Downloaded 584 times
Ifugao epics
- 1. Mga Epiko ngIfugao Alim at Hudhud ni Aliguyon ni: AFRICA, DOMINGO, ESCOBAR,LIMBO IV- Graviton
- 2. Ang Ifugao Ang salitang Ifugao ay sinasabing hinango mula sa salitang Ipugo na nangangahulugang “galing sa bundok”. Ngunit, sinasabi din na ito ay tumutukoy sa aning bigas na ibinigay sa kanila ng kanilang diyos na si Matulungan. Matatagpuan ang mga Ifugao sa mga bundok ng Cordillera sa may hilagang Luzon. Sila rin ang gumawa ng Rice Terraces.
- 3. Ang Ifugao Ang mga Ifugao ay sumasamba sa kapaligiran at sa madaming mga diyos. Madaming ritwal at sakripisyo ang sinusunod ng mga Ifugao upang mapasaya ang kanilang mga diyos dahil naniniwala sila na ito ay makakdala ng magandang pangyayari sa kanilang tribo.
- 4. Ang Ifugao Ang halimbawa ng mga ritwal na ito ay ang pag-alay ng alak at ang pagpatay ng mga hayop para sa mga diyos . Lalo na kapag mayroong maysakit sa kanila. Madami pang mga ritwal ang kasama nito, upang mapawi lamang ang sakit ng tao.
- 5. Ang Ifugao Walang literaturanghistorikal ang mga ifugao na makikitang nakasulat. Ang mga epiko at kwento nito ay ipinapasa pasa lamang sa anyong pagsalita. Madaming mga epiko ang nagawa nila tulad ng "The Legend of the Ambuwaya Lake"; "The Origin of the Pitpit or The Bird of Omen"; "Why the Dead Come Back no More"; at "How Lagawe Got Its Name".
- 6.
- 7. ALIM Mga tauhan: Wigan Bugan Makanunggan Igon
- 8. ALIM Buod: -Noong unang panahon, nagalit ang Diyos sa mga tao, kaya nagpadala ito ng baha upang parusahan ang lahat. Dalawa lang ang natira dito ang magkapatid na si Wigan at Bugan. Si Wigan ay umakyat ng Bundok Amuyaw. Si Bugan naman ay pumunta sa Bundok na Kalawitaan upang sila ay makaligtas. Nang nawala na ang baha, bumaba si Bugan mula sa bundok at nakita na ang bawat nilalang ay patay na. Sa kanyang paghahanap ng makakain nakita niya ang isang babae na natabunan ang kalahating katawan ng lupa na kumakaway. Nakilala niya ito at ito ang kanyang kapatid na si Wigan. Sa kanilang paglalakbay, nakakita sila ng dalamapasigan at doon sila nanirahan. Dahil napansin nila na tumutubo na ulit ang mga halaman, naisip nila na may isda na kaya nakakuha sila ng isda upang kainin
- 9. ALIM Buod: -Pagkalipas ng ilang araw, natuklasan ni Wigan na buntis siya kaya pumunta siya sa dagat upang lunurin ang sarili. Ngunit, nagpakita sa kanya ang Diyos ng mga Ifugao, ito ay si Makanunggan. Ikinasal ni Makanunggan ang magkapatid at nagkaroon sila ng siyam na anak, limang lalaki at apat na babae. Pagkalipas ng ilang taon, nagkaroon ng malawak na tag-gutom dahil kumonti ang ani, kaya naisipan nila mag sakripisyo ng daga para kay Makanunggan. Ngunit, nagpatuloy pa rin ang kaunting ani kaya naisipan nilang isakripisyo ang anak nilang si Igon. At sa wakas natapos na din ang mahinang ani. . Ngunit nagpakita ulit si Makanunggan at sinabihan sila na karumal-dumal ang ginawa nila at sila ay pinarusahan. Ikinalat sila sa apat na sulok ng lupa, sa silangan, kanluran, hilaga at timog. At sila ay mag-aaway sa bawat pagkakataon na magkalapit sila sa isa't-isa.
- 10.
