Tài liệu này cung cấp hướng dẫn cơ bản về ngôn ngữ lập trình C, bao gồm cấu trúc chương trình, kiểu dữ liệu, biến, hàm xuất/nhập dữ liệu, lệnh, và cấu trúc điều khiển như if, switch, for, và while. Nó bao gồm ví dụ cụ thể để minh họa cách khai báo và sử dụng biến, cũng như cách thực hiện các phép toán và điều kiện. Tài liệu cũng đề cập đến cách nhập và xuất dữ liệu từ bàn phím và màn hình.

1. Ngôn ngữ lập trình C
1. Cấu trúc chương trình viết bằng C
#include “Thư viện 1”
……….
#include “Thư viện n”
[Khai báo hằng]
[Khai báo biến]
[Khai báo hàm]
Void main(){
Các Lệnh;
}
Vd:
#include <stdio.h>
#include <conio.h>
void main(){
printf(“Hello World!”);
getch(); /*tạm dừng chương trình để xem kết quả*/
}
2. Kiểu dữ liệu
- Kiểu cơ bản: int (2 byte), long (4 byte); float (4 byte); double (8 byte); char (1
byte)
- kiểu chuỗi: mảng các ký tự, kiểu logic: thường sử dụng kiểu số nguyên để biểu
diễn (0: false; 1: true)
Một số ký hiệu hay sử dụng: n: xuống dòng, t : dấu cách ngang.
3. Biến
• Cú pháp:
<Kiểu dữ liệu> <Tên biến>;
Vd: int n; // khai báo biến n kiểu số nguyên
int a, b;
• Vừa khai báo và gán giá trị:
<Kiểu dữ liệu> <Tên biến> = giá trị;
Vd: int n = 10;
• Lệnh gán:
Vd: int n; n = 10
• Phép toán hay sử dụng
o Số học: +, -, *, /, %(chia lấy dư)
o Logic:
 Và: &&, hoặc: ||, phủ định: !
o Quan hệ: >, >=. <. <=, ==, !=
• Lệnh gán mở rộng: ++, --
Vd: n++  n = n + 1; n--  n = n – 1;

2. 4. Hàm xuất/ nhập dữ liệu ra màn hình
a. Xuất màn hình:
• Hàm Printf: cho phép xuất ra màn hình tất cả các kiểu dữ liệu cơ bản.
o printf(“Chuỗi_điều_khiển”, [dãy_các_biến]);
Trong đó dòng điều khiển gồm 3 loại:
- Các ký tự điều khiển.
- Các đặc tả chuyển đổi có dạng: %<ký tự đặc tả> để in các biến hay
biểu thức tương ứng ra màn hình.
Vd: printf(“Hello World”);
int n = 5; printf(“Gia tri cua n la: %d”, n);
o Các ký tự đặc tả:
%c xuất kí tự kiểu char
%d xuất ra số nguyên kiểu int, char
%ld xuất ra số nguyên kiểu long
%f xuất ra số thực: float
%s xuất ra xâu kí tự
b. Hàm nhập từ bàn phím
• Hàm scanf: cho phép nhập dữ liệu từ bàn phím
o scanf(“định dạng”, dãy địa chỉ các biến);
Vd: int x; float y; char ch;
printf(“Gia tri x: “); scanf(“%d”, &x);
printf(“Gia tri y: “); scanf(“%f”, &f);
printf(“Gia tri ch: “); scanf(“%c”, &ch);
o Hàm gets: dùng để nhập dòng văn bản cho một biến chuỗi, kể cả chuỗi
chứa các kí tự trắng.
Vd: char hoten[30];
printf(“Ten cua ban la: “); gets(hoten);
5. Lệnh
• Lệnh đơn: int n; n = 7;
• Khối lệnh: { lệnh 1, lệnh 2 … }
• Lệnh cấu trúc: if, for, while
6. Các lệnh có cấu trúc
a. Cấu trúc if:
• Cơ bản:
if (Biểu thức điều kiện)
lệnh;
• Đầy đủ:
if (Biểu thức điều kiện)
lệnh 1;
else
lệnh 2;
Hoạt động:
 Điều kiện đúng  thực hiện khối lệnh 1.

3.  Điều kiện sai  thực hiện khối lệnh 2.
 Vd1: Viết chương trình tìm số lớn nhất và số bé nhất của hai số
nguyên được nhập từ bàn phím.
 Vd2: Viết chương trình cho nhập vào số a từ bàn phím, thong báo ra
màn hình a chẵn hay lẻ.
 Vd3: Viết chương trình giải phương trình bậc nhất ax+b=c
b. Cấu trúc switch
switch (biến/biểu_thức) {
case Giá_tri_1: lệnh_1; break;
case Giá_tri_2: lệnh_2; break;
.....
case Giá_tri_n: lệnh_n; break;
[default: lệnh_n+1;
}
 Vd:
 Viết chương trình cho nhập vào ký tự ch tương ứng với học
lực ứng viên (A: Giỏi, B: Khá, C: Trung bình) và in ra thời
gian thử việc của ứng viên như sau:
 Nếu học lực A: “Anh duoc nhan vao lam chinh thuc”
 Nếu học lực B: “Anh phai thu viec 6 thang”
 Nếu học lực C: “Anh phai thu viec 1 nam”
 Viết chương trình cho nhập vào ký tự ch và thông báo ra mùa
tuơng ứng với ký tự nhập vào như sau:
 Nếu ch la X: “Mùa xuân”
 Nếu ch la H: “Mùa hạ”
 Nếu ch la T: “Mùa thu”
 Nếu ch la D: “Mùa dong”
c. Lệnh lặp xác đinh for
Bt2
Bt1
Lệnh;
sai
đúng

4. for (BT_Khởi_tạo; BT_Điều_kiện; BT_Tăng_biến_chạy)
lệnh;
Hoat động:
 Gán biến = giá trị khởi tạo
 Kiểm tra điều kiện (Biến < điều kiện)
o Đúng  thực hiện lệnh  tăng biến chạy
 kiểm tra điều kiện
o Sai  thoát khỏi vòng lặp
Vd:
 Tính tổng S = 1 + 2 + .... + n; với n nhập từ bàn phím
 Tính tổng các số chẵn. s = 2 + 4 + .. +
 In các số chia hết cho 3 ra màn hình từ 1..n

d. Lệnh lặp không xác định while:
while(BT Điều kiện)
lệnh;
Hoạt động:
 Kiểm tra biểu thức điều kiện:
Nếu đúng: lệnh được thực hiện
Nếu sai: thoát vòng lặp.