Algúns exemplos de climogramas para observar a diversidade climática de España

1. OS CLIMAS DE ESPAÑA

2. Oceánico costeiro Oceánico de transición Climas de montaña Continentalizado subhúmido Continentalizado de invernos fríos Continentalizado de veráns cálidos Cálido de interior Costeiro Árido e subárido Costeiro cálido Medianías secas temperadas Medianías húmidas Cumios fríos

3. Oscilación ou amplitude térmica: + + + Estacións (máis ou menos chuviosas): A relación dos eixos de P e T pretende visualizar o índice de Gaussen, no que un mes é árido cando: (P≤2T) Eixo de Precipitacións Eixo de Temperaturas DIAGRAMA OMBROTÉRMICO OU CLIMOGRAMA Precipitacións totais de cada mes do ano Temperatura media de cada mes do ano

4. Non hai meses áridos. Nengún cumpre a condición: (P≤2T) CLIMA OCEÁNICO COSTEIRO Oscilación térmica: 10ºC (clima suave, de influencia litoral) Outono-inverno: estacións máis chuviosas. Influencia do ar polar marítimo e borrascas do N. Verán: estación fresca e húmida, con influencia das altas presións de Azores Valores totais da precipitación superiores a 600 mm: España húmida - Distribución regular ao longo do ano

5. Hai 2 meses áridos (xullo e agosto). Cumpren a condición: (P≤2T) CLIMA OCEÁNICO DE TRANSICIÓN Oscilación térmica: 12,7ºC (clima máis continentalizado, de interior) Outono-inverno: estacións máis chuviosas. Influencia do ar polar marítimo e borrascas do O. Verán: estación fresca cunha lixeira aridez e influencia das altas presións de Azores Valores totais da precipitación superiores a 600 mm: España húmida - Distribución regular ao longo do ano, cun descenso das mesmas en época estival

6. Non hai meses áridos. A humidade habitual é unha característica da montaña. CLIMA DE MONTAÑA (1): CORDAL CANTÁBRICO Oscilación térmica: 12,2ºC (clima continentalizado, sempre frío ou fresco) Outono-inverno: estacións máis chuviosas. Influencia do ar polar marítimo e borrascas do N. e O. Verán: estación fresca; menores precipitacións debido á influencia anticiclónica Valores totais da precipitación superiores a 600 mm: España húmida - Distribución regular ao longo do ano, cun descenso significativo en época estival Temperatura media anual fresca, inferior a 10ºC (efecto de altitude) Primavera e outono: choivas asociadas a intercambios de enerxía e circulacións meridianas do Jet Stream

7. Non hai meses áridos. A humidade habitual é unha característica da montaña. CLIMA DE MONTAÑA (2): PIRENEOS Oscilación térmica: 16,3ºC (clima máis continentalizado, rigoroso e de altura) Máximas choivas de outono, acorde co que acontece nos climas mediterráneos Verán: estación case cálida; precipitacións convectivas debidas ao requentamento da superficie continental Valores totais da precipitación superiores a 600 mm: España húmida - Distribución regular ao longo do ano, menores en inverno (anticiclón invernal) Temperatura media anual fresca, inferior a 10ºC (efecto de altitude) Primavera: segundo pico de choivas, asociadas a intercambios de enerxía e circulacións meridianas do Jet Stream

8. Hai dous meses áridos: xullo e agosto (Influencia mediterránea). Neles: (P≤2T) CLIMA DE MONTAÑA (3): SISTEMA CENTRAL Oscilación térmica: 17ºC (clima máis continentalizado, rigoroso e de altura) Máximas choivas de outono-inverno, época de predominio da circulación de ventos do Oeste Verán: estación con menores precipitacións (influencia mediterránea do contorno e presenza do anticiclón das Azores) Valores totais da precipitación superiores a 600 mm: España húmida - Distribución regular ao longo do ano, excepto en verán (anticiclón das Azores) Temperatura media anual fresca, inferior a 10ºC (efecto de altitude) Primavera: segundo pico de choivas, asociadas a intercambios de enerxía e circulacións meridianas do Jet Stream

