VoIP (Voice over Internet Protocol) là công nghệ cho phép truyền âm thanh qua mạng Internet, sử dụng số gói và yêu cầu kết nối băng thông tốc độ cao. Có nhiều kiểu kết nối VoIP như từ máy tính sang máy tính, máy tính sang điện thoại, và điện thoại sang điện thoại, với ưu điểm là giảm chi phí cuộc gọi, đặc biệt cho các cuộc gọi quốc tế. Các giao thức như H.323 và SIP kiểm soát việc thiết lập và truyền tải cuộc gọi, tuy nhiên VoIP cũng đối mặt với các vấn đề bảo mật như nghe lén và truy cập trái phép.

1. Cơ bản về VoIP
VoIP viết tắt bởi Voice over Internet Protocol, hay còn được gọi dưới các tên khác như: Internet
telephony, IP Telephony, Broadband telephony, Broadband Phone và Voice over Broadband.
VoIP là 1 công nghệ cho phép truyền âm thanh thời gian thực qua băng thông Internet và các kết
nối IP. Trong đó tín hiệu âm thanh (voice signal) sẽ được chuyển đổi thành các gói tệp ( data
packets) thông qua môi trường mạng Internet trong môi trường VoIP , sau lại được chuyển thành
tín hiệu âm đến thiết bị người nhận.
VoIP sử dụng kỹ thuật số và yêu cầu kết nối băng thông tốc độ cao như DSL hoặc cáp. Có rất
nhiều nhà cung cấp khác nhau cung cấp VoIP và nhiều dịch vụ khác. Ứng dụng chung nhất của
VoIP cho sử dụng cá nhân hoặc gia đình là các dịch vụ điện thoại dựa trên Internet có chuyển
mạch điện thoại. Với ứng dụng này, bạn vẫn cần có một số điện thoại, vẫn phải quay số để thực
hiện cuộc gọi như sử dụng thông thường
II. Các kiểu kết nối sử dụng VoIP
Computer to Computer:
Với 1 kênh truyền Internet có sẵn, Là 1 dịch vụ miễn phí được sử dụng rộng rãi khắp nơi trên thế
giới. Chỉ cần người gọi (caller) và người nhận ( receiver) sử dụng chung 1 VoIP service
(Skype,MSN,Yahoo Messenger,…), 2 headphone + microphone, sound card . Cuộc hội thoại là
không giới hạn.
Computer to phone:
Là 1 dịch vụ có phí. Bạn phải trả tiền để có 1 account + software (VDC,Evoiz,Netnam,…). Với
dịch vụ này 1 máy PC có kết nối tới 1 máy điện thoại thông thường ở bất cứ đâu ( tuỳ thuộc
phạm vi cho phép trong danh sách các quốc gia mà nhà cung cấp cho phép). Người gọi sẽ bị tính
phí trên lưu lượng cuộc gọi và khấu trừ vào tài khoản hiện có.
Ưu điểm : đối với các cuộc hội thoại quốc tế, người sử dụng sẽ tốn ít phí hơn 1 cuộc hội thoại
thông qua 2 máy điện thoại thông thường. Chi phí rẻ, dễ lắp đặt Nhược điểm: chất lượng cuộc
gọi phụ thuộc vào kết nối internet + service nhà cung cấp
Phone to Phone:
Là 1 dịch vụ có phí. Bạn không cần 1 kết nối Internet mà chỉ cần 1 VoIP adapter kết nối với máy
điện thoại. Lúc này máy điện thoại trở thành 1 IP phone.

2. III. Các thành phần trong mạng VoIP:
Các thành phần cốt lõi của 1 mạng VoIP bao gồm: Gateway, VoIP Server, IP network, End User
Equipments
Gateway: là thành phần giúp chuyển đổi tín hiệu analog sang tín hiệu số (và ngược lại)
- VoIP gateway : là các gateway có chức năng làm cầu nối giữa mạng điện thoại thường ( PSTN
) và mạng VoIP.
- VoIP GSM Gateway: là các gateway có chức năng làm cầu nối cho các mạng IP, GSM và cả
mạng analog.
VoIP server : là các máy chủ trung tâm có chức năng định tuyến và bảo mật cho các cuộc gọi
VoIP .
Trong mạng H.323 chúng được gọi là gatekeeper. Trong mạng SIP các server được gọi là SIP
server.
Thiết bị đầu cuối (End user equipments ) :
Softphone và máy tính cá nhân (PC) : bao gồm 1 headphone, 1 phần mềm và 1 kết nối Internet.
Các phần mềm miễn phí phổ biến như Skype, Ekiga, GnomeMeeting, Microsoft Netmeeting,
SIPSet, ..
Điện thoại truyền thông với IP adapter: để sử dụng dịch vụ VoIP thì máy điện thoại thông dụng
phải gắn với 1 IP adapter để có thể kết nối với VoIP server. Adapter là 1 thiết bị có ít nhất 1 cổng
RJ11 (để gắn với điện thoại) , RJ45 (để gắn với đường truyền Internet hay PSTN) và 1 cổng cắm
nguồn.
IP phone : là các điện thoại dùng riêng cho mạng VoIP. Các IP phone không cần VoIP Adapter
bởi chúng đã được tích hợp sẵn bên trong để có thể kết nối trực tiếpvới các VoIP server
IV. Phương thức hoạt động:
VoIP chuyển đổi tín hiệu giọng nói thông qua môi trường mạng (IP based network). Do vậy,
trước hết giọng nói (voice) sẽ phải được chuyển đổi thành các dãy bit kĩ thuật số ( digital bits) và
được đóng gói thành các packet để sau đó được truyền tải qua mạng IP network và cuối cùng sẽ
được chuyển lại thành tín hiệu âm thanh đến người nghe.
Tiến trình hoạt động của VoIP thông qua 2 bước:
Call Setup: trong quá trình này , người gọi sẽ phải xác định vị trí ( thông qua địa chỉ của người

3. nhận) và yêu cầu 1 kết nối để liên lạc với người nhận.Khi địa chỉ người nhận được xác định là
tồn tại trên các proxy server thì các proxy server giữa 2 người sẽ thiết lập 1 cuộc kết nối cho quá
trình trao đổi dữ liệu voice
Voice data processing: Tín hiệu giọng nói (analog) sẽ được chuyển đổi sang tín hiệu số ( digital)
rồi được nén lại nhằm tiết kiệm đường truyền (bandwidth) sau đó sẽ được mã hóa (tính năng bổ
sung nhằm tránh các bộ phân tích mạng _sniffer ). Các voice samples sau đó sẽ được chèn vào
các gói dữ liệu để được vận chuyển trên mạng. Giao thức dùng cho các gói voice này là RTP
(Real-Time Transport Protocol).1 gói tin RTP có các field đầu chứa dữ liệu cần thiết cho việc
biên dịch lại các gói tin sang tín hiệu voice ở thiết bị người nghe. Các gói tin voice được truyền
đi bởi giao thức UDP . Ở thiết bị cuối, tiến trình được thực hiện ngược lại
V. Các giao thức của VoIP (VoIP protocols) :
VoIP cần 2 loại giao thức : Signaling protocol và Media Protocol.
Signaling Protocol điều khiển việc cài đặt cuộc gọi. Các loại signaling protocols bao gồm:
H.323, SIP, MGCP, Megaco/H.248 và các loại giao thức dùng riêng như UNISTIM, SCCP,
Skype, CorNet-IP,…
Media Protocols: điều khiển việc truyền tải voice data qua môi trường mạng IP. Các loại Media
Protocols như: RTP ( Real-Time Protocol) ,RTCP (RTP control Protocol) , SRTP (Secure Real-
Time Transport Protocol), và SRTCP (Secure RTCP)
Signaling Protocol nằm ở tầng TCP vì cần độ tin cậy cao, trong khi Media Protocol nằm trong
tầng UDP.
Các nhà cung cấp có thể sử dụng các giao thức riêng hay các giao thức mở rộng dựa trên nền của
1 trong 2 giao thức tiêu chuẩn quốc tế là H.323 và SIP. Ví dụ Nortel sử dụng giao thức
UNISTIM (Unified Network Stimulus) Cisco sử dụng giao thức SCCP ( Signaling Connection
Control Part) Những giao thức riêng này gây khó khăn trong việc kết nối giữa các sản phẩm của
các hãng khác nhau.
VI. Bộ giao thức H.323 :
H.323: là giao thức được phát triển bởi ITU-T ( International Telecommunication Union
Telecommunication Standardization Sector). H.323 phiên bản 1 ra đời vào khoảng năm 1996 và
1998 phiên bản thế hệ 2 ra đời. H.323 ban đầu được sử dụng cho mục đích truyền các cuộc hội
thoại đa phương tiện trên các mạng LAN, nhưng sau đó H.323 đã tiến tới trở thành 1 giao thức
truyền tải VoIP trên thế giới. Giao thức này chuyển đổi các cuộc hội thoại voice, video, hay các
tập tin và các ứng dụng đa phương tiện cần tương tác với PSTN. Là giao thức chuẩn, bao trùm
các giao thức trước đó như H.225,H.245, H.235,…

4. Các thành phần hoạt động trong giao thức H.323: có 4 thành phần :
Terminal: là 1 PC hay 1 IP phone đang sử dụng giao thức H.323
Gateway: Là cầu nối giữa mạng H.323 với các mạng khác như SIP, PSTN,…Gateway đóng vai
trò chuyển đổi các giao thức trong việc thiết lập và chấm dứt các cuộc gọi, chuyển đổi các media
format giữa các mạng khác nhau.
GateKeeper: đóng vai trò là những điểm trung tâm ( focal points) trong mô hình mạng H.323.
Các dịch vụ nền sẽ quyết định việc cung cấp địa chỉ (addressing),phân phát băng thông
(bandwidth),cung cấp tài khoản, thẩm định quyền ( authentication) cho các terminal và
gateway…
Mutipoint control unit (MCU): hỗ trợ việc hội thoại đa điểm (conference)cho các máy terminal (
3 máy trở lên )trong mạng H.323
Phương thức hoạt động của H.323 network:
Khi 1 phiên kết nối được thực hiện, việc dịch địa chỉ (address translation) sẽ được 1 gateway
đảm nhận. Khi địa chỉ IP của máy đích được xác nhận, 1 kết nối TCP sẽ được thiết lập từ địa chỉ
nguồn tới người nhận thông qua giao thức Q.931 ( là 1 phần của bộ giao thức H.323). Ở bước
này, cả 2 nơi đều tiến hành việc trau đổi các tham số bao gồm các tham số mã hoá ( encoding
parameters) và các thành phần tham số liên quan khác. Các cổng kết nối và phân phát địa chỉ
cũng được cấu hình. 4 kênh RTCP và RTP được kết nối, mỗi kênh có 1 hướng duy nhất. RTP là
kênh truyền dữ liệu âm thanh (voice data) từ 1 thực thể sang 1 thực thể khác. Khi các kênh đã
được kết nối thì dữ liệu âm thanh sẽ được phát thông qua các kênh truyền này thông qua các
RTCP instructions.
VII. Bộ giao thức SIP :
SIP: (Session Initiation Protocol) được phát triển bởi IETF ( Internet Engineering Task Force) MMUSIC (
Multiparty Multimedia Session Control) Working Group (theo RFC 3261). Đây là 1 giao thức kiểu diện ký
tự ( text-based protocol_ khi client gửi yêu cầu đến Server thì Server sẽ gửi thông tin ngược về cho
Client), đơn giản hơn giao thức H.323. Nó giống với HTTP, hay SMTP. Gói tin (messages) bao gồm các
header và phần thân ( message body). SIP là 1 giao thức ứng dụng ( application protocol) và chạy trên
các giao thức UDP, TCP và STCP.
Các thành phần trong SIP network :
Cấu trúc mạng của SIP cũng khác so với giao thức H.232. 1 mạng SIP bao gồm các End Points, Proxy,
Redirect Server, Location Server và Registrar. Người sử dụng phải đăng k{ với Registrar về địa chỉ của
họ. Những thông tin này sẽ được lưu trữ vào 1 External Location Server. Các gói tin SIP sẽ được gửi
thông qua các Proxy Server hay các Redirect Server. Proxy Server dựa vào tiêu đề “to” trên gói tin để
liên lạc với server cần liên lạc rồi gửi các pacckets cho máy người nhận. Các redirect server đồng thời
gửi thông tin lại cho người gửi ban đầu.

5. Phương thức hoạt động của SIP network :
SIP là mô hình mạng sử dụng kiểu kết nối 3 hướng ( 3 way handshake method) trên nền TCP. Ví dụ
trên, ta thấy 1 mô hình SIP gồm 1 Proxy và 2 end points. SDP ( Session Description Protocol) được sử
dụng để mang gói tin về thông tin cá nhân ( ví dụ như tên người gọi) . Khi Bob gửi 1 INVITE cho proxy
server với 1 thông tin SDP. Proxy Server sẽ đưa yêu cầu này đến máy của Alice. Nếu Alice đồng ý, tín
hiệu “OK” sẽ được gửi thông qua định dạng SDP đến Bob. Bob phản ứng lại bằng 1 “ACK” _ tin báo
nhận. Sau khi “ACK” được nhận, cuộc gọi sẽ bắt đầu với giao thức RTP/RTCP. Khi cuộc điện đàm kết
thúc, Bob sẽ gửi tín hiệu “Bye” và Alice sẽ phản hồi bằng tín hiệu “OK”. Khác với H.232, SIP không có cơ
chế bảo mật riêng. SIP sử dụng cơ chế thẩm định quyền của HTTP ( HTTP digest authentication), TLS,
IPSec và S/MIME ( Secure/Multipurpose Internet Mail Extension) cho việc bảo mật dữ liệu.
MGCP và Megaco/H.248
MGCP ( Media Gateway Control Protocol) được sử dụng để liên lạc giữa các thành phần riêng lẻ của 1
VoIP gateway tách rời. Đây là 1 protocol được bổ sung cho 2 giao thức SIP và H.323. Với MGCP, MGC
server có khả năng quản lý các cuộc gọi và các cuộc đàm thoại dưới sự hỗ trợ của các dịch vụ (
services).
MGCP là 1 giao thức master/slave vớic các ràng buộc chặt chẽ giữa MG ( end point) và MGC ( server ).
MEGACO/H.248 : (còn được gọi là Gate way Control Protocol)
Có nguồn gốc từ MGCP và được sử dụng rộng rãi trong ngành công nghiệp. Sự phát triển
MEGACO/H.248 bao gồm việc hỗ trợ đa phương tiện và các dịch vụ hội thoại nâng cao đa điểm (
multipoint conferencing enhanced services ) , các cú pháplập trình được nâng cao nhằm tăng hiệu quả
cho các tiến trình đàm thoại, hỗ trợ cả việc mã hoá text và binary và thêm vào việc mở rộng các định
nghĩa cho các packets.
Megaco đưa ra những cơ cấu bảo mật ( security mechanisms) trong các cơ cấu truyền tải cơ bản như
IPSec. H.248 đòi hỏi sự thực thi đầy đủ của giao thức H.248 kết hợp sự bổ sung của IPSec khi hệ điều
hành (OS) và mạng truyền vận ( transport network) có hỗ trợ IPSec.
VIII. Tính bảo mật của VoIP:
VoIP được đưa vào sử dụng rộng rãi khi công nghệ tích hợp giọng nói và dữ liệu phát triển. Do sử dụng
chung các thành phần thiết bị chung với môi trường truyền dữ liệu mạng ( data network), VoIP cũng
chịu chung với các vấn đề về bảo mật vốn có của mạng data. Những bộ giao thức mới dành riêng của
VoIP ra đời cũng mang theo nhiều vấn đề khác về tính bảo mật
Nghe lén cuộc gọi ( EavesDropping of phone conversation): Nghe lén qua công nghệ VoIP càng có nguy
cơ cao do có nhiều node trung gian trên đường truyền giữa 2 người nghe và người nhận. Kẻ tấn công
có thể nghe lén được cuộc gọi bằng cách tóm lấy các gói tin IP đang lưu thông qua các node trung gian.
Có khá nhiều công cụ miễn phí và có phí kết hợp với các card mạng hỗ trợ chế độ pha tạp (
promiscuous mode) giúp thực hiện được điều này như Cain&Abel, Ethreal, VoMIT
Truy cập trái phép ( Unauthorized access attack) : Kẻ tấn công có thể xâm phạm các tài nguyên trên

