Downloaded 41 times
Κυπροαρχαϊκή περίοδος ιστορία κοινου κορμού α λυκείου
- 1. Κυπροαρχαϊκή περίοδος 750 - 475π.Χ. Μάθημα: Ιστορία Α’ Λυκείου
- 2. Κύρια γνωρίσματα εποχής: •Αλλεπάλληλες κατακτήσεις της Κύπρου από ανατολικούς λαούς: Ασσύριους, Αιγυπτίους, Πέρσες. • Συμμετοχή Κυπρίων στην Ιωνική Επανάσταση.
- 3. Κύρια γνωρίσματα εποχής: •Ανάπτυξη εμπορικών και πολιτιστικών σχέσεων με το Αιγαίο. • Ακμή των πόλεων-βασιλείων. Ιδιαίτερη ανάπτυξη γνωρίζει η Σαλαμίνα από την οποία παίρνουμε σημαντικές πληροφορίες για την ταφική αρχιτεκτονική, τα ταφικά έθιμα και την κοινωνία και οικονομία της εποχής.
- 5. Κατακτητές της Κύπρου •Ασσύριοι: • Πότε: 709 π.Χ. από τον Σαργόν Β’
- 6. Κατακτητές της Κύπρου •Χαρακτήρας κατάκτησης: • Βίαιη κατάκτηση με σκληρές συγκρούσεις.
- 7. Κατακτητές της Κύπρου •Διατηρήθηκε ο θεσμός της βασιλείας και της αυτονομίας.
- 8. Κατακτητές της Κύπρου •Οι Κύπριοι βασιλιάδες διαχειρίζονταν τις υποθέσεις του κράτους τους χωρίς επεμβάσεις γιατί οι Ασσύριοι ήταν ικανοποιημένοι από το φόρο υποτέλειας που πλήρωναν οι Κύπριοι. • Διάρκεια:Η ασσυριακή κατάκτηση κράτησε περίπου 40 χρόνια (μέχρι το 669 π.Χ.)
- 11. Αιγύπτιοι: • Μετά απόέναν περίπου αιώνα ανεξαρτησίας, ο Αιγύπτιος βασιλιάς Άμασις, το 560 π.Χ. κυρίευσε την Κύπρο και την υποχρέωσε να πληρώνει φόρο υποτέλειας.
- 12. Χαρακτήρας κατάκτησης: • ΟιΚύπριοι διατήρησαν τα βασίλεια και την αυτονομία τους πληρώνοντας φόρο υποτέλειας στους Αιγυπτίους.
- 13. Επίσκεψη Σόλωνα • Αυτήτην εποχή επισκέπτεται την Κύπρο ο Σόλωνας ο οποίος πείθει το βασιλιά της Αίπειας Φιλόκυπρο, να μεταφέρει την πόλη του σε πιο εύφορη περιοχή. Η νέα πόλη που ιδρύθηκε ονομάστηκε Σόλοι προς τιμήν του Αθηναίου νομοθέτη. • Η αιγυπτιακή κατάκτηση ήταν σύντομη.
- 14. «Μηδένα προ τουτέλους μακάριζε»
- 15.
- 16. Πέρσες: • Όταν οιΠέρσες διαδέχτηκαν τους Αιγυπτίους στην κυριαρχία της Μεσογείου, οι Κύπριοι βασιλείς αναγνωρίζοντας την περσική κυριαρχία υποτάσσονται σε αυτήν και μάλιστα βοηθούν τον Κύρο στις εκστρατείες του κατά των γειτονικών χωρών.
- 17. Χαρακτήρας κατάκτησης: • ΟιΚύπριοι υποτάσσονται με τη θέλησή τους αφού θεωρούν ότι είναι μάταιο να αντισταθούν. • Ο βασιλιάς των Περσών Κύρος, παραχωρεί στους Κυπρίους το δικαίωμα να κόβουν τα δικά τους νομίσματα με εμβλήματα δικής τους επιλογής και να διαχειρίζονται ελεύθερα τις υποθέσεις του κράτους τους. • Πρώτος κόβει ασημένια νομίσματα ο βασιλιάς της Σαλαμίνας Ευέλθων.
