Zwykle pompa ciepła typu powietrze/woda widziana jest przy budynku. Jest to obecnie traktowane jako standardowe rozwiązanie. Sprzyja temu niski poziom głośności współczesnych pomp ciepła, a także względy praktyczne. Łatwe jest prowadzenie prac montażowych oraz serwisowych. Jednak nadal są sytuacje, gdy dach budynku stanowi korzystne, a czasem jedyne miejsce dla zabudowy pompy ciepła. Przykładem jest gęsta zabudowa budynków i małe powierzchnie działek. Również względy estetyczne jak dla np. budynków zabytkowych mogą decydować o potrzebie montażu pompy ciepła na dachu.

1. Pompa ciepła na dachu budynku
 Warunki zastosowania pompy ciepła na dachu budynku
 Wymagania i zalecenia dla zabudowy pompy ciepła na dachu
 Kryteria wyboru pompy ciepła do zabudowy na dachu
Wydanie 1/2019
30.09.2019
eko-blog.pl vaillant.pl

2. 2
 W większości przypadków, pompa ciepła typu powietrze/woda instalowana jest przy
budynku. Decyduje o tym wygoda prowadzenia prac montażowych, a także serwisowych.
Nie mniej istotna jest bliska odległość od pomieszczenia kotłowni, gdzie znajduje się
jednostka wewnętrzna pompy ciepła (typu SPLIT) oraz osprzęt systemu grzewczego.
Pompa ciepła powietrze/woda – wybór
miejsca zabudowy urządzenia

3. 3
Warianty zabudowy pompy ciepła
powietrze/woda w domu jednorodzinnym
 Jednym z istotniejszych punktów przy planowaniu
zastosowania pompy ciepła powietrze/woda, jest
wybór miejsca jej zabudowy.
 Jednostka zewnętrzna pompy ciepła typu SPLIT
lub pompa ciepła typu MONOBLOK w wersji do
ustawienia na zewnątrz budynku, stanowi źródło
dźwięku i drgań. Należy uwzględnić wpływ tego
czynnika na otoczenie tak, aby nie zostały
przekroczone graniczne wartości głośności
w miejscach przebywania człowieka.
 Pod uwagę należy wziąć możliwości techniczne
pomp ciepła, w szczególności na ile odległości
pomiędzy jej jednostkami pozwalają na ich
połączenie i niezakłóconą współpracę.
 Do tego dochodzą inne czynniki pozwalające na
montaż pompy ciepła w określonej lokalizacji.

4. 4
 Rzadziej spotykanym miejscem zabudowy pompy ciepła powietrze/woda jest dach. Wybór
takiego wariantu lokalizacji urządzenia jest rzadszy głównie z powodów o charakterze
praktycznym. Jednak w określonych sytuacjach może być jedynym możliwym do wyboru ze
względu na np. ograniczoną powierzchnię działki.
Pompa ciepła na dachu budynku?

5. 5
 Zabudowa pompy ciepła na dachu może być korzystna w budynkach w zwartej
zabudowie, przy małej powierzchni działki, a także w budynkach wielkokubaturowych
z płaskim dachem. Również budynki zabytkowe ze względów estetycznych mogą wymuszać
zabudowę pompy ciepła w miejscu niewidocznym, a więc np. na dachu. Dach może być też
wykorzystany jako miejsce instalacji pompy ciepła na garażu, budynku gospodarczym
i ogólnie w wydzielonym obiekcie w którym znajduje się pomieszczenie kotłowni.
Kiedy można wybierać wariant zabudowy
pompy ciepła na dachu?

6. 6
Zabudowa pompy ciepła na dachu domu,
w zależności od jego konstrukcji
 Montaż pompy ciepła na dachu domu
wymaga zwrócenia uwagi na większe
ryzyko przenoszenia drgań. Dlatego
jest to wariant zabudowy dopuszczany
do stosowania w budynkach
o konstrukcji masywnej (murowanej).
Należy wykluczyć w takim przypadku
zabudowę w domu o konstrukcji
szkieletowej, także na dachu czy
stropie o lekkiej konstrukcji.
 Ryzyko przenoszenia drgań eliminuje
się stosując podstawy wibroizolacyjne.
Niektóre pompy ciepła posiadają
rozwiązania konstrukcyjne, które
obniżają do minimum generowanie
i przenoszenie drgań na zewnątrz
urządzenia (Sound Safe System).
m.in. typoszereg Vaillant aroTHERM Split, flexoTHERM
exclusive, versoTHERM plus, recoCOMPACT exclusive
Zestaw rozwiązań technicznych
ograniczających moc akustyczną
pompy ciepła

7. 7
Wymagania i zalecenia dla zabudowy
pompy ciepła na dachu budynku
 Miejsce zabudowy pompy ciepła na dachu powinno być
łatwo dostępne i bezpieczne do prowadzenia prac
montażowych oraz serwisowych. Stąd też
odległości od krawędzi dachu, świetlików
i innych elementów dachu po których
nie można chodzić, powinny być
nie mniejsze niż 2 metry.
 Prowadzenie prac
instalacyjnych i serwisowych
na dachu wymaga uprawnień
wysokościowych, analogicznie
jak dla montażu kolektorów
słonecznych lub paneli
fotowoltaicznych.

