Koszty ogrzewania domu pompą ciepła należą do najniższych w porównaniu do innych rodzajów paliw. i energii. Dodatkowo niskie zużycie energii pierwotnej, pozwoli spełnić warunki techniczne WT 2017 lub WT 2021.

1. Koszty ogrzewania domu pompą ciepła przy zmianie taryfy
(z 1-strefowej G11 na 2-strefową G12w)
 Koszty ogrzewania domu wentylacji i podgrzewania wody użytkowej
 Porównanie zużycia energii elektrycznej i kosztów eksploatacji: 2012-2018
 Oszczędności ze zmiany taryfy zakupu energii elektrycznej z 1- na 2-strefową
Wydanie 1/2019
30.01.2019
eko-blog.pl vaillant.pl

2. 2
Charakterystyka domu jednorodzinnego
z gruntową pompą ciepła
 Pompę ciepła typu solanka/woda zastosowano w budynku jednorodzinnym
Dolne źródło ciepła stanowią sondy gruntowe o łącznej długości 220 metrów.
Charakterystyka budynku
 Rok budowy: 2011
 Powierzchnia ogrzewana: 210 m2
 Strefa klimatyczna: III (-20 oC)
 Liczba mieszkańców: 4 os.
 Przeszklenie: okna 3-szybowe
 Przegrody: pustak ceramiczny, strop betonowy
 Izolacja cieplna ścian: styropian 20 cm
 Izolacja cieplna stropodachu: wełna 30 cm
 Dla budynku dokonano podsumowania kosztów eksploatacyjnych związanych z zakupem
energii elektrycznej w latach 2012-2018. Budynek korzysta wyłącznie z energii elektrycznej.
 W 06.2017 dokonano zmiany taryfy zakupu energii elektrycznej z 1- na 2-strefową
(z G11 na G12w). Rok 2018 był pierwszym pełnym rokiem korzystania z taryfy G12w.

3. 3
System grzewczo-wentylacyjny – ogólny opis
i tryb eksploatacji w domu jednorodzinnym
System Opis
Zasilanie energią
budynku
 Energia elektryczna 100% dla całego budynku (brak gazu ziemnego)
 Kominek: użytkowany sporadyczne (nie wliczane w bilans)
Źródło ciepła
 Pompa ciepła solanka/woda o mocy grzewczej 10 kW pracująca w trybie
monowalentnym (bez grzałki elektrycznej)
 Sondy pionowe o długości łącznej 220 mb (grunt piaszczysty/skalisty)
System grzewczy
 Ogrzewanie podłogowe 100% (brak grzejników)
 Temperatury robocze maksymalne na zasilaniu (przy -20 oC): 32÷33 oC
 Średnia temperatura wewnętrzna w sezonie grzewczym: 21÷22 oC
 Tryb obniżony w nocy i podczas nieobecności mieszkańców: - 1 K
Ciepła woda
użytkowa
 Podgrzewacz pojemnościowy: 300 litrów
 Instalacja solarna: 2 kolektory płaskie o łącznej powierzchni brutto: 5 m2
 Nastawa temperatury wody użytkowej (dla pompy ciepła): 4850oC
 Cyrkulacja ciepłej wody użytkowej: praca taktowana łącznie ok. 5 h/dzień
Wentylacja
i chłodzenie
 Wentylacja mechaniczna z rekuperacją ciepła, centrala 600 m3/h, wentylatory
z silnikami prądu stałego. Przeciętna wydajność: lato 60÷80%, zima 40÷50%
 Chłodzenie pasywne poprzez chłodnicę na powietrzu nawiewanym
(pompa obiegowa w obiegu solanki przez sondy gruntowe). Wykorzystanie
w ciągu 2018 roku ok. 30 dni (w 2017 roku ok. 40 dni)

4. 4
Dane źródłowe dla określenia zużycia
energii elektrycznej w roku 2018
 Bilans zużycia energii elektrycznej został dokonany na podstawie danych:
o rachunki miesięczne za zakup energii elektrycznej: 9308 kWh w roku 2018
o czas pracy sprężarki w poszczególnych miesiącach: dane z regulatora pompy ciepła
o czas pracy instalacji solarnej w poszczególnych miesiącach: dane z regulatora
o czas pracy centrali wentylacyjnej: dane z rzeczywistej nastawy pracy
o czas pracy chłodzenia naturalnego: dane z rzeczywistej nastawy pracy
 Pozostałą część bilansu zużycia energii elektrycznej stanowi zużycie przez wyposażenie
domu (AGD, RTV, oświetlenie, żaluzje i bramy, inne wyposażenie)
9308
kWh/rok

