จุลสาร สวพ.ทร.
                                                      40


                                                                     การสืบค้นข้อมูล
                                                 ในระบบเครือข่ายอินเทอร์เน็ต
                                                                         โดย...น.ต.หญิง เพียงเพ็ญ ทองกล่ำ

              โลกในยุคปัจจุบันเต็มไปด้วยข้อมูลข่าวสาร โดยเฉพาะอินเทอร์เน็ตนั้นถือได้ว่าเป็นแหล่งรวบรวม
ข้อมูลขนาดใหญ่ จนได้รบสมญานามว่า "ห้องสมุดโลก" ซึงมีขอมูลหลากหลายประเภทและมีแนวโน้มจะเพิมขึน
                           ั                           ่ ้                                               ่ ้
อย่างรวดเร็ว ดังนั้นในการที่เราจะค้นหา ข้อมูลที่ต้องการได้อย่างรวดเร็วนั้น ไม่ใช่เรื่องง่าย ๆ สำหรับผู้ที่ไม่
คุนเคยกับแหล่งข้อมูลชนิดนี้ ซึงส่วนมากมักประสบปัญหาไม่ทราบว่าข้อมูลทีตองการนันอยูในเว็บไซต์ใด ดังนัน
  ้                            ่                                          ่ ้       ้ ่                     ้
จึงได้มผคดค้นเว็บไซต์ทให้บริการค้นหาข้อมูลต่าง ๆ บนอินเทอร์เน็ต ทีเรียกว่า เครืองมือช่วยค้น หรือ เซิรชเอ็นจิน
       ี ู้ ิ           ่ี                                       ่            ่                      ์
(Search Engine) เพือให้ความสะดวกกับผูทตองการค้นหาข้อมูล
                   ่                  ้ ่ี ้
             ในการสืบค้นข้อมูลนันถ้าหากเราทราบแหล่งข้อมูลหรือเว็บไซต์ เราก็สามารถพิมพ์หรือระบุ U RL ในช่อง
                                ้
Address ได้เลย แต่ถ้าหากเราไม่ทราบว่าแหล่งข้อมูลนั้นอยู่ที่ใด เราสามารถใช้เว็บไซต์ที่เป็น Search Engine
ช่วยในการค้นหาได้อย่างรวดเร็ว Search Engine คือ ฐานข้อมูลที่ระบุที่อยู่ของ Web Site ต่าง ๆ รวมทั้ง
ชื่อเรื่องและเนื้อหาของ Web sites นั้น ๆ โดย Robots เป็นผู้ที่ทำหน้าที่ค้นหาข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับคำค้นมา
เก็บไว้ทฐานข้อมูล
          ่ี
             ซึ่งปัจจุบันมีฐานข้อมูลจำนวนมากที่ทำหน้าที่เป็น Search Engine สำหรับวิธีค้นหา และ วิธีแสดง
ผลลัพธ์ที่ได้จากการค้นที่ได้ก็จะแตกต่างกันขึ้นอยู่กับความสามารถของ Search Engine นั้น ๆ ลักษณะการ
ค้นหาข้อมูลของ Search Engine โดยทัวไป Search Engine แบ่งลักษณะรูปแบบการค้นหา เป็น ๓ ลักษณะ คือ
                                      ่
              ๑. การค้นแบบนามานุกรม (Directory) หมายถึงการแจ้งแหล่งทีตง ซึงบรรจุเนือหาหรือเว็บไซต์
                                                                      ่ ้ั ่       ้
ต่างๆ ไว้เป็นหมวดหมูหรือกลุมใหญ่ ๆ และแต่ละกลุมจะแบ่งเป็นเรืองย่อยๆ ต่อไปเรือยๆ เหมือนกับหลักการ
                      ่    ่                     ่            ่               ่
จัดหมวดหมูหนังสือในห้องสมุด ซึงการจัดทำแบบนามานุกรมนีมขอดีคอ ช่วยให้ผใช้ได้ขอมูลทีตรงกับความ
            ่                      ่                      ้ ี้ ื           ู้    ้    ่
ต้องการ เนื่องจากนำข้อมูลมาจัดหมวดหมู่ไว้อย่างเป็นระบบ และสามารถกำหนดค้นได้ง่ายในหัวข้อโดยเลือก
จากรายการทีทำไว้แล้ว เว็บไซต์ทมการจัดเรียงข้อมูลไว้แบบนามานุกรม เช่น www.yahoo.com ,www.lycos.com
               ่              ่ี ี
www.sanook.com, www.siamguru.com เป็นต้น
             ๒. การค้นหาแบบดรรชนี (Index) หรือคำสำคัญ (Keywords) เป็นการค้นหาข้อมูลในลักษณะ
คำหรือวลี ข้อความต่างๆ ที่อาจจะเป็นคำสำคัญ (Keyword) ในการค้นหาลักษณะนี้ตัวโปรแกรมหรือเว็บไซต์
จะมีเครื่องมือช่วยในการทำดรรชนีค้นที่เรียกว่า Spider หรือ Robot หรือ Crawler ทำหน้าที่เช็คตามหน้าเว็บ
ต่างๆ ของเว็บไซต์ทมการเปิดดูอยู่ แล้วนำคำทีคนมาจัดทำเป็นดรรชนีคนหาโดยอัตโนมัติ ซึงการค้นแบบนีจะ
                    ่ี ี                    ่ ้                  ้                  ่             ้
สามารถค้นหาเว็บเพจใหม่ๆและทันสมัยมากกว่าการค้นแบบนามานุกรม แต่ทั้งนี้การสืบค้นแบบนี้จะต้องมี
เทคนิควิธการค้นเฉพาะด้านด้วย เช่น การใช้ตรรกบูลน (Boolean Logic) หรือโอเปอเรเตอร์ (Operator) เป็นต้น
          ี                                       ี
โดยวิธีการเช่นนี้จะมีความรวดเร็วมาก แต่มีความละเอียดในการจัดแยกหมวดหมู่ของข้อมูลค่อนข้างน้อย
เนืองจากไม่ได้คำนึงถึงรายละเอียดของเนือหาเท่าทีควร
   ่                                  ้         ่
จุลสาร สวพ.ทร.