8. 8
Możliwości eksploatacyjne pompy ciepła
– długości przewodów, różnice wysokości
 Wybierając pompę ciepła do
zabudowy na dachu, konieczne jest
zwrócenie uwagi na dopuszczalne
odległości oraz różnice wysokości
pomiędzy jednostkami pompy ciepła.
 Przykładowo dla pomp ciepła typu
monoblok Vaillant aroTHERM VWL,
odległość pomiędzy jednostkami
może wynosić od 3 do 25 metrów,
a różnica poziomów aż do 10 metrów.
 W przypadku pomp ciepła typu
SPLIT, gdzie pomiędzy jednostkami
krąży czynnik chłodniczy, zwykle
określa się jedynie maksymalną
długość przewodów (do 25 metrów).

9. 9
Minimalne odstępy pomiędzy pompą ciepła,
a elementami otoczenia
 Pompę ciepła należy zabudować
z zachowaniem minimalnych odstępów
od otaczających ją elementów.
 Minimalne odstępy są zwykle określanie
przez producenta pompy ciepła, ponieważ
uwzględnia się nie tylko względy
zapewnienia dobrych warunków dla
przepływu powietrza, ale również względy
swobodnego dostępu do komponentów
pompy ciepła na czas prowadzenia
czynności konserwacyjnych czy
serwisowych.
Wymiar Odległość minimalna
 10 cm
 100 cm
 25 cm
 50 cm
 60 cm
1
2
3
4
5
Przykład wymaganych odstępów dla pompy
ciepła powietrze/woda typu monoblok
Vaillant aroTHERM VWL pracującej w trybie
ogrzewania i chłodzenia.

10. 10
Zapewnienie prawidłowych warunków
do odprowadzania skroplin
 Zarówno przy montażu pompy ciepła
na gruncie, ścianie, jak też na dachu
budynku, koniecznie jest zapewnienie
prawidłowych warunków odprowadzenia
skroplin i pochłaniania go w gruncie.
 Przy zabudowie na dachu, droga jaką
muszą pokonać skropliny wydłuża się.
Aby nie dopuścić do gromadzenia się ich
i zamarzania na dachu, należy stosować
elektryczne kable grzejne. W ten sposób
skropliny mogą swobodnie spłynąć po
powierzchni dachu do rynny i dalej zostać
odprowadzone do gruntu.
 Podgrzewanie powinno być włączane ze
sterownika pompy ciepła gdy pracuje ona
w trybie rozmrażania przy temperaturze
powietrza niższej od +5 oC.
tz < +5 oC

11. 11
Obciążenie dachu przez pompę ciepła
 Zabudowa pompy ciepła jest możliwa na dachu o masywnej konstrukcji. Urządzenie
można postawić na dodatkowych płytach betonowych tak, aby nie naruszać warstw
izolacyjnych dachu. Należy przy tym pamiętać o uwzględnieniu obciążenia generowanego
przez pompę ciepła, a także o zachowaniu odległości od powierzchni dach, aby nie
dopuszczać do zalegania śniegu na drodze przepływu powietrza.
Obciążenie dachu w zależności
od mocy grzewczej pompy ciepła:
5 kW  min. 155 kg
8 kW  min. 200 kg
15 kW  min. 350 kg

12. 12
Pompa ciepła jako źródło dźwięków i drgań
2018
2013
2006
48 dB(A), L = 1,5 m
recoCOMPACT exlusive VWL 79/5
54 dB(A), L = 3 m
aroTHERM SPLIT VWL 75/5AS
 Zabudowę na dachu stosunkowo często stosowano dla urządzeń klimatyzacyjnych
(jednostki zewnętrzne, wytwornice wody lodowej, itp.). Pompy ciepła powietrze/woda
zaczęły być stosowane w budynkach częściej dopiero w ostatnich latach. Nastąpił tutaj
znaczący rozwój techniczny. Wcześniejsze urządzenia cechowały się dużą głośnością
pracy (średnio 70 dB(A) w 2006 r.) co wymagało zachowania dużych odstępów od granic
działki. Obecnie niski poziom głośności pracy nowoczesnych pomp ciepła sprawia, że
w większości budynków można je instalować wprost przy nich. Zabudowa na dachu była
wcześniej głównie wynikiem potrzeby przeniesienia źródła dźwięków jak najdalej od domu.

13. 13
Podsumowanie – ograniczenia i możliwości
zabudowy pompy ciepła na dachu
Korzyści z zabudowy na dachu Ograniczenia dla zabudowy na dachu
Brak urządzeń w widocznym miejscu,
istotne np. dla małych działek, obiektów
zabytkowych i itp.
Nie stosowane przy lekkiej konstrukcji
dachu lub stropu i ogólnie w budynkach
szkieletowych itp.
Możliwe zmniejszenie poziomu hałasu
w niższym otoczeniu budynku (ogród).
Nie zalecane dla regionów o zwiększonych
opadach śniegu.
Dobry przepływ powietrza, mniejsze
zanieczyszczenie powietrza i parownika.
Dodatkowe uprawnienia wysokościowe
do prowadzenia prac montażowych
i serwisowych.

14. Chłodzenie
Ogrzewanie
Energia odnawialna
Kotły gazowe
Kotły olejowe
Pompy ciepła
Kolektory słoneczne
Systemy wentylacji
www.eko-blog.pl www.vaillant.pl