5. 5
Bilans zużycia energii elektrycznej 2018
Miesiąc Ogrzewanie Wentylacja Chłodzenie Woda użytkowa Wyposażenie Suma 2018
I 521 45 0 151 464 1181
II 524 45 0 123 443 1134
III 457 60 0 129 528 1174
IV 25 60 0 67 408 559
V 0 70 15 48 312 445
VI 0 80 20 31 275 406
VII 0 80 15 43 316 453
VIII 0 80 25 37 321 463
IX 32 70 0 55 376 533
X 111 60 0 82 470 723
XI 339 45 0 113 436 933
XII 526 45 0 158 573 1302
Suma
2018
2532 740 75 1038 4923 9308
27,2% 8,0% 0,8% 11,1% 52,9% 100,0%
 W okresie całego roku 2018 zużycie energii elektrycznej wyniosło 9308 kWh
 Zużycie energii elektrycznej ze względu na rodzaj odbiorników (kWh/m-ąc):

6. 6
Wykres struktury zużycia energii
elektrycznej w roku 2018
 Zestawienie zużycia energii elektrycznej w domu jednorodzinnym:
Zużycieenergiielektrycznej,kWh/m-ąc
Suma 2018:
9308 kWh/rok
Rok 2018
Wyposażenie domu (52,9%)
Ciepła woda użytkowa (11,1%)
Chłodzenie pasywne (0,8%)
Wentylacja mechaniczna (8,0%)
Ogrzewanie budynku (27,2%)

7. 7
Trendy i udziały zużycia energii elektrycznej
w bilansie energetycznym domu w 2018 roku
 Największy udział stanowi zużycie energii elektrycznej dla potrzeb wyposażenia domu
(52,9%). Obejmuje to zarówno techniczne wyposażenie budynku (m.in. żaluzje, rolety,
bramy, odkurzacz centralny), jak również sprzęt AGD/RTV oraz oświetlenie wewnętrzne
i zewnętrzne budynku.
Zużycieenergiielektrycznej,kWh/m-ąc
52,9%
27,2%
11,1%
8,0%0,8%
Suma 2018:
9308 kWh/rok
Wyposażenie domu (52,9%)
Ciepła woda użytkowa (11,1%)
Chłodzenie pasywne (0,8%)
Wentylacja mechaniczna (8,0%)
Ogrzewanie budynku (27,2%)
Rok 2018

8. 8
Zestawienie zużycia energii elektrycznej
w domu jednorodzinnym 2012-2018
2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018
%/m-ąc
2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018
 Wyposażenie domu 4449 4239 4687 4621 5601 5465 4923
 Ciepła woda użytkowa 523 598 667 817 1085 1064 1038
 Chłodzenie pasywne 147 130 90 140 85 100 75
 Wentylacja mechaniczna 1125 1135 1025 1085 1050 950 740
 Ogrzewanie budynku 3461 3358 3055 2438 2540 2641 2532
SUMA (kWh/rok) 9705 9460 9524 9101 10361 10220 9308
Udziały % zużycia energii na poszczególne potrzeby

9. 9
Struktura zużycia energii elektrycznej
w latach 2012-2018
 Widoczny jest zwiększony udział zużycia energii elektrycznej dla potrzeb ogrzewania
domu w pierwszych 3 latach jego użytkowania. Spowodowane to było osuszaniem się
przegród budynku o masywnej konstrukcji murowanej.
 Zmiana nastaw rekuperatora z czasowym obniżaniem ilości powietrza wentylacyjnego
(okres nocny, nieobecność mieszkańców), wpłynęła widocznie na zmniejszenie zużycia
energii elektrycznej w 2018 roku i niższy udział w bilansie energii budynku (8,0%)
Wyposażenie domu
Ciepła woda użytkowa
Chłodzenie pasywne
Wentylacja mechaniczna
Ogrzewanie budynku

