de factuur:finesses en valkuilenNele Schelstraete, Bright advocatenBreakfast@Bright - 13 oktober 2010
overzichthet begrip ‘factuur’vermeldingen op de factuurtaal van de factuurbewijskracht van de factuur5.	algemene voorwaarden
1. het begrip ‘factuur’
definitiegeen wettelijke definitieVan Dale: Lijst van geleverde goederen, met opgave van de berekende prijzen, van plaats en datum van aflevering, de wijze van vervoer, enz., samen of tegelijk met de goederen aan de afnemer verzonden.juridisch (E. DIRIX en G.L. BALLON, Factuur, in A.P.R., 2, nr. 3):	Een beschrijvende staat van de geleverde goederen en verstrekte diensten én een bevestiging van een schuld lastens de geadresseerde.
functies van de factuurbevestiging van het bestaan van een verbintenis + uitnodiging om de schuld te betalenenkel schuldvorderingen die verband houden met de primaire uitvoering van overeenkomsten->   geen factuur ter bevestiging van schadevergoedingenkel ten aanzien van een handelaarniet voor schuldvorderingen die uit iets anders bestaan dan geld
bewijsfunctie (zie verder)fiscale functieverplichting ingevolge BTW-reglementeringverplicht factuur af te leveren door de BTW-belastingplichtige bij de levering van bepaalde goederen en diensten	->   aan een rechtspersoon	->   aan natuurlijke personen: in bepaalde gevallenlevering = beschikkingrecht
2.vermeldingen op de factuur
geen algemene wettelijke regelingverschillende bronnen:fiscaal recht (voornamelijk BTW-regelgeving)Wetboek van Vennootschappenoverigegebruiken sancties: divers
niet verplichthet woord ‘factuur’: al dan niet vermelding heeft geen juridische gevolgenjuridische oorzaak van de schuld (koop, huur, aanneming, bewaargeving, …)ondertekening
wél verplichtdatum van uitreiking -> 	uiterlijk vijfde werkdag van de maand volgend op die van leveringvolgnummer (cf. boek van uitgaande facturen)
identificatie van de uitgever van de factuurnaamrechtsvorm▫	vermelding van het burgerlijk karakter van de vennootschap▫	vermelding van de beperkte of onbeperkte aansprakelijkheid voor de cv▫	eventueel toevoeging van ‘sociaal oogmerk’ondernemingsnummerBTW-nummerRPR + zetel rechtbankeventueel: ‘in vereffening’niet: kapitaal van de vennootschap->   beperkte sanctie bij niet-naleving
gegevens van de geadresseerde van de factuurnaamadresindien van toepassing, BTW-nummeromschrijving van de geleverde goederen en dienstenvoorschriften inzake BTWvoor elk tarief: maatstaf van heffingeenheidsprijs exclusief BTWbedrag van de verschuldigde BTWbepaling op grond waarvan er eventueel vrijstelling is van BTW
nummer van de bankrekeningspecifieke vermeldingen bij:verkopen aan consumenten gesloten buiten de ondernemingverkopen op afstandfacturen voor vergunningsplichtige activiteitenfacturen van sociale secretariaten
3.taal van de factuur
principesde vermeldingen van een factuur die voorgeschreven zijn bij wet of reglement (= verplichte vermeldingen) moeten opgesteld zijn in de taal van het gebied waar de exploitatiezetel van de onderneming gevestigd is.Vlaamse taalwetgeving: wettelijke bepalingen moeten in het Nederlands worden vermeld, behoudens vermelding van een officiële – bv. Engelse – benaming.