6. mạng do nguyên nhân chủ quan của các admin. Nếu các mật khẩu mặc định của các gateway và switch
không được đổi thì kẻ tấn công có thể lợi dụng để xâm nhập. Các switch cũ vẫn còn dùng Telnet để
truy cập từ xa, và clear-text protocol có thể bị khai thác 1 khi kẻ tấn công có thể sniff được các gói tin.
Với các Gateway hay switch sử dụng giao diện web server (web server interface) cho việc điều khiển từ
xa ( remote control) thì kẻ tấn công có thể tóm các gói tin HTTP trong mạng nội bộ để lấy các thông tin
nhạy cảm này thì kẻ tấn công còn có thể sử dụng kỹ thuật ARP cache poisoning để tóm lấy các gói tin
đang lưu chuyển trong 1 mạng nội bộ
Caller ID spoofing :Caller ID là 1 dịch vụ cho phép user có thể biết được số của người gọi đến. Caller ID
spoofing là kỹ thuật mạo danh cho phép thay đổi số ID của người gọi bằng những con số do user đặt
ra. So với mạng điện thoại truyền thống, thì việc giả mạo số địên thoại VoIP dễ hơn nhiều, bởi có khá
nhiều công cụ và website cho phép thực hiện điều này, ví dụ như
www.spooftel.com,www.telespoof.com, www.callnotes.net,www.spoofcard.com.
IX. Hướng khắc phục và biện pháp giải quyết :
Việc mã hoá các gói tin theo công nghệ IPSec sẽ giúp tránh được các cuộc nghe lén. Công nghệ SRTP
đang dần thay thế cho RTP để bảo vệ các tín hiệu âm thanh và hình ảnh lưu thông trên mạng
Đối với Gateway và switch, công nghệ SSH nên được thay thế cho clear-text protocol, và HTTPs nên
được dùng thay cho HTTP, và tốt nhất là các mật khẩu mặc định nên được thay đổi một khi hệ thống
được triển khai. Việc nâng cấp hệ thống định kz cũng nên được xem xét một cách chính đáng.
Mô hình mạng trong công ty có sử dụng VoIP cần phải được xem xét. Vấn đề tốt nhất có thể làm là
phân chia các máy sử dụng VoIP và data ra làm 2 mạng khác nhau. Đối với các voice gateway ( nơi có sự
nối ghép giữa PSTN và IP ) cần phải chặn các gói SIP, H.323 hoặc bất cứ gói dữ liệu nào được gửi đến
từ mạng data. Việc mã hoá các gói tin tại Router và Gateway sử dụng IPSec là 1 lựa chọn tốt cho việc
bảo mật.
Không nên sử dụng Softphone khi mà vấn đề về virus và worm đang một ngày một đáng quan tâm. Liên
tục nâng cấp phần mềm – Nếu hãng phần mềm cung cấp các bản vá cho hệ điều hành thì bạn nên cài
đặt chúng ngay lập tức. Việc đó sẽ ngăn chặn được các tấn công đang lợi dụng yếu điểm trong lỗ hổng
phần mềm .
Sử dụng và cập nhật phần mềm chống virus – Phần mềm chống virus có thể nhận ra và bảo vệ máy
tính chống lại các virus đã được định nghĩa. Mặc dù vậy kẻ tấn công luôn tìm mọi cách để viết ra các
virus mới, chính vì vậy bạn phải thường xuyên cập nhật phần mềm virus .
Tận dụng triệt để các tùy chọn bảo mật – Nhiều nhà cung cấp có thể cung cấp dịch vụ cho phép mã
hóa. Nếu công việc của bạn liên quan đến nhiều vấn đề riêng tư và bảo mật thì cũng nên cân nhắc đến
các tùy chọn có sẵn này.
Cài đặt và kích hoạt tường lửa –Tường lửa có thể ngăn chặn nhiều kiểu xâm nhập bằng việc khóa lưu
lượng nguy hiểm trước khi chúng xâm nhập vào máy tính của bạn.
Đánh giá các thiết lập bảo mật – Cả máy tính của bạn và các thiết bị/phần mềm VoIP cung cấp nhiều
tính năng khác nhau có thể trang bị cho yêu cầu của bạn. Mặc dù vậy, việc cho phép các tính năng cụ
thể có thể để lại cho bạn nhiều lỗ hổng dễ bị tấn công. Vì vậy vô hiệu hóa một số tính năng nếu bạn

7. cảm thấy không cần thiết. Kiểm tra các thiết lập của bạn, thiết lập bảo mật riêng và chọn các tùy chọn
mà bạn cần để tránh mang lại những rủi ro không đáng có.
X. Tổng kết :
- VoIP viết tắt bởi Voice over Internet Protocol - VoIP là 1 công nghệ cho phép truyền âm thanh thời
gian thực qua băng thông Internet và các kết nối IP VoIP có 3 dạng sử dụng : Computer to computer,
computer to phone và phone to phone. - Các thành phần cốt lõi của 1 mạng VoIP bao gồm:
+ Gateway: là thành phần giúp chuyển đổi tín hiệu analog sang tín hiệu số
+ Voice Server : là các máy chủ trung tâm có chức năng định tuyến và bảo mật cho các cuộc gọi VoIP
.http://vi.wikipedia.org/wiki/Wikiped...1c_gi%E1%BA%A3
+ End User Equipments: bao gồm PC, điện thoại để bàn có IP adapter, IP phone,..
- Phương thức hoạt động của VoIP : tín hiệu voice sẽ được chuyển thành tín hiệu số, được nén lại, rồi
mã hoá. Sau đó các gói data này đến người nhận qua môi trường IP, được giải nén, rồi chuyển thành
tín hiệu âm thanh đến tai người nghe. - VoIP cần 2 loại giao thức :
+ Signaling Protocol điều khiển việc cài đặt cuộc gọi. Các loại signaling protocols bao gồm: H.323, SIP,
MGCP, Megaco/H.248 và các loại giao thức dùng riêng như UNISTIM, SCCP, Skype, CorNet-IP,…
+ Media Protocols: điều khiển việc truyền tải voice data qua môi trường mạng IP. RTP ,RTCP , SRTP và
SRTCP
Signaling Protocol nằm ở tầng TCP vì cần độ tin cậy cao, trong khi Media Protocols nằm trong tầng
UDP. - Có 2 bộ giao thức VoIP được dùng rộng rãi trên thế giới là : H.323 và SIP - Vấn đề bảo mật của
VoIP gắn liền với vấn đề bảo mật mạng Internet thông thường kết hợp với các nguyên tắc cẩn trọng
của người sử dụng. Các nhà cung cấp ngày càng ra sức xây dựng các mạng VoIP an toàn và chất lượng
cao hơn.

10. Giao thức SIP trong VoIP
Trước đây khi đề cập đến VoIP, tiêu chuẩn quốc tế thường được đề cập đến là H.323. Giao thức
H.323 là chuẩn do ITU-T phát triển cho phép truyền thông đa phương tiện qua các hệ thống dựa
trên mạng chuyển mạch gói, tập giao thức H.323 bao gồm rất nhiều giao thức con bên trong nó
như H.245, H.225, Q.931...hoạt động dựa trên H.323 là rất chặt chẽ và phức tạp. Nhưng những
năm trở lại đây thì giao thức SIP lại chiếm ưu thế và dần dần thay thế hẳn H.323, tôi mở topic
này với hi vọng mọi người sẽ cùng bàn luận để có thể hiểu rõ ràng hơn về giao thức này, vì VoIP
là một trong những dịch vụ sẽ rất phát triển trong tương lai.
Đầu tiên tôi xin tổng quan về SIP:
I-Tổng quan về SIP
1) SIP là gì:
SIP (Session Initiation Protcol ) là giao thức báo hiệu điều khiển lớp ứng dụng được dùng để
thiết lập, duy trì, kết thúc các phiên truyền thông đa phương tiện (multimedia). Các phiên
multimedia bao gồm thoại Internet, hội nghị, và các ứng dụng tương tự có liên quan đến các
phương tiện truyền đạt (media) như âm thanh, hình ảnh, và dữ liệu. SIP sử dụng các bản tin mời
(INVITE) để thiết lập các phiên và để mang các thông tin mô tả phiên truyền dẫn. SIP hỗ trợ các
phiên đơn bá (unicast) và quảng bá (multicast) tương ứng các cuộc gọi điểm tới điểm và cuộc gọi
đa điểm.
2) Các thành phần trong mạng SIP:
Nói chung SIP gồm 2 thành phần lớn là SIP client (là thiết bị hỗ trợ giao thức SIP như SIP
phone), và SIP server (là thiết bị trong mạng xử lý các bản tin SIP). Trong SIP server có các
thành phần quan trọng như: Proxy server, Redirect server, Location server, Registrar server...
+ Proxy Server: là thực thể trong mạng SIP làm nhiệm vụ chuyển tiếp các SIP request tới thực
thể khác trong mạng. Như vậy, chức năng chính của nó trong mạng là định tuyến cho các bản tin
đến đích. Proxy server cũng cung cấp các chức năng xác thực trước khi cho khai thác dịch vụ.
Một proxy có thể lưu (stateful) hoặc không lưu trạng thái (stateless) của bản tin trước đó. Thông
thường, proxy có lưu trạng thái, chúng duy trì trạng thái trong suốt transaction (khoảng 32 giây).
+ Redirect Server: trả về bản tin lớp 300 để thông báo thiết bị là chuyển hướng bản tin tới địa chỉ
khác – tự liên lạc thông qua địa chỉ trả về.
+ Registrar server: là server nhận bản tin SIP REGISTER yêu cầu và cập nhật thông tin từ bản
tin request vào “location database” nằm trong Location Server

11. + Location Server: lưu thông tin trạng thái hiện tại của người dùng trong mạng SIP
II-Các bản tin SIP, mào đầu và đánh sốDưới đây là các bản tin của SIP :
INVITE : bắt đầu thiết lập cuộc gọi bằng cách gửi bản tin mời đầu cuối khác tham gia
ACK : bản tin này khẳng định máy trạm đã nhận được bản tin trả lời bản tin INVITE
BYE : bắt đầu kết thúc cuộc gọi
CANCEL : hủy yêu cầu nằm trong hàng đợi
REGISTER : đầu cuối SIP sử dụng bản tin này để đăng k{ với máy chủ đăng k{
OPTION : sử dụng để xác định năng lực của máy chủ
INFO : sử dụng để tải các thông tin như âm báo DTMF
Giao thức SIP có nhiều điểm trùng hợp với giao thức HTTP. Các bản tin trả lời các bản tin SIP nêu trên
gồm có :
1xx – các bản tin chung
2xx – thành công
3xx - chuyển địa chỉ
4xx – yêu cầu không được đáp ứng
5xx - sự cố của máy chủ
6xx - sự cố toàn mạng
Các bản tin SIP có khuôn dạng text, tương tự như HTTP. Mào đầu của bản tin SIP cũng tương tự như
HTTP và SIP cũng hỗ trợ MIME (một số chuẩn về email)
III-Thiết lập và hủy cuộc gọi SIP
Trước tiên ta tìm hiểu hoạt động của máy chủ ủy quyền và máy chủ chuyển đổi
+ Hoạt động của máy chủ ủy quyền (Proxy Server)

12. Hoạt động của Proxy server được trình bày như trong hình ….Client SIP userA@yahoo.com gửi bản tin
INVITE cho userB@hotmail.com để mời tham gia cuộc gọi.
Các bước như sau:
+ Bước 1: userA@yahoo.com gửi bản tin INVITE cho UserB ở miền hotmail.com, bản tin này đến proxy
server SIP của miền hotmail.com (Bản tin INVITE có thể đi từ Proxy server SIP của miền yahoo.com và
được Proxy này chuyển đến Proxy server của miền hotmail.com).
+ Bước 2: Proxy server của miền hotmail.com sẽ tham khảo server định vị (Location server) để quyết
định vị trí hiện tại của UserB.
+ Bước 3: Server định vị trả lại vị trí hiện tại của UserB (giả sử là UserB@hotmail.com).
+ Bước 4: Proxy server gửi bản tin INVITE tới userB@hotmail.com. Proxy server thêm địa chỉ của nó
trong một trường của bản tin INVITE.
+ Bước 5: UAS của UserB đáp ứng cho server Proxy với bản tin 200 OK.
+ Bước 6: Proxy server gửi đáp ứng 200 OK trở về userA@yahoo.com.
+ Bước 7: userA@yahoo.com gửi bản tin ACK cho UserB thông qua proxy server.
+ Bước 8: Proxy server chuyển bản tin ACK cho userB@hostmail.com
+ Bước 9: Sau khi cả hai bên đồng ý tham dự cuộc gọi, một kênh RTP/RTCP được mở giữa hai điểm
cuối để truyền tín hiệu thoại.
+ Bước 10: Sau khi quá trình truyền dẫn hoàn tất, phiên làm việc bị xóa bằng cách sử dụng bản tin BYE
và ACK giữa hai điểm cuối.
+ Hoạt động của máy chủ chuyển đổi địa chỉ (Redirect Server):

13. Hoạt động của Redirect Server được trình bày như hình .
Các bước như sau:
+ Bước 1: Redirect server nhân được yêu cầu INVITE từ người gọi (Yêu cầu này có thể đi từ một proxy
server khác).
+ Bước 2: Redirect server truy vấn server định vị địa chỉ của B.
+ Bước 3: Server định vị trả lại địa chỉ của B cho Redirect server.
+ Bước 4: Redirect server trả lại địa chỉ của B đến người gọi A. Nó không phát yêu cầu INVITE như
proxy server.
+ Bước 5: User Agent bên A gửi lại bản tin ACK đến Redirect server để xác nhận sự trao đổi thành công.
+ Bước 6: Người gọi A gửi yêu cầu INVITE trực tiếp đến địa chỉ được
trả lại bởi Redirect server (đến B). Người bị gọi B đáp ứng với chỉ thị thành công (200 OK), và người gọi
đáp trả bản tin ACK xác nhận. Cuộc gọi được thiết lập.
Ngoài ra SIP còn có các mô hình hoạt động liên mạng với SS7 (đến
PSTN) hoặc là liên mạng với chồng giao thức H.323.
IV-Tính năng của SIP
Giao thức SIP được thiết kế với những chỉ tiêu sau:
Tích hợp với các giao thức đã có của IETF
Đơn giản và có khả năng mở rộng
Hỗ trợ tối đa sự di động của đầu cuối
Dễ dàng tạo tính năng mới cho dịch vụ
a) Tích hợp với các giao thức đã có của IETF
Các giao thức khác của IETF có thể xây dựng để xây dựng những ứng dụng SIP. SIP có thể hoạt động
cùng với nhìu giao thức như :
- RSVP (Resource Reservation Protocol) : Giao thức giành trước tài nguyên mạng.
- RTP (Real-time transport Protocol) : Giao thức truyền tải thời gian thực
- RTSP (Real Time Streaming Protocol) : Giao thức tạo luồng thời gian thực
- SAP (Session Advertisement Protocol) : Giao thức thông báo trong phiên kết nối
- SDP (Session Description Protocol) : Giao thức mô tả phiên kết nối đa phương tiện
- MIME (Multipurpose Internet Mail Extension - Mở rộng thư tín Internet đa mục đích) : Giao thức thư
điện tử
- HTTP (Hypertext Transfer Protocol) : Giao thức truyền siêu văn bản

14. - COPS (Common Open Policy Service) : Dịch vụ chính sách mở chung
- OSP (Open Settlement Protocol) : Giao thức thỏa thuận mở
b) Đơn giản và có khả năng mở rộng
SIP có rất ít bản tin, không có các chức năng thừa nhưng SIP có thể sử dụng để thiết lập những phiên
kết nối phức tạp như hội nghị… Đơn giản, gọn nhẹ, dựa trên khuôn dạng văn bản, SIP là giao thức ra
đời sau và đã khắc phục được điểm yếu của nhiều giao thức trước đây.
Các phần mềm của máy chủ ủy quyền, máy chủ đăng kí, máy chủ chuyển đổi địa chỉ, máy chủ định vị…
có thể chạy trên các máy chủ khác nhau và việc cài đặt thêm máy chủ hoàn toàn không ảnh hưởng đến
các máy chủ đã có. Chính vì thế hệ thống chuyển mạch SIP có thể dễ dàng nâng cấp.
c) Hỗ trợ tối đa sự di động của đầu cuối
Do có máy chủ ủy quyền, máy chủ đăng k{ và máy chủ chuyển đổi địa chỉ hệ thống luôn nắm được địa
điểm chính xác của thuê bao. Thí dụ thuê bao với địa chỉ ptit@vnpt.com.vn có thể nhận được cuộc gọi
thoại hay thông điệp ở bất cứ địa điểm nào qua bất cứ đầu cuối nào như máy tính để bàn, máy xách
tay, điện thoại SIP… Với SIP rất nhiều dịch vụ di động mới được hỗ trợ.
d) Dễ dàng tạo tính năng mới cho dịch vụ và dịch vụ mới.
Là giao thức khởi tạo phiên trong mạng chuyển mạch gói SIP cho phép tạo ra những tính năng mới hay
dịch vụ mới một cách nhanh chóng. Ngôn ngữ xử lý cuộc gọi (Call Processing Language) và Giao diện
cổng kết nối chung (Common Gateway Interface) là một số công cụ để thực hiện điều này. SIP hỗ trợ
các dịch vụ thoại như chờ cuộc gọi, chuyển tiếp cuộc gọi, khóa cuộc gọi… (call waiting, call forwarding,
call blocking…), hỗ trợ thông điệp thống nhất…
Các Kỹ Thuật Nén Dùng Trong Voip
Kỹ thuật dò tìm thoại VAD (Voice Activity Detection)
Ðể giảm tối thiểu băng thông sử dụng cho thoại, các bộ mã hoá thoại (vocoder) trong hệ thông
VoIP sử dụng kỹ thuật nén các khoảng im lặng vốn có trong các cuộc đàm thoại thông thường
(Silence Suppression). VAD loại bỏ lưu lượng gói khi không có tín hiệu thoại thực sự được gởi.
Khi bộ mã hoá thoại phát hiện mức tín hiệu rớt xuống mức nhiễu nền, nó dừng phát các gói cho
đến khi mức tín hiệu trong băng thoại được phát hiện trở lại. Kỹ thuật này cho phép hệ thống
VoIP giảm tối thiểu lưu lượng trên mạng trong khi vẫn duy trì cuộc gọi với chất lượng cao. Kỹ
thuật này cho phép giảm đến 50% băng thông sử dụng.
Kỹ thuật đóng gói khung
Tín hiệu thoại khi được gửi lên mạng IP sẽ được bộ mã hoá thoại cắt thành các gói chứa từ
10 - 50 ms thoại (trong khoảng 9 byte đối với giải thuật nén 4.8kbps ECELL đến 60 bytes đối
với thuật nén 32 kbps ADPCM). Sau đó các gói này sẽ gắn được các header của giao thức IP
(khoảng 33 bytes) để gởi lên mạng. Nếu mỗi gói thoại được đóng gói trong gói IP thì việc sử
dụng băng thông sẽ không hiệu quả do header của gói IP lớn. Do đó để giảm thiểu header của
UDP/IP, hệ thống VoIP cho phép đóng gói nhiều gói thoại trong một gói IP bằng cách sử dụng
kỹ thuật đóng gói khung (frame Packing). Kỹ thuật này cho phép lựa chọn chế độ đóng gói từ 1
đến 5 gói thoại trong một gói IP, do đó gia tăng hiệu quả sử dụng băng thông và lưu lượng dữ
liệu trên mạng. Việc sử dụng kỹ thuật này lại làm gia tăng thời gian trễ giữa hai đầu kết nối (end
to end delay), mỗi gói thoại khi được thêm vào gói IP sẽ tăng thời gian trễ thêm 15ms trên mạch
thoại (vì các gói thoại trong thuật toán mã hoá thoại được phát tại các khoảng thời gian 15ms).

