«ΕΡΕΥΝΑ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ - ΣΥΜΒΟΛΗ
ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΩΝ»
ΖΑΒΡΙΔΟΥ ΕΥΘΥΜΙΑ ΓΕΩΛΟΓΟΣ Α.Π.Θ, MSc. ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΕΜΠ, Υ/Δ ΕΜΠ
ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΚΟΥΜΑΝΤΑΚΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΟΜΟΤΙΜΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΕΜΠ
ΑΘΗΝΑ 2017
Υδρογεωλογικό καθεστώς χαμηλής ζώνης βόρεια του Ολύμπου.
Σημερινές υδροδυναμικές και υδροχημικές συνθήκες.
Ανήκει στην Περιφέρεια Κεντρικής
Μακεδονίας και στο 9ο Υδατικό
Διαμέρισμα
Καταλαμβάνει έκταση 90 km²
Υπάγεται διοικητικά στο δήμο Δίου-
Ολύμπου
Συνολικός πληθυσμός 10.104
κάτοικοι
Γεωργία - Κτηνοτροφία
ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ
Πηγή: http://en.wikipedia.org
ΓΕΩΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ
ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ
ΥΔΡΟΓΡΑΦΙΚΟ ΔΙΚΤΥΟ
Το κλίμα χαρακτηρίζεται ως
Μεσογειακού τύπου κλίματος με
ξηρό και θερμό καλοκαίρι
Θερμότεροι μήνες είναι ο Ιούλιος
και ο Αύγουστος με μέση μέγιστη
θερμοκρασία 37,3˚ C και 35,9 ˚ C
αντίστοιχα
Ψυχρότεροι μήνες είναι ο
Δεκέμβριος και ο Ιανουάριος με
μέση ελάχιστη θερμοκρασία -12 ˚
C και -9,3 ˚ C αντίστοιχα
Μέση ετήσια βροχόπτωση των
σταθμών Βροντού και Ν. Εφέσου
είναι 880,7 mm και 636,4 mm
αντίστοιχα
ΚΛΙΜΑΤΟΛΟΓΙΚΑ – ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
Σταθμός Θερμοκρασία ( ˚ C) Υψόμετρο(m)
Ν. Έφεσος 18,8 14
Σκοτίνα 16,8 59
Βροντού 15,7 160
Κούκος 16,5 227
Αγ. Δημήτριος 11,5 869
Σαρακατσάνα 7,7 1698
ΚΛΙΜΑΤΟΛΟΓΙΚΑ – ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
Σταθμός Μέση βροχόπτωση (mm) Υψόμετρο(m)
Ν. Έφεσος 636,4 14
Σκοτίνα 745,6 59
Βροντού 880,7 160
Κούκος 594,6 227
Αγ. Δημήτριος 842,2 869
Σαρακατσάνα 1035,8 1689
ΚΛΙΜΑΤΟΛΟΓΙΚΑ – ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
ΥΔΡΟΓΕΩΛΟΓΙΑ
ΠΗΓΕΣ ΔΙΟΥ - ΚΑΡΙΤΣΑΣ
Πηγή: ΥΔΡΟΓΑΙΑ 1975, Τροποποιημένη Ψυρίλλος 2010
ΣΤΑΘΜΗΜΕΤΡΗΣΕΙΣ
ΠΙΕΖΟΜΕΤΡΙΚΟΙ ΧΑΡΤΕΣ
Οκτώβριος 2014
ΠΙΕΖΟΜΕΤΡΙΚΟΙ ΧΑΡΤΕΣ
Απρίλιος 2015
ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗ ΣΤΑΘΜΗΣ
Πηγή: Μπαμπατζιμόπουλος 2014
Πηγή: Μπαμπατζιμόπουλος 2014 Πηγή: Μπαμπατζιμόπουλος 2014
Πηγή: Μπαμπατζιμόπουλος 2014
ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΩΝ ΚΑΤΑΚΡΗΜΝΙΣΜΑΤΩΝ
Πηγή: Μπαμπατζιμόπουλος 2014
Η μέση τιμή της βροχόπτωσης για τη χρονική περίοδο:
1975- 2011 είναι 846mm
1987-1993 είναι 530 mm
2004-2005 είναι 526 mm
Η τροφοδοσία των υδροφορέων συνδέεται άμεσα με τις διακυμάνσεις των
ατμοσφαιρικών κατακρημνισμάτων
ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΥΠΟΓΕΙΟΥ ΝΕΡΟΥ
Σεπτέμβριος 2014
Απρίλιος 2015
ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗ ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑΣ ΚΑΙ pH
14
14.5
15
15.5
16
16.5
17
17.5
18
18.5
G5
G6
G7
G8
G9
G10
G14
G15
G16
G17
G18
G19
G20
G21
G23
G24
G25
G26
ΠΗΓΗ
D1
D6
KR1
KR2
KR3
K4
ΣΠ
ΣΠ4
ΣΠ3
VR
Τ (˚ C)
Διακύμανση της θερμοκρασίας
Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
6
6.5
7
7.5
8
8.5
G5
G6
G7
G8
G9
G10
G14
G15
G16
G17
G18
G19
G20
G21
G23
G24
G25
G26
ΠΗΓΗ
D1
D6
KR1
KR2
KR3
K4
ΣΠ
ΣΠ4
ΣΠ3
VR
pH
Διακύμανση pH
Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΙΜΟΤΗΤΑΣ
0
200
400
600
800
1000
G5
G6
G7
G8
G9
G10
G14
G15
G16
G17
G18
G19
G20
G21
G23
G24
G25
G26
ΠΗΓΗ
D1
D6
KR1
KR2
KR3
K4
ΣΠ
ΣΠ4
ΣΠ3
VR
E.C(μS/cm)
Διακύμανση ηλεκτρικής αγωγιμότητας
Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΙΟΝΤΩΝ ΧΛΩΡΙΟΥ
0
5
10
15
20
G5
G6
G7
G8
G9
G10
G14
G15
G16
G17
G18
G19
G20
G21
G23
G24
G25
G26
ΠΗΓΗ
D1
