Ang dokumento ay naglalarawan ng iba't ibang uri ng pang-abay na nagbibigay-turing sa pandiwa, pang-uri, o kapwa pang-abay. Kabilang dito ang pamanahon, panlunan, pamaraan, at panggaano, kasama ang mga halimbawa at mga pananda. Karagdagan, mayroon ding talakayan tungkol sa ingklitik na karaniwang sumusunod sa unang salita ng pangungusap.

2. Pang-abay?

3. Pang-abay
- ang tawag sa salita o
lipon ng mga salitang
nagbibigay-turing sa
pandiwa, pang-uri, o kapwa
pang-abay.

4. May iba’t – ibang uri ang pang-
abay. Ilan sa mga ito ay ang
sumusunod:

5. 1. Pamanahon
- pang-abay na nagsasaad
kung kalian ginanap,
ginaganap, o gaganapin ang
sinasabi ng pandiwa sa
pangungusap.

6. May dalawang pangkat ang
ganitong uri ng pang-abay.
• Pananda
• Walang pananda

7. • Pananda
- gumagamit ito ng nang,
sa, noong, kung, tuwing,
buhat, mula, umpisa, at
hanggang bilang mga
pananda ng pamanahon.

8. • Walang pananda
- gumagamit ng kahapon,
kanina, ngayon, mamaya,
bukas, sandali, at iba pa.

9. • Halimbawa
1. Tuwing Pasko isinasabit
ang parol
2. Umpisa bukas ay dito ka
na manunuluyan

10. • Halimbawa
1. Manonood kami bukas
ng pambansang
pagtatanghal ng dulang
Pilipino

11. • Halimbawa
2. Ipagdiriwang ngayon ng
ating pangulo ang kanyang
ika – 40 na kaarawan.

12. Nagsasaad ng dalas
- Araw-araw, tuwing
umaga,taun-taon atb.

13. Halimbawa:
Taun-taon tuwing
buwan ng Mayo ay
nagdaraos kami sa
aming pook ng
santakrusan.

14. 2. Panlunan
- pang-abay na tinatawag
na pariralang sa
kumakatawan ito sa lugar
kung saan ginagawa ang
kilos.

15. Karaniwang ginagamit ang
pariralang sa/kay o kina

16. Sa – ginagamit kapag
ang kasunod ay
pangngalang pambalana
o panghalip.

17. Pambalana
- karaniwang ngalan ng
hayop, tao, pook o lugar,
bagay, at pangyayari. Ito
ay nagsisimula sa maliit
na titik

18. Halimbawa:
hayop – pusa
tao – pulis
pook o lugar – barangay
bagay – lapis
pangyayari - fiesta

19. Panghalip
- ay salitang pamalit sa
pangalan
Halimbawa:
ako, ko, akin, kami, kayo,
siya, kanila, ito, nito, iyan

20. Halimbawa:
niya, ayun, niyon, anu-ano,
alin-alin, nino, lahat, madla,
alinman, na, ng

21. Kay /kina – ginagamit kapag
ang kasunod ay
pangngalang pantanging
ngalan ng tao.

22. Halimbawa:
Maraming masasarap na
ulam ang itinitinda sa
kantina.

23. Halimbawa:
Nagpaluto ako kina aling
Ingga ng masarap ng keyk
para sa iyong kaarawan.

24. 3. Pamaraan
- pang-abay na sumasagot
sa tanong na paano
ginanap, ginaganap, o
gaganapin ang sinasabi ng
pandiwa sa pangungusap.

25. 3. Pamaraan
- pang-abay na sumasagot
sa tanong na paano
ginanap, ginaganap, o
gaganapin ang sinasabi ng
pandiwa sa pangungusap.

26. Ginagamit ang panandang
nang o na/-ng.

27. Pandiwa
- ay isa o ilang pantig na
idinaragdag sa unahan, gitna, o
hulihan ng mga salitang-ugat
upang makabuo ng isang
panibagong salita

28. Panlapi:
na, ma, nag, mag, um, in, at hin

29. Halimbawa:
um + iyak = UMIYAK

30. Halimbawa:
Kinamayanniyaakonangmahigpit.
Bakitsiyaumalisnaumiiyak?

31. 4. Panggaano
- ang pang-abay na
nagsasaad ng sukat o
timbang.

32. Halimbawa:
Ang mga taong nakabasa
ng alamat ay dumami nang
isang daang porsiyento

33. 5. Kataga o Ingklitik
- katagang karaniwang
sumusunod sa unang salita
ng pangungusap. May 16 na
kilalang pang-abay na
ingklitik.

34. Ito ay ang sumusunod:
man kasi sana nang
kaya yata tuloy lamang
din/rin ba pa muna
pala na lang naman
daw/raw

35. Halimbawa:
Makikita rin ang paniniwala
at kultura ng isang
pamayanan sa
pamamagitan ng alamat.