Dokumen ini memberikan panduan mengenai pelayaran di dalam sistem Linux dan penggunaan arahan asas seperti cd, pwd, ls, cat, dan find. Ia merangkumi cara untuk berpindah antara direktori, menyenaraikan fail, melihat kandungan fail, serta mencari fail dalam sistem. Selain itu, dokumen ini juga menerangkan arahan untuk pengurusan fail, proses, dan rangkaian dalam Linux.

1. Seksyen B Pelayaran & Arahan

2. OBJEKTIF 1. Mengetahui kepenggunaan arahan cd 2. Mengetahui kepenggunaan arahan pwd 3. Mengetahui kepenggunaan arahan ls 4. Mengetahui kepenggunaan arahan cat 5. Mengetahui kepenggunaan arahan more 6. Mengetahui kepenggunaan arahan less 7. Mengetahui kepenggunaan arahan find 8. Mengetahui kepenggunaan arahan whereis 9. Mengetahui kepenggunaan arahan locate 10. Mengetahui kepenggunaan arahan whatis 11. Mengetahui kepenggunaan arahan man 12. Mengetahui arahan asas berkenaan sistem dan kegunaannya

3. Merubah kedudukkan melalui arahan cd # cd /usr/bin - berpindah ke /usr/bin direktori # cd .. - dari direktori /usr/bin untuk berpindah ke /usr direktori # cd ../.. - atau berada di direktori /usr/bin , anda boleh maju 2 langkah ke atas sehingga root direktori # cd - kembali ke home direktori # cd ~

4. Mengetahui kedudukkan melalui arahan pwd arahan pwd (print working directory) - ketahui kedudukkan dalam sistem mencetak direktori yang sedang digunakan secara aktif. Contoh:- # cd /usr/bin T aip A kan paparkan Arahan pwd di atas dilarikan pwd dari direktori /bin dan bukan pwd yang sedia ada di dalam shell . # /bin/pwd -help pwd /usr/bin pwd /usr/bin

5. Penyenaraian direktori dengan arahan ls Digunakan untuk menyenarai fail-fail dan sub-direktori di dalam sistem

6. Penyenaraian direktori dengan arahan ls-m Senaraikan fail-fail di dalam satu baris diasingkan dengan koma

7. Penyenaraian direktori dengan arahan ls-x Arahan ini membuatkan fail-fail disusun secara mendatar

8. Memaparkan dan menggabungkan fail Arahan cat ( concatenate ) memaparkan isi kandungan fail-fail di monitor. Juga menghantar satu isi kandungan fail kepada fail yang lain . Contoh kegunaan cat :- Arahan ini untuk melihat kandungan fail-fail yang ringkas " short file "

9. Arahan more Keluarga Linux More yang dikenali sebagai pagers " Pagers " adalah untuk melayari fail-fail dan membacanya " screen by screen " atau " line at a time ".

10. Arahan less Arahan less adalah lebih kurang sama dengan more . Ia merupakan salah satu daripada arahan " pager ". Antara kelebihan Less Arahan less tidak akan " quit " sekiranya anda sudah sampai kepada penghujung fail. Pengguna boleh pergi ke hadapan dan ke belakang ketika menggunakan fail teks dengan bantuan kekunci kursor

11. Mencari fail dengan find find Menerima ‘wildcards’ dalam ‘search strings’ Utiliti mencari fail dalam cakera Cari fail megikut tarikh atau ‘time period’ Cari dalam lingkungan fail semasa iaitu –xdev, tanpa find akan mencari keseluruhan cakera dan cakera padat

12. Mencari fail dengan whereis Sebagai tambahan kepada arahan find , terdapat satu lagi cara untuk mencari fail-fail sistem secara pantas. Arahan whereis dengan pantas mencari fail-fail dan menunjukkan fail binari, fail sumber dan manual.