15. Tuy nhiên, điều này không tác động lớn đến chất lượng thoại được cảm nhận.
Kỹ thuật khôi phục gói bị mất
Các gói thoại khi truyền trên mạng IP sẽ sử dụng giao thức UDP/ IP nên tăng khả năng vận
chuyển nhanh qua mạng do không cần kiểm soát lỗi. Nếu có gói tin trên đường truyền thì hệ
thống VoIP sẽ tái tạo lại thông tin của các gói bị mất này bằng phương pháp nội suy từ các gói
cận kề, điều này sẽ tối thiểu việc giảm chất lượng thoại. Thuật toán của bộ mã hoá thoại trong hệ
thống VoIP được thiết kế để thích ứng với khả năng mất gói và có thể chịu đựng được tỷ số lỗi
lên đến 10 mà không cảm thấy méo tín hiệu.
Kỹ thuật nén thoại
Một số các kỹ thuật nén thoại tiên tiến ứng dụng trong VoIP được tuân theo các tiêu chuẩn như:
Với các kỹ thuật nén này, chất lượng cuộc gọi đạt tỷ lệ 7/8 so với chất lượng toll truyền thống.
Việc hỗ trợ nhiều công nghệ nén khác nhau cho phép hệ thống VoIP mềm dẻo trong việc lựa
chọn và cấu hình băng thông truyền tải. Các hệ thống VoIP có thể cấu hình các cổng thoại (voice
port) ở các tốc độ mã hoá khác nhau mà không bắt buộc phải cùng tốc độ nhờ đặc điểm dàn xếp
tốc độ của bộ mã hoá thoại (Vocoder Rate Negotiation). Ðặc điểm này cho phép các cổng thoại
gởi và nhận có thể hoạt động tương thích với nhau ở các tốc độ mã hoá khác nhau.
Các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng thoại Trên VoIP
VoIP
Chất lượng của âm thanh được khôi phục qua mạng điện thoại là mục tiêu cơ bản của dịch vụ,
mặc dù các chỉ tiêu chuẩn đã được ITU phát triển. Có 3 nhân tố có thể ảnh hưởng sâu sắc tới chất
lượng của dịch vụ thoại:
• Trễ:
Hai vấn đề gây ra bởi sự trễ đầu cuối trong một mạng thoại là tiếng vang và chồng tiếng. Tiếng
vang trở thành vấn đề khi trễ vượt quá 50 ms. Đây là một vấn đề chất lượng đáng kể, nên các hệ
thống VoIP phải kiểm soát và cung cấp các phương tiện loại bỏ tiếng vang. Hiện tượng chồng
tiếng (giọng người này gối lên giọng người kia) trở nên đáng kể nếu trễ một chiều (one-way
delay) lớn hơn 250 ms.
• Sự biến thiên độ trễ (Jitter ):
Jitter là sự biến thiên thời gian trễ gây nên bởi sự trễ đường truyền khác nhau trên mạng. Loại bỏ
jitter đòi hòi thu thập các gói và giữ chúng đủ lâu để cho phép các gói chậm nhất đến để được
phát lại (play) đúng thứ tự, làm cho sự trễ tăng lên.
• Mất gói:
Mạng IP không thể cung cấp một sự bảo đảm rằng các gói tin sẽ được chuyển tới đích hết. Các
gói sẽ bị loại bỏ khi quá tải và trong thời gian tắc nghẽn. Truyền thoại rất nhạy cảm với việc mất
gói, tuy nhiên, việc truyền lại gói của TCP thường không phù hợp. Các cách tiếp cận được sử

16. dụng để bù lại các gói mất là thêm vào cuộc nói chuyện bằng cách phát (play) lại gói cuối cùng,
và gửi đi thông tin dư. Tuy thế, sự tổn thất gói trên 10% nói chung là không chấp nhận được.
Sự duy trì chất lượng thoại chấp nhận được bất chấp sự thay đổi trong hoạt động của mạng (như
tắc nghẽn hay mất kết nối) đạt được nhờ những kỹ thuật như nén tiếng, triệt im lặng . Một số sự
phát triển trong những năm 90, nhất là trong xử lý tín hiệu số, các chuyển mạch mạng chất lượng
cao đã được phối hợp để hỗ trợ và khuyến khích công nghệ thoại trên mạng dữ liệu.
Quá trình tiền xử lý bằng phần mềm của cuộc điện đàm cũng có thể được sử dụng để tối ưu hoá
chất lượng âm thanh. Một kỹ thuật, được goi là triệt im lặng, sẽ xác định mỗi khi có một khoảng
trống trong lời thoại và loại bỏ sự truyền các khoảng nghỉ, hơi thở, và các khoảng im lặng khác.
Điều đó có thể lên tới 50-60% thời gian của một cuộc gọi, giúp tiết kiệm băng tần đáng kể. Bởi
lẽ sự thiếu các gói được hiểu là sự im lặng hoàn toàn ở đầu ra, một chức năng khác được yêu cầu
ở đầu nhận để bổ sung các tiếng động ở đầu ra.
SIP - Session Initiation Protocol – là gì?
SIP, từ viết tắt của Session Initiation Protocol (Giao thức Khởi tạo Phiên) là một giao thức tín
hiệu điện thoại IP dùng để thiết lập, sửa đổi và kết thúc các cuộc gọi điện thoại VOIP. SIP được
phát triển bởi IETF và ban hành trong tài liệu RFC 3261.
SIP mô tả những giao tiếp cần có để thiết lập một cuộc điện thoại. Chi tiết của những giao tiếp
này được mô tả rõ hơn trong giao thức SDP.
SIP đã chiếm lĩnh thế giới VOIP nhanh như vũ bão. Giao thức này giống như giao thức HTTP, là
giao thức dạng văn bản, rất công khai và linh hoạt. Do vậy, nó đã thay thế rộng rãi cho chuẩn
H323.
SDP - Session Description Protocol – là gì?
SDP, từ viết tắt của Session Description Protocol (Giao thức Mô tả Phiên), là một định dạng để
mô tả các thông số khởi tạo dòng thông tin phương tiện (streaming media). SDP được ban hành
bởi IETF trong tài liệu RFC 4566. Dòng thông tin phương tiện là những nội dung được xem hoặc
nghe trong khi truyền.
RTP - Real Time Transport Protocol – là gì?
RTP – từ viết tắt của Real Time Transport Protocol (Giao thức Vận chuyển Thời gian Thực) đặc
tả một tiêu chuẩn định dạng gói tin dùng để truyền âm thanh và hình ảnh qua internet. Tiêu
chuẩn này được khai báo trong RFC 1889. Nó được phát triển bởi nhóm Audio Video Transport
Working và được ban hành lần đầu tiên vào năm 1996.

17. RTP và RTCP liên kết rất chặt chẽ với nhau – RTP truyền dữ liệu thực trong khi RTCP được
dùng để nhận thông tin phản hồi về chất lượng dịch vụ
RTCP - Real Time Transport Protocol – là
gì?
RTCP là từ viết tắt của Real Time Transport Protocol (Giao thức Vận chuyển Thời gian Thực)
và được đặc tả trong RFC 3550. RTCP làm việc song hành với RTP. RTP thực hiện chuyển giao
dữ liệu thực trong khi RTCP được dùng để gửi các gói tin điều khiển cho những bên tham dự vào
cuộc gọi. Chức năng chính của nó là thu nhận được thông tin phản hồi về chất lượng dịch vụ của
RTP.
Hệ thống Điện thoại PBX là gì?
PBX là tên viết tắt của cụm từ tiếng Anh Private Branch Exchange (Tổng đài Nhánh Riêng), là
một mạng điện thoại riêng được sử dụng trong phạm vi một công ty. Những người sử dụng hệ
thống điện thoại PBX dùng chung một số đường điện thoại ngoài để thực hiện các cuộc gọi ra
bên ngoài.
Hệ thống PBX kết nối các điện thoại nội bộ trong một doanh nghiệp đồng thời cũng kết nối
chúng vào mạng điện thoại chuyển mạch công cộng (PSTN). Một trong những khuynh hướng
mới nhất trong sự phát triển của hệ thống điện thoại PBX là VoIP PBX, hay còn được gọi là IP
PBX, sử dụng Giao thức Internet để truyền dẫn các cuộc gọi.
Ngày nay có bốn tùy chọn về hệ thống điện thoại PBX khác nhau:
PBX
PBX Thuê/Ảo
IP PBX
IP PBX Thuê/Ảo
IP PBX là một giải pháp hệ thống điện thoại PBX chạy bằng phần mềm giúp thực hiện một số
nhiệm vụ nhất định và cung cấp những dịch vụ mà khi sử dụng hệ thống PBX phần cứng truyền
thống có thể khó thực hiện và tốn kém.
Hệ thống Điện thoại 3CX chạy trên Windows là một ví dụ điển hình của một hệ thống điện thoại
IP PBX.
Tiếng nói qua IP (Voice over IP) là gì?
Tiếng nói qua IP hay còn gọi là Tiếng nói qua Giao thức Internet, hay còn có một cách gọi phổ
biến hơn nữa là VoIP.

18. Nói đến công nghệ Tiếng nói qua IP là nói đến việc truyền dẫn tiếng nói qua các mạng lưới hoạt
động dựa trên mạng internet. Ban đầu Giao thức Internet (Internet Protocol - IP) được thiết kế để
nối mạng dữ liệu và sau khi vận hành thành công, giao thức đã được áp dụng vào việc nối mạng
tiếng nói.
Công nghệ Tiếng nói qua IP (VoIP) có thể dễ dàng hỗ trợ các nhiệm vụ và đáp ứng các dịch vụ
mà khi sử dụng hệ thống PSTN truyền thống có thể sẽ phức tạp hay tốn kém:
Nhiều cuộc điện thoại có thể được truyền dẫn trên cùng một đường dây điện thoại băng
thông rộng. Theo cách này, công nghệ tiếng nói qua IP có thể hỗ trợ việc bố trí thêm các
đường điện thoại cho các doanh nghiệp.
Môt số tính năng thường bị các công ty viễn thông thu thêm cước phí, ví dụ như chuyển
tiếp cuộc gọi, hiển thị số người gọi đến hay tự động gọi lại, thì lại là những điều đơn giản
đối với công nghệ tiếng nói qua IP.
Công nghệ truyền thông hợp nhất kết hợp chặt chẽ với công nghệ tiếng nói qua IP, vì nó
cho phép tích hợp với những dịch vụ khác hiện có trên mạng internet ví dụ như đàm thoại
hiển thị hình ảnh, nhắn tin, v.v.
Những lợi thế này và nhiều lợi thế khác mà công nghệ tiếng nói qua IP có thể mang đến, đang
dẫn các doanh nghiệp chuyển sang dùng Hệ thống Điện thoại VoIP với một tốc độ chóng mặt.
H323 là gì?
H323 là một tập các tiêu chuẩn từ ITU-T, nó định nghĩa một tập các giao thức dùng để liên lạc
bằng âm thanh và hình ảnh qua mạng máy tính.
H323 là một giao thức tương đối cũ và hiện đang được thay thế bởi giao thức SIP – Session
Initiation Protocol. Một trong những điểm ưu việt của SIP là nó ít phức tạp hơn rất nhiều và
tương tự như giao thức HTTP / SMTP.
Vì vậy, hầu hết các thiết bị VOIP hiện có ngày nay đều theo chuẩn SIP. Chỉ có những thiết bị
VOIP cũ theo chuẩn H323.
FAX hoạt động như thế nào trong môi
trường VOIP?
FAX được thiết kế cho mạng tín hiệu tương tự và không thể nào làm việc tốt được với các mạng
VOIP. Nguyên nhân của việc này là truyền thông bằng FAX sử dụng tín hiệu theo cách khác so
với truyền thông bằng tiếng nói thông thường.
Khi các công nghệ VOIP số hóa và nén tín hiệu tiếng nói ở dạng tương tự, quy trình này chỉ
được tối ưu hóa đối với TIẾNG NÓI và không đối với FAX. Hệ quả là nếu bạn kết nối máy Fax
với mạng VOIP thông qua bộ chuyển đổi ATA thì nó sẽ làm việc được, nhưng nhiều khả năng là

19. bạn sẽ gặp trục trặc trong khi truyền nhận fax. Nếu bạn bắt buộc phải làm theo cách này, hãy
chắn chắn rằng bạn sử dụng bộ codec G 711, bộ codec này có tỉ số nén thấp nhất.
Để làm việc với máy fax, bạn có những lựa chọn sau đây:
1. Cách dễ nhất để xử lý việc này là kết nối trực tiếp máy fax với đường dây điện thoại tín
hiệu tương tự sẵn có và bỏ qua môi trường VOIP của bạn.
2. Thay thế máy fax bằng một nhà cung cấp dịch vụ fax. Hiện có rất nhiều nhà cung cấp và
chi phí hàng tháng là rất rẻ (rẻ hơn tiền thuê bao điện thoại)
3. Triển khai T38. Nếu vậy cần phải có một gateway tương thích với T38 và một máy fax,
thẻ điều khiển fax hoặc phần mềm fax tương thích với T38.
Cos’è il T38?
T38 là một giao thức mô tả cách gửi fax thông qua mạng dữ liệu máy tính. Cần có T38 vì dữ liệu
fax không thể được gửi qua mạng dữ liệu máy tính như dữ liệu điện đàm. Xem FAX hoạt động
trong môi trường VOIP như thế nào? để biết thêm thông tin về giao thức này.
T38 được mô tả trong RFC 3362 và định nghĩa cách các thiết bị giao tiếp với dữ liệu fax. Trong
bức ảnh trên, cả gateway và máy fax ở sau gateway đó đều phải có khả năng làm việc với T38.
Đối với máy fax G3 trên đường tín hiệu tương tự, quá trình này sẽ phải là thông suốt. Máy fax
tương tự không cần phải biết về T38.
Thông tin về VOIP gateway – Tìm hiểu về
VOIP gateway
VOIP gateway là thiết bị chuyển đổi tín hiệu điện thoại sang dạng IP để truyền trên mạng dữ
liệu. Chúng được dùng bằng 2 cách:
1. Để chuyển đổi các cuộc gọi trên đường dây PSTN/điện thoại sang VOIP/SIP:

20. Theo cách này, VOIP gateway cho phép gọi và nhận cuộc gọi trên mạng điện thoại thông
thường. Trong nhiều trường hợp trong thương mại, người ta thích tiếp tục sử dụng đường điện
thoại truyền thống hơn vì họ có thể đảm bảo chất lượng cuộc gọi và sự sẵn có hơn.
2. Để kết nối một hệ thống PBX/Điện thoại truyền thống với mạng IP:
Theo cách này, VOIP gateway cho phép gọi qua VOIP. Các cuộc gọi có thể được thực hiện
thông qua máy cung cấp dịch vụ VOIP, hoặc trong trường hợp các công ty có nhiều văn phòng,
chi phí gọi giữa các văn phòng với nhau có thể được giảm bằng cách chuyển đường các cuộc gọi
ra Internet. VOIP gateway có ở dạng thiết bị ngoài hoặc bộ điều khiển PCI. Hầu hết các thiết bị
VOIP gateway là ở dạng thiết bị ngoài. VOIP gateway có một đầu nối mạng IP và một hoặc
nhiều cổng để nối dây điện thoại.
VOIP gateway tương tự của Mediatrix
Các loại VOIP gateway
1. Tương tự: thiết bị tương tự dùng để kết nối đường điện thoại tương tự thông thường với nó.
Các VOIP gateway tương tự thường có từ 2-24 cổng cắm dây điện thoại.
2. Kỹ thuật số: thiết bị số cho phép bạn kết nối các đường dây số, có thể là một hoặc nhiều
đường BRI ISDN (châu Âu), một hoặc nhiều đường PRI/E1 (châu Âu) hoặc một hoặc nhiều
đường T1(Mỹ).
Các nhà sản xuất VOIP
Hiện nay, có rất nhiều loại VOIP gateway và do nhu cầu tiêu thụ đang tăng nhanh, giá cả của
chúng đã giảm đáng kể. Giá VOIP gateway tương tự bắt đầu ở mức 200 đô-la Mỹ. Dưới đây là
một vài nhà sản xuất VOIP gateway:
Patton Electronics: http://www.patton.com
Audiocodes: http://www.audiocodes.com
Vegastream: http://www.vegastream.com
Mediatrix: http://www.mediatrix.com
Có thể mua chúng trực tuyến thông qua một trong các cửa hàng bán sản phẩm VOIP trực tuyến.

