Сайн байцгаана уу .
Хайрт х хд дүү үү
минь
Дөрвөн өнцөгтДөрвөн өнцөгт
Б х нцг дү ө үү
нь тэнцүү
Б х талууд ньү
тэнцүү
Эсрэг нцг дө үү
нь тэнцүү
Хоёр тал нь
параллель
Б х талууд ньү
тэнцүү
КвадратКвадрат
Тэгш
нц гтө ө
Тэгш
нц гтө ө
Дөрвөн хэрчмээр хашигдсан
хавтгайн хэсгийг дөрвөн
өнцөгт гэнэ.
-АВ ба BC зэргэлдээ
талууд тэдгээр нь
огтлолцоно.
-ABба DC эсрэг талууд
тэдгээр нь оглолцохгүй
-DAB ба ABC нь
зэргэлдээ өнцгүүд
тэдгээр нь нэг тал дээр
оршино.
-DAB ба DCB эсрэг
өнцгүүд тэдгээр нь нэг
Бүх талууд нь
тэнцүү урттай
параллелограммыг
ромбо гэнэ.
2 см 2 см
2 см2 см
Б х нцг дү ө үү
нь тэгш байх
параллело-
граммыг тэгш
нц гтө ө гэнэ.
• AD ба BC талууд
паралелль
• AB ба DC талууд
параллель
• Эсрэг талууд
тэнц урттайүү
• Эсрэг нцг дө үү
хэмжээгээрээ
тэнцүү
Эсрэг орших талууд
нь параллель байх
дөрвөн өнцөгтийг
параллельграмм
гэнэ.
Аль нэг эсрэг орших
талууд нь параллель
д рв н нц гтийгө ө ө ө
трапец гэнэ.
Д рв н нц гтийг олжө ө ө ө
нэрлээрэй.
Квадрат Параллелограмм
Ромбо
Тэгш өнцөгт
Трапец
Багууд ярилцаад
асуултанд
хариулаарай.
1.Тэгш өнцөгт
квадратын
ялгаатай шинжийг
бичээрэй.
2.Параллелограмм
гэж ямар шинж
чанартай дөрвөн
өнцөгт вэ?
3.Ромбо гэж ямар
шинж чанартай
дөрвөн өнцөгт вэ?
4.Ромбо ба
параллелограммын
ижил ба ялгаатай
шинжийг бичээрэй.
Багууд рийн багийнөө
амьтнаар шагнуулах болно.
нэлгээҮнэлгээҮ
.
Багийн нэр Амьтныг байрлуулах
Бамбаруушхан
Болжмор
Туулайхан
Дэгдээхэй
Д гнэх х снэгтү ү
Нийт
д нү
Тэмцээнд т р лсэн багтаа баярү үү
х ргэеү .
Õýð÷èì
1 íýãæ
Êâàäðàò, òýãø ºíöºãò
4 íýãæ
1êâ.íýãæ
6 êâ.íýãæ * 4=24êâ.íýãæ
6 êâ.íýãæ
4
Êâàäðàòûí òàëáàé
7ñì
7ñì S = 7дм кв • 7 =
49 дм кв
S = а • а
Талбайг хэмжих тусгай нэгж байдаг
ба см кв, дм кв, м кв зэрэг талбайн
хэмжүүрүүд ихээхэн хэрэглэгддэг.
• 1 см кв гэж 1 см талтай квадратыг
хэлнэ.
• 1 дм кв гэж 1 дм талтай квадратыг
хэлнэ.
• 1 м кв гэж 1 м талтай квадратыг
хэлнэ.
Õýìæèõ íýãæ
1 см кв = 10 • 10 = 100 мм кв
1 мм кв = 0,01 смкв
1 дм кв = 10 • 10 = 100 см кв
1 см кв = 0,01 дм кв= 0,0001 м кв
1 м кв = 10 • 10 = 100 дм кв = 10 000 см кв
1 дм кв = 0,01 м кв
1 км кв = 1 000 • 1 000 = 1 000 000 м кв
1 м кв = 0,000001км кв
1 ар = 1 а 1 а = 10 • 10 = 100 м кв
1 м кв = 0,01а
1 гектар = 1 га 1 га = 100 • 100 = 10 000 м кв
1 м кв = 0,0001ãà
Талбайг хэмжих нэгжийн хамаарал:
Òýãø ºíöºãò ä¿ðñèéí òàëáàé
5 ì
9 ì
Àíãèéí òàíõèìûí óðò 9ì, ºðãºí íü 7ì
áîë òàíõèìûí òàëáàé õýä âý?
