Βιβλιοθήκη 2.0: τοWeb 2.0 στις διαδικτυακές υπηρεσίες της βιβλιοθήκης Wikis: Επεξεργάσιμοι Ιστότοποι Ιωάννα Ανδρέου ( annnaoi@gmail.com) Βιβλιοθήκη Ελληνοαμερικανικού Εκπαιδευτικού Ιδρύματος Κολλέγιο Αθηνών-Κολλέγιο Ψυχικού Σεμινάριο ΕΕΒΕΠ, Αθήνα 3/6/2008 Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
2.
Δομή της παρουσίασηςΤι είναι ένα wiki Δομή και φιλοσοφία ενός wiki Κοινότητα του wiki Θεματικές κατηγορίες , ποια , πόσα wikis υπάρ χουν Παρουσίαση wikis Λογισμικά-πλατφόρμες για wikis Σύνταξη του wiki Οδηγοί και παρουσιάσεις ppt για wikis Wikis-Βιβλιοθήκες-Κοινό Wikis- Βιβλιοθήκες Wikis- Βιβλιοθηκονόμοι Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
3.
1. Τι είναιένα wiki Wiki είναι ένας ευέλικτος και επεξεργάσιμος ιστότοπος που επιτρέπει στον οποιονδήποτε να επέμβει και να δημιουργήσει, να επιμεληθεί και να επεξεργαστεί τις σελίδες του. Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
4.
Τι είναι ένα wiki ( συνέχεια) Προφέρεται “γουίκι”, “ ουίκι’’, “βίκι” Προέρχεται από τη χαβανέζικη λέξη Wikiwiki = γρήγορα Το πρώτο wiki δημιουργήθηκε το 1994 και αναρτήθηκε στον ιστό στις 25 Μαρτίου 1995 από τον Ward Cunningham “ What I K now Ιs” = Αυτό που εγώ ξέρω είναι Η ίδια η ιστοσελίδα Το ίδιο το λογισμικό για τη δημιουργία του ιστοτόπου Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
5.
Τι είναι ένα wiki ( συνέχεια) Εργαλείο δημιουργίας και διαμόρφωσης διαδικτυακών κειμένων Τόπος ελεύθερης δημοσίευσης Τόπος ανταλλαγής αρχείων Μέσο διαμοιρασμού της πληροφορίας Ανταλλαγή απόψεων και ιδεών Ασύγχρονο μέσο επικοινωνίας Wikis in plain English Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
6.
2. Δομή καιφιλοσοφία Δίνει τη δυνατότητα είτε σε ένα άτομο (μεμονομένα) είτε σε μία ομάδα ατόμων (συνεργατικά) να αναπτύξουν έναν ιστότοπο πάνω σε οποιαδήποτε θεματική ενότητα επιθυμούν χωρίς να χρειάζεται να έχουν γνώση της γλώσσας HTML ή κάποια άλλη markup language. Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
7.
Δομή και φιλοσοφία(συνέχεια) Ανοιχτή πρόσκληση για όλους (edit, create) Ανοιχτός κώδικας Εύκολη χρήση και πρόσβαση Συνεργασία, συμμετοχικότητα Εκδημοκρατισμός του περιεχομένου Θ εματικοί συσχετισμοί μεταξύ των ιστοσελίδων με τη δημιουργία συνδέσμων Αέναη διαδικασία δημιουργίας Συμβάλει στις συνεχείς αλλαγές στο τοπίο του Δ ιαδικτύου Απλό περιβάλλον επικοινωνίας ( Interface) Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
8.
Δομή και φιλοσοφία(συνέχεια) Γιατί Wiki - η εύκολη σύνταξη το καθιστά εύχρηστο - δεν χρειάζονται εξειδικευμένες γνώσεις, αφού είναι σαν να γράφουμε σε έναν κειμενογράφο -ο καθένας μπορεί να κάνει αλλαγές χωρίς τη βοήθεια κάποιου webmaster -εύκολη διόρθωση λαθών -είναι εύπλαστο, ευέλικτο και επεκτάσιμο Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
9.
Δομή και φιλοσοφία(συνέχεια) -μαθαίνεται εύκολα και γρήγορα - εύκολη εγκατάσταση -μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε οποι ο νδήποτε υπολογιστή και σε οποιονδήποτε b r owser - ελ εύ θερη δομή που τη διαμορφώνει ο χρήστης - είναι δωρεάν - ποικίλη θεματολογία Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
10.
Δομή και φιλοσοφία(συνέχεια) Γιατί όχι -γιατί είναι προσβάσιμο, επεξεργάσιμο, ανοιχτό και σε πολλούς που δεν γνωρίζω -γιατί υπάρχουν περιστατικά βανδαλισμού του περιεχομένου των σελίδων -γιατί δεν μπορώ/προλαβαίνω να ελέγχω την εγκυρότητα και την αξιοπιστία των πηγών που προστίθενται από άλλους Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
11.
