hapinieuws
december 2018 |jaargang 39 nr 3
Daarnaast werden in twee van de drie dorpen contracten
getekend voor microkredietfinanciering door Hapin voor 15
ondernemende Papoeavrouwen, in totaal voor 3.025 euro. In
Yepase ontvangt de coöperatie Seumire Demire een bijdrage
van 1.625 euro. Het is bedoeld als startkapitaal voor de
groep. Hapin financiert eenmalig de inkoop van produkten
als kokosolie, zeep, thee, rijst, suiker en koffie. De leden van
de groep leren ook vaardigheden als boekhouden en omgaan
met geld.
Het was groot feest op 19 november. De kampongs Amai, Tablasapu en Yepase in het
district Depapre, ontvingen eindelijk waar ze Hapin dringend om hadden gevraagd.
Alle dorpen ontvingen waterfilters en zonne-energielampen, en dat betekent schoon
(drink)water, stroom en licht!
Licht, water en mikrokrediet voor
drie Papoeadorpen
De nieuwe waterfilters voor de op het water gelegen kampong Tablasupa, worden uitgepakt
2.
Yohanes Mambrassar iseen dokter met een missie.
Hij werkte als arts in het ziekenhuisje van Waigeo,
de hoofdplaats van de afgelegen Raya Ampat
eilanden in het uiterste noordwesten van Papua.
Op zijn visitatietochten langs de eilandjes en kampongs
werd hij geconfronteerd met de gevolgen van het ontbreken
van gezondheidszorg in dit deel van Papua: de sterftecijfers
van moeder en kind tijdens zwangerschap en bevalling,
alarmeerden Mambrassar. Om als dokter meer van
betekenis te kunnen zijn, volgt Yohanes momenteel de
specialisatie als gynaecoloog in het Dr. Muwardi ziekenhuis
in Surakarta. Over twee jaar is hij daarmee klaar en
hoopt hij terug te keren naar Papua om nog meer te
kunnen betekenen voor de vrouwen en kinderen van
de Raya Ampat eilanden.
Dokter Yohanes wil snel terug
naar Papua
Voor wie geen vreemdeling is in het land van Papua is
Trijntje Huistra geen onbekende. Haar hele werkzame leven
stond in dienst van de Papoea’s. Als jong meisje vertrok
ze in 1960 naar ‘Nieuw-Guinea’. Ze werd onderwijzeres in
Serui. In 1963 keerde ze noodgedwongen naar Nederland
terug. Zes jaar later vertrok ze – als verpleegkundige - weer
naar het land van de Papoea’s, het volk dat ze inmiddels in
haar hart had gesloten. Haar nieuwe werkterrein was Ang-
guruk, in het afgelegen centrale bergland van Papua. Voor
de moeder- en kindzorg trok ze jarenlang onvermoeibaar
door de jungle en over de bergen, van dorp naar dorp. De
meelopende Papoea’s stonden borg voor de veiligheid van
‘moeder’Trijntje. In 1983 keerde ze opnieuw terug naar
Nederland, maar zonder Papua ging het toch niet. Ze keerde
terug en zette, in dienst van de Duitse Vereinte Evangeli-
sche Mission in Polimo (de Baliemvallei) een vrouwencen-
trum op. De vrouwen van het binnenland leerden veel van
haar over gezondheid, hygiene, en opvoeding. Trijntje zelf
relativeerde dit altijd en hield vol dat de Papoea’s haar meer
geleerd hebben dan andersom. In 2002 keerde ze terug naar
Nederland. Op 1 september van dit jaar overleed ze in haar
woonplaats Leeuwarden, in het bijzijn van haar pleegdoch-
ter Enny Kenangalem. Trijntje was een warm pleitbezorger
voor het werk van Hapin en ontbrak zelden op bijeenkom-
sten en fora. We zullen deze bescheiden, lieve en toegewijde
‘moeder van Papua’ gaan missen.
in memoriam
Trijntje Huistra
1938 - 2018
Thema: Ken je mij? Ken ik jou? Wederzijdse ontmoetingen in Papua Wanneer: zaterdag 2 februari 2019
Waar: Johanneskerk, Westsingel 30, Amersfoort Meer informatie: www.papoeasolidariteit.nl
Papua Solidariteitsdag 2019
Papoea dokter Yohanes Mambrassar aan
de operatietafel
Een succesvolle bliksemactie onder de donateurs van Hapin in mei vorig jaar maakte de (kostbare)
opleiding van Yohanes mogelijk.
