what we made scientific studies department

1. MEKANSAL PLANLAMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
YER BİLİMSEL ETÜT DAİRESİ BAŞKANLIĞI
PLANA ESAS YER BİLİMSEL ETÜTLER İLE
AFET TEHLİKELERİNİN VE YERLEŞİME UYGUNLUK
DURUMUNUN BELİRLENMESİ
Cahit KOCAMAN
Yer Bilimsel Etüt Dairesi Başkanı

2. BAKANLIĞIMIZ
Nafia
Nezareti
: 1848 - 1920
Nafia
Vekaleti
: 1920 - 1928
Bayındırlık
Bakanlığı
: 1928 - 1983
İmar ve
İskan
Bakanlığı
: 1958 - 1983
Bayındırlık
ve İskan
Bakanlığı
: 1983 - 2011
Çevre ve
Şehircilik
Bakanlığı
: 2011 - ..

3. BAKNALIĞIMIZ Misyon / Vizyon
VİZYONUMUZ
2023 vizyonumuzda , Bakanlığımız
olarak temel yaşam alanlarımız olan
şehirlerimizin gelişimi , insanımızın refah
düzeyinin artırılması , küresel rekabete
hazır olmak için ‘marka ’ şehirler haline
getirmeyi hedefliyoruz.
Bu vizyonla şehirlerimizi rahat
ulaşımı , tertemiz havası ve doğası , üst
düzey estetiği , etkin ve şeffaf yönetimleri
, güçlü ekonomisi huzurlu ve mutlu
insanları ile daha yaşanabilir mekanlara
dönüştürmeyi planlıyoruz
MİSYONUMUZ
Hayat Kalitesi Yüksek Şehirler ve
sürdürülebilir çevreyi temin etmek üzere ;
planlama , yapım, dönüşüm ve çevre
yönetimine ilişkin iş ve işlemleri düzenleyici ,
denetleyici , katılımcı ve çözüm odaklı bir
anlayışla yapmak

4. TEŞKİLAT ŞEMAMIZ

5. MEKANSAL PLANLAMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
644 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında
Kanun Hükmünde Kararname ile Bakanlığımız Hizmet Birimi olarak kurulan
Mekânsal Planlama Genel Müdürlüğümüz;
- Üst ölçekli mekânsal planlama sistemini yönlendiren,
- Sürdürülebilir kentsel gelişmeyi sağlayan,
- Marka kent potansiyellerini ortaya çıkaran,
- Kentsel dönüşüm uygulamaları yapan,
- Afete duyarlı yerleşmeler oluşturan,
- Kırsal yerleşmelere ilişkin projeler üreten,
- Kıyı alanlarının planlı gelişimini sağlayan,
- Yerel yönetimlere teknik destek sağlayan ve rehberlik eden birimdir.

6. BAKANLIĞIMIZ-Mekansal Planlama Genel Müdürlüğü
VİZYONUMUZ MİSYONUMUZ
Uzman personeli ve yüksek kurumsal
kapasiteyle, üst mekânsal politika, strateji
belgelerini ve planları hazırlayan, hedef
yönelimli ve proje temelli çalışmalarıyla
planlama ve yapılaşma alanında etkin ve
hızlı çözümler üreten ve bunların
uygulanmasını sağlayan, yerel kalkınmayı
ve kentsel dönüşümü destekleyen, yerel
yönetimlere rehberlik eden, finansman
sağlayan ve denetleyen, imar konusunda
çerçeve mevzuatı hazırlayan, bu alanda
hizmet sunan tüm kamu ve özel taraf ve
aktörlerin çalışmalarını düzenleyen bir
kurum olmaktadır.
Ülke genelinde sürdürülebilir mekânsal
gelişmeyi sağlamak ve yaşam kalitesini
yükseltmek amacıyla, yerel şartları ve ihtiyaçları
da gözeten ve katılımcı bir anlayışla kentsel ve
kırsal alanların imarına ilişkin usul ve esasları
belirlemek, standart koymak, yerel yönetimlere
yol göstermek, kanunlarla verilen yetkiler
çerçevesinde planlar yapmak ve bunların
uygulanmasını sağlamaktır.

