Successfully reported this slideshow.
We use your LinkedIn profile and activity data to personalize ads and to show you more relevant ads. You can change your ad preferences anytime.
Structuur en CEC …<br />Wat doet grasland ermee?<br />Arjan Reijneveld<br />
CEC<br />
    Wat is CEC? <br />CEC?<br />= Cation Exchange Complex<br />= Kationen Uitwissel Complex<br />= Klei Humus Complex<br /...
Wat is CEC?<br />Zandbak: Bemesting geen zin<br />Regenbui en alles spoelt uit<br />Kan geen voedingsstoffen vasthouden CE...
CEC belangrijk?<br />Rekenvoorbeeld: <br /><ul><li>Zandgrond; bouwvoor; CEC = 50</li></ul>   Bijv. 300 kg K, 200 kg Mg en ...
Wat vinden we: CEC grasland<br />
    Waar komen die grote CEC verschillen vandaan?<br />
Opbouw CEC<br />Klei<br />Organische stof<br /><ul><li>COO- H+
COO- voedingstof</li></ul>(Hydr)oxiden	<br />
    Niets aan te doen: zand is laag?<br /><ul><li>Voorbeeld: org stof = 4,3%; aantal = 700</li></li></ul><li>    pH effect...
    pH en rivierklei<br />
<ul><li>pH is dus van groot belang voor CEC!
Hogere CEC
Meer voedingstoffen kunnen zich binden aan CEC</li></li></ul><li>    pH in NL grasland<br />
CEC en productie<br />Lehmiger Sandboden, Farm Frites, DLV Plant, 2010<br />
CEC en productie<br />
    Dus: CEC<br />CEC = indicator bodemvruchtbaarheid<br />CEC = belangrijk voor (efficiëntie) bemesting<br />CEC = belang...
CEC<br />CEC = indicator bodemvruchtbaarheid<br />CEC = belangrijk voor (efficiëntie) bemesting<br />CEC = belangrijk voor...
Efficiëntie bemesting<br />Lage pH is lagere CEC<br />Maar:<br /><ul><li>Bij lage pH zit er ook (veel) Al3+ aan CEC
(Erg) slecht voor ontwikkeling wortelstelsel!</li></li></ul><li>    Daarnaast: <br />CEC = indicator bodemvruchtbaarheid<b...
Wat zit er aan de CEC ?<br />K+<br />Na+<br />Al3+<br />K+<br />Ca2+<br />Mg2+<br />H+<br />Ca2+<br />K+<br />H+<br />Ca2+...
    Bodemstructuur: hoe zat het ook al weer ?<br />K+<br />K+<br />K+<br />K+<br />Na+<br />Ca2+<br />Ca2+<br />Ca2+<br />...
Calcium en structuur (1)<br />calcium toegediend<br />0 - behandeling<br />kalium toegevoegd<br />natrium nog slechter<br ...
    Calcium en structuur (2)<br />maakt werk van bodemkwaliteit in het landelijk gebied<br />Verhoging aandeel Ca aan klei...
Aggregaatvorming
Aggregaatstabiliteit
Minder sterke zwel en vervloeiing</li></ul>Verlagen K en Na <br /><ul><li>Verdringen Ca van klei-humuscomplex
Sterke zwel en vervloeien
Geen stabiele aggregaatvorming</li></ul>Bussink en Van Schöll<br />
    Structuurdriehoek<br />			Streefwaarde<br />Calcium 		65 – 85 %<br />Magnesium		6  - 12 %<br />Kalium 			2  - 5 % <br />
    Ca of Mg of K toestand te verbeteren door: <br />Kalkmeststoffen, maar als pH hoog is bijv. ook gips.<br />Kaliummests...
CEC Bezetting<br />
Upcoming SlideShare
Loading in …5
×