D6
KR1
KR2
KR3
K4
ΣΠ
ΣΠ4
ΣΠ3
VR
Cl(mg/l)
Διακύμανση ιόντων χλωρίου
Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΝΙΤΡΙΚΩΝ ΙΟΝΤΩΝ
0
5
10
15
20
25
30
35
40
45
G5
G6
G7
G8
G9
G10
G14
G15
G16
G17
G18
G19
G20
G21
G23
G24
G25
G26
ΠΗΓΗ
D1
D6
KR1
KR2
KR3
K4
ΣΠ
ΣΠ4
ΣΠ3
VR
NO₃(mg/l)
Διακύμανση ιόντων νιτρικών
Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
Σεπτέμβριος 2014
Απρίλιος 2015
ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΙΟΝΤΩΝ
0
30
60
90
120
150
180
G5
G6
G7
G8
G9
G10
G14
G15
G16
G17
G18
G19
G20
G21
G23
G24
G25
G26
ΠΗΓΗ
D1
D6
KR1
KR2
KR3
K4
ΣΠ
ΣΠ4
ΣΠ3
VR
Ca(mg/l)
Διακύμανση ιόντων ασβεστίου
Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
0
5
10
15
20
25
30
35
40
45
G5
G6
G7
G8
G9
G10
G14
G15
G16
G17
G18
G19
G20
G21
G23
G24
G25
G26
ΠΗΓΗ
D1
D6
KR1
KR2
KR3
K4
ΣΠ
ΣΠ4
ΣΠ3
VR
Mg(mg/l)
Διακύμανση ιόντων μαγνησίου
Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΙΟΝΤΩΝ
0
10
20
30
40
50
60
70
G5
G6
G7
G8
G9
G10
G14
G15
G16
G17
G18
G19
G20
G21
G23
G24
G25
G26
ΠΗΓΗ
D1
D6
KR1
KR2
KR3
K4
ΣΠ
ΣΠ4
ΣΠ3
VR
SO₄(mg/l)
Διακύμανση ιόντων θειϊκών
Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
0
100
200
300
400
500
600
G5
G6
G7
G8
G9
G10
G14
G15
G16
G17
G18
G19
G20
G21
G23
G24
G25
G26
ΠΗΓΗ
D1
D6
KR1
KR2
KR3
K4
ΣΠ
ΣΠ4
ΣΠ3
VR
HCO₃(mg/l)
Διακύμανση ιόντων οξυανθρακικών
Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
ΙΟΝΤΙΚΟΙ ΛΟΓΟΙ
0.10
0.30
0.50
0.70
0.90
G5 G6 G7 G8 G9 G10 G14 G15 G16 G17 G18 G19 G20 G21 G23 G24 G25 G26 ΠΗΓΗ D1 D6 KR1 KR2 KR3 K4 ΣΠ ΣΠ4 ΣΠ3 VR
Διακύμανση Μg/Ca
Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
Νερά που διαπερνούν ασβεστολιθικούς σχηματισμούς (τιμές <0,7)
Νερά που ανανεώνονται γρήγορα (συγκέντρωση Ca > Mg)
ΙΟΝΤΙΚΟΙ ΛΟΓΟΙ
Φυσικό υπόγειο νερό
Δείγματα νερού σε υδροφόρο με συνεχή τροφοδοσία
0
5
10
15
20
25
30
G5 G6 G7 G8 G9 G10 G14 G15 G16 G17 G18 G19 G20 G21 G23 G24 G25 G26 ΠΗΓΗ D1 D6 KR1 KR2 KR3 K4 ΣΠ ΣΠ4 ΣΠ3 VR
Διακύμανση Νa/K
Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
ΙΟΝΤΙΚΟΙ ΛΟΓΟΙ
Όχι θαλάσσια διείσδυση ( τιμές >0,876)
0
1
2
3
4
5
6
7
8
9
G5 G6 G7 G8 G9 G10 G14 G15 G16 G17 G18 G19 G20 G21 G23 G24 G25 G26 ΠΗΓΗ D1 D6 KR1 KR2 KR3 K4 ΣΠ ΣΠ4 ΣΠ3 VR
Διακύμανση Νa/ Cl
Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
ΙΟΝΤΙΚΟΙ ΛΟΓΟΙ
Υδροφόρο με συνεχή τροφοδοσία (τιμές > 1)
0
10
20
30
40
50
60
70
80
G5 G6 G7 G8 G9 G10 G14 G15 G16 G17 G18 G19 G20 G21 G23 G24 G25 G26 ΠΗΓΗ D1 D6 KR1 KR2 KR3 K4 ΣΠ ΣΠ4 ΣΠ3 VR
Διακύμανση (Ca +Mg)/(K+Na)
Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
Δείγματα
Water type
Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
G5 Ca-Mg-HCO₃ Ca-HCO₃
G6 Ca-Mg-HCO₃ Ca-HCO₃
G7 Ca-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃
G8 Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃
G9 Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃
G10 Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃
G14 Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃
G15 Ca-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃
G16 Ca-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃
G17 Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃
G18 Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃
G19 Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃
G20 Ca-Mg-HCO₃
G21 Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃
G23 Ca-HCO₃
G24 Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃
G25 Ca-Mg-HCO₃
G26 Ca-Mg-HCO₃
ΠΗΓΗ ΔΙΟΝ Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃
D1 Ca-Mg-HCO₃
D6 Ca-HCO₃
KR1 Ca-Mg-HCO₃
KR2 Ca-HCO₃
KR3 Ca-Mg-HCO₃
K4 Ca-HCO₃
