Data Archiving andNetworked ServicesDuurzametoegang tot onderzoeksdataPeter DoornDirecteur DANSOpen Onderzoeks Data Dag, Trippenhuis, Amsterdam, 18 mei 2011DANS is eeninstituut van KNAW en NWO
2.
De data zondvloedNature,2009:“All but a handful of disciplines stilllackthe technical, institutional and culturalframeworksrequired to support open data access — leading to a scandalousshortfall in the sharing of data byresearchers. Thisdeficiencyurgentlyneeds to beaddressedbyfunders, universities and the researchersthemselves.”Science, 2011:“It is a growingchallenge to ensurethat data producedduring the course of reported research are appropriatelydescribed, standardized, archived, and available to all.”
3.
InhoudWat is DANS?DANSplannen/strategieHoe wordt data gedeeld in verschillendevakgebieden?Aanbevelingen
4.
Wetenschappelijk onderzoek vormteen belangrijke bouwsteen van de Nederlandse kennissamenlevingVoor het ontwikkelen en benutten van kennis is het noodzakelijk dat er steeds meer kennis wordt gedeeld Data vervult een sleutelrol bij het delen van wetenschappelijke kennis: duurzame toegang tot en het hergebruiken van digitale onderzoeksgegevens zijn de basis voor kennisdeling
5.
Wat is DANS?(1)Opgericht in 2005 door KNAW en NWOEerste DANS voorganger dateert uit 1964 (Steinmetz Stichting)Oorspronkelijke opdracht: duurzaam toegang verschaffen tot data in de geestes-, gedrags- en maatschappijwetenschappenDANS doet dit via:digitaal archief (o.a. sociale wetenschappen, geschiedenis, archeologie)dataprojecten in samenwerking met onderzoeksgroepen en partnerorganisatiesadvies, bemiddeling en ondersteuning (datakeurmerk, persistent identifier infrastructuur)
6.
Missie en takenvan DANS? (2)DANS bevordert de duurzame toegankelijkheid van digitale onderzoeksgegevensDANS stimuleert dat wetenschappelijke onderzoekers gegevens duurzaam archiveren en hergebruiken via het online archiveringssysteem EASY.DANS biedt met Narcis.nl toegang tot duizenden wetenschappelijke datasets, e-publicaties en andere onderzoeks-informatie in Nederland. DANS verzorgt training en advies en verricht onderzoek naar duurzame toegang tot digitale informatie. DANS zorgt er met zijn dienstverlening en deelname in (inter)nationale projecten en netwerken voor dat de toegang tot digitale onderzoeksgegevens verder verbetert.
Nieuwe DANS strategie2011-2015Strategischeprioriteiten: 1. DANS versterktzijndienstenaanbod door meergebruikersefficiëntertebedienen2. DANS ontwikkeltzich tot eendisciplineonafhankelijkedataorganisatie3. DANS doetonderzoekterondersteuning en verbetering van de dienstverlening4. DANS vormteentoonaangevendebouwsteen in de datavoorziening in Europa
11.
1. DANS versterktzijndienstenaanboddoor meergebruikersefficiëntertebedienenWatheeft DANS tebiedenaandiensten?Data Archiving (opslag, documentatie, conversie, retro-archivering, datareviews)Networked Services (persistent identifiers, bemiddeling, portals, community support, visualisatie- en analysetools, adviseringdataprojecten)Training & outreach (cursussen, gastcolleges, lezingen, symposia, publicaties)
12.
Doelen:ISO 16363 certificeringSterkegroeivandata-aanbod & -hergebruikAfspraken over digitaleduurzaamheid van data uitpubliekgefinancierdonderzoek(NWO, KNAW, universiteiten en ministeries)DatakeurmerkData Seal of Approval bijbelangrijkerepositoriesingevoerdData reviews ingevoerdDatasets, publicaties en onderzoekinformatiegekoppelden toegankelijk via éénportaal
13.
Data Seal ofApproval5 Criteria16 guidelinesThe research data:can be found on the Internetare accessible (clear rights and licenses)are in a usable formatare reliablecan be referred to (persistent identifier)5/18/11
14.
Data reviewsPilot doorMarjanGrootveld en Jeff van Egmond92% beveelthergebruikte dataset aanwaarderingenliggenrond de 4 (schaal 1-5)bij 70% helpt dataset omvragentebeantwoorden
2. DANS wordtdisciplineonafhankelijkDeelvan activiteiten is niet discipline-gebondenAfhankelijk van de vraag (en financiering)Rol van DANS in NationaleCoalitieDigitaleDuurzaamheid (o.a. KB)Liason met 3TU-Datacentrum, SURF, UKB, universiteiten: “dataloketten”Datadienstenookbuitenalfa/gammaOndersteuning van dataprojecten
17.
Data delen inverschillende disciplinesPraktijk en opvattingenverschillen in verschillende disciplinesOokbinnen disciplines verschillenDe opvattingenveranderen in de loop dertijdinvloed van incidenten of voorbeeldwerkingGrote overeenkomst in bezwaren/voordelen van data delen (of niet-delen)Dataverkenningen:Visuelecultuur, psychologie, geodata, jeugdonderzoek, kwalitatiefonderzoek
Enkelebevindingen70% bewaart dataop eigen computer, 18% bewaart data buiten het eigeninstituutmeerderheidgebruikt (ook) data van anderen, 30% uitsluitendeigen dataruim 40% vindtmogelijkhedenom data van anderentegebruikenvoldoendebijna 60% ervaarthindernissenbijhergebruik van dataslechtetoegang, privacy-issues en kwaliteitsproblemenmeestgenoemdehinderpalen
Veranderingen in praktijkdatadelenArcheologie: in 2004 pilot van start, nu grootstearchiefbij DANSTwee gevallen:Dendrochronologie: de case van de boomringdata van Queen’s University, BelfastHet vogelgriepvirus en IlariaCapua, de “Lady di Ferro” van de open access
22.
AanbevelingenAan financiers vanonderzoek: laatonderzoekvoldoenaanData Seal of Approvalsteleen data management plan verplicht in onderzoeksvoorstellen / aanvragenlaatkosten van documentatie en duurzameopslag van data meebegrotenLaatdata ooktellenalsonderzoeksresultaat:registreer data alswetenschappelijke output in Research InformatieSystemen
23.
Bedankt voor uwaandachtwww.dans.knaw.nlData ArchivingandNetworkedServicesAnna van Saksenlaan 10, 2593 HT Den Haag. Postbus 93067, 2509 AB Den Haag.T 070 3446 484, F 070 3446 482, E info@dans.knaw.nl