1-HIDROSFERA
Lurreko geruza likidoada. Ozeanoetan, itsasoetan,
erreketan, lakuetan…dagoen ura da.1
Lur eta ur banaketa gure planetan ez da berdina.
Itsaso, ozeano, laku, erreka eta lurazpiko ur guztiak
elkartuz %71 ura da, hau da, planetaren erdia baino
gehiago urez estalia dago. Bestalde gure planetaren
%29-a kontinente eta islek osatzen dute.
GURE PLANETAN LURRA BAINO UR GEHIAGO
DAGO
Ura toki hauetan dago:
1-Erreketan
2-Lakuetan
3-Lur azpian
4-Itsasoan
5-Ozeanoetan
1
Nerea Gorostiza, IES Anaitasuna Ermua
2.
2-URAREN ZIKLOA
Itsasoko, errekako,lakuetako ura bero asko egiten
duenean lurrundu egiten da eta ur lurrun bihurtzen
da. Lurrun urak igotzerakoan hodeiak sortzen ditu.
Euria egiten duenean ura lurrera erortzen da. Ur hau
errekek… jasotzen dute. Ur guzti hau berriro itsasora
erortzen da eta berriro beroaren bidez lurrundu egiten
da. Honela zikloa berriro hasiz.
3.
3-URA ETA BIZITZA
Uraizaki bizidunentzat elementu garrantzitsua da.
Bera gabe bizitza ezinezkoa litzateke.
• Zertarako erabiltzen dugu ura?
Egunean zehar ura askotan erabiltzen dugu etxe
barruan eta kanpoan:
- Hortzak garbitzeko.
- Harrikoa egiteko.
- Janaria prestatzeko.
- Dutxatzeko.
- Landareak ureztatzeko.
- Etb.
4-UR MOTAK
Naturan aurkitzen dugun ura bi motatakoa izan
daiteke:
• Ur gazia
• Ur gozoa
Edateko, janaria egiteko, garbitzeko eta landareak
ureztatzeko erabiltzen dugun ura, ur gozoa da.
4.
Ur gozo hauhemendik ateratzen dugu:
1-Errekak
2-Lakuak
3-Lur azpiko urak
4-Kontinenteetako izotzak( ipar poloa eta hego poloa)
Gure planetan, ur gozoa ( %3) baino, ur gazi (%97)
gehiago dago. Ur gozo gutxi dagoenez kontu handiz
erabili behar dugu; kutsatu gabe eta alperrik galdu
gabe.2
2
5.
Ur gazia itsasoeta ozeanoetan aurkitzen dugu.
5-URAREN ARTEKETA EDO GESTIOA
Ur gozoa gure etxeetara iritsi baino lehen, hainbat
lekuetatik pasatzen da:
1- Euria egiten duenean ura pantano eta urtegietan
biltzen da.
2- Urtegietan bildutako ura ezin daiteke edan.
Garbitzeko araztegi batetik pasatzen da. Hemen
ura garbitu egiten da, edangarria bihurtuz.
6.
3- Garbia dagoeneantuberietatik gure etxeetara
iristen da.
4- Isurbideetatik( desagues) irtetan den ur zikina
depuradoran garbitzen da.
5- Ondoren ur hau erreka batetara botatzen da
edota landareak ureztatzeko erabiltzen da.
ESKEMA
1-Pantano eta urtegiak-----------------ur gozo zikina
2-Arazteg3ia-----------------------ur garbia, edan daiteke
3-Tuberia eta iturriak------------------erabiltzeko
4-Isurbideak(desagues)-----------------ura zikina
5-Depuradora-----------------------------ur garbiagoa
6- Erreka, itsaso eta zelai edo soroak----ziklo naturala
3