10. 10
 Porównanie zużycia energii (kwh/rok) według systemów/urządzeń w domu, w ciągu 7 lat.
Porównanie zużycia energii elektrycznej
w latach 2012-2018 (kWh/rok)
kWh/rok
-4,1%
-2,5%
Suma 2017:
10220 kWh/rok
Suma 2018:
9308 kWh/rok
-25,0%
-22,1%
2018
2017
2016
2015
2014
2013
2012
-8,9%
-9,9%
Porównanie
2018/2017

11. 11
Wskaźnik zużycia energii końcowej EK
i energii pierwotnej EP
Wskaźnik zużycia energii końcowej EK w roku 2018 wyniósł 20,9 kWh/m2rok
(dla potrzeb ogrzewania, wentylacji, chłodzenia i wody użytkowej)
EK = 20,9 kWh/m2rok
Wskaźnik zużycia energii pierwotnej EP w roku 2018 wyniósł 62,7 kWh/m2rok
(dla potrzeb ogrzewania, wentylacji, chłodzenia i wody użytkowej)
EP = 62,7 kWh/m2rok

12. 12
Zgodność z Warunkami Technicznymi WT 2021
 Dom jednorodzinny dzięki zastosowaniu wysokoefektywnych energetycznie urządzeń
i wysokiemu udziałowi energii odnawialnej, cechuje się niskim zużyciem energii pierwotnej
na poziomie 62,7 kWh/m2rok. Zapewnia to spełnienie wymagań Warunków Technicznych
WT 2021 (maksymalne dopuszczalne zużycie energii EPmax = 70 kWh/m2rok).
EPmax WT 2017 = 95 kWh/m2rok
EP = 62,7 kWh/m2rok
EPmax WT 2021 = 70 kWh/m2rok
 Przykład domu wskazuje dodatkowo na to, że korzystając już w 2011 roku z urządzeń
dostępnych w standardowej ofercie producenta, można było spełnić przyszłe wymagania
Warunków Technicznych WT 2021.

13. 13
 Koszty związane z zużyciem energii
dla potrzeb wytwarzania ciepła,
chłodu, a także dla wentylacji
pomieszczeń wyniosły w 2018
roku łącznie 1903 zł/rok brutto.
 Dla porównania w pierwszym
roku użytkowania (2012), koszty
te wyniosły 3335 zł/rok brutto,
czyli aż +75% więcej (z uwagi na
wyższe straty ciepłe nowego
budynku, wyższą cenę energii
elektrycznej i taryfę 1-strefową).
Koszty eksploatacji w roku 2018
zł/rok
udział
4073 zł/rok

14. 14
 Zmiana taryfy zakupu energii elektrycznej z 1-strefowej G11
na 2-strefową G12w pozwoliła obniżyć koszty zakupu energii
o -1047 zł/rok (w taryfie G11 wyniosłyby ok. 5120 zł/rok).
Obniżenie kosztów wyniosło procentowo -20,5%.
Oszczędności w kosztach zakupu energii
po zmianie taryfy na 2-strefową (G12w)
zł/m-ąc
Obliczone koszty
zakupu energii 2018
wg taryfy 1-strefowej
G11
5120 zł/rok
Rzeczywiste koszty
zakupu energii 2018
wg taryfy 2-strefowej
G12w
4073 zł/rok
Oszczędność:
-1047 zł/rok
Oszczędność miesięczna
(G12w-G11)
Koszty zakupu energii
w taryfie G12w
-20,5%

15. 15
 Jednostkowy całkowity koszt zakupu
energii elektrycznej w 2018 roku wyniósł
0,437 zł/kWh, a więc o -12% mniej niż
w 2017 roku (gdy w 07.2017 zmieniono
taryfę z G11 na G12w).
 W porównaniu do roku 2016 (ostatni
pełny rok wykorzystania taryfy G11), koszt
zakupu 1 kWh energii obniżył się o -23%.
 W porównaniu do roku 2012, koszt
1 kWh energii elektrycznej jest niższy
o -31%.
Koszt jednostkowy zakupu energii elektrycznej
(PLN/kWh) w latach 2012-2018
Koszt zakupu
energii elektrycznej
PLN/kWh brutto
-12%
-31%