9. Hai dous meses áridos: xullo e agosto (Influencia mediterránea). Neles: (P≤2T) CLIMA DE MONTAÑA (4): SISTEMA BÉTICO Oscilación térmica: 21ºC (clima moi continentalizado, rigoroso e de altura) Máximas choivas de outono-inverno, época de predominio da circulación de ventos do Oeste; situacións do SO Verán: estación con menores precipitacións (influencia mediterránea do contorno e presenza do anticiclón das Azores) Valores totais da precipitación superiores -escasamente- a 600 mm: España húmida - Distribución contrastada entre máximas de outono/inverno e mínimas de verán Temperatura media anual fresca -case fría-, inferior a 10ºC (efecto de altitude)

10. Hai catro meses áridos: de xuño a setembro (influencia mediterránea). Neles: (P≤2T) CLIMA CONTINENTALIZADO SUBHÚMIDO Oscilación térmica: 18,6ºC (clima máis continentalizado e contrastado) Máximas choivas de outono-inverno, época de predominio da circulación de ventos do Oeste Verán: estación con menores precipitacións (influencia mediterránea do contorno e presenza do anticiclón das Azores) Valores totais da precipitación inferiores a 600 mm: España seca - Distribución irregular ao longo do ano: descenso no verán (anticiclón das Azores) Temperatura media anual media-baixa (entre 10-15ºC) Primavera: segundo pico de choivas, asociadas a intercambios de enerxía e circulacións meridianas do Jet Stream

11. Hai catro meses áridos: de xuño a setembro (influencia mediterránea). Neles: (P≤2T) CLIMA CONTINENTALIZADO DE INVERNOS FRÍOS Oscilación térmica: 18 ºC (clima máis continentalizado e contrastado) Máximas choivas de outono-inverno, época de predominio da circulación de ventos do Oeste Verán: estación con escasas precipitacións e marcada aridez (influencia do anticiclón das Azores) Valores totais da precipitación inferiores a 600 mm: España seca - Distribución contrastada ao longo do ano e forte descenso no verán Temperatura media anual media-baixa (entre 10-15ºC) Primavera: segundo pico de choivas, asociadas a intercambios de enerxía e circulacións meridianas do Jet Stream

12. Hai catro meses áridos: de xuño a setembro (influencia mediterránea). Neles: (P≤2T) CLIMA CONTINENTALIZADO DE VERÁNS CÁLIDOS Oscilación térmica: 19,7 ºC (clima moi continentalizado, cálido en verán, fresco en inverno e contrastado) Segundo pico de de precipitacións de outono-inverno, época de predominio da circulación de ventos do Oeste Verán: estación con escasas precipitacións e marcada aridez (altas temperaturas: influencia da masa de ar tropical continental) Valores totais da precipitación inferiores a 600 mm: España seca - Distribución contrastada ao longo do ano, con picos máximos equinocciais e forte descenso no verán Temperatura media anual media (en torno aos 15ºC) Primavera: máximo pico de choivas, asociadas a intercambios de enerxía e circulacións meridianas do Jet Stream

13. Hai cinco meses áridos: de maio a setembro (influencia mediterránea). Neles: (P≤2T) CLIMA CÁLIDO DE INTERIOR Oscilación térmica: 17 ºC (clima continentalizado, moi cálido en verán, suave en inverno -baixa altitude-). Forte contraste estacional, propio dos climas mediterráneos Pico de precipitacións de outono-inverno, época de predominio da circulación de ventos do Oeste e situacións do SO con ventos húmidos que entran desde o golfo de Cádiz Verán moi cálido e moi marcada aridez (altas temperaturas: influencia da masa de ar tropical continental) Valores totais da precipitación inferiores a 600 mm: España seca - Distribución contrastada ao longo do ano, con picos máximos equinocciais e forte descenso no verán Temperatura media anual media-alta (próxima aos 20ºC) Primavera: pico de choivas, asociadas a intercambios de enerxía e circulacións meridianas do Jet Stream

