Tài liệu đề cập đến suy hô hấp và các phương pháp cung cấp oxy cho bệnh nhân. Nó trình bày định nghĩa, triệu chứng lâm sàng và nguyên nhân gây ra suy hô hấp, cùng với các phương pháp và thiết bị cung cấp oxy cần thiết cho điều trị. Các chỉ số và tiêu chuẩn đánh giá tình trạng oxy máu cũng được nêu rõ để hỗ trợ trong việc chẩn đoán và điều trị.

1. SUY HOÂ HAÁP VAØ
CAÙC DUÏNG CUÏ CUNG CAÁP
OXY
Bs. Phuøng nguyeãn Theá
Nguyeân

2. MUÏC TIEÂU
 Trình baøy ñònh nghóa, nguyeân nhaân
SHH.
 Trình baøy trieäu chöùng LS vaø phaân
ñoä SHH.
 Trình baøy nguyeân taéc xöû trí.
 Trình baøy caùc phöông phaùp cung
caáp oxy.
 Trình baøy caùc tai bieán khi cung caáp
oxy.

3. ÑÒNH NGHÓA SUY HOÂ
HAÁP
 Heä hoâ haáp khoâng ñuû khaû naêng cung
caáp döôõng khí cho nhu caàu cô theå.
 Chaån ñoaùn xaùc ñònh: PaO2 < 60 mm Hg
vaø/hoaëc PaCO2 > 50 mm Hg.
 Nguyeân nhaân thöôøng gaëp gaây ngöng tim
ôû treû em
 NGÖNG THÔÛ  NGÖNG TIM: 3-10 PHUÙT.
 NGÖNG TIM  NGÖNG THÔÛ: 3 PHUÙT.

4. NGUYEÂN NHAÂN GAÂY
SHH
Loaïi Yeáu toá giuùp chaån ñoaùn
Giaûm thoâng khí  PaCO2; pH 
Giaûm O2 trong maùu ñoäng maïch
- Giaûm O2  PaO2
- Giaûm O2 hoaø tan (CaO2)  SaO2 vaø/hoaëc  HbO2
Giaûm cung caáp O2 cho moâ  CaO2, vaø/hoaëc  cung
löôïng tim

5. NGUYEÂN NHAÂN TAÊNG
CO2
 TRUNG TAÂM HOÂ HAÁP.
 ÑÖÔØNG DAÃN TRUYEÀN THAÀN
KINH.
 LOÀNG NGÖÏC-MAØNG PHOÅI.
 TAÊNG KHAÙNG LÖÏC ÑÖÔØNG
THÔÛ:
 TAÉC HOÂ HAÁP TREÂN.
 TAÉC HOÂ HAÁP DÖÔÙI.

6. NGUYEÂN NHAÂN GAÂY
GIAÛM O2
 Giaûm noàng ñoä O2 trong khí hít vaøo.
 Giaûm thoâng khí pheá nang.
 Baát töông hôïp thoâng khí vaø töôùi maùu:
vieâm phoåi, xeïp phoåi, vieâm tieåu pheá quaûn,
phuø phoåi, hoäi chöùng suy hoâ haáp caáp.
 Giaûm khuyeách taùn khí qua maùng pheá nang
– mao maïch: phuø phoåi, hoäi chöùng suy hoâ
haáp caáp, vieâm phoåi, xô phoåi.

7. Giaûm oxy do baát töông hôïp
V/Q

8. Giaûm oxy do baát töông hôïp
V/Q
Giaûm oxy do
shunt coù theå
khoâng ñaùp öùng
vôùi FiO2 100%

9. Giaûm oxy do giaûm
khueách taùn
 Taêng FiO2 caûi
thieän tình traïng
thieáu O2
 Thieáu O2 naëng
theâm khi gaéng söùc.
 Taêng khoaûng caùch pheá
nang – mao maïch