- 18. Χαρακτήρας κατάκτησης: • Διαμορφώνονταιδύο πολιτικά ρεύματα: το φιλοπερσικό και το φιλελληνικό.
- 19. Σαλαμίνα: • Φιλοπερσικό ρεύμα:Γόργος. • Φιλελληνικό: Ο αδερφός του Ονήσιλος • Δυσφορία Κυπρίων βασιλιάδων για την οικονομική αφαίμαξη (εξαθλίωση) του νησιού
- 20. «Eς γην εναλίαν Kύπρονου μ’ εθέσπισεν οικείν Aπόλλων, όνομα νησιωτικόν Σαλαμίνα θέμενον της εκεί χάριν πάτρας» (Eυριπίδης, Eλένη, στ. 148-150)
- 23. Το βασίλειο τηςΣαλαμίνας • Το σπουδαιότερο κυπριακό βασίλειο της εποχής. • Πρωτεύουσα Κύπρου για 1000 χρόνια εξαιτίας της προνομιακής της θέσης. • Βρίσκεται κοντά στην Έγκωμη και την Αμμόχωστο. Το λιμάνι της «ανοιχτό παράθυρο προς την Ανατολή».
- 24. Το βασίλειο τηςΣαλαμίνας • Παρ’ όλες τις κατακτήσεις που δέχτηκε, διατήρησε τον πολιτισμό της. • Κατά τη διάρκεια του Β’ Ελληνικού Αποικισμού πολλοί Έλληνες εγκαταστάθηκαν στη Σαλαμίνα με αποτέλεσμα να ανανεωθούν οι δεσμοί της πόλης με την Ελλάδα και να έρθει σε επαφή με νέα ελληνικά έθιμα. • Κατά τη διάρκεια της περσικής κατάκτησης η Σαλαμίνα θα πάρει στα χέρια της τη μοίρα του νησιού.
- 25. Κυπριακή Επανάσταση (499 –498 π.Χ.) • 1η φάση: Σαλαμίνα εκθρόνιση Γόργου από Ονήσιλο • 2η φάση: Ονήσιλος συνένωση των κυπριακών δυνάμεων • 3η φάση: Ονήσιλος πολιορκία Αμαθούντας που αρνιόταν να πάρει μέρος στην επανάσταση
- 26. Κυπριακή Επανάσταση (499 –498 π.Χ.) 4η φάση: Σύγκρουση: θάλασσα Φοίνικες Vs Ίωνες ήττα Φοινίκων Ξηρά: Πέρσες (Αρτύτβιος) Vs Κύπριοι (Ονήσιλος)
- 27. Κυπριακή Επανάσταση (499 –498 π.Χ.) • Στασάνωρ Κουρίου και άρματα Σαλαμινίων προσχωρούν στους Πέρσες • Αποτέλεσμα: ήττα Κυπρίων και θάνατος Ονήσιλου
- 28.
- 29. Συνέπειες: πολιορκία κυπριακών πόλεων •Ο Δαρείος αντικατέστησε τους φιλέλληνες βασιλείς με φιλοπέρσες ή Φοίνικες. Επανέφερε το Γόργο στη Σαλαμίνα, ενώ έθεσε τους Σόλους υπό την κηδεμονία του Μαρίου. Οι Σόλοι είχαν καταληφθεί από τους Πέρσες μετά από πεντάμηνη πολιορκία. Οι κάτοικοι των Σόλων τιμωρήθηκαν σκληρά. • Οι Κύπριοι υποχρεώθηκαν να ακολουθήσουν τον Ξέρξη στην εκστρατεία του εναντίον της Ελλάδας το 480 π.Χ. με 150 πλοία.
- 30. Συνέπειες: πολιορκία κυπριακών πόλεων •Προώθησαν σε ανώτατες διοικητικές θέσεις Φοίνικες (Σαλαμίνα, Μάριο, Λάπηθο, Ταμασό, Ιδάλιο) και καλλιεργήθηκε από τους Πέρσες το μίσος ανάμεσα σ’ αυτούς και τους Έλληνες. • Οι Φοίνικες διείσδυσαν στο εσωτερικό του νησιού, κυρίως σε περιοχές με πλούσια μεταλλεία.