                                                   41

           ตัวอย่าง การค้นหาแบบดรรชนี โดยใช้คำสำคัญ
         ระบุคำ เรืองทีตองการค้นในเว็บไซต์ทเป็น search engine เช่น ดาวอังคาร ลงในช่องสืบค้นจะ
                   ่ ่ ้                   ่ี
ปรากฏจำนวนรายการข้อมูลทีคนพบ และโยงไปยังแหล่งข้อมูลทีตองการ
                         ่ ้                          ่ ้
             ๓. การค้นหาแบบ Metasearch Engines จุดเด่นของการค้นหาด้วยวิธการนี้ คือ สามารถเชือม
                                                                             ี                 ่
โยงไปยัง Search Engine ประเภทอืนๆ และยังมีความหลากหลายของข้อมูล แต่การค้นหาด้วยวิธนมจดด้อย คือ
                                ่                                                     ี ้ี ี ุ
วิธีการนี้จะไม่ให้ความสำคัญกับขนาดเล็กใหญ่ของตัวอักษร และมักจะผ่านเลยคำประเภท Natural Language
(ภาษาพูด) ดังนัน หากจะใช้ Search Engine แบบนีละก็ ขอให้ตระหนักถึงข้อบกพร่องเหล่านีดวย
                 ้                           ้                                    ้ ้
           หลักการในการเลือกใช้ Search Engine
            Search Engine แต่ละตัวมีข้อดีในการสืบค้นและวิธีการในการสืบค้นที่แตกต่างกัน ตลอดจนมีการ
จัดทำส่วนพิเศษต่างๆ ในการสืบค้นเพือช่วยผูใช้ และเพือให้ผใช้สามารถสืบค้นได้อย่างมีประสิทธิภาพ ผูใช้ควร
                                    ่      ้        ่ ู้                                       ้
มีความรูเกียวกับการค้นหา ดังนี้ คือ
        ้ ่
             ๑. วิธการใช้ Search Engine แต่ละเว็บไซต์ Search Engine แต่ละตัวจะมีสวนช่วยในการอธิบายวิธี
                    ี                                                             ่
ใช้ในส่วนทีเรียกว่า Help หรือ About เช่น Yahoo มีวธกำหนดคำค้นเพือให้ได้ผลค้นทีเฉพาะเจาะจงหรือตรงต่อ
          ่                                        ิี              ่            ่
ความต้องการ โดย
                ๑.๑ ใช้เครืองหมายดอกจันทร์ (*) เพือค้นหาคำทีมการสะกดคล้ายกัน เช่น smok* หมายความ
                          ่                      ่          ่ ี
ว่าให้คนหาคำทังหมดทีขนด้วย ๕ ตัวอักษรแรก เช่น smoke smoker เป็นต้น
       ้      ้     ่ ้ึ
                 ๑.๒ ใช้เครืองหมาย + สำหรับกำหนดให้แสดงผลการค้นเฉพาะเว็บไซต์ ทีปรากฏคำทังสองคำ
                            ่                                                  ่        ้
เช่น Secondary + education
               ๑.๓ ใช้เครืองหมาย " " สำหรับการค้นหาคำทีเป็นวลี เช่น "great barrier reaf"
                          ่                            ่
           การใช้ตรรกบูลน (Boolean Logic)
                        ี
            เพือให้สามารถกำหนดการค้นหาทีแคบเข้ามา โดยใช้คำ AND OR NOT เข้าช่วยในการกำหนด
               ่                          ่
คำค้น เพือให้สามารถค้นหาได้อย่างเฉพาะเจาะจงมากยิงขึน
         ่                                     ่ ้
               ๑.    การใช้ AND
                    การกำหนดใช้ AND จะใช้เมือต้องการกำหนดให้คนรายการทีปรากฏคำทีมความเกียวข้อง
                                             ่                 ้          ่          ่ ี ่
กัน ในรายการเดียวกัน เช่น water and soil การกำหนดแบบนีหมายความว่า ผลการค้นต้องการ คือเฉพาะ
                                                        ้
รายการทีมคำว่า water และ soil เท่านัน หากรายการใดทีมแต่คำว่า water หรือ soil ไม่ตองการ
        ่ ี                        ้              ่ ี                            ้
               ๒.    การใช้คำว่า OR
                  การใช้ OR เป็นการขยายคำค้น โดยกำหนดคำหลายทีเห็นว่ามีความหามายคล้ายกันหรือ
                                                            ่
สามารถสะกดได้หลายแบบ
จุลสาร สวพ.ทร.