sanctiefactuur = nietig -> 	de vordering kan niet bewezen worden aan de hand van de factuur->	oplossing: opstellen van nieuwe, taalwetconforme facturentast het bestaan van de vordering niet aan
4.bewijskracht	 van de factuur
uitgangspunt bewijsregelinghij die beweert schuldeiser te zijn, moet het feit bewijzen waarop zijn vordering steuntdiverse bewijsmiddelenfundamenteel verschillende regeling bij handelaars en consumenten
ten aanzien van handelaars – factuur als bewijsmiddelbijzondere (vrije) bewijsregeling in handelszakenregelmatige boekhouding = bewijs tussen handelaars (niet ten aanzien van consumenten!)factuur = bewijs van koop-verkoop in geval van aanvaarding->		uitdrukkelijk->		stilzwijgend
niet tijdig protesteren van een factuur = aanvaardinggevolgen->	bewijs tegenover de klant-handelaar van de overeenkomst, zoals op de factuur vermeld->	bekrachtiging van wat de lasthebber buiten de grenzen van zijn vertegenwoordigingsbevoegdheid heeft gedaanin bepaalde gevallen: vatbaar voor tegenbewijs
ten aanzien van handelaars – bewijs van verzending van de factuurverkoper die vordering steunt op de stilzwijgende aanvaarding van facturen, volgend uit gebrek aan protest, moet bewijzen op welke datum de facturen bij de geadresseerde aankwamenbewijs met alle middelen van recht->  uitgaand factuurboek
ten aanzien van handelaars – protest van de factuurconcreet: omschrijving van de bezwarenbinnen korte termijnniet wettelijk bepaaldtermijn die redelijkerwijze nodig is, gelet op de aard van de overeenkomst en de complexiteit van de gegevens van de factuur
niet als protest te beschouwen:gebrek aan betalingvraag om verantwoordingalgemeen/specifiek protest
ten aanzien van handelaars – laattijdige factuurprincipe: uiterlijk vijfde werkdag van de maand volgend op die van de leveringlaattijdige factuur brengt bewijsfunctie in het gedrang, wanneer de laattijdigheid verdacht voorkomt
ten aanzien van consumentenvrije bewijsvoering in handelszaken is niet van toepassinggeen protestplicht-> 	stilzwijgen kan niet worden geïnterpreteerd als aanvaarding
5.algemene voorwaarden
situering	meer zekerheid omtrent de op de overeenkomst toepasselijke voorwaarden, zonder verregaande onderhandelingenmogelijkheid om af te wijken van wettelijke bepalingennauwkeurig opstellen van voorwaarden is belangrijk!->	in functie van de bijzonderheden van de activiteit->	in functie van de bijzonderheden van de onderneming
geldigheidleesbaar->		voldoende groot en duidelijk->		in een taal die de medecontractant voldoende beheerstindien op de achterzijde van handelsdocument -> verwijzing op de voorzijdespecifieke bedingen van de overeenkomst hebben voorrang op de algemene voorwaarden
aanvaardingtwee elementen: kennisname + aanvaardingten aanzien van handelaars: soepele interpretatie – uitdrukkelijke of stilzwijgende aanvaarding-> 	gebrek aan protest van de factuur strekt zich uit ten aanzien van de algemene voorwaardenten aanzien van consumenten: geen stilzwijgende aanvaarding mogelijk
typebedingentoepasselijkheid van algemene voorwaarden-	kennismakingsbedingen-	aanvaardingsbedingen-	uitsluitingsbedingentoepassingsgebied van algemene voorwaarden->	zo ruim mogelijk
prijs en modaliteiten van betalingprijsbepaling
modaliteiten van betaling-> 	plaats van betaling-> 	termijn van betaling-> 	gespreide betaling-> 	wanbetaling▫ 	toepasselijke rentevoet▫	schadebeding
leveringsmodaliteitenleveringstermijnen
plaats van levering
wijze van leveringeigendomsvoorbehoudin geval van faillissement van de koper-handelaar
specifieke voorwaardenexoneratiebedingenprincipe
diverse vormen: algemeen tot zeer specifiek->exoneratie volgens de aard van de fout-> 	exoneratie volgens de aard van de schade->	exoneratie volgens de hoogte van de schadevergoeding->	exoneratie volgens de toe te passen sanctie->	exoneratie door beperking van de termijnen voor verhaal
exoneratiebedingenvoorwaarden voor de geldigheid->	geen afbreuk aan bepalingen van dwingend recht of van openbare orde->	geen uitsluiting van aansprakelijkheid voor opzettelijke fout ->	het voorwerp of nut van de overeenkomst mag niet worden aangetast of uitgehold
ontbindingsbedingenovermacht en imprevisieovermacht-> 	soort exoneratiebeding->	omschrijving van het begrip ‘overmacht’->	te nemen acties imprevisie->	omstandigheden die de uitvoering van de overeenkomst ernstig bemoeilijken
bevoegdheidsbedingen->	enkel territoriale bevoegdheidnationaal: geldig
internationaal: loutere opname in de algemene voorwaarden is niet voldoendearbitragebedingen->	enkel geldig mits uitdrukkelijke aanvaarding

Breakfast@Bright | De factuur

  • 1.
    de factuur:finesses envalkuilenNele Schelstraete, Bright advocatenBreakfast@Bright - 13 oktober 2010
  • 2.
    overzichthet begrip ‘factuur’vermeldingenop de factuurtaal van de factuurbewijskracht van de factuur5. algemene voorwaarden
  • 3.