21. Hệ thống thông tin di động toàn cầu
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Tiêu chuẩn truyền thông di động
3GPP: GSM / UMTS Family
2G
GSM
GPRS
EDGE (EGPRS)
o EDGE Evolution
HSCSD
3G
UMTS (3GSM)
HSPA
o HSDPA
o HSUPA
o HSPA+
UMTS-TDD
o TD-CDMA
o TD-SCDMA
FOMA
Pre-4G
UMTS Revision 8
o LTE
o HSOPA (Super 3G)
3GPP2: cdmaOne / CDMA2000 Family
2G
cdmaOne
3G

22. CDMA2000
EV-DO
Pre-4G
UMB
Các công nghệ khác
0G
PTT
MTS
IMTS
AMTS
OLT
MTD
Autotel / PALM
ARP
1G
NMT
AMPS / TACS / ETACS
Hicap
CDPD
Mobitex
DataTAC
2G
iDEN
D-AMPS
PDC
CSD
PHS
WiDEN
Pre-4G
iBurst
HIPERMAN
WiMAX
WiBro (Mobile WiMAX)

23. Hệ thống thông tin di động toàn cầu (tiếng GAN (UMA)
Anh: Global System for Mobile
Communications; tiếng Pháp: Groupe Spécial Dải tần số
Mobile; viết tắt: GSM) là một công nghệ dùng
cho mạng thông tin di động. Dịch vụ GSM
được sử dụng bởi hơn 2 tỷ người trên 212 quốc SMR
gia và vùng lãnh thổ. Các mạng thông tin di Cellular
động GSM cho phép có thể roaming với nhau PCS
do đó những máy điện thoại di động GSM của
các mạng GSM khác nhau ở có thể sử dụng
được nhiều nơi trên thế giới.
GSM là chuẩn phổ biến nhất cho điện thoại di động (ĐTDĐ) trên thế giới. Khả năng phú sóng
rộng khắp nơi của chuẩn GSM làm cho nó trở nên phổ biến trên thế giới, cho phép người sử
dụng có thể sử dụng ĐTDĐ của họ ở nhiều vùng trên thế giới. GSM khác với các chuẩn tiền thân
của nó về cả tín hiệu và tốc độ, chất lượng cuộc gọi. Nó được xem như là một hệ thống ĐTDĐ
thế hệ thứ hai (second generation, 2G). GSM là một chuẩn mở, hiện tại nó được phát triển bởi
3rd Generation Partnership Project (3GPP) Đứng về phía quan điểm khách hàng, lợi thế chính
của GSM là chất lượng cuộc gọi tốt hơn, giá thành thấp và dịch vụ tin nhắn. Thuận lợi đối với
nhà điều hành mạng là khả năng triển khai thiết bị từ nhiều người cung ứng. GSM cho phép nhà
điều hành mạng có thể sẵn sàng dịch vụ ở khắp nơi, vì thế người sử dụng có thể sử dụng điện
thoại của họ ở khắp nơi trên thế giới.
Mục lục
[ẩn]
1 Giao diện vô tuyến
2 Lịch sử
3 Cấu trúc mạng GSM
o 3.1 XEM THÊM
[sửa] Giao diện vô tuyến
GSM là mạng điện thoại di động thiết kế gồm nhiều tế bào do đó các máy điện thoại di động kết
nối với mạng bằng cách tìm kiếm các cell gần nó nhất. Các mạng di động GSM hoạt động trên 4
băng tần. Hầu hết thì hoạt động ở băng 900 MHz và 1800 MHz. Vài nước ở Châu Mỹ thì sử
dụng băng 850 MHz và 1900 MHz do băng 900 MHz và 1800 MHz ở nơi này đã bị sử dụng
trước.
Và cực kỳ hiếm có mạng nào sử dụng tần số 400 MHz hay 450 MHz chỉ có ở Scandinavia sử
dụng do các băng tần khác đã bị cấp phát cho việc khác.

24. Các mạng sử dụng băng tần 900 MHz thì đường lên (từ thuê bao di động đến trạm truyền dẫn
uplink) sử dụng tần số trong dải 890–915 MHz và đường xuống downlink sử dụng tần số trong
dải 935–960 MHz. Và chia các băng tần này thành 124 kênh với độ rộng băng thông 25 MHz,
mỗi kênh cách nhau 1 khoảng 200 kHz. Khoảng cách song công (đường lên & xuống cho 1 thuê
bao) là 45 MHz.
Ở một số nước, băng tần chuẩn GSM900 được mở rộng thành E-GSM, nhằm đạt được dải tần
rộng hơn. E-GSM dùng 880–915 MHz cho đường lên và 925–960 MHz cho đường xuống. Như
vậy, đã thêm được 50 kênh (đánh số 975 đến 1023 và 0) so với băng GSM-900 ban đầu. E-GSM
cũng sử dụng công nghệ phân chia theo thời gian TDM (time division multiplexing), cho phép
truyền 8 kênh thoại toàn tốc hay 16 kênh thoại bán tốc trên 1 kênh vô tuyến. Có 8 khe thời gian
gộp lại gọi là một khung TDMA. Các kênh bán tốc sử dụng các khung luân phiên trong cùng khe
thời gian. Tốc độ truyền dữ liệu cho cả 8 kênh là 270.833 kbit/s và chu kỳ của một khung là
4.615 m.
Công suất phát của máy điện thoại được giới hạn tối đa là 2 watt đối với băng GSM 850/900
MHz và tối đa là 1 watt đối với băng GSM 1800/1900 MHz.
Mã hóa âm thanh
GSM sử dụng khá nhiều kiểu mã hóa thoại để nén tần số audio 3,1 kHz vào trong khoảng 6.5 and
13 kbit/s. Ban đầu, có 2 kiểu mã hoá là bán tốc (haft rate -5.6 kbps)và toàn tốc (Full Rate -13
kbit/s)). Để nén họ sử dụng hệ thống có tên là mã hóa dự đoán tuyến tính (linear predictive
coding - LPC).
GSM được cải tiến hơn vào năm 1997 với mã hóa EFR (mã hóa toàn tốc cải tiến -Enhanced Full
Rate), kênh toàn tốc nén còn 12.2 kbit/s. Sau đó, với sự phát triển của UMTS, EFR được tham số
lại bởi kiểu mã hóa biến tốc, được gọi là AMR-Narrowband.
Có tất cả bốn kích thước cell site trong mạng GSM đó là macro, micro, pico và umbrella. Vùng
phủ sóng của mỗi cell phụ thuộc nhiều vào môi trường. Macro cell được lắp trên cột cao hoặc
trên các toà nhà cao tầng, micro cell lại được lắp ở các khu thành thị, khu dân cư, pico cell thì
tầm phủ sóng chỉ khoảng vài chục mét trở lại nó thường được lắp để tiếp sóng trong nhà.
Umbrella lắp bổ sung vào các vùng bị che khuất hay các vùng trống giữa các cell.
Bán kính phủ sóng của một cell tuỳ thuộc vào độ cao của anten, độ lợi anten thường thì nó có thể
từ vài trăm mét tới vài chục km. Trong thực tế thì khả năng phủ sóng xa nhất của một trạm GSM
là 35 km (22 dặm).
Một số khu vực trong nhà mà các anten ngoài trời không thề phủ sóng tới như nhà ga, sân bay,
siêu thị... thì người ta sẽ dùng các trạm pico để chuyển tiếp sóng từ các anten ngoài trời vào.
[sửa] Lịch sử

25. Vào đầu thập niên 1980 tại châu Âu người ta phát triển một mạng điện thoại di động chỉ sử dụng
trong một vài khu vực. Sau đó vào năm 1982 nó được chuẩn hoá bởi CEPT (European
Conference of Postal and Telecommunications Administrations) và tạo ra Groupe Spécial
Mobile (GSM) với mục đích sử dụng chung cho toàn Châu Âu.
Mạng điện thoại di động sử dụng công nghệ GSM được xây dựng và đưa vào sử dụng đầu tiên
bởi Radiolinja ở Phần Lan.
Vào năm 1989 công việc quản lý tiêu chuẩn vá phát triển mạng GSM được chuyển cho viện viễn
thông châu Âu (European Telecommunications Standards Institute - ETSI), và các tiêu chuẩn,
đặc tính phase 1 của công nghệ GSM được công bố vào năm 1990. Vào cuối năm 1993 đã có
hơn 1 triệu thuê bao sử dụng mạng GSM của 70 nhà cung cấp dịch vụ trên 48 quốc gia.
[sửa] Cấu trúc mạng GSM
Cấu trúc mạng GSM
Một mạng GSM để cung cấp đầy đủ các dịch vụ cho khách hang cho nên nó khá phức tạp vì vậy
sau đây sẽ chia ra thành các phần như sau: chia theo phân hệ :
- Phân hệ chuyển mạch NSS: Network switching SubSystem
- Phân hệ vô tuyến RSS = BSS + MS : Radio SubSystem
- Phân hệ vận hành và bảo dưỡng OMS : Operation and Maintenance SubSystem
BSS Base Station Subsystem= TRAU + BSC + BTS

26. + TRAU : bộ chuyển đổi mã và phối hợp tốc độ
+ BSC : bộ điều khiển trạm gốc
+ BTS : trạm thu phát gốc
MS: chính là những chiếc di động gồm: ME và SIM
+ ME Mobile Equipment : phần cứng và phần mềm
+ SIM : lưu trữ các thông tin về thuê bao và mật mã / giải mật mã.
Chức năng của BSC : - điều khiển một số trạm BTS xử lý các bản tin báo hiệu - Khởi tạo kết
nối. - Điều khiển chuyển giao: Intra & Inter BTS HO - Kết nối đến các MSC, BTS và OMC
Chức năng của BTS : - Thu phát vô tuyến - Ánh xạ kênh logic vào kênh vật lý - Mã hóa và giải
mã - Mật mã / giải mật mã - Điều chế / giải điều chế.
BSS nối với NSS thông qua luồng PCM cơ sở 2 Mbps
Mạng và hệ thống chuyển mạch Network and Switching Subsystem (phần này gần giống
với mạng điện thoại cố định). Đôi khi người ta còn gọi nó là mạng lõi (core network).
Phần mạng GPRS (GPRS care network) Phần này là một phần lắp thêm để cung cấp dịch
vụ truy cập Internet.
Và một số phần khác phục vụ việc cung cấp các dịch vụ cho mạng GSM như gọi, hay
nhắn tin SMS...
Máy điện thoại - Mobile Equipment
Thẻ SIM (Subscriber identity module)
Modul nhận dạng thuê bao (Subscriber identity module)
Một bộ phận quan trọng của mạng GSM là modul nhận dạng thuê bao, còn được gọi là thẻ SIM.
SIM là 1 thẻ nhỏ, được gắn vào máy di động, để lưu thông tin thuê bao và danh bạ điện thoại.
Các thông tin trên thẻ SIM vẫn được lưu giữ khi đổi máy điện thoại. Người dùng cũng có thể
thay đổi nhà cung cấp khác, nếu đổi thẻ SIM. Một số rất ít nhà cung cấp dịch vụ mạng ngăn cản
điều này bởi việc chỉ cho phép 1 máy dùng 1 SIM hay dùng SIM khác, nhưng do họ sản xuất,
được gọi là tình trạng Khóa SIM. Ở Australia, Bắc Mỹ và Châu Âu, một số nhà khai thác mạng
viễn thông tiến hành khóa máy di động họ bán. Lý do là giá của các máy này được những nhà
cung cấp đó tài trợ, và họ không muốn người dùng mua máy đó để xài cho hãng khác. Người
dùng cũng có thể liên hệ với nhà sản xuất để đăng ký gỡ bỏ khóa máy. Số được khóa theo máy di
động là số Nhận dạng máy di động quốc tế IMEI (International Mobile Equipment Identity), chứ
không phải số thuê bao.
Một vài nước như Bangladesh, Belgium, Costa Rica, India, Indonesia, Malaysia, và Pakistan tất
cả các máy di động đều được bỏ khóa (Tất nhiên, cả Việt Nam nữa).
Dịch vụ vô tuyến gói tổng hợp

27. Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Tiêu chuẩn truyền thông di động
3GPP: GSM / UMTS Family
2G
GSM
GPRS
EDGE (EGPRS)
o EDGE Evolution
HSCSD
3G
UMTS (3GSM)
HSPA
o HSDPA
o HSUPA
o HSPA+
UMTS-TDD
o TD-CDMA
o TD-SCDMA
FOMA
Pre-4G
UMTS Revision 8
o LTE
o HSOPA (Super 3G)
3GPP2: cdmaOne / CDMA2000 Family
2G
cdmaOne
3G
CDMA2000
EV-DO
Pre-4G

28. UMB
Các công nghệ khác
0G
PTT
MTS
IMTS
AMTS
OLT
MTD
Autotel / PALM
ARP
1G
NMT
AMPS / TACS / ETACS
Hicap
CDPD
Mobitex
DataTAC
2G
iDEN
D-AMPS
PDC
CSD
PHS
WiDEN
Pre-4G
iBurst
HIPERMAN
WiMAX
WiBro (Mobile WiMAX)
GAN (UMA)
Dải tần số

29. Dịch vụ vô tuyến gói tổng hợp (tiếng Anh:
General Packet Radio Service (GPRS)) là một SMR
dịch vụ dữ liệu di động dạng gói dành cho Cellular
những người dùng Hệ thống thông tin di động PCS
toàn cầu (GSM) và điện thoại di động IS-136.
Nó cung cấp dữ liệu ở tốc độ từ 56 đến 114
kbps.
GPRS có thể được dùng cho những dịch vụ như truy cập Giao thức Ứng dụng Không dây
(WAP), Dịch vụ tin nhắn ngắn (SMS), Dịch vụ nhắn tin đa phương tiện (MMS), và với các dịch
vụ liên lạc Internet như email và truy cập World Wide Web. Dữ liệu được truyền trên GPRS
thường được tính theo từng megabyte đi qua, trong khi dữ liệu liên lạc thông qua chuyển mạch
truyền thống được tính theo từng phút kết nối, bất kể người dùng có thực sự đang sử dụng dung
lượng hay đang trong tình trạng chờ. GPRS là một dịch vụ chuyển mạch gói nỗ lực tối đa, trái
với chuyển mạch, trong đó một mức Chất lượng dịch vụ (QoS) được bảo đảm trong suốt quá
trình kết nối đối với người dùng cố định.
Các hệ thống di động 2G kết hợp với GPRS thường được gọi là "2.5G", có nghĩa là, một công
nghệ trung gian giữa thế hệ điện thoại di động thứ hai (2G) và thứ ba (3G). Nó cung cấp tốc độ
truyền tải dữ liệu vừa phải, bằng cách sử dụng các kênh Đa truy cập theo phân chia thời gian
(TDMA) đang còn trống, ví dụ, hệ thống GSM. Trước đây đã có suy nghĩ sẽ mở rộng GPRS để
bao trùm những tiêu chuẩn khác, nhưng thay vào đó những mạng đó hiện đang được chuyển đổi
để sử dụng chuẩn GSM, do đó GSM là hình thức mạng duy nhất sử dụng GPRS. GPRS được
tích hợp vào GSM Release 97 và những phiên bản phát hành mới hơn. Ban đầu nó được Viện
tiêu chuẩn Viễn thông châu Âu (ETSI) đặt tiêu chuẩn, nhưng nay là Dự án Đối tác Thế hệ thứ ba
(3GPP).
Mục lục
[ẩn]
1 Cơ bản
o 1.1 Bảng mã
2 Dịch vụ và phần cứng
o 2.1 Modem USB GPRS
3 Tính sẵn có
4 Cách cài đặt GPRS tại Việt Nam
o 4.1 Miễn phí
o 4.2 Mất phí
5 Xem thêm
6 Tham khảo
7 Liên kết ngoài
[sửa] Cơ bản

30. Thông thường, dữ liệu GPRS được tính theo kilobyte thông tin truyền nhận, trong khi kết nối dữ
liệu theo dạng chuyển mạch được tính theo giây. Cách tính sau không phù hợp vì ngay cả khi
không có dữ liệu truyền dẫn, những người dùng tiềm năng khác vẫn không thể tận dụng được
băng thông.
Phương pháp đa truy cập dùng trong GSM kết hợp GPRS dựa trên song công chia theo tần số
(FDD) và đa truy cập theo phân chia thời gian (TDMA). Trong suốt một phiên kết nối, người
dùng được gán cho một cặp kênh tần số tải lên và tải xuống. Cái này sẽ phối với hợp với ghép
kênh thống kê theo miền thời gian, có nghĩa là liên lạc theo chế độ gói tin, điều này sẽ giúp cho
vài người dùng có thể chia sẻ cùng một kênh tần số. Các gói này có độ dài cố định, tùy theo
khoảng thời gian GSM. Tải xuống sử dụng định thời gói theo cơ chế tới trước làm trước (FIFO),
trong khi tải lên sử dụng mô hình rất giống với reservation ALOHA. Điều này có nghĩa là slotted
Aloha (S-ALOHA) được dùng để tham vấn chỗ trống trong bước tranh chấp, và sau đó dữ liệu
thật sự được truyền bằng cách sử dụng TDMA động với định thời đến trước làm trước.
GPRS ban đầu hỗ trợ (theo lý thuyết) Giao thức Internet (IP), Giao thức điểm-điểm (PPP) và kết
nối X.25. Cái cuối cùng đã được dùng cho các ứng dụng như thiết bị đầu cuối để thanh toán
không giây, mặc dù nó đã bị bỏ ra khỏi tiêu chuẩn. X.25 vẫn có thể được hỗ trợ trên PPP, hay
thậm trí IP, nhưng để làm điều này cần phải có một bộ định tuyến (router) để thực hiện việc kết
hợp hoặc cơ chế thông tin được tích hợp vào thiết bị đầu cuối như UE(User Equipment). Trên
thực tế, khi điện thoại di động có tích hợph trình duyệt được sử dụng, IPv4 đã được tận dụng.
Trong chế độ này PPP thường không được nhà sản xuất điện thoại di động hỗ trợ, trong khi IPv6
còn chưa phổ biến. Nhưng nếu điện thoại di động được dùng làm modem kết nối với máy tính,
PPP được dùng để gắn IP vào điện thoại. Điều này cho phép DHCP gán một địa chỉ IP và sau đó
sử dụng IPv4 vì địa chỉ IP do thiết bị di động sử dụng thường là địa chỉ động.
Loại A
Có thể kết nối vào dịch vụ GPRS và dịch vụ GSM (thoại, SMS), cùng lúc cả hai. Những
thiết bị như vậy đã có mặt trên thị trường.
Loại B
Có thể kết nối vào dịch vụ GPRS và dịch vụ GSM (thoại, SMS), nhưng chỉ dùng một
trong hai dịch vụ vào một thời điểm. Trong khi dùng dịch vụ GSM, dịch vụ GPRS bị
nguenh, bsg sau đó sẽ tự động được tiếp tục sau khi dịch GSM kết thúc. Phần lớn thiết bị
di động GPRS thuộc Loại B.
Loại C
Được kết nối với hoặc dịch vụ GPRS hoặc dịch vụ GSM (thoại, SMS). Phải được chuyển
bằng tay giữa hai dịch vụ.
Một thiết bị Loại A đúng nghĩa có thể cần phải truyền tải trên hai tấn số khác nhau cùng một lúc,
và do đó sẽ cần hai sóng vô tuyến. Để tránh yêu cầu quá tốn kém này, một thiết bị di động GPRS
có thể hiện thực tính năng chế độ truyền tải kép (DTM). Một điện thoại tương thích DTM có thể
dùng đồng thời thoại và dữ liệu dạng gói, cùng với sự hỗ trợ từ mạng để đảm bảo rằng không
nhất thiết phải truyền tải trên hai tần số khác nhau cùng một lúc. Những điện thoại như vậy được
xem là Loại A "giả", đôi khi còn được gọi là "loại A đơn giản".
Bộ giao thức TCP/IP