7. TEŞKİLAT ŞEMAMIZ
MEKANSAL PLANLAMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
Genel Müdür Yrd.
Kıyı alanları Dairesi
Başkanlığı
Kentsel Tasarım Dairesi
Başkanlığı
Yönetim Hizmetleri Dairesi
Başkanlığı
Genel Müdür Yrd
Mekansal Stratejiler ve Çevre
Düzeni Planları Dairesi
Başkanlığı
İmar Planlaması
Dairesi Başkanlığı
Kırsal Yerleşim Stratejileri
Başkanlığı
Genel Müdür Yrd
Harita ve emlak dairesi Başkanlığı
Mevzuat Dairesi
Başkanlığı
Yer Bilimsel Etüt Dairesi
Başkanlığı
Cahit KOCAMAN

8. BAKANLIĞIMIZ-Mekansal Planlama Genel Müdürlüğü
644 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile sektörel planların çevre düzeni planlarına uyumlu hale
getirilmesi dahil olmak üzere çevre düzeni planlarının yapılması ve onaylanması görevi Bakanlığımıza
verilmiştir.
Bakanlığımızca 2005-2013 yılları arasında 17 Planlama Bölgesine (37 İl) ait 1/100.000 ölçekli Çevre
Düzeni Planları onaylanmıştır.
Trakya Altbölgesi Ergene Havzası (Revizyon ÇDP-Tekirdağ-
Kırklareli-Edirne)
Kırşehir-Nevşehir-Niğde-Aksaray
Sinop-Kastamonu-Çankırı
Konya-Isparta
Antalya-Burdur
Aydın-Muğla-Denizli
Samsun-Çorum-Tokat
Mersin-Karaman
Ordu-Trabzon-Rize-Giresun-Gümüşhane-Artvin
Manisa-Kütahya-İzmir
Muş-Bitlis-Van
Zonguldak-Bartın-Karabük
Adıyaman-Şanlıurfa-Diyarbakır
Ardahan-Kars-Iğdır-Ağrı
Malatya-Elazığ-Bingöl-Tunceli
Mardin-Batman-Siirt-Şırnak-Hakkâri
Yozgat-Sivas-Kayseri
90
80
70
60
50
40
30
20
10
0
2003 ÖNCESİ
ÜST ÖLÇEKLİ ÇEVRE
2003 - 2007
2007 - 2012
DÜZENİ PLANI
YAPILAN ALAN (%)

9. BAKANLIĞIMIZ-Mekansal Planlama Genel Müdürlüğü
5 ilden oluşan 2 planlama bölgesine ilişkin 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı çalışmalarına 2011 yılında
başlanılmış olup, 2013 yılı sonu itibarıyla bitirilmesi hedeflenmektedir. Bu iller şunlardır:
Balıkesir-Çanakkale
Erzurum-Erzincan-Bayburt
Bakanlığımızca onaylanmış olan Çevre Düzeni Planları www.csb.gov.tr/gm/mpgm/cdp web adresinde
yayınlanmaktadır.
Çevre düzeni planları yapılırken coğrafi bilgi sistemi teknolojilerinden faydalanılmakta (ArcGIS),
uygulamalarda 11.11.2008 tarihli ve 27051 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren “Çevre
Düzeni Planlarına Dair Yönetmelik” esas alınmaktadır.

10. BAKANLIĞIMIZ-Mekansal Planlama Genel Müdürlüğü
1/100.000 ÖLÇEKLİ ÇEVRE DÜZENİ PLANLARI
NELER YAPILACAK?
SEKTÖREL PLANLAR PLANLAMA SÜRECİNE DAHİL EDİLECEKTİR.
2013 YILI ve SONRASINDA TÜM SEKTÖREL PLANLAR İLE ÇEVRE DÜZENİ
PLANLARI ARASINDA UYUM SAĞLANACAKTIR.
ÇEVRE DÜZENİ
PLANI
ULAŞTIRMA
SEKTÖRÜ
TURİZM
SEKTÖRÜ
KORUNAN
ALANLARA
YÖNELİK
PLANLAR
SANAYİ
SEKTÖRÜ

11. BAKANLIĞIMIZ-Mekansal Planlama Genel Müdürlüğü
ÇEVRE DÜZENİ PLANLARI
NELER YAPILACAK?
TÜRKİYE ULUSAL PLANLAMA PORTALI KURULACAK
Bütün idarelerce yapılan planlar tek bir merkezde toplanarak birarada
inceleme, değerlendirme ve faydalanma olanağı sağlanacaktır.