3.
De wereldwijde vernietigingvan het tropische regenwoud
op deze planeet gaat onverminderd door. In Papua
speelt zich een drama af, dat zich grotendeels aan het
zicht van de wereld onttrekt. Persbureau Jubi, gevestigd
in de hoofdstad Jayapura, wil de wereld wakker
schudden door te rapporteren vanuit de regio waar de
'ecocide' (weloverwogen vernietiging van de natuurlijke
leefomgeving) plaatsvindt.
Het gebied Alfasera in het Muting district, in de
provincie Merauke was nog niet eens zo lang geleden
een uitgestrekt en dicht oerwoud. Nu is het veranderd
in een immense palmolieplantage. De Papoea’s voelen
zich verraden door de plantagehouder Agriprima
Cipta Persada (ACP). ‘ACP heeft ons bedrogen en loog
tegen de inheemse Papoea’s die hun bossen nu hebben
opgeofferd ten bate van de investeerders’, zegt een
boze Pius Mbanang Ndiken, een van de stamoudsten
in Muting. ‘In plaats van de afgesproken 7000 hectare
bos, werd bijna driemaal zoveel, 20000 hectare oerwoud
gekapt’. Ook van de beloften dat er studiebeurzen aan
de kinderen zouden worden verstrekt en huizen zouden
worden gebouwd is niets terechtgekomen. Flora en fauna
zijn verdwenen. Het leven is tot stilstand gekomen.
Filemon Basik-Basik, een andere clanleider (foto), is net
zo woedend. ‘Ze hebben ons valse beloften gegeven, ons
bedrogen en onze bossen verwoest’.
In de kampong Sima, bij de westelijke kustplaats Nabire,
klaagt Yue Yance van de Yeresiam Gua stam, dat hij
terugverlangt naar de tijd zonder de grootschalige
palmolieplantages. ‘Het was toen een waar vogelparadijs.
Er waren witte en zwarte pauwen, Taon Taon vogels en
nog veel andere zeldzame soorten. Alles is nu verdwenen.
De vogels zijn vertrokken op zoek naar een andere
plekken om voedsel te verzamelen en beschutting te
zoeken’. De palmolie-industrie vervuilt het milieu, doet
de sago- en fruitbomen verdwijnen en ontneemt de lokale
bevolking de voorwaarden voor een leefbaar bestaan.
Papoea's zien hun regenwoud
verdwijnen
Dit bericht van oktober 2018 is afkomstig van persbureau Jubi, gevestigd in Jayapura. Jubi werkt met een netwerk
van journalisten die werkzaam zijn in heel Papua. Jubi onderzoekt, registreert en rapporteert, onafhankelijk van
de media die door de autoriteiten worden gecontroleerd. Webadres tabloid Jubi: tabloidjubi.com/eng/
Landeigenaar Filemon Basik Basik voelt zich verraden
door de eigenaren van de palmolieplantage
Het zijn alarmerende signalen uit Papua, een land
met een van de grootste regenwouden ter wereld. De
weerstanden en protesten van de lokale gemeenschappen
groeien en bereiken de buitenwereld steeds meer, mede
dankzij de dappere onderzoeksjournalistiek van de
journalisten van Jubi.
Houtkap in KeeromRuimte maken voor oliepalmplantages
4.