- 31. Πολιτισμός Σχέσεις με άλλακράτη • Αυτή η περίοδος αποτελεί το αποκορύφωμα της πολιτιστικής ακμής στην Κύπρο. Αποτέλεσμα ευνοϊκών συνθηκών που επικρατούσαν στο νησί.
- 32. Σχέσεις με άλλακράτη • Εμπορικές σχέσεις με το Αιγαίο και την Ανατολή. • Διεξήγαν το εμπόριο Ανατολής και Δύσης. • Η ίδρυση αποικιών των Ελλήνων στην ανατολική Μεσόγειο έφερε πιο κοντά Έλληνες και Κυπρίους. • Οι Κύπριοι βασιλείς ανέπτυξαν το εμπόριο, τις τέχνες και τα γράμματα και απέκτησαν αμύθητα πλούτη, όπως φαίνεται από τα κτερίσματα των «βασιλικών τάφων» της Σαλαμίνας.
- 33. Ταφική αρχιτεκτονική και ταφικάέθιμα • Μέσα 11ου αιώνα π.Χ. Εγκαταλείπεται η Έγκωμη μετά από φοβερό σεισμό που καταστρέφει την πόλη.
- 34. Σαλαμίνα: Η νέαπόλη που κτίζουν οι κάτοικοι της Έγκωμης Πρόσφερε φυσικό και ασφαλές λιμάνι • 8ος – 6ος αι. π.Χ.:Η Σαλαμίνα αναπτύσσει το εμπόριό της, ναυπηγεί πλοία, βελτιώνει την οικονομία της.
- 35. Πολιτιστική ανάπτυξη: Νεκρόπολη Σαλαμίνας • Βρέθηκαν εννέα κτιστοί τάφοι. Ονομάζονται βασιλικοί λόγω: • Μεγέθους, ιδιόμορφης αρχιτεκτονικής, πλούσιων ευρημάτων Σ’ αυτούς τάφηκαν βασιλείς και ευγενείς
- 36.
- 37. Βασιλικοί τάφοι: • Χαρακτηριστικότης αρχιτεκτονικής τους: φαρδύς και επικληνής δρόμος το πρόπυλο και ο θάλαμος
- 38. Ταφικά έθιμα: • Στουςδρόμους των τάφων εναπόθεταν μεγάλους αμφορείς με λάδι, κρασί, μέλι. • Θυσίαζαν άλογα που έσερναν το άρμα του νεκρού. • Στους τάφους τοποθετούσαν πλούσια κτερίσματα, που αποκαλύπτουν τον πλούτο και την ευημερία, τουλάχιστον για την άρχουσα τάξη.
- 39. Επιβίωση εθίμων ομηρικής εποχής: •Σχήμα τάφων με δρόμο (μυκηναϊκοί τάφοι) • Μεταφορά νεκρού και κτερισμάτων με άρμα που σύρουν άλογα. • Θυσία αλόγων. • Καύση νεκρών. • Μεγάλοι αμφορείς με λάδι, μέλι και κρασί (οι λεγόμενες χοές).
- 40. Δρόμος βασιλικού τάφου στηΣαλαμίνα στον οποίο διακρίνονται ίχνη αλόγων και άρματος
- 41. Ταφικά έθιμα: • Διατήρηση,επίσης, του εθίμου της πανσπερμίας δηλαδή της προστασίας γεωργικών προϊόντων έξω από το θάλαμο του νεκρού. • Έθιμο μινωικής Κρήτης - Τιμή προς τους νεκρούς και έκκληση προς τους θεούς να προστατέψουν τη γεωργική τους παραγωγή.
- 43. Τζιελλάρκα: • Τάφοι μικροί,σκαλιστοί σε βράχους που έμοιαζαν με κελιά. Εκεί θαβόταν ο απλός λαός (7ος – 4ος αι. π.Χ.)
- 44.
- 45. Επιδράσεις από: Μυκηναίους, Φοίνικες,Αιγυπτίους (κατακτητές) Εμπορικές συναλλαγές με Αιγαίο και Ανατολή
- 46. Μεγάλος θεός: • Προσωποποίηση φυσικών φαινομένων •Θεός του φωτός (Δίας, Βάαλ και Ρεσιέφ Φοινίκων, Άμμωνας – Ήλιος Αιγυπτίων)
- 48. Μεγάλη θεά ή θεάτης γονιμότητας: • Σύζυγος του Μεγάλου θεού. • Ταυτίστηκε με την Αφροδίτη (θεά του έρωτα) και την Αστάρτη των Φοινίκων (θεά γονιμότητας, έρωτα και θανάτου).