12. BAKANLIĞIMIZ-Mekansal Planlama Genel Müdürlüğü
BÜTÜNLEŞİK KIYI ALANLARI YÖNETİMİ
2014 yılı sonuna kadar ülkemizin tüm kıyılarının Bütünleşik
Kıyı Alanları Yönetimi Planları tamamlanacaktır.
SİNOP BÜTÜNLEŞİK KIYI
ALANI YÖNETİMİ PLANI
KIYI ALANLARI PLANLAMASI
Kıyı Kanunu kapsamında, kıyılarla birlikte kıyıların
devamı niteliğinde bulunan sahil şeritlerinin doğal ve
kültürel özelliklerini gözeterek, koruma ve toplum
yararına açık kullanım esaslarını tespit etmek
amacıyla imar planları yürütülecektir.

13. YERBİLİMSEL ETÜT DAİRE BAŞKANLIĞI - GÖREVİMİZ
644 sayılı KHK’nın 7. Maddesinin (d)
bendine;
“Risk yönetimi ve sakınım planlarının
yapılmasına ve onaylanmasına ilişkin
kuralları belirlemek ve izlemek, plana esas
jeolojik ve jeoteknik etütleri yapmak,
yaptırmak ve onaylamak.”
görevi Bakanlığımız Mekansal Planlama
Genel Müdürlüğü Yerbilimsel Etüt Dairesi
Başkanlığına verilmiştir.
.

14. GÖREVİMİZ
Mikrobölgeleme ve plana esas jeolojik-jeoteknik etüt raporlarının hazırlanması, onaylanması ve uygulanması süreçlerini
denetlemek, kişi ve kurumlar arasında koordinasyonu sağlamak, ihtilafları gidermek, işbirliğini geliştirmek,
Planlara girdi oluşturan jeolojik-jeofizik-geoteknik verilerin üretimi ve kullanımına ilişkin planlama süreçleriyle bütünlüklü
yaklaşımlar geliştirmek, plan yapımına ilişkin düzenlemelerin geliştirilmesine katkı sağlayacak verileri oluşturulmak, sakınım
planları ve her tür ve ölçekteki plan yapım süreçlerine katkı sunmak,
Yürütülen projeler çerçevesinde veya gerektiğinde plana esas jeolojik-jeoteknik etüt raporu yapmak, yaptırmak ve
onaylanmasını sağlamak,
İmar planına esas jeolojik-jeoteknik etüt raporlarını incelenmek ve denetlemek, envanter bilgilerini toplamak ve arşivlemek,
bilgi bankası oluşturmak, projeler yapmak, yaptırmak,
Plan yapım süreçlerinde jeolojik-jeofizik-Geoteknik veri kullanımına ve planlara entegrasyonuna ilişkin mevcut durumu ve
yaşanılan sorunları belirlemek, eksikliklerin giderilmesi ve sağlıklı bir işleyiş için önlemler geliştirmek,

