Eerstelijnszorg voor de Roma in Europa, 
een Position Paper 
Gent, 2 december 2014 
Pim de Graaf 
Danica Rotar et al
Eerstelijnszorg voor de Roma in Europa 
•Position Paper is onderdeel van een reeks 
•Doel: interesseren en activeren van leden van het EFPC 
•Inhoud: aanbieden van informatie, best practice
Eerstelijnszorg, waar hebben we het over? 
• Zorg in de buurt 
• Gemakkelijk toegankelijk (afstand, financieel, cultureel) 
• Breed palet aan diensten (verschillende professies) 
• Continue
Eerstelijnszorg voor de Roma in Europa 
Diversiteit van Roma
Gemeenschappelijke kenmerken 
Resultaat van een gemeenschappelijke geschiedenis van 
migratie en uitsluiting. 
•Taal en mate van geletterdheid / opleiding 
•Laag inkomen, werkeloosheid 
•Lage gezondheid, in vergelijking met 
•Opvattingen over gezondheid en ziekte 
•Gemeenschappelijkheid tegenover individualiteit 
•Gevolg van uitsluiting: laag vertrouwen; toegang tot 
gezondheidszorg is beperkt
Toegang tot gezondheidszorg, barrières 
• Lange afstand tot gezondheidscentrum 
• Kosten, vooral indien geen verzekering 
• Bejegening door personeel, discriminatie 
• Beperkte kennis van personeel over de opvattingen, 
gewoontes en behoeften van Roma patiënten 
• Taalbarrière 
• Laag-geletterdheid 
• Onbekendheid met organisatie van 
gezondheidscentrum, zoals openingstijden
Wat wordt er aan gedaan? 
Veel (internationale) initiatieven voor 
verbetering van leefomstandigheden algemeen 
•“Roma Decade 2005-2015” door aantal landen 
•EU 
•Raad van Europa 
•Wereld Gezondheids Organisatie – Europees kantoor 
•Open Society Institute 
•Vele NGO’s
Kernpunten van beleid 
• Onderwijs 
• Werkgelegenheid 
• Huisvesting 
• Gezondheidszorg 
…. Maar wat is er uiteindelijk veranderd?
Eerstelijnszorg, 
suggesties voor verbetering 
Inventarisatie van geslaagde initiatieven en ‘good practice’ 
Bespreking tijdens twee conferenties van het EFPC
Eerstelijnszorg, 
5 suggesties voor verbetering 
Verbeter toegankelijkheid door: 
1.Werken aan vertrouwen: samen optrekken met Roma 
gemeenschap 
Niet vanzelfsprekend – vooroordelen en 
onbekendheid 
voorbeelden laten zien dat het kan werken
Eerstelijnszorg, suggesties voor verbetering 
2. Kennis opdoen van opvattingen en gewoonten: lokaal 
onderzoek. 
Bijv. ten aanzien van vaccinaties, zelf-medicatie, 
(vroege) zwangerschap en anti-conceptie 
Door voorbeelden laten zien dat lokaal 
onderzoek mogelijk is en effect heeft
Eerstelijnszorg, suggesties voor verbetering 
3. Vaardigheden van gezondheidswerkers: 
Training in communicatie met laaggeletterde 
patiënten – herkennen van laaggeletterdheid en 
weten hoe boodschappen over te brengen – van 
toneel tot aangepaste pictogrammen 
Communicatie-training in opleidingen en in CME
13 
Develop the communication guide 
• Reframe the focus of discussions on 
the benefits of getting protected and 
protecting – prevent diseases/ 
POSITIVE rather than on side 
effects of vaccination/ NEGATIVE 
• Make vaccine communication more 
of a two-way information exchange; 
strengthen HCP capacity to become 
more “client-centered” 
• “Give voice” to the beneficiaries – 
messages are based on research 
done with the beneficiary groups
14 
Cultural adaptation in pilot MS 
– in Bulgaria, Czech Republic, Hungary, Romania 
– content and format adaptation of the guide and flip book 
– + methodology of adaptation
4. Inschakelen 
mediator 
Voorbeelden laten zien van effectiviteit 
en benadrukken van noodzaak van 
permanente financiering
Wat we ook horen: 
• Het gaat niet alleen om Roma, het gaat 
ook om andere bevolkingsgroepen
5. Inschakelen vertaalservice – telefoon 
Voorbeelden en (kosten) effectiviteit laten zien.
Samenvattend 
• Inventarisatie in Europa van ervaringen om 
toegankelijkheid tot eerste lijnszorg te verbeteren 
• 5 soorten aanbevelingen: 
Samenwerking 
Onderzoek 
Training gezondheidswerkers 
Mediator 
Vertaaltelefoon 
• Position Paper beschikbaar eerste drie maanden van 
2015
Vragen? 
Opmerkingen?