31. Tầng ứng dụng
BGP · DHCP · DNS · FTP · GTP · HTTP · IMAP ·
IRC · Megaco · MGCP · NNTP · NTP · POP · RIP ·
RPC · RTP · RTSP · SDP · SIP · SMTP · SNMP ·
SOAP · SSH · Telnet · TLS/SSL · XMPP ·
Tầng giao vận
TCP · UDP · DCCP · SCTP · RSVP · ECN ·
Tầng mạng
IP (IPv4, IPv6) · ICMP · ICMPv6 · IGMP · IPsec ·
Tầng truy nhập mạng
ARP · RARP · NDP · OSPF · Tunnels (L2TP) ·
PPP · Media Access Control (Ethernet, MPLS,
DSL, ISDN, FDDI) · Device Drivers ·
Hộp này: xem • thảo luận • sửa
GPRS là một công nghệ mới mà tốc độ của nó phụ thuộc trực tiếp vào số khoảng thời gian
TDMA được cung cấp, nó sẽ nhỏ dần tùy vào (a) điện thoại đó hỗ trợ đến đâu và (b) khả năng tối
đa của điện thoại di động, được gọi là GPRS Multislot Class.
[sửa] Bảng mã
Dạng Tốc độ
mã (kbit/s)
CS-1 8,0
CS-2 12,0
CS-3 14,4
CS-4 20,0
Tốc độ truyền tải cũng phụ thuộc vào kênh mã hóa đang dùng. Bộ mã ít mạnh nhất, nhưng nhanh
nhất (CS-4) được sử dụng gần một trạm truyền nhận cơ sở (BTS), trong khi bộ mã mạnh nhất
(CS-1) được dùng khi trạm di động cách quá xa BTS.
Sử dụng CS-4 có thể đạt được tốc độ người dùng là 20,0 kbit/s trên một khoản thời gian. Tuy
nhiên, sử dụng bộ mã này độ bao phủ di động chỉ bằng 25% bình thường. CS-1 có thể đạt được
tốc độ người dùng chỉ 8,0 kbit/s trên một khoản thời gian, nhưng có 98% độ bao phủ thông
thường. Thiết bị mạng mới hơn có thể tự động thay đổi tốc độ truyền dẫn tùy vào vị trí của điện
thoại.

32. Giống như CSD, HSCSD cũng hình thành mạch và thường được tính theo phút. Đối với một ứng
dụng như tải xuống, HSCSD có thể được ưa thích hơn, vì dữ liệu chuyển mạch thường được ưu
tiên hơn là dữ liệu chuyển mạch gói trên mạng di động, và có chỉ có khoảng vài giây là không có
dữ liệu nào được truyền tải.
Công nghệ Tải xuống (kbit/s) Tải lên (kbit/s) Cấu hình
CSD 9,6 9,6 1+1
HSCSD 28,8 14,4 2+1
HSCSD 43,2 14,4 3+1
GPRS 80,0 20,0 (Loại 8 & 10 và CS-4) 4+1
GPRS 60,0 40,0 (Loại 10 và CS-4) 3+2
EGPRS (EDGE) 236.8 59.2 (Loại 8, 10 và MCS-9) 4+1
EGPRS (EDGE) 177.6 118.4 (Loại 10 và MCS-9) 3+2
GPRS dựa theo gói. Khi TCP/IP được dùng, mỗi điện thoại có thể có một hoặc nhiều địa chỉ IP
được thiết lập. GPRS sẽ lưu trữ và chuyển các gói IP đến điện thoại khi đổi điện thoại (khi bạn
chuyển sang sử dụng điện thoại khác). Thời gian ngưng do nhiễu vô tuyến có thể được TCP diễn
dịch thành mất mát gói tin, và gây ra tình trạng thắt cổ chai tạm thời đối với tốc độ truyền tải.
[sửa] Dịch vụ và phần cứng
Dịch vụ dữ liệu GSM nâng cấp lên GPRS cung cấp:
Dịch vụ nhắn tin đa phương tiện (MMS)
Push to talk trên điện thoại PoC / PTT
Nhắn tin nhanh và Presence -- Làng không dây
Ứng dụng Internet dành cho Thiết bị thông minh thông qua Giao thức Ứng dụng Không
dây (WAP)
Dịch vụ Điểm-điểm (PTP): làm việc thông qua internet (giao thức IP)
Dịch vụ tin nhắn ngắn (SMS)
Khả năng tăng cường trong tương lai: dễ thêm các chứng năng mới, như có dung lượng
cao hơn, nhiều người dùng hơn, các truy cập mới, các giao thức mới, các mạng vô tuyến
mới.
[sửa] Modem USB GPRS
Các modem USB GPRS sử dụng giao diện tương tự như thiết bị đầu cuối USB 2.0 về sau, định
dạng dữ liệu V.42bis, và RFC 1144 và ăng-ten gắn ngoài. Modem có thể được gắn vào cạc (dành
cho laptop) hoặc thiết bị USB gắn ngoài tương tự như chuột máy tính về hình dạng và kích
thước.
GPRS có thể được dùng như sóng mang SMS. Nếu SMS trên GPRS được dùng, tốc độ truyền tải
SMS có thể đạt đến 30 tin nhắn SMS một phút. Tốc độ nhanh hơn nhiều so với SMS thông
thường trên GSM, khi đó tốc độ truyền tải SMS chỉ khoảng 6 đến 10 tin SMS một phút

33. [sửa] Tính sẵn có
Ở nhiều khu vực, như Pháp, nhà điều hành điện thoại đã tính cước HPRS khá rẻ (so với truyền
dữ liệu GSM trước đây, CSD và HSCSD). Một vài nhà cung cấp điện thoại di dộng đề nghị một
mức giá cố định khi truy cập Internet, trong khi một số khác tính tiền dựa theo dữ liệu truyền
nhận, thường tính tròn theo 100 kilobyte.
Trong thời hoàng kim của GPRS ở những nước phát triển, khoảng năm 2005, giá chuẩn thay đổi
từ €0,24 mỗi megabyte đến hơn €20 mỗi megabyte. Ở những nước đang phát triển, giá cả chênh
lệch nhiều, và thay đổi thường xuyên. Một số nhà cung cấp mạng cho truy cập miễn phí trong
khi họ đã quyết định mức giá, như Togocel.tg ở Togo, Tây Phi, một số khá tính giá quá cao, như
Tigo của Ghana tới một dollar Mỹ một megabyte hay Indonesia là $3 một megabyte. Mero
Mobile của Nepal tính tiền người dùng tới lượng trần, sau đó miễn phí. Vào năm 2008, truy cập
dữ liệu ở Canada vẫn khá mắc. Ví dụ, Fido tính $0.05 một kilobyte, hoặc $50 một megabyte.[1]
Thẻ SIM trả trước cho phép khác du lịch mua truy cập Internet trong thời hạn ngắn.
Tốc độ tối đa của kết nối GPRS trong năm 2003 tương đương với kết nối modem trong mạng
điện thoại tương tự có dây, khoảng 32 đến 40 kbit/s, tùy vào điện thoại sử dụng. Độ trễ là rất cao;
một ping đi vòng mất khoảng 600 đến 700 ms và thường đạt đến 1s. GPRS nói chung có độ ưu
tiên thấp hơn thoại, và do đó chất lượng kết nối cũng thay đổi lớn.
Để thiết lập một kết nối GPRS cho một modem không dây, người dùng phải xác định một APN,
có thể là tên người dùng và mật khẩu, và rất hiếm, địa chỉ IP, tất cả đều do nhà cung cấp dịch vụ
cung cấp.
Các thiết bị được cải tiến ngầm/RTT (như thông qua tính năng chế độ UL TBF mở rộng) hiện đã
xuất hiện rộng rãi. Tương tự, sự nâng cấp các tính năng mạng đã có một vài nhà cung cấp. Với
những sự cải tiến này thời gian đi vòng có thể giảm xuống, dẫn đến tăng đáng kể tốc độ truyền
dẫn ở mức ứng dụng.
[sửa] Cách cài đặt GPRS tại Việt Nam
[sửa] Miễn phí
Thuê bao Mobifone:
1. Soạn tin "DK" gửi 994 để đăng ký với mạng mobifone.
2. Soạn tin "GPRS TênmáyĐờimáy" gửi 994. Mạng sẽ gửi về 2 tin nhắn, tin đầu tiên cho số
PIN 1234, tin sau gửi cấu hình cài đặt.
Ấn SAVE (hoặc LƯU) để lưu cấu hình.
Nội dung bản tin nằm giữa hai dấu ngoặc kép ở trên.

34. [sửa] Mất phí
EDGE
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Tiêu chuẩn truyền thông di động
3GPP: GSM / UMTS Family
2G
GSM
GPRS
EDGE (EGPRS)
o EDGE Evolution
HSCSD
3G
UMTS (3GSM)
HSPA
o HSDPA
o HSUPA
o HSPA+
UMTS-TDD
o TD-CDMA
o TD-SCDMA
FOMA
Pre-4G
UMTS Revision 8
o LTE
o HSOPA (Super 3G)
3GPP2: cdmaOne / CDMA2000 Family
2G
cdmaOne
3G

35. CDMA2000
EV-DO
Pre-4G
UMB
Các công nghệ khác
0G
PTT
MTS
IMTS
AMTS
OLT
MTD
Autotel / PALM
ARP
1G
NMT
AMPS / TACS / ETACS
Hicap
CDPD
Mobitex
DataTAC
2G
iDEN
D-AMPS
PDC
CSD
PHS
WiDEN
Pre-4G
iBurst
HIPERMAN
WiMAX
WiBro (Mobile WiMAX)

36. EDGE (Enhanced Data Rates for GSM GAN (UMA)
Evolution), đôi khi còn gọi là Enhanced
GPRS (EGPRS), là một công nghệ di động Dải tần số
được nâng cấp từ GPRS cho phép truyền dữ
liệu với tốc độ có thể lên đến 384 kbit/s cho
người dùng cố định hoặc di chuyển chậm và SMR
144kbit/s cho người dùng di chuyển tốc độ cao. Cellular
Trên đường tiến đến 3G, EDGE được biết đến PCS
như một công nghệ 2.75G. Thực tế bên cạnh
điều chế GMSK, EDGE dùng phương thức
điều chế 8-PSK để tăng tốc độ dữ liệu truyền. Chính vì thế, để triển khai EDGE, các nhà cung
cấp mạng phải thay đổi trạm phát sóng BTS cũng như là thiết bị di động so với mạng GPRS.
[sửa] Đặc điểm
EDGE cung cấp cho chúng ta một dung lượng dữ liệu gấp 3 lần GPRS. Khi sử dụng EDGE nhà
điều hành có thể quản lý được hơn gấp 3 lần số thuê bao đối với GPRS, và gấp 3 lần giá trị dữ
liệu trên một thuê bao, thêm một dung lượng đáng kể cho truyền thông thoại. EDGE sử dụng cấu
trúc khung dữ liệu, kênh lô-gic,và băng thông sóng mang 200kHz giống như TDMA (Xử-lý-
nhân-chia-thời-gian) dùng trong mạng GSM hiện nay, cho phép nó phủ sóng trực tiếp trên nền
GSM hiện có. Đối với một số mạng GSM/GPRS hiện nay, EDGE thực chất chỉ là một sự nâng
cấp phần mềm.
EDGE cho phép truyền tải các dịch vụ di động tiên tiến như tải video, clip nhạc, tin nhắn đa
phương tiện hoàn hảo, truy cập internet, e-mail di động tốc độ cao.
Đa truy cập phân chia theo mã
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
(đổi hướng từ CDMA)
Bước tới: menu, tìm kiếm
CDMA (viết đầy đủ là Code Division Multiple Access) nghĩa là đa truy nhập (đa người dùng)
phân chia theo mã. Khác với GSM phân phối tần số thành những kênh nhỏ, rồi chia sẻ thời gian
các kênh ấy cho người sử dụng. Trong khi đó thuê bao của mạng di động CDMA chia sẻ cùng
một giải tần chung. Mọi khách hàng có thể nói đồng thời và tín hiệu được phát đi trên cùng một
giải tần. Các kênh thuê bao được tách biệt bằng cách sử dụng mã ngẫu nhiên. Các tín hiệu của
nhiều thuê bao khác nhau sẽ được mã hoá bằng các mã ngẫu nhiên khác nhau, sau đó được trộn
lẫn và phát đi trên cùng một giải tần chung và chỉ được phục hồi duy nhất ở thiết bị thuê bao
(máy điện thoại di động) với mã ngẫu nhiên tương ứng. Áp dụng lý thuyết truyền thông trải phổ,
CDMA đưa ra hàng loạt các ưu điểm mà nhiều công nghệ khác chưa thể đạt được.
Mục lục

37. [ẩn]
1 Ứng dụng
2 Ưu điểm
o 2.1 Sử dụng bộ mã hóa ưu việt
o 2.2 Chuyển giao mềm
o 2.3 Điều khiển công suất
3 Liên kết ngoài
[sửa] Ứng dụng
Hiện nay ở Việt Nam có 7 nhà cung cấp dịch vụ điện thoại di động. Trong đó, S-Telecom (S-
Fone), EVN Telecom sử dụng công nghệ CDMA, Mobifone, Vinaphone, GTel và Vietel sử dụng
công nghệ GSM, Hà Nội Telecom(HT Mobile) chuyển từ công nghệ CDMA sang eGSM.
Mạng sử dụng chuẩn GSM đang chiếm gần 50% số người dùng điện thoại di động trên toàn cầu.
TDMA ngoài chuẩn GSM còn có một chuẩn khác nữa, hiện được sử dụng chủ yếu ở Mỹ Latin,
Canada, Đông Á, Đông Âu. Còn công nghệ CDMA đang được sử dụng nhiều ở Mỹ, Hàn Quốc...
Công nghệ đa truy nhập phân chia theo thời gian TDMA là công nghệ truyền sóng kỹ thuật số,
cho phép một số người dùng truy nhập vào cùng một kênh tần số mà không bị kẹt bằng cách
định vị những rãnh thời gian duy nhất cho mỗi người dùng trong mỗi kênh. Công nghệ này đòi
hỏi vốn đầu tư ban đầu ít tốn kém hơn CDMA. Còn công nghệ đa truy nhập phân chia theo mã
CDMA là công nghệ trải phổ cho phép nhiều tần số được sử dụng đồng thời; mã hóa từng gói tín
hiệu số bằng một mã khóa duy nhất và gửi đi. Bộ nhận CDMA chỉ biết nhận và giải mã. Công
nghệ này có tính bảo mật tín hiệu cao hơn TDMA. Theo các chuyên gia CNTT Việt Nam, xét ở
góc độ bảo mật thông tin, CDMA có tính năng ưu việt hơn.
[sửa] Ưu điểm
[sửa] Sử dụng bộ mã hóa ưu việt
Nhờ hệ thống kích hoạt thoại, hiệu suất tái sử dụng tần số trải phổ cao và điều khiển năng lượng,
nên nó cho phép quản lý số lượng thuê bao cao gấp 5-20 lần so với công nghệ GSM. Áp dụng kỹ
thuật mã hóa thoại mới, CDMA nâng chất lượng thoại lên gần bằng với hệ thống điện thoại hữu
tuyến.
[sửa] Chuyển giao mềm
Đối với điện thoại di động, để đảm bảo tính di động, các trạm phát phải được đặt rải rác khắp
nơi. Mỗi trạm sẽ phủ sóng một vùng nhất định và chịu trách nhiệm với các thuê bao trong vùng
đó. Với CDMA, ở vùng chuyển giao, thuê bao có thể liên lạc với 2 hoặc 3 trạm thu phát cùng
một lúc, do đó cuộc gọi không bị ngắt quãng, làm giảm đáng kể xác suất rớt cuộc gọi.
[sửa] Điều khiển công suất