15. GÖREVİMİZ
2011 yılı 4 temmuz
itibariyle onaylanan imar
planına esas jeolojik-jeoteknik
etüt rapor sayısı
2012 yılında
onaylanan imar
planına esas
jeolojik-jeoteknik
etüt rapor sayısı
2013 yılnda onaylanan imar
planına esas jeolojik-jeoteknik
etüt rapor sayısı
İller tarafından onaylanan
imar planına esas jeolojik-jeoteknik
rapor sayısı
Bakanlığımız
tarafından
onaylananan
İller tarafından
onaylanan imar
planına esas
jeolojik-jeoteknik
rapor sayısı
Bakanlığımız
tarafından
onaylananan
İller tarafından
onaylanan imar
planına esas jeolojik-jeoteknik
rapor sayısı
Bakanlığımız tarafından
onaylananan
254 261 397 1090 328 436
644 sayılı KHK’nın 7. Maddesinin (d) bendine;görev yetkimizi kullandığımız tarihten günümüze İller
tarafından onaylanan imar planına esas jeolojik-jeoteknik toplam rapor sayısı 976 Bakanlığımız tarafından
onaylananan imar planına esas jeolojik-jeoteknik etüt toplam rapor sayısı ise 1786 dır

16. PLANA ESAS JEOLOJİK-JEOTEKNİK ETÜTLERİ NEDEN YAPIYORUZ?
Su baskını
14%
Heyelanlar
15%
Kaya Düşmesi
5%
Yangın
4%
Depremler
61%
Çığ, Fırtına vb.
1%
Depremler Heyelanlar Su baskınları
Kaya Düşmeleri Yangınlar Çığ,Fırtına & Diğerleri
YÜKSEK TEHLİKE
KIRILGAN YAPI STOĞU
YÜKSEK RİSK !

17. 17
ÜLKEMİZDE MEYDANA GELEN BÜYÜK DEPREMLER VE HASARLI BİNA
DAĞILIMI
400000
350000
300000
250000
200000
150000
100000
50000
0
1998
Adana Depremi
82552
1
1992
Erzincan Depremi
20970
1995
Dinar Depremi
14204
1999
Marmara Depremi 376685
2011
Van Depremleri 36499
HASARLI BİNA SAYILARI
1992-2011 YILLARI ARASINDA MEYDANA GELEN BÜYÜK DEPREMLER
SONRASINDAKİ
HASARLI BİNA SAYILARI
1992 Erzincan Depremi
1995 Dinar Depremi
1998 Adana Depremi
1999 Marmara Depremi
2011 Van Depremleri
AZ HASAR
38%
YIKIK-AĞIR
HASAR
29%
ORTA
HASAR
33%
2011 Van Depremleri Sonrasında
Yıkık/Hasarlı - Orta Hasarlı - Az Hasarlı Bina Sayısı
Yıkık/Hasarlı
Bina Sayısı
13910
Orta Hasarlı
Bina Sayısı
2786
Az Hasarlı
Bina Sayısı
19803
Yıkık/Hasarlı Bina
Sayısı
Orta Hasarlı Bina
Sayısı
Az Hasarlı Bina
Sayısı
17 AĞUSTOS VE 12 KASIM DEPREMLERİ SONRASI HASARLI
KONUTLARIN DAĞILIMI

18. JEOLOJİK - JEOTEKNİK ETÜTLER
İmara açılması düşünülen alarda, jeolojik tehlikelerin ve afet risklerinin belirlenmesi,
yerel zemin koşullarının ortaya konulması ile plana altlık oluşturacak yerleşime uygunluk
durumunun ortaya çıkartılması amacıyla yapılan yerbilimsel araştırmalar jeolojik-jeoteknik
(GEOTEKNİK)etüt olarak tanımlanmaktadır.

19. İmar Planına Esas Jeolojik-Jeoteknik ve Mikrobölgeleme Etüt Raporları
ile....
 Jeolojik Durum
 Jeomorfolojik Durum
 Hidrojeolojik Durum
 Jeoteknik Çalışmalar
 Laboratuvar Çalışmaları
 Arazi deneyleri
 Jeofizik Çalışmalar
 Depremsellik
 Afet Durumu

20. YER BİLİMSEL ETÜT ÇALIŞMALARI-ARAZİ ÇALIŞMALARI

21. YER BİLİMSEL ETÜT ÇALIŞMALARI-ARAZİ ÇALIŞMALARI
MİKROBÖLGELEME KARELAJ ÇALIŞMALARINDAN ÖRNEKLER

22. YER BİLİMSEL ETÜT ÇALIŞMALARI-ARAZİ ÇALIŞMALARI
Sondaj Çalışmaları

23. YER BİLİMSEL ETÜT ÇALIŞMALARI-ARAZİ ÇALIŞMALARI
Heyelana Yönelik Çalışmalar

24. YER BİLİMSEL ETÜT ÇALIŞMALARI-ARAZİ ÇALIŞMALARI
Kahramanmaraş İli Hendek Çalışmasında
Görünüm
Paleosismolojik Çalışmalar
20

