Download to read offline
More Related Content
Similar to Ο εθνικός διχασμός (1915-1922) α. Από την παραίτηση του Βενιζέλου έως τη Συνθήκη των Σεβρώνppt
Ο εθνικός διχασμός (1915-1922) α. Από την παραίτηση του Βενιζέλου έως τη Συνθήκη των Σεβρώνppt
- 1. ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ΄ΛΥΚΕΙΟΥ Κεφ. 2. Η διαμόρφωση και λειτουργία των πολιτικών κομμάτων στην Ελλάδα (1821-1936) Δ. 4. Εθνικός διχασμός: α. Από την παραίτηση του Βενιζέλου έως τη Συνθήκη των Σεβρών Επιμέλεια: Μυρσίνη Χλιαουτάκη φιλόλογος
- 2. Ο Ελευθέριος Βενιζέλοςστα χρόνια πριν το διχασμό • Κυρίαρχος του πολιτικού παιχνιδιού χωρίς ουσιαστική αντιπολίτευση. • Η πολιτική του στοχεύει στην υλοποίηση της Μεγάλης Ιδέας, για την οποία θεωρούσε απαραίτητη την πολεμική εμπλοκή της χώρας.
- 3. Βενιζέλος: ελευθερωτής τηςΕλλάδας
- 4. Ο βασιλιάς Κωνσταντίνοςπριν το διχασμό • 1912-1913: ο Βενιζέλος του ανέθεσε την αρχιστρατηγία στους Βαλκανικούς πολέμους και ο Κωνσταντίνος θεωρήθηκε υπεύθυνος των στρατιωτικών επιτυχιών (βλ. επόμενη εικόνα). • 1913: διαδέχθηκε στο θρόνο το δολοφονημένο πατέρα του Γεώργιο Α΄ (βλ. μεθεπόμενη εικόνα).
- 5. Ο Κωνσταντίνος στουςΒαλκανικούς πολέμους
- 6. Δολοφονία Γεωργίου Α΄το 1913 στη Θεσσαλονίκη
- 7. Βενιζέλος-Κωνσταντίνος πριν τοδιχασμό • Μέχρι το 1915 οι δύο ισχυρές προσωπικότητες του Βενιζέλου και του Κωνσταντίνου δεν ήρθαν σε σύγκρουση, αν και υπήρξε διάσταση απόψεων για την άμεση κατάληψη ή μη της Θεσσαλονίκης κατά τους Βαλκανικούς πολέμους. • Τα κόμματα της αντιπολίτευσης αναγνωρίζουν στο βασιλιά το (αντισυνταγματικό) δικαίωμα να επιβάλλει τη δική του άποψη για την εξωτερική πολιτική. • Έτσι ενισχύονται οι εχθροί της δημοκρατίας (αντιδημοκρατικοί αξιωματικοί). • Το ξέσπασμα του διχασμού διευκολύνθηκε από τον πόλεμο αλλά είχε σύνθετες πολιτικές αιτίες.
- 8. 1914: ξέσπασμα α΄παγκοσμίου πολέμου. Παρατάξεις. οι Κεντρικές Δυνάμεις: η Γερμανία η Αυστρουγγαρία με συμμάχους τη Βουλγαρία και την Τουρκία η Εγκάρδια ή Τριπλή Συνεννόηση (Αντάντ): η Αγγλία η Γαλλία η Ρωσία με συμμάχους τη Σερβία, την Ιταλία, τη Ρουμανία, το Βέλγιο, τις Η.Π.Α., την Ιαπωνία και την Ελλάδα (το 1917).
- 9. Σύγκρουση Βενιζέλου-Κωνσταντίνου γιατη συμμετοχή της Ελλάδας στον α΄ παγκόσμιο πόλεμο • Βενιζέλος: συμμετοχή της Ελλάδας στο πλευρό της Αντάντ • Αιτίες: 1) Η Ελλάδα, ως ναυτική χώρα πρέπει να συμμαχήσει με την Αντάντ, όπου ανήκουν χώρες με ναυτική ισχύ (π.χ. Αγγλία), που κατά τη γνώμη του θα επικρατήσουν στον πόλεμο. 2) Η συμμαχία της Ελλάδας με τους νικητές θα αποφέρει εδαφικά οφέλη μετά το τέλος του πολέμου (παραχώρηση στην Ελλάδα περιοχών της Μ. Ασίας με ελληνικούς πληθυσμούς). • Βασιλιάς και Γενικό Επιτελείο Στρατού: αυστηρή ουδετερότητα • Αιτίες: 1) Εκτιμούσαν αβέβαιη την έκβαση του πολέμου και πιθανή τη νίκη των Κεντρικών Δυνάμεων. 2) Ο βασιλιάς δεν μπορούσε να ταχθεί στο πλευρό των Γερμανών, αν και ήταν γερμανόφιλος και συγγενής Γερμανών εξ αγχιστείας, επειδή : α) η εχθρική προς την Ελλάδα Τουρκία ήταν σύμμαχος της Γερμανίας β) οι Άγγλοι κυριαρχούσαν στην Ανατολική Μεσόγειο.