38. Một ưu điểm khác nữa của CDMA là nhờ sử dụng các thuật toán điều khiển nhanh và chính xác,
thuê bao chỉ phát ở mức công suất vừa đủ để đảm bảo chất lượng tín hiệu, giúp tăng tuổi thọ của
pin, thời gian chờ và đàm thoại. Máy điện thoại di động CDMA cũng có thể sử dụng pin nhỏ
hơn, nên trọng lượng máy nhẹ, kích thước gọn và dễ sử dụng.
Trong thông tin di động, thuê bao di động di chuyển khắp nơi với nhiều tốc độ khác nhau, vì thế
tín hiệu phát ra có thể bị sụt giảm một cách ngẫu nhiên. Để bù cho sự sụt giảm này, hệ thống
phải điều khiển cho thuê bao tăng mức công suất phát. Các hệ thống analog và GSM hiện nay có
khả năng điều khiển chậm và đơn giản, thuê bao không thể thay đổi mức công suất đủ nhanh, do
đó phải luôn luôn phát ở công suất cao hơn vài dB so với mức cần thiết. Tuy nhiên, để sử dụng
mạng điện thoại di động CDMA, người dùng phải trang bị thiết bị đầu cuối phù hợp với công
nghệ của mạng. Chi phí cho thiết bị đầu cuối CDMA hiện nay khoảng 200-1.000 USD tùy công
năng của máy, trong tương lai giá sẽ thấp hơn. Trong vấn đề bảo mật, CDMA cung cấp chế độ
bảo mật cao nhờ sử dụng tín hiệu trải băng phổ rộng. Các tín hiệu băng rộng khó bị rò ra vì nó
xuất hiện ở mức nhiễu, những người có ý định nghe trộm sẽ chỉ nghe được những tín hiệu vô
nghĩa. Ngoài ra, với tốc độ truyền nhanh hơn các công nghệ hiện có, nhà cung cấp dịch vụ có thể
triển khai nhiều tùy chọn dịch vụ như thoại, thoại và dữ liệu, fax, Internet...
Không chỉ ứng dụng trong hệ thống thông tin di động, CDMA còn thích hợp sử dụng trong việc
cung cấp dịch vụ điện thoại vô tuyến cố định với chất lượng ngang bằng với hệ thống hữu tuyến,
nhờ áp dụng kỹ thuật mã hóa mới. Đặc biệt các hệ thống này có thể triển khai và mở rộng nhanh
và chi phí hiện thấp hơn hầu hết các mạng hữu tuyến khác, vì đòi hỏi ít trạm thu phát.
Tuy nhiên, những máy điện thoại di động đang sử dụng chuẩn GSM hiện nay không thể sử dụng
chuẩn CDMA. Nếu tiếp tục phát triển GSM, hệ thống thông tin di động này sẽ phải phát triển lên
WCDMA mới đáp ứng được nhu cầu truy cập di động các loại thông tin từ mạng Internet với tốc
độ cao, thay vì với tốc độ 9.600 bit/giây như hiện nay, và so với tốc độ 144.000 bit/giây của
CDMA
Hệ thống viễn thông di động toàn cầu
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
(đổi hướng từ UMTS)
Bước tới: menu, tìm kiếm
Thông tin trong bài (hay đoạn) này không thể kiểm chứng được do không được
chú giải từ bất kỳ nguồn tham khảo nào.
Xin bạn hãy cải thiện bài viết này bằng cách bổ sung chú thích tới các nguồn uy tín. Nếu bài được dịch từ
Wikipedia ngôn ngữ khác thì hãy chuyển nguồn tham khảo từ phiên bản đó cho bài này. Nếu không,
những câu hay đoạn văn không có chú giải nguồn gốc có thể bị thay thế hoặc xóa đi bất cứ lúc nào.
Hệ thống viễn thông di động toàn cầu (UMTS) là 1 trong các công nghệ di động 3G. UMTS
dựa trên nền tảng CDMA băng rộng (WCDMA), được chuẩn hóa bởi Tổ chức các đối tác phát
triển 3G (3GPP), và là lời đáp của Châu Âu cho yêu cầu phát triển 3G đối với hệ thống di động
tổ ong của tổ chức ITU IMT2000. UMTS đôi khi còn được gọi là 3GSM, để chỉ sự kết hợp về
bản chất công nghệ 3G của UMTS và chuẩn GSM truyền thống.

39. Mục lục
[ẩn]
1 Lịch sử
2 Đặc trưng
3 Công nghệ
4 Kiến trúc mạng UMTS
[sửa] Lịch sử
Ngay từ đầu những năm 90 của thế kỷ 20, Hiệp hội Tiêu chuẩn Viễn thông châu Âu (ETSI) đã
bắt đầu trưng cầu phương án kỹ thuật của tiêu chuẩn3G và “vội vàng” gọi chung kỹ thuật 3G là
UMTS (Universal Mobile Telecommunications Systems) có nghĩa là các hệ thống thông tin di
động đa năng. CDMA băng rộng (WCDMA) chỉ là một trong các phương án được khuyến nghị
(băng rộng lên tới 5MHz).
Sau đó sự tham gia tích cực của Nhật Bản vào việc xây dựng các tiêu chuẩn này đã thúc đẩy
nhanh chóng sự phát triển của công nghệ3G trên phạm vi toàn cầu. Năm 1998, châu Âu và Nhật
đạt được sự nhất trí về những tham số chủ chốt của Khuyến nghị CDMA băng rộng và đưa nó trở
thành phương án kỹ thuật dùng giao diện không gian FDD (ghép tần số song công - Frequency
Division Duplex) trong hệ thống UMTS. Và từ đó phương án kỹ thuật này được gọi là WCDMA
để nêu rõ sự khác biệt với tiêu chuẩn CDMA băng hẹp của Mỹ (băng rộng chỉ có 1,25 MHz).
Tiếp tục phát triển một cách logic, UMTS trở thành một trong những tiêu chuẩn 3G của tổ chức
tiêu chuẩn hoá thế giới 3GPP (Tổ chức những người bạn hợp tác về 3G) và không chỉ định nghĩa
giao diện không gian; chủ thể của nó bao gồm các khuyến nghị về các giao diện và một loạt các
quy phạm kỹ thuật về các mạch kết nối và mạch phân nhóm nòng cốt củaCDMA.
UMTS là viết tắt của Universal Mobile Telecommunication System. UMTS là mạng di động thế
hệ thứ 3 (3G) sử dụng kỹ thuật trãi phổ W(wideband)-CDMA. UMTS được chuẩn hóa bởi tổ
chức 3GPP. UMTS đôi khi còn được gọi là 3GSM để chỉ khả năng "interoperability" giữa GSM
và UMTS. UMTS được phát triển lên từ các nước sử dụng GSM. UMTS sử dụng băng tầng khác
với GSM.
[sửa] Đặc trưng
UMTS, dùng công nghệ CDMA băng rộng WCDMA, hỗ trợ tốc độ truyền dữ liệu lên đến
21Mbps (về lý thuyết, với chuẩn HSPDA). Thực tế, hiện nay, tại đường xuống, tốc độ này chỉ có
thể đạt 384 kbps (với máy di động hỗ trợ chuẩn R99), hay 7.2Mbps (với máy di động hỗ trợ
HSPDA). Dù sao, tốc độ này cũng lớn hơn khá nhiều so với tốc độ 9.6kbps của 1 đơn kênh GSM
hay 9.6kbps của đa kênh trong HSCSD (14.4 kbit/s của CDMAOne) và một số công nghệ mạng
khác.

40. Nếu như thế hệ 2G của mạng tổ ong là GSM, thì GPRS được xem là thế hệ 2.5G. GPRS, dùng
chuyển mạch gói, khác so với chuyển mạch kênh (dành kênh riêng) của GSM, hỗ trợ tốc độ dữ
liệu cao hơn (lý thuyết đạt: 140.8 kbit/s, thực tế, khoảng 56 kbit/s). E-GPRS hay EGDE, được
xem là thế hệ 2.75G, là sự cải tiến về thuật toán mã hóa. GPRS dùng 4 mức mã hóa (coding
schemes; CS-1 to 4), trong khi EDGE dùng 9 mức mã hóa và điều chế (Modulation and Coding
Schemes; MCS-1 to 9). Tốc độ truyền dữ liệu thực của EDGE đạt tới 180 kbit/s.
Từ năm 2006, mạng UMTS được nhiều quốc gia nâng cấp lên, với chuẩn HSPDA, được xem
như mạng 3.5G. Hiện giờ, HSPDA cho phép tốc độ truyền đường xuống đạt 21Mbps. Dài hơi
hơn, một nhánh của tổ chức 3GPP lên kế hoạch phát triển mạng 4G, với tốc độ 100 Mbit/s đường
xuống và 50 Mbit/s đường lên, dùng công nghệ giao diện vô tuyến dựa trên Ghép kênh tần số
trực giao.
Mạng UMTS đầu tiên triển khai năm 2002 nhấn mạnh tới các ứng dụng di động như: TV di động
hay thoại Video. Tuy nhiên, kinh nghiệm triển khai ở Nhật và một số nước khác cho thấy rằng,
nhu cầu người dùng với thoại Video là không cao. Hiện tại, tốc độ truyền dữ liệu cao của UMTS
thường dành để truy cập Internet.
[sửa] Công nghệ
Một bộ phát của UMTS đặt trên nóc tòa nhà
UMTS kết hợp giao diện vô tuyến WCDMA, TD-CDMA, hay TD-SCDMA, lõi Phía ứng dụng
di động của GSM (MAP), và các chuẩn mã hóa thoại của GSM.
UMTS (W-CDMA) dùng các cặp kênh 5Mhz trong kỹ thuật truyền dẫn UTRA/FDD. Ban đầu,
băng tần ấn định cho UMTS là 1885–2025 MHz với đường lên (uplink) và 2110–2200 MHz cho
đường xuống (downlink). Ở Mỹ, băng tần thay thế là 1710–1755 MHz (uplink) và 2110–2155
MHz (downlink), do băng tần 1900MHz đã dùng.

41. UMTS là một mạng RAN (mạng truy nhập vô tuyến) thay vì GERAN như của GSM/EGDE.
UMTS và GERAN có thể dùng chung mạng lõi CN, và cho phép chuyển mạch thông suốt giữa
các RAN nếu cần. Mạng lõi CN có thể kết nối đến nhiều mạng đường trục khác nhau như của
Internet và ISDN. UMTS (cũng như GERAN) gồm 3 lớp thấp nhất của mô hình truyền thông
OSI. Lớp mạng (OSI 3) gồm giao thức Quản lý tài nguyên vô tuyến RRM, quản lý các kênh sóng
mang (bearer channels) giữa máy di động và mạng.
[sửa] Kiến trúc mạng UMTS
Bài chi tiết: Kiến trúc hệ thống viễn thông di động toàn cầu
Kiến trúc mạng UMTS
Kiến trúc hệ thống viễn thông di động toàn
cầu
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Thông tin trong bài (hay đoạn) này không thể kiểm chứng được do không được
chú giải từ bất kỳ nguồn tham khảo nào.
Xin bạn hãy cải thiện bài viết này bằng cách bổ sung chú thích tới các nguồn uy tín. Nếu bài được dịch từ
Wikipedia ngôn ngữ khác thì hãy chuyển nguồn tham khảo từ phiên bản đó cho bài này. Nếu không,
những câu hay đoạn văn không có chú giải nguồn gốc có thể bị thay thế hoặc xóa đi bất cứ lúc nào.
Bài hoặc đoạn này cần được wiki hóa theo các quy cách định dạng và văn phong
Wikipedia.
Xin hãy giúp phát triển bài này bằng cách liên kết trong đến các mục từ thích hợp khác.
Hệ thống viễn thông di động toàn cầu là 1 trong số các chuẩn di động 3G, phát triển lên từ
EGDE 2.75G; GPRS 2.5G và mạng tổ ong GSM 2G

42. [sửa] Kiến trúc UMTS
Kiến trúc mạng UMTS
Như hình vẽ thể hiện, Mạng UMTS bao gồm 2 phần, phần truy nhập vô tuyến (UMTS Terrestrial
Radio Access Network- UTRAN) và phần mạng lõi (core). Phần truy nhập vô tuyến bao gồm
Node B và RNC. Còn phần core thì có core cho data bao gồm SGSN, GGSN; Phần core cho
voice thì có MCS và GMSC.
•Node B: Chức năng chính của Node B là xử lý lớp vật lý (L1) ở giao diện vô tuyến như mã hóa
kênh, đan xen, trải phổ, điều chế... Nó cũng thực hiện một chức năng tài nguyên vô tuyến như
điều khiển công suất vòng trong,...
•RNC: Trong trường hợp Node B chỉ có một kết nối với mạng thì RNC chịu trách nhiệm điều
khiển Node B được gọi là CRNC. Ngược lại, khi Node B có hơn một kết nối mạng thì các RNC
được chia thành hai loại khác nhau theo vai trò logic của chúng.
- RNC phục vụ (Serving RNC): Đây là RNC kết nối cả đường lưu lượng và báo hiệu RANAP với
mạng lõi.SRNC cũng kết cuối báo hiệu điều khiển tài nguyên vô tuyến giữa UE và UTRAN, xử
lý số liệu lớp 2 (L2) từ/tới giao diện vô tuyến. SRNC của Node B này cũng có thể là CRNC của
một Node B khác.
- RNC trôi (Drift RNC): Đây là RNC bất kỳ khác với SRNC, để điều khiển các ô được MS sử
dụng. Khi cần, DRNC có thể thực hiện kết hợp và phân chia ở phân tập vĩ mô. DRNC không
thực hiện xử lý ở lớp 2 đối số liệu từ/tới giao diện vô tuyến mà chỉ định tuyến số liệu một cách
trong suốt giữa các giao diện Iub và Iur. MộtUE có thể không có hoặc có một hay nhiều DRNC.

43. [sửa] Các Giao diện trong mạng:
Giao diện Iub
Giao diện Iub là một giao diện quan trọng nhất trong số các giao diện của hệ thống mạng UMTS.
Sở dĩ như vậy là do tất cả các lưu lượng thoại và số liệu đều được truyền tải qua giao diện này,
cho nên giao diện này trở thành nhân tố ràng buộc bậc nhất đối với nhà cung cấp thiết bị đồng
thời việc định cỡ giao diện này mang ý nghĩa rất quan trọng. Đặc điểm của giao diện vật lý đối
với BTS dẫn đến dung lượng Iub với BTS có một giá trị quy định. Thông thường để kết nối với
BTS ta có thể sử dụng luồng E1, E3 hoặc STM1 nếu không có thể sử dụng luồng T1, DS-3 hoặc
OC-3. Như vậy, dung lượng của các đường truyền dẫn nối đến RNC có thể cao hơn tổng tải của
giao diện Iub tại RNC.Chẳng hạn nếu ta cần đấu nối 100BTS với dung lượng Iub của mỗiBTS là
2,5 Mbps, biết rằng cấu hình cho mỗi BTS hai luồng 2 Mbps và tổng dung lượng khả dụng của
giao diện Iub sẽ là 100 x 2 x 2 = 400 Mbps. Tuy nhiên tổng tải của giao diện Iub tại RNC vẫn là
250 Mbps chứ không phải là 400 Mbps.
Giao diện Iur
Ta có thể thấy rõ vị trí của giao diện Iur trong cấu hình của phần tử của mạng UMTS. Giao diện
Iur mang thông tin của các thuê bao thực hiện chuyển giao mềm giữa hai Node B ở các RNC
khác nhau. Tương tự như giao diện Iub, độ rộng băng của giao diện Iur gần bằng hai lần lưu
lượng do việc chuyển giao mềm giữa hai RNC gây ra.
Giao diện Iu
Giao diện Iu là giao diện kết nối giữa mạng lõi CN và mạng truy nhập vô tuyến UTRAN. Giao
diện này gồm hai thành phần chính là:
• Giao diện Iu-CS: Giao diện này chủ yếu là truyền tải lưu lượng thoại giữa RNC và MSC/VLR.
Việc định cỡ giao diện Iu-CS phụ thuộc vào lưu lượng dữ liệu chuyển mạch kênh mà chủ yếu là
lượng tiếng.
• Giao diện Iu-PS: Là giao diện giữa RNC và SGSN. Định cỡ giao diện này phụ thuộc vào lưu
lượng dữ liệu chuyển mạch gói. Việc định cỡ giao diện này phức tạp hơn nhiều so với giao diện
Iub vì có nhiều dịch vụ dữ liệu gói với tốc độ khác nhau truyền trên giao diện này.
Giao diện Uu
Đây là giao diện không dây (duy nhất) của mạng UMTS. Tất cả giao diện khác đều có dây dẫn
hết. Liên lạc trên giao diện này dựa vào kỹ thuật FDD/TDD WCDMA. Thật ra, nếu nhìn trên
tổng thể kiến trúc mạng UMTS ta sẽ thấy là "nút cổ chai" của mạng UMTS chính là ở capacity
của giao diện Uu này. Nó sẽ giới hạn tốc độ truyền thông tin của mạng UMTS. Nếu ta có thể
tăng tốc độ data rate của giao diện này thì ta có thể tăng tốc độ của mạng UMTS. Thế hệ tiếp
theo của UMTS đã sử dụng OFDMA kết hợp MIMO thay vì WCDMA để tăng tốc độ....