14. Hai cinco meses áridos: de abril a agosto (influencia mediterránea). Neles: (P≤2T) CLIMA COSTEIRO Oscilación térmica: 14,8 ºC (clima cálido en verán, suave en inverno -baixa altitude e proximidade ao mar-). Contraste estacional, propio dos climas mediterráneos Máximas precipitacións de outono, época de predominio das choivas torrenciais por « gotas frías » Verán cálido e marcada aridez (altas temperaturas: anticiclón de Azores e influencia da masa de ar tropical continental) Valores totais da precipitación inferiores a 600 mm: España seca - Distribución contrastada ao longo do ano, con picos máximos de outono e forte seca estival Temperatura media anual media-alta (próxima aos 20ºC)

15. Só hai dous meses non áridos: decembro e xaneiro. Nos demáis: (P≤2T) CLIMA ÁRIDO E SUBÁRIDO Oscilación térmica: 14,8 ºC (clima cálido en verán, suave en inverno -baixa altitude e proximidade ao mar-). Contraste estacional, propio dos climas mediterráneos Escasas precipitacións ao longo de todo o ano. Máximas de inverno asociadas á penetración de ar polar Verán cálido e marcada aridez (altas temperaturas: anticiclón de Azores e influencia da masa de ar tropical continental) Valores totais da precipitación inferiores a 600 mm (próximos ao límite dos climas desérticos -non máis de 200 mm-: España árida - Escasísimos valores ao longo de todo o ano Temperatura media anual media-alta (próxima aos 20ºC)

16. Todos os meses son áridos: (P≤2T) CLIMA SUBTROPICAL CANARIO: COSTEIRO CÁLIDO Oscilación térmica: 7,1 ºC (clima cálido en verán, moi suave en inverno. A proximidade ao mar xustifica o moi feble contraste térmico estacional Escasas precipitacións ao longo de todo o ano. Máximas de inverno asociadas á penetración dalgunha borrasca atlántica que se descolga cara ao Sur Verán cálido e marcada aridez (altas temperaturas: anticiclón de Azores e influencia da masa de ar tropical continental) Valores totais da precipitación inferiores a 600 mm (por debaixo do límite dos climas desérticos -non máis de 200 mm-: España árida - Os meses de verán carecen de precipitación Temperatura media anual alta (por enriba dos 20ºC)

17. Hai cinco meses áridos (P≤2T): de maio a setembro CLIMA SUBTROPICAL CANARIO: MEDIANÍAS HÚMIDAS Oscilación térmica: 7,2 ºC (clima cálido en verán, moi suave en inverno. A proximidade ao mar xustifica o feble contraste térmico estacional Máximas precipitacións de outono-inverno, asociadas á penetración dalgunha borrasca atlántica que se descolga cara ao Sur e influencia dos alisios Verán fresco por mor da altitude (exposición ao « mar de nubes », con marcada aridez (anticiclón de Azores) Valores totais da precipitación superiores a 600 mm : España « húmida » por exposición aos alisios e mar de nubes . - Forte contraste inverno-verán Temperatura media anual media-alta (próxima aos 20ºC)

18. Forte aridez (P≤2T) estival: cinco meses, de maio a setembro CLIMA SUBTROPICAL CANARIO: CUMIOS FRÍOS Oscilación térmica: 13,5 ºC (clima fresco en verán, frío en inverno. O efecto da altitude xustifica o crecente contraste térmico estacional Máximas precipitacións de outono-inverno, asociadas á penetración dalgunha borrasca atlántica que se descolga cara ao Sur e influencia dos alisios Verán fresco por mor da altitude, con marcada aridez (anticiclón de Azores) Valores totais da precipitación inferiores a 600 mm : España seca. - Forte contraste inverno-verán Temperatura media anual fresca -efecto da altitude- (inferior aos 10ºC)