Downloaded 165 times
More Related Content
Similar to Aralin 3 aral pan. 10
Aralin 3 aral pan. 10
- 1. Paksa: Ang mgaPrinsipyo ng Yogyakarta
- 2. Sa patuloyna hayagang pakikilahok ng mga LGBT sa lipunan, patuloy ring lumalakas ang kanilang boses upang tugunan ang kanilang mga hinaing tungkol sa di-pantay na pagtingin at karapatan. Nasa 27 eksperto sa oryentasyong seksuwal at pagkakakilanlang pangkasarian (sexual orientation at gender identity o SOGI) na nagmula sa iba’t ibang bahagi ng daigdig ang nagtipon-tipon sa Yogyakarta, Indonesia noong ika-6 hanggang ika-9 ng Nobyembre, 2006 upang pagtibayin ang mga prinsipyong makatutulong sa pagkakapantay-pantay ng mga LGBT. Ito ay binubuo ng 29 na prinsipyong nakaayon sa Pandaigdigang Batas ng mga Karapatang Pantao (Universal Declaration of Human Rights o UDHR) at ilang mga rekomendasiyon.
- 3. “LGBT rights arehuman rights.”
- 5. Gawain 27.Ipaglaban Mo! Sa gawaing ito, matutunghayan mo ang ilan sa mahahalagang prinsipyo ng Yogyakarta. May 7 prinsipyong napili upang pag- usapan at pagnilayan sa klase. Ang klase ay papangkatin sa pito, bawat pangkat ay may isang prinsipyong susuriin at pagninilayan.Maaring pagtuunan ng pansin sa pagsusuring gagawin kung sumasang- ayon kayo o hindi sa prinsipyo at ipaliwanag ang dahilan kung bakit. Bibigyan kayo ng sapat na oras upang ito ay isagawa pagkatapos ilahad sa klase ang naging resulta ng inyong talakayan sa pamamagitan ng malikhaing paraan gaya ng dula- dulaan, awit, tula, news reporting at iba pa.
- 6. Prinsipyo 1 ANG KARAPATAN SA UNIBERSAL NA PAGTATAMASA NG MGA KARAPATANG PANTAO Lahat ng tao ay isinilang na malaya at pantay sa dignidad at mga karapatan. Bawat isa, anuman ang oryentasyong seksuwal at pagkakakilanlang pangkasarian ay nararapat na ganap na magtamasa ng lahat ng karapatang pantao.
- 7. Prinsipyo 2 ANG MGA KARAPATAN SA PAGKAKAPANTAY-PANTAY AT KALAYAAN SA DISKRIMINASYON Bawat isa ay may karapatang magtamasa ng lahat ng karapatang pantao nang walang diskriminasiyong nag-uugat saoryentasyong seksuwal o pagkakakilanlang pangkasarian. Dapat kilalanin na ang lahat ay pantay-pantay sa batas at sa proteksiyon nito, nang walang anumang diskriminasiyon, kahit may nasasangkot na iba pang karapatang pantao. Ipagbabawal sa batas ang ganoong diskriminasiyon at titiyakin, para sa lahat.
- 8. Prinsipyo 4 ANG KARAPATAN SA BUHAY Karapatan ng lahat ang mabuhay. Walang sinuman ang maaaring basta na lamang pagkaitan ng buhay sa anumang dahilan, kabilang ang may kaugnayan sa oryentasyong seksuwal o pagkakakilanlang pangkasarian. Ang parusang kamatayan ay hindi ipapataw sa sinuman dahil sa consensual sexual activity ng mga taong nasa wastong gulang o batay sa oryentasyong seksuwal o pagkakakilanlang pangkasarian.
- 9. Prinsipyo 12 ANG KARAPATAN SA TRABAHO Ang lahat ay may karapatan sa disente at produktibong trabaho, samakatarungan at paborableng mga kondisyon sa paggawa, at sa proteksyon laban sa disempleyo atdiskriminasiyong nag-uugat sa oryentasyong seksuwal o pagkakakilanlang pangkasarian.
- 10. Prinsipyo 16 ANG KARAPATAN SA EDUKASYON Ang lahat ay may karapatan sa edukasyon nang walang diskriminasiyong nag-uugat at sanhi ng oryentasyong seksuwal at pagkakakilanlang pangkasarian.