25. 25
YER BİLİMSEL ETÜT ÇALIŞMALARI-ARAZİ ÇALIŞMALARI
FAY ÇALIŞMALARI :
Deprem sonrası Edremit
İlçesinde deprem sonrası
yapılacak konut alanlarına
ait imar planına esas
jeolojik-geoteknik etüt
raporu hazırlanmış ve
onaylanmıştır. Bu raporun
(yapılan etütlerin) arazi
çalışmaları sırasında
mevcut malzeme
ocaklarındaki yarmalarda
sol yanal doğrultu atımlı
bir fay tespit edilmiştir.
Fayın malzeme ocağı
yarmalarındaki izi

26. YER BİLİMSEL ETÜT ÇALIŞMALARI-ARAZİ ÇALIŞMALARI
İstanbul 3. Havalimanı Çok Kanallı DES Çalışması Jeofizik Kesitleri ve Yapay Dolguların 3-D
Görünümü

27. Kahramanmaraş Mikro Bölgeleme Çalışmalarında
Arazide Yapılan Jeofizik Çalışmalar kapsamında
DES ve MASW Ölçümleri
YER BİLİMSEL ETÜT ÇALIŞMALARI-ARAZİ ÇALIŞMALARI

28. GÖREVİMİZ
AĞRI
2013 yılında; Ağrı ili Patnos ilçesinde kentsel dönüşüm çalışmaları kapsamında imar planına esas jeolojik-jeoteknik
etüt raporu onaylanmıştır.
İSTANBUL
2012 yılında; İstanbul İli 3. Boğaz Köprüsü imar planına esas jeolojik-jeoteknik etüt raporu onaylanmıştır
2013 yılında; İstanbul İli Belirlenen Rezerv Alanlarda ihaleleri yapılan mikrobölgeleme etütleri (4. etap askeri alanlar
hariç) tamamlanarak, 1. Etap, 2. Etap ve 3. Etap Mikrobölgeleme Etüt Raporları onaylanmıştır.
İstanbul İli 3. hava alanı yapılacak alanın imar planına esas jeolojik-jeoteknik etüt raporu ve Sultangazi İlçesi’nde
kentsel dönüşüm çalışmaları kapsamında hazırlanan imar planına esas jeolojik-jeoteknik etüt raporları onaylanmıştır.
İZMİR
2013 yılında; İzmir İli Karabağlar ilçesindeki Riskli Alan ilan edilen bölgenin İmar Planına Esas Jeolojik-Jeoteknik Etüt
Raporu onaylanmıştır.
KOCAELİ
2012 yılında; Kocaeli ili İstanbul-İzmir otoyolu Gebze-Orhangazi Kesimi İzmit Körfezi Asma Köprü Geçişi imar planına
esas jeolojik-jeoteknik etüt raporu onaylanmıştır.
KAHRAMANMARAŞ
2013 yılında; Kahramanmaraş İli merkezinde riskli alan ilan edilen bölge ve çevresinin imar planına esas
mikrobölgeleme etüt raporu onaylanmıştır.
2012 Yılında 14
VAN
2012 yılında; Van İli, Merkez ve Erciş İlçesinde yaklaşık 22.000 ha’lık alanda ilin 40-50 yıllık imar planlamasına altlık
teşkil edecek imar planına esas jeolojik-jeoteknik etüt raporları onaylanmıştır.
2013 yılında; Van İli Merkezinde 1492 ha ve Edremit ilçesinde ilave 775 m uzunluğundaki faya yönelik imar planına
esas jeolojik-jeoteknik etüt raporu onaylanmıştır.