10. LAÂM SAØNG
 Thôû gaéng söùc:
 Nhòp thôû
 Tieáng thôû baát thöôøng
 Söû duïng cô hoâ haáp phuï
 Phaäp phoàng caùnh muõi
 Thôû hieäu quaû: pheá aâm (giaûm hay
maát hay bt, loàng ngöïc nhoâ.
 Haäu quaû suy hoâ haáp:
 Tri giaùc.
 Nhòp tim, HA
 Maøu saéc da

11. LAÂM SAØNG
 Thôû reân (aâm thanh nheï, ngaén
nghe thì thôû ra): do ñoùng thanh
thieät sôùm cuoái kyø thôû ra,
thöôøng gaëp ôû treû nhoû.
 Thôû rít (tieáng thôû thoâ raùp nghe
ôû thì hít vaøo khi treû naèm yeân)
do taéc ñöôøng hoâ haáp treân.
 Khoø kheø: taéc ñöôøng hoâ haáp
döôùi

12. LAÂM SAØNG:
 Khoù thôû thì hít vaøo: do taéc ngheõn
ñöôøng hoâ haáp treân.
 Khoù thôû thì thôû ra: do taéc ngheõn
ñöôøng hoâ haáp döôùi: vieâm tieåu
pheá quaûn, suyeãn, dò vaät.
 Khoù thôû khoâng roõ thì naøo: toån
thöông thaàn kinh-cô, maøng phoåi,
hay toån thöông nhu moâ phoåi.

13. PHAÂN ÑOÄ SHH
TC Ñoä 1 Ñoä 2 Ñoä 3
Hoâ haáp · NT taêng < 30% · NT taêng 30 - 50%.
· Co keùo cô hoâ haáp
phuï
· NT taêng > 50%
· Thôû chaäm, khoâng
ñeàu, ngöng thôû.
Nhòp tim · (-/+)
· HA taêng
· (++).
· HA taêng
· (+++) /nhòp chaäm.
· HA coù theå giaûm
Tri giaùc Tænh Böùt röùt, laãn loän Lô mô, hoân meâ
Ñaùp öùng
vôùi O2
BT Khoâng tím vôùi O2. Tím khi cho oxy.
PaO2 (%) 60-80 40-60 < 40
Ñaùnh giaù Coøn buø Coøn buø Maát buø

14. Caän laâm saøng
spo2
HbO2 + RHb
X 100
HbO2
=
ÑO SPO2:
Caùc yeáu toá aûnh höôûng ñeán keát quaû SpO2:
khoâng chính xaùc:
 Cöû ñoäng cuûa ngoùn tay.
 Maïch yeáu hay khoâng coù maïch.
 Caùc chaát nhuoäm maøu.
 Khoâng nhaän ra caùc Dyshemoglobulin.
 Khi Hb quaù thaáp (< 3 g/dl).

15. KHÍ MAÙU
 Xaùc ñònh CÑ: PaO2 < 60 mmHg vaø/hoaëc
PaCO2 > 50 mmHg.
 Phaân ñoä SHH khi FiO2 = 21%:
Möùc ñoä PaO2 (mm Hg) SaO2 (%)
Nheï 60 - 79 90 - 94
Trung bình 40 - 59 75 - 89
Naëng < 40 < 75
 Khi FiO2 > 21%: PaO2 = 5 x FiO2

16. Öùng duïng trong ñieàu trò
PaO2 YÙù nghóa vaø caùch xöû lyù
PaO2 < 60 Giaûm O2 maùu chöa ñöôïc ñieàu chænh
60 < PaO2 < 100 Giaûm O2 maùu ñaõ ñöôïc ñieàu chænh, nhöng
Bn seõ bò giaûm O2 maùu neáu giaûm FiO2
100 < PaO2 <PaO2 döï
ñoaùn
Bn seõ bò giaûm O2 maùu neáu ngöøng O2,
nhöng coù theå giaûm FiO2 ñöôïc
PaO2 > PaO2 döï
ñoaùn
Giaûm O2 maùu ñieàu chænh quaù dö, coù theå
khoâng giaûm O2 maùu khi ngöøng O2, nhöng
phaûi giaûm O2 daàn daàn.