44. [sửa] Lõi mạng Core Network
Bác nào chèn hộ hình từ nguồn này cái. Thanks.
Tập tin:Http://i119.photobucket.com/albums/o140/nvqthinh/umts arch.png
Trong phần mạng lõi (core) có 2 phần, mạng lõi data (gồm 2 thực thể chính là SGSN và GGSN)
và mạng lõi cho voice (gồm GMSC và MSC). Ngoài 4 thực thể vừa nêu, chúng ta còn có các
thành phần khác như là HLR (HSS), VLR, AuC, EiR, BG. Vài trò, và các chức năng chính của
từng thành phần sẽ được miêu tả ngắn gọn trong bài viết này.
SGSN = Serving GPRS Support Node. Trong mạng lõi GPRS của 1 operator có nhiều
SGSN chứ không phải chỉ có 1. Mỗi SGSN kết nối trực tiếp với 1 số RNC. Mỗi RNC lại
quản lý 1 số Node B, và mỗi node-B sẽ có một số UE đang nối kết. SGSN quản lý tất cả
các UE đang sử dụng dịch vụ data trong vùng của nó. Vài trò của SGSN là
- Authenticate (xác minh) các UE đang dùng dịch vụ data nối kết với nó
- Quản lý việc đăng ký của 1 UE vào mạng GPRS (data)
- Quản lý quá trình di động của UE. Cụ thể là SGSN phải biết là UE hiện đang nối kết với thằng
Node-B nào tại một thời điểm. Tùy theo UE đang ở mode active (đang liên lạc) hay idle (không
liên lạc) mà độ chính xác của thông tin liên quan đến vị trí UE sẽ khác nhau. SGSN sẽ phải quản
lý và theo dõi sự thay đổi vị trí (location area identity/ routing area identity) của UE theo thời
gian.
- Tạo dựng, duy trì và giải phóng các "PDP context" (các thông tin liên quan đến connection của
UE mà nó cho phép/qui định việc gửi và nhận thông tin của UE)
- Nhận và chuyển thông tin từ ngoài mạng data (Internet chẳng hạn) đến UE và ngược lại.
- Quản lý việc tính tiền (billing) đối với các UE
- Tìm và đánh thức idle UE khi có cuộc gọi tìm đến UE (paging)
- etc...
GGSN= Gateway GPRS Support Node . Như đúng tên gọi của nó, nó là một cái gateway
giữa mạng GPRS/UMTS và các mạng ở ngoài (external network, như Internet chẳng hạn,
các mạng GPRS khác). Vài trò của nó
- Nhận và chuyển thông tin từ UE gửi ra ngoài mạng external và ngược lại từ ngoài đến UE.
Packet thông tin từ SGSN gửi đến GGSN sẽ được "decapsulate" trước khi gửi ra ngoài vì thông
tin truyền giữa SGSN và GGSN là truyền trên 'GTP tunnel'.

45. - Nếu thông tin từ ngoài đến GGSN để gửi đến một UE trong khi chưa tồn tại PDP context, thì
GGSN sẽ yêu cầu SGSN thực hiện paging và sau đó sẽ thực hiện quá trình PDP context để
chuyển cuộc gọi đến UE.
- Trong suốt quá trình liên lạc thông qua nối kết mạng UMTS, UE sẽ chỉ connect với 1 GGSN
(mà GGSN đó nối kết với dịch vụ mà UE đang dùng). Dù có di chuyển đi đâu đi nữa, GGSN vẫn
không đổi. Dĩ nhiên là SGSN, RNC và Node-B sẽ thay đổi. GGSN cũng tham gia vào quản lý
quá trình di động của UE.
SGSN và GGSN đều có 1 địa chỉ IP cố định (có thể là private IP).
4G, hay 4-G, viết tắt của fourth-generation, là công nghệ truyền thông không dây thứ tư, cho
phép truyền tải dữ liệu với tốc độ tối đa trong điều kiện lý tưởng lên tới 1 cho đến 1,5
Gb/giây. Tên gọi 4G do IEEE (Institute of Electrical and Electronics Engineers) đặt ra để diễn
đạt ý nghĩa "3G và hơn nữa"
4G còn được hiểu như là ngôn ngữ sử dụng thứ tư trong công nghệ vi tính.
Công nghệ 4G được hiểu là chuẩn tương lai của các thiết bị không dây. Các nghiên cứu
đầu tiên của NTT DoCoMo cho biết, điện thoại 4G có thể nhận dữ liệu với tốc độ 100
Megabyte/giây khi di chuyển và tới 1 Gb/giây khi đứng yên, cho phép người sử dụng có
thể tải và truyền lên hình ảnh động chất lượng cao. Mạng điện thoại 3G hiện tại của
DoCoMo có tốc độ tải là 384 kilobyte/giây và truyền dữ liệu lên với tốc độ 129
kilobyte/giây. NTT DoCoMo hy vọng đến năm 2010 sẽ có thể đưa mạng 4G vào kinh
doanh.
WiMAX (viết tắt của Worldwide Interoperability for Microwave Access) là tiêu chuẩn
IEEE 802.16 cho việc kết nối Internet băng thông rộng không dây ở khoảng cách lớn.
Theo Ray Owen, giám đốc sản phẩm WiMax tại khu vực châu Á-Thái Bình Dương của
tập đoàn Motorola: WiMax hoàn toàn không phải là phiên bản nâng cấp của Wi-Fi có
tiêu chuẩn IEEE 802.11, WiMax và Wi-Fi tuy gần gũi nhưng là 2 sản phẩm khác nhau và
cũng không phải phát triển từ WiBro (4G), hay 3G.
WiMAX là kỹ thuật viễn thông cung cấp việc truyền dẫn không dây ở khoảng cách lớn
bằng nhiều cách khác nhau, từ kiểu kết nối điểm - điểm cho tới kiểu truy nhập tế bào.
Dựa trên các tiêu chuẩn IEEE 802.16, còn được gọi là WirelessMAN. WiMAX cho phép
người dùng có thể duyệt Internet trên máy laptop mà không cần kết nối vật lý bằng cổng
Ethernet tới router hoặc switch. Tên WiMAX do WiMAX Forum tạo ra, bắt đầu từ tháng
6 năm 2001 đề xướng việc xây dựng một tiêu chuẩn cho phép kết nối giữa các hệ thống
khác nhau. Diễn đàn này cũng miêu tả WiMAX là "tiêu chuẩn dựa trên kỹ thuật cho phép
truyền dữ liệu không dây băng thông rộng giống như với cáp và DSL."
Khoá họp Hội đồng thông tin vô tuyến 2007 (RA-07) của Liên minh viễn thông thế giới
(ITU), được tổ chức tại Gennève, Thụy Sĩ từ ngày 15-19/10/2007, đã thông qua việc bổ
sung giao diện vô tuyến OFDMA TDD WMAN (WiMAX di động) vào họ giao diện vô
tuyến IMT-2000 (thường vẫn được biết dưới tên 3G).
Chuẩn IMT-2000 hiện có 5 giao diện vô tuyến CDMA Direct Spread (thường được biết
dưới tên WCDMA), CDMA Multi-Carrier (thường được biết dưới tên CDMA 2000),

46. CDMA TDD, TDMA Single-Carrier, FDMA/TDMA. Sau khi được bổ sung, chuẩn giao
diện OFDMA TDD WMAN sẽ là chuẩn giao diện vô tuyến thứ 6 của họ IMT-2000.
Các chỉ tiêu về đặc tính phát xạ (phát xạ giả, phát xạ ngoài băng) của các trạm thu phát
(BTS) và máy di động (MS) của WiMAX di động cũng đã được bổ sung vào các chuẩn
hiện áp dụng cho IMT-2000.
RA-07 cũng thông qua khuyến nghị về việc sử dụng băng tần 2500-2690 MHz cho IMT-
2000. Theo đó có 3 phương án (C1, C2, C3) sử dụng băng tần. Phương án C1 và C2 dành
2x70 MHz (đoạn 2500-2570 MHz và 2620-2690 MHz) sử dụng cho phương thức song
công FDD để phù hợp với các công nghệ di động truyền thống như HSPA, LTE. Phương
án C3 cho phép dùng linh hoạt giữa FDD và TDD, tạo thuận lợi cho việc sử dụng công
nghệ TDD như WiMAX di động. Đây sẽ là cơ sở quan trọng cho việc quy hoạch tần số
cho băng tần 2500-2690 MHz của các nước, cũng như ở Việt Nam.
Sở dĩ Diễn đàn WiMAX và các công ty ủng hộ WiMAX ra sức vận động để đưa WiMAX
di động vào IMT-2000 là do WiMAX di động được phát triển dựa trên chuẩn 802.16e
của IEEE và sản phẩm phải phù hợp với các bộ tiêu chí (profile) của Diễn đàn WiMAX
(mỗi profile gồm nhiều tiêu chí, trong đó có băng tần sử dụng, phương thức song công).
Tuy nhiên, cả IEEE lẫn Diễn đàn WiMAX lại không có vai trò trong việc đưa ra các
quyết định liên quan đến băng tần số được sử dụng.
Trong khi đó băng tần 2500-2690 MHz, băng tần chính của WiMAX di động, lại được
ITU phân bổ và hiện được nhiều nước trên thế giới, đặc biệt là Châu Âu dành cho IMT-
2000. Dự kiến đây sẽ là băng tần của các công nghệ mới phát triển từ công nghệ di động
thế hệ 2 (GSM, CDMA) lên như HSPA, LTE, UMB sử dụng phương thức song công
FDD. Vì vậy, WiMAX ít có hoặc không có cơ hội được sử dụng tại các nước đó.
Do đó, việc được kết nạp vào họ tiêu chuẩn IMT-2000 của ITU, sẽ giúp gạt bỏ các trở
ngại pháp lý, mở ra cơ hội để WiMAX di động có thể được sử dụng các băng tần dành
cho IMT-2000, được tham gia vào một thị trường rộng lớn.
Tuy nhiên, tại RA-07, Trung quốc, Đức và một số nhà sản xuất viễn thông cho rằng
WiMAX di động chưa đáp ứng được các tiêu chí kỹ thuật cần thiết của IMT-2000 như
các tham số về đặc tính phát xạ, hệ số dò kênh lân cận (ACLR), chất lượng các dịch vụ
của mạng chuyển mạch kênh, yêu cầu về chuyển vùng (seamless handover),.. Vì vậy,
mặc dù thông qua việc bổ sung WiMAX di động, nhưng RA-07 yêu cầu cần tiếp tục
nghiên cứu gấp về các vấn đề còn tồn tại này.
Hơn nữa, việc được kết nạp vào họ IMT-2000 không nghĩa sẽ đảm bảo được thành công
về mặt thương mại cho WiMAX di động. Ngay trong 5 chuẩn của họ IMT-2000 trước
đây, chỉ có WCDMA là đang có sự thành công tương đối trên thị trường, 4 chuẩn còn lại
vẫn còn rất ít được sử dụng trong thực tế.
Bên cạnh vấn đề kết nạp WiMAX, RA-07 đã thông qua cách gọi liên quan đến IMT-
2000, các hệ thống sau IMT-2000 và IMT tiên tiến (IMT-2000 Advanced). Do định nghĩa
về IMT-2000 (3G) của ITU đã được xây dựng từ nhiều năm trước, nhiều công nghệ sau
này như HSDPA, HSUPA, LTE, WiMAX di động có khả năng cung cấp tốc độ kết nối
cao hơn so với tốc độ do ITU định nghĩa, nên nhiều hãng đã tận dụng để quảng cáo các
hệ thống của mình là 3.5G, 3.9G thậm chí là 4G.
Trong khoá họp lần này, RA-07 đã quyết định cải tổ lại cơ cấu các nhóm nghiên cứu về
thông tin vô tuyến. Theo đó ITU thành lập nhóm nghiên cứu 5 về các nghiệp vụ thông tin
vô tuyến mặt đất trên cơ sở sát nhập 2 nhóm nghiên cứu Nhóm nghiên cứu 8 về các
nghiệp vụ thông tin vô tuyến di động, Nhóm nghiên cứu 9 về nghiệp vụ cố định. Các hoạt

47. động nghiên cứu liên quan đến vệ tinh nằm rải rác ở Nhóm nghiên cứu 6, 8, 9 cũng được
gom về nhóm nghiên cứu 4 để thành Nhóm nghiên cứu về các nghiệp vụ vệ tinh. Nhiệm
vụ chính của các Nhóm nghiên cứu vô tuyến là nghiên cứu các vấn đề đặt ra trong lĩnh
vực thông tin vô tuyến, quản lý phổ tần từ đó xây dựng các khuyến nghị (ITU-R
Recommendation), các Báo cáo (Report), các Sổ tay (Handbook). Các Nhóm nghiên cứu
của ITU-R còn đống vai trò quan trọng trong việc chuẩn bị nội dung cho các Hội nghị
thông tin vô tuyến thế giới.
Ngay sau khi kết thúc RA-07, Hội nghị thông tin vô tuyến thế giới 2007 (WRC-07) sẽ
được tổ chức từ ngày 22/10 đến 16/11/2007 tại ITU
Wi-Fi viết tắt từ Wireless Fidelity hay mạng 802.11 là hệ thống mạng không dây sử dụng
sóng vô tuyến, giống như điện thoại di động, truyền hình và radio.
Hệ thống này đã hoạt động ở một số sân bay, quán café, thư viện hoặc khách sạn. Hệ thống cho
phép truy cập Internet tại những khu vực có sóng của hệ thống này, hoàn toàn không cần đến cáp
nối. Ngoài các điểm kết nối công cộng (hotspots), WiFi có thể được thiết lập ngay tại nhà riêng.
Tên gọi 802.11 bắt nguồn từ viện IEEE (Institute of Electrical and Electronics Engineers). Viện
này tạo ra nhiều chuẩn cho nhiều giao thức kỹ thuật khác nhau, và nó sử dụng một hệ thống số
nhằm phân loại chúng; 3 chuẩn thông dụng của WiFi hiện nay là 802.11a/b/g.
Mục lục
[ẩn]
1 Hoạt động
2 Sóng WiFi
3 Adapter
4 Router
5 Xem thêm
6 Liên kết ngoài
[sửa] Hoạt động

48. Máy tính xách tay cắm thêm thẻ adapter ở cổng PC card đang liên lạc với router có hai ăng-ten
nằm đằng sau.
Truyền thông qua mạng không dây là truyền thông vô tuyến hai chiều. Cụ thể:
Thiết bị adapter không dây (hay bộ chuyển tín hiệu không dây) của máy tính chuyển đổi
dữ liệu sang tín hiệu vô tuyến và phát những tín hiệu này đi bằng một ăng-ten.
Thiết bị router không dây nhận những tín hiệu này và giải mã chúng. Nó gởi thông tin tới
Internet thông qua kết nối hữu tuyến Ethernet.
Qui trình này vẫn hoạt động với chiều ngược lại, router nhận thông tin từ Internet, chuyển chúng
thành tín hiệu vô tuyến và gởi đến adapter không dây của máy tính.
[sửa] Sóng WiFi
Các sóng vô tuyến sử dụng cho WiFi gần giống với các sóng vô tuyến sử dụng cho thiết bị cầm
tay, điện thoại di động và các thiết bị khác. Nó có thể chuyển và nhận sóng vô tuyến, chuyển đổi
các mã nhị phân 1 và 0 sang sóng vô tuyến và ngược lại.
Tuy nhiên, sóng WiFi có một số khác biệt so với các sóng vô tuyến khác ở chỗ:
Chúng truyền và phát tín hiệu ở tần số 2.5 GHz hoặc 5GHz. Tần số này cao hơn so với
các tần số sử dụng cho điện thoại di động, các thiết bị cầm tay và truyền hình. Tần số cao
hơn cho phép tín hiệu mang theo nhiều dữ liệu hơn.
Chúng dùng chuẩn 802.11:
o Chuẩn 802.11b là phiên bản đầu tiên trên thị trường. Đây là chuẩn chậm nhất và
rẻ tiền nhất, và nó trở nên ít phổ biến hơn so với các chuẩn khác. 802.11b phát tín
hiệu ở tần số 2.4 GHz, nó có thể xử lý đến 11 megabit/giây, và nó sử dụng mã
CCK (complimentary code keying).
o Chuẩn 802.11g cũng phát ở tần số 2.4 GHz, nhưng nhanh hơn so với chuẩn
802.11b, tốc độ xử lý đạt 54 megabit/giây. Chuẩn 802.11g nhanh hơn vì nó sử
dụng mã OFDM (orthogonal frequency-division multiplexing), một công nghệ mã
hóa hiệu quả hơn.
o Chuẩn 802.11a phát ở tần số 5 GHz và có thể đạt đến 54 megabit/ giây. Nó cũng
sử dụng mã OFDM. Những chuẩn mới hơn sau này như 802.11n còn nhanh hơn
chuẩn 802.11a, nhưng 802.11n vẫn chưa phải là chuẩn cuối cùng.
o Chuẩn 802.11n cũng phát ở tần số 2.4 GHz, nhưng nhanh hơn so với chuẩn
802.11a, tốc độ xử lý đạt 300 megabit/giây.
WiFi có thể hoạt động trên cả ba tần số và có thể nhảy qua lại giữa các tần số khác nhau
một cách nhanh chóng. Việc nhảy qua lại giữa các tần số giúp giảm thiểu sự nhiễu sóng
và cho phép nhiều thiết bị kết nối không dây cùng một lúc.
[sửa] Adapter

49. Một adapter cắm vào khe PCI cho máy tính để bàn.
Các máy tính nằm trong vùng phủ sóng WiFi cần có các bộ thu không dây, adapter, để có thể kết
nối vào mạng. Các bộ này có thể được tích hợp vào các máy tính xách tay hay để bàn hiện đại.
Hoặc được thiết kế ở dạng để cắm vào khe PC card hoặc cổng USB, hay khe PCI.
Khi đã được cài đặt adapter không dây và phần mềm điều khiển (driver), máy tính có thể tự động
nhận diện và hiển thị các mạng không dây đang tồn tại trong khu vực./.
[sửa] Router
Nguồn phát sóng WiFi là máy tính với:
1. Một cổng để nối cáp hoặc modem ADSL
2. Một router (bộ định tuyến)
3. Một hub Ethernet
4. Một firewall
5. Một access point không dây
Hầu hết các router có độ phủ sóng trong khoảng bán kính 30,5 m về mọi hướng.
Bluetooth là một đặc tả công nghiệp cho truyền thông không dây tầm gần giữa các thiết bị
điện tử. Công nghệ này hỗ trợ việc truyền dữ liệu qua các khoảng cách ngắn giữa các thiết bị
di động và cố định, tạo nên các mạng cá nhân không dây (Wireless Personal Area Network-
PANs).
Bluetooth có thể đạt được tốc độ truyền dữ liệu 1Mb/s. Bluetooth hỗ trợ tốc độ truyền tải dữ liệu
lên tới 720 Kbps trong phạm vi 10 m–100 m. Khác với kết nối hồng ngoại (IrDA), kết nối
Bluetooth là vô hướng và sử dụng giải tần 2,4 GHz.
Thuật ngữ "Bluetooth" (có nghĩa là "răng xanh") được đặt theo tên của một vị vua Đan Mạch,
vua Harald Bluetooth, người Viking nổi tiếng về khả năng giúp mọi người có thể giao tiếp,
thương lượng với nhau. Vào thế kỷ thứ 10, chính vị vua này đã mang đạo Tin lành vào Đan
Mạch trong khi Ericsson là công ty đầu tiên phát triển đặc tả cho công nghệ hiện đang ngày càng
thông dụng trong cuộc sống hiện đại.

