1. Ο εφευρζτθσ τθσ
αςφρματθσ
τθλεγραφίασ
Γουλιζλμο
Μαρκόνι

3. ο Μαρκόνι καταςκεφαςε το 1919 τον πρϊτο
ραδιοςτακμό του κόςμου!

4. ΢τθν Ελλάδα, όπωσ ςυνζβθ και ςε άλλεσ
Ευρωπαϊκζσ χϊρεσ, θ ραδιοφωνία
ξεκίνθςε δειλά τθν δεκαετία του 20ϋ.Σθν
εποχι που ςτθν χϊρα μασ ακόμθ
πειραματιηόμαςταν ςτισ ΗΠΑ υπιρχαν
περιςςότεροι από 500 ςτακμοί
Ο πρϊτοσ ςτακμόσ που μετζδωςε κανονικά
προγράμματα (όπωσ γράφαμε ςτο ξεκίνθμα του
άρκρου), ξεκίνθςε ςτθ Θεςςαλονίκθ το 1926
από τον Χριςτο Σςιγγιρίδθ, ο οποίοσ είχε ηιςει
ςτθ Γερμανία αρκετά χρόνια και είχε
ςπουδάςει θλεκτρονικι ςτο Πανεπιςτιμιο τθσ
΢τουτγάρδθσ.

5. ΢τισ 25 Μαρτίου 1938, θ Ελλάδα ιταν μια από τισ τελευταίεσ
ευρωπαϊκζσ χϊρεσ που απζκτθςε εκνικό ραδιοφωνικό ςτακμό με
τον βαςιλιά Γεϊργιο Βϋ να τον εγκαινιάηει (εκφωνϊντασ μζςω του
ςτακμοφ το διάγγελμα για τθν εκνικι γιορτι). Κανονικό
πρόγραμα, με μουςικι από τθ ςυμφωνικι ορχιςτρα του
ςτακμοφ, χορωδία, ειδιςεισ, και κλαςικι μουςικι, άρχιςε να
μεταδίδεται ςτισ 21 Μαΐου 1938.
Κατά τθ διάρκεια των πρϊτων ςταδίων του πολζμου, οι δφο
υπάρχοντεσ ςτακμοί (Ακθνϊν-Θεςςαλονίκθσ) μετζφεραν νζα
από το μζτωπο και προςπακοφςαν να ανεβάςουν το θκικό των
ςτρατιωτϊν και του λαοφ.