Aanbevelingen voor het beleid

  • 1.
    Eerstelijnszorg voor deRoma in Europa, een Position Paper Gent, 2 december 2014 Pim de Graaf Danica Rotar et al
  • 2.
    Eerstelijnszorg voor deRoma in Europa •Position Paper is onderdeel van een reeks •Doel: interesseren en activeren van leden van het EFPC •Inhoud: aanbieden van informatie, best practice
  • 3.
    Eerstelijnszorg, waar hebbenwe het over? • Zorg in de buurt • Gemakkelijk toegankelijk (afstand, financieel, cultureel) • Breed palet aan diensten (verschillende professies) • Continue
  • 4.
    Eerstelijnszorg voor deRoma in Europa Diversiteit van Roma
  • 5.
    Gemeenschappelijke kenmerken Resultaatvan een gemeenschappelijke geschiedenis van migratie en uitsluiting. •Taal en mate van geletterdheid / opleiding •Laag inkomen, werkeloosheid •Lage gezondheid, in vergelijking met •Opvattingen over gezondheid en ziekte •Gemeenschappelijkheid tegenover individualiteit •Gevolg van uitsluiting: laag vertrouwen; toegang tot gezondheidszorg is beperkt
  • 6.
    Toegang tot gezondheidszorg,barrières • Lange afstand tot gezondheidscentrum • Kosten, vooral indien geen verzekering • Bejegening door personeel, discriminatie • Beperkte kennis van personeel over de opvattingen, gewoontes en behoeften van Roma patiënten • Taalbarrière • Laag-geletterdheid • Onbekendheid met organisatie van gezondheidscentrum, zoals openingstijden
  • 7.
    Wat wordt eraan gedaan? Veel (internationale) initiatieven voor verbetering van leefomstandigheden algemeen •“Roma Decade 2005-2015” door aantal landen •EU •Raad van Europa •Wereld Gezondheids Organisatie – Europees kantoor •Open Society Institute •Vele NGO’s
  • 8.
    Kernpunten van beleid • Onderwijs • Werkgelegenheid • Huisvesting • Gezondheidszorg …. Maar wat is er uiteindelijk veranderd?
  • 9.
    Eerstelijnszorg, suggesties voorverbetering Inventarisatie van geslaagde initiatieven en ‘good practice’ Bespreking tijdens twee conferenties van het EFPC
  • 10.
    Eerstelijnszorg, 5 suggestiesvoor verbetering Verbeter toegankelijkheid door: 1.Werken aan vertrouwen: samen optrekken met Roma gemeenschap Niet vanzelfsprekend – vooroordelen en onbekendheid voorbeelden laten zien dat het kan werken
  • 11.
    Eerstelijnszorg, suggesties voorverbetering 2. Kennis opdoen van opvattingen en gewoonten: lokaal onderzoek. Bijv. ten aanzien van vaccinaties, zelf-medicatie, (vroege) zwangerschap en anti-conceptie Door voorbeelden laten zien dat lokaal onderzoek mogelijk is en effect heeft
  • 12.
    Eerstelijnszorg, suggesties voorverbetering 3. Vaardigheden van gezondheidswerkers: Training in communicatie met laaggeletterde patiënten – herkennen van laaggeletterdheid en weten hoe boodschappen over te brengen – van toneel tot aangepaste pictogrammen Communicatie-training in opleidingen en in CME
  • 13.
    13 Develop thecommunication guide • Reframe the focus of discussions on the benefits of getting protected and protecting – prevent diseases/ POSITIVE rather than on side effects of vaccination/ NEGATIVE • Make vaccine communication more of a two-way information exchange; strengthen HCP capacity to become more “client-centered” • “Give voice” to the beneficiaries – messages are based on research done with the beneficiary groups
  • 14.
    14 Cultural adaptationin pilot MS – in Bulgaria, Czech Republic, Hungary, Romania – content and format adaptation of the guide and flip book – + methodology of adaptation
  • 15.
    4. Inschakelen mediator Voorbeelden laten zien van effectiviteit en benadrukken van noodzaak van permanente financiering
  • 16.
    Wat we ookhoren: • Het gaat niet alleen om Roma, het gaat ook om andere bevolkingsgroepen
  • 17.
    5. Inschakelen vertaalservice– telefoon Voorbeelden en (kosten) effectiviteit laten zien.
  • 18.
    Samenvattend • Inventarisatiein Europa van ervaringen om toegankelijkheid tot eerste lijnszorg te verbeteren • 5 soorten aanbevelingen: Samenwerking Onderzoek Training gezondheidswerkers Mediator Vertaaltelefoon • Position Paper beschikbaar eerste drie maanden van 2015
  • 19.

Editor's Notes

  • #4 Continuiteit: ondanks verschillende professies toch geen verdubbeling, vertraging etc
  • #5 Diversiteit: identiteit en subgroepen, aantallen, leefwijze, mate van participatie in maatschappij, gezondheidssituatie, overheidsbeleid
  • #7 Kosten: maar ook onder tafel betaling
  • #9 Er is te weinig veranderd
  • #14 Evidence gathering: Literature review Primary research with stakeholder groups (interviews/ focus groups with parents, experts, so called “hard-to-reach”, media/ social marketing) Peer-review: Advisory group for the project Stakeholder review: health care providers from English speaking countries
  • #15 1 – Select country coordinators and expert team 2 – Review the English document – is it meaningful for the respective country realities? Are the terms relevant/ easy to be translated? - write/ delete relevant texts - check and amend photos 3 – Translation 4 – Check translation, discuss terms 5 – Comprehension testing 6 – Proofreading 7 – Design, production, dissemination
  • #20 Samenvattend: het PP benadrukt 5 aspecten van het verbeteren van de toegankelijkheid van de eerstelijnszorg voor Roma. Het wordt binnenkort definitief gemaakt en dan verspreid. Dank u voor uw aandacht