- 11. Prinsipyo 25 ANG KARAPATANG LUMAHOK SA BUHAY-PAMPUBLIKO Bawat mamamayan ay may karapatang sumali sa mga usaping publiko, kabilang ang karapatang mahalal, lumahok sa pagbubuo ng mga
- 12. Pamprosesong Tanong 1.Anoang layunin ng mga nagtaguyod ng Prinsipyo ng Yogyakarta? 2. May pagkakaiba ba ang mga karapatang nilalayon ng mga LGBT sa Pandaigdigang Batas ng mga Karapatang Pantao? 3. Sa iyong palagay, mahalaga bang magkaroon ng seryosong aplikasyon ang mga bansa ng Prinsipyo ng Yogyakarta? Ipaliwanag
- 13. Ano angCEDAW? Ang CEDAW ay ang Convention on the Elimination of All Forms of Discrimination Against Women. Karaniwang inilalarawan bilang International Bill for Women, kilala din ito bilang The Women’s Convention o ang United Nations Treaty for the Rights of Women. Ito ang kauna-unahan at tanging internasyunal na kasunduan na komprehensibong tumatalakay sa karapatan ng kababaihan hindi lamang sa sibil at politikal na larangan kundi gayundin sa aspetong kultural, pang-ekonomiya, panlipunan at pampamilya. Inaprubahan ng United Nations General Assembly ang CEDAW noong Disyembre 18,1979 noong UN Decade for Women. Pumirma ang Pilipinas sa CEDAW noong Hulyo 15, 1980, at niratipika ito noong Agosto 5, 1981. Kasunod sa Convention of the Rights of the Child, ang CEDAW ang pangalawang kasunduan na may pinakamaraming bansang nagratipika. Umaabot na sa 180 bansa mula sa 191 na lumagda o State parties noong Marso 2005. Unang ipinatupad ang kasunduan noong Setyembre 3, 1981 o 25 taon na ang nakakaraan noong 2006, pero kaunti pa lang ang nakakaalam nito.
- 14. Paksa: Tugonng Pamahaalaang Pilipinas sa mga Isyu ng Karahasan at Diskriminasiyon
- 15. Sa Pilipinas,may batas na nagbibigay proteksiyon sa mga kababaihan tulad ng Anti-Violence Against Women and Their Children Act at Magna Carta for Women.
- 16. Anti-Violence AgainstWomen and Their Children Act Ang Anti-Violence Against Women and Their Children Act ay isang batas na nagsasaad ng mga karahasan laban sa kababaihan at kanilang mga anak, nagbibigay ng lunas at proteksiyon sa mga biktima nito, at nagtatalaga ng mga kaukulang parusa sa mga lumalabag dito. Sino-sino ang puwedeng mabigyan ng proteksiyon ng batas na ito?
- 17. Ang mabibigyanng proteksiyon ng batas na ito ay ang kababaihan at kanilang mga anak. Ang “kababaihan” sa ilalim ng batas na ito ay tumutukoy sa kasalukuyan o dating asawang babae, babaeng may kasalukuyan o nakaraang relasyon sa isang lalaki, at babaeng nagkaroon ng anak sa isang karelasyon. Ang “mga anak” naman ay tumutukoy sa mga anak ng babaeng inabuso, mga anak na wala pang labing- walong (18) taong gulang, lehitimo man o hindi at mga anak na may edad na labing- walong (18) taon at pataas na wala pang kakayahang alagaan o ipagtanggol ang sarili, kabilang na rin ang mga hindi tunay na anak ng isang babae ngunit nasa ilalim ng kaniyang pangangalaga.
- 18. Sino-sino angposibleng magsagawa ng krimen ng pang-aabuso at pananakit at maaring kasuhan ng batas na ito?
- 19. Ang mgamaaring magsagawa ng krimeng ito at maaring managot sa ilalim ng batas na ito ay ang mga kasalukuyan at dating asawang lalaki, mga kasalukuyan at dating kasintahan at live-in partners na lalaki, mga lalaking nagkaroon ng anak sa babae, at mga lalaking nagkaroon ng “sexual or datingrelationship” sa babae.
- 20. Pamprosesong Tanong 1.Tungkol saan ang Anti-Violence Against Women Act? 2. Sino-sino ang binibigyang proteksiyon ng batas na ito? Sa iyong palagay bakit binalangkas ang ganitong uri ng batas? 3. Bilang mag-aaral, paano ka makatutulong na maipabatid at mapairal ang batas na ito?
