The document discusses Kabesang Tales, who lived in the forest with his adopted father Tandang Selo. Kabesang Tales became the Cabeza de Barangay and worked temporarily on a farm, where through hard work he was able to save enough money to clear land at the edge of the forest. However, the priests later claimed ownership of the land and charged Kabesang Tales rent, which increased over time and led to financial struggles as he had to pay others' rents when they could not.

1. KABANATA 4:
KABESANG TALES

2. TALASALITAAN
 Agnos – palawit na kwentas
 Bolo – isang malaking kutsilyo
 Buwis – halaga o perang bayad sa paggamit ng
lupa
 Cabeza de Barangay – pinuno ng nayon
nuongpanahon ng mga espanyol.
 Kamkamin – sapilitang ariin o kuhanin
 Kaluwalhatian – kaligayahan;
napakamaligayang pamumuhay
 Magbabangon – magpoprotesta,
maghihimagsik, magrerebolusyon

3. TALASALITAAN
 Manilbihan – maglingkod
 Naidlip – nakatulog
 Nilinang – tinamnan
 Pag-asenso – pag-bangon ng
pamumuhay o pag-unlad
 Palayok – isang lalagyan para sa
pagluluto
 Pusod – gitna o kagitnaan

4. KABESANG TALES
 SI TANDANG SELO NA UMAMPON KAY
BASILIO AT SI TELESFORO O MAS
KILALA BILANG SI KABESANG TALES
NA ANAK NI TANDANG SELO AY
NANINIRAHAN DATO SA PUSOD NG
GUBAT. SI KABESANG TALES AY
NAGING KABESA DE BARANGAY. SIYA
AY NAKISAMA PANSAMANTALA SA
ISANG NAMUMUHUNAN SA BUKID.
DAHIL SA TIYAGA NI KABESANG TALES,

5. KABESANG TALES
 NANG NAKAIPON SIYA NG KAUNTI,
HINAWAN NILA ANG GUBAT SA MAY
HANGGANAN NG BAYAN NA
IPINAGTANONG NIYA AY WALANG MAY-
ARI AT GINAWANG TUBUHAN. NANG
UMUNLAD AND BUKID, ITO’Y INANGKIN
NG MGA PRAYLE. HINDI ITO BINAWI KAY
KABESANG TALES NGUNIT
PINAGBAYAD NAMAN SILA NG BUWIS
NA 20 O 30 PISO. PUMAYAG SI TALES
HANGGANG SA TUMAAS NG TUMAAS
ANG SINGIL AT SIYA’Y GINAWANG

6.  KAPAG MAY HINDI NAGBABAYAD, SIYA
ANG TUMUTUBOS NITO AT DAHIL DITO
SIYA AY NALUGI. TUMUTOL SI TALES NG
ITINAAS ANG UPA SA
DALAWANGDAANG PISO AT SINABI
NIYA NA HANGGANG WALANG
NAKAKAPAGHUKAY AT NAKAPAG-
ARARO SA LUPA NIYA NG DUGO AT
NAWALAN NG ASAWA AT ANAK,
HINDING HINDI NIYA ITO IBIBIGAY.
KABESANG TALES

7.  DAHIL SA PANG-AAPI NG MGA PRAYLE AT
MAKAPANGYARIHAN, SIYA’Y NALUBLOB
SA UTANG, AT NAGHIMAGSIK; HINDI NA
NAKAPAG-ARAL SI JULI AT HINDI NA RIN
NATUBOS SI TANO SA HUKBO NG
PAGKAGUWARDIYA SIBIL . DINAKIP SI
TALES AT HININGIAN NG LIMANGDAANG
PISO KAPALIT NG KANYANG PAGLAYA.
IBINENTA NA NILA SI JULI AT TANDANG
SELO ANG LAHAT NG KAGAMITAN NGUNIT
HINDI PA RIN ITO SAPAT KAYA’T
NAMASUKAN SI JULI KAY HERMAN
KABESANG TALES