Δομή και φιλοσοφία(συνέχεια) -γιατί υπάρχει έλλειψη δομής και χάνεται η πληροφορία - υπάρχουν προβλήματα πνευματικής ιδιοκτησίας για το περιεχόμενο του wiki - μπορεί κάποιος να αντιγράψει το περιεχόμενο του; ( GNU General Public Licence – Creative Commons Licence ) Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
12.
Δομή και φιλοσοφία(συνέχεια) Η δομή πηγάζει από τη φιλοσοφία δημιουργίας ενός wiki , ενδεικτικά : - Αρχική σελίδα - Οδηγίες χρήσης - Αναζήτηση - Πρόσφατες αλλαγές - Εμφάνιση κώδικα - Ιστορικό - Βοήθεια - Συζήτηση - Εργαλειοθήκη Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
13.
3. Κοινότητατου wiki Διαχειριστής : βιβλιοθηκονόμος, υπεύθυνος ιστοσελίδας ( υπάρχει προσωπικό/χρόνος; ) -Πλήρη δικαιώματα Κοινό : χρήστες, μέλη, φίλοι ( υπάρχει ανταπόκριση; ) -Ανώνυμα -Επώνυμα = χτίζεται εμπιστοσύνη -Περιορισμένα δικαιώματα Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
14.
4. Πόσα καιποια wikis υπάρχουν Χρησιμοποιούμε wikis για ερευνητικούς, για εκπαιδευτικούς, για επαγγελματικούς, για προσωπικούς λόγους Θεματολογία : Compilations / Computers / Culture and entertainment / Directories / Education / Geographic / How-to manual / Political / Other languages / Products / Recreational / Religion / Science and technology / Search engine / Wikimedia / Foundation projects / Societal / Travel... Ο κατάλογος από τα μεγαλύτερα MediaWikis αριθμεί 237 Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
15.
Πόσα και ποιαwikis υπάρχουν ( συνέ χεια) List of largest wikis Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
16.
Πόσα και ποιαwikis υπάρχουν ( συνέ χεια) List of wikis Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
17.
5. Παρουσίαση wikisΒοιωτικός Κόσμος: Ελεύθερη Ηλεκτρονική Εγκυκλοπαίδεια για τη Βοιωτία Το Wiki της Περιοχής Ελληνική Βικιπαίδεια Knol LivePedia Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
6. Λογισμικά γιαwikis Web-based wiki. Το πρώτο wiki βασιζόμενο στον ιστό δημιουργήθηκε το 1995 από τον Ward Cunningham που τώρα έχει εξελιχθεί σε πολύπλευρο σύστημα διαχείρισης περιεχομένου Personal wiki ή Desktop wiki. Το προσωπικό wiki δεν προορίζεται για συνεργατική δουλειά αλλά για την προσωπική οργάνωση της πληροφορίας Mobile wiki. Το κινητό wiki είναι επέκταση του web-based wiki το οποίο είναι αναγνώσιμο ακόμα και επεξεργάσιμο και μέσω κινητού τηλεφώνου εφόσον υπάρχει ασύρματη σύνδεση Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
21.
Λογισμικά για wikis( συνέχεια) MediaWiki -μπορούμε να το εκφορτώσουμε (download) και να το εγκαταστήσουμε ελεύθερα και ανέξοδα στο server της βιβλιοθήκης μας -από τη στιγμή που υποστηρίζεται από τους MediaWiki developers, θα μπορούμε να έχουμε και τις βελτιωμένες εκδόσεις του λογισμικού (updates) -θα μπορούμε να έχουμε τις κατευθυντήριες οδηγίες της Wikipedia ως οδηγό στην οργάνωση και ανάπτυξη του δικού μας wiki -επειδή πολλοί χρήστες είναι εξοικειωμένοι με τη δομή και τις λειτουργίες της Wikipedia θα μπορούν να αφομοιώσουν και να χειριστούν ευκολότερα το δικό μας wiki Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
22.
Λογισμικά -πλατφόρμες για wikis ( συνέχεια) MediaWiki Pbwiki Seedwiki Wikidot Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
Λογισμικά για wikis( συνέχεια) Τι πρέπει να προσέχουμε : -Γλώσσα προγραμματισμού -Ασφάλεια και αδειοδότηση -Ευκολία στην εγκατάσταση -Ευκολία στη χρήση -Κόστος -Σύνταξη του wiki -Έλεγχος των προηγούμενων εκδοχών -Επικοινωνία/Συζήτηση -RSS -Δυνατότητα αλλαγής του φόντο Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
25.
Λογισμικά για wikis( συνέχεια) Comparison of wiki software List of wiki software Wiki Matrix Which Open Source Wiki Works For You? Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
7. Σύνταξητου wiki Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
28.
