Prostat kanserinde destekleyici tedavi

1. Metastatik Prostat Kanserinde Destekleyici ve Diğer Tedaviler Dr. Sümer Baltacı Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Üroloji Anabilim Dalı

2. Metastatik Prostat Kanseri Erkeklerdeki en sık kanser. Altı erkekten biri yaşamın bir döneminde prostat kanseri tanısı alıyor. Tanı anında % 16-25 hastada uzak metastaz vardır. (Oliver SE et al: Lancet, 355;1788,2000) (Oades et al: Pros Can Pros Dis;5:264, 2002)

3. Hormonal Tedavi Yan Etkileri Sıcak Basması (Hot flushes) Anemi, halsizlik Osteoporoz (Kemik erimesi) Jinekomasti (Göğüslerde büyüme) Kilo artışı, lipid profilinde değişiklik Kas güçsüzlüğü Libido kaybı ve erektil disfonksiyon Hatırlama sorunu Uykusuzluk, depresyon

4. Sıcak Basması (Hot flushes) % 27 olguda en dayanılmaz komplikasyon (Karling P, 1994) . Süre: Birkaç sn  1saat (<5 dk). Kendi kendine düzelebilir, Hormonal tedavi süresince sürebilir.

5. Sıcak Basması (Hot flushes) Tedavi Dietilstilbestrol: 0.3mg/gün Megestrol Asetat: % 85 önler. Siproteron Asetat: 2x50 mg % 80 etkili. Medroksiprogesteron Asetat: 400 mg i.m. LHRH ile aynı anda, % 82 tam cevap Klonidin: % 50 etkin. Akupunktur: 10 hf.da %70 etkin. (Hammar,1999)

6. Anemi - Halsizlik Tanı anında anemi % 30 En düşük Hemoglobin düzeyi ~ 6 ay sonra (Eisenberger:NEJM:339;1036, 1998)

7. Anemi - Halsizlik Demir preparatları ve vitamin: randomize çalışma yok (NalesnikJG: Rev Urol;6:1, 2004) Rekombinan insan eritropoietini: 150 U/kg haftada 3 kez s.c. Hb. Konsantrasyonunu % 10’dan fazla  (Beshara S: Prostate;31:153, 1997) Sınırlı Kİ rezervinde transfüzyon

8. OSTEOPOROZ (Kemik Erimesi) 35 y  Fizyolojik kemik kaybı %0.5-1/yıl 50 y  1/8 E’de osteoporoza bağlı fraktür Tüm kalça kırıklarının 1/3’ü erkeklerde Bunların 1/3’ü 1 yıl içinde ölür. Bu komplikasyona bağlı ölüm E>K (Morote: J Urol; 169:931A, 2003)

9. Hormonal Tedavi (HT) ve OSTEOPOROZ HT alanda %6.5-17 fazla kemik kaybı HT alanların %50’sinde 5 yılda osteop. HT alanda %4-12.5 fazla kırık Orkiektomi (Testislerin alınması) olanlarda kırık 2.5 kez daha sık oluyor. (Melton: J Urol, 169:1747,2003) (Kiratli: Urology, 57:127, 2001) (Scotch: J Clin End Met, 86:2787,2001)

10. Osteoporoz (Kemik Erimesi) İçin Risk Faktörleri Artan yaş Sigara Hormonal tedavi Lokal ileri evre prostat kanseri

11. Osteoporoz ve Yaşam Kalitesi Osteoporotik kırık en sık vertebrada (omurlarda) Sırt ağrısı, postür bozukluğu Spinal kord basısı (Omurilik basısı) Fonksiyonel bozukluk Radyoterapi ve cerrahi gereksinimi (Oefelein:J Urol, 168:1005,2002)

12. Hormonal Tedavi Alanda Osteoporoz (Kemik Erimesi) Tedavisi Kalsiyum alımı (1000-1200 mg/gün) Vit D alımı (400-800 IU/gün) Sigarayı bırakma Fiziksel aktivite (yürüyüş, egzersiz) Alkol ve kafeini azaltma (Higano: Urol Oncol,21:392, 2003) Bunlar şiddetli kemik kaybını tam olarak önleyemez.

13. Metastatik Prostat Kanserinde Bifosfonat Kullanımı Kemik metastazlı hormona duyarlı prostat kanserinde bifosfonat kullanımı Avrupa’da onaylandı. ABD’de kemik lezyonları en az 1 hormonal tedavi sonrası progresyon gösteren hastalarda, bifosfonat kullanımı FDA tarafından onaylandı.

14. WHO (Dünya Sağlık Örğütü) Tedavi Algoritması

15. Metastatik Prostat Kanseri Kemik Ağrısı Tedavisi  Non-narkotik analjezikler  NSAID  Steroidal ilaçlar  Narkotik analjezikler  Bifosfonatlar

16. Metastatik Prostat Kanseri Fokal (Bir alanda) kemik ağrısı  EBRT (lokal ya da geniş alan ışın tedavisi) % 80 ağrıda rahatlama, 1/3’ünde tam kontrol Yarı vücut ışınlama

17. Alternatif ve Destekleyici Tedaviler Antioksidanlar Bitkisel ürünler

18. Alternatif Tedavi ABD’de 1997’de 12.2 milyar $. 629 milyon visit National Center for Complementary and Alternative Medicine (NCCAM) (Eisenberger: JAMA,280:1569, 1998)

19. Alternatif ve Destekleyici Tedavi Vitaminler %35 (Vit E en sık) Bitkisel ürünler % 12 (Lycopen en sık) Vit E, Lycopen, Selenium, Vit C, Saw Palmetto, Soya, Yeşil Çay, Sarımsak, Çinko, Vit D, Pc-Spes