ΣΠ Ca-Mg-HCO₃
ΣΠ4 Ca-Mg-HCO₃
ΣΠ3 Ca-Mg-HCO₃
VR Ca-Mg-HCO₃
ΥΔΡΟΧΗΜΙΚΟΣ ΤΥΠΟΣ ΝΕΡΟΥ
80
60
40
20
20
40
60
80
20
40
60
80
20
40
60
80
20
40
60
80
20
40
60
80
Ca Na+K HCO3 Cl
Mg SO4
<=Ca+Mg
Cl+SO4=>
Piper Plot
C
C
C
C
C
C
C
C
C
B
B
B
B
B
B
B
B
B
B
B
B
B
B
B
B
B
B
D
D
D
B
B
B
D
D
D
D
D
D
F
F
F
F
F
F
G
G
G
G
G
G
C
C
C
D
D
D
D
D
D
H
H
H
E
E
E
D
D
D
C
C
C
A
A
A
A
A
A
A
A
A
Legend
Legend
A Ag.SPIR
B BARIKO
C DION
D KARITSA
E KONTAR
F N.EFESS
G TAMPOU
H VRONT
ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΚΑΤΑΛΛΗΛΟΤΗΤΑΣ ΑΡΔΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΡΟΥ
Δείγματα
SAR (meq/l)
Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
G5 0,27 0,4
G6 0,17 0,2
G7 0,18 0,2
G8 0,22 0,23
G9 0,05 0,1
G10 0,06 0,1
G14 0,31 0,32
G15 0,2 0,23
G16 0,22 0,26
G17 0,26 0,27
G18 0,31 0,32
G19 0,15 0,18
G20 0,22
G21 0,16 0,08
G23 0,28
G24 0,27
G25 0,14
G26 0,12
ΠΗΓΗ ΔΙΟΝ 0,14 0,16
D1 0,04
D6 0,08
KR1 0,1
KR2 0,11
KR3 0,09
K4 0,11
ΣΠ 0,12
ΣΠ4 0,02
ΣΠ3 0,1
VR 0,12
100 1000
SalinityHazard (Cond)
0
6
13
19
26
32
SodiumHazard(SAR)
Wilcox Diagram
250 750 2250C1 C2 C3 C4
S1
S2
S3
S4
CCCBB B BBB DBDD
FFG GC D DHEDC AAA
Legend
Legend
A Ag.SPIRID
B BARIKOS
C DION
D KARITSA
E KONTARI
F N.EFESSO
G TAMPOUR
H VRONTO
Sodium(Alkali)
S1:Low
S2:Medium
S3:High
S4:Very high
Salinity hazard:
C1:Low
C2:Medium
C3:High
C4:Very high
Ποιότητα καλή έως μέτρια με προφύλαξη στα
βαριά εδάφη που δεν αποστραγγίζονται καλά
ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗΣ
Ca2+ Mg2+ Na+ K+ HCO3
- Cl- SO4
2- NO3
- E.C. pH T
Ca2+ 1
Mg2+ 0,48 1
Na+ 0,35 0,06 1
K+ 0,31 0,53 0,20 1
HCO3
- 0,72 0,56 0,10 0,03 1
Cl- 0,40 0,36 0,20 0,80 -0,11 1
SO4
2- 0,71 0,34 0,16 0,35 0,40 0,59 1
NO3
- 0,41 0,62 -0,31 0,20 0,47 0,30 0,47 1
E.C. 0,87 0,81 0,25 0,42 0,78 0,40 0,62 0,60 1
pH 0,10 -0,21 0,15 0,46 -0,35 0,70 0,44 -0,13 -0,15 1
T 0,23 -0,05 -0,16 0,09 0,33 0,04 0,02 0,42 0,10 0,12 1
y = 14,64x + 499,38
R = 0,397
0
200
400
600
800
1000
0 2 4 6 8 10 12 14 16
E.C.(mg/l)
Cl¯ (mg/l)
Δεν θα πρέπει να χρησιμοποιείται ο κανόνας των συσχετίσεων σε
περιοχές με χαμηλές συγκεντρώσεις ιόντων
ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ
pH EC K+ Na+ Ca2+ Mg2+ Cl- HCO3
- SO4
2- NO3
-
(μS/cm) (mg/l) (mg/l) (mg/l) (mg/l) (mg/l) (mg/l) (mg/l) (mg/l)
ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ 7,6 518 1,17 9,61 72,3 28,8 14,6 342 6,99 6,6
ΜΕΓΙΣΤΟ 8,01 709 2,19 22 103,4 58,3 28,4 475 38,4 22,3
ΕΛΑΧΙΣΤΟ 7,25 330 0,78 0,53 52,5 14,6 5,9 219 0,48 0,19
Σχετικά υψηλές συγκεντρώσεις Ca, Mg και HCO₃
Τα NO3
- ιόντα και τα ιόντα Cl- βρίσκονται σε χαμηλές συγκεντρώσεις
Διαχρονικά στοιχεία χημικών αναλύσεων 2006 – 2014 (Μπαμπατζιμόπουλος 2014)
ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ
0
5
10
15
20
25
30
Mάιος-06 Σεπ-06 Απρ-07 Σεπ-07 Απρ-08 Σεπ-08 Απρ-09 Σεπ-09 Μάιος-10 Οκτ-10 Απρ-12 Σεπ-12 Απρ-14
Cl¯(mg/l)
Διακύμανση ιόντων χλωρίου (2006-2014)
Βαρικός
Βαρικός
Βαρικός
Δίον
Καρίτσα
Καρίτσα
0
5
10
15
20
25
Mάιος-06 Σεπ-06 Σεπ-07 Απρ-08 Σεπ-08 Απρ-09 Σεπ-09 Μάιος-10 Οκτ-10 Απρ-12 Σεπ-12 Απρ-14
NO₃¯(mg/l)
Διακύμανση νιτρικών ιόντων (2006-2014)
Βαρικός
Βαρικός
Βαρικός
Δίον
Καρίτσα
Καρίτσα
 Η ανύψωση της στάθμης κατά 1 έως 6 m την περίοδο του Απριλίου σε σύγκριση με
αυτή του Οκτωβρίου , δείχνει την ικανοποιητική επαναπλήρωση των υπόγειων
υδροφορέων.
 Το υπόγειο νερό της περιοχής έρευνας έχει εξαιρετική ποιότητα παρά το γεγονός ότι
συνυπάρχουν πολλές πηγές ρύπανσης (καλλιεργούμενες εκτάσεις, κτηνοτροφικές
μονάδες)
 Η ποιοτική κατάσταση του φρεάτιου αβαθή υδροφορέα εμφανίζεται εξίσου εξαιρετική
με αυτή του υπό πίεση.