Энэ бодлогыг бодоход дараах
бичиглэлүүдийн нэгийг
хэрэглэж болно. Үүнд:
S = 9 м кв • 5 = 45 м кв
S = 5 м кв • 9 = 45 м кв
S = а • в
ßãààíààð áóäñàí õýñãèéí
òàëáàéã îë.
10 íýãæ
6.2 íýãæ
3 íýãæ S1
S2
S=10íýãæêâ*6.2=62íýãæ.ê
â
6.2 íýãæ – 3íýãæ=3.2 íýãæ
S2=4.5íýãæ.êâx3.2=14.4íýãæ.êâ
S1=62 íýãæ.êâ-
4.5 íýãæ
Ýðâýýõýé ñóóãààã¿é
õýñãèéí òàëáàéã îëîîðîé.
12
9
4
5
S=12
íýãæ.êâ*9=108íýãæ.êâ
S=4íýãæ.êâ*5=20íýãæ.ê
â
S1=108íýãæ.êâ-
20íýãæ.êâ=88íýãæ.êâ
S1
Òýãø ºíöºãò ãóðâàëæíû
òàëáàéã îëîõ
……………..
………………..
9äì
6äì
S=6äìêâ*9=54äìêâ
S=54äìêâ:2=27äìêâ
S = /а • в/ : 2
Ýõëýýä òýãø ºíöºãò áîëãîí
ã¿éöýýãýýä òàëáàéã íü îëíî.
Äàðàà íü îëñîí òýãø ºíöºãòèéí
òàëáàéãàà 2 òýíö¿¿ õóâààõàä
ºãñºí ãóðâàëæíû òàëáàé ãàðíà.
Õóðö ºíöºãò ãóðâàëæíû
òàëáàé
S = /10 дм кв • 4/ : 2 = 40 дм кв :
2 =20 дм кв
S = /8 дм кв • 5/ : 2 = 40 дм кв :
2 = 20 дм кв
S = /8 дм кв • 5/ : 2 = 40 дм кв : 2
= 20 дм кв
S = /а • h/ : 2
S = /в • h/ : 2
S = /с • h/ : 2
â=10äì
ñ=5äì
à=8äì
4
5
8
Мохоо өнцөгт гурвалжин
15ñì
…….
...........…………
2ñì
S = /а • h/ : 2
S = /в • h/ : 2
S = /с • h/ : 2
……
……………….......
2ñì
8ñì
7ñì
a. a=15ñì h=2ñì
S=(15ñìêâ*2):2=15ñìêâ
b. â=8ñì h=2ñì
S=(8ñìêâ*2):2=8ñìêâ
С=7см h=2см
S=(7см.кв*2 ):2=7см.кв
S=8см.кв+7см.кв=15см.кв
2ñì
…………
……………………
…………
……………………
……………………
…………………..
……………………
Ðîìáûí òàëáàé
h1
h2
h1
= 15 см
h2
= 12 см
S = /h1
• h2
/ : 2
а=9 м
h = 4 м
S = 9 м кв • 4 = 36 м кв
S = а • h
Параллелограммын
талбай
а=9 м
h = 4 м
Трапецийн талбай
h = 3 дм
h
S = 8 дм кв • 3 = 24 дм кв
S = 3 дм кв • 8 = 24 дм кв
S = а • h
h = 3 дм
а=8
дм
1см куб
1с
м 1см
1см
1дм куб 1м куб
1дм
1дм
1дм 1м
1м
1м
с-өндөр
а-урт
В-өргөн
V=а*в*с
а
а
а
Биетийн эзэлхүүн
ÏÀÐÀËËÅËÎÏÈÏÅÄ
1 êóá. íýãæ
4 êóá.íýãæ • 3 • 5 = 60 êóá.íýãæ
5 íýãæ
3 íýãæ
4 íýãæ
Гэрийн даалгавараа
тэмдэглэж аваарай
х хд дээ.үү үү
Гэрийн даалгавар
Сурах бичгийн
Дасгал 564-567
Хичээлд идэвхтэй оролцсон
х хд ддээ баярлалаа.үү үү
Баяртай х хд дээүү үү
Н р хуудасүү

Архангай аймаг Булган сумын "Геометр"-ийн хичээл