Boksclub ontvangt
donatie van
Papoea'suit
Nederland
De initiatiefnemers van de boksclub Percetekan Papua ont-
fermden zich over het lot van hangjongeren in Jayapura die
dreigen hun toekomst te verliezen door verslaving aan al-
chohol en drugs. De boksclub is een fantastisch alternatief,
waar saamhorigheid en zelfvertrouwen worden gekweekt
in een sfeer van vriendschap, sportiviteit en discipline. Het
gaat goed met de boksclub die al meerdere prijzen in de
wacht sleepte.
Hapin steunt dit initiatief financieel. Tijdens het bezoek
van Hapin medewerker Reinier de Lang (linksboven) en be-
stuurslid Muaha Tahipiti-Ireeuw (linksonder) in november
werd een cheque overhandigd ter waarde van 1000 euro.
Dit mooie bedrag werd bijeengebracht door de Nederlandse
Papuagemeenschap tijdens het laatste Olahraga Papua
sporttoernooi in Apeldoorn.
Like us! facebook.com/
hapin.nederland
Volg ons! twitter.com/
hapinpapua
hapinieuws per
e-mail ontvangen?
Wilt u HapiNieuws voortaan alleen per email
in plaats van per post ontvangen? Meld het
ons en we maken het per omgaande voor u in
orde. Een berichtje naar hapin@hapin.nl is
voldoende.
Papoea in verandering
Fotograaf Albert Vembri brengt thematisch het
dagelijks leven in Papua in beeld. Een van zijn
thema's is Papua in Verandering. Wat gebeurt
er met een dorp, een familie of stam, wanneer
de moderne tijd langzamerhand de traditionele
wereld fysiek en mentaal binnendringt en verandert?
Vembri zoekt deze Papoea's op, spreekt met hen over
hoe ze naar zichzelf, de buitenwereld en de toekomst
kijken en legt al die stemmingen met compassie en
gevoel meesterlijk in beelden vast.
5.
Veel Papoea vrouwenverdienen de kost op de markt
met de verkoop van vruchten, vis, sago of noten. Deze
handel beheerst hun hele dagelijkse leven. Met steun
van Hapin leren deze vrouwen in een vijfdaagse cursus
allerlei ondernemersvaardigheden. Hoe kun je het best
produkten inkopen, onderhandelen, krediet aanvragen
en sparen voor je zaak en je gezin? De laatste training,
in de maand oktober, is grotendeels gefinancieerd uit
een mooie donatie uit Nederland en de giften die ter
gelegenheid van een jubilerende donateur voor dit
project zijn bijeengebracht. Tien vrouwen die al eerder de
training volgden, trainden nu een groep van 40 vrouwen
uit de omgeving van Jayapura. Het was een ervaring die
een geweldige stimulans gaf aan het zelfvertrouwen en de
motivatie van mensen die dag in dag uit in dubbel opzicht
(als Papoea en als vrouw) geconfronteerd worden met
discriminatie en vernedering.
Papoea marktvrouwen worden
trotse ondernemers
Op deze kaart ziet u waar de locaties die in deze
nieuwsbrief genoemd worden, zich bevinden.
Het Hapin team in Papua dankt alle
donateurs voor de betrokkenheid
bij het werk van Hapin in Papua en
voor de steun in het afgelopen jaar.
Ook wensen we jullie fijne
feestdagen en een voorspoedig 2019.
Vlnr: Garvin Manyakori, Cyntia Warwe, Siska
van der Werf, Nova Seseray, Reinier de Lang,
Muaha Tatipata-Ireeuw, Elke Boyar, Theresia
Maturbongs en Thimo Joafifi
(Reinier, financial controller en Muaha, bestuurs-
lid van Hapin, in het midden op de foto, waren in
november op werkbezoek in Papua)
6.
HapiNieuws is hetinformatieblad van
Hapin voor (toekomstige) donateurs en
andere belangstellenden en verschijnt
3x per jaar.
Redactie: Wietse Tolsma
Foto’s: Hapin, persbureau Jubi, Elles,
Y. Mambrassar, familie-archief Huistra
Vormgeving: bldsprk, Zwolle
Drukwerk: De Bunschoter, Bunschoten
Bestuur
Voorzitter: Dr. Geart Benedictus (a.i.)