 Η σημαντική τροφοδοσία του υδροφορέα έχει ως αποτέλεσμα τη συνεχή ανανέωση
των αποθεμάτων του.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ
• Βεράνης Ν.,(2010). Υδρογεωλογική μελέτη. Υδατικά ισοζύγια λεκανών. Παρακολούθηση της ποιότητας και μέτρα προστασίας των νερών της Κεντρικής Μακεδονίας (Υ.Δ.
ανατ.9,10 και 11 δυτ.). Γ’ ΚΠΣ., Θεσσαλονίκη. ΙΓΜΕ.
• Βουδούρης Κ.,(2009). Υδρογεωλογία Περιβάλλοντος. Εκδόσεις Τζιόλα, Θεσσαλονίκη
• Βουδούρης Κ.,(2011). Σημειώσεις: «Σύνταξη προσεγγιστικού υδρολογικού ισοζυγίου σε λεκάνη απορροής».
• Γεωγραφική Υπηρεσία Στρατού (Γ.Υ.Σ). Τοπογραφικοί χάρτες (Κλίμακα 1:50.000), Φύλλο Κατερίνη, Φύλλο Κονταριώτισσα, Φύλλο Λιτόχωρο, Φύλλο Κολινδρός
• Δήμος Δίου – Ολύμπου, (2012). Έγκριση σχεδίου στρατηγικού σχεδιασμού (Α’ φάση) Επιχειρησιακού Προγράμματος Δήμου Δίου – Ολύμπου 2012 – 2014.
• EΣΥΕ. Εθνική στατιστική υπηρεσία Ελλάδας, Απογραφή 2001- Ν. Πιερίας
• Ι.Γ.Μ.Ε., (2007). Αρχικός χαρακτηρισμός των υπόγειων υδροφόρων συστημάτων, Οδηγία 2000/60/ΕΚ – εφαρμογή του άρθρου 5 Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε., Κεντρική Υπηρεσία Υδάτων.
• Καζάκης Ν. (2013). Εκτίμηση της διακινδύνευσης της εξωτερικής ρύπανσης των υπογείων νερών: εφαρμογή στη λεκάνη του Ανθεμούντα, Διδακτορική Διατριβή, Τμήμα
Γεωλογία, Α.Π.Θ.
• Καλλέργης Γ., (2000). Εφαρμοσμένη-Περιβαλλοντική Υδρογεωλογία. Τόμος Β΄ 2η Έκδοση Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας.
• Κουμαντάκης Ι. Υδρολογικές Εισηγήσεις – Μόλυνση & Ρύπανση των υπόγειων νερών – Πρόταση για νομοθετική αντιμετώπιση
• Κουτσογιάννης Δ.(2000). « Υδρομετεωρολογία - Εξάτμιση και διαπνοή» Τομέας Υδατικών Πόρων – Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, Αθήνα .
• Λατινόπουλος Π., Θεοδοσίου Ν., (2007). Εκμετάλλευση και προστασία των υπόγειων υδατικών πόρων. Τομέας Υδραυλικής και Τεχνικής Περιβάλλοντος. Α.Π.Θ.
• Μανάκος Α., Βεράνης Ν., (2012). Υδρογεωλογικές – Υδροχημικές Συνθήκες στους ορεινούς όγκους Ολύμπου- Όσσας. Πρακτικά 2ου Κοινού Συνεδρίου Ε.Υ.Ε. – Ε.Ε.Δ.Υ.Π., σελ
997 – 1007, Πάτρα.
• Μουντράκης Δ., (2010). Γεωλογία και Γεωτεκτονική Εξέλιξη της Ελλάδας
• Μπαμπατζιμόπουλος Χ., (2014). Έρευνα υδρολογικής κατάστασης Νομού Πιερίας, Τελική Έκθεση. Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Πιερίας, Γεωπονική Σχολή Α.Π.Θ.
• Παυλίδης Σ., (2003). Γεωλογία των Σεισμών. University Studio Press, Θεσσαλονίκη
• Σούλιος Γ., (2004). Γενική Υδρογεωλογία, Τόμος Γ΄ ,Εκδοτικός οίκος αδερφών Κυριακίδη, Θεσσαλονίκη
• Τερζίδης & Μπαμπατζιμόπουλος, (1988). Κατάρτιση μαθηματικού μοντέλου πεδιάδας Πιερίας (Κατερίνης), Τελική Έκθεση, Τεύχος 2 Υπουργείο Γεωργίας.
• Τζιμούρτας Σ., (1999). Ποιοτική παρακολούθηση & έλεγχος υδάτινων πόρων λεκάνης Πιερίας. Πρόδρομη έκθεση Ι.Γ.Μ.Ε., Παράρτημα Θεσσαλονίκης
• ΥΔΡΟΓΑΙΑ,(1975). Υδρογεωλογική προμελέτη περιοχής Κατερίνης Πιερίας. Υπουργείο Γεωργίας, Ιούνιος 1975.
• Ψιλοβίκος Α.,(1981). Γεωμορφολογικές, μορφογενετικές, τεκτονικές, ιζηματολογικές και κλιματικές διεργασίες που οδήγησαν στο σχηματισμό και στην εξέλιξη σύνθετων
αλλουβιακών ριπιδίων στον Όλυμπο, πραγματεία για υφηγεσία Θεσσαλονίκη.
• Ψυρίλλος Α., (2010). Αξιοποίηση των υδρογεωτρήσεων Δ4 και Δ7 (Συστάδα Δ΄ - Βροντού) για κάλυψη υδρευτικών ανγκών του Δήμου Δίου, Νομού Πιερίας», Γεωλογική
Έκθεση, Δήμος Δίου.
• Ξένη βιβλιογραφία
• Davis, S.N., DeWiest, R.J.M., (1966) « Hydrogeology». 2nd edition, Wiley, New York, pp 463.
• Godfriaux, I., (1968). Etude géologique de la region del’ Olympe (Gréce). These Doct, Sci., Paris (1965). Ann. Geol. Pays hell., t. 19, p 280.
• Goldberth E., Broecker W., Gross M., Turekian K. (1971). Marine Chemistry, in Radioactivity in the Marine Enviroment: Washigton D.C, National Academy of Sciences.