- 21. Ano angMagna Carta for Women? Ang Magna Carta for Women ay isinabatas noong Hulyo 8, 2008 upang alisin ang lahat ng uri ng diskriminasiyon laban sa kababaihan at sa halip ay itaguyod ang pagkakapantay-pantay ng mga babae at lalaki sa lahat ng bagay, alinsunod sa mga batas ng Pilipinas at mga pandaigdigang instrumento, lalo na ang Convention on the Elimination of All Forms of Discrimination Against Women o CEDAW.
- 22. Layunin nitona itaguyod ang husay at galing ng bawat babae at ang potensiyal nila bilang alagad ng pagbabago at pag-unlad, sa pamamagitan ng pagkilala at pagtanggap sa katotohanan na ang mga karapatan ng kababaihan ay karapatang pantao.
- 23. RESPONSIBILIDAD NGPAMAHALAAN Itinalaga ng Magna Carta for Women ang Pamahalaan bilang pangunahing tagapagpatupad (“primary duty bearer”) ng komprehensibong batas na ito.Ginawa na tuwirang responsibilidad ng pamahalaan na proteksyunan ang kababaihan sa lahat ng uri ng diskriminasiyon at ipagtanggol ang kanilang mga karapatan.
- 24. SINO ANG SAKLAWNG MAGNA CARTA? Lahat ng babaeng Pilipino, anuman ang edad, pinag-aralan, trabaho o hanapbuhay, propesyon, relihiyon, uri o pinagmulan ethnicity ay saklaw ng Magna Carta. Binibigyan ng batas na ito nang nabubukod na pansin ang kalagayan ng mga batang babae, matatanda, may kapansanan, mga babae sa iba’t ibang larangan, Marginalized Women, at Women in Especially Difficult Circumstances.
- 25. *Ang tinatawagna Marginalized Women ay ang mga babaeng mahirap o nasa di panatag na kalagayan. Sila ang mga wala o may limitadong kakayahan namatamo ang mga batayang pangangailangan at serbisyo. Kabilang dito ang mga kababaihang manggagawa, maralitang tagalungsod, magsasaka at manggagawang bukid, mangingisda, migrante, at kababaihang Moro at katutubo.
- 26. Ang tinatawagnamang Women in Especially Difficult Circumstances ay ang mga babaeng nasa mapanganib na kalagayan o masikip na katayuan tulad ng biktima ng pang-aabuso at karahasan at armadong sigalot, mga biktima ng prostitusyon, “illegal recruitment”, “human trafficking” at mga babaeng nakakulong.
- 27. Bilang isangmabuting Pilipino/ mag-aaral, sisikapin kong isabuhay ang mga natutunan ko sa araling ito sa pang-araw-araw sa pamamagitan ng ______________________________________ ____________________________ ________________________________________ __________________________ ________________________________________ __________________________ ________________________________________ __________________________ ________________________________________ __________________________ ________________________________________ __________________________
- 28. Gawain 35:Pledge of Commitment Bilang mag-aaral, dapat lamang na aktibo kang makibahagi sa paglinang ng ganap na kalayaan ng lahat ng Pilipino, maging anuman ang kasarian nito. Sa pagkakataong ito, ikaw ay gagawa ng isang Pledge of Commitment. Gawin mong gabay ang halimbawa sa ibaba.
- 29. Sa modyul naito natalakay at naunawaan mo ang konsepto ng kasarian sa iba’t ibang lipunan, nasuri mo rin ang mga isyu at hamon sa kasarian at lipunan. Naisa-isa rin ang mga hakbang na ginagawa ng pandaigdigang samahan, mga bansang nagsusulong sa karapatan ng lalaki, babae at LGBT. Mahalagang mapag-aralan ang mga ito upang lubos mong maunawaan na ang lahat ng tao anuman ang lahi, wika, kultura, relihiyon at maging oryentasyong seksuwal at pagkakakilanlang pangkasarian ay may karapatang pantao. Makatutulong ang pag-unawang ito upang maitaguyod ang pagtanggap, paggalang at pagkakapantay-pantay ng tao bilang isang kasapi ng pamayanan. Sa susunod na modyul mas lalawak pa ang iyong kaalaman tungkol sa karapatang pantao at pagkamamamayan.