- 50. Νεαρός θεός: Άδωνης= κύριος • Συμβολίζει τη βλάστηση. • Πέρασε από τη Φοινίκη στην Κύπρο και από την Κύπρο στην Ελλάδα.
- 54. Αθηνά: • Ταυτίστηκε μετη θεά Ανάτ των Φοινίκων και λατρεύτηκε στη Σαλαμίνα, Σόλους, Βουνί, Ιδάλιον κ.ά.
- 55. Ηρακλής: • Λατρευόταν μαζί μετο φοινικικό θεό Μελκάρτ (= κύριος, βασιλιάς)
- 56. Αγγειογραφία • Συνήθεια προσφοράειδωλίων σε ιερά: Ειδώλια μικρά σε μέγεθος κατεργασμένα στο χέρι, φτιαγμένα από πηλό: Πολεμιστές, ιππείς, μουσικοί, ιερείς, υδροφόροι, ζώα, μορφές που κρατούν αφιερώματα, άνθος, κύπελλο ή ζώα. 7ος αι. π.Χ. ζωγραφικός ρυθμός (Ύστερη εποχή χαλκού)
- 57. Οινοχόες σε ελεύθερο ζωγραφικό ρυθμό. Ταύρος μυρίζεται λωτό.Από το Αρνάδι Αμμοχώστου. Πουλί με ψάρι.
- 58. Αγγειογραφία Παραστάσεις: μεανθρώπινες μορφές, ζώα, πουλιά και ψάρια. εναρμόνιση παράστασης με σχήμα αγγείου. προτιμούνται οι οινοχόες που έχουν περιορισμένη επιφάνεια και το σχήμα τους προσφέρεται για τον ελεύθερο ζωγραφικό ρυθμό. Διχρωμία αγγείων, δίνει εξαίρετη χάρη.
- 59. Αγγειογραφία 6ος αι. π.Χ. Εμφανίζονται στην κυπριακή αγορά τα ανώτερα σε ποιότητα ελληνικά αγγεία. Σχέσεις με κυρίως Ελλάδα, Ρόδο και Ιωνία. Ο καλλιτέχνης της Κύπρου μιμείται το διάκοσμό τους αντιγράφοντας τους μαιάνδρους και τα ανθέμια. Ο ανταγωνισμός φέρνει το τέλος του ιδιαίτερου χαρακτήρα της κυπριακή κεραμικής.
- 60. Αγγειογραφία • Διακόσμηση: Γραμμικάσχέδια. • Σημαντικό: Αρχαιολογικό Μουσείο Κύπρου: 2000 αναθήματα από ανασκαφές στην Αγία Ειρήνη. Αναπαραστάσεις ιερέων, πολεμιστών, ιππέων, αρμάτων, ταύρων, κενταύρων και στρατιωτών.
- 62. Γλυπτική: • Δέχεται επιδράσειςαιγυπτιακές και ιωνικές: – πήλινα ειδώλια
- 63. Γλυπτική – Πήλινα αγάλματαμεγάλων διαστάσεων: • Δεν διαθέτουν ούτε χάρη ούτε τελειότητα. • Χέρια κολλημένα στο σώμα • Έκφραση αυστηρή • Απουσία κίνησης • Τα περισσότερα παρουσιάζουν: –γενειοφόρους άντρες με κωνικό κάλυμμα στο κεφάλι.
- 64. Γράμματα Ποίηση: Ύμνοι προςτιμήν της Αφροδίτης. Αοιδοί στα ανάκτορα απήγγελλαν ομηρικά έπη, αλλά και κύπρια έπη. Χρησιμοποιούσαν την κυπροαρκαδική διάλεκτο. Ευρεία διάδοση ομηρικών επών στην Κύπρο.
- 65. Γράμματα • Κυπριακά έπηή κύπρια έπη: Διηγούνταν την αιτία του τρωικού πολέμου. Αποδίδονται στο Στασίνο, που σύμφωνα με το μύθο, παντρεύτηκε την κόρη του Ομήρου.