• Kazakis N., Kantiranis N., Vogiatzis D., Pavlou A., Zavridou E. (2014). Estimation of saturated Hydraulic conductivity with field and empirical methods and the role of sediment
maturity. 10th International Hydrogeological Congress of Greece, Thessaloniki. vol. 1, pp. 315-323.
• Piper A. (1944). A graphic procedure in the geochemical interpretation of water analyses, American Geophysical Union, Transactions, v.25.
• Thornthwaite, C, Mather, J., (1957). Instructions and tables for computing potential evaporotranspiration and water blance. Publication in Climatology, Vol. 10, No3, New
Jursey.
• Veranis N., Christidis C., Chrysafi A., (2014). The granular aquifer system of Katerini – Kolidros, Region of central Macedoonia, Northern Greece, 10th International
Hydrogeological Congress of Thessaloniki.
• Wilcox L., (1955). Classification and Use of Irrigation Water, US Department of Agriculture, Circ. 696, Washington DC.
•
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΑΣ

ΗΜΕΡΙΔΑ: «ΕΡΕΥΝΑ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ – ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΩΝ»

  • 1.
    «ΕΡΕΥΝΑ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ- ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΩΝ» ΖΑΒΡΙΔΟΥ ΕΥΘΥΜΙΑ ΓΕΩΛΟΓΟΣ Α.Π.Θ, MSc. ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΕΜΠ, Υ/Δ ΕΜΠ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΚΟΥΜΑΝΤΑΚΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΟΜΟΤΙΜΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΕΜΠ ΑΘΗΝΑ 2017 Υδρογεωλογικό καθεστώς χαμηλής ζώνης βόρεια του Ολύμπου. Σημερινές υδροδυναμικές και υδροχημικές συνθήκες.
  • 2.
    Ανήκει στην ΠεριφέρειαΚεντρικής Μακεδονίας και στο 9ο Υδατικό Διαμέρισμα Καταλαμβάνει έκταση 90 km² Υπάγεται διοικητικά στο δήμο Δίου- Ολύμπου Συνολικός πληθυσμός 10.104 κάτοικοι Γεωργία - Κτηνοτροφία ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Πηγή: http://en.wikipedia.org
  • 3.
  • 4.
  • 5.
  • 6.
    Το κλίμα χαρακτηρίζεταιως Μεσογειακού τύπου κλίματος με ξηρό και θερμό καλοκαίρι Θερμότεροι μήνες είναι ο Ιούλιος και ο Αύγουστος με μέση μέγιστη θερμοκρασία 37,3˚ C και 35,9 ˚ C αντίστοιχα Ψυχρότεροι μήνες είναι ο Δεκέμβριος και ο Ιανουάριος με μέση ελάχιστη θερμοκρασία -12 ˚ C και -9,3 ˚ C αντίστοιχα Μέση ετήσια βροχόπτωση των σταθμών Βροντού και Ν. Εφέσου είναι 880,7 mm και 636,4 mm αντίστοιχα ΚΛΙΜΑΤΟΛΟΓΙΚΑ – ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
  • 7.
    Σταθμός Θερμοκρασία (˚ C) Υψόμετρο(m) Ν. Έφεσος 18,8 14 Σκοτίνα 16,8 59 Βροντού 15,7 160 Κούκος 16,5 227 Αγ. Δημήτριος 11,5 869 Σαρακατσάνα 7,7 1698 ΚΛΙΜΑΤΟΛΟΓΙΚΑ – ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
  • 8.
    Σταθμός Μέση βροχόπτωση(mm) Υψόμετρο(m) Ν. Έφεσος 636,4 14 Σκοτίνα 745,6 59 Βροντού 880,7 160 Κούκος 594,6 227 Αγ. Δημήτριος 842,2 869 Σαρακατσάνα 1035,8 1689 ΚΛΙΜΑΤΟΛΟΓΙΚΑ – ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
  • 9.
  • 10.
    ΠΗΓΕΣ ΔΙΟΥ -ΚΑΡΙΤΣΑΣ Πηγή: ΥΔΡΟΓΑΙΑ 1975, Τροποποιημένη Ψυρίλλος 2010
  • 11.
  • 12.
  • 13.
  • 14.
    ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗ ΣΤΑΘΜΗΣ Πηγή: Μπαμπατζιμόπουλος2014 Πηγή: Μπαμπατζιμόπουλος 2014 Πηγή: Μπαμπατζιμόπουλος 2014 Πηγή: Μπαμπατζιμόπουλος 2014
  • 15.
    ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΩΝ ΚΑΤΑΚΡΗΜΝΙΣΜΑΤΩΝ Πηγή:Μπαμπατζιμόπουλος 2014 Η μέση τιμή της βροχόπτωσης για τη χρονική περίοδο: 1975- 2011 είναι 846mm 1987-1993 είναι 530 mm 2004-2005 είναι 526 mm Η τροφοδοσία των υδροφορέων συνδέεται άμεσα με τις διακυμάνσεις των ατμοσφαιρικών κατακρημνισμάτων
  • 16.
  • 17.
    ΔΙΑΚΥΜΑΝΣΗ ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑΣ ΚΑΙpH 14 14.5 15 15.5 16 16.5 17 17.5 18 18.5 G5 G6 G7 G8 G9 G10 G14 G15 G16 G17 G18 G19 G20 G21 G23 G24 G25 G26 ΠΗΓΗ D1 D6 KR1 KR2 KR3 K4 ΣΠ ΣΠ4 ΣΠ3 VR Τ (˚ C) Διακύμανση της θερμοκρασίας Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015 6 6.5 7 7.5 8 8.5 G5 G6 G7 G8 G9 G10 G14 G15 G16 G17 G18 G19 G20 G21 G23 G24 G25 G26 ΠΗΓΗ D1 D6 KR1 KR2 KR3 K4 ΣΠ ΣΠ4 ΣΠ3 VR pH Διακύμανση pH Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
  • 18.
  • 19.
  • 20.
  • 21.
    ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΙΟΝΤΩΝ 0 30 60 90 120 150 180 G5 G6 G7 G8 G9 G10 G14 G15 G16 G17 G18 G19 G20 G21 G23 G24 G25 G26 ΠΗΓΗ D1 D6 KR1 KR2 KR3 K4 ΣΠ ΣΠ4 ΣΠ3 VR Ca(mg/l) Διακύμανση ιόντωνασβεστίου Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015 0 5 10 15 20 25 30 35 40 45 G5 G6 G7 G8 G9 G10 G14 G15 G16 G17 G18 G19 G20 G21 G23 G24 G25 G26 ΠΗΓΗ D1 D6 KR1 KR2 KR3 K4 ΣΠ ΣΠ4 ΣΠ3 VR Mg(mg/l) Διακύμανση ιόντων μαγνησίου Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
  • 22.
    ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΙΟΝΤΩΝ 0 10 20 30 40 50 60 70 G5 G6 G7 G8 G9 G10 G14 G15 G16 G17 G18 G19 G20 G21 G23 G24 G25 G26 ΠΗΓΗ D1 D6 KR1 KR2 KR3 K4 ΣΠ ΣΠ4 ΣΠ3 VR SO₄(mg/l) Διακύμανση ιόντωνθειϊκών Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015 0 100 200 300 400 500 600 G5 G6 G7 G8 G9 G10 G14 G15 G16 G17 G18 G19 G20 G21 G23 G24 G25 G26 ΠΗΓΗ D1 D6 KR1 KR2 KR3 K4 ΣΠ ΣΠ4 ΣΠ3 VR HCO₃(mg/l) Διακύμανση ιόντων οξυανθρακικών Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
  • 23.
    ΙΟΝΤΙΚΟΙ ΛΟΓΟΙ 0.10 0.30 0.50 0.70 0.90 G5 G6G7 G8 G9 G10 G14 G15 G16 G17 G18 G19 G20 G21 G23 G24 G25 G26 ΠΗΓΗ D1 D6 KR1 KR2 KR3 K4 ΣΠ ΣΠ4 ΣΠ3 VR Διακύμανση Μg/Ca Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015 Νερά που διαπερνούν ασβεστολιθικούς σχηματισμούς (τιμές <0,7) Νερά που ανανεώνονται γρήγορα (συγκέντρωση Ca > Mg)
  • 24.
    ΙΟΝΤΙΚΟΙ ΛΟΓΟΙ Φυσικό υπόγειονερό Δείγματα νερού σε υδροφόρο με συνεχή τροφοδοσία 0 5 10 15 20 25 30 G5 G6 G7 G8 G9 G10 G14 G15 G16 G17 G18 G19 G20 G21 G23 G24 G25 G26 ΠΗΓΗ D1 D6 KR1 KR2 KR3 K4 ΣΠ ΣΠ4 ΣΠ3 VR Διακύμανση Νa/K Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
  • 25.
    ΙΟΝΤΙΚΟΙ ΛΟΓΟΙ Όχι θαλάσσιαδιείσδυση ( τιμές >0,876) 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 G5 G6 G7 G8 G9 G10 G14 G15 G16 G17 G18 G19 G20 G21 G23 G24 G25 G26 ΠΗΓΗ D1 D6 KR1 KR2 KR3 K4 ΣΠ ΣΠ4 ΣΠ3 VR Διακύμανση Νa/ Cl Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
  • 26.
    ΙΟΝΤΙΚΟΙ ΛΟΓΟΙ Υδροφόρο μεσυνεχή τροφοδοσία (τιμές > 1) 0 10 20 30 40 50 60 70 80 G5 G6 G7 G8 G9 G10 G14 G15 G16 G17 G18 G19 G20 G21 G23 G24 G25 G26 ΠΗΓΗ D1 D6 KR1 KR2 KR3 K4 ΣΠ ΣΠ4 ΣΠ3 VR Διακύμανση (Ca +Mg)/(K+Na) Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015
  • 27.
    Δείγματα Water type Σεπτέμβριος 2014Απρίλιος 2015 G5 Ca-Mg-HCO₃ Ca-HCO₃ G6 Ca-Mg-HCO₃ Ca-HCO₃ G7 Ca-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃ G8 Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃ G9 Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃ G10 Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃ G14 Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃ G15 Ca-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃ G16 Ca-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃ G17 Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃ G18 Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃ G19 Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃ G20 Ca-Mg-HCO₃ G21 Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃ G23 Ca-HCO₃ G24 Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃ G25 Ca-Mg-HCO₃ G26 Ca-Mg-HCO₃ ΠΗΓΗ ΔΙΟΝ Ca-Mg-HCO₃ Ca-Mg-HCO₃ D1 Ca-Mg-HCO₃ D6 Ca-HCO₃ KR1 Ca-Mg-HCO₃ KR2 Ca-HCO₃ KR3 Ca-Mg-HCO₃ K4 Ca-HCO₃ ΣΠ Ca-Mg-HCO₃ ΣΠ4 Ca-Mg-HCO₃ ΣΠ3 Ca-Mg-HCO₃ VR Ca-Mg-HCO₃ ΥΔΡΟΧΗΜΙΚΟΣ ΤΥΠΟΣ ΝΕΡΟΥ 80 60 40 20 20 40 60 80 20 40 60 80 20 40 60 80 20 40 60 80 20 40 60 80 Ca Na+K HCO3 Cl Mg SO4 <=Ca+Mg Cl+SO4=> Piper Plot C C C C C C C C C B B B B B B B B B B B B B B B B B B D D D B B B D D D D D D F F F F F F G G G G G G C C C D D D D D D H H H E E E D D D C C C A A A A A A A A A Legend Legend A Ag.SPIR B BARIKO C DION D KARITSA E KONTAR F N.EFESS G TAMPOU H VRONT
  • 28.
    ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΚΑΤΑΛΛΗΛΟΤΗΤΑΣ ΑΡΔΕΥΤΙΚΟΥΝΕΡΟΥ Δείγματα SAR (meq/l) Σεπτέμβριος 2014 Απρίλιος 2015 G5 0,27 0,4 G6 0,17 0,2 G7 0,18 0,2 G8 0,22 0,23 G9 0,05 0,1 G10 0,06 0,1 G14 0,31 0,32 G15 0,2 0,23 G16 0,22 0,26 G17 0,26 0,27 G18 0,31 0,32 G19 0,15 0,18 G20 0,22 G21 0,16 0,08 G23 0,28 G24 0,27 G25 0,14 G26 0,12 ΠΗΓΗ ΔΙΟΝ 0,14 0,16 D1 0,04 D6 0,08 KR1 0,1 KR2 0,11 KR3 0,09 K4 0,11 ΣΠ 0,12 ΣΠ4 0,02 ΣΠ3 0,1 VR 0,12 100 1000 SalinityHazard (Cond) 0 6 13 19 26 32 SodiumHazard(SAR) Wilcox Diagram 250 750 2250C1 C2 C3 C4 S1 S2 S3 S4 CCCBB B BBB DBDD FFG GC D DHEDC AAA Legend Legend A Ag.SPIRID B BARIKOS C DION D KARITSA E KONTARI F N.EFESSO G TAMPOUR H VRONTO Sodium(Alkali) S1:Low S2:Medium S3:High S4:Very high Salinity hazard: C1:Low C2:Medium C3:High C4:Very high Ποιότητα καλή έως μέτρια με προφύλαξη στα βαριά εδάφη που δεν αποστραγγίζονται καλά
  • 29.
    ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗΣ Ca2+ Mg2+Na+ K+ HCO3 - Cl- SO4 2- NO3 - E.C. pH T Ca2+ 1 Mg2+ 0,48 1 Na+ 0,35 0,06 1 K+ 0,31 0,53 0,20 1 HCO3 - 0,72 0,56 0,10 0,03 1 Cl- 0,40 0,36 0,20 0,80 -0,11 1 SO4 2- 0,71 0,34 0,16 0,35 0,40 0,59 1 NO3 - 0,41 0,62 -0,31 0,20 0,47 0,30 0,47 1 E.C. 0,87 0,81 0,25 0,42 0,78 0,40 0,62 0,60 1 pH 0,10 -0,21 0,15 0,46 -0,35 0,70 0,44 -0,13 -0,15 1 T 0,23 -0,05 -0,16 0,09 0,33 0,04 0,02 0,42 0,10 0,12 1 y = 14,64x + 499,38 R = 0,397 0 200 400 600 800 1000 0 2 4 6 8 10 12 14 16 E.C.(mg/l) Cl¯ (mg/l) Δεν θα πρέπει να χρησιμοποιείται ο κανόνας των συσχετίσεων σε περιοχές με χαμηλές συγκεντρώσεις ιόντων
  • 30.
    ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ pHEC K+ Na+ Ca2+ Mg2+ Cl- HCO3 - SO4 2- NO3 - (μS/cm) (mg/l) (mg/l) (mg/l) (mg/l) (mg/l) (mg/l) (mg/l) (mg/l) ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ 7,6 518 1,17 9,61 72,3 28,8 14,6 342 6,99 6,6 ΜΕΓΙΣΤΟ 8,01 709 2,19 22 103,4 58,3 28,4 475 38,4 22,3 ΕΛΑΧΙΣΤΟ 7,25 330 0,78 0,53 52,5 14,6 5,9 219 0,48 0,19 Σχετικά υψηλές συγκεντρώσεις Ca, Mg και HCO₃ Τα NO3 - ιόντα και τα ιόντα Cl- βρίσκονται σε χαμηλές συγκεντρώσεις Διαχρονικά στοιχεία χημικών αναλύσεων 2006 – 2014 (Μπαμπατζιμόπουλος 2014)
  • 31.
    ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ 0 5 10 15 20 25 30 Mάιος-06Σεπ-06 Απρ-07 Σεπ-07 Απρ-08 Σεπ-08 Απρ-09 Σεπ-09 Μάιος-10 Οκτ-10 Απρ-12 Σεπ-12 Απρ-14 Cl¯(mg/l) Διακύμανση ιόντων χλωρίου (2006-2014) Βαρικός Βαρικός Βαρικός Δίον Καρίτσα Καρίτσα 0 5 10 15 20 25 Mάιος-06 Σεπ-06 Σεπ-07 Απρ-08 Σεπ-08 Απρ-09 Σεπ-09 Μάιος-10 Οκτ-10 Απρ-12 Σεπ-12 Απρ-14 NO₃¯(mg/l) Διακύμανση νιτρικών ιόντων (2006-2014) Βαρικός Βαρικός Βαρικός Δίον Καρίτσα Καρίτσα
  • 32.
     Η ανύψωσητης στάθμης κατά 1 έως 6 m την περίοδο του Απριλίου σε σύγκριση με αυτή του Οκτωβρίου , δείχνει την ικανοποιητική επαναπλήρωση των υπόγειων υδροφορέων.  Το υπόγειο νερό της περιοχής έρευνας έχει εξαιρετική ποιότητα παρά το γεγονός ότι συνυπάρχουν πολλές πηγές ρύπανσης (καλλιεργούμενες εκτάσεις, κτηνοτροφικές μονάδες)  Η ποιοτική κατάσταση του φρεάτιου αβαθή υδροφορέα εμφανίζεται εξίσου εξαιρετική με αυτή του υπό πίεση.  Η σημαντική τροφοδοσία του υδροφορέα έχει ως αποτέλεσμα τη συνεχή ανανέωση των αποθεμάτων του. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ
  • 33.