- 11. Hudhud ni Aliguyon Tauhan: Aliguyon Pumbakhayon Daulayan Bugan
- 12. Hudhud ni Aliguyon Buod: Sabayan ng Ipugaw ay may dalawang tribu na matagal nang nagkakaroon ng alitan, ang tribo ng Hanangga, na pinamumunuhan ni Amtalao at ng anak na si Aliguyon, at ang tribo sa Haligdigan na pinamumunuhan ni Pangaiwan at ang anak na si Pumbakhayon Isang araw ay napagpasiyahan ni Aliguyon na ituloy ang matagal na alitan ng dalawang tribo, at hinamon niya si Pumbakhayon. Bago mapunta sa digmaan ay nanalangin ang dalawa sa tandang at Idao bird na bigyan sila ng lakas. Dahil dito, ay magkapantay na magkapantay ang kakayahan sa labanan.
- 13. Hudhud ni Aliguyon Buod: Naglaban ang dalawa ng mahigit sa 1 taon dahil walang nanalo sa kanilang dalawa. Isang mandirigma, si Daulayan ay nais pakasalan ang nakakabatang kapatid ni Pumbakhayon na si Bugan, at hinamon ang kaaway ng kanyang bayaw na si Aliguyon. Natigil ang laban nina Aliguyon at Pumbakhayon at ang nilaban ni Aliguyon ay si Daulayan. Natalo si Daulayan, kaya’t naman naisipan ni Pumbakhayon na ipakasal ang kapatid kay Aliguyon. At dahil dun, ang dalawang tribo ay hindi na muling nagaaway.
- 14.
- 15. Mga Batas Panlipunan 1.)Maghanda ng iaalay kung mayroon mang nais hilingin sa diyos. -Sa Alim, si Igon at ang mga hayop ay iaalay kay Makanunggan upang matigil ang tagtuyot
- 16. Mga Batas Panlipunan 2.)Ang tandang at ang Idao bird ang paghihilingan ng kapangyarihan upang magabayan sa laban. Si Aliguyan at ang kalaban na si Pumbakhayon ay humingi ng kapangyarihan sa tandang at idao bird, kaya’t nang naglaban ay walang manalo, dahl pantay lamang sila.
- 17. Mga Batas Panlipunan 3.)Ang isang mabuting pinuno ang kinakailangan upang magkaroon ng kapayapaan sa tribo. Sa hudhud, ang dalawang tribo na pinakamalaki at malakas ay lagi nalang nagkakaaway dahil sa maling pagimpluwensya ng kanilang mga pinuno.
- 18. Mga Batas Panlipunan 4.)Ang lakas ng isang tao ang siyang batayan ng kanyang kinatatayuan sa lipunan Dahil sa pagkatalo sa laban, hindi na itinuloy ang pagkasal ni Daulayan, at imbis ay kay Aliguyon na lamang napunta ang magiging asawa dahil ito ang nanalo sa laban.
- 19. Mga Batas Panlipunan 5.)Natural lamang ang pag-aaway para sa kapangyarihan. Hindi nababahala ang mga manonood ng laban nina aliguyan at pumbakhayon, patunay na normal lamang ang pagaawayan sa dahilan na ito.
- 20. Mga Batas Panlipunan 6.)Ang pag-aasawa sa kadugo ay isang ikinahihiyang bagay. Si Bugan, sa Alim ay nagdalang tao, at ang ama ng anak ay ang kanyang kapatid na si Wigan. Kaya’t naman ay tinangka nitong magpakamatay, at napigil na lamang ni Makanungan, ang kanilang diyos.
- 21. Mga Batas Panlipunan 7.)Malaki ang impluwensya ng mga diyos sa buhay ng mga tao. Sa parehong epiko ay ang mga diyos ay palaging naroon sa anyo ng hayop o di buhay na bagay at madalas ay gumagawa ng paraan upang mabago ang mga pangyayari.
- 22. Mga Batas Panlipunan 8.)Huwag galitin ang mga diyos upang walang masamang mangyari. Sa alim, winasak ni Makanugan ang pamilya nina Bugan at Wigan dahil ginalit siya sa paraan ng pagpatay sa kanilang inosenteng anak na si Igon.