50. Mục lục
[ẩn]
1 Lịch sử phát triển
2 Ứng dụng
3 Xem thêm
4 Chú thích
5 Liên kết ngoài
[sửa] Lịch sử phát triển
Đặc tả Bluetooth được phát triển đầu tiên bởi Ericsson (hiện nay là Sony Ericsson và Ericsson
Mobile Platforms), và sau đó được chuẩn hoá bởi Bluetooth Special Interest Group (SIG). Chuẩn
được phát hành vào ngày 20 tháng 5 năm 1999. Ngày nay được công nhận bởi hơn 1800 công ty
trên toàn thế giới. Được thành lập đầu tiên bởi Sony Ericsson, IBM, Intel, Toshiba và Nokia, sau
đó cùng có sự tham gia của nhiều công ty khác với tư cách cộng tác hay hỗ trợ. Bluetooth còn
gọi là IEEE 802.15.1.
[sửa] Ứng dụng
Cấu tạo bên trong tai nghe Nokia BH-208
Bluetooth cho phép kết nối và trao đổi thông tin giữa các thiết bị như điện thoại di động, điện
thoại cố định, máy tính xách tay, PC, máy in, thiết bị định vị dùng GPS, máy ảnh số, và video
game console.
Các ứng dụng nổi bật của Bluetooth gồm:
Điều khiển và giao tiếp không giây giữa một điện thoại di động và tai nghe không dây.
Mạng không dây giữa các máy tính cá nhân trong một không gian hẹp đòi hỏi ít băng
thông.

51. Giao tiếp không dây với các thiết bị vào ra của máy tính, chẳng hạn như chuột, bàn phím
và máy in.
Truyền dữ liệu giữa các thiết bị dùng giao thức OBEX.
Thay thế các giao tiếp nối tiếp dùng dây truyền thống giữa các thiết bị đo, thiết bị định vị
dùng GPS, thiết bị y tế, máy quét mã vạch, và các thiết bị điều khiển giao thông.
Thay thế các điều khiển dùng tia hồng ngoại.
Gửi các mẩu quảng cáo nhỏ từ các pa-nô quảng cáo tới các thiết bị dùng Bluetooth khác.
Điều khiển từ xa cho các thiết bị trò chơi điện tử như Wii - Máy chơi trò chơi điện tử thế
hệ 7 của Nintendo[1] và PlayStation 3 của Sony.
Kết nối Internet cho PC hoặc PDA bằng cách dùng điện thoại di động thay modem.
Tường lửa
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
(đổi hướng từ Firewall)
Bước tới: menu, tìm kiếm
Bài này viết về khái niệm trong tin học. Để xem bài viết về khái niệm trong xây dựng, xem
Tường lửa (xây dựng). Để xem bài viết về các cách dùng khác, xem Tường lửa (định hướng).
Thông tin trong bài (hay đoạn) này không thể kiểm chứng được do không được
chú giải từ bất kỳ nguồn tham khảo nào.
Xin bạn hãy cải thiện bài viết này bằng cách bổ sung chú thích tới các nguồn uy tín. Nếu bài được dịch từ
Wikipedia ngôn ngữ khác thì hãy chuyển nguồn tham khảo từ phiên bản đó cho bài này. Nếu không,
những câu hay đoạn văn không có chú giải nguồn gốc có thể bị thay thế hoặc xóa đi bất cứ lúc nào.
Tường lửa làm nhiệm vụ bảo vệ

52. Tường ngăn phần mềm gián điệp
Trong ngành mạng máy tính, bức tường lửa (tiếng Anh: firewall) là rào chắn mà một số cá
nhân, tổ chức, doanh nghiệp, cơ quan nhà nước lập ra nhằm ngăn chặn người dùng mạng Internet
truy cập các thông tin không mong muốn hoặc/và ngăn chặn người dùng từ bên ngoài truy nhập
các thông tin bảo mật nằm trong mạng nội bộ.
Tường lửa là một thiết bị phần cứng và/hoặc một phần mềm hoạt động trong một môi trường
máy tính nối mạng để ngăn chặn một số liên lạc bị cấm bởi chính sách an ninh của cá nhân hay
tổ chức, việc này tương tự với hoạt động của các bức tường ngăn lửa trong các tòa nhà. Tường
lửa còn được gọi là Thiết bị bảo vệ biên giới (Border Protection Device - BPD), đặc biệt trong
các ngữ cảnh của NATO, hay bộ lọc gói tin (packet filter) trong hệ điều hành BSD - một phiên
bản Unix của Đại học California, Berkeley.
Nhiệm vụ cơ bản của tường lửa là kiểm soát giao thông dữ liệu giữa hai vùng tin cậy khác nhau.
Các vùng tin cậy (zone of trust) điển hình bao gồm: mạng Internet (vùng không đáng tin cậy) và
mạng nội bộ (một vùng có độ tin cậy cao). Mục đích cuối cùng là cung cấp kết nối có kiểm soát
giữa các vùng với độ tin cậy khác nhau thông qua việc áp dụng một chính sách an ninh và mô
hình kết nối dựa trên nguyên tắc quyền tối thiểu (principle of least privilege).
Cấu hình đúng đắn cho các tường lửa đòi hỏi kĩ năng của người quản trị hệ thống. Việc này đòi
hỏi hiểu biết đáng kể về các giao thức mạng và về an ninh máy tính. Những lỗi nhỏ có thể biến
tường lửa thành một công cụ an ninh vô dụng.
Mục lục
[ẩn]
1 Lịch sử
2 Các loại tường lửa
3 Lý do sử dụng tường lửa
4 Các ngoại tác không mong muốn
5 Cách thức ngăn chặn
6 Né và vượt tường lửa
7 Hiệu quả
8 Nhược điểm khi sử dụng tường lửa
9 Chú thích
10 Tham khảo
[sửa] Lịch sử
Công nghệ tường lửa bắt đầu xuất hiện vào cuối những năm 1980 khi Internet vẫn còn là một
công nghệ khá mới mẻ theo khía cạnh kết nối và sử dụng trên toàn cầu. Ý tưởng đầu tiên được đã

53. hình thành sau khi hàng loạt các vụ xâm phạm nghiêm trọng đối với an ninh liên mạng xảy ra
vào cuối những năm 1980. Năm 1988, một nhân viên tại trung tâm nghiên cứu NASA Ames tại
California gửi một bản ghi nhớ qua thư điện tử tới đồng nghiệp rằng: "Chúng ta đang bị một con
VIRUS Internet tấn công! Nó đã đánh Berkeley, UC San Diego, Lawrence Livermore, Stanford,
và NASA Ames." Con virus được biết đến với tên Sâu Morris này đã được phát tán qua thư điện
tử và khi đó đã là một sự khó chịu chung ngay cả đối với những người dùng vô thưởng vô phạt
nhất. Sâu Morris là cuộc tấn công diện rộng đầu tiên đối với an ninh Internet. Cộng đồng mạng
đã không hề chuẩn bị cho một cuộc tấn công như vậy và đã hoàn toàn bị bất ngờ. Sau đó, cộng
đồng Internet đã quyết định rằng ưu tiên tối cao là phải ngăn chặn không cho một cuộc tấn công
bất kỳ nào nữa có thể xảy ra, họ bắt đầu cộng tác đưa ra các ý tưởng mới, những hệ thống và
phần mềm mới để làm cho mạng Internet có thể trở lại an toàn.
Năm 1988, bài báo đầu tiên về công nghệ tường lửa được công bố, khi Jeff Mogul thuộc Digital
Equipment Corp. phát triển các hệ thống lọc đầu tiên được biết đến với tên các tường lửa lọc gói
tin. Hệ thống khá cơ bản này đã là thế hệ đầu tiên của cái mà sau này sẽ trở thành một tính năng
kỹ thuật an toàn mạng được phát triển cao. Từ năm 1980 đến năm 1990, hai nhà nghiên cứu tại
phòng thí nghiệm AT&T Bell, Dave Presetto và Howard Trickey, đã phát triển thế hệ tường lửa
thứ hai, được biến đến với tên các tường lửa tầng mạch (circuit level firewall). Các bài báo của
Gene Spafford ở Đại học Purdue, Bill Cheswick ở phòng thí nghiệm AT&T và Marcus Ranum
đã mô tả thế hệ tường lửa thứ ba, với tên gọi tường lửa tầng ứng dụng (application layer
firewall), hay tường lửa dựa proxy (proxy-based firewall). Nghiên cứu công nghệ của Marcus
Ranum đã khởi đầu cho việc tạo ra sản phẩn thương mại đầu tiên. Sản phẩm này đã được Digital
Equipment Corporation's (DEC) phát hành với tên SEAL. Đợt bán hàng lớn đầu tiên của DEC là
vào ngày 13 tháng 9 năm 1991 cho một công ty hóa chất tại bờ biển phía Đông của Mỹ.
Tại AT&T, Bill Cheswick và Steve Bellovin tiếp tục nghiên cứu của họ về lọc gói tin và đã phát
triển một mô hình chạy được cho công ty của chính họ, dựa trên kiến trúc của thế hệ tường lửa
thứ nhất của mình. Năm 1992, Bob Braden và Annette DeSchon tại Đại học Nam California đã
phát triển hệ thống tường lửa lọc gói tin thế hệ thứ tư. Sản phẩm có tên “Visas” này là hệ thống
đầu tiên có một giao diện với màu sắc và các biểu tượng, có thể dễ dàng cài đặt thành phần mềm
cho các hệ điều hành chẳng hạn Microsoft Windows và Mac/OS của Apple và truy nhập từ các
hệ điều hành đó. Năm 1994, một công ty Israel có tên Check Point Software Technologies đã
xây dựng sản phẩm này thành một phần mềm sẵn sàng cho sử dụng, đó là FireWall-1. Một thế hệ
thứ hai của các tường lửa proxy đã được dựa trên công nghệ Kernel Proxy. Thiết kế này liên tục
được cải tiến nhưng các tính năng và mã chương trình cơ bản hiện đang được sử dụng rộng rãi
trong cả các hệ thống máy tính gia đình và thương mại. Cisco, một trong những công ty an ninh
mạng lớn nhất trên thế giới đã phát hành sản phẩm này năm 1997.
Thế hệ FireWall-1 mới tạo thêm hiệu lực cho động cơ kiểm tra sâu gói tin bằng cách chia sẻ
chức năng này với một hệ thống ngăn chặn xâm nhập.
[sửa] Các loại tường lửa
Có ba loại tường lửa cơ bản tùy theo:
Truyền thông được thực hiện giữa một nút đơn và mạng, hay giữa một số mạng.

54. Truyền thông được chặn tại tầng mạng, hay tại tầng ứng dụng.
Tường lửa có theo dõi trạng thái của truyền thông hay không.
Phân loại theo phạm vi của các truyền trông được lọc, có các loại sau:
Tường lửa cá nhân, một ứng dụng phần mềm với chức năng thông thường là lọc dữ liệu
ra vào một máy tính đơn.
Tường lửa mạng, thường chạy trên một thiết bị mạng hay máy tính chuyên dụng đặt tại
ranh giới của hai hay nhiều mạng hoặc các khu phi quân sự (mạng con trung gian nằm
giữa mạng nội bộ và mạng bên ngoài). Một tường lửa thuộc loại này lọc tất cả giao thông
dữ liệu vào hoặc ra các mạng được kết nối qua nó.
Loại tường lửa mạng tương ứng với ý nghĩa truyền thống của thuật ngữ "tường lửa" trong ngành
mạng máy tính.
Khi phân loại theo các tầng giao thức nơi giao thông dữ liệu có thể bị chặn, có ba loại tường lửa
chính:
Tường lửa tầng mạng. Ví dụ iptables.
Tường lửa tầng ứng dụng. Ví dụ TCP Wrappers.
Tường lửa ứng dụng. Ví dụ: hạn chế các dịch vụ ftp bằng việc định cấu hình tại tệp
/etc/ftpaccess.
Các loại tường lửa tầng mạng và tường lửa tầng ứng dụng thường trùm lên nhau, mặc dù tường
lửa cá nhân không phục vụ mạng, nhưng một số hệ thống đơn đã cài đặt chung cả hai.
Cuối cùng, nếu phân loại theo tiêu chí rằng tường lửa theo dõi trạng thái của các kết nối mạng
hay chỉ quan tâm đến từng gói tin một cách riêng rẽ, có hai loại tường lửa:
Tường lửa có trạng thái (Stateful firewall)
Tường lửa phi trạng thái (Stateless firewall)
[sửa] Lý do sử dụng tường lửa
Mạng internet ngày càng phát triển và phổ biến rộng khắp mọi nơi, lợi ích của nó rất lớn. Tuy
nhiên cũng có rất nhiều ngoại tác không mong muốn đối với các cá nhân là cha mẹ hay tổ chức,
doanh nghiệp, cơ quan nhà nước... như các trang web không phù hợp lứa tuổi, nhiệm vụ, lợi ích,
đạo đức, pháp luật hoặc trao đổi thông tin bất lợi cho cá nhân, doanh nghiệp... Do vậy họ (các cá
nhân, tổ chức, cơ quan và nhà nước) sử dụng tường lửa để ngăn chặn.
Một lý do khác là một số quốc gia theo chế độ độc tài, độc đảng áp dụng tường lửa để ngăn chận
quyền trao đổi, tiếp cận thông tin của công dân nước mình không cho họ truy cập vào các trang
web hoặc trao đổi với bên ngoài, điều mà nhà cầm quyền cho rằng không có lợi cho chế độ đó.
[sửa] Các ngoại tác không mong muốn

55. Các ngoại tác không mong muốn thường là đồi trụy, gợi dục (sex), chống đối chế độ, hoặc các
liên lạc, giao dịch với đối thủ cạnh tranh gây ra cho đối tượng người dùng được cho là không phù
hợp tiếp cận.
[sửa] Cách thức ngăn chặn
Để ngăn chặn các trang web không mong muốn, các trao đổi thông tin không mong muốn người
ta dùng cách lọc các địa chỉ web không mong muốn mà họ đã tập hợp được hoặc lọc nội dung
thông tin trong các trang thông qua các từ khóa để ngăn chặn những người dùng không mong
muốn truy cập vào mạng và cho phép người dùng hợp lệ thực hiện việc truy xuất.
Bức tường lửa có thể là một thiết bị định hướng (Router, một thiết bị kết nối giữa hai hay nhiều
mạng và chuyển các thông tin giữa các mạng này) hay trên một máy chủ (Server), bao gồm phần
cứng và/hoặc phần mềm nằm giữa hai mạng (chẳng hạn mạng Internet và mạng liên kết các gia
đình, điểm kinh doanh internet, tổ chức, công ty, hệ thống Ngân hàng, cơ quan nhà nước.
Cơ quan nhà nước có thể lập bức tường lửa ngay từ cổng Internet quốc gia hoặc yêu cầu các nhà
cung cấp dịch vụ đường truyền (IXP) và cung cấp dịch vụ Internet (ISP) thiết lập hệ thống tường
lửa hữu hiệu hoặc yêu cầu các đại lý kinh doanh internet thực hiện các biện pháp khác nh hog lu
[sửa] Né và vượt tường lửa
Các trang web bị chận nhất là các trang web sex thường rất linh động thay đổi địa chỉ để tránh sự
nhận diện hoặc nhanh chóng thông báo địa chỉ mới một cách hạn chế với các đối tượng dùng đã
định.
Người dùng ở các nước có hệ thống tường lửa có thể tiếp cận với nội dung bị chận qua các ngõ
khác bằng cách thay đổi địa chỉ Proxy, DNS hoặc qua vùng nhớ đệm cached của trang tìm kiếm
thông dụng như Google, Yahoo..., hoặc sử dụng phần mềm miễn phí Tor. Nói chung người dùng
mạng hiểu biết nhiều về máy tính thì biết nhiều kỹ xảo vượt tường lửa.
[sửa] Hiệu quả
Bức tường lửa chỉ có hiệu quả tốt một thời gian sau đó các trang web bị chận cũng như người sử
dụng dùng mưu mẹo, kỹ xảo, kỹ thuật để né và vuợt tường, vì vậy phải luôn luôn cập nhật kỹ
thuật, nhận điện các địa chỉ mới để thay đổi phương thức hoạt động, điều này làm tốc độ truy cập
chung bị giảm và đòi hỏi phải nâng cấp trang thiết bị, kỹ thuật.
[sửa] Nhược điểm khi sử dụng tường lửa
Sử dụng tường lửa cần phải xử lý một lượng lớn thông tin nên việc xử lý lọc thông tin có
thể làm chậm quá trình kết nối của người kết nối.
Việc sử dụng tường lửa chỉ hữu hiệu đối với những người không thành thạo kỹ thuật vượt
tường lửa, những người sử dụng khác có hiểu biết có thể dễ dàng vượt qua tường lửa
bằng cách sử dụng các proxy không bị ngăn chặn