Tema 1 – Así como cho conto
Resumo:
• Os elementos que se recoñecen nunha narración son: o narrador, os
persoaxes e o tempo.
• Os diccionarios da lingua galega poden ser: xerais e escolares, de sinónimos
e antónimos, etimolóxicos e bilingües.
Tamén hai diccionarios especializados, coma os enciclopédicos e os dos
nomes.
• Os nomes ou substantivos clasifícanse en comúns e propios, concretos e
abstractos, contables e non contables, e individuais e colectivos.
Moitos nomes masculinos forman o femenino en –a, pero tamén poden
facelo en -oa (león-leoa) e mesmo ter formas distintas (rei – raíña).
Para formar o plural, poden engadirse os morfemas –s, -es ou –is, segundo
sexa a terminación do singular.
• Segundo a súa sílaba tónica, as palabras clasifícanse en: agudas, graves e
esdrúxulas. As agudas levan til se acaban en vogal, -n, -s ou –ns; as graves,
se acaban en consoante distinta de n ou s; as esdrúxulas levan sempre til.
Tema 2 - De portas a dentro
Resumo:
• As narracións teñen a seguinte estructura: o marco, que é a parte onde
se presentan os personaxes, o tempo e o espazo; a historia ou trama,
que narra os feitos que lles ocorren aos personaxes; a solución, que é o
desenlace da acción.
• As palabras sinónimas son as que teñen un significado igual ou
semellante. As que teñen significados contrarios chámanse palabras
antónimas.
• Os determinantes son unha clase de palabras que van diante do nome
para precisar o seu significado, e concertan con el en xénero e número.
Os artigos, os demostrativos e algúns indefinidos forman contraccións
ao se xuntaren con certas preposicións.
• Algúns casos especiais de acentuación son: os adverbios rematados en
-mente, as palabras formadas por verbo+pronome, as palabras
compostas ou as palabras compostas con guión.
Tema 3 – Versos a medida
Resumo:
• Para medir un verso hai que contar as sílabas que ten. Se a última palabra é
aguda, contamos unha sílaba máis; se é esdrúxula contamos unha sílaba
menos.
Se hai sinalefa xúntase a vogal final dunha palabra e a primeira da seguinte
nunha mesma sílaba.
• Unha palabra polisémica é a que ten significados diferentes, pero relacionados
entre eles.
As palabras homónimas teñen a mesma forma, pero significados e orixe
diferentes.
• Os adxectivos indican certas calidades dos nomes. Poden ser dunha
terminación ou de dúas.
Teñen tres grados: positivo, comparativo (de inferioridade, de igualdade e de
superioridade) e superlativo (relativo ou absoluto).
• O diptongo é a unión de dúas vogais (unha delas pechada) na mesma sílaba.
Un tritongo é a combinación de dúas vogais seguidas pero que se pronuncian
en sílabas distintas.
Tema 4 – De paseo pola lúa
Resumo:
• O pareado é unha estrofa de dous versos coa rima.A tercercetilla ten
tres versos,con rima a – a.A copla ten catro versos,e riman en asoante
os pares.A cuarteta ten catro versos, con rima a b a b.
• Unha palabra primitiva derivada é a que non deriva de ningunha
outra.As derivadas fòrmanse a partir de palabras dunha palabra
primitiva ao engadirlle prefixos ou sufixos.As palabras compostas
resultan da uniòn de dúas (ou màis)palabras simples.
• Os pronombres personais substitùen un nome (ou unha frase cuxo
núcleo é un nome)e indican a persoa gramatical.Teñen formas tònicas e
atónas.
Os pronombres indefinidos indicanunha cantidade imprecisa ou
refírense a unha persoa ou a unha cousa indeterminada.Poden ser
variables ou invariables.
• O til ou tíl diacrítico é o acento gráfico que serve para distinguir dúas
palabras coa mesma forma,pero con diferente pronuncia e significado.
Tema 5 - Feliz nadal!
• Un anuncio é unha mensaxe que aparece nos medios de
comunicación , coa intención de informar e convencer. A súa
finalidade pode ser comercial ou propagandística.
• Normalmente ,os sufixos diminutivos indican que algo é de
menor tamaño; os aumentativos,que algo é de maior tamaño
ou moi importante; e os despectivos engaden un valor de
menosprezo.
• Os pronomes demostrativos indican proximidade ou
afastamento con respecto á persoa que fala. Os posesivos
indica posesión ou pertenza. Os numerais indican número, e
poden ser numerais ou ordinais.
• As familias léxicas regulares manteñen o mesmo lexema en
todas as palabras. As irregulares presentan algunha
irreguraridade no lexema.
Tema 6 - Isto si que é un xogo
• As regras ou normas dos xogos son instrucións que explican como se xoga.
• Para definir un substantivo empézase con outro que indique que é.
• Os verbos están formados por un lexema e unhas desinencias.
-Persoa (1º,2º ou 3º);
-Número (singular ou plural.
-Modo (imperactivo,subxuntivo ou imperactivo).
•
As formas non persoais dos verbos son:infinitivo,xerundio,participio.
-Os verbos poden ser:
-Verbos regulares, se manteñen o mesmo lexema en toda a conxugaciòn;
-Verbos irregulares; se presentan modificacións no morfema ou no lexema e
nas desinencias.
•
O punto utilízase para rematar unha oración, despois das abrerviaturas e para
separar as horas dos minutos.
A coma úsase para separar os elementos dunha enumeración,para intercalar
unha aclaración, antes e despois da a quen nos diriximos, nas datas e
enderezos, para a ausencia dun nome, diante de conxuncións como separar
oracions.