13. Mencari fail dengan locate arahan yang lebih cepat daripada whereis . menggunakan pangkalan data yang dinamakan slocate berdasarkan inode setiap fail terus kepada pangkalan data slocate dan mencari fail yang dikehendaki. locate

14. Mendapatkan bantuan dengan whatis Mengetahui dengan pantas kebolehan sesuatu arahan dengan memaparkan sinopsis arahan itu dari halaman manual. Contoh:- anda boleh mencari kegunaan arahan who dengan menggunakan who(1) – show who is logged on

15. Arahan Informasi Sistem Arahan Ulasan date Mengubah atau memberikan tarikh sistem who Menunjukkan pengguna yang telah log masuk whois Program pencari IP/Domain w Menunjukkan pengguna yang telah log masuk

16. Arahan Berhubungan Fail Arahan Ulasan ls Melayari kandungan sesebuah lipatan pwd Memberitahu lipatan semasa cp Salin fail atau lipatan rm Buang fail atau lipatan mkdir Buat lipatan cat Menulis kandungan fail kepada monitor vi Menjalankan teks editor

17. Arahan Akses Arahan Ulasan chmod Mengubah penetapan akses pada fail dan lipatan chown Mengubah kepunyaan pengguna pada fail dan lipatan chgrp Mengubah kepunyaan kumpulan pengguna pada fail dan lipatan umask Set lapangan mod asas

18. Arahan Proses Arahan Ulasan & Mengarahkan sesuatu proses supaya dijalankan secara sembunyi ps Melaporkan status proses kill Membunuh proses berdasarkan PID nice Program yang boleh mengubah keutamaan proses yang berjalan top Menunjukkan proses kemuncak yang dijalankan CPU vmstat Melaporkan statistik memori maya

19. Arahan Penapis Arahan Ulasan grep Menulis baris demi baris setiap paten pencarian yang dipadankan sort Mengisih barisan dalam fail teks wc Menulis bilangan bait, perkataan dan barisan dalam fail pr Menyediakan fail teks untuk percetakan cut Membuang sebahagian baris dalam fail teks sed Teks editor jenis aluran awk Mengimbas paten dan bahasa proses

20. Ubah Hala Input dan Output Arahan Ulasan Arahan > fail Ubah hala standard output kepada teks dalam fail Arahan >> fail Ubah hala standard output kepada teks dalam fail secara tambahan pada baris terakhir fail Arahan < fail Ubah hala standard input dari teks dalam fail Arahan & > fail Ubah hala mesej ralat standard output kepada teks dalam fail

21. Aksara Khas Aksara Ulasan & ; ( ) space tab Aksara meta || & && ; ;; ( ) | <baris baru> Operator kawalan * Kad liar untuk satu atau banyak # Jika digunakan dalam shell ia merujuk kepada hujah ? Kad liar untuk satu aksara sahaja \ Menghapuskan fungsi khas sesuatu aksara

22. Arahan Pengurusan Arahan Ulasan Init Permulaan kawalan proses shutdown Menutup sistem mount Melekap sesebuah sistem fail umount Menanggalkan sesebuah sistem fail adduser/useradd Menambah akaun pengguna deluser Membuang akaun pengguna lsmod Memaparkan senarai modul isirung rmmod Memunggah keluar modul isirung Insmod Memunggah masuk modul isirung modprob Mengawal modul isirung secara automatik

23. Alatan dan Arahan Rangkaian

24. Alatan Pemampat dan Arkib Arahan Ulasan gunzip Pengembang fail ekstensi .gz gzip Pemampat fail ekstensi .gz bunzip2 Pengembang fail ekstensi .bz2 bzip Pemampat fail ekstensi .bz2 tar Membuat dan meleraikan arkib ekstensi .tar

25. LinuxDotMy Sokongan dan Pertanyaan http://blog.linuxdotmy.com/ http://www.linuxdotmy.com/ Haris 019-6085482 (Malaysia) http://blog.harisfazillah.info/