16. 16
Parametry charakterystyczne pracy
pompy ciepła
 Średni czas pracy sprężarki w jednym cyklu załączenia wyniósł w 2018 roku 55 minut.
W miesiącach sezonu grzewczego średni czas pracy sprężarki sięga 120 minut. W sezonie
letnim przy konieczności dogrzania wody (przy mniejszej wydajności instalacji solarnej),
średni czas pracy sprężarki skraca się nawet do 5 minut).
 Średnio czas pracy sprężarki
w ciągu 7 lat użytkowania pompy
ciepła wyniósł 1605 h/rok.
Jest to wartość znacznie niższa
niż zakres stosowany zwykle
w wytycznych projektowych
(18002400 h/rok).
 Krótki czas pracy sprężarki stwarza
korzystne warunki dla regeneracji
cieplnej dolnego źródła ciepła
(sprzyja temu podgrzewanie
ciepłej wody użytkowej przez
kolektory słoneczne oraz korzystanie
z chłodzenia pasywnego domu).
h/rok
Roczny czas pracy sprężarki pompy ciepła
1605

17. 17
Zasady rozliczeń według taryfy G12w
 Taryfa zakupu energii elektrycznej G12w wprowadza 2 strefy
dla rozliczeń kosztów zakupu. Niższa cena obowiązuje w dniach
roboczych pomiędzy godzinami 22.00-6.00 oraz 13.00-15.00 oraz
przez całą dobę w dni weekendu i dni wolne ustawowo od pracy.
 Cena zakupu energii w „tańszym” przedziale czasu jest niższa
ponad 6-krotnie od przedziału szczytowego (biorąc pod uwagę
samą wartość składnika zmiennego stawki sieciowej). Z kolei
wartość w szczycie (0,2207 zł/kWh) jest wyższa o +24% od
wartości całodobowej w „zwykłej” taryfie 1-strefowej G11.
Taryfa G11
0,1777 zł/kWh
Taryfa G12w
0,0355 zł/kWh
0,2207 zł/kWh
6.00-13.00 15.00-22.00
0,2207 zł/kWh
0,0355 zł/kWh
pon.-pt.
UWAGA: podane stawki
dla celów porównawczych,
zawierają cenę netto 1 kWh wg
opłaty dystrybucyjnej zmiennej
(źródło: Tauron 2018).
Na całkowity koszt składa się
dodatkowo jeszcze opłata
dystrybucyjna stała , opłata
przejściowa i abonamentowa.

18. 18
Opłacalność zastosowania taryfy
2-strefowej G12w
 Im większy będzie udział zużycia energii elektrycznej
w „tańszej” strefie pozaszczytowej (dni robocze: 6.00-22.00
oraz 13.00-15.00), tym większe będą oszczędności
w zakupie energii w porównaniu do taryfy 1-strefowej.
 Ważne jest skorygowanie nastaw systemu ogrzewania
budynku i podgrzewania ciepłej wody użytkowej, a także
w miarę możliwości przesuwanie pracy urządzeń AGD itp.
na okresy pozaszczytowe. W 2018 r. 63,4% energii
zużywano w okresach niższych cen, podczas gdy wcześniej
w 2016 r. byłoby to 52,4%.
Zużycie energii
w porze szczytowej
Zużycie energii
w porze pozaszczytowej

19. 19
Przykład rozwiązania systemowego
dla rozpatrywanego budynku
 Połączenie w jednym układzie pompy ciepła
oraz instalacji solarnej można zrealizować za
pomocą uniwersalnego podgrzewacza typu
allSTOR (), z którym pompa ciepła ()
współpracuje przez stację wymiennikową
ciepłą o odpowiedniej wydajności.
 Możliwe jest przyłączenie większej liczby
kolektorów słonecznych (), które będą
służyć do podgrzewania wody użytkowej
i dodatkowo do wspomagania ogrzewania.
 Rekuperator recoVAIR () zapewni
odpowiednią jakość powietrza w budynku.




20. Chłodzenie
Ogrzewanie
Energia odnawialna
Kotły gazowe
Kotły olejowe
Pompy ciepła
Kolektory słoneczne
Fotowoltaika
Systemy wentylacji
www.eko-blog.pl www.vaillant.pl