6. Οι Γερμανοί ικελαν να χρθςιμοποιιςουν του δφο ελλθνικοφσ ραδιοφωνικοφσ ςτακμοφσ για προπαγάνδα και για να
ψυχαγωγιςουν τισ ςτρατιωτικζσ δυνάμεισ τουσ. Σουσ ιταν πολφ εφκολο να χειριςτοφν τον γερμανικισ καταςκευισ ςτακμό
τθσ Ακινασ, αλλά ο ςτακμόσ του Σςιγγιρίδθ ςτθ Θεςςαλονίκθ είχε καταςκευαςτεί από τον ίδιο τον Σςιγγιρίδθ και ζμοιαηε
«πραγματικό χάοσ» .
(Κεςςίςογλου, 1962, ςελ. 27).
Οι Γερμανοί αναγκάςτθκαν να καλζςουν τον Σςιγγιρίδθ να κζςει ςε λειτουργία τον ςτακμό. Ο Σςιγγιρίδθσ ςαμποτάριηε
ςυνζχεια τισ γερμανικζσ μεταδόςεισ προςποιοφμενοσ βλάβεσ ςτα μθχανιματα και ςυχνά κλείνοντασ τον ςτακμό επειδι,
υποτίκεται, χρειαηόταν επιςκευζσ. Οι Γερμανοί φυλάκιςαν τον Σςιγγιρίδθ και προςπάκθςαν να δουλζψουν ςτον ςτακμό
μόνοι τουσ. Ανίκανοι να το πετφχουν, ζφεραν ξανά πίςω τον Σςιγγιρίδθ, τοποκζτθςαν κι ζναν από τουσ μθχανικοφσ τουσ
μαηί του για να μάκει να χειρίηεται τον ςτακμό, κι επίςθσ κατζγραφαν κάκε κίνθςι του μζςα ςτο ςτακμό. Γνωρίηοντάσ το, ο
Σςιγγιρίδθσ ςυνζχεια ζκανε άςχετεσ ςυνδζςεισ, και οι Γερμανοί ποτζ δεν κατάφεραν να κάνουν τον ςτακμό να
λειτουργιςει. Σελικά, επζτρεψαν ςτον Σςιγγιρίδθ να διοικεί τον ςτακμό αν και ςυνζχιςε να τον κλείνει για «απαραίτθτεσ
επιςκευζσ». Οι γερμανικζσ δυνάμεισ τελικά καταςκεφαςαν δικό τουσ ςτκαμό 20 kW ςτθ Θεςςαλονίκθ.
(Κεςςίςογλου, 1962, ςελ. 25).
Αποχωρϊντασ από τθν Ελλάδα ςτισ 12 Οκτωβρίου 1944, οι γερμανικζσ δυνάμεισ προςπάκθςαν να καταςτρζψουν τον
εκνικό ςτακμό με ωρολογιακζσ βόμβεσ, αλλά τα ςχζδιά τουσ ανακαλφφκθκαν από τουσ τεχνικοφσ ραδιοφϊνου και τθν
ελλθνικι αντίςταςθ, και οι βόμβεσ εν μζρει εξουδετερϊκθκαν πριν εκραγοφν. ΢τισ 20 Οκτωβρίου, δφο μζρεσ μετά τθν
επιςτροφι τθσ ελλθνικισ κυβζρνθςθσ από τθν εξορία, ο ςτακμόσ ξανάρχιςε να εκπζμπει κανονικά.
(«Ραδιοφωνία», 1956, ςελ. 572).
Οι Γερμανοί όμωσ προξζνθςαν εξαιρετικά μεγάλεσ ηθμιζσ ςτον ςτακμό του Σςιγγιρίδθ, και πιραν μαηί τουσ τα μθχανιματα
του δικοφ τουσ ςτακμοφ. Ο ςτακμόσ του Σςιγγιρίδθ ξαναβγικε «ςτον αζρα» τον ΢επτζμβριο του 1945.

7. Κατά τθ διάρκεια τθσ δεκαετίασ του 1940 ο εκνικόσ ραδιοφωνικόσ
ςτακμόσ Ακθνϊν λειτουργοφςε υπό κακεςτϊσ λογοκριςίασ και
εξζπεμπε κυρίωσ τα βράδια. Σο πρόγραμμά του περιελάμβανε
ειδιςεισ, παιδικζσ εκπομπζσ, κλαςικι και ςφγχρονθ ελλθνικι και ξζνθ
μουςικι, εκκλθςιαςτικζσ λειτουργίεσ, κακϊσ και εκπαιδευτικά
προγράμματα που απευκφνονταν ςε γυναίκεσ, αγρότεσ και άλλεσ
κοινωνικζσ ομάδεσ. (Κωτςάκθ, 1988).
Μετά τον πόλεμο
΢τα τζλθ τθσ δεκαετίασ του 1940 θ δθμιουργία ραδιοφωνικϊν
ςτακμϊν άρχιςε να επιταχφνεται. ΢τακμοί καταςκευάςτθκαν όχι
μόνο από το ΕΙΡ αλλά επίςθσ και από ιδιωτικά ςυμφζροντα και από
τισ ζνοπλεσ δυνάμεισ. Ο ςτακμόσ των ενόπλων δυνάμεων άρχιςε
ςαν πειραματικόσ ςτακμόσ από ςτρατιϊτεσ για τθ δικι τουσ
διαςκζδαςθ κατά τθ διάρκεια του εμφφλιου πολζμου.