Βιντεοπαρουσίαση στο 2ο Πανελλήνιο Συνέδριο Εκπαιδευτικής Καινοτομίας, Λάρισα 21-23 Οκτωβρίου 2016 από το τμήμα Ερευνητικής Εργασίας Α' Τάξης του Πειραματικού Λυκείου Ηρακλείου σχολικού έτους 2015-16.

1. Τζωρμπατζάκης Νικόλαος Καθηγητής Φ.Α. Πειραματικό ΓΕΛ Ηρακλείου
Αποςτολϊκη Χαρύκλεια, Βιτςαξϊκησ Νικόλαοσ, Κοκολϊκη Νεκταρύα,
Μαθιουδϊκη Χρυςούλα, Μιχαόλ Γεώργιοσ, Μπλαβϊκησ Ευϊγγελοσ,
Παπαδϊκησ Στυλιανόσ, Παπαδοπούλου Παναγιώτα, Παπανικολϊου
Κωνςταντύνοσ, Πατριανϊκου Βαρβϊρα Νύκη, Πετροςιϊν Μικαϋλ,
Πλεξουςϊκη Αλεξϊνδρα, Σμπώκου Ευαγγελύα,
Τιτϊκησ Δημότριοσ, Φαβορύτο Ενρύκο
Μαθητϋσ-τριεσ Πειραματικό Γενικό Λύκειο Ηρακλεύου

2.  Η φυςικό δραςτηριότητα ςυνδϋεται με πληθώρα από
οφϋλη ςτην υγεύα των νϋων. (Stensel et al., 2008;
Janssen & LeBlanc, 2010)
 Ένα μεγϊλο ποςοςτό των νϋων δεύχνει να ςτερεύται τα
οφϋλη του δραςτόριου τρόπου ζωόσ. (Currie et al.,
2004; Dobbins et al., 2009)
 Στην Ελλϊδα η φυςικό δραςτηριότητα εμφανύζει πολύ
χαμηλϊ ποςοςτϊ ςτο γενικό πληθυςμό (≥15 ετών),
βρύςκεται ςτισ τελευταύεσ θϋςεισ ςτην Ε.Ε.
(Tzormpatzakis & Sleap, 2007)

3.  Η διαχρονική έρευνα 3 ετών αποτέλεσε το
αντικείμενο του μαθήματος της ερευνητικής
εργασίας μαθητών της Α’ Λυκείου. Για το 2013-14,
2014-15 (Τζωρμπατζάκης κ.α., 2014 & 2015), 2015-16.
 Σκοπός της ήταν η εξέταση των επίπεδων φυσικής
δραστηριότητας των νέων.
 Δείγμα ήταν οι μαθητές του σχολείου κάθε χρονιά.
 Για τη διαχρονική έρευνα χρησιμοποιήθηκαν οι
μαθητές της Α’ τάξης του 2013-14.
 Επανεξετάστηκαν και τις 2 επόμενες σχολικές
χρονιές, που ήταν στην Β’ και Γ’ τάξη.

4.  Πλεονϋκτημα τησ ςυγκεκριμϋνησ
μεθοδολογύασ εύναι η διαχρονικότητα των
δεδομϋνων, ώςτε τυχόν διαφοροποιόςεισ
ςτισ εξεταζόμενεσ μεταβλητϋσ μπορούν
να αποδοθούν ςτην ηλικιακό εξϋλιξη.
 Η ςπανιότητα τϋτοιων διαχρονικών
ερευνών ςτην διεθνό βιβλιογραφύα εύναι
αναγνωριςμϋνη (Caspersen et al., 2000)
λόγω τησ δυςκολύασ υλοπούηςό τουσ.
 Λόφθηκε ςοβαρϊ υπόψιν η διαφορϊ
μεταξύ των εποχών. (Uitenbroek, 1993;
Kohl & Hobbs, 1998)
 Γιαυτό οι μετρόςεισ ϋγιναν μεταξύ του
Νοεμβρύου και Δεκεμβρύου.

5.  Το θεωρητικό υπόβαθρο τησ ϋρευνασ
βαςύζεται ςτο Διαθεωρητικό μοντϋλο των
Prochaska και DiClemente (1982; 1983)
με ςκοπό την εξόγηςη τησ εκούςιασ
αλλαγόσ ςυμπεριφορϊσ.
 Πρώτα εφαρμόςτηκε ςτο κϊπνιςμα και
μετϊ ςε θϋματα που ςχετύζονται με την
υγεύα και την φυςικό δραςτηριότητα
(Prochaska et al., 2008).
 Στϊδια αλλαγόσ ςυμπεριφορϊσ: μύα
ςειρϊ φϊςεων από τισ οπούεσ περνϊει ϋνα
ϊτομο κατϊ την εκούςια αλλαγό
ςυμπεριφορϊσ (Prochaska &
DiClemente, 1983; Prochaska & Velicer,
1997).