Penningmeester: Dr. Geart Benedictus
Leden: Moni Hanasbei, Muaha Tatipata-
Ireeuw, Drs. Hermien de Bruijn-Franken,
Dr. Rob van de Lustgraaf, Drs. Wietse
Tolsma
Adviseurs: Wytske Inggamer en
Koen J. de Jager
Kantoor Hapin
Programme & Communication Manager
Sophie Wijsenbeek-Schreurs
Programme & Financial manager
Reinier de Lang
Acceptgiro voor de adressering
De acceptgiro wordt gebruikt als adres-
drager. Uw gift vinden wij niet vanzelf-
sprekend maar is wel bijzonder welkom.
Stichting Hulp Aan Papua’s In Nood
Joseph Haydnlaan 2A,
3533 AE Utrecht
Postadres: Postbus 5038,
3502 JA Utrecht
T 030 234 00 12
e-mail: hapin@hapin.nl
website: www.hapin.nl
Rekeningnummer:
NL37 RABO 0444 0724 70
t.n.v. Hapin te Utrecht
Wendela de Vries is beeldend
kunstenaar te Amsterdam met als
specialisatie zeefdruk. Zij werd geboren
in Enschede en groeide op in Sorong,
Paramaribo en op Bonaire. Haar beide
ouders waren docent.
Van 2 december 2017 tot 10 februari 2018
participeerde zij in Berlijn bij Zagreus
Projekt in het door Tanya von Barnau
Sythoff geïnitieerde project ‘Sorong,
1962’ die in hetzelfde jaar, 1962, als
peuter met haar familie in Sorong
woonde. In deze kunsttentoonstelling
in Berlijn, een samenwerking met
kunstenaar/kok Ulrich Kraus, werden
de gasten uitgenodigd zich dat laatste
jaar van de Nederlandse koloniale
geschiedenis in Azië voor te stellen en
vonden er discussies plaats.
Het werk van De Vries is poëtisch van
sfeer, maar zij gaat de moeilijke vragen
rond kolonialisme – toen en nu – niet
uit de weg. Zij gelooft dat hedendaagse
kunst een belangrijke rol kan spelen. In
overleg met Hapin besloot zij daarom een
meerkleurenzeefdruk in een kleine
exclusieve oplage (24 stuks) te maken
met als titel ‘Stolen feathers II’.
(De eerste versie ‘Stolen feathers’ drukte
zij in een oplage van 6 in een iets andere
kleurstelling en op ander papier.)
De Vries: ‘We zien een jonge koningin
Wilhelmina, met een hoed vol gestolen
veren en veel te warm gekleed,
die onvriendelijk wordt verwelkomd door
verschillende paradijsvogels. De vogels
verdedigen hun land, dat al eeuwen
uitgebuit wordt. De vreemde koningin
krijgt zelfs een klap van een vleugel in
haar gezicht.’ Het bruine stevige papier
en de kleuren zijn geïnspireerd op
Papua-schilderingen en tonen ook de
Nederlandse driekleur.
Op de website en facebookpagina van
Hapin kunt u Wendela aan het werk zien
in een portret gemaakt door Serko Ap.
www.videoap.nl
Het project ‘Sorong, 1962’ zal ook in
Amsterdam zijn reis naar het verleden
voortzetten. Op 8 september 2019 is de
opening in Artgallery Out in the Field in
Amsterdam. Naast Wendela de Vries en
Tanya von Barnau Sythoff zal ook een
kunstenaar (v/m) uit West-Papua
worden uitgenodigd.
www.art-gallery-outinthefield.com
Zeefdruk voor Papua
De door de kunstenaar gezeefdrukte prent – gesigneerd en genummerd – is te
bestellen bij de webshop van Hapin voor € 300 exclusief portokosten. De helft van
dit bedrag, € 150 per prent, is bedoeld ter ondersteuning van het projectenwerk
van Hapin in West-Papua.