8. Οδηγοί και π αρουσιάσεις ppt για Wikis Οδηγός του pbwiki Meredith’s presentations The Wonderful World of Wikis: Applications for Libraries Five weeks to a Social Library: Week 3: Wikis Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
29.
9. Wikis-Βιβλιοθήκες-Κοινό Δημιουργίαενός wiki μιας συγκεκριμένης κοινότητας (Community Wiki) - Wiki της Περιοχής - Βοιωτικός Κόσμος: Ελεύθερη Ηλεκτρονική Εγκυκλοπαίδεια για τη Βοιωτία - University of Calgary Wiki - Ann Arbor Wiki - RocWiki - Davis Wiki Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
Wikis-Βιβλιοθήκες-Κοινό (συνέχεια) Μετη δημιουργία ενός wiki ως λογισμικό διαχείρισης περιεχομένου (Wiki Content Management Software) - USC Aiken Gregg-Graniteville Library Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
Wikis-Βιβλιοθήκες-Κοινό (συνέχεια) Μετην ‘γουικιποίηση’ του Ανοιχτού Δημόσιου Κατάλογου (Wikify the OPAC) - Open WorldCat Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
Wikis-Βιβλιοθήκες-Κοινό (συνέχεια) Μετη δημιουργία ενός wiki ως πλατφόρμα διεξαγωγής μαθημάτων (Wiki as Courseware) - E-Rhetoric Wiki - Teaching writing with Technology Wiki Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
10. Wikis και Βιβλιοθήκες Ένα wiki μπορεί να λειτουργήσει ως ένα εσωτερικό δίκτυο επικοινωνίας και συνεργασίας μεταξύ του προσωπικού (staff intranet) - University of Minnesota Libraries Staff Homepage Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
Wikis και Βιβλιοθήκες (συνέχεια) Ένα wiki ως οδηγός (Guidebook ) - ALA Chicago 2005 Unofficial Wiki - Internet Librarian International 2005 Unofficial Wiki Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
Wikis και Βιβλιοθήκες (συνέχεια) Ένα wiki ως μια βάση συλλογής γνώσης (Collective Knowledge base) - Library Success Wiki - Library Instruction Wiki - LISWiki - DigiWiki Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
Wikis και Βιβλιοθήκες (συνέχεια) Ένα wiki ως χώρος προγραμματισμού ενός συνεδρίου, μιας ημερίδας - HigherEd BlogCon planning wiki - ALA Chicago 2005 wiki Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
11. Wikis και Βιβλιοθηκονόμοι Εσωτερικό δίκτυο προσωπικού της βιβλιοθήκης - University of Minnesota Libraries Staff Home Page Δημιουργία ενός πληροφοριακού e- εγχειριδίου Χρήσιμο για τον reference librarian (πληροφοριακή βάση για άμεση εξυπηρέτηση) Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
49.
12. ΣυμπεράσματαΚατάργηση της στατικής ιστοσελίδας Κατάργηση της γραμμικής συγγραφής ενός (υπερ)κειμένου Νέος τρόπος δημιουργίας και διάχυσης της πληροφορίας Δημοκρατική διαχείριση της πληροφορίας Επαναπροσδιορισμός της ηλεκτρονικής δημοσίευσης Νέο εργαλείο για την προώθηση της συνεργασία και της συμμετοχής Νέος τρόπος πρόσβασης και ανάκτησης της πληροφορίας Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
50.
13. Προβληματισμοί Ηχρήση και η επίδραση των wikis στο μέλλον Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
51.
14. Ενδεικτική Βιβλιογραφία Σχορτσανίτη, Φαίνη (2006). Wiki. Δ ιαθέσιμο στο http://dlib.ionio.gr/ctheses/0506tab575a/Schortsaniti_Wiki.doc Χαρβαλά, Χαρίκλεια (2005) Weblogs & wikis στις βιβλιοθήκες: Νέα εργαλεία στη διαχείριση γνώσης; Διαθέσιμο στο http://eprints.rclis.org/archive/00012115/01/14psab035.pdf Farkas G., Meredith (2007). Social software in libraries . Medford : Information Today. Hanson, K. , & Cervone H.F. ( E ds) (2007). Using interactive technologies in libraries . New York : Neal-Schuman Publishers. Lueg, Christopher , & Fisher, Danyel ( E ds) (2003). From Usernet to CoWebs: Interacting with Social Information Spaces . London : Springer. Wikis and Libraries: Resources, Articles and Links . Available at http://library2.usask.ca/~fichter/wiki/ Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008
52.
Ευχαριστώ για τηνπροσοχή σας! Βιβλιοθήκη 2.0: το Web 2.0 στις διαδικτυακές υπηρεσίες της βιβλιοθήκης Wikis: Επεξεργάσιμοι Ιστότοποι Ερευνητική Ομάδα GreekLIS 3/6/2008