Structuur en CEC grasland

1,873 views

Published on

  • Be the first to comment

  • Be the first to like this

Structuur en CEC grasland

  1. 1. Structuur en CEC …<br />Wat doet grasland ermee?<br />Arjan Reijneveld<br />
  2. 2. CEC<br />
  3. 3. Wat is CEC? <br />CEC?<br />= Cation Exchange Complex<br />= Kationen Uitwissel Complex<br />= Klei Humus Complex<br />Vermogen van gronden voedingsstoffen (Ca, Mg, K,<br />Na) en andere kationen (H+, Al3+) te binden<br />en ook weer vrij te geven als het gewas er om<br />vraagt..<br />
  4. 4. Wat is CEC?<br />Zandbak: Bemesting geen zin<br />Regenbui en alles spoelt uit<br />Kan geen voedingsstoffen vasthouden CEC = 0<br />ander uiterste: heel hoge CEC = 350<br />
  5. 5. CEC belangrijk?<br />Rekenvoorbeeld: <br /><ul><li>Zandgrond; bouwvoor; CEC = 50</li></ul> Bijv. 300 kg K, 200 kg Mg en 2500 kg Ca<br /><ul><li>Zandgrond; bouwvoor; CEC = 80</li></ul> Bijv. 450 kg K, 300 kg Mg en 3500 kg Ca<br />Bodemvoorraad! Wat heeft de bodem nog achter de hand gehouden voor het gewas?<br />
  6. 6. Wat vinden we: CEC grasland<br />
  7. 7. Waar komen die grote CEC verschillen vandaan?<br />
  8. 8. Opbouw CEC<br />Klei<br />Organische stof<br /><ul><li>COO- H+
  9. 9. COO- voedingstof</li></ul>(Hydr)oxiden <br />
  10. 10. Niets aan te doen: zand is laag?<br /><ul><li>Voorbeeld: org stof = 4,3%; aantal = 700</li></li></ul><li> pH effect op kleigrond<br />
  11. 11. pH en rivierklei<br />
  12. 12. <ul><li>pH is dus van groot belang voor CEC!
  13. 13. Hogere CEC
  14. 14. Meer voedingstoffen kunnen zich binden aan CEC</li></li></ul><li> pH in NL grasland<br />
  15. 15. CEC en productie<br />Lehmiger Sandboden, Farm Frites, DLV Plant, 2010<br />
  16. 16. CEC en productie<br />
  17. 17. Dus: CEC<br />CEC = indicator bodemvruchtbaarheid<br />CEC = belangrijk voor (efficiëntie) bemesting<br />CEC = belangrijk voor structuur<br />
  18. 18. CEC<br />CEC = indicator bodemvruchtbaarheid<br />CEC = belangrijk voor (efficiëntie) bemesting<br />CEC = belangrijk voor structuur<br />K advies vorig jaar aangepast aan <br />K-beschikbaar (K-PAE; intensiteit) èn <br />K-nalevering (K-CEC; capaciteit)<br />
  19. 19. Efficiëntie bemesting<br />Lage pH is lagere CEC<br />Maar:<br /><ul><li>Bij lage pH zit er ook (veel) Al3+ aan CEC
  20. 20. (Erg) slecht voor ontwikkeling wortelstelsel!</li></li></ul><li> Daarnaast: <br />CEC = indicator bodemvruchtbaarheid<br />CEC = belangrijk voor (efficientie) bemesting<br />CEC = belangrijk voor structuur<br />
  21. 21. Wat zit er aan de CEC ?<br />K+<br />Na+<br />Al3+<br />K+<br />Ca2+<br />Mg2+<br />H+<br />Ca2+<br />K+<br />H+<br />Ca2+<br />Ca2+<br />.<br />klei-humus complex<br />