6. Στάδια Ονομασία Ορισμός
Στϊδιο 1
Πριν τη
ςκϋψη
Δεν εύναι ςυςτηματικϊ ςωματικϊ δραςτόριοσ-α,
και δεν ςκοπεύει να γύνει ςτουσ επόμενουσ 6 μόνεσ
Στϊδιο 2 Σκϋψη
Δεν εύναι ςυςτηματικϊ ςωματικϊ δραςτόριοσ-α,
αλλϊ ςκοπεύει να γύνει ςτουσ επόμενουσ 6 μόνεσ
Στϊδιο 3
Προετοιμα
ςύα
Δεν εύναι ςυςτηματικϊ ςωματικϊ δραςτόριοσ-α,
αλλϊ ςκοπεύει να γύνει ςτισ επόμενεσ 30 ημϋρεσ
Στϊδιο 4 Δρϊςη
Εύναι ςυςτηματικϊ ςωματικϊ δραςτόριοσ-α, αλλϊ
για λιγότερο από ϋξι μόνεσ
Στϊδιο 5 Διατόρηςη
Εύναι ςυςτηματικϊ ςωματικϊ δραςτόριοσ-α, για
περιςςότερο από ϋξι μόνεσ

7.  Για να ωφελεύται η υγεύα του ατόμου, χρειϊζεται 1 ώρα φυςικόσ
δραςτηριότητασ (μϋτριασ ϋνταςησ) 5 μϋρεσ την εβδομϊδα ό 20
λεπτϊ με ϋντονη ϋνταςη 3 μϋρεσ την εβδομϊδα ό ςυνδυαςμόσ των
δυο (Cavill et al., 2001; USDHHS & USDA, 2005).
 Για τον εντοπιςμό του ςταδύου κϊθε ςυμμετϋχοντα
χρηςιμοποιόθηκε ϋνα ερωτηματολόγιο ςταθμιςμϋνο ςε μαθητϋσ
τησ Β’ Λυκεύου του Νομού Ηρακλεύου (Tzormpatzakis, 2012).
 Η ςτϊθμιςό του φανϋρωςε υψηλό ταυτόχρονη εγκυρότητα με
καρδιοςυχνόμετρα ςυνδυαςμϋνα με ημερολόγια καταγραφόσ
φυςικόσ δραςτηριότητασ (Spearman rho=0.76, p=0.00; n=15).
 Επύςησ, ϋδειξε υψηλό αξιοπιςτύα ελϋγχου-επανελϋγχου δύο (2)
εβδομϊδων (ICC=0.92, n=60).
 Η διανομό και ςυμπλόρωςη των ερωτηματολογύων τησ ϋρευνασ
ϋγινε ςτα πϋντε (5) πρώτα λεπτϊ ενόσ μαθόματοσ Φυςικόσ
Αγωγόσ.

8.  Γηα ηνλ εληνπηζκό ηνπ ζηαδίνπ θάζε ζπκκεηέρνληα
ρξεζηκνπνηήζεθε έλα εξσηεκαηνιόγην ζηαζκηζκέλν
ζε καζεηέο ηεο Β’ Λπθείνπ ηνπ Ννκνύ Ηξαθιείνπ
(Tzormpatzakis, 2012)
 Η ζηάζκηζή ηνπ θαλέξσζε πςειή ηαπηόρξνλε
εγθπξόηεηα κε θαξδηνζπρλόκεηξα ζπλδπαζκέλα κε
εκεξνιόγηα θαηαγξαθήο θπζηθήο δξαζηεξηόηεηαο
(Spearman rho=0.76, p=0.00; n=15).
 Επίζεο, έδεημε πςειή αμηνπηζηία ειέγρνπ-
επαλειέγρνπ δύν (2) εβδνκάδσλ (ICC=0.92, n=60).
 Η δηαλνκή θαη ζπκπιήξσζε ησλ εξσηεκαηνινγίσλ
ηεο έξεπλαο έγηλε ζηα πέληε (5) πξώηα ιεπηά ελόο
καζήκαηνο Φπζηθήο Αγσγήο.