    1. het begrip‘factuur’
  • 4.
    definitiegeen wettelijke definitieVanDale: Lijst van geleverde goederen, met opgave van de berekende prijzen, van plaats en datum van aflevering, de wijze van vervoer, enz., samen of tegelijk met de goederen aan de afnemer verzonden.juridisch (E. DIRIX en G.L. BALLON, Factuur, in A.P.R., 2, nr. 3): Een beschrijvende staat van de geleverde goederen en verstrekte diensten én een bevestiging van een schuld lastens de geadresseerde.
  • 5.
    functies van defactuurbevestiging van het bestaan van een verbintenis + uitnodiging om de schuld te betalenenkel schuldvorderingen die verband houden met de primaire uitvoering van overeenkomsten-> geen factuur ter bevestiging van schadevergoedingenkel ten aanzien van een handelaarniet voor schuldvorderingen die uit iets anders bestaan dan geld
  • 6.
    bewijsfunctie (zie verder)fiscalefunctieverplichting ingevolge BTW-reglementeringverplicht factuur af te leveren door de BTW-belastingplichtige bij de levering van bepaalde goederen en diensten -> aan een rechtspersoon -> aan natuurlijke personen: in bepaalde gevallenlevering = beschikkingrecht
  • 7.
  • 8.
    geen algemene wettelijkeregelingverschillende bronnen:fiscaal recht (voornamelijk BTW-regelgeving)Wetboek van Vennootschappenoverigegebruiken sancties: divers
  • 9.
    niet verplichthet woord‘factuur’: al dan niet vermelding heeft geen juridische gevolgenjuridische oorzaak van de schuld (koop, huur, aanneming, bewaargeving, …)ondertekening
  • 10.
    wél verplichtdatum vanuitreiking -> uiterlijk vijfde werkdag van de maand volgend op die van leveringvolgnummer (cf. boek van uitgaande facturen)
  • 11.
    identificatie van deuitgever van de factuurnaamrechtsvorm▫ vermelding van het burgerlijk karakter van de vennootschap▫ vermelding van de beperkte of onbeperkte aansprakelijkheid voor de cv▫ eventueel toevoeging van ‘sociaal oogmerk’ondernemingsnummerBTW-nummerRPR + zetel rechtbankeventueel: ‘in vereffening’niet: kapitaal van de vennootschap-> beperkte sanctie bij niet-naleving
  • 12.
    gegevens van degeadresseerde van de factuurnaamadresindien van toepassing, BTW-nummeromschrijving van de geleverde goederen en dienstenvoorschriften inzake BTWvoor elk tarief: maatstaf van heffingeenheidsprijs exclusief BTWbedrag van de verschuldigde BTWbepaling op grond waarvan er eventueel vrijstelling is van BTW
  • 13.
    nummer van debankrekeningspecifieke vermeldingen bij:verkopen aan consumenten gesloten buiten de ondernemingverkopen op afstandfacturen voor vergunningsplichtige activiteitenfacturen van sociale secretariaten
  • 14.
  • 15.
    principesde vermeldingen vaneen factuur die voorgeschreven zijn bij wet of reglement (= verplichte vermeldingen) moeten opgesteld zijn in de taal van het gebied waar de exploitatiezetel van de onderneming gevestigd is.Vlaamse taalwetgeving: wettelijke bepalingen moeten in het Nederlands worden vermeld, behoudens vermelding van een officiële – bv. Engelse – benaming.
  • 16.
    sanctiefactuur = nietig-> de vordering kan niet bewezen worden aan de hand van de factuur-> oplossing: opstellen van nieuwe, taalwetconforme facturentast het bestaan van de vordering niet aan
  • 17.