17. CHAÅN ÑOAÙN PHAÂN BIEÄT
CAÙC CÔ CHEÁ GIAÛM OXY
MAÙU
Baát thöôøng PaO2 PaCO2 AaDO2
Giaûm thoâng khí   
Shunt töông ñoái  , ,  
Shunt tuyeät ñoái  ,  
Roái loaïn
khuyeách taùn
 luùc nghæ,  khi
gaéng söùc
,  

18. Chaån ñoaùn nguyeân
nhaân SHH
Toån thöông phoåi ñöôïc xaùc ñònh döïa
vaøo:
 Laâm saøng: trieäu chöùng laâm saøng
nghi ngôø toån thöông phoåi.
 X-quang: coù toån thöông phoåi.
 Khí maùu:
 A-aDO2 baát thöôøng
 PaO2/FiO2 < 300
Thay ñoåi coù yù nghóa
tieân löôïng xaáu:
 PaO2 < 60 mmHg
khoâng caûi thieän sau
cung caáp O2.
 AaDO2 > 400.

19. Tieáp caän beänh nhaân giaûm
oxy maùu
1. Xaùc ñònh chaån ñoaùn vaø chaån ñoaùn phaân bieät döïa
treân laâm saøng vaø caän laâm saøng.
2. Xem xeùt khí maùu ñoäng maïch :
 PaO2, PaCO2, AaDO2  coù toån thöông phoåi.
3. X- Quang phoåi:
 Phoåi saùng hay baát thöôøng ít gôïi yù giaûm O2 do giaûm
thoâng khí hay giaûm V/Q
 Toån thöông ñoâng ñaëc hay môø nhieàu gôïi yù giaûm O2
do Shunt
4. Döïa treân caùc böôùc treân xaùc ñònh cô cheá giaûm O2
(giaûm thoâng khí, giaûm V/Q, hay shunt), khôûi ñaàu ñieàu
trò nhö sau:
 Cung caáp O2 thaáp cho giaûm thoâng khí vaø cho giaûm
V/Q.

20. ÑIEÀU TRÒ
 Nguyeân taéc ñieàu trò:
- Ñaûm baûo toát thoâng khí vaø O2.
- Duy trì khaû naêng chuyeân chôû
O2.
- Cung caáp ñuû naêng löôïng.
- Ñieàu trò nguyeân nhaân.

21. THOÂNG KHÍ:
 THOÂNG KHÍ:
 Tö theá thích hôïp.
 Ngöõa ñaàu naâng
caèm.
 Huùt ñaøm nhôùt.
 Taéc ngheõn ñöôøng
thôû.
 Khí dung
ADRENALINE,
DEXAMETHASONE.

22. CUNG CAÁP OXY
 Chæ ñònh oxy lieäu phaùp:
 SHH ñoä 2 hay
 PaO2 < 60 mmHg hoaëc
 SpO2 < 90%
 Hay baát kyø tình huoáng naøo nghi ngôø beänh
nhaân giaûm oxy maùu: chaán thöông, soác, ngoä
ñoäc
 Cung caáp O2: khi beänh nhaân thôû buø
ñöôïc.

23. DUÏNG CUÏ CUNG CAÁP OXY
 2 LOAÏI:
 LÖU LÖÔÏNG THAÁP
- Khoâng cung caáp toaøn boä khí hít vaøo.
- Coù khí phoøng trong khí hít vaøo.
- FIO2 thay ñoåi theo: theå tích löu thoâng, nhòp
thôû, kieåu thôû.
 LÖU LÖÔÏNG CAO
- Cung caáp toaøn boä khí hít vaøo.
- FIO2 haèng ñònh.

24. DUÏNG CUÏ
 LÖU LÖÔÏNG
THAÁP
 Cannula muõi
 Catheter muõi
 Mask ñôn giaûn
 Mask thôû laïi
 Mask khoâng thôû
laïi
 conserving devices
 LÖU LÖÔÏNG CAO
 venturi mask
 mask khí quaûn
 CPAP qau mask
 NCPAP
 Maùy thôû

25. CHOÏN DUÏNG CUÏ DÖÏA
VAØO
 Tình traïng SHH
 FIO2 maø duïng cuï coù theå cung caáp
 Öu vaø nhöôïc ñieåm cuûa duïng cuï.
 Dung naïp cuûa beänh nhaân.