Resumo galego Tania

Resumo galego Tania

  • 3.
    Tema 1 –Así como cho conto Resumo: • Os elementos que se recoñecen nunha narración son: o narrador, os persoaxes e o tempo. • Os diccionarios da lingua galega poden ser: xerais e escolares, de sinónimos e antónimos, etimolóxicos e bilingües. Tamén hai diccionarios especializados, coma os enciclopédicos e os dos nomes. • Os nomes ou substantivos clasifícanse en comúns e propios, concretos e abstractos, contables e non contables, e individuais e colectivos. Moitos nomes masculinos forman o femenino en –a, pero tamén poden facelo en -oa (león-leoa) e mesmo ter formas distintas (rei – raíña). Para formar o plural, poden engadirse os morfemas –s, -es ou –is, segundo sexa a terminación do singular. • Segundo a súa sílaba tónica, as palabras clasifícanse en: agudas, graves e esdrúxulas. As agudas levan til se acaban en vogal, -n, -s ou –ns; as graves, se acaban en consoante distinta de n ou s; as esdrúxulas levan sempre til.
  • 4.
    Tema 2 -De portas a dentro Resumo: • As narracións teñen a seguinte estructura: o marco, que é a parte onde se presentan os personaxes, o tempo e o espazo; a historia ou trama, que narra os feitos que lles ocorren aos personaxes; a solución, que é o desenlace da acción. • As palabras sinónimas son as que teñen un significado igual ou semellante. As que teñen significados contrarios chámanse palabras antónimas. • Os determinantes son unha clase de palabras que van diante do nome para precisar o seu significado, e concertan con el en xénero e número. Os artigos, os demostrativos e algúns indefinidos forman contraccións ao se xuntaren con certas preposicións. • Algúns casos especiais de acentuación son: os adverbios rematados en -mente, as palabras formadas por verbo+pronome, as palabras compostas ou as palabras compostas con guión.
  • 5.
    Tema 3 –Versos a medida Resumo: • Para medir un verso hai que contar as sílabas que ten. Se a última palabra é aguda, contamos unha sílaba máis; se é esdrúxula contamos unha sílaba menos. Se hai sinalefa xúntase a vogal final dunha palabra e a primeira da seguinte nunha mesma sílaba. • Unha palabra polisémica é a que ten significados diferentes, pero relacionados entre eles. As palabras homónimas teñen a mesma forma, pero significados e orixe diferentes. • Os adxectivos indican certas calidades dos nomes. Poden ser dunha terminación ou de dúas. Teñen tres grados: positivo, comparativo (de inferioridade, de igualdade e de superioridade) e superlativo (relativo ou absoluto). • O diptongo é a unión de dúas vogais (unha delas pechada) na mesma sílaba. Un tritongo é a combinación de dúas vogais seguidas pero que se pronuncian en sílabas distintas.
  • 6.
    Tema 4 –De paseo pola lúa Resumo: • O pareado é unha estrofa de dous versos coa rima.A tercercetilla ten tres versos,con rima a – a.A copla ten catro versos,e riman en asoante os pares.A cuarteta ten catro versos, con rima a b a b. • Unha palabra primitiva derivada é a que non deriva de ningunha outra.As derivadas fòrmanse a partir de palabras dunha palabra primitiva ao engadirlle prefixos ou sufixos.As palabras compostas resultan da uniòn de dúas (ou màis)palabras simples. • Os pronombres personais substitùen un nome (ou unha frase cuxo núcleo é un nome)e indican a persoa gramatical.Teñen formas tònicas e atónas. Os pronombres indefinidos indicanunha cantidade imprecisa ou refírense a unha persoa ou a unha cousa indeterminada.Poden ser variables ou invariables. • O til ou tíl diacrítico é o acento gráfico que serve para distinguir dúas palabras coa mesma forma,pero con diferente pronuncia e significado.
  • 7.
    Tema 5 -Feliz nadal! • Un anuncio é unha mensaxe que aparece nos medios de comunicación , coa intención de informar e convencer. A súa finalidade pode ser comercial ou propagandística. • Normalmente ,os sufixos diminutivos indican que algo é de menor tamaño; os aumentativos,que algo é de maior tamaño ou moi importante; e os despectivos engaden un valor de menosprezo. • Os pronomes demostrativos indican proximidade ou afastamento con respecto á persoa que fala. Os posesivos indica posesión ou pertenza. Os numerais indican número, e poden ser numerais ou ordinais. • As familias léxicas regulares manteñen o mesmo lexema en todas as palabras. As irregulares presentan algunha irreguraridade no lexema.
  • 8.
    Tema 6 -Isto si que é un xogo • As regras ou normas dos xogos son instrucións que explican como se xoga. • Para definir un substantivo empézase con outro que indique que é. • Os verbos están formados por un lexema e unhas desinencias. -Persoa (1º,2º ou 3º); -Número (singular ou plural. -Modo (imperactivo,subxuntivo ou imperactivo). • As formas non persoais dos verbos son:infinitivo,xerundio,participio. -Os verbos poden ser: -Verbos regulares, se manteñen o mesmo lexema en toda a conxugaciòn; -Verbos irregulares; se presentan modificacións no morfema ou no lexema e nas desinencias. • O punto utilízase para rematar unha oración, despois das abrerviaturas e para separar as horas dos minutos. A coma úsase para separar os elementos dunha enumeración,para intercalar unha aclaración, antes e despois da a quen nos diriximos, nas datas e enderezos, para a ausencia dun nome, diante de conxuncións como separar oracions.