  • 18.
    uitgangspunt bewijsregelinghij diebeweert schuldeiser te zijn, moet het feit bewijzen waarop zijn vordering steuntdiverse bewijsmiddelenfundamenteel verschillende regeling bij handelaars en consumenten
  • 19.
    ten aanzien vanhandelaars – factuur als bewijsmiddelbijzondere (vrije) bewijsregeling in handelszakenregelmatige boekhouding = bewijs tussen handelaars (niet ten aanzien van consumenten!)factuur = bewijs van koop-verkoop in geval van aanvaarding-> uitdrukkelijk-> stilzwijgend
  • 20.
    niet tijdig protesterenvan een factuur = aanvaardinggevolgen-> bewijs tegenover de klant-handelaar van de overeenkomst, zoals op de factuur vermeld-> bekrachtiging van wat de lasthebber buiten de grenzen van zijn vertegenwoordigingsbevoegdheid heeft gedaanin bepaalde gevallen: vatbaar voor tegenbewijs
  • 21.
    ten aanzien vanhandelaars – bewijs van verzending van de factuurverkoper die vordering steunt op de stilzwijgende aanvaarding van facturen, volgend uit gebrek aan protest, moet bewijzen op welke datum de facturen bij de geadresseerde aankwamenbewijs met alle middelen van recht-> uitgaand factuurboek
  • 22.
    ten aanzien vanhandelaars – protest van de factuurconcreet: omschrijving van de bezwarenbinnen korte termijnniet wettelijk bepaaldtermijn die redelijkerwijze nodig is, gelet op de aard van de overeenkomst en de complexiteit van de gegevens van de factuur
  • 23.
    niet als protestte beschouwen:gebrek aan betalingvraag om verantwoordingalgemeen/specifiek protest
  • 24.
    ten aanzien vanhandelaars – laattijdige factuurprincipe: uiterlijk vijfde werkdag van de maand volgend op die van de leveringlaattijdige factuur brengt bewijsfunctie in het gedrang, wanneer de laattijdigheid verdacht voorkomt
  • 25.
    ten aanzien vanconsumentenvrije bewijsvoering in handelszaken is niet van toepassinggeen protestplicht-> stilzwijgen kan niet worden geïnterpreteerd als aanvaarding
  • 26.
  • 27.
    situering meer zekerheid omtrentde op de overeenkomst toepasselijke voorwaarden, zonder verregaande onderhandelingenmogelijkheid om af te wijken van wettelijke bepalingennauwkeurig opstellen van voorwaarden is belangrijk!-> in functie van de bijzonderheden van de activiteit-> in functie van de bijzonderheden van de onderneming
  • 28.
    geldigheidleesbaar-> voldoende groot enduidelijk-> in een taal die de medecontractant voldoende beheerstindien op de achterzijde van handelsdocument -> verwijzing op de voorzijdespecifieke bedingen van de overeenkomst hebben voorrang op de algemene voorwaarden
  • 29.
    aanvaardingtwee elementen: kennisname+ aanvaardingten aanzien van handelaars: soepele interpretatie – uitdrukkelijke of stilzwijgende aanvaarding-> gebrek aan protest van de factuur strekt zich uit ten aanzien van de algemene voorwaardenten aanzien van consumenten: geen stilzwijgende aanvaarding mogelijk
  • 30.
    typebedingentoepasselijkheid van algemenevoorwaarden- kennismakingsbedingen- aanvaardingsbedingen- uitsluitingsbedingentoepassingsgebied van algemene voorwaarden-> zo ruim mogelijk
  • 31.
    prijs en modaliteitenvan betalingprijsbepaling
  • 32.
    modaliteiten van betaling-> plaats van betaling-> termijn van betaling-> gespreide betaling-> wanbetaling▫ toepasselijke rentevoet▫ schadebeding
  • 33.
  • 34.
  • 35.
    wijze van leveringeigendomsvoorbehoudingeval van faillissement van de koper-handelaar
  • 36.
  • 37.
    diverse vormen: algemeentot zeer specifiek->exoneratie volgens de aard van de fout-> exoneratie volgens de aard van de schade-> exoneratie volgens de hoogte van de schadevergoeding-> exoneratie volgens de toe te passen sanctie-> exoneratie door beperking van de termijnen voor verhaal
  • 38.
    exoneratiebedingenvoorwaarden voor degeldigheid-> geen afbreuk aan bepalingen van dwingend recht of van openbare orde-> geen uitsluiting van aansprakelijkheid voor opzettelijke fout -> het voorwerp of nut van de overeenkomst mag niet worden aangetast of uitgehold
  • 39.
    ontbindingsbedingenovermacht en imprevisieovermacht-> soort exoneratiebeding-> omschrijving van het begrip ‘overmacht’-> te nemen acties imprevisie-> omstandigheden die de uitvoering van de overeenkomst ernstig bemoeilijken
  • 40.
  • 41.
    internationaal: loutere opnamein de algemene voorwaarden is niet voldoendearbitragebedingen-> enkel geldig mits uitdrukkelijke aanvaarding