- 10. Σύγκρουση Βενιζέλου-βασιλιά: πολιτικέςενέργειες • Βασιλιάς: • Υπέσκαψε τα θεμέλια του πολιτικού συστήματος, γιατί ανέπτυξε μυστική διπλωματία εν αγνοία της κυβέρνησης Βενιζέλου και παρέδωσε απόρρητα διπλωματικά έγγραφα στους Γερμανούς. • Το 1915 προκάλεσε δυο φορές την παραίτηση της κυβέρνησης Βενιζέλου. • Μετά τη δεύτερη παραίτηση του Βενιζέλου διόριζε κυβερνήσεις που κυβερνούσαν σύμφωνα με τις εντολές του. • Βενιζέλος: • Φεβρουάριος 1915: Ζήτησε τη συμμετοχή της Ελλάδας στην επιχείρηση των Συμμάχων να καταλάβουν τα Δαρδανέλια. Όταν ο βασιλιάς αρνήθηκε, παραιτήθηκε. • Εκλογές Μαρτίου 1915: νικητής ο Βενιζέλος. Σεπτέμβριος 1915: Κήρυξε επιστράτευση όταν η Βουλγαρία κήρυξε τον πόλεμο στη Σερβία με την οποία η Ελλάδα είχε συνάψει αμυντική συμμαχία. Όταν ο βασιλιάς διαφώνησε, παραιτήθηκε. • Εκλογές Δεκεμβρίου 1915: οι Φιλελεύθεροι δε συμμετείχαν, γιατί θεωρούσαν την ενέργεια του βασιλιά αντισυνταγματική.
- 11. Εκλογές Μαΐου 1915 •Στο κέντρο ο προσωποποιημένος πόλεμος. • Αριστερά εκπρόσωπος της αντιβενιζελικής παράταξης. • Δεξιά ο Ελευθέριος Βενιζέλος. • Μπροστά στην κάλπη ο ψηφοφόρος ψηφίζει με τη χρήση σφαιριδίου.
- 12. Συνέπειες της σύγκρουσηςΒασιλιά-Βενιζέλου: δ ι χ α σ μ ό ς τ ο υ λ α ο ύ: φανατισμός, μίσος και βία ανάμεσα στις δύο παρατάξεις • Βενιζελικοί • Θεωρούσαν όποιους ήταν κατά του πολέμου (δηλαδή τους φιλοβασιλικούς) ως εχθρούς της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας και των εθνικών συμφερόντων. • Αντιβενιζελικοί/ Φιλοβασιλικοί • Θεωρούσαν τους Βενιζελικούς βίαιους πράκτορες της Αντάντ, εχθρούς του βασιλιά, καταστροφείς της ενότητας του έθνους και επικίνδυνους για τα συμφέροντα του κράτους.
- 13. Διαδηλώσεις οπαδών τωνδύο παρατάξεων
- 14. Ο ρόλος τωνΣυμμάχων • Οι Σύμμαχοι για να πιέσουν την Ελλάδα να συμμαχήσει με την Αντάντ παραβίασαν την ελληνική ουδετερότητα που ακολουθούσε ο Κωνσταντίνος με τους εξής τρόπους: • αποβίβασαν στρατεύματα στη Θεσσαλονίκη • κήρυξαν μερικό θαλάσσιο αποκλεισμό της χώρας • απαίτησαν αφοπλισμό της χώρας • κατέλαβαν τον Πειραιά • βομβάρδισαν τα ανάκτορα • αξίωσαν την απομάκρυνση του Κωνσταντίνου από το θρόνο. Με όλες αυτές τις ενέργειες έθιξαν το εθνικό συναίσθημα των Ελλήνων και έκαναν την κοινή γνώμη να στραφεί εναντίον τους και άρα κατά των βενιζελικών που επιθυμούσαν συμμαχία με την Αντάντ.
