Πόντιοι Ορισμός
Πόντιοι ονομάζονταιοι Έλληνες που
κατάγονται από την περιοχή του Πόντου δηλαδή
τα νότια παράλια της Μαύρης θάλασσας
(Εύξεινος Πόντος), στη σημερινή
βορειοανατολική Τουρκία όπως επίσης και από
την ΕΣΣΔ .
3.
Πρώτο κύμα Ποντίωνπροσφύγων στην
Ελλάδα
Το πρώτο κύμα Ποντίων προσφύγων στην
Ελλάδα ήρθε το 1919-1920 από τα παράλια του
Καυκάσου, το Βατούμ και το Σοχούμ και
περιλάμβανε τους Ποντίους που ακολούθησαν
το ρωσικό στρατό στην αποχώρησή του από τον
Πόντο και το Καρς και Ποντίους της νότιας
Ρωσίας, ταλαιπωρημένους από τον εμφύλιο που
είχε ξεσπάσει μετά τη σοβιετική επανάσταση.
4.
Δεύτερο κύμα Ποντίωνπροσφύγων
στην Ελλάδα
Ακολούθησε το δεύτερο μεγάλο κύμα το 1922,
μετά την κατάρρευση του μικρασιατικού
μετώπου, όταν μεγάλο μέρος του ποντιακού
πληθυσμού κατέφυγε στις παράλιες πόλεις με
σκοπό να αποβιβαστεί σε πλοία για την Ελλάδα.
Ο ξεριζωμός συνεχίστηκε αμείωτος μέχρι
το 1924, οπότε έφυγαν και οι τελευταίοι
Έλληνες Πόντιοι, με τη συμφωνία για
ανταλλαγή των πληθυσμών που προέβλεπε η
συνθήκη της Λωζάνης (1923).
5.
Οι Πόντιοι πρόσφυγεςμεταφερόταν με
τουρκικά βαπόρια και με επίβλεψη των
συμμαχικών δυνάμεων στην Πόλη,
περιθάλπονταν από τον Ελληνικό Ερυθρό
Σταυρό στους στρατώνες Σελιμιέ της
Κωνσταντινούπολης και από εκεί αποβιβαζόταν
σε ελληνικά πλοία για αποστολή στην Ελλάδα.
Οι συνθήκες μεταφοράς ήταν άθλιες και συχνά
εκβιαστικές και η κατάσταση στους στρατώνες
Σελιμιέ, όπου έφταναν οι ταλαιπωρημένοι
πρόσφυγες ήταν τραγική, καθώς στοιβάζονταν
κατά χιλιάδες, σε άθλιες συνθήκες υγιεινής,
χωρίς νερό και με τον τύφο που θέριζε.
6.
Οι πρόσφυγες φτάνονταςστην Ελλάδα
περνούσαν από υποχρεωτική καραντίνα, σε
επίσης άθλιες συνθήκες, στους καταυλισμούς
της Μακρονήσου και του Αη-Γιώργη, με τα
πλοία που έφταναν στον Πειραιά, στο
Καράμπουρνου (Καλαμαριά) της Θεσσαλονίκης,
στην Καβάλα, το Βόλο, την Κόρινθο, την
Πρέβεζα και αλλού. Ο συνολικός αριθμός
των Ποντίων προσφύγων που ήρθαν στην
Ελλάδα υπολογίζεται σε 325.000 -
400.000 άτομα
7.
Ήθη και έθιμα
ΟιΠόντιοι χαρακτηρίζονται από τα έντονα στοιχεία
παράδοσης και εθίμων που μετέφεραν από την πατρίδα
τους. Οι χοροί, η ποντιακή διάλεκτος και κάποια από τα
έθιμα διατηρούνται μέχρι και σήμερα.
Σήμερα, σε ορισμένες περιοχές της Τουρκίας, ιδιαίτερα
στις περιοχές Τόνγιας και Όφεως, ομιλείται ακόμη η
ποντιακή διάλεκτος (αποκαλούμενη, στα
τουρκικά, rumca, δηλ. ρωμαίικα) και χορεύονται οι
ποντιακοί χοροί (αποκαλούμενοι, στα τουρκικά, horon,
δηλ.χορός) από μουσουλμάνους Ποντίους, απογόνους
των εξισλαμισμένων Ποντίων οι οποίοι είχαν εξαιρεθεί,
λόγω θρησκεύματος, από την ανταλλαγή πληθυσμών του
1923.
8.
• Σήμερα οιΠόντιοι είναι απολύτως
ενσωματωμένοι στη μητέρα πατρίδα και
δραστηριοποιούνται επιτυχημένα σε όλους τους
τομείς (οικονομικό, κοινωνικό πολιτικό). Δεν
ξεχνούν όμως τις «χαμένες πατρίδες» κι
αγωνίζονται με όσα μέσα διαθέτουν για την
αναγνώριση του εγκλήματος της γενοκτονίας
τους από τους Νεότουρκους του Κεμάλ και του
παράλληλου ξεριζωμού εκατοντάδων Ποντίων
και όχι μόνο, από τις πατρογονικές τους εστίες.
9.
Ποίημα από τοβιβλίο του Νίκου
Καζαντζάκη «Αναφορά στον Γκρέκο»
Η Μαύρη Θάλασσα κυμάτιζε αλαφρά, σκούρα λουλακιά, και
μύριζε σαν καρπούζι ζερβά μας τ’ ακρόγιαλο και τα βουνά του
Πόντου, μια φορά κ’ έναν καιρό δικά μας, δεξά αστραφτερό,
απέραντο το πέλαγο. Ο Καύκασος είχε σβύσει μέσα στο φως,
μα οι γέροι, με τη ράχη γυρισμένη, κάθουνταν στην πρύμνα
και δε μπορούσαν να ξεκολλήσουν τα μάτια τους από το
αγαπημένο ουρανοθάλασσο ‘ ο Καύκασος είχε χαθεί, φάντασμα
ήταν και σκόρπισε, μα απόμεινε ασάλευτος, αβασίλευτος
βαθιά στις λαμπυρήθρες των ματιών τους. Δύσκολο, δύσκολο
πολύ η ψυχή να ξεκολλήσει από την πατρίδα βουνά,
θάλασσες, αγαπημένοι άνθρωποι, φτωχό αγαπημένο σπιτάκι,
ένα χταπόδι είναι η ψυχή και όλα τούτα οι πλόκαμοί της.