29. YER BİLİMSEL ETÜT ÇALIŞMALARI-BÜRO ÇALIŞMALARI
Yer altı suyu kat haritası
Eğim Haritası
Sıvılaşma Riski Haritası
Yer İvme Haritası
Jeolojik Enine Kesit

30. YERLEŞİME UYGUNLUK DEĞERLENDİRMESİ
İmar planına esas jeolojik-jeoteknik ve mikrobölgeleme etüt çalışmaları sonucunda, inceleme
alanına ait Afet Tehlikeleri ile Yerel Zemin Koşullarının belirlendiği Yerleşime Uygunluk
Haritaları elde edilmektedir.
Bu haritalar Mekansal Planlama Süreçlerinde ve Afet Risklerinin Azaltılması çalışmalarında
kullanılmaktadır. Böylece, bölgedeki tehlikelere göre gerekli yerler kapatılır ya da önlem
alınması şartı ile imara açılır.
TEHLİKELERİ
DİKKATE ALAN
PLANLAMA

31. YER BİLİMSEL ETÜT ÇALIŞMALARI
PLANA ESAS JEOLOJİK-JEOTEKNİK
VE
MİKROBÖLGELEME ETÜTLERİNE ÖRNEKLER

32. VAN
Van ili Merkez, Erciş ilçe Merkezi ve Edremit İlçesi Toki yerleşim alanında
toplam 21.963 hektar alanın imar planına esas jeolojik-jeoteknik etütleri tamamlanmış
olup raporları onaylanmıştır.

33. İstanbul İli-Sultangazi Çalışma Alanı
İstanbul ili, Sultangazi ilçesinde 18,09
hektar riskli alana ait imar planına esas
jeolojik-jeoteknik etütleri tamamlanmış
olup raporu onaylanmıştır.
İSTANBUL-SULTANGAZİ

34. AĞRI-PATNOS
Ağrı ili, Patnos ilçesinde 40,5 hektar kentsel dönüşüm çalışmaları kapsamındaki
imar planına esas jeolojik-jeoteknik etütlerin arazi çalışmaları tamamlanmış olup
raporu onaylanmıştır.
Ağrı İli Patnos İlçesi Çalışma Alanı

35. İSTANBUL-AVRUPA YAKASI
• İstanbul’un Avrupa yakasındaki toplam 27.350 hektarlık (4 Etap halinde) Yeni
Şehir rezerv yapı alanlarının (4. Etap hariç) imar planına esas mikrobölgeleme etüt
raporları onaylanmıştır.

36. İSTANBUL-HAVALİMANI
• İstanbul 3. Havalimanı 7.757 hektar alanın imar planına esas jeolojik-jeoteknik
etütleri tamamlanmış olup raporu onaylanmıştır.
İstanbul 3. Havalimanı Yerleşime Uygunluk Haritası

37. İZMİR-KARABAĞLAR
İzmir İli, Karabağlar İlçesi Çalışma Alanı
İzmir İli, Karabağlar
İlçesi 540 hektarlık riskli
imar planına esas
Jeolojik-Jeoteknik etütleri
tamamlanarak raporu
onaylanmıştır.

38. KAHRAMANMARAŞ
Kahramanmaraş ilinde riskli alan ilan edilen Merkez Hacı Bayram Veli ve
Barboros Mahallelerine ait 215,8 hektar rezerv alanların imar planına esas
mikrobölgeleme etütleri tamamlanmış ve raporu onaylanmıştır.
Kahramanmaraş İli Çalışma Alanı

39. TOKAT
• Riskli alan belirleme çalışmalarına yönelik Tokat ili, Reşadiye İlçe Merkezi,
Niksar İlçe Merkezi ve Erbaa İlçesi Merkezinde toplam 2204,74 hektar alanın
imar planına esas mikrobölgeleme etüt işlerine ait arazi çalışmalarına
başlanmıştır.
Tokat İli, Reşadiye İlçesi Çalışma Alanı

40. TOKAT
Erbaa İlçesi Mikrobölgeleme Çalışma Alanı Niksar İlçesi Mikrobölgeleme Çalışma Alanı