  22. 22. Bodemstructuur: hoe zat het ook al weer ?<br />K+<br />K+<br />K+<br />K+<br />Na+<br />Ca2+<br />Ca2+<br />Ca2+<br />Ca2+<br />Na+<br />Na+<br />Na+<br />Veel calcium aan de kleiplaatjes<br />Kleiplaatjes op mooie afstand van elkaar, luchtige structuur en geeft een goede binding van de plaatjes<br />Veel kaliumaan de kleiplaatjes<br />Kleiplaatjes dicht op elkaar, slechte, dichte structuur<br />Veelnatriumaan dekleiplaatjes<br />Slechtere binding, ‘kaart-huis’ structuur<br />(peptisatie) <br />>5% = risico<br />Magnesium ook grotere deeltjes, maar geven minder binding dan calcium<br />
  23. 23. Calcium en structuur (1)<br />calcium toegediend<br />0 - behandeling<br />kalium toegevoegd<br />natrium nog slechter<br />D.Tessier, INRA, France<br />
  24. 24. Calcium en structuur (2)<br />maakt werk van bodemkwaliteit in het landelijk gebied<br />Verhoging aandeel Ca aan klei-humuscomplex<br /><ul><li>Nodig voor stabiele kruimelstructuur
  25. 25. Aggregaatvorming
  26. 26. Aggregaatstabiliteit
  27. 27. Minder sterke zwel en vervloeiing</li></ul>Verlagen K en Na <br /><ul><li>Verdringen Ca van klei-humuscomplex
  28. 28. Sterke zwel en vervloeien
  29. 29. Geen stabiele aggregaatvorming</li></ul>Bussink en Van Schöll<br />
  30. 30. Structuurdriehoek<br /> Streefwaarde<br />Calcium 65 – 85 %<br />Magnesium 6 - 12 %<br />Kalium 2 - 5 % <br />
  31. 31. Ca of Mg of K toestand te verbeteren door: <br />Kalkmeststoffen, maar als pH hoog is bijv. ook gips.<br />Kaliummeststoffen<br />Mg-meststoffen <br />
  32. 32. CEC Bezetting<br />
  33. 33. Wat zit er aan de CEC ?<br />K+<br />Na+<br />Al3+<br />K+<br />Ca2+<br />Mg2+<br />H+<br />Ca2+<br />K+<br />H+<br />Ca2+<br />Ca2+<br />.<br />klei-humus complex<br />
  34. 34. CEC bezetting<br /><ul><li>Landbouwkundig ideaal: Ca, Mg, K, Na vullen 100% van CEC
  35. 35. Maar.. CEC voorkeur: Al3+ = H+ > Ca2+ > Mg2+ > K+ = NH4+ > Na+
  36. 36. Met name op gronden met lagere pH is CEC niet 100% gevuld met Ca, Mg, Na en K
  37. 37. CEC bezetting: (Ca, Mg, Na, K)/(CEC) = 60 – 100%</li></li></ul><li> CEC bezetting<br /><ul><li>CEC bezetting < 80%
  38. 38. Naleveringspotentieel van de bodem wordt niet volledig benut
  39. 39. Te weinig K nalevering
  40. 40. Te weinig Mg nalevering
  41. 41.
  42. 42. Te lage pH en daardoor ook te lage CEC</li></ul>Slechte potentiële structuur (te weinig Ca aan CEC)<br />Al3+ schade mogelijk<br />
  43. 43. Ca/Mg verhouding bodem en N opbrengst grasland<br />
  44. 44. Resultaten: Bodemvruchtbaarheid: maïs<br /><ul><li>Door bekalking:
  45. 45. CEC hoger
  46. 46. CEC-bezetting hoger
  47. 47. Bezetting Ca en Mg hoger
  48. 48. Bezetting K – iets lager, </li></ul> maar absoluut gelijk!<br />Wim van Dijk, Jos Groten, PPO WUR<br />
  49. 49. Conclusies<br />CEC = voorraadvat aan voedingstoffen (nalevercapaciteit)<br />De “grootte” van het voorraadvat te verbeteren door o.a. compost en pH!<br />CEC is ook van belang voor structuur, ook voor grasland<br /><ul><li>Daardoor o.a. betere P benutting!!</li>

×