                                                 42

              ๓.    การใช้ NOT
                   การใช้ NOT จะใช้ในเมือต้องการจำกัดการค้นเข้ามา คือไม่ตองการรายการทีมเนือหา
                                        ่                                ้            ่ ี ้
ส่วนทีไม่ตองการปรากฏอยู่ โดยกำหนดให้ตดคำทีไม่ตองการออกเช่น water not soil
      ่ ้                             ั     ่ ้
                    การกำหนดคำแบบนี้ หมายถึง
                    ๑. ให้คนหารายการทีมคำว่า water แต่หากรายการใดมีคำว่า soil อยูดวย ไม่ตองการ
                           ้          ่ ี                                        ่ ้     ้
                    ๒. ผลสืบค้นทีได้ทกรายการทีมคำว่า water และหากมีคำว่า Soil ให้คดออกทุกรายการ
                                 ่ ุ          ่ ี                                 ั

เทคนิคการค้นหาให้ได้ผลลัพธ์ตามต้องการ


    บีบประเด็นให้แคบลง              หัวข้อเรืองทีตองการค้นหาต้องพยายามบีบประเด็นให้แคบลงเช่น
                                             ่ ่ ้
                                    หากต้องการค้นหาข้อมูลเกียวกับคอมพิวเตอร์ ซึงอาจจะหาโดยใช้
                                                            ่                     ่
                                    คำว่า คอมพิวเตอร์ หรือ Computer นี้ค้นหา เพื่อลองดูเนื้อหา
                                    กว้างๆ เกียวกับคอมพิวเตอร์ ว่ามีเรืองใดบ้าง จากนันก็บบหัวข้อ
                                               ่                        ่            ้ ี
                                    เรืองลง โดยอาจจะเลือกจากหัวข้อทีเว็บไซต์นนจัดทำ หรืออาจจะ
                                       ่                              ่        ้ั
                                    พิมพ์ขอความเพือค้นหาอีกครัง
                                           ้       ่          ้

    การใช้คำทีใกล้เคียง
              ่                     ควรค้นหาคำทีมความหมายใกล้เคียงกับคำทีกำลังค้นหาด้วย เช่น
                                                 ่ ี                           ่
                                    หากต้องการค้นเรื่องเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ Computer คำที่เกี่ยว
                                    ข้องทีสามารถใช้คนหาได้ คือ technology, IT เป็นต้น
                                          ่          ้

    การใช้คำหลัก (Keyword)          คำหลัก (Keyword) หมายถึงคำหรือข้อความทีเราจะนึกถึงเว็บไซต์
                                                                               ่
                                    นั้นเมื่อเอ่ยถึง เช่น สสวท. เรามักจะนึกถึงเว็บไซต์ของสถาบัน
                                    ส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี http://www.ipst.
                                    ac.th หรือ schoolnet เราจะนึกถึงเว็บไซต์เครือข่ายโรงเรียนไทย
                                    http://www.school.net.th

    หลีกเลียงการใช้ตวเลข
          ่         ั               พยายามเลี่ยงการใช้คำค้นหาที่เป็นคำเดี่ยวๆ หรือเป็นคำที่มี
                                    ตัวเลขปน แต่ถ้าเลี่ยงไม่ได้ ก็อย่าลืมใส่เครื่องหมายคำพูด (" ")
                                    ลงไปด้วย เช่น "windows 98"
จุลสาร สวพ.ทร.