12.  Εκθαλήο ε εμάπισζε ηεο ππνθηλεηηθόηεηαο κε ηελ πάξνδν
ησλ ηάμεσλ θαηά πιεηνςεθία.
 Σπλέρηζε απηήο ε ηάζεο θαίλεηαη θαη ζηελ ελήιηθε δσή, θαζώο
ε Ειιάδα θαηαηάρζεθε ζηελ πξώηε ζέζε ζε παλεπξσπατθή
έξεπλα (Kearney et al., 1999) γηα ην ζηάδην 1 θαη ζηελ
ηειεπηαία ζέζε γηα ην ζηάδην 5 δείρλνληαο θαζαξά ην
πξόβιεκα ππνθηλεηηθόηεηαο ζε εζληθό επίπεδν ζε όιεο ηηο
ειηθίεο.
 Η πξνεγνύκελε έξεπλα κειέηεζε ηα ζηάδηα ηεο θπζηθήο
δξαζηεξηόηεηαο ζε αληηπξνζσπεπηηθά δείγκαηα από ηηο 15
ρώξεο ηεο Επξσπατθήο Έλσζεο (ειηθία[Σύκβνιν]15 έηε) θαη
θαηέδεημε επίζεο πςειόηεξν ξίζθν ππνθηλεηηθόηεηαο ζην
γπλαηθείν πιεζπζκό, ην νπνίν θαίλεηαη θαη ζε αλαζθνπήζεηο
ηεο βηβιηνγξαθίαο (Dobbins et al., 2009) θαη επηβεβαηώλεηαη
θαη από ηελ παξνύζα έξεπλα.

13.  Τν πνζνζηό ησλ δξαζηήξησλ καζεηώλ απνηειεί επίζεο
έλα ζεκαληηθό δείθηε πγείαο ηνπ πιεζπζκνύ θαζώο κόλν
απηνί απνιακβάλνπλ ηα πνηθίια νθέιε ηεο θπζηθήο
δξαζηεξηόηεηαο.
 Με ηελ πάξνδν ησλ ηάμεσλ ζηελ πιεηνςεθία ησλ
πεξηπηώζεσλ πνπ εμεηάζηεθαλ θάλεθε όηη ην πνζνζηό
ησλ καζεηώλ-ηξηώλ πνπ σθεινύληαη από ηε ζπκκεηνρή
ηνπο ζε θπζηθέο δξαζηεξηόηεηεο κεηώλεηαη.
 Τν πξνεγνύκελν ζπκπέξαζκα επηβεβαηώλεηαη από
καθξνρξόληεο έξεπλεο θαη αλαζθνπήζεηο βηβιηνγξαθίαο
πνπ κειέηεζαλ ηε κεηάβαζε από ηελ παηδηθή ζηελ
εθεβηθή θαη έπεηηα ζηελ λεαληθή ειηθία (Telama & Young,
2000; Tammelin, 2005; Dobbins et al., 2009).

14.  Τν κνληέιν ησλ ζηαδίσλ θαίλεηαη ζε βηβιηνγξαθηθέο
αλαζθνπήζεηο (Adams & White, 2003; Hutchison et al.,
2009) λα έρεη ρξεζηκνπνηεζεί θαη ζε παξεκβάζεηο γηα ηελ
βειηίσζε ηεο θπζηθήο δξαζηεξηόηεηαο κε κεγάια
πνζνζηά επηηπρίαο (73%-75%) βξαρππξόζεζκα (≤6
κήλεο) θαη ζαθώο κηθξόηεξα αιιά ππνινγίζηκα πνζνζηά
επηηπρίαο (25%-29%) καθξνπξόζεζκα (>6 κήλεο).
 Πξνηεηλόκελεο ζηξαηεγηθέο γηα παξακνλή ζηα πην
δξαζηήξηα ζηάδηα 4 θαη 5 απνηεινύλ ε πνηθηιία
δξαζηεξηνηήησλ, ην ζέζηκν ζηόρσλ θαη ε επηβξάβεπζε,
επίζεο ελαιιαθηηθά πιάλα ζε δπζθνιίεο-πξνθιήζεηο θαη
ε απνθπγή δηαζηεκάησλ απνρήο βνεζνύλ πξνο απηήλ
ηελ θαηεύζπλζε (Marcus et al., 1995).

15.  Σε θαζαξά εθπαηδεπηηθά πιαίζηα ε παξνύζα έξεπλα
απνηειεί κία θαιή πξαθηηθή γηα ην κάζεκα ηεο
Εξεπλεηηθήο Εξγαζίαο ηεο Α’ Λπθείνπ.
 Τα βαζηθά ηεο ραξαθηεξηζηηθά ήηαλ ε απιόηεηα, ε
ζηήξημε ζε ζεσξεηηθό κνληέιν, ε ρξήζε
εγθπξνπνηεκέλσλ εξεπλεηηθώλ εξγαιείσλ θαη ε
δηαρξνληθή αθνινπζία ησλ ζπκκεηερόλησλ.
 Όια ηα παξαπάλσ δίλνπλ ζηελ παξνύζα έξεπλα ηελ
δπλαηόηεηα λα παξέρεη αμηόπηζηα απνηειέζκαηα
αιιά θαη λα κπνξεί λα γεληθεπζεί ζε κεγάιν αξηζκό
ζρνιείσλ ώζηε λα ηζρπξνπνηεζνύλ ηα
ζπκπεξάζκαηά ηεο. Άξα απνηειεί όρη κόλν κία θαιή
πξαθηηθή αιιά θαη έλα παξάδεηγκα πξνο κίκεζε.