- 15. Εμπλοκή στρατιωτικών στηδιαμάχη βασιλικών-βενιζελικών: Επίστρατοι vs Αμυνίτες • Επίστρατοι: φιλοβασιλική οργάνωση από στρατιωτικούς που απολύονταν από το στράτευμα. • Αμυνίτες: Βενιζελικοί αξιωματικοί που οργάνωσαν το κίνημα της «Εθνικής Αμύνης» τον Αύγουστο του 1916 ζητώντας τη συμμετοχή της Ελλάδας στον πόλεμο στο πλευρό της Αντάντ, διότι η Βουλγαρία είχε ήδη εισβάλει σε ελληνικά εδάφη.
- 16. 1916: Διάσπαση τηςχώρας σε δυο κράτη • 26/9/1916: Ο Βενιζέλος μετά το κίνημα της «Εθνικής Άμυνας» συγκρότησε δική του Προσωρινή Κυβέρνηση με έδρα τη Θεσσαλονίκη και συνεργάτες τον Παύλο Κουντουριώτη και τον Παναγιώτη Δαγκλή (στη φωτογραφία η «Τριανδρία») • Διέταξε επιστράτευση για συμμετοχή στον πόλεμο στο πλευρό της Αντάντ.
- 17. Κυβέρνηση της ΕθνικήςΆμυνας στη Θεσσαλονίκη (1916)
- 18. Ο χωρισμός της χώραςσε δύο κυβερνήσεις
- 19. Εθνικός διχασμός =εμφύλιος πόλεμος. Επικράτηση των Βενιζελικών. • Οι συγκρούσεις Βενιζελικών και Αντιβενιζελικών πήραν διαστάσεις εμφυλίου πολέμου. • Οι Αντιβενιζελικοί άσκησαν τρομοκρατία στους αντιπάλους τους που τους θεωρούσαν προδότες. • Οι Βενιζέλος κήρυξε έκπτωτο τον βασιλιά και οι Σύμμαχοι τον εξώθησαν σε απομάκρυνση από το θρόνο και τη χώρα, χωρίς όμως παραίτηση. Το θρόνο ανέλαβε ο γιος του Αλέξανδρος. • 1917: Ο Βενιζέλος μετά την απομάκρυνση του Κωνσταντίνου αναλαμβάνει τη διακυβέρνηση και κηρύσσει τη χώρα σε κατάσταση πολιορκίας. Στο στράτευμα ευνοούνται οι αξιωματικοί της «Εθνικής Άμυνας», ενώ οι φιλοβασιλικοί διώκονται.
- 20. Γελοιογραφία της εποχήςγια το «ανάθεμα» του Βενιζέλου από την Εκκλησία
- 21. «Βουλή των Λαζάρων» ΟΒενιζέλος όταν ανέλαβε τη διακυβέρνηση της χώρας παρά την πίεση που ασκούσαν τα κόμματα της αντιπολίτευσης και παραβιάζοντας τη συνταγματική νομιμότητα επανέφερε την πρώτη βουλή του 1915 που είχε διαλύσει ο βασιλιάς. Αυτή ονομάστηκε «Βουλή των Λαζάρων» (γιατί «νεκραναστήθηκε») και λειτούργησε από το 1917 έως το 1920 που ηττήθηκε εκλογικά ο Βενιζέλος.
- 22. 1917: Συμμετοχή τηςΕλλάδας στον α΄ παγκόσμιο πόλεμο • Οι Βενιζελικοί οδήγησαν την Ελλάδα στον α΄ παγκόσμιο πόλεμο στο πλευρό της Αντάντ προσδοκώντας εδαφικά οφέλη στην Μ. Ασία μετά το τέλος του πολέμου. • Οι Αντιβενιζελικοί: • παρακολουθούσαν με δυσαρέσκεια τις εξελίξεις • Τάσσονταν υπέρ της διατήρησης των εκτός Ελλάδος ελλ. πληθυσμών και υπέρ της ευκαιριακής προσάρτησης εδαφών χωρίς κίνδυνο.
- 23.
- 24. Κορύφωση διχασμού: δολοφονίατου αντιβενιζελικού Ίωνος Δραγούμη 1920