1. ท่องเท่ยวชุมชน
ี

2. จุดกำำเนิ ด
ช่วงที่โลกตื่นตัวเรื่องการท่องเที่ยวที่ยั่งยืน
และหาทางเลือกใหม่ของการท่องเทียว ่ ปี
๒๕๓๕ – ๒๕๔๐
การท่องเทียวเชิงนิเวศ
่ (Ecotourism)
เข้ามาเป็นกระแสใหม่และกระแสใหญ่ใน
ประเทศไทย โดยการผลักดันของการท่อง
เที่ยวแห่งประเทศไทย ในขณะการท่อง
เทียวโดยชุมชน (Community Based
่
Tourism) เริมก่อตัวขึนเติบโตคู่ขนานไปกับ
่ ้
การท่องเทียวเชิงนิเวศ
่

3. ควำมแตกต่ำง
การท่องเที่ยวโดยชุมชน เน้นทีชุมชนเป็น
่
ศูนย์กลางในการทำางาน แต่การท่องเที่ยว
เชิงนิเวศ ใช้ธรรมชาติเป็นศูนย์กลาง ชุมชน
เป็นเพียงองค์ประกอบ
โฮมสเตย์ เน้นบ้านเป็นศูนย์กลาง แต่การ
ท่องเที่ยวโดยชุมชน ให้ความสำาคัญกับการมี
ส่วนร่วมของชุมชน มีการบริหารจัดการที่
ชัดเจนในรูปองค์กรชุมชน

4. เคร่ ือวโดยชุในกำรพัฒนำ อสร้าง
การท่องเที่ย
งมือมชน เป็นเครื่องมื
ความเข้มแข็งขององค์กรชาวบ้านในการ
จัดการทรัพยากร ธรรมชาติและวัฒนธรรม
โดยกระบวนการมีสวนร่วมของฅนในชุมชน
่ ให้
ชุมชนได้มีสวนร่วมในการกำาหนดทิศทางการ
่
พัฒนาและได้รบประโยชน์จากการท่องเที่ยว
ั
ในขณะเดียวกันในภาพรวมของอุตสาหกรรมการ
ท่องเที่ยว การท่องเทียวโดยชุมชนได้เข้าไปมี
่
บทบาทในการสร้างคุณภาพใหม่ของการท่อง
เที่ยวให้มีความหมายมากกว่าการพักผ่อน ความ
สนุกสนาน และความบันเทิง หากได้เปิดมิติของ

5. หลักกำร
๑) ชุมชนเป็นเจ้าของ ๗) ก่อให้เกิดการเรียนรู้ระ
หว่างฅนต่างวัฒนธรรม
๒) ชาวบ้านเข้ามามีส่วน
๘) เคารพในวัฒนธรรมที่
ร่วมในการกำาหนด
แตกต่างและศักดิ์ศรี
ทิศทางและตัดสินใจ ความเป็นมนุษย์
๓) ส่งเสริมความภาค ๙) เกิดผลตอบแทนที่เป็น
ภูมิใจในตนเอง ธรรมแก่ฅนท้องถิ่น
๔) ยกระดับคุณภาพ ๑๐) มีการกระจายรายได้สู่
ชีวต
ิ สาธารณประโยชน์ของ
ชุมชน
๕) มีความยั่งยืนทาง

6. องค์ประกอบ
๑) ทรัพยากรธรรมชาติและวัฒนธรรม - ชุมชนมี
ฐานทรัพยากรธรรมชาติที่อุดมสมบูรณ์ และมีวถี
ิ
การผลิตที่พงพาและใช้ทรัพยากรธรรมชาติอย่าง
ึ่
ยั่งยืน
๒) องค์กรชุมชน - ชุมชนมีระบบสังคมที่เข้าใจกัน,
ชุมชนรู้สกเป็นเจ้าของและเข้ามามีสวนร่วมใน
ึ ่
กระบวนการ
๓) การจัดการ - มีกลไกการดำาเนินงานอย่างมีส่วน
ร่วม, มีกฏกติการ่วม, รับประโยชน์ร่วม
๔) การเรียนรู้ - ทำาให้เกิดความรู้ ความเข้าใจ รวม
ทั้งสร้างจิตสำานึกให้กับชาวบ้าน, ผู้มาเยือน และผู้