    • Βεράνης Ν.,(2010).Υδρογεωλογική μελέτη. Υδατικά ισοζύγια λεκανών. Παρακολούθηση της ποιότητας και μέτρα προστασίας των νερών της Κεντρικής Μακεδονίας (Υ.Δ. ανατ.9,10 και 11 δυτ.). Γ’ ΚΠΣ., Θεσσαλονίκη. ΙΓΜΕ. • Βουδούρης Κ.,(2009). Υδρογεωλογία Περιβάλλοντος. Εκδόσεις Τζιόλα, Θεσσαλονίκη • Βουδούρης Κ.,(2011). Σημειώσεις: «Σύνταξη προσεγγιστικού υδρολογικού ισοζυγίου σε λεκάνη απορροής». • Γεωγραφική Υπηρεσία Στρατού (Γ.Υ.Σ). Τοπογραφικοί χάρτες (Κλίμακα 1:50.000), Φύλλο Κατερίνη, Φύλλο Κονταριώτισσα, Φύλλο Λιτόχωρο, Φύλλο Κολινδρός • Δήμος Δίου – Ολύμπου, (2012). Έγκριση σχεδίου στρατηγικού σχεδιασμού (Α’ φάση) Επιχειρησιακού Προγράμματος Δήμου Δίου – Ολύμπου 2012 – 2014. • EΣΥΕ. Εθνική στατιστική υπηρεσία Ελλάδας, Απογραφή 2001- Ν. Πιερίας • Ι.Γ.Μ.Ε., (2007). Αρχικός χαρακτηρισμός των υπόγειων υδροφόρων συστημάτων, Οδηγία 2000/60/ΕΚ – εφαρμογή του άρθρου 5 Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε., Κεντρική Υπηρεσία Υδάτων. • Καζάκης Ν. (2013). Εκτίμηση της διακινδύνευσης της εξωτερικής ρύπανσης των υπογείων νερών: εφαρμογή στη λεκάνη του Ανθεμούντα, Διδακτορική Διατριβή, Τμήμα Γεωλογία, Α.Π.Θ. • Καλλέργης Γ., (2000). Εφαρμοσμένη-Περιβαλλοντική Υδρογεωλογία. Τόμος Β΄ 2η Έκδοση Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας. • Κουμαντάκης Ι. Υδρολογικές Εισηγήσεις – Μόλυνση & Ρύπανση των υπόγειων νερών – Πρόταση για νομοθετική αντιμετώπιση • Κουτσογιάννης Δ.(2000). « Υδρομετεωρολογία - Εξάτμιση και διαπνοή» Τομέας Υδατικών Πόρων – Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, Αθήνα . • Λατινόπουλος Π., Θεοδοσίου Ν., (2007). Εκμετάλλευση και προστασία των υπόγειων υδατικών πόρων. Τομέας Υδραυλικής και Τεχνικής Περιβάλλοντος. Α.Π.Θ. • Μανάκος Α., Βεράνης Ν., (2012). Υδρογεωλογικές – Υδροχημικές Συνθήκες στους ορεινούς όγκους Ολύμπου- Όσσας. Πρακτικά 2ου Κοινού Συνεδρίου Ε.Υ.Ε. – Ε.Ε.Δ.Υ.Π., σελ 997 – 1007, Πάτρα. • Μουντράκης Δ., (2010). Γεωλογία και Γεωτεκτονική Εξέλιξη της Ελλάδας • Μπαμπατζιμόπουλος Χ., (2014). Έρευνα υδρολογικής κατάστασης Νομού Πιερίας, Τελική Έκθεση. Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Πιερίας, Γεωπονική Σχολή Α.Π.Θ. • Παυλίδης Σ., (2003). Γεωλογία των Σεισμών. University Studio Press, Θεσσαλονίκη • Σούλιος Γ., (2004). Γενική Υδρογεωλογία, Τόμος Γ΄ ,Εκδοτικός οίκος αδερφών Κυριακίδη, Θεσσαλονίκη • Τερζίδης & Μπαμπατζιμόπουλος, (1988). Κατάρτιση μαθηματικού μοντέλου πεδιάδας Πιερίας (Κατερίνης), Τελική Έκθεση, Τεύχος 2 Υπουργείο Γεωργίας. • Τζιμούρτας Σ., (1999). Ποιοτική παρακολούθηση & έλεγχος υδάτινων πόρων λεκάνης Πιερίας. Πρόδρομη έκθεση Ι.Γ.Μ.Ε., Παράρτημα Θεσσαλονίκης • ΥΔΡΟΓΑΙΑ,(1975). Υδρογεωλογική προμελέτη περιοχής Κατερίνης Πιερίας. Υπουργείο Γεωργίας, Ιούνιος 1975. • Ψιλοβίκος Α.,(1981). Γεωμορφολογικές, μορφογενετικές, τεκτονικές, ιζηματολογικές και κλιματικές διεργασίες που οδήγησαν στο σχηματισμό και στην εξέλιξη σύνθετων αλλουβιακών ριπιδίων στον Όλυμπο, πραγματεία για υφηγεσία Θεσσαλονίκη. • Ψυρίλλος Α., (2010). Αξιοποίηση των υδρογεωτρήσεων Δ4 και Δ7 (Συστάδα Δ΄ - Βροντού) για κάλυψη υδρευτικών ανγκών του Δήμου Δίου, Νομού Πιερίας», Γεωλογική Έκθεση, Δήμος Δίου. • Ξένη βιβλιογραφία • Davis, S.N., DeWiest, R.J.M., (1966) « Hydrogeology». 2nd edition, Wiley, New York, pp 463. • Godfriaux, I., (1968). Etude géologique de la region del’ Olympe (Gréce). These Doct, Sci., Paris (1965). Ann. Geol. Pays hell., t. 19, p 280. • Goldberth E., Broecker W., Gross M., Turekian K. (1971). Marine Chemistry, in Radioactivity in the Marine Enviroment: Washigton D.C, National Academy of Sciences. • Kazakis N., Kantiranis N., Vogiatzis D., Pavlou A., Zavridou E. (2014). Estimation of saturated Hydraulic conductivity with field and empirical methods and the role of sediment maturity. 10th International Hydrogeological Congress of Greece, Thessaloniki. vol. 1, pp. 315-323. • Piper A. (1944). A graphic procedure in the geochemical interpretation of water analyses, American Geophysical Union, Transactions, v.25. • Thornthwaite, C, Mather, J., (1957). Instructions and tables for computing potential evaporotranspiration and water blance. Publication in Climatology, Vol. 10, No3, New Jursey. • Veranis N., Christidis C., Chrysafi A., (2014). The granular aquifer system of Katerini – Kolidros, Region of central Macedoonia, Northern Greece, 10th International Hydrogeological Congress of Thessaloniki. • Wilcox L., (1955). Classification and Use of Irrigation Water, US Department of Agriculture, Circ. 696, Washington DC. • ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
  • 34.
    ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ ΓΙΑ ΤΗΝΠΡΟΣΟΧΗ ΣΑΣ