                                         43


ใช้เครืองหมายบวกและลบช่วย
       ่                    ใช้เครืองหมาย + และ - เพือช่วยในการค้นหา โดย + เพือใช้กบ
                                     ่               ่                        ่ ั
                            คำทีคณต้องการใช้ในการค้นหา และ - เพือใช้กบคำทีไม่ตองการ
                                 ่ ุ                             ่ ั      ่ ้
                            ใช้ในการค้นหา
                            เครืองหมาย "+" หมายถึง การระบุให้ผลลัพธ์ของการค้นหาต้อง
                                      ่
                            มีคำนั้นปรากฎอยู่ในหน้าเว็บเพจ ข้อควรระวังคือ เราจะต้องใช้
                            เครืองหมายบวกติดกับคำหลักนันเสมอ ห้าม มีชองว่างระหว่าง
                                    ่                      ้             ่
                            เครืองหมายบวกกับคำหลัก เช่น +เศรษฐกิจ +การเมือง หมายถึง
                                  ่
                            หน้าเว็บเพจทีพบจะต้องปรากฎคำว่า "เศรษฐกิจ" และ"การเมือง"
                                          ่
                            อยูในหน้าเดียวกันทังสองคำ หรือ +เศรษฐกิจ การเมือง สังเกต
                                ่              ้
                            เห็นว่าทีคำว่า "การเมือง" ไม่ปรากฏ เครืองหมายบวก "+" อยู่
                                        ่                         ่
                            ข้างหน้า เหมือนตัวอย่างบน หมายถึงการค้นหาหน้าเอกสาร
                            เว็บเพจที่จะต้องปรากฏ คำว่า "เศรษฐกิจ" โดยในหน้าเอกสาร
                            นันอาจจะปรากฏหรือไม่ปรากฏคำว่า "การเมือง" ก็ได้
                              ้
                            เครื่องหมายลบ "-" หมายถึง เป็นการระบุให้ผลลัพธ์ของการ
                            ค้นหาต้องไม่ปรากฎคำนัน อยูในหน้าเว็บเพจ เช่น
                                                    ้ ่
                            โรงแรม -รีสอร์ท หมายถึง หน้าเว็บเพจนันต้องมีคำว่า โรงแรม
                                                                   ้
                            แต่ตองไม่ปรากฎคำว่า รีสอร์ท อยู่
                                 ้
                            โดยการใช้งานต้องอยู่ในรูปของ A -B หรือ +A -B โดย A
                            และ B เป็นคำหลักทีตองการค้นหา
                                                ่ ้
                            ตัวอย่าง +มะม่วง-มะม่วงอกร่อง-มะม่วงน้ำดอกไม้หมายถึง
                            หน้าเว็บเพจทีพบจะต้องปรากฎคำว่า "มะม่วง" แต่ตองไม่ปรากฎ
                                         ่                                  ้
                            คำว่า "มะม่วงอกร่อง" และ "มะม่วงน้ำดอกไม้" อยูในหน้าเดียว
                                                                          ่
หลีกเลียงภาษาพูด
       ่                    หลีกเลี่ยงคำประเภท Natural Language หรือเรียกง่ายๆ ว่าคำ
                            หรือข้อความทีเป็นภาษาพูด หรือเป็นประโยค ควรสรุปเป็นเพียง
                                         ่
                            กลุมคำหรือวลี ทีมความหมายรวมทังหมดไว้
                               ่            ่ ี            ้
Advanced Search             อย่าลืมที่จะใช้ Advanced Search เพราะจะมีส่วนช่วยได้มาก ใน
                            การบีบประเด็นหัวข้อ ให้แคบลง ซึ่งจะทำให้ได้รายชื่อเว็บไซต์
                            ที่ตรงกับความต้องการมากขึ้น อย่าละเลย Help ซึ่งในแต่ละ
                            เว็บ จะมี ปุ่ม help หรือ Site map ไว้คอยช่วยเหลือคุณ แต่คน
                            ส่วนใหญ่มักจะมองข้าม ซึ่ง help/site map จะมีประโยชน์มาก
                            ในการอธิบาย option หรือการใช้งาน/แผนผังปลีกย่อยของแต่ละ
                            เว็บไซต์
จุลสาร สวพ.ทร.
                                                      44

Search Engine ทีได้รบความนิยมในปัจจุบน ได้แก่
                ่ ั                  ั
         Yahoo (http://www.yahoo.com)
             Yahoo ช่วยให้หาข้อมูล ได้งายขึนโดยแบ่งเป็น หมวดหมูแบบ Directory หรือ Catalog
                                       ่ ้                     ่
         AltaVista (http://www.altavista.com)
             AltaVista เป็น Search Engine ทีแท้จริง จะค้นหา ทุกคำ ในเอกสารทุกหน้าเพือตอบสนองความ
                                            ่                                       ่
             ต้องการในการสืบค้นของผูใช้ให้มากทีสด
                                       ้           ุ่
         MetaCrawler (http://www.metacrawler.com)
            เป็น Meta Search Engine ทีสามารถค้นหาข้อมูลได้หลากหลาย โดยอาศัย Search Engine
                                     ่
         หลาย ๆ ตัว
Search Engine ภาษาไทย
         Catcha (http://www.catcha.co.th)
             ให้บริการค้นหาข้อมูลภาษาไทยในลักษณะของ Directory
         SiamGuru (http://www.siamguru.com)
             ให้บริการค้นหาข้อมูลจากเว็บไซต์ เป็นภาษาไทยสามารถใช้เครืองหมาย Boolean เช่น AND ,
                                                                    ่
             OR ในการค้นหาได้ดี
         ThaiFind (http://www.thaifind.com)
             ThaiFind เป็น Search Engine ในลักษณะ Meta Search ทีเป็นภาษาไทย
                                                               ่


                             *********************************

การสืบค้นข้อมูล1

  • 1.
