Ano-ano angmga itinuturing mong kayamanan sa
buhay? Isulat ito sa loob ng diyamante at
ipaliwanag.
Gawain
:
3.
Piliin saloob ng kahon ang kasing-kahulugan ng mga salita.
1. Hindi maiwasang makaranas ng bagyo sa buhay
ang mga tao.
2. Maraming pagsubok ang dinanas ng aming buhay.
3. Matigas ang ulo ng anak na hindi napaluluha.
4. Malayo ang mararating ng batang matalas ang
isip.
5. Marami siyang masasamang bisyo kaya’t sigurado
akong nakatunganga iyang pagdating ng panahon
a. Hindi nadidisiplina d. karanasan
b. Katalinuhan e. problema
c. Matalino f. walang magandang hinaharap
Ang panitikan ayitinuturing na
kayamanan ng ating lagi dahil bahagi
ito ng ating kalinangan at kasaysayan.
Sinasabing ang panitikan at ang
kasaysayan ay matalik na
magkaugnay, Sa pag-aaral ng
kasaysayan ng isang lahi, laging bahagi
nito ang damdamin, saloobin,
paniniwala, kultura at tradisyon ng
ALAM MO BA?
6.
At dahil sapag-aaral ng
panitikan lubusang malalaman
ang ating kalinangan kaya’t
nararapat lamang na
pagyamanin at ipagmalaki ang
mga ito sapagkat ang mga ito’y
yaman ng ating bayan.
ALAM MO BA?
7.
Limang dahilan kungbakit dapat pag-
aralan ang panitikang Pilipino ayon kay
Jose Villa Panganiban.
1. Makilala natin ang sariling kalinangan,
ang minanang yaman ng isip at ang henyo
ng ating lahing iba kaysa ibang lahi.
2. Matalos na,katulad ng ibang lahi, tayo ay
mayroon ding dakila at marangal na
tradisyong ginagamit na puhunang-
salaylayan sa panghihiram ng mga bagong
kalinangngan at kabihasnan
8.
3. Matanto angmga kapintasan sa ating
panitikan at makapgsanay upang
maiwasan at mapawi ang mga ito.
4. Makilala ang ating mga kagalingang
pampanitikan at lalong mapadalisay,
mapayabong at mapaningning ang mga
kagalingang ito
5. Maging katutubo sa atin ang
magkaroon ng pagmamalasakit sa ating
sariling panitikang Pilipino dahil tay0’y
mga Pilipino.
10.
Sa buhay ngtao ay may mga karanasan
Na kailangang iwasan at dapat ayusin
Tamang tandaan, at sa tuwina’y pakaisipin
Mahalagang ingatan tulad ng kayamanan
Karunungan ng Buhay
Iwasan nang hindi maging anak-
dalita:
Pag nagtanim ng hangin
Bagyo ang aanihin.
Ubos-ubos biyaya
Bukas nakatunganga
11.
Gawin upang tumanawng utang na
loob:
Ang lumakad nang matulin
Kung matinik ay malalim
Ang hindi lumingon sa
pinanggalingan
Di makararating sa paroroonan.
Pakaisipin upang maging malawak
ang isip
Sa anumang lalakarin
Makapito munang isipin
Nasa diyos ang awa
Nasa tao ang gawa
12.
Tandaan upang magingbuo ang loob:
Kung hindi ukol
Hindi bubukol
Kung ano ang bukambibig
Siyang laman ng dibdib
Ingatan upang hindi maging passang-
krus:
Anak na di paluhain
Ina ang patatangisin.
Ang kalusugan
Ay kayamanan
13.
Nabanggit ni Loloang mga karunungan sa
buhay
Na maaaring maging gabay sa aking palagay
Ito ang mga bagay na dapat mong isabuhay
Nang maging huwaran ng mahal na buhay.
Tularan nang maging matalas ang
isip:
Daig ng maagap
Ang masipag
Lakas ng katawan
Daig ng paraan
14.
TANONG:
1. Ano angbinaggit sa akda na kapag
nangyari sa buhay ng tao ay dapat
iwasan, ayusin, pakaisipan, tandaan,
ingatan at tularan? Isa-isahin ito.
2. Sang-ayon ka ba sa pamagat ng
tulang “Karunungan ng Buhay”?
Ipaliwanag.
3. Alin sa mga nabanggit na
karungan ng buhay ang nagagawa
15.
4. Maituturing mobang isang
kayamanan ang mga karungang
ito? Bigyang-paliwanag ang iyong
sagot.
5. Paano makatutulong sa iyong
buhay ang pagsasabuhay ng mga
ito?
6. Bilang kabataan, paano mo
mapahahalagahan ang mga
karunungan ng buhay o payo na
Noon pa manay sinasabing mayaman na
ang panitikang Pilipino. Mayroong
sariling pantikang nagtataglay ng
kasaysayan ng ating lahi.