26. KHOAÛNG DÖÏ TRÖÕ GIAÛI
PHAÃU

27. THOÂNG KHÍ: cannula
FiO2 ôû treû < 12 thaùng:
Soá lít oxy/ph FiO2 (%)
0.25 30 – 35
0.50 40 – 45
0.75 60
1 65
Neáu nhieàu hôn
nöõa
Vaãn khoâng taêng
theâm
Treû  12 thaùng: FiO2 = 20 + 4 x soá lít oxy

28. Catheter MUÕI
 Coá dònh deã
 Khoù chòu
 1-6 lpm
 0.22-0.40 FIO2

29. Mask:
 Coù 2 loaïi: ñôn giaûn vaø coù tuùi döï
tröõ
 Mask phaûi coù löu löôïng toái thieåu
laø 5 lpm ñeå beänh nhaân traùnh hít
laïi khí CO2

30. Mask ñôn giaûn
 5-10 lpm
 Ñaït noàng ñoä
FiO2 haèng ñònh
hôn
l/phuùt FiO2
6 0.4
7 0.5
8 0.6

31. Mask thôû laïi
 Khí thôû ra coù
theå vaøo tuùi döï
tröû
 FIO2 0.60-0.80
l/phuùt FiO2
6 0.6
7 0.7
8 0.8
9-10 0.8

32. Mask khoâng thôû laïi
 Coù van 1 chieàu
ngaên khí vaøo
tuùi döï tröõ.
 Van 1 chieàu
ngaên caûn khí
phoøng vaøo Mask
 FIO2: 0.90
 Mask phaûi chaët.
 Khoù chòu.

33. Duïng cuï löu löôïng cao

34. Venturi Mask
 Ñaùp öùng ñuû
nhu caàu khí hít
vaøo cuûa bn
 Cung caáp chính
xaùc FiO2 mong
muoán

35. Mask qua choå môû khí
quaûn

36. Mask CPAP

37. Nasal CPAP

38. BiPAP

39. Maùy thôû

40. Tai bieán cuûa oxy lieäu
phaùp
 Xeïp phoåi do haáp thu
 ÖÙc cheá thoâng khí
 Ñoäc tính Oxy
 Beänh voõng maïc ôû treû sanh non

41. OXY LIEÄU PHAÙP

42. Xin caûm ôn quyù anh
chò!

43.  Arterial oxygen content:
 CaO2 = (1.34 x Hb x SaO2) + (0.0031 x PaO2)
 Mixed venous oxygen content:
 CvO2 = (1.34 x Hb x SvO2) + (0.0031 x PvO2)
 Oxygen delivery: DO2 (mL/min) = Q x
CaO2
 Normal: 500 mL/min/m2
 Oxygen consumption:
 VO2 = Q x (CaO2 - CvO2)
 Oxygen extraction:
 O2 Extraction Ratio = (CaO2 - CvO2)/CaO2
 Normal: 25 - 30%

44. Tissue hypoxia: How to
detect
 Clinical Assessment:
 no specific clinical signs of tissue
hypoxia,
 a number of well-known signs (mental
obtundation, decreased urine output,
abnormal vital signs, etc) often indicate
specific organ dysfunction, a common
late sequela of tissue hypoxia

45. Tissue hypoxia: How to detect
 pH and lactate
 hypoxic
 nonhypoxic causes (eg, delayed clearance of
lactate, accelerated aerobic glycolysis, and
dysfunction of pyruvate dehydrogenase)
 Plasma lactate:
- good prognostic indicator.
- Plasma lactate: easy to measure and can be followed
sequentially to assess prognosis or the patient's response
to therapy

46. Treatment of tissue hypoxia
 increased DO2 in patients with evidence of
tissue hypoxia.
 the first step:
 maximize arterial oxygen content by
increasing Hb & SaO2
 SaO2 ≥ 97%
 the next step is to augment the cardiac
output.