    จุลสาร สวพ.ทร. 40 การสืบค้นข้อมูล ในระบบเครือข่ายอินเทอร์เน็ต โดย...น.ต.หญิง เพียงเพ็ญ ทองกล่ำ โลกในยุคปัจจุบันเต็มไปด้วยข้อมูลข่าวสาร โดยเฉพาะอินเทอร์เน็ตนั้นถือได้ว่าเป็นแหล่งรวบรวม ข้อมูลขนาดใหญ่ จนได้รบสมญานามว่า "ห้องสมุดโลก" ซึงมีขอมูลหลากหลายประเภทและมีแนวโน้มจะเพิมขึน ั ่ ้ ่ ้ อย่างรวดเร็ว ดังนั้นในการที่เราจะค้นหา ข้อมูลที่ต้องการได้อย่างรวดเร็วนั้น ไม่ใช่เรื่องง่าย ๆ สำหรับผู้ที่ไม่ คุนเคยกับแหล่งข้อมูลชนิดนี้ ซึงส่วนมากมักประสบปัญหาไม่ทราบว่าข้อมูลทีตองการนันอยูในเว็บไซต์ใด ดังนัน ้ ่ ่ ้ ้ ่ ้ จึงได้มผคดค้นเว็บไซต์ทให้บริการค้นหาข้อมูลต่าง ๆ บนอินเทอร์เน็ต ทีเรียกว่า เครืองมือช่วยค้น หรือ เซิรชเอ็นจิน ี ู้ ิ ่ี ่ ่ ์ (Search Engine) เพือให้ความสะดวกกับผูทตองการค้นหาข้อมูล ่ ้ ่ี ้ ในการสืบค้นข้อมูลนันถ้าหากเราทราบแหล่งข้อมูลหรือเว็บไซต์ เราก็สามารถพิมพ์หรือระบุ U RL ในช่อง ้ Address ได้เลย แต่ถ้าหากเราไม่ทราบว่าแหล่งข้อมูลนั้นอยู่ที่ใด เราสามารถใช้เว็บไซต์ที่เป็น Search Engine ช่วยในการค้นหาได้อย่างรวดเร็ว Search Engine คือ ฐานข้อมูลที่ระบุที่อยู่ของ Web Site ต่าง ๆ รวมทั้ง ชื่อเรื่องและเนื้อหาของ Web sites นั้น ๆ โดย Robots เป็นผู้ที่ทำหน้าที่ค้นหาข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับคำค้นมา เก็บไว้ทฐานข้อมูล ่ี ซึ่งปัจจุบันมีฐานข้อมูลจำนวนมากที่ทำหน้าที่เป็น Search Engine สำหรับวิธีค้นหา และ วิธีแสดง ผลลัพธ์ที่ได้จากการค้นที่ได้ก็จะแตกต่างกันขึ้นอยู่กับความสามารถของ Search Engine นั้น ๆ ลักษณะการ ค้นหาข้อมูลของ Search Engine โดยทัวไป Search Engine แบ่งลักษณะรูปแบบการค้นหา เป็น ๓ ลักษณะ คือ ่ ๑. การค้นแบบนามานุกรม (Directory) หมายถึงการแจ้งแหล่งทีตง ซึงบรรจุเนือหาหรือเว็บไซต์ ่ ้ั ่ ้ ต่างๆ ไว้เป็นหมวดหมูหรือกลุมใหญ่ ๆ และแต่ละกลุมจะแบ่งเป็นเรืองย่อยๆ ต่อไปเรือยๆ เหมือนกับหลักการ ่ ่ ่ ่ ่ จัดหมวดหมูหนังสือในห้องสมุด ซึงการจัดทำแบบนามานุกรมนีมขอดีคอ ช่วยให้ผใช้ได้ขอมูลทีตรงกับความ ่ ่ ้ ี้ ื ู้ ้ ่ ต้องการ เนื่องจากนำข้อมูลมาจัดหมวดหมู่ไว้อย่างเป็นระบบ และสามารถกำหนดค้นได้ง่ายในหัวข้อโดยเลือก จากรายการทีทำไว้แล้ว เว็บไซต์ทมการจัดเรียงข้อมูลไว้แบบนามานุกรม เช่น www.yahoo.com ,www.lycos.com ่ ่ี ี www.sanook.com, www.siamguru.com เป็นต้น ๒. การค้นหาแบบดรรชนี (Index) หรือคำสำคัญ (Keywords) เป็นการค้นหาข้อมูลในลักษณะ คำหรือวลี ข้อความต่างๆ ที่อาจจะเป็นคำสำคัญ (Keyword) ในการค้นหาลักษณะนี้ตัวโปรแกรมหรือเว็บไซต์ จะมีเครื่องมือช่วยในการทำดรรชนีค้นที่เรียกว่า Spider หรือ Robot หรือ Crawler ทำหน้าที่เช็คตามหน้าเว็บ ต่างๆ ของเว็บไซต์ทมการเปิดดูอยู่ แล้วนำคำทีคนมาจัดทำเป็นดรรชนีคนหาโดยอัตโนมัติ ซึงการค้นแบบนีจะ ่ี ี ่ ้ ้ ่ ้ สามารถค้นหาเว็บเพจใหม่ๆและทันสมัยมากกว่าการค้นแบบนามานุกรม แต่ทั้งนี้การสืบค้นแบบนี้จะต้องมี เทคนิควิธการค้นเฉพาะด้านด้วย เช่น การใช้ตรรกบูลน (Boolean Logic) หรือโอเปอเรเตอร์ (Operator) เป็นต้น ี ี โดยวิธีการเช่นนี้จะมีความรวดเร็วมาก แต่มีความละเอียดในการจัดแยกหมวดหมู่ของข้อมูลค่อนข้างน้อย เนืองจากไม่ได้คำนึงถึงรายละเอียดของเนือหาเท่าทีควร ่ ้ ่