Mas lumaganap ang panitikang Pilipino
sa panahon ng mga katutubo sa iba’t
ibang panig ng bansa tulad ng karungang
bayan na tinatawag na kaalamang-
bayan.
Ang panitikan ay binubuo ng salawikain,
Mga Akdang Lumaganap Bago
Dumating ang mga Espanol
19.
SALAWIKAIN
Nakaugalian nangsabihin at
nagsisislbing batas o tuntunin ng
kagandahang asal ng ating mga
ninunong na naglalayomg mangaral at
umakay sa mga kabataan sa
pagkakaroon ng kabutihang asal.
Halimbawa:
Aanihin pa ang damo, Kung patay na
ang kabayo.
Ang hindi lumingon sa
20.
SAWIKAIN
Nagtataglay ngtalinhaga
sapagkat ito ay may
nakatagong kahulugan. Sa
ibang sanggunian at tinatawag
din itong idyoma.
Halimbawa:
Bagong tao- binata
Bulang gugo-gastador, galante
21.
KASABIHAN
Yaong ipinalalagayna mga sabihin ng
mga bata at matatanda na katumbas
ng mga tinatawag na Mother goose
rhymes. Karaniwang ginagamit sa
panunukso o pagpuna sa kilos ng isang
tao.
Halimbawa:
Putak , putak Tiririt ng ibon,
Batang duwag Tiririt ng maya
Matapang ka’t Kaya lingon
22.
BUGTONG
Pahulaan sa pamamagitanng
paglalarawan. Ito ay binibigkas ng patula
at may lima hanggang labindalawang
pantig. Ang tagalog ang pinakamayaman
sa bugtong.
Halimbawa:
Bubuong kung liwanag, kung gabi ay
dagat.
Dalawang katawan, tagusan ang tadyang
23.
PALAISIPAN
Ito ay nasaanyong tuluyan na
kalimitang gumigising sa isipan
ng mga tao upang bumuo ng
isang kalutasan sa isang
suliranin
Halimbawa:
Sa isang kulungan ay may
limang baboy na inaalgaan si
24.
BULONG
Pahayag na maysukat at tugma
na kanilang ginagamit na
pangkulam o pangontra sa
kulam, engkanto, at massamang
espiritu.
Halimbawa:
Huwag magagalit, kaibigan,
aming pinuputol lamang ang sa
Ang Paghahambingay
isang paraan ng paglalahad.
Ito ay nakatutulong sa
pagbibigay linaw sa isang
paksa sa pamamagitan ng
paglalahad ng
pagkakatulad at
pagkakaiba ng dalawang
28.
Sa pagpiling mga bagay na
ating gagamitin sa pagkain
na ating kakainin, sa
sasakyang ating sasakyan,
o lugar na ating
pupuntahan, kadalasan ang
mga ito ay naisasagawa
natin kug mayroon tayong
29.
Isang mahalagangsangkap sa
uri ng paglalahad na ito ay ang
hambingan ng pang-uri. Ito ay
paglalarawan ng tao, bagay,
lugar, pook o pangyayaring
nakatuon sa dalawa o higit pa.
May dalawang uri ng
paghahambing:
30.
1. PAHAMBING NA
MAGKATULAD-sa magkatulad na
katangian ay ginagamit ang mga
panlaping gaya ng magka-,
sing-,sim-, sin-, magsim-, magsin-
ga-pareho, kapwa.
• magkasing-ganda
• kapwa matangkad
31.
2. PAHAMBING NADI-
MAGKATULAD
a. Palamang- nakahihigit sa
katangian ang isa sa dalawang
pinaghahambingan. Ginagamit ang
higit, lalo, mas, di-hamak.
b. Pasahol- kulang sa katangian ang
is sa dalawang pinaghahambinging.
Ginagamit ang di-gaano, di gasino at
32.
2. PAHAMBING NADI-
MAGKATULAD
a. Palamang- nakahihigit sa
katangian ang isa sa dalawang
pinaghahambingan. Ginagamit ang
higit, lalo, mas, di-hamak.
b. Pasahol- kulang sa katangian ang
is sa dalawang pinaghahambinging.
Ginagamit ang di-gaano, di gasino at
33.
GAWAIN
PINAGYAMANG PLUMA pp.15-16
MADALI LANG ‘YAN/ SUBUKIN PA
NATIN
Salungguhitan ang paghahambing
na ginagamit sa bawat bilang. Isulat
sa kahon kung anong uri ito ng
paghahambing. MAGKATULAD at DI
MAGKATULAD.
Isulat ang angkop na pahambing sa
34.
SCAFFOLD # 1:Mini-
brochure
Mini-brochure: Bumuo ng mini-
brochure gamit ang mga
nalikom na salawikain,
bugtong,
sawikain at kasabihang angkop
sa kasalukuyang kalagayan.
• Handwritten or printed
• Short bondpaper
• Tig-lilima (5)