ ‫کې‬ ‫نړۍ‬ ‫په‬ ‫کې‬ ‫کال‬
۳۵۰،۰۰۰‫وي‬ ‫شوي‬ ‫اټکل‬ ‫پېښي‬
•‫ټ‬ ‫په‬ ‫کال‬ ‫سږ‬ ‫کې‬ ‫نتيجه‬ ‫په‬ ‫هڅو‬ ‫ددغو‬‫وله‬
‫پوليو‬ ‫د‬ ‫کې‬ ‫نړۍ‬۶۷‫شوي‬ ‫ثبت‬ ‫پېښې‬
‫ده‬ ‫وړ‬ ‫وړلو‬ ‫منځه‬ ‫له‬ ‫د‬ ‫پوليو‬ ‫چې‬ ‫کوي‬ ‫واضح‬ ‫شواهد‬ ‫دغه‬
2/7/2017 16

17. ‫يوؤړه؟‬ ‫منځه‬ ‫له‬ ‫پوليو‬ ‫نړۍ‬ ‫څرنګه‬
‫خوندي‬ ‫څخه‬ ‫پوليو‬ ‫له‬ ‫نړۍ‬ ‫ډول‬ ‫څه‬
‫شوه؟‬
•‫پ‬ ‫چې‬ ‫کې‬ ‫ټولنو‬ ‫هغو‬ ‫په‬ ‫غوښتنه‬ ‫خلکو‬ ‫د‬ ‫لپاره‬ ‫واکسين‬ ‫د‬‫يې‬ ‫وليو‬
‫وه‬ ‫زياته‬ ‫العاده‬ ‫فوق‬ ‫وړې‬ ‫منځه‬ ‫له‬
•‫ش‬ ‫سبب‬ ‫وړلو‬ ‫منځه‬ ‫له‬ ‫د‬ ‫پوليو‬ ‫د‬ ‫اعتماد‬ ‫باندي‬ ‫واکسين‬ ‫په‬‫و‬
‫هو‬
‫چې‬ ‫شرط‬ ‫دې‬ ‫په‬
•‫بدل‬ ‫ته‬ ‫طرف‬ ‫مسؤليت‬ ‫يو‬ ‫د‬ ‫نه‬ ‫تجارت‬ ‫د‬ ‫وړل‬ ‫منځه‬ ‫له‬ ‫پوليو‬ ‫د‬
‫شي‬
‫يوسي؟‬ ‫منځه‬ ‫له‬ ‫پوليو‬ ‫هم‬ ‫به‬ ‫افغانستان‬ ‫ايا‬
2/7/2017 17

18. ‫تطبيق‬ ‫واکسين‬ ‫د‬ ‫پوليو‬ ‫د‬ ‫کې‬ ‫افغانستان‬ ‫په‬
2/7/2017 18
‫کې‬ ‫افغانستان‬ ‫په‬ ‫تطبيق‬ ‫واکسين‬ ‫د‬ ‫پوليو‬ ‫د‬
•‫په‬۱۹۷۴‫افغانستان‬ ‫په‬ ‫کې‬ ‫کال‬‫ن‬
‫تطبيق‬ ‫واکسين‬ ‫د‬ ‫دپوليو‬ ‫کې‬‫شو‬ ‫پيل‬
•‫په‬۱۹۹۴‫پي‬ ‫کمپاينونه‬ ‫کې‬ ‫کال‬‫ل‬
‫شول‬(۴‫کې‬ ‫کال‬ ‫په‬ ‫کمپاينه‬
‫جومات‬ ‫په‬ ‫جومات‬)
•‫پيښې‬ ‫پوليو‬ ‫د‬ ‫کې‬ ‫وخت‬ ‫هغه‬ ‫په‬‫په‬
‫کيدې‬ ‫ثبت‬ ‫نه‬ ‫توګه‬ ‫منظمه‬
‫په‬۲،۰۰‫شو‬ ‫پيل‬ ‫بهير‬ ‫کمپاين‬ ‫کور‬ ‫په‬ ‫کور‬ ‫د‬ ‫کې‬ ‫کال‬

19. 118
11 10 8
4
9
31
17
31
38
25
80
37
14
28
0
20
40
60
80
100
120
140
2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014
POLIO CASES 2000-2015
Poio Cases
2/7/2017 19

20. ‫ستونزي‬
2/7/2017 20
‫خنډونه‬ ‫وړاندې‬ ‫په‬ ‫پروګرام‬ ‫د‬
•‫کې‬ ‫ارزيابۍ‬ ‫په‬ ‫پروګرام‬ ‫د‬ ‫توګه‬ ‫ځانګړي‬ ‫په‬ ‫ده‬ ‫ستونزه‬ ‫ستره‬ ‫ټولو‬ ‫تر‬ ‫امني‬ ‫نا‬‫ستونزي‬
‫راوړي‬ ‫ته‬ ‫منځ‬
•‫ده‬ ‫ټيټه‬ ‫ډيره‬ ‫کچه‬ ‫پوهاوي‬ ‫د‬ ‫اړه‬ ‫په‬ ‫پوليو‬ ‫د‬ ‫کې‬ ‫ټولنه‬ ‫په‬
•‫کيږي‬ ‫شميرل‬ ‫نه‬ ‫توګه‬ ‫په‬ ‫پروګرام‬ ‫ملي‬ ‫يو‬ ‫د‬ ‫پروګرام‬ ‫کې‬ ‫برخو‬ ‫اکثره‬ ‫په‬
•‫ده‬ ‫کمه‬ ‫کچه‬ ‫غوښتنې‬ ‫د‬ ‫واکسين‬ ‫د‬ ‫کې‬ ‫ټولنه‬ ‫په‬

21. ‫پوښتنې؟‬
2/7/2017 21