  • 2.
    จุลสาร สวพ.ทร. 41 ตัวอย่าง การค้นหาแบบดรรชนี โดยใช้คำสำคัญ ระบุคำ เรืองทีตองการค้นในเว็บไซต์ทเป็น search engine เช่น ดาวอังคาร ลงในช่องสืบค้นจะ ่ ่ ้ ่ี ปรากฏจำนวนรายการข้อมูลทีคนพบ และโยงไปยังแหล่งข้อมูลทีตองการ ่ ้ ่ ้ ๓. การค้นหาแบบ Metasearch Engines จุดเด่นของการค้นหาด้วยวิธการนี้ คือ สามารถเชือม ี ่ โยงไปยัง Search Engine ประเภทอืนๆ และยังมีความหลากหลายของข้อมูล แต่การค้นหาด้วยวิธนมจดด้อย คือ ่ ี ้ี ี ุ วิธีการนี้จะไม่ให้ความสำคัญกับขนาดเล็กใหญ่ของตัวอักษร และมักจะผ่านเลยคำประเภท Natural Language (ภาษาพูด) ดังนัน หากจะใช้ Search Engine แบบนีละก็ ขอให้ตระหนักถึงข้อบกพร่องเหล่านีดวย ้ ้ ้ ้ หลักการในการเลือกใช้ Search Engine Search Engine แต่ละตัวมีข้อดีในการสืบค้นและวิธีการในการสืบค้นที่แตกต่างกัน ตลอดจนมีการ จัดทำส่วนพิเศษต่างๆ ในการสืบค้นเพือช่วยผูใช้ และเพือให้ผใช้สามารถสืบค้นได้อย่างมีประสิทธิภาพ ผูใช้ควร ่ ้ ่ ู้ ้ มีความรูเกียวกับการค้นหา ดังนี้ คือ ้ ่ ๑. วิธการใช้ Search Engine แต่ละเว็บไซต์ Search Engine แต่ละตัวจะมีสวนช่วยในการอธิบายวิธี ี ่ ใช้ในส่วนทีเรียกว่า Help หรือ About เช่น Yahoo มีวธกำหนดคำค้นเพือให้ได้ผลค้นทีเฉพาะเจาะจงหรือตรงต่อ ่ ิี ่ ่ ความต้องการ โดย ๑.๑ ใช้เครืองหมายดอกจันทร์ (*) เพือค้นหาคำทีมการสะกดคล้ายกัน เช่น smok* หมายความ ่ ่ ่ ี ว่าให้คนหาคำทังหมดทีขนด้วย ๕ ตัวอักษรแรก เช่น smoke smoker เป็นต้น ้ ้ ่ ้ึ ๑.๒ ใช้เครืองหมาย + สำหรับกำหนดให้แสดงผลการค้นเฉพาะเว็บไซต์ ทีปรากฏคำทังสองคำ ่ ่ ้ เช่น Secondary + education ๑.๓ ใช้เครืองหมาย " " สำหรับการค้นหาคำทีเป็นวลี เช่น "great barrier reaf" ่ ่ การใช้ตรรกบูลน (Boolean Logic) ี เพือให้สามารถกำหนดการค้นหาทีแคบเข้ามา โดยใช้คำ AND OR NOT เข้าช่วยในการกำหนด ่ ่ คำค้น เพือให้สามารถค้นหาได้อย่างเฉพาะเจาะจงมากยิงขึน ่ ่ ้ ๑. การใช้ AND การกำหนดใช้ AND จะใช้เมือต้องการกำหนดให้คนรายการทีปรากฏคำทีมความเกียวข้อง ่ ้ ่ ่ ี ่ กัน ในรายการเดียวกัน เช่น water and soil การกำหนดแบบนีหมายความว่า ผลการค้นต้องการ คือเฉพาะ ้ รายการทีมคำว่า water และ soil เท่านัน หากรายการใดทีมแต่คำว่า water หรือ soil ไม่ตองการ ่ ี ้ ่ ี ้ ๒. การใช้คำว่า OR การใช้ OR เป็นการขยายคำค้น โดยกำหนดคำหลายทีเห็นว่ามีความหามายคล้ายกันหรือ ่ สามารถสะกดได้หลายแบบ
  • 3.
    จุลสาร สวพ.ทร. 42 ๓. การใช้ NOT การใช้ NOT จะใช้ในเมือต้องการจำกัดการค้นเข้ามา คือไม่ตองการรายการทีมเนือหา ่ ้ ่ ี ้ ส่วนทีไม่ตองการปรากฏอยู่ โดยกำหนดให้ตดคำทีไม่ตองการออกเช่น water not soil ่ ้ ั ่ ้ การกำหนดคำแบบนี้ หมายถึง ๑. ให้คนหารายการทีมคำว่า water แต่หากรายการใดมีคำว่า soil อยูดวย ไม่ตองการ ้ ่ ี ่ ้ ้ ๒. ผลสืบค้นทีได้ทกรายการทีมคำว่า water และหากมีคำว่า Soil ให้คดออกทุกรายการ ่ ุ ่ ี ั เทคนิคการค้นหาให้ได้ผลลัพธ์ตามต้องการ บีบประเด็นให้แคบลง หัวข้อเรืองทีตองการค้นหาต้องพยายามบีบประเด็นให้แคบลงเช่น ่ ่ ้ หากต้องการค้นหาข้อมูลเกียวกับคอมพิวเตอร์ ซึงอาจจะหาโดยใช้ ่ ่ คำว่า คอมพิวเตอร์ หรือ Computer นี้ค้นหา เพื่อลองดูเนื้อหา กว้างๆ เกียวกับคอมพิวเตอร์ ว่ามีเรืองใดบ้าง จากนันก็บบหัวข้อ ่ ่ ้ ี เรืองลง โดยอาจจะเลือกจากหัวข้อทีเว็บไซต์นนจัดทำ หรืออาจจะ ่ ่ ้ั พิมพ์ขอความเพือค้นหาอีกครัง ้ ่ ้ การใช้คำทีใกล้เคียง ่ ควรค้นหาคำทีมความหมายใกล้เคียงกับคำทีกำลังค้นหาด้วย เช่น ่ ี ่ หากต้องการค้นเรื่องเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ Computer คำที่เกี่ยว ข้องทีสามารถใช้คนหาได้ คือ technology, IT เป็นต้น ่ ้ การใช้คำหลัก (Keyword) คำหลัก (Keyword) หมายถึงคำหรือข้อความทีเราจะนึกถึงเว็บไซต์ ่ นั้นเมื่อเอ่ยถึง เช่น สสวท. เรามักจะนึกถึงเว็บไซต์ของสถาบัน ส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี http://www.ipst. ac.th หรือ schoolnet เราจะนึกถึงเว็บไซต์เครือข่ายโรงเรียนไทย http://www.school.net.th หลีกเลียงการใช้ตวเลข ่ ั พยายามเลี่ยงการใช้คำค้นหาที่เป็นคำเดี่ยวๆ หรือเป็นคำที่มี ตัวเลขปน แต่ถ้าเลี่ยงไม่ได้ ก็อย่าลืมใส่เครื่องหมายคำพูด (" ") ลงไปด้วย เช่น "windows 98"
  • 4.
    จุลสาร สวพ.ทร. 43 ใช้เครืองหมายบวกและลบช่วย ่ ใช้เครืองหมาย + และ - เพือช่วยในการค้นหา โดย + เพือใช้กบ ่ ่ ่ ั คำทีคณต้องการใช้ในการค้นหา และ - เพือใช้กบคำทีไม่ตองการ ่ ุ ่ ั ่ ้ ใช้ในการค้นหา เครืองหมาย "+" หมายถึง การระบุให้ผลลัพธ์ของการค้นหาต้อง ่ มีคำนั้นปรากฎอยู่ในหน้าเว็บเพจ ข้อควรระวังคือ เราจะต้องใช้ เครืองหมายบวกติดกับคำหลักนันเสมอ ห้าม มีชองว่างระหว่าง ่ ้ ่ เครืองหมายบวกกับคำหลัก เช่น +เศรษฐกิจ +การเมือง หมายถึง ่ หน้าเว็บเพจทีพบจะต้องปรากฎคำว่า "เศรษฐกิจ" และ"การเมือง" ่ อยูในหน้าเดียวกันทังสองคำ หรือ +เศรษฐกิจ การเมือง สังเกต ่ ้ เห็นว่าทีคำว่า "การเมือง" ไม่ปรากฏ เครืองหมายบวก "+" อยู่ ่ ่ ข้างหน้า เหมือนตัวอย่างบน หมายถึงการค้นหาหน้าเอกสาร เว็บเพจที่จะต้องปรากฏ คำว่า "เศรษฐกิจ" โดยในหน้าเอกสาร นันอาจจะปรากฏหรือไม่ปรากฏคำว่า "การเมือง" ก็ได้ ้ เครื่องหมายลบ "-" หมายถึง เป็นการระบุให้ผลลัพธ์ของการ ค้นหาต้องไม่ปรากฎคำนัน อยูในหน้าเว็บเพจ เช่น ้ ่ โรงแรม -รีสอร์ท หมายถึง หน้าเว็บเพจนันต้องมีคำว่า โรงแรม ้ แต่ตองไม่ปรากฎคำว่า รีสอร์ท อยู่ ้ โดยการใช้งานต้องอยู่ในรูปของ A -B หรือ +A -B โดย A และ B เป็นคำหลักทีตองการค้นหา ่ ้ ตัวอย่าง +มะม่วง-มะม่วงอกร่อง-มะม่วงน้ำดอกไม้หมายถึง หน้าเว็บเพจทีพบจะต้องปรากฎคำว่า "มะม่วง" แต่ตองไม่ปรากฎ ่ ้ คำว่า "มะม่วงอกร่อง" และ "มะม่วงน้ำดอกไม้" อยูในหน้าเดียว ่ หลีกเลียงภาษาพูด ่ หลีกเลี่ยงคำประเภท Natural Language หรือเรียกง่ายๆ ว่าคำ หรือข้อความทีเป็นภาษาพูด หรือเป็นประโยค ควรสรุปเป็นเพียง ่ กลุมคำหรือวลี ทีมความหมายรวมทังหมดไว้ ่ ่ ี ้ Advanced Search อย่าลืมที่จะใช้ Advanced Search เพราะจะมีส่วนช่วยได้มาก ใน การบีบประเด็นหัวข้อ ให้แคบลง ซึ่งจะทำให้ได้รายชื่อเว็บไซต์ ที่ตรงกับความต้องการมากขึ้น อย่าละเลย Help ซึ่งในแต่ละ เว็บ จะมี ปุ่ม help หรือ Site map ไว้คอยช่วยเหลือคุณ แต่คน ส่วนใหญ่มักจะมองข้าม ซึ่ง help/site map จะมีประโยชน์มาก ในการอธิบาย option หรือการใช้งาน/แผนผังปลีกย่อยของแต่ละ เว็บไซต์
  • 5.
    จุลสาร สวพ.ทร. 44 Search Engine ทีได้รบความนิยมในปัจจุบน ได้แก่ ่ ั ั Yahoo (http://www.yahoo.com) Yahoo ช่วยให้หาข้อมูล ได้งายขึนโดยแบ่งเป็น หมวดหมูแบบ Directory หรือ Catalog ่ ้ ่ AltaVista (http://www.altavista.com) AltaVista เป็น Search Engine ทีแท้จริง จะค้นหา ทุกคำ ในเอกสารทุกหน้าเพือตอบสนองความ ่ ่ ต้องการในการสืบค้นของผูใช้ให้มากทีสด ้ ุ่ MetaCrawler (http://www.metacrawler.com) เป็น Meta Search Engine ทีสามารถค้นหาข้อมูลได้หลากหลาย โดยอาศัย Search Engine ่ หลาย ๆ ตัว Search Engine ภาษาไทย Catcha (http://www.catcha.co.th) ให้บริการค้นหาข้อมูลภาษาไทยในลักษณะของ Directory SiamGuru (http://www.siamguru.com) ให้บริการค้นหาข้อมูลจากเว็บไซต์ เป็นภาษาไทยสามารถใช้เครืองหมาย Boolean เช่น AND , ่ OR ในการค้นหาได้ดี ThaiFind (http://www.thaifind.com) ThaiFind เป็น Search Engine ในลักษณะ Meta